พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย ลักขณสังยุตต์ · ทุติยวรรค
๕. โอกิลินีสูตร
เล่ม ๑๖ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๖๕๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๕/๑๑ ในทุติยวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย นิทานวรรค ลักขณสังยุตต์ ทุติยวรรค โอกิลินีสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๑๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๖)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๒๖ หน้า ๗๑๙–๗๒๑
แร้งบ้าง กาบ้าง นกตะกรุมบ้าง ต่างก็โผถลาตามจิตทิ้งหญิงนั้น ได้ยินว่าหญิงนั้นส่งเสียงร้องครวญคราง ฯ ล ฯ ดูก่อน. ภิกษุทั้งหลาย หญิงนี้ได้เป็นหญิงแม่มด อยู่ในกรุงราชคฤห์นี้เอง ฯ ล ฯ.
จบมังคุฬิตถีสูตรที่ ๔
อรรถกถามังคุฬิตถีสูตรที่ ๔
ในเรื่องหญิงมีกลิ่นเหม็น มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.
บทว่า มงฺคุฬี ได้แก่มีรูปแปลก ไม่น่าดู น่ารังเกียจ. ได้ยินว่าเธอเป็นหญิงแม่มดกระทำกรรมของหญิงผู้เป็นทาสียักษ์ เที่ยวประกาศว่าเมื่อคนนี้ ๆ ทำพลีกรรมอย่างนี้ พวกท่านทั้งหลายจักเจริญอย่างนี้ ดังนี้แล้วลวงถือเอาของหอมและดอกไม้เป็นต้นของมหาชน ให้มหาชนมีความเห็นชั่วเห็นผิด. เพราะฉะนั้น เธอจึงมีส่วนเท่ากับกรรมนั้น เธอจึงมีกลิ่นเหม็น เหตุขโมยของหอมและดอกไม้เป็นต้น เธอเกิดมีรูปไม่น่าดูแปลกประหลาด น่ารังเกียจ เหตุให้เขาถือความเห็นชั่ว.
จบอรรถกถามังคุฬิตถีสูตรที่ ๔
๕. โอกิลินีสูตร
ว่าด้วยหญิงมีน้ำเหลืองไหล
[๖๕๔] ฯ ล ฯ ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้ตอบว่า เมื่อผมลงมาจากภูเขาคิชฌกูฏ ได้เห็นหญิงผู้มีน้ำเหลืองไหลเยิ้มเต็มไปด้วยถ่านเพลิงลอยอยู่ในเวหาส ได้ยินว่า หญิงนั้นส่งเสียงร้องครวญคราง ฯ ล ฯ ก่อนดู
ภิกษุทั้งหลาย หญิงนี้ได้เป็นพระอัครมเหสีของพระเจ้ากาลิงคะ นางถูกความหึงครอบงำ ได้เอาเตาซึ่งเต็มด้วยถ่านเพลิงเทรดหญิงร่วมผัว ฯ ล ฯ.
จบโอกิลินีสูตรที่ ๕
อรรถกถาโอกิลินีสูตรที่ ๕
ในเรื่องหญิงมีน้ำเหลืองไหล มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.
บทว่า อุปกฺกํ โอกิลินึ โอกิริณึ ความว่า ได้ยินว่า นางนอนดิ้นรนกระสับกระส่ายหมกไหม้อยู่บนเชิงตะกอนเต็มไปด้วยถ่านเพลิงเพราะฉะนั้น นางจึงร้อนระอุ คือมีร่างกายถูกไฟร้อนแผดเผานางมีน้ำเหลืองไหล มีร่างกายเปรอะเปื้อน คือมีหยาดน้ำเหลืองไหลลอกจากร่างกายของเธอ และมีร่างกายเต็มไปด้วยถ่านเพลิง เกลื่อนกล่นไปด้วยถ่านเพลิง คือข้างล่างของนาง มีถ่านเพลิงมีสีเหมือนดอกทองกวาว ที่ข้างทั้งสองก็เหมือนกัน ข้างบนของนาง มีถ่านเพลิงตกลงมาจากอากาศ เหตุนั้นท่านจึงกล่าวว่า อุปกฺกํ โอกิลินี โอกิริณึ ดังนี้. บทว่า สาอิสฺสาปกตา สปตึ องฺคารกฏาเหน โอกิริ ความว่า ได้ยินว่า หญิงฟ้อนคนหนึ่งของพระราชานั้นตั้งเตาถ่านเพลิงไว้ใกล้ ๆ เช็ดน้ำจากตัวและเอาฝ่ามือเช็ดเหงื่อ แม้พระราชาก็ทรงสนทนาและทรงแสดงอาการยินดีกับเธอ. พระอัครมเหสีทรงอดทนอาการเช่นนั้นไม่ได้ ถูกความหึงหวงครอบงำ เมื่อพระราชาเสด็จหลีกไปไม่นาน พระนางถือเตาถ่านเพลิงนั้นเทถ่านเพลิงลงบนหญิงนั้น. พระนางทำกรรมนั้นแล้ว บังเกิดในเปต-โลก เพื่อเสวยวิบากเช่นนั้นตอบแทน.
จบอรรถกถาโอกิลินีสูตรที่ ๕
๖. สีสัจฉินนสูตร
ว่าด้วยตัวกะพันธ์ศีรษะขาด
[๖๕๕] ฯ ล ฯ ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้ตอบว่า เมื่อผมลงมาจากภูเขาคิชฌกูฏ ได้เห็นตัวกะพันธ์ไม่มีศีรษะ มีตาและปากอยู่ที่อกลอยอยู่ในเวหาส แร้งบ้าง กาบ้าง นกตะกรุมบ้าง ต่างก็โผถลาตามจิตทิ้งตัวกะพันธ์นั้น ได้ยินว่า ตัวกะพันธ์นั้นส่งเสียงร้องครวญคราง ฯ ล ฯ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตว์นี้ได้เป็นเพชฌฆาตผู้ฆ่าโจร ซึ่งว่าหาริกะ อยู่ในกรุงราชคฤห์นี้เอง ฯ ล ฯ.
จบสีสัจฉินนสูตรที่ ๖
อรรถกถาสีสัจฉินนสูตรที่ ๖
ในเรื่องคนฆ่าโจร มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.
ผู้ฆ่าโจรนั้น ตัดศีรษะพวกโจรเป็นเวลานานตามคำสั่งพระราชาเมื่อบังเกิดในเปตโลก บังเกิดเป็นตัวกะพันธ์ไม่มีศีรษะ.
จบอรรถกถาสีสัจฉินนสูตรที่ ๖
๗. ภิกขุสูตร
ว่าด้วยภิกษุไฟติดทั่วตัวลอยในอากาศ
[๖๕๖] ฯ ล ฯ ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้ตอบว่า เมื่อผมลงมาจากภูเขาคิชฌกูฏ ได้เห็นภิกษุอยู่ในเวหาส ผ้าสังฆาฏิก็ดี บาตรก็ดี ประคดเอวก็ดี ร่างกายก็ดี ของภิกษุนั้น อันไฟติดทั่วลุกโชติช่วง
จบ ๕. โอกิลินีสูตร