พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปัจจนียานุโลมติกทุกปัฏฐาน
นสนิทัสสนัตติกนเหตุทุกสนิทัสสนัตติกเหตุทุกะ
เล่ม ๔๕ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๖๙๓–๗๓๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๙ ในปัจจนียานุโลมติกทุกปัฏฐานมี ๔ ฉบับ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ ปัจจนียานุโลมติกทุกปัฏฐาน นสนิทัสสนัตติกนเหตุทุกสนิทัสสนัตติกเหตุทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๑ หน้า ๑๒๔๒–๑๒๕๗
นสนิทัสสนติกนเหตุทุกสนิทัสสนติกเหตุทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑. เหตุทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เหตุบท
[๖๙๓] ๑. เหตุธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
๒. เหตุธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัย
ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
๓. เหตุธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัย
ธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๖๙๔] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
นเหตุบท
[๖๙๕] ๑. นเหตุธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
๒. นเหตุธรรม ที่เป็นอนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัย
ธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
นนเหตุ กับนเหตุ กลับกัน มีมูล ๓ พึงกระทำเป็น ๒๑ วาระ.
นสนิทัสสนติกนเหตุทุกสนิทัสสนติกเหตุทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนสเหตุกทุกสนิทัสสนติกสเหตุกทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๒. สเหตุกทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สเหตุกบท
[๖๙๖] ๑. สเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
๒. สเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่สเหตุธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
๓. สเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรม ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๖๙๗] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อเหตุกบท
[๖๙๘] ๑. อเหตุกธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๗ วาระ.
๘. อเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๗ วาระ
๑๕. อเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม
อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมและธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ วาระ.
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๖๙๙] ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนสเหตุกทุกสนิทัสสนติกสเหตุกทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนเหตุสัมปยุตตทุกะ
สนิทัสสนติกเหตุสัมปยุตตทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๓. เหตุสัมปยุตตทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เหตุสัมปยุตตบท
[๗๐๐] ๑. เหตุสัมปยุตตธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๐๑] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เหตุวิปปยุตตบท
[๗๐๒] ๑. เหตุวิปปยุตตธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๐๓] ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนเหตุสัมปยุตตทุกสนิทัสสนติกเหตุสัมปยุตตทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนเหตุสเหตุกทุกะ
สนิทัสสนติกเหตุสเหตุกทุกะ
(๒๒. สนิทัสสติกะ ๔. เหตุสเหตุกทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เหตุสเหตุกบท
[๗๐๔] ๑. เหตุและสเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๐๕] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
สเหตุกนเหตุบท
[๗๐๖] ๑. ธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม และไม่ใช่นเหตุธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๐๗] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนเหตุสเหตุกทุกสนิทัสสนติกเหตุสเหตุกทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ
สนิทัสสนติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๕. เหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เหตุเหตุสัมปยุตตบท
[๗๐๘] ๑. เหตุและเหตุสัมปยุตตธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุธรรม และไม่ใช่เหตุวิปปยุตต-ธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๐๙] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
เหตุสัมปยุตตนเหตุบท
[๗๑๐] ๑. ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรมและไม่ใช่นเหตุธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๑๑] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนเหตุเหตุสัมปยุตตทุกสนิทัสสนติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนเหตุนสเหตุกทุกะ
สนิทัสสนติกนเหตุเหตุกทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๖. นเหตุสเหตุกทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
นเหตุสเหตุกบท
[๗๑๒] ๑. สเหตุสเหตุกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่เป็นนเหตุธรรม และไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-ทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๑๓] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
นเหตุอเหตุกบท
[๗๑๔] ๑. นเหตุอเหตุกธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่เป็นนเหตุธรรม และไม่ใช่อเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-ทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๑๕] ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนเหตุนสเหตุกทุกสนิทัสสนติกนเหตุสเหตุกทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนสัปปัจจยทุกะ
สนิทัสสนติกสัปปัจจยทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๗. สัปปัจจยทุกะ)
ปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. อารัมมณปัจจัย
๑. สัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม
เป็นปัจจัยแก่สัปปัจจยธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
ในอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ ในอธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ วาระ.
นสนิทัสสนติกนสัปปัจจยทุกสนิทัสสนติกสัปปัจจยทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกสนิทัสสนทุกะ
สนิทัสสนติกสนิทัสสนทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๙. สนิทัสสนทุกะ)๑
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สนิทัสสนบท
[๗๑๖] ๑. สนิทัสสนธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๑๗] ในเหตุปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
๑. ไม่แสดง สังขตทุกะที่ ๘
ปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. อารัมมณปัจจัย
นสนิทัสสนบท
๑. ธรรมที่ไม่ใช่ธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนธรรม ที่
ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสน-ธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
ในอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ ในอธิปติปัจจัย อุปนิสสยปัจจัยปุเรชาตปัจจัย อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัย และปัจจัย มี ๓ วาระ.
นสนิทัสสนติกนสนิทัสสนทุกสนิทัสสนติกสนิทัสสนทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนสัปปฏิฆทุกะ
สนิทัสสนติกสัปปฏิฆทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๐. สัปปฏิฆทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สัปปฏิฆบท
[๗๑๘] ๑. สัปปฏิฆธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่สัปปฏิฆธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๑๙] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อัปปฏิฆบท
[๗๒๐] ๑. อัปปฏิฆธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมอาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัปปฏิฆธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๒๑] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนสัปปฏิฆทุกสนิทัสสนติกสัปปฏิฆทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนรูปีทุกสนิทัสสนติกรูปีทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๑. รูปีทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
รูปีบท
[๗๒๒] ๑. รูปีธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่รูปีธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๒๓] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อรูปีบท
[๗๒๔] ๑. อรูปีธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อรูปีธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๒๕] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนรูปีทุกสนิทัสสนตกรูปีทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนโลกิยทุกสนิทัสสนติกโลกิยทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๒. โลกิยทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
โลกิยบท
[๗๒๖] ๑. โลกิยธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่โลกิยธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๗ วาระ.
๘. โลกิยธรรม ที่เป็นอนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่โลกิยธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๗ วาระ.
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๒๗] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
ปัจจยวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
โลกุตตรบท
๑. โลกุตตรธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม
อาศัยธรรมที่ไม่ใช่โลกุตตรธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
ในเหตุปัจจัยมี ๓ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัยมี ๓ วาระ.
นสนิทัสสนติกนโลกิยทุกสนิทัสสนติกโลกิยทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกนเกนจิวิญเญยยทุกะ
สนิทัสสนติกเกนจิวิญเญยยทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๓. เกนจิวิญเญยยทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เกนจิวิญเญยยบท
[๗๒๘] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่เกนจิวิญเญยยธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสน-สัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๒๙] ในเหตุปัจจัย มี ๓๕ วาระ ฯลฯ
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
เกนจินวิญเญยยบท
[๗๓๐] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เกนจินวิญเญยยธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรม ที่ไม่ใช่เกนจินวิญเญยย-ธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๓๑] ในเหตุปัจจัย มี ๓๕ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกนเกนจิวิญเญยยทุกสนิทัสสนติกเกนจิวิญเญยยทุกะ จบ
นสนิทัสสนติกโนอาสวทุกสนิทัสสนติกอาสวทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑๔. อาสวทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อาสวบท
[๗๓๒] ๑. อาสวธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อาสวธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๓๓] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
โนอาสวบท
[๗๓๔] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อาสวธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ธรรม ที่ไม่ใช่อาสวธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสน-สัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๗๓๕] ในเหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ ฯลฯ
นสนิทัสสนติกโนอาสวทุกสนิทัสสนติกอาสวทุกะ จบ
จบ นสนิทัสสนัตติกนเหตุทุกสนิทัสสนัตติกเหตุทุกะ