arnon.onlineSign inAsk AI

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · พุทธวงศ์

๘. ปทุมพุทธวงศ์

เล่ม ๓๓

Text layerBuddha’s wordsItems ๙ (Royal Thai)9/28 in พุทธวงศ์4 editions

๘. ปทุมพุทธวงศ์

ว่าด้วยพระประวัติพระปทุมพุทธเจ้า

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย พุทธวงศ์ ปทุมพุทธวงศ์ (Royal Thai Volume 33 · Mahachula Volume 33 · Mahamakut Volume 73 · Chaloem Phrakiat Volume 33)

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 33, pp. 628–633

The Mahachula Pali of this passage is not in the e-tipitaka data.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

สมัยต่อจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่าอโนมทัสสี

ได้มีพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่าปทุมะตามพระโคตร

ผู้สูงสุดแห่งเทวดาและมนุษย์ ไม่มีใครเสมอเหมือน

ไม่มีบุคคลเปรียบ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

แม้ศีลของพระองค์ก็ไม่มีสิ่งไรเสมอ แม้สมาธิก็ไม่มีที่สุด

พระญาณอันประเสริฐนับไม่ถ้วน และแม้วิมุตติก็ไม่มีอะไรเปรียบ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

แม้ในคราวที่พระองค์ผู้มีเดชหาอะไรเทียบมิได้

ทรงประกาศพระธรรมจักร

การบรรลุธรรม กำจัดความมืดใหญ่ได้มี ๓ ครั้ง

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ในการบรรลุธรรม ครั้งที่ ๑ พระพุทธธีรเจ้า

ทรงช่วยเทวดาและมนุษย์ ประมาณ ๑๐๐ โกฏิ ให้บรรลุ

ในการบรรลุธรรม ครั้งที่ ๒ ทรงช่วยเทวดาและมนุษย์

ประมาณ ๙๐ โกฏิ ให้บรรลุ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

และในคราวเมื่อพระปทุมพุทธเจ้า

ตรัสสอนพระราชโอรสของพระองค์

เทวดาและมนุษย์ประมาณ ๘๐ โกฏิ ได้บรรลุธรรม ครั้งที่ ๓

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระปทุมพุทธเจ้าผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่

ได้มีการประชุมสาวก ๓ ครั้ง

ภิกษุประมาณ ๑๐๐,๐๐๐ โกฏิ มาประชุมกัน เป็นครั้งที่ ๑

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เมื่อกฐินจีวรเกิดขึ้นในสมัยกรานกฐิน

ภิกษุทั้งหลายช่วยกันเย็บจีวรเพื่อประโยชน์แก่พระธรรมเสนาบดี

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ครั้งนั้น ภิกษุเหล่านั้นล้วนปราศจากมลทิน

ได้อภิญญา ๖ มีฤทธิ์มาก

ผู้ไม่พ่ายแพ้ ประมาณ ๓๐๐,๐๐๐ รูป มาประชุมกัน

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

สมัยต่อมา ในคราวที่พระปทุมพุทธเจ้า

ผู้องอาจกว่านรชนทรงเข้าจำพรรษาในป่าใหญ่

ครั้งนั้น ภิกษุประมาณ ๒๐๐,๐๐๐ รูป มาประชุมกัน

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

สมัยนั้น ข้าพเจ้าเกิดเป็นราชสีห์

เป็นเจ้าแห่งฝูงเนื้อได้เห็นพระชินเจ้า

ซึ่งกำลังเจริญวิเวกธรรมอยู่ในป่าใหญ่

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ข้าพเจ้ากราบพระยุคลบาทด้วยศีรษะ

กระทำประทักษิณพระองค์ บันลือสีหนาท ๓ ครั้ง

บำรุงพระชินเจ้าอยู่ตลอด ๗ วัน

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ครบ ๗ วันแล้ว พระตถาคตเสด็จออกจากสมาบัติอันประเสริฐ

ทรงมีหทัยดำริให้ภิกษุจำนวน ๑ โกฏิ มาประชุมกัน

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

แม้ครั้งนั้น พระมหาวีระพระองค์นั้น

ก็ทรงพยากรณ์ในท่ามกลางภิกษุเหล่านั้นว่า

ในกัปอันประมาณมิได้นับจากกัปนี้ไป

พญาราชสีห์นี้ จักเป็นพระพุทธเจ้า

พระตถาคตได้เสด็จออกจากกรุงกบิลพัสดุ์ที่น่ารื่นรมย์

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระตถาคตทรงเริ่มตั้งความเพียร

บำเพ็ญทุกรกิริยา จักประทับนั่งที่โคนต้นอชปาลนิโครธ

ทรงรับข้าวปายาสในที่นั้นแล้ว

เสด็จไปยังแม่น้ำเนรัญชรา

พระชินเจ้าพระองค์นั้นจักเสวยข้าวปายาส

ที่ริมฝั่งแม่น้ำเนรัญชรา แล้วเสด็จไปที่โคนต้นโพธิ์

ตามหนทางอันประเสริฐที่ตกแต่งไว้แล้ว

จากนั้น พระองค์ผู้มีพระยศยิ่งใหญ่

จักทำประทักษิณโพธิมัณฑ์อันยอดเยี่ยมแล้ว

ตรัสรู้ที่โคนต้นอัสสัตถพฤกษ์

พระมารดาผู้ให้กำเนิดพระชินเจ้าพระองค์นี้

จักมีพระนามว่ามายา

พระบิดาจักมีพระนามว่าสุทโธทนะ

พระชินเจ้าพระองค์นี้จักมีพระนามว่าโคดม

พระโกลิตเถระและพระอุปติสสเถระ

ผู้ไม่มีอาสวะ สิ้นราคะ มีจิตสงบ

ตั้งมั่นดีจักเป็นพระอัครสาวก

พระเถระนามว่าอานนท์ จักเป็นพระอุปัฏฐาก

บำรุงพระชินเจ้าพระองค์นี้

พระเขมาเถรีและพระอุบลวรรณาเถรี

ผู้ไม่มีอาสวะ สิ้นราคะ มีจิตสงบ

ตั้งมั่นดี จักเป็นพระอัครสาวิกา

ต้นไม้เป็นที่ตรัสรู้ของพระผู้มีพระภาคพระองค์นั้น

ชาวโลกเรียกว่า ต้นอัสสัตถพฤกษ์

จิตตคหบดีอุบาสกและหัตถกคหบดีอุบาสก

ชาวเมืองอาฬวี จักเป็นอัครอุปัฏฐาก

นันทมารดาอุบาสิกาและขุชชุตตราอุบาสิกา

จักเป็นอัครอุปัฏฐายิกา

พระโคดมผู้มียศพระองค์นั้น

จักมีพระชนมายุประมาณ ๑๐๐ ปี

เทวดาและมนุษย์ได้ฟังพระดำรัสนี้

ของพระพุทธเจ้าผู้ไม่มีใครเสมอเหมือน

ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่แล้ว

ต่างก็มีความชื่นชมกล่าวว่า

‘ท่านผู้นี้เป็นหน่อพุทธางกูร’

สัตว์ทั้งหลายในหมื่นจักรวาลพร้อมทั้งเทวดา

ต่างก็เปล่งเสียงโห่ร้องปรบมือ ร่าเริง

ประนมมือนมัสการว่า

‘ถ้าเราทั้งหลายจักพลาดศาสนาของพระโลกนาถพระองค์นี้

เราทั้งหลายก็จักพร้อมหน้าหน่อพุทธางกูรนี้ในอนาคตกาล

มนุษย์ทั้งหลายเมื่อจะข้ามแม่น้ำ พลาดท่าเฉพาะหน้าแล้ว

ก็ยึดเอาท่าถัดไปจึงข้ามแม่น้ำใหญ่ไป ฉันใด

เราทั้งหมดก็ฉันนั้นเหมือนกัน ถ้าพลาดพระชินเจ้าพระองค์นี้

ก็จักพร้อมหน้าหน่อพุทธางกูรนี้ในอนาคตกาล’

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เราได้ฟังพระดำรัสของพระพุทธเจ้าแม้พระองค์นั้นแล้ว

ก็ทำจิตให้เลื่อมใสอย่างยิ่ง

ได้อธิษฐานวัตรเพื่อบำเพ็ญบารมี ๑๐ ประการให้ยิ่งขึ้นไป

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

กรุงชื่อว่าจัมปกะ กษัตริย์พระนามว่าอสมะ เป็นพระชนก

พระเทวีพระนามว่าอสมา เป็นพระชนนี

ของพระพุทธเจ้าพระนามว่าปทุมะ ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระองค์ทรงครองฆราวาสอยู่ ๑๐,๐๐๐ ปี

มีปราสาทที่อุดมอยู่ ๓ หลัง

คือนันทปราสาท วสุปราสาท และยสุตตรปราสาท

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

มีนางสนมกำนัล ๓๓,๐๐๐ นาง

ล้วนประดับประดาสวยงาม

พระมเหสีพระนามว่าอุตตรา

พระราชโอรสพระนามว่ารัมมะ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระชินเจ้าทรงเห็นนิมิต ๔ ประการ

จึงทรงราชพาหนะคือรถออกผนวชแล้ว

ทรงบำเพ็ญเพียรอยู่ ๘ เดือนเต็ม(จึงได้บรรลุพระโพธิญาณ)

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระมหาวีระพระนามว่าปทุมะ ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก

ผู้อันพรหมทูลอาราธนาแล้ว ทรงประกาศพระธรรมจักร

ณ พระอุทยานธนัญชะอันประเสริฐ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระสาลเถระและพระอุปสาลเถระเป็นพระอัครสาวก

พระเถระนามว่าวรณะเป็นพระอุปัฏฐากของพระปทุมพุทธเจ้า

ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระราธาเถรีและพระสุราธาเถรีเป็นพระอัครสาวิกา

ต้นไม้เป็นที่ตรัสรู้ของพระผู้มีพระภาคพระองค์นั้น

ชาวโลกเรียกว่า ต้นอ้อยช้างใหญ่

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

สภิยอุบาสกและอสมอุบาสกเป็นอัครอุปัฏฐาก

รุจิอุบาสิกาและนันทรามาอุบาสิกาเป็นอัครอุปัฏฐายิกา

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระมหามุนีทรงมีพระวรกายสูง ๕๘ ศอก

พระองค์มีพระรัศมีหาอะไรเสมอมิได้ ซึ่งแผ่ซ่านออกทั่วทิศ

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

แสงดวงจันทร์ แสงดวงอาทิตย์ แสงรัตนะ แสงไฟ

และแสงแก้วมณีจินดาแม้ทุกอย่างนั้น

ครั้นมาถึงรัศมีอันสูงสุดของพระชินเจ้าแล้วย่อมอันตรธานไป

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ขณะนั้น มนุษย์ทั้งหลายมีอายุประมาณ ๑๐๐,๐๐๐ ปี

พระองค์ก็ทรงดำรงพระชนมายุประมาณเท่านั้น

ทรงช่วยหมู่ชนให้ข้ามพ้นได้เป็นจำนวนมาก

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระองค์พร้อมกับสาวกนั้น ทรงช่วยเหล่าสัตว์

ที่มีญาณแก่กล้าให้ตรัสรู้ได้โดยไม่เหลือ

ทรงพร่ำสอนชนที่เหลืออื่น ๆ แล้วเสด็จดับขันธปรินิพพาน

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระองค์ทรงละทิ้งสังขารทั้งปวงเหมือนงูลอกคราบเก่า

ดังรุกขชาติสลัดใบเก่า แล้วเสด็จดับขันธปรินิพพาน

เหมือนเปลวเพลิงดับไป

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พระปทุมชินศาสดาผู้ประเสริฐ

เสด็จดับขันธปรินิพพานที่ธรรมาราม

พระบรมสารีริกธาตุของพระองค์

แผ่ไปอย่างกว้างขวางในนานาอารยประเทศ ฉะนี้แล

ปทุมพุทธวงศ์ที่ ๘ จบ