พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ทุกนิบาต · ทุติยปัณณาสก์
สนิมิตตวรรค
เล่ม ๒๐ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๒๒–๓๓๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๓/๕ ในทุติยปัณณาสก์มี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ทุกนิบาต ทุติยปัณณาสก์ สนิมิตตวรรค (ฉบับหลวง เล่ม ๒๐ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๐ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๓ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๐)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๐ หน้า ๑๓๑–๑๓๒
(๘) ๓. สนิมิตตวรรค
ว่าด้วยเหตุเกิดแห่งบาปอกุศล
{๓๒๒} [๖๘๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีนิมิตจึงเกิดขึ้น ไม่มีนิมิตย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละนิมิตนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๑){๓๒๓} [๖๘๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีเรื่องจึงเกิดขึ้น ไม่มีเรื่องย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละเรื่องนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๒){๓๒๔} [๖๘๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีเหตุจึงเกิดขึ้น ไม่มีเหตุย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละเหตุนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๓){๓๒๕} [๖๘๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีเครื่องปรุงจึงเกิดขึ้น
ไม่มีเครื่องปรุงย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละเครื่องปรุงนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๔){๓๒๖} [๖๙๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีปัจจัยจึงเกิดขึ้น ไม่มีปัจจัยย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละปัจจัยนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๕){๓๒๗} [๖๙๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีรูปจึงเกิดขึ้น ไม่มีรูปย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละรูปนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๖){๓๒๘} [๖๙๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีเวทนาจึงเกิดขึ้น ไม่มีเวทนาย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละเวทนานั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๗)
{๓๒๙} [๖๙๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีสัญญาจึงเกิดขึ้น ไม่มีสัญญาย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละสัญญานั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๘){๓๓๐} [๖๙๔] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีวิญญาณจึงเกิดขึ้น ไม่มีวิญญาณย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละวิญญาณนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๙){๓๓๑} [๖๙๕] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลมีสังขตธรรม เป็นอารมณ์จึงเกิดขึ้น ไม่มีสังขตธรรมเป็นอารมณ์ย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะละสังขตธรรมนั้นเสีย ธรรมที่เป็นบาปอกุศลเหล่านั้นจึงไม่มีด้วยประการดังนี้” (๑๐)
จบ สนิมิตตวรรคที่ ๓
(๙) ๔. ธัมมวรรค
ว่าด้วยธรรม ๒ อย่าง ๑๑ นัย
{๓๓๒} [๖๙๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ เจโตวิมุตติ ๑ ปัญญาวิมุตติ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้แล” (๑)
{๓๓๓} [๖๙๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ ความเพียร ๑ ความไม่ฟุ้งซ่าน ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้แล” (๒)
{๓๓๔} [๖๙๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ นาม ๑ รูป ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้แล” (๓)
- ๑สังขตธรรม ธรรมอันปัจจัยปรุงเแต่ง หรือเกิดจากปัจจัย (องฺ.ทุก.อ. ๖๒)
- ๒นาม หมายถึงอรูปขันธ์ ๔ คือ เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ (องฺ.ทุก.อ. ๖๒)
จบ สนิมิตตวรรค