พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย · วัจฉโคตตสังยุต
๖–๑๐. รูปอทัสสนาทิสูตรที่ ๑-๕
เล่ม ๑๗ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๖๐–๕๖๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๖ ในวัจฉโคตตสังยุตมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย ขันธวารวรรค วัจฉโคตตสังยุต รูปอทัสสนาทิสูตรที่ ๑-๕ (ฉบับหลวง เล่ม ๑๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๗)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๗ หน้า ๓๘๒–๓๘๔
แห่งสัญญา จึงมีทิฎฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกนี้ว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง...
‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง ดูก่อนวัจฉะข้อนี้แลเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้ทิฎฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็ไม่ใช่’ บ้าง”
๔. สังขารธัญญาณสูตร
ว่าด้วยความไม่รู้ในสังขารเป็นเหตุให้เกิดทิฎฐิ
{๕๕๘} [๖๑๐] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี
วัจฉโคตรปริพาชกนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ทูลถามพระผู้มี
พระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระโคดม อะไรหนอเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้ทิฎฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนวัจฉะเพราะความไม่รู้ในสังขาร
ทั้งหลาย ในเหตุเกิดแห่งสังขารทั้งหลาย ในความดับแห่งสังขารทั้งหลาย ในข้อปฏิบัติอันให้ถึงความดับแห่งสังขารทั้งหลาย จึงมีทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกนี้ว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง ดูก่อนวัจฉะ ข้อนี้แลเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้ทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
๕. วิญญาณธัญญาณสูตร
ว่าด้วยความไม่รู้ในวิญญาณเป็นเหตุให้เกิดทิฎฐิ
{๕๕๙} [๖๑๑] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี
วัจฉโคตรปริพาชกนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ทูลถามพระผู้มี
พระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระโคดม อะไรหนอเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้ทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนวัจฉะ เพราะความไม่รู้ในวิญญาณ
ในเหตุเกิดแห่งวิญญาณ ในความดับแห่งวิญญาณ ในข้อปฏิบัติอันให้ถึง
ความดับแห่งวิญญาณ จึงมีทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกนี้ว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้างดูก่อนวัจฉะ ข้อนี้แลเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้ทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
๖-๑๐. รูปอทัสสนาทิสูฅร
ว่าด้วยการไม่เห็นขันธ์ ๕ เป็นเหตุให้เกิดทิฏฐิ
{๕๖๐} [๖๑๒-๖๑๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี
วัจฉโคตรปริพาชกนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ทูลถามพระผู้มี
พระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระโคดม อะไรหนอเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้ทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่เห็นในรูป ... ในข้อปฏิบัติให้ถึงความดับแห่งรูป จึงมีทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกอย่างนี้ว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง
{๕๖๑} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่เห็นในเวทนา...”{๕๖๒} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่เห็นในสัญญา ...”{๕๖๓} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่เห็นในสังขารทั้งหลาย ...”
{๕๖๔} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่เห็นในวิญญาณ ...
ในข้อปฏิบัติอันให้ถึงความดับแห่งวิญญาณ จึงมีทิฎฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกอย่างนี้ว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง ... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
๑๑-๑๕. รูปอนภิสมยาทิสูตร
ว่าด้วยความไม่ตรัสรู้ขันธ์ ๕ จึงเกิดมีทิฏฐิ
{๕๖๕} [๖๑๗-๖๒๑] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่ตรัสรู้ในรูป ... ในข้อปฏิบัติอันให้ถึงความดับแห่งรูป จึงมีทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกอย่างนี้ว่า ‘โลกเที่ยง’ บ้าง... ‘สัตว์หลังจากตายไปจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ ไม่เกิดอีกก็มิใช่’ บ้าง”
{๕๖๖} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ... “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่ตรัสรู้ในเวทนา ...”
{๕๖๗} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ... “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่ตรัสรู้ในสัญญา ...”
{๕๖๘} เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ... “ดูก่อนวัจฉะ เพราะไม่ตรัสรู้ในสังขารทั้งหลาย ...”
จบ ๖–๑๐. รูปอทัสสนาทิสูตรที่ ๑-๕