พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน · วิเภทกิวรรค
๒. โกลทายกเถราปทาน
เล่ม ๓๓Text layerBuddha’s wordsItems ๓๒ (Royal Thai)2/10 in วิเภทกิวรรค4 editions
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน วิเภทกิวรรค โกลทายกเถราปทาน (Royal Thai Volume 33 · Mahachula Volume 33 · Mahamakut Volume 72 · Chaloem Phrakiat Volume 33)
The Mahamakut edition prints the commentary in the same volumes as the canon, so this text includes commentary.
ไทย (มหามกุฏฯ), vol. 72, pp. 67–68
อรรถกถาวิเภทิกวรรคที่ ๔๕๑
๔๔๑. อรรถกถาวิเภทิกมิญชิยเถราปทาน
พึงทราบเรื่องราวในอปทานที่ ๑ วรรคที่ ๔๕ ดังต่อไปอปทานของท่านพระวิเภทิกมิญชิยเถระ อันมีคำเริ่มต้นว่า กกฺสนฺโธมหาวีโร ดังนี้.
บรรดาบทเหล่านั้น บทล่า พีชมิญฺชมทาสหํ ความว่าเราได้ผ่าผลสมอพิเภกแล้ว ถือเอาเมล็ดในพืชปรุงกับน้ำผึ้งและน้ำตาลกรวด ถวายแด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามว่า กกุสันธะ แล.
จบอรรถกถาวิเภทิกมิญชิยเถราปทาน
โกลทายกเถราปทานที่ ๒ (๔๔๒)
ว่าด้วยผลแห่งการถวายพุทรา
[๓๒] ครั้งนั้น เรานุ่งหนังเสือ ห่มผ้า
คากรอง บำเพ็ญวัตรจริยาอย่างหนัก ใกล้อาศรม
ของเรามีต้นพุทรา
ในกาลนั้น พระพุทธเจ้าพระนามว่าสิขี
เป็นเอก ไม่มีผู้เสมอสอง ทรงทำให้โชติช่วง
อยู่ตลอดกาลทั้งปวง เสด็จเข้ามายังอาศรมของเรา
เรายังจิตของตนให้เลื่อมใส เราถวาย
บังคมพระพุทธเจ้าผู้มีวัตรอันงามแล้ว ได้เอามือ
ทั้งสองกอบพุทราถวายแด่พระพุทธเจ้า
๑. บาลีว่า วิเภทกพีชิยเถราปทาน
ในกัปที่ ๓๑ แต่กัปนี้ เราได้ถวายพุทรา
ใดในกาลนั้น ด้วยทานนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย
นี้เป็นผลแห่งการถวายพุทรา
เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ถอนพิภพขึ้นได้
ทั้งหมดแล้ว ตัดกิเลสเครื่องผูกดังช้างตัดเชือก
แล้ว เป็นผู้ไม่มีอาสวะอยู่
การที่เราได้มายังสำนักของพระพุทธเจ้า
ของเรานี้ เป็นการมาดีแล้วหนอ วิชชา ๓ เราได้
บรรลุแล้วโดยลำดับ คำสอนของพระพุทธเจ้า
เราได้ทำเสร็จแล้ว
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔
วิโมกข์ ๘ และอภิญญา เราได้ทำให้แจ้งชัด
แล้ว คำสอนของพระพุทธเจ้า เราได้ทำเสร็จแล้วดังนี้.
ทราบว่า ท่านพระโกลทายกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.
จบโกลทายกเถราปทาน
เวลุวผลิยเถราปทานที่ ๓ (๔๔๓)
ว่าด้วยผลแห่งการถวายผลมะตูม
[๓๓] เราสร้างอาศรมไว้อย่างสวยงาม
ใกล้ฝั่งแม่น้ำจันทภาคา อาศรมนั้นเกลื่อนกล่น
ไปด้วยต้นมะตูม เป็นที่รวมหมู่ไม้นานาชนิด
End of ๒. โกลทายกเถราปทาน