นเหตุํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: เทฺว ฯ

เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมัคคา- *รัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรมและเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรมและเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

เหตุํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๗

เหตุํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นปุเรชาตปจฺจยา: นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๑๗สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

เหตุํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นปจฺฉาชาตปจฺจยา: นว ฯ

เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็น มัคคารัมมณธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุก-*ธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๕ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

นเหตุยา เทฺว นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นฌาเน เอกํ นมคฺเค เอกํ นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ

เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็น มัคคารัมมณธรรม โดยอารัมมณปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย

เหตุปจฺจยา นอธิปติยา นว ฯ

เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็น มัคคารัมมณธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุก-*ธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๕ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๕ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๕ นัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เทฺว ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็น มัคคารัมมณธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย

เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม เหตุสฺส อุเปกฺขาสหคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๒๑ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๑๗ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๑๗ ในนิสสยปัจจัย มี " ๑๗ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๒๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๗

เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม เหตุสฺส อุเปกฺขาสหคตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๒๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๑๗

เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม เหตุสฺส อุเปกฺขาสหคตสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ วิปาเก นว อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น

เหตุ อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม เหตุสฺส อุเปกฺขาสหคตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมัคคา- *รัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมอาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมอาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมอาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมอาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณ-*ธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณ-*ธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติ-*ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรมและนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรมและนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมอาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑๗ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๗

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็น มัคคารัมมณธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ เหตุทุกปีติตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ --------- เหตุทุกทสฺสนตฺติกํ ปฏิจฺจวาโร

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๑๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๑๗

เหตุํ ทสฺสเนนปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเหตุํ ทสฺสเนนปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ ทสฺสเนนปหาตพฺพญฺจ นเหตุํ ทสฺสเนนปหาตพฺพญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว กมฺเม นว อาหาเร นว อวิคเต นว ฯ

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

นเหตุํ ทสฺสเนนปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: ฯ

นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่ เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*ธิปติธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*รัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*ธิปติธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*รัมมณธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*รัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอารัมมณธรรม มี ๓ นัย

เหตุํ ทสฺสเนนปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: นว ฯ

นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม ที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม โดยอธิปติปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุกธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอธิปติปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*ธิปติธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๕ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*ธิปติธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๕ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๕ นัย

นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ

นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม ที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอนันตรปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม โดยอนันตรปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม ที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม โดยอนันตรปัจจัยมี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม โดยอนันตรปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*รัมมณธรรม โดยอนันตรปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*รัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย

เหตุปจฺจยา นอธิปติยา นว ฯ

นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม ที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมัคค-*เหตุกธรรม โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๕ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคา-*ธิปติธรรม โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๕ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคารัมมณธรรม โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมัคคาธิปติธรรมเป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมัคคเหตุกธรรม โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๕ นัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เอกํ ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

ในอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๒๑ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๑๗ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๑๗ ในนิสสยปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๗ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๒๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๗

เหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม เหตุสฺส ทสฺสเนนปหาตพฺพสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๒๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๒๑

เหตุ ทสฺสเนนปหาตพฺโพ ธมฺโม เหตุสฺส ทสฺสเนนปหาตพฺพสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย ตีณิ อวิคเต นว ฯ

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้นมัคคารัมมณัตติกเหตุทุกะ จบ