arnon.onlineSign inAsk AI

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ฉักกนิบาต · ขุรปุตตวรรค

๕. มัยหสกุณชาดก

เล่ม ๒๗

Text layerBuddha’s wordsItems ๙๓๑–๙๓๖ (Royal Thai)5/10 in ขุรปุตตวรรค4 editions

๓๙๐. มยฺหกสกุณชาตก (๕)

๕. มัยหกสกุณชาดก (๓๙๐)

ว่าด้วยนกมัยหกะ

(ฤๅษีโพธิสัตว์แสดงธรรมแก่น้องชายว่า)

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ฉักกนิบาต ขุรปุตตวรรค มัยหสกุณชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 59 · Chaloem Phrakiat Volume 27)

บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 27, pp. 156–156 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 27, pp. 247–248

บาลี (มหาจุฬาฯ)

สกุโณ มยฺหโก นาม คิริสานุทรีจโร

ปกฺกํ ปิปฺผลิมารุยฺห มยฺหํ มยฺหนฺติ กนฺทติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

นกมัยหกะ บินไปตามเนินเขาและซอกเขา

จับที่ต้นเลียบซึ่งมีผลสุกแล้วร่ำร้องว่า ของกู ของกู

Footnotes (ไทย (มหาจุฬาฯ ๒))
  1. 1นกมัยหกะ หมายถึงนกเขา เพราะชอบร้อง(ขัน)ว่า ของกู ของกู อยู่ตลอดเวลา (ขุ.ชา.อ. ๕/๑๐๒/๘๖)
บาลี (มหาจุฬาฯ)

ตสฺเสวํ วิลปนฺตสฺส ทิชสงฺฆา สมาคตา

ภุตฺวาน ปิปฺผลึ ยนฺติ วิลปเตว โส ทิโช.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เมื่อมันบ่นเพ้ออยู่อย่างนี้ ฝูงนกที่บินรวมกันมา

ก็พากันจิกกินผลเลียบแล้วก็บินจากไป

มันก็ยังคงบ่นเพ้ออยู่นั่นเอง ฉันใด

บาลี (มหาจุฬาฯ)

เอวเมว อิเธกจฺโจ สงฺฆริตฺวา พหุํ ธนํ

เนวตฺตโน น ญาตีนํ ยโถธึ ปฏิปชฺชติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

คนบางคนในโลกนี้ก็ฉันนั้นเหมือนกัน

เก็บหอมรอมริบทรัพย์ไว้เป็นจำนวนมาก

ตนเองก็ไม่ได้ใช้สอย บางส่วนก็ไม่ได้แบ่งให้หมู่ญาติเลย

บาลี (มหาจุฬาฯ)

น โส อจฺฉาทนํ ภตฺตํ น มาลํ น วิเลปนํ

อนุโภติ (๑) สกึ กิญฺจ น สงฺคณฺหาติ ญาตเก.

Footnotes (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. 1ก.ม. นานุโภติ
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เขามิได้ใช้สอยหรือบริโภคสมบัติอื่น ๆ

ที่ตนมีอยู่แม้สักคราวเดียว

ไม่ว่าจะเป็นเครื่องนุ่งห่ม อาหาร มาลัย หรือเครื่องลูบไล้ก็ตาม

อนึ่ง พวกญาติ ๆ เขาก็ไม่สงเคราะห์

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ตสฺเสวํ วิลปนฺตสฺส มยฺหํ มยฺหนฺติ รกฺขโต

ราชาโน อถ วา โจรา ทายาทา เย ว อปฺปิยา

ธนมาทาย คจฺฉนฺติ วิลปเตว (๑) โส นโร.

Footnotes (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. 1ฉ.ม. วิลปเตฺวว
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เมื่อเขาบ่นเพ้อว่า ของกู ของกู อยู่อย่างนี้ หวงแหนอยู่

พระราชาบ้าง พวกโจรบ้าง

พวกทายาทไม่เป็นที่รักบ้าง ก็ฉกฉวยเอาทรัพย์ไป

คนผู้นั้นก็ยังคงบ่นเพ้ออยู่นั่นแหละ

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ธีโร โภเค อธิคมฺม สงฺคณฺหาติ จ ญาตเก

เตน โส กิตฺตึ ปปฺโปติ เปจฺจ สคฺเค ปโมทตีติ.

มยฺหกชาตกํ (๑) ปญฺจมํ.

Footnotes (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. 1ฉ.ม. มยฺหกชาตกํ
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ส่วนนักปราชญ์ได้โภคะทั้งหลายแล้วย่อมสงเคราะห์พวกญาติ

เพราะการสงเคราะห์นั้นเขาย่อมได้รับเกียรติยศชื่อเสียง

เขาจากโลกนี้ไปแล้วก็บันเทิงในสวรรค์

มัยหกสกุณชาดกที่ ๕ จบ