พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เอกกนิบาต · อิตถีวรรค
๑. อาสาตมันตชาดก
เล่ม ๒๗ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๖๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๑๐ ในอิตถีวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก เอกกนิบาต อิตถีวรรค อาสาตมันตชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๗ หน้า ๓๑–๓๑
๗.อิตถีวรรค
๑. อสาตมันตชาดก (๖๑)
ว่าด้วยพระโพธิสัตว์สอนอสาตมนต์
(มาณพศิษย์พระโพธิสัตว์ประกาศความประสงค์ก่อนออกบวชว่า)
{๖๑} [๖๑] ธรรมดาหญิงทั้งหลายในโลกให้แต่ความไม่เป็นสุข พวกนาง ไม่มีขอบเขต มีแต่ความกำหนัดยินดี คึกคะนองไม่เลือก เหมือน กับไฟที่ไหม้ไม่เลือกฉะนั้น เราจักทิ้งพวกนางไปบวชพอกพูนวิเวก
๒. อัณฑภูตชาดก (๖๒)
ว่าด้วยการวางใจภรรยา
(พระราชาโพธิสัตว์ตรัสกะพราหมณ์ปุโรหิตว่า)
{๖๒} [๖๒] พราหมณ์ถูกภรรยาปิดหน้าปิดตาให้ดีดพิณ ก็ยังไม่รู้ทันภรรยา ที่ตนนำมาเลี้ยงไว้ตั้งแต่ยังไม่คลอดใครจะไปวางใจในภรรยา เหล่านั้นได้
- ๑อสาตมนต์ หมายถึงมนต์วิธีให้รู้ความร้ายกาจของหญิง ในชาดกนี้ พระโพธิสัตว์เกิดในตระกูล พราหมณ์เรียนจบไตรเพท สำเร็จศิลปศาสตร์ทุกอย่าง จนได้เป็นอาจารย์ทิศาปาโมกข์แห่งเมือง ตักกสิลาได้สอนมาณพตระกูลพราหมณ์คนหนึ่ง ซึ่งมารดาบิดาไม่ประสงค์จะให้อยู่ครองเรือน แต่ต้อง การให้บวชบำเรอไฟในป่าเพี่อเข้าถึงพรหมโลกจึงหาวิธีที่จะให้รู้โทษของหญิง โดยให้เรียน อสาตมนต์ พระโพธิสัตว์ทราบว่ามาณพมาเพื่อเรียนอสาตมนต์ จึงบอกว่าอสาตมนต์เฉพาะทางนั้นไม่มี แต่จะ สอนให้รู้ประจักษ์ถึงความร้ายกาจของหญิงจากประสบการณ์ตรง โดยให้ปรนนิบัติมารดาของตน ซึ่งแก่หง่อม มีอายุ ๑๒๐ ปี มาณพปฏิบัติตามนั้น ขณะที่นวดเฟ้นมือ เท้าเป็นต้น ได้พูดชมในทำนองว่า ‘คุณยาย แม้อยู่ในวัยชรา ร่างกายก็ยังเป็นเช่นนี้ ในวัยสาวจะเป็นเช่นไร’ จนนางเกิด ราคะ สั่งให้ฆ่าพระโพธิสัตว์เพื่อจะได้อภิรมย์กัน มาณพบอกความนั้นแก่พระโพธิสัตว์ ตามที่สั่งไว้ พระโพธิสัตว์จึงสรุปว่านั่นแหละคืออสาตมนต์ (ขุ.ชา.อ. ๒/๖๕-๖๘)
จบ ๑. อาสาตมันตชาดก