พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปัจจนียานุโลมติกติกปัฏฐาน
นสนิทัสนัตติกนปริตตัตติกสนิทัสสนัตติกปริตตัตติกะ
เล่ม ๔๕ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๑๗๒–๑๒๑๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๘ ในปัจจนียานุโลมติกติกปัฏฐานมี ๔ ฉบับ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ ปัจจนียานุโลมติกติกปัฏฐาน นสนิทัสนัตติกนปริตตัตติกสนิทัสสนัตติกปริตตัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๕ หน้า ๕๙๑–๕๙๗
{๑๑๖๗} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๖๘} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นของอเสกขบุคคล อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นของอเสกขบุคคล เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๖๙} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๗๐} สภาวธรรมที่เห็นได้และกระทบได้ซึ่งไม่เป็นของเสกขบุคคลและที่ไม่เป็นของอเสกขบุคคล อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่ไม่เป็นของเสกขบุคคลและที่ไม่เป็นของอเสกขบุคคล เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๗๑} ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๒. ปริตตติกะ
{๑๑๗๒} [๕๙] สภาวธรรมที่เห็นได้และกระทบได้ซึ่งเป็นปริตตะ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นปริตตะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๗๓} ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาร
{๑๑๗๔} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นมหัคคตะ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นมหัคคตะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ){๑๑๗๕} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๗๖} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นอ้ปปมาณะ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นอัปปมาณะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๗๗} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๓. ปริตตารัมมณติกะ
{๑๑๗๘} [๖๐] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีปริตตะเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีปริตตะเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๗๙} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๘๐} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีมหัคคตะเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีมหัคคตะเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๘๑} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๘๒} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีอัปปมาณพเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีอัปปมาณะเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๘๓} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๔. หีนติกะ
{๑๑๘๔} [๖๑] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นธรรมอย่างต่ำ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นธรรมอย่างต่ำ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๘๕} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๘๖} สภาวธรรมที่เห็นได้และกระทบได้ซึ่งเป็นธรรมอย่างปานกลาง อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นธรรมอย่างปานกลาง เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๘๗} ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาร
{๑๑๘๘} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นธรรมอย่างประณีต
อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ ซึ่งไม่เป็นธรรมอย่างประณีต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
{๑๑๘๙} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๕. มิจฉัตตนิยตติกะ
{๑๑๙๐} [๖๒] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นมัจฉัตตนิยตะ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มิจฉัตตนิยตะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๙๑} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๙๒} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นสัมมัตตนิยตะ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่สัมมัตตนิยตะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๙๓} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๙๔} สภาวธรรมที่เห็นได้และกระทบได้ซึ่งเป็นอนิยตะ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่อนิยตะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๙๕} ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๖. มัคคารัมมณติกะ
{๑๑๙๖} [๖๓] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีมรรคเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีมรรคเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๑๙๗} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๑๙๘} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีมรรคเป็นเหตุ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีมรรคเป็นเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
{๑๑๙๙} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๒๐๐} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีมรรคเป็นอธิบดี อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีมรรคเป็นอธิบดี เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๒๐๑} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๗. อุปปันนติกะ
{๑๒๐๒} [๖๔] สภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่เกิดขึ้นแล้ว เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเกิดขึ้นแล้ว โดยอารัมมณปัจจัย{๑๒๐๓} ในอารัมมณปัจจัย มี ๖ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๘. อตีตติกะ
{๑๒๐๔} [๖๕] สภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นปัจจุบัน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นปัจจุบัน โดยอารัมมณปัจจัย{๑๒๐๕} ในอารัมมณปัจจัย มี ๖ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๙. อตีตารัมมณติกะ
{๑๒๐๖} [๖๖] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีอดีตเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีอดีตเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๒๐๗} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๒๐๘} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีอนาคตเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีอนาคตเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๒๐๙} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๒๑๐} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีปัจจุบันเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีปัจจุบันเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๒๑๑} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
๒๒. สนิทัสสนติกะ ๒๐-๒๑. อัชฌัตตติกทวยะ
[๖๗] สภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่เป็นภายใน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นภายใน โดยอารัมมณปัจจัย (ย่อ)ในอารัมมณปัจจัย มี ๖ วาร
ในอธิปติปัจจัย ” ๖ ”
ในปุเรชาตปัจจัย ” ๖ ”
ในอัตถิปัจจัย ” ๖ ”
ในอวิคตปัจจัย ” ๖ ”
สภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่เป็นภายนอก เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งเป็นภายนอก โดยอารัมมณปัจจัย (ย่อ)ในอารัมมณปัจจัย มี ๖ วาร
ในอธิปติปัจจัย ” ๖ ”
ในปุเรชาตปัจจัย ” ๖ ”
ในอัตถิปัจจัย มี ๖ วาร
ในอวิคตปัจจัย ” ๖ ”
{๑๒๑๒} [๖๘] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีภายในเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีภายในเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๒๑๓} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
{๑๒๑๔} สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ซึ่งมีภายนอกเป็นอารมณ์ อาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเห็นได้แต่กระทบได้ซึ่งไม่ใช่มีภายนอกเป็นอารมณ์ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๑๒๑๕} ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๓ ”
(สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร)
จบ ธัมมปัจจนียานุโลม ติกติกปัฏฐาน
พระบาลีอภิธรรมปิฎก
ธัมมปัจจนียานุโลม ทุกทุกปัฏฐาน
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น
๑. เหตุทุกะ ๑. สเหตุทุกะ
{๑๒๑๖} [๑] สภาวธรรมซึ่งเป็นเหตุซึ่งมีเหตุ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ใช่มีเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ใช่มีเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมทั้งหลายซึ่งเป็นเหตุซึ่งมีเหตุและซึ่งไม่เป็นเหตุ และที่มีเหตุอาศัยสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ใช่มีเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุ อาศัยสภาวธรรมซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ใช่มีเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาร{๑๒๑๗} ในเหตุปัจจัย มี ๔ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๔ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๔ ”
{๑๒๑๘} [๒] สภาวธรรมซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่ใช่มีเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมซึ่งไม่เป็นเหตุซึ่งมีเหตุ โดยเหตุปัจจัย{๑๒๑๙} ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๖ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๕ ”
จบ นสนิทัสนัตติกนปริตตัตติกสนิทัสสนัตติกปริตตัตติกะ