พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ฉักกนิบาต · ขุรปุตตวรรค
๗. อุปสิงฆปุปผกชาดก
เล่ม ๒๗Text layerBuddha’s wordsItems ๙๔๔–๙๕๐ (Royal Thai)7/10 in ขุรปุตตวรรค4 editions
๓๙๒. อุปสิงฺฆปุปฺผชาตก (๗)
๗. อุปสิงฆปุปผชาดก (๓๙๒)
ว่าด้วยฤาษีลักดมดอกไม้
(เทพธิดาองค์หนึ่งสถิตอยู่ที่ค่าคบต้นไม้ ต้องการให้ฤๅษีโพธิสัตว์สลดใจ จึง กล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ฉักกนิบาต ขุรปุตตวรรค อุปสิงฆปุปผกชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 59 · Chaloem Phrakiat Volume 27)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 27, pp. 157–158 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 27, pp. 249–250
ยเมตํ (๑) วาริชํ ปุปฺผํ อทินฺนํ อุปสิงฺฆสิ
เอกงฺคเมตํ เถยฺยานํ คนฺธเถโนสิ มาริส.
- 1อิ. ยเมกํ
ท่านผู้นิรทุกข์ การที่ท่านลักดมดอกบัวที่เขายังไม่ได้ให้
นั่นเป็นองค์แห่งการขโมยอย่างหนึ่ง
ท่านชื่อว่าเป็นผู้ขโมยกลิ่น
(ฤๅษีโพธิสัตว์กล่าวว่า)
น หรามิ น ภญฺชามิ อารา สิงฺฆามิ วาริชํ
อถ เกน นุ วณฺเณน คนฺธเถโนติ วุจฺจติ.
โยยํ ภิสานิ ขณติ ปุณฺฑรีกานิ ภญฺชติ
เอวํ อากิณฺณกมฺมนฺโต กสฺมา เอโส น วุจฺจติ.
ชายใดขุดเอาเหง้าบัว หักเอาดอกบัวขาวไป
ชายนั้นหยาบช้าอย่างนี้ ทำไมไม่ถูกกล่าวหา
(เทพธิดาบอกสาเหตุที่ไม่ว่ากล่าวบุรุษนั้นว่า)
อากิณฺณลุทฺโท ปุริโส ธาติเจลํว (๑) มกฺขิโต
ตสฺมึ เม วจนํ นตฺถิ ตญฺจารหามิ วตฺตเว.
- 1ก. ธาติโจลํว
คนที่ทำงานหยาบช้ามากเป็นคนแปดเปื้อน
เหมือนผ้านุ่งของหญิงเลี้ยงเด็ก
สำหรับชายคนนั้นเราไม่ว่าอะไร
แต่ท่านเราสมควรจะว่ากล่าว
อนงฺคณสฺส โปสสฺส นิจฺจํ สุจิคเวสิโน
วาลคฺคมตฺตํ ปาปสฺส อพฺภามตฺตํว ขายติ.
บุคคลผู้บริสุทธิ์แสวงหาแต่กรรมอันสะอาดอยู่เสมอ
ความชั่วเท่าปลายขนทรายย่อมปรากฏเหมือนเท่าหมอกเมฆ
(ฤๅษีโพธิสัตว์ซึ่งเทพธิดานั้นให้สลดใจกล่าวว่า)
อทฺธา มํ ยกฺข ชานาสิ อโถ มํ อนุกมฺปสิ
ปุนปิ ยกฺข วชฺชาสิ ยทา ปสฺสสิ เอทิสํ.
นี่เทพผู้ควรบูชา ท่านรู้จักอาตมาดี
ซ้ำยังได้อนุเคราะห์อาตมาด้วย
ขอท่านโปรดเตือนซ้ำอีก เมื่อเห็นความบกพร่องเช่นนี้
(เทพธิดากล่าวว่า)
เนว ตํ อุปชีวามิ นปิ เต ภตกามฺหเส
ตฺวเมว ภิกฺขุ ชาเนยฺย เยน คจฺเฉยฺย สุคฺคตินฺติ.
ปสิงฺฆปุปฺผชาตกํ (๑) สตฺตมํ.
- 1ฉ.ม. สิงฺฆปุปฺผชาตกํ, สี.อิ. ภิสปุปฺผชาตกํ
ข้าพเจ้าไม่ได้อาศัยท่านเลี้ยงชีพ
และไม่ได้เป็นลูกจ้างของท่าน
ท่านผู้เห็นภัย ท่านเองนั่นแหละ
ควรจะรู้จักกรรมอันเป็นเหตุให้ไปสู่สุคติ
อุปสิงฆปุปผชาดกที่ ๗ จบ
End of ๗. อุปสิงฆปุปผกชาดก