arnon.onlineSign inAsk AI

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปัจจนียทุกปัฏฐาน

นเหตุสัมปยุตตทุกะ

เล่ม ๔๕

Text layerBuddha’s wordsItems ๕๑–๖๐ (Royal Thai)2/10 in ปัจจนียทุกปัฏฐาน4 editions

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ ปัจจนียทุกปัฏฐาน นเหตุสัมปยุตตทุกะ (Royal Thai Volume 45 · Mahachula Volume 45 · Mahamakut Volume 91 · Chaloem Phrakiat Volume 45)

The Mahamakut edition prints the commentary in the same volumes as the canon, so this text includes commentary.

ไทย (มหามกุฏฯ), vol. 91, pp. 35–42

Page 35

๓. นเหตุสัมปยุตตทุกะ

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๒. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่

เหตุสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๓. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม และไม่ใช่เหตุ

วิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๔. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่

เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๕. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๖. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม และไม่ใช่เหตุ

วิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

Page 36

๗. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่

เหตุสัมปยุตตธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๒] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.

สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ปัญหาวาระก็ดี พึงให้พิสดารทุกวาระ.

นเหตุสัมปยุตตทุกะ จบ

๔. นเหตุสเหตุกทุกะ

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๒. ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่นเหตุกธรรม

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๓. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม

ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่เหตุธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

Page 37

๔. ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๕. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย.

๖. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม

และธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่เป็นเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๗. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม

อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม, ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยมี ๓ วาระ (วาระที่ ๗-๙)

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๔] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ

ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.

สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ปัญหาวาระก็ดี พึงให้พิสดารทุกวาระ.

นเหตุสเหตุกทุกะ จบ

Page 38

๕. นเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตต-ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๒. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุ

ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๓. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตต-

ธรรม, ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๔. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุ-

ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๕. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตต-

ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

Page 39

๖. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตต-ธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๗. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตต-ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรมและธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๖] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.

พึงให้พิสดารทุกวาระ.

นเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะจบ

๖. นเหตุนสเหตุกทุกะ

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

คือ มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ ฯลฯ

๒. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

Page 40

คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ทั้งหลายที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรมอาศัยหทยวัตถุ.

๓. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๔. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๕. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๖. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๗. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๘. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม อาศัยธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

๙. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรม

ที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่

Page 41

สเหตุกธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย.

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๘] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๘ วาระ ฯลฯ

ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.

สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.

ปัญหาวาระ

อนุโลมนัย

๑. อารัมมณปัจจัย

[๕๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย.

๒. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่

ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัยมี ๒ วาระ (วาระที่ ๑-๒)

๓. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย.

Page 42

๔. ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่อเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่

ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ ไม่ใช่สเหตุกธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัยมี ๒ วาระ (วาระที่ ๓-๔)

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๖๐] ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ ฯสฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๔ วาระ.

แม้ปัญหาวาระ ก็พึงให้พิสดารเหมือนดังกล่าวแล้ว.

นเหตุนสเหตุกทุกะ จบ

๗. นสัปปัจจยทุกะ

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๖๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย.

ฯ ล ฯ