พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย จตุกกนิบาต · ปุจิมันทวรรค
๗. มตโรทนชาดก
เล่ม ๒๗Text layerBuddha’s wordsItems ๕๖๖–๕๖๙ (Royal Thai)7/10 in ปุจิมันทวรรค4 editions
๓๑๗. มตโรทนชาตก (๗)
๗. มตโรทนชาดก (๓๑๗)
ว่าด้วยการร้องไห้ถึงคนที่ตายแล้ว
(เศรษฐีโพธิสัตว์กล่าวกับพวกลิงว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก จตุกกนิบาต ปุจิมันทวรรค มตโรทนชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 58 · Chaloem Phrakiat Volume 27)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 27, pp. 104–104 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 27, pp. 169–170
มตมตเมว (๑) โรทถ น หิ ตํ โรทถ โย มริสฺสติ
สพฺเพว (๒) สรีรธาริโน อนุปุพฺเพน ชหนฺติ ชีวิตํ.
- 1ฉ.ม. มตํ มตํ เอว
- 2ฉ.ม. สพฺเพปิ
พวกท่านร้องไห้ถึงคนที่ตายไปแล้วเท่านั้น
แต่หาได้ร้องไห้ถึงคนที่จักตายไม่
สัตว์ทั้งหลายที่ยังมีร่างกายอยู่ย่อมละชีวิตไปโดยลำดับ
เทวา มนุสฺสา จตุปฺปทา ปกฺขิคณา อุรคา จ โภคิโน
สมฺหิ (๑) สรีเร อนิสฺสรา รมมานาว ชหนฺติ ชีวิตํ.
- 1ก. ยมฺหิ
เทวดา มนุษย์ สัตว์ ๔ เท้า หมู่ปักษี สัตว์เลื้อยคลาน
และสัตว์ที่มีร่างกายใหญ่ ไม่เป็นใหญ่ในร่างกายของตน
ถึงจะรื่นรมย์อยู่ในร่างกายนั้นก็ย่อมละชีวิตของตนไป
เอวํ จลิตํ อสณฺฐิตํ สุขทุกฺขํ มนุเชสฺ อเปกฺขิยํ
กนฺทิตรุทิตํ (๑) นิรตฺถกํ กึ โว โสกคณาภิกีรเร.
- 1ก. กนฺทิตํ รุณตํ
สุขและทุกข์ที่เพ่งเล็งกันอยู่ในหมู่มนุษย์
มีความแปรผันไม่ยั่งยืนอย่างนี้
ความร่ำไห้คร่ำครวญเป็นสิ่งไร้ประโยชน์
ทำไมท่านจึงยังเศร้าโศกอยู่เล่า
ธุตฺตา โสณฺฑา จ อกตา พาลา สูรา อโยคิโน
ธีรํ มญฺญนฺติ พาโลติ เย ธมฺมสฺส อโกวิทาติ.
มตโรทนชาตกํ สตฺตมํ.
นักเลงก็ดี นักดื่มก็ดี คนไม่ได้รับการศึกษาก็ดี
คนโง่ก็ดี คนมุทะลุก็ดี คนไม่มีความเพียรก็ดี
คนไม่ฉลาดในธรรมก็ดี ย่อมเข้าใจนักปราชญ์ว่าเป็นคนโง่
มตโรทนชาดกที่ ๗ จบ
End of ๗. มตโรทนชาดก