พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ปัญจมปัณณาสก์ · อักโกสกวรรค
๕. อขันติสูตร ที่ ๑
เล่ม ๒๒ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๒๑๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๕/๑๐ ในอักโกสกวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ปัญจมปัณณาสก์ อักโกสกวรรค อขันติสูตร ที่ ๑ (ฉบับหลวง เล่ม ๒๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๒ หน้า ๓๕๖–๓๕๗
๔. พหุภาณีสูตร
ว่าด้วยคุณและโทษของการพูด
{๒๑๔} [๒๑๔] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษ ๕ ประการนี้มีอยู่ในบุคคลผู้พูดมาก โทษ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
(๑) พูดเท็จ (๒) พูดส่อเสียด
(๓) พูดคำหยาบ (๔) พูดเพ้อเจ้อ
(๕) หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษ ๕ ประการนี้แลมีอยู่ในบุคคลผู้พูดมาก
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ ๕ ประการนี้มีอยู่ในบุคคลผู้พูดพอประมาณ อานิสงส์ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ไม่พูดเท็จ (๒) ไม่พูดส่อเสียด
(๓) ไม่พูดคำหยาบ (๔) ไม่พูดเพ้อเจ้อ
(๕) หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ ๕ ประการนี้แล มีอยู่ในบุคคลผู้พูดพอประมาณ”
๕. ปฐมอขันติสูตร
ว่าด้วยโทษของอขันติและคุณของขันติ สูตรที่ ๑
{๒๑๕} [๒๑๕] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทนมี ๕ ประการนี้ โทษ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
- ๑บุคคลผู้พูดมาก (พหุภาณี) ในที่นี้หมายถึงบุคคลผู้พูดโดยไม่คิดด้วยปัญญา (องฺ.ปญฺจก.อ. ๘๙)
- ๒บุคคลผู้พูดพอประมาณ (มนฺตภาณี) หมายถึงบุคคลผู้พูดโดยคิดด้วยปัญญา (องฺ.ปญฺจก.อ. ๘๙)
(๑) ไม่เป็นที่รัก ไม่เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก
(๒) เป็นผู้มากด้วยเวร (๓) เป็นผู้มากด้วยโทษ
(๔) เป็นผู้หลงตาย
(๕) หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทนมี ๕ ประการนี้แล
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ของความอดทนมี ๕ ประการนี้ อานิสงส์ ๕ ประการ คืออะไรบ้าง คือ(๑) เป็นที่รัก เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก
(๒) เป็นผู้ไม่มากด้วยเวร (๓) เป็นผู้ไม่มากด้วยโทษ
(๔) เป็นผู้ไม่หลงทำกาละ
(๕) หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ของความอดทนมี ๕ ประการนี้แล”
๖. ทุติยอขันติสูตร
ว่าด้วยโทษของอขันติและคุณของขันติ สูตรที่ ๒
{๒๑๖} [๒๑๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทนมี ๕ ประการนี้ โทษ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ไม่เป็นที่รัก ไม่เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก
(๒) เป็นผู้โหดร้าย (๓) มักจะเดือดร้อนใจ
(๔) เป็นผู้หลงทำกาละ
(๕) หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทนมี ๕ ประการนี้แล
จบ ๕. อขันติสูตร ที่ ๑