พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มัคคสังยุต · เอสนาวรรค
เอสนาสูตรที่ ๘
เล่ม ๑๙ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๑๑–๓๑๒ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๘ ในเอสนาวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค มัคคสังยุต เอสนาวรรค เอสนาสูตรที่ ๘ (ฉบับหลวง เล่ม ๑๙ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๙ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๙)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๙ หน้า ๑๐๓–๑๐๔
{๓๐๘} “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การแสวงหามี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ (๑) การแสวงหากาม (๒) การแสวงหาภพ (๓) การแสวงหาพรหมจรรย์ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การแสวงหามี ๓ อย่างนี้แล{๓๐๙} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อความสิ้นไป แห่งการแสวงหา ๓ อย่างนี้แล อริยมรรคมีองค์ ๘ คืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันอาศัยวิเวก ....
... ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด ...
... ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันหยั่งลงสู่อมตะ ...
... ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันน้อมไปสู่นิพพาน ... ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ นี้ เพื่อความสิ้นไปแห่งการแสวงหา ๓ อย่างนี้แล”
การละการแสวงหา ๓
เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
{๓๑๐} “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การแสวงหามี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ (๑) การแสวงหากาม (๒) การแสวงหาภพ (๓) การแสวงหาพรหมจรรย์ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การแสวงหามี ๓ อย่างนี้แล{๓๑๑} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อละซึ่งการแสวงหา ๓ อย่างนี้แล อริยมรรคมีองค์ ๘ คืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันอาศัยวิเวก ....
... ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด ...
... ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันหยั่งลงสู่อมตะ ...
{๓๑๒} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อละซึ่งการแสวงหา ๓ อย่างนี้แล อริยมรรคมีองค์ ๘ คืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัย
นี้ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันน้อมไปสู่นิพพาน โน้มไปสู่นิพพาน โอนไปสู่นิพพาน ... ย่อมเจริญสัมมาสมาธิอันน้อมไปสู่นิพพาน โน้มไปสู่นิพพาน โอนไปสู่นิพพาน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อละซึ่งการแสวงหา ๓ อย่างนี้แล”
๒.วิธาสูตร
ว่าด้วยความถือตัว ๓
{๓๑๓} [๑๖๒] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความถือตัวมี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ความถือตัวว่าเราดีกว่าเขา
(๒) ความถือตัวว่าเราเสมอเขา
(๓) ความถือตัวว่าเราด้อยกว่าเขา
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความถือตัวมี ๓ อย่างนี้แล
{๓๑๔} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละความถือตัว ๓ อย่างนี้แล อริยมรรคมีองค์ ๘ คืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันอาศัยวิเวก ... อันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด ... อันหยั่งลงสู่นิพพาน ... อันน้อมไปสู่นิพพาน ... ย่อมเจริญสัมมาสมาธิอันอาศัยวิเวก ... อันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด ... อันหยั่งสู่นิพพาน ... อันน้อมไปสู่นิพพาน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ นี้เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละความถือตัว ๓ อย่างนี้แล”
จบ เอสนาสูตรที่ ๘