พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรีคาถา · ติกนิบาต
๕. อุพพิริเถรีคาถา
เล่ม ๒๖Text layerBuddha’s wordsItems ๔๓๔ (Royal Thai)5/8 in ติกนิบาต4 editions
๕. อุพฺพิรีเถรีคาถา
๕. อุพพิรีเถรีคาถา
ภาษิตของพระอุพพิรีเถรี
(พระศาสดาประทับนั่งในพระคันธกุฎี แสดงพระองค์แก่พระอุพพิรีเถรี ได้ ตรัสพุทธภาษิตนี้ว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรีคาถา ติกนิบาต อุพพิริเถรีคาถา (Royal Thai Volume 26 · Mahachula Volume 26 · Mahamakut Volume 54 · Chaloem Phrakiat Volume 26)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 26, pp. 438–438 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 26, pp. 563–563
อมฺม ชีวาติ (๑) วนมฺหิ กนฺทสิ อตฺตานํ อธิคจฺฉ อุพฺพิริ
จูฬาสีติสหสฺสานิ (๒) สพฺพา ชีวสนามิกา
เอตมฺหาฬาหเน ทฑฺฒา ตาสํ กมนุโสจสิ.
- 1ก. ชีวาหิ
- 2ฉ.ม. จุลฺลาสีติสหสฺสานิ
อุพพิรีเธอคร่ำครวญอยู่ในป่าว่า ลูกชีวาเอ๋ย ดังนี้
เธอจงรู้สึกตนก่อนเถิด
บรรดาธิดาของเธอที่มีชื่อเหมือนกันว่า ชีวา
ถูกเผาอยู่ในป่าช้านี้ทั้งหมดถึง ๘๔,๐๐๐ คน
เธอเศร้าโศกถึงธิดาคนไหน
พระอุพพิรีเถรี(บรรลุพระอรหัตแล้ว เมื่อจะกราบทูล ได้กล่าวภาษิตเหล่านี้ว่า)
อพฺพุหี (๑) วต เม สลฺลํ ทุทฺทสํ หทยนิสฺสิตํ (๒)
ยํ เม โสกปเรตาย ธีตุโสกํ พฺยปานุทิ.
- 1ฉ. อพฺพหี, ม. อพฺพุฬฺหํ
- 2ฉ.ม. หทยสฺสิตํ
ลูกศรคือความโศกที่เห็นได้ยาก ซึ่งเสียบที่หทัยหม่อมฉัน
หม่อมฉันถอนขึ้นได้แล้ว เพราะพระองค์ได้ทรงช่วยบรรเทาความ
โศกถึงธิดาของหม่อมฉันซึ่งถูกความโศกครอบงำ
สาชฺช อพฺพูฬฺหสลฺลาหํ นิจฺฉาตา ปรินิพฺพุตา
พุทฺธํ ธมฺมญฺจ สํฆญฺจ อุเปมิ สรณํ มุนินฺติ.
อุพฺพิรี เถรี.
วันนี้ หม่อมฉันนั้นถอนลูกศรคือความโศกขึ้นได้แล้ว
หมดความอยาก ดับรอบแล้ว
ได้ถึงมุนีพระพุทธเจ้า พระธรรม และพระสงฆ์ว่าเป็นที่พึ่งที่ระลึก
End of ๕. อุพพิริเถรีคาถา