อาสววิปฺปยุตฺตํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสววิปฺปยุตฺโต กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

กุศลธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็น อาสววิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ กุสลทุกจฺเฉโท อกุสลทุกํ ปน กึ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย ตัดกุสลทุกะออก เหลือแต่อกุสลทุกะ จะเป็นอย่างไร ?

อาสวสมฺปยุตฺตํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสวสมฺปยุตฺโต อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ อาสววิปฺปยุตฺตํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสวสมฺปยุตฺโต อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

อกุศลธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม อาศัยอกุศลธรรม ที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย อกุศลธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอาสว-*วิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ ปญฺจ อวิคเต ปญฺจ ฯ สหชาตวาเรปิ สมฺปยุตฺตวาเรปิ สพฺพตฺถ ปญฺจ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๕ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๕ ในอวิคตปัจจัย มี " ๕ ในสหชาตวารก็ดี ในสัมปยุตตวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๕ ทุกปัจจัย

นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา ปญฺจ นปุเรชาเต ปญฺจ ฯเปฯ นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก ปญฺจ นวิปฺปยุตฺเต ปญฺจ ฯเปฯ ปญฺหาวาโร

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๕ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๕ ฯลฯ ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๕ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๕ ฯลฯ ปัญหาวาร

อาสวสมฺปยุตฺโต อกุสโล ธมฺโม อาสวสมฺปยุตฺตสฺส อกุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ อาสววิปฺปยุตฺโต อกุสโล ธมฺโม อาสวสมฺปยุตฺตสฺส อกุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

อกุศลธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม เป็นปัจจัยแก่อกุศล ธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย อกุศลธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม เป็นปัจจัยแก่อกุศลธรรมที่เป็นอาสวสัมปยุตตธรรม โดยเหตุปัจจัย

เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ นว อวิคเต ปญฺจ ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๕ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๕ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น ปฏิจจวาร

อาสววิปฺปยุตฺตํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสววิปฺปยุตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

อัพยากตธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม อาศัยอัพยากตธรรม ที่เป็นอาสววิปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑

นเหตุยา เอกํ นอารมฺมเณ เอกํ นอธิปติยา เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ สมฺปยุตฺตวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ ปญฺหาวาโร

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๑ในสหชาตวารก็ดี ในสัมปยุตตวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัยปัญหาวาร

อาสววิปฺปยุตฺโต อพฺยากโต ธมฺโม อาสววิปฺปยุตฺตสฺส อพฺยากตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

อัพยากตธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม เป็นปัจจัยแก่ อัพยากตธรรมที่เป็นอาสววิปปยุตตธรรม โดยเหตุปัจจัย

เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ อาสวสมฺปยุตฺตทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ -----------

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวารในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น อาสวสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะ จบ