arnon.onlineเข้าสู่ระบบถาม AI

พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปฐมปัณณาสก์ · โรหิตัสสวรรค

ปัญหาสูตร

เล่ม ๒๑

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๒ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๑๐ ในโรหิตัสสวรรคมี ๔ ฉบับ

พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย จตุกกนิบาต ปฐมปัณณาสก์ โรหิตัสสวรรค ปัญหาสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๒๑ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๑ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๕ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๑)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๑ หน้า ๗๖–๗๗

หน้า ๗๖

ดังนี้ วิญญาณเป็นดังนี้ ความเกิดขึ้นแห่งวิญญาณเป็นดังนี้ ความดับแห่ง

วิญญาณเป็นดังนี้, ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สมาธิภาวนานี้ที่ภิกษุเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นไปเพื่อความสิ้นไปแห่งอาสวะทั้งหลาย

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สมาธิภาวนามี ๔ ประการนี้แล

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็แลเราหมายถึงสมาธิภาวนานี้ได้กล่าวไว้ใน

ปุณณปัญหา ในปรายนวรรค' ดังนี้ว่า

บุคคลใดรู้อัตภาพของผู้อื่นและอัตภาพของตนเป็นต้น

ในโลก ไม่มีความหวั่นไหวในโลกไหน ๆ เรากล่าวว่า บุคคล

นั้นเป็นผู้สงบระงับแล้ว ปราศจากควันกิเลสมีกายทุจริต

เป็นต้น ปราศจากทุกข์เพราะราคะเป็นต้น ปราศจาก

ความทะยานอยาก ข้ามชาติและชราได้แล้ว

๒. ปัญหพยากรณสูตร

ว่าด้วยปัญหาพยากรณ์ ๔ อย่าง

{๔๒} [๔๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปัญหาพยากรณ์มี ๔ อย่างนี้ ๔ อย่างคืออะไรบ้าง คือ

(๑) ปัญหาที่จะต้องแก้โดยส่วนเดียว

(๒) ปัญหาที่จะต้องจำแนกแก้

(๓) ปัญหาที่จะต้องสอบถามก่อนแก้

(๔) ปัญหาที่พึงงดเสีย

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปัญหาพยากรณ์มี ๔ อย่างนี้แล”

หน้า ๗๗

กล่าวแก้โดยส่วนเดียว ๑ จําแนกกล่าวแก้ ๑ ย้อนถาม

กล่าวแก้ ๑ งดกล่าวแก้ ๑

ก็ภิกษุใดรู้ความเหมาะสมในฐานะนั้น ๆ แห่งปัญหา

เหล่านั้น บัณฑิตทั้งหลายกล่าวภิกษุนั้นว่าเป็นผู้ฉลาดใน

ปัญหาทั้งสี่

ภิกษุที่ใคร ๆ เบียดเบียนได้ยาก ครอบงำได้ยาก ลึกซึ้ง

ให้พ่ายแพ้ได้ยาก และเป็นผู้ฉลาดต่อประโยชน์ทั้งสอง คือ

ทั้งในความเจริญและในความเสื่อม เป็นผู้ดำเนินชีวิตด้วย

ปัญญา งดเว้นทางเสื่อม ถือเอาทางเจริญ เป็นธีรชน

เพราะรู้จักประโยชน์ ชาวโลกขนานนามว่าบัณฑิต

๓. ปฐมโกธครุสูตร

ว่าด้วยบุคคล ๔ ประเภท

{๔๓} [๔๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ ประเภทนี้มีปรากฏอยู่ในโลก ๔ประเภทคืออะไรบ้าง คือ

(๑) เป็นผู้หนักในความโกรธ ไม่หนักในสัทธรรม

(๒) เป็นผู้หนักในความลบหลู่ ไม่หนักในสัทธรรม

(๓) เป็นผู้หนักในลาภ ไม่หนักในสัทธรรม

(๔) เป็นผู้หนักในสักการะ ไม่หนักในสัทธรรม

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ ประเภทนี้แลมีปรากฎอยู่ในโลก

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ ประเภทนี้มีปรากฏอยู่ในโลก ๔ ประเภทคืออะไรบ้าง คือ