พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ เอกนิบาต · วรรคที่ ๒
๘. เภทสูตร
เล่ม ๒๕Text layerBuddha’s wordsItems ๑๙๖ (Royal Thai)8/10 in วรรคที่ ๒4 editions
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ เอกนิบาต วรรคที่ ๒ เภทสูตร (Royal Thai Volume 25 · Mahachula Volume 25 · Mahamakut Volume 45 · Chaloem Phrakiat Volume 25)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 25, pp. 346–347
๒. ทุติยวรรค ๘. สังฆเภทสูตร
ยังปรารถนาจะบรรลุอรหัตผลอยู่ เหมือนความมีกัลยาณมิตรนี้เลย ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรย่อมละอกุศล เพิ่มพูนกุศลได้”
ในพระสูตรนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความนี้ไว้แล้ว จึงตรัสพระคาถาประพันธ์ดังนี้ว่า
ภิกษุผู้มีกัลยาณมิตร มีความเคารพยำเกรง ปฎิบัติ
ตามคำของกัลยาณมิตร มีสติสัมปชัญญะ พึงบรรลุ
นิพพานอันเป็นที่สิ้นสังโยชน์ทั้งปวงได้โดยลำดับ
พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความดังกล่าวนี้ไว้แล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงได้สดับมาแล้วอย่างนี้
๘. สังฆเภทสูตร
ว่าด้วยโทษของการทำสังฆเภท
{๑๙๖} [๑๘] ความจริง พระสูตรนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ได้ตรัสไว้แล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงได้สดับมาแล้วว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมอย่างหนึ่งเมื่อเกิดขึ้นในโลก ย่อมเกิดขึ้นเพื่อความไม่เกื้อกูล ไม่อำนวยความสุขแก่ชนหมู่มาก เพื่อความฉิบหายไร้ประโยชน์ เพื่อความทุกข์ แก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ธรรมอย่างหนึ่งนั้นคืออะไร คือ สังฆเภท ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็เมื่อสงฆ์แตกกันแล้ว ย่อมมีความบาดหมางกัน มีการด่าว่ากัน มีการดูหมิ่นกัน มีการขับไล่กัน เพราะ
- ๑ความมีกัลยาณมิตร หมายถึงความมีบุคคลผู้เพียบพร้อมด้วยคุณธรรมมีศีลเป็นต้น ผู้กำจัดทุกข์ ผู้ปกป้องประโยขน์เกื้อกูลเป็นมิตรที่มีอุปการะช่วยเหลือทุกอย่าง (ข.อิดิ.อ. ๗๓)
พระบาลีสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ
สงฆ์แตกกันนั้น ชนทั้งหลายผู้ยังไม่เลื่อมใสก็ไม่เลื่อมใส และผู้ที่เลื่อมใสอยู่แล้ว บางพวกก็หมดความเลื่อมใส”
ในพระสูตรนั้นพระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความนี้ไว้แล้ว จึงตรัสพระคาถาประพันธ์ดังนี้ว่า
ผู้ทำลายสงฆ์ต้องไปเกิดในอบาย ตกนรกอยู่ชั่วกัลป์
ผู้มีความยินดีเข้าร่วมด้วย ตั้งอยู่ในอธรรม ย่อมเสื่อม
จากมรรค ผล นิพพาน ผู้นั้นครั้นทำลายสงฆ์ผู้พร้อม
เพรียงกันแล้วต้องหมกไหม้อยู่ในนรกชั่วกัลป์
พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความดังกล่าวแล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงได้สดับมาแล้วอย่างนื้
๙. สังฆสามัคคีสูตร
ว่าด้วยคุณของการทำหมู่คณะให้สามัคคีกัน
{๑๙๗} [๑๙] ความจริง พระสูตรนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ได้ตรัสไว้แล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงได้สดับมาแล้วว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมอย่างหนึ่งเมื่อเกิดขึ้นในโลกย่อมเกิดขึ้น เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนหมู่มาก เพื่อประโยซน์เกื้อกูลและความสุข แก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ธรรมอย่างหนึ่งนั้นคืออะไร คือ ความสามัคคีของหมู่คณะ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็เมื่อหมู่คณะพร้อมเพรียงกันอยู่ ย่อมไม่มีความบาดหมางกัน ไม่มีการด่าว่ากัน ไม่มีการดูหมิ่นกัน ไม่ขับไล่กัน เพราะสามัคคีของหมู่คณะนั้น ชนทั้งหลายผู้ยังไม่เลื่อมใสก็เลื่อมใส และผู้ที่เลื่อมใสอยู่แล้วก็จะเพิ่มความเลื่อมใสมากยิ่งขึ้น”
End of ๘. เภทสูตร