พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · อนุโลมปัจจนียติกทุกปัฏฐาน
กุสลัตติกเหตุสัมปยุตตทุกนกุสลัตติกนเหตุสัมปยุตตทุกะ
เล่ม ๔๕Text layerBuddha’s wordsItems ๓๖๕–๓๗๑ (Royal Thai)3/19 in อนุโลมปัจจนียติกทุกปัฏฐาน4 editions
๑. กุสลติกะ ๓. เหตุสัมปยุตตทุกะ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ อนุโลมปัจจนียติกทุกปัฏฐาน กุสลัตติกเหตุสัมปยุตตทุกนกุสลัตติกนเหตุสัมปยุตตทุกะ (Royal Thai Volume 45 · Mahachula Volume 45 · Mahamakut Volume 91 · Chaloem Phrakiat Volume 45)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 45, pp. 216–219 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 45, pp. 349–353
กุสลํ เหตุสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุสมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สเหตุกทุกสทิสํ.) ๑. กุสลตฺติก ๔. เหตุสเหตุกทุก
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น กุศลซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (เหมือนกับสเหตุกทุกะ)
กุสลํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ นอพฺยากโต นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)
อกุสลํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ตีณิ.
อพฺยากตํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อพฺยากตํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อพฺยากตํ เหตุญฺเจว สเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ นอกุสโล นเหตุ เจว นอเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓) (สงฺขิตฺตํ.)
เหตุยา นว ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต นว.
๑. กุสลติกะ ๔. เหตุสเหตุกทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุ อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อกุศลซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งเป็นเหตุและมีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓) (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
กุสลํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ นอพฺยากโต นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓) อกุสลํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อกุสลํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อกุสลํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ นอพฺยากโต นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)
อพฺยากตํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อพฺยากตํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อพฺยากตํ สเหตุกญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ นอกุสโล นอเหตุโก เจว นนเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)
เหตุยา นว ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต นว. ๑. กุสลตฺติก ๕. เหตุเหตุสมฺปยุตฺตทุก
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นกุศลซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นกุศลซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็น เหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อกุศลซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรม
ที่เป็นอกุศลซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็น เหตุ อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งมีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓) (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
กุสลํ เหตุญฺเจว เหตุสมฺปยุตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ เจว นเหตุวิปฺปยุตฺโต จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ เหตุญฺเจว เหตุสมฺปยุตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ เจว นเหตุวิปฺปยุตฺโต จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ เหตุญฺเจว เหตุสมฺปยุตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ เจว นเหตุวิปฺปยุตฺโต จ นอพฺยากโต นเหตุ เจว นเหตุวิปฺปยุตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. ตีณิ.
(อกุสลํ ตีณิ กาตพฺพํ, อพฺยากตํ ตีณิ กาตพฺพํ.)
เหตุยา นว ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต นว.
๑. กุสลติกะ ๕. เหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่วิปปยุตจากเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุและสัมปยุตด้วยเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่วิปปยุตจากเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุและสัมปยุตด้วยเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่วิปปยุตจาก เหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุและสัมปยุตด้วยเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ(พึงเพิ่มสภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตให้เป็นอย่างละ ๓ วาระ)
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
กุสลํ เหตุสมฺปยุตฺตญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุวิปฺปยุตฺโต เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ เหตุสมฺปยุตฺตญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุวิปฺปยุตฺโต เจว นนเหตุ จ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ เหตุสมฺปยุตฺตญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุวิปฺปยุตฺโต เจว นนเหตุ จ นอพฺยากโต นเหตุวิปฺปยุตฺโต เจว นนเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)
อกุสลํ เหตุสมฺปยุตฺตญฺเจว น จ เหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. ตีณิ. อพฺยากตํ. ตีณิ. เหตุยา นว ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต นว. ๑. กุสลตฺติก ๖. เหตุสเหตุกทุก
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่วิปปยุตจากเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่วิปปยุตจากเหตุและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่วิปปยุตจากเหตุและมิใช่ ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย (๓)... อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ ... มี ๓ วาระ ... ที่เป็นอัพยากฤต ... มี ๓ วาระ
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
กุสลํ นเหตุํ สเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ นเหตุํ สเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. กุสลํ นเหตุํ สเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ นสเหตุโก จ นอกุสโล นเหตุ นสเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)
อกุสลํ นเหตุํ สเหตุกํ. ตีณิ.
อพฺยากตํ นเหตุํ สเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล ฯเปฯ นอกุสโล ฯเปฯ นกุสโล นเหตุ นสเหตุโก จ นอกุสโล นเหตุ นสเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)
เหตุยา นว ฯเปฯ อญฺญมญฺเญ ตีณิ ฯเปฯ วิปาเก ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต นว.
๑. กุสลติกะ ๖. เหตุสเหตุกทุกะ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่ใช่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น กุศลซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่ใช่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น กุศลซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่ใช่มีเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุ มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศล ฯลฯ ที่ไม่เป็นอกุศล ฯลฯ อาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุ ฯลฯ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่ใช่มีเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
อพฺยากตํ นเหตุํ อเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อพฺยากตํ นเหตุํ อเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อพฺยากตํ นเหตุํ อเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ นอเหตุโก จ นอกุสโล นเหตุ นอเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓) เหตุยา ตีณิ ฯเปฯ อวิคเต ตีณิ. เหตุโคจฺฉกํ นิฏฺฐิตํ. ๑. กุสลตฺติก ๘. สปฺปจฺจยทุก
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุและมิใช่ไม่มีเหตุอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นเหตุและไม่มีเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
เหตุโคจฉกะ จบ
End of กุสลัตติกเหตุสัมปยุตตทุกนกุสลัตติกนเหตุสัมปยุตตทุกะ