พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ปัญจมปัณณาสก์ · ทีฆจาริกวรรค
๕. กุลุปกสูตร ที่ ๑
เล่ม ๒๒Text layerBuddha’s wordsItems ๒๒๕ (Royal Thai)5/10 in ทีฆจาริกวรรค4 editions
พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ปัญจมปัณณาสก์ ทีฆจาริกวรรค กุลุปกสูตร ที่ ๑ (Royal Thai Volume 22 · Mahachula Volume 22 · Mahamakut Volume 36 · Chaloem Phrakiat Volume 22)
The Mahamakut edition prints the commentary in the same volumes as the canon, so this text includes commentary.
ไทย (มหามกุฏฯ), vol. 36, pp. 478–479
๕. ปฐมกุลุปกสูตร
ว่าด้วยโทษแห่งการเข้าไปสู่สกุล
[๒๒๕] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษ ๕ ประการนี้ มีอยู่ในภิกษุผู้เข้าไปสู่สกุล ๕ ประการเป็นไฉน ? คือ ภิกษุผู้เข้าไปสู่สกุลย่อมต้องอาบัติเพราะเที่ยวไปโดยไม่บอกลา ๑ ย่อมต้องอาบัติเพราะนั่งในที่ลับหูกับมาตุคาม ๑ย่อมต้องอาบัติเพราะนั่งในที่ลับตากับมาตุคาม ๑ เมื่อแสดงธรรมแก่มาตุคามเกินกว่า ๕-๖ คำ ย่อมต้องอาบัติ ๑ ย่อมมากด้วยความดำริในกามอยู่ ๑ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษ ๕ ประการนี้แล มีอยู่ในภิกษุผู้เข้าไปสู่สกุล.
จบปฐมกุลุปกสูตรที่ ๕
อรรถกถาปฐมกุลุปกสูตร
พึงทราบวินิจฉัยในปฐมกุลุปกสูตรที่ ๕ ดังต่อไปนี้:-
บทว่า อนามนฺตจาเร อาปชฺชติ ความว่า ต้องอาบัติ ที่ตรัสไว้ในสิกขาบทว่า ภิกษุรับนิมนต์แล้ว มีภัตอยู่แล้ว ไม่บอกลาภิกษุซึ่งมีอยู่ ถึงความเป็นผู้เที่ยวไปในตระกูลทั้งหลายก่อนอาหาร หรือทีหลังอาหาร ดังนี้. แม้บทเป็นต้นว่า รโหนิสชฺชาย พึงทราบตามสิกขาบทเหล่านั้น.
จบอรรถกถาปฐมกุลุปกสูตรที่ ๕
๖. ทุติยกุลุปกสูตร
ว่าด้วยโทษของการคลุกคลีในสกุลเกินเวลา
[๒๒๖] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษ ๕ ประการนี้ ย่อมมีแก่ภิกษุผู้เข้าไปสู่สกุล คลุกคลีอยู่ในสกุลเกินเวลา ๕ ประการเป็นไฉน ? คือ การเห็นมาตุคามเนือง ๆ ๑ เมื่อมีการเห็นย่อมมีการเกี่ยวข้อง ๑ เมื่อมีการเกี่ยวข้องย่อมมีการคุ้นเคย ๑ เมื่อมีการคุ้นเคยย่อมมีจิตจดจ่อ ๑ เมื่อมีจิตจดจ่อแล้วพึงหวังผลข้อนี้ คือ เธอย่อมไม่ยินดีประพฤติพรหมจรรย์ จักต้องอาบัติที่เศร้าหมอง หรือจักบอกคืนสิกขาลาเพศ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษ ๕ประการนี้แล ย่อมมีแก่ภิกษุผู้เข้าไปสู่สกุล คลุกคลีอยู่ในสกุลเกินเวลา.
จบทุติยกุลปกสูตรที่ ๖
อรรถกถากุลุปกสูตร
ทุติยกุลุปกสูตรที่ ๖ บทว่า อติเวลํ ได้แก่ เกินเวลาที่กำหนดไว้.
จบอรรถกถาทุติยกุลุปกสูตรที่ ๖
๗. โภคสูตร*
ว่าด้วยคุณและโทษของโภคทรัพย์
[๒๒๗] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษในเพราะโภคทรัพย์ ๕ ประการนี้๕ ประการเป็นไฉน ? คือ โภคทรัพย์เป็นของทั่วไปแก่ไฟ ๑ เป็นของทั่วไปแก่น้ำ ๑ เป็นของทั่วไปแก่พระราชา ๑ เป็นของทั่วไปแก่โจร ๑ เป็นของทั่วไปแก่ทายาทผู้ไม่เป็นที่รัก ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษในเพราะโภคทรัพย์๕ ประการนี้แล.
* สูตรที่ ๗ อรรถกถาว่ามีเนื้อความง่ายทั้งนั้น.
End of ๕. กุลุปกสูตร ที่ ๑