arnon.onlineเข้าสู่ระบบถาม AI

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สักกสังยุต · ทุติยวรรค

๙. ทุติยสักกนมัสนสูตร

เล่ม ๑๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๓๓–๙๓๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๙/๑๕ ในทุติยวรรคมี ๔ ฉบับ

๙. ทุติยสกฺกนมสฺสนสุตฺต (๑)

๙. ทุติยสักกนมัสสนสูตร

ว่าด้วยการนอบน้อมของท้าวสักกะ สูตรที่ ๒

ว่าด้วยการนอบน้อมของท้าวสักกะ สูตรที่ ๒

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สคาถวรรค สักกสังยุต ทุติยวรรค ทุติยสักกนมัสนสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๑๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๒๕ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๕)

บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๑๕ หน้า ๒๘๓–๒๘๔ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๑๕ หน้า ๓๘๖–๓๘๗

บาลี (มหาจุฬาฯ)

สาวตฺถินิทานํ. ภูตปุพฺพํ ภิกฺขเว สกฺโก เทวานมินฺโท มาตลึ สงฺคาหกํ อามนฺเตสิ “โยเชหิ สมฺม มาตลิ สหสฺสยุตฺตํ อาชญฺญรถํ อุยฺยานภูมึ คจฺฉาม สุภูมึ ทสฺสนายา”ติ. “เอวํ ภทฺทนฺตวา”ติ โข ภิกฺขเว มาตลิ สงฺคาหโก สกฺกสฺส เทวานมินฺทสฺส ปฏิสฺสุตฺวา สหสฺสยุตฺตํ อาชญฺญรถํ โยเชตฺวา สกฺกสฺส เทวานมินฺทสฺส ปฏิเวเทสิ “ยุตฺโต โข เต มาริส สหสฺสยุตฺโต อาชญฺญรโถ, ยสฺสทานิ กาลํ มญฺญสี”ติ. อถ โข ภิกฺขเว สกฺโก เทวานมินฺโท เวชยนฺตปาสาทา โอโรหนฺโต อญฺชลึ กตฺวา สุทํ ภควนฺตํ นมสฺสติ. อถ โข ภิกฺขเว มาตลิ สงฺคาหโก สกฺกํ เทวานมินฺทํ คาถาย อชฺฌภาสิ

“ยํ หิ เทวา มนุสฺสา จ ตํ นมสฺสนฺติ วาสว

อถ โก นาม โส ยกฺโข ยํ ตฺวํ สกฺก นมสฺสสี”ติ.

โย อิธ สมฺมาสมฺพุทฺโธ อสฺมึ โลเก สเทวเก

อโนมนามํ สตฺถารํ ตํ นมสฺสามิ มาตลิ.

เยสํ ราโค จ โทโส จ อวิชฺชา จ วิราชิตา

ขีณาสวา อรหนฺโต เต นมสฺสามิ มาตลิ.

เย ราคโทสวินยา อวิชฺชาสมติกฺกมา

เสกฺขา อปจยารามา อปฺปมตฺตานุสิกฺขเร

............................. เต นมสฺสามิ มาตลีติ.

เสฏฺฐา หิ กิร โลกสฺมึ เย ตฺวํ สกฺก นมสฺสสิ

อหมฺปิ เต นมสฺสามิ เย นมสฺสสิ วาสวาติ.

อิทํ วตฺวาน มฆวา เทวราชา สุชมฺปติ

ภควนฺตํ นมสฺสิตฺวา ปมุโข รถมารุหีติ.

เชิงอรรถ (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. ๑ฉ. สตฺถารวนฺทนาสุตฺต
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี

“ภิกษุทั้งหลาย เรื่องเคยมีมาแล้ว ท้าวสักกะจอมเทพรับสั่งกับมาตลีสังคาหกเทพบุตรว่า ‘สหายมาตลี ท่านจงจัดเตรียมรถซึ่งเทียมด้วยม้าอาชาไนย ๑,๐๐๐ ตัว เราจะไปยังพื้นที่อุทยานเพื่อชมภูมิภาคอันงดงาม’มาตลีสังคาหกเทพบุตรทูลรับพระดำรัสแล้ว จัดเตรียมรถม้าซึ่งเทียมด้วย ม้าอาชาไนย ๑,๐๐๐ ตัว เสร็จแล้วกราบทูลแก่ท้าวสักกะจอมเทพว่า ‘ข้าแต่พระองค์ ผู้นิรทุกข์ รถซึ่งเทียมด้วยม้าอาชาไนย ๑,๐๐๐ ตัว สำหรับพระองค์ จัดเตรียมไว้ เสร็จแล้ว ขอพระองค์ทรงทราบกาลอันควรในบัดนี้เถิด’ได้ทราบว่า ครั้งนั้น ท้าวสักกะจอมเทพขณะเสด็จลงจากเวชยันต์ปราสาท ทรงประนมมือนอบน้อมพระผู้มีพระภาคอยู่ครั้งนั้น มาตลีสังคาหกเทพบุตรได้ทูล ถามท้าวสักกะจอมเทพด้วยคาถาว่าข้าแต่ท้าววาสวะ เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย

ย่อมนอบน้อมพระองค์เท่านั้น ข้าแต่ท้าวสักกะ

เมื่อเป็นเช่นนั้น พระองค์ทรงนอบน้อมท่านผู้ควรบูชาคนใด

ท่านผู้ควรบูชาคนนั้น คือใครเล่า

ท้าวสักกะตรัสตอบว่า

มาตลี พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์ใด

ในโลกนี้ พร้อมทั้งเทวโลก

เรานอบน้อมพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ผู้เป็นศาสดา ผู้มีพระนามไม่ต่ำต้อย

มาตลี บุคคลเหล่าใดกำจัดราคะ โทสะ

และอวิชชาได้แล้ว บุคคลเหล่านั้นสิ้นอาสวะแล้ว

เป็นพระอรหันต์ เรานอบน้อมบุคคลเหล่านั้น

มาตลี บุคคลเหล่าใดกำจัดราคะ โทสะ

ก้าวล่วงอวิชชาได้ แต่ยังเป็นพระเสขะอยู่

ยินดีในธรรมอันเป็นเครื่องปราศจากการสั่งสม

เป็นผู้ไม่ประมาท ตามศึกษาอยู่

เรานอบน้อมบุคคลเหล่านั้น

มาตลีสังคาหกเทพบุตรกราบทูลว่า

ข้าแต่ท้าวสักกะ ได้ยินว่า

พระองค์ทรงนอบน้อมบุคคลเหล่าใด

บุคคลเหล่านั้นเป็นผู้ประเสริฐที่สุดในโลก

ข้าแต่ท้าววาสวะ พระองค์ทรงนอบน้อมบุคคลเหล่าใด

แม้ข้าพระองค์ก็ขอนอบน้อมบุคคลเหล่านั้นเหมือนกัน

ท้าวมฆวาสุชัมบดีเทวราช ผู้เป็นประมุข

ครั้นตรัสดังนี้แล้ว ทรงนอบน้อมพระผู้มีพระภาค

เสด็จขึ้นราชรถกลับไป”

ทุติยสักกนมัสสนสูตรที่ ๙ จบ