arnon.onlineเข้าสู่ระบบถาม AI

พระอภิธรรมปิฎก วิภังค์ · ธัมมหทยวิภังค์

วิตักกติกวาร

เล่ม ๓๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๑๑๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๔/๑๖ ในธัมมหทยวิภังค์มี ๔ ฉบับ

พระอภิธรรมปิฎก วิภังค์ ธัมมหทยวิภังค์ วิตักกติกวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๓๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๕)

ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่

ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๗๘ หน้า ๑๐๒๒–๑๐๒๕

หน้า ๑๐๒๒

อัพยากตเหตุ ๓ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุ-ปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนานุปาทานิยธรรมก็มี.

กพฬิงการาหาร เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุ-ปาทานิยธรรมก็มี.

อาหาร ๓ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนานุปาทานิยธรรมก็มี.

ผัสสะ ๕ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม.

มโนธาตุสัมผัส เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุ-ปาทานิยธรรมก็มี.

มโนวิญญาณธาตุสัมผัส เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนานุปาทานิยธรรมก็มี.

เวทนา ๕ สัญญา ๕ เจตนา ๕ จิต ๕ เป็นอุปาทินนุปาทานิย-ธรรม.

มโนธาตุ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี.

มโนวิญญาณธาตุ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนานุปาทานิยธรรมก็มี.

วิตักกติกวาระ

[๑๑๑๖] บรรดาขันธ์ ๕ ขันธ์ไหน เป็นสวิตักกสวิจารธรรมขันธ์ไหน เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม ขันธ์ไหน เป็นอวิตักกา-วิจารธรรม ฯลฯ บรรดาจิต ๗ จิตไหน เป็นสวิตักกสวิจารธรรม

หน้า ๑๐๒๓

จิตไหน เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม จิตไหน เป็นอวิตักกาวิจาร-ธรรม.

รูปขันธ์ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

ขันธ์ ๓ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มีเป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

สังขารขันธ์ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตต-ธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี กล่าวไม่ได้ว่า เป็นสวิตักกสวิจารธรรมหรืออวิตักกวิจารมัตตธรรม หรืออวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

อายตนะ ๑๐ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

มนายตนะ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

ธัมมายตนะ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตต-ธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี กล่าวไม่ได้ว่า เป็นสวิตักกสวิจารธรรมหรือเป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม หรือเป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

ธาตุ ๑๕ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

มโนธาตุ เป็นสวิตักกสวิจารธรรม.

มโนวิญญาณธาตุ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจาร-มัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

ธัมมธาตุ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี กล่าวไม่ได้ว่า เป็นสวิตักกสวิจารธรรมหรือเป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม หรือเป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

สมุทยสัจ เป็นสวิตักกสวิจารธรรม.

นิโรธสัจ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

หน้า ๑๐๒๔

มัคคสัจ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มีเป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

ทุกขสัจ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี กล่าวไม่ได้ว่า เป็นสวิตักกสวิจารธรรม หรือเป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม หรือเป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

อินทรีย์ ๕ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

โทมนัสสินทรีย์ เป็นสวิตักกสวิจารธรรม.

อุเปกขินทรีย์ เป็นสวิตกักสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

อินทรีย์ ๑๑ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

อกุศลเหตุ ๓ เป็นสวิตักกสวิจารธรรม.

เหตุ ๖ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มีเป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

กพฬิงการาหาร เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

อาหาร ๓ เป็นสวิตกักสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

ผัสสะ ๕ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม. มโนธาตุสัมผัส เป็นสวิตักก-วิจารธรรม.

มโนธาตุสัมผัส เป็นสวิตักกสวิจารธรรม.

มโนวิญญาณธาตุสัมผัส เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักก-วิจารมัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

หน้า ๑๐๒๕

เวทนา ๖ สัญญา ๕ เจตนา ๕ จิต ๕ เป็นอวิตักกาวิจารธรรม.

มโนธาตุ เป็นสวิตักกสวิจารธรรม.

มโนวิญญาณธาตุ เป็นสวิตักกสวิจารธรรมก็มี เป็นอวิตักกวิจาร-มัตตธรรมก็มี เป็นอวิตักกาวิจารธรรมก็มี.

รูปทุกวาระ

[๑๑๑๗] บรรดาขันธ์ ๕ ขันธ์ไหน เป็นรูปธรรม ขันธ์ไหนเป็นอรูปธรรม ฯลฯ บรรดาจิต ๗ จิตไหน เป็นรูปธรรม จิตไหนเป็นอรูปธรรม ?

รูปขันธ์ เป็นรูปธรรม.

ขันธ์ ๔ เป็นอรูปธรรม.

อายตนะ ๑๐ เป็นรูปธรรม.

มนายตนะ เป็นอรูปธรรม.

ธัมมายตนะ เป็นรูปธรรมก็มี เป็นอรูปธรรมก็มี.

ธาตุ ๑๐ เป็นรูปธรรม.

ธาตุ ๗ เป็นอรูปธรรม.

ธัมมธาตุ เป็นรูปธรรมก็มี เป็นอรูปธรรมก็มี.

สัจจะ ๓ เป็นอรูปธรรม.

ทุกขสัจ เป็นรูปธรรมก็มี เป็นอรูปธรรมก็มี.

อินทรีย์ ๗ เป็นรูปธรรม.

อินทรีย์ ๑๔ เป็นอรูปธรรม.

ชีวิตินทรีย์ เป็นรูปธรรมก็มี เป็นอรูปธรรมก็มี.