འཕགས་པ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་སེང་གེའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ

Sanskrit title (Tibetan script, as in the text) ཨཱརྱ་ཤྲཱི་མཱ་ལ་དེ་བཱི་སིང་ཧ་ནཱ་ད་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ

No translation — Tibetan only: there is no translation we are licensed to publish (84000’s translations are no-derivatives, non-commercial)

Vol. 44 · folio 255a

འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལས་ལེའུ་བཞི་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་པ་སྟེ་འཕགས་པ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་སེང་གེའི་སྒྲ་བསྟན་པ། བམ་པོ་དང་པོ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་ཤྲཱི་མཱ་ལ་དེ་བཱི་སིང་ཧ་ནཱ་ད་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་

ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་སེང་གེའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་

མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བཞུགས་སོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཀོ་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་དང་། བཙུན་མོ་དམ་པ་བཙུན་མོ་ཕྲེང་ལྡན་མས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་ཆོས་རྟོགས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པའི་བར་སྐབས་སུ་གཏམ་གླེངས་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཀྱེ་མ་ཁྱོད་ཀྱི་སྲས་

མོ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་ནི་མཛངས་ཤིང་གསལ་ལ་ཟབ་ཅིང་མཁས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་བ་ལྟ་ན་ཚེགས་ཆུང་ངུས་ཆོས་རྟོགས་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཡུལ་ཀོ་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་

གྱིས་བཙུན་མོ་ཕྲེང་ལྡན་མ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཕྲེང་ལྡན་མའུ་བུ་ཅག་གིས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་ལ་ཕོ་ཉ་ནུས་པ་ཞིག་གཏང་གོར་མ་ཆག་གོ །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། བཙུན་མོ་ཕྲེང་ལྡན་མས་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱི་ཚིག་དེ་མཉན་ནས་ཀོ་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་

དང་། བཙུན་མོ་ཕྲེང་ལྡན་མས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྲིས་ཏེ། ནང་ཀོར་མ་ཡིད་བརྟན་པ་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ལག་ཏུ་ཕྲིན་ཡིག་བསྐུར་ནས་དེ་མཐར་གྱིས་སོང་སྟེ། གྲོང་ཁྱེར་འཐབ་མེད་དུ་ཕྱིན་ནས་བཙུན་མོའི་འཁོར་དུ་སོང་སྟེ། ལྷ་མོ་དཔལ་

ཕྲེང་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་ཕན་ཚུན་ཀུན་དགའ་བའི་གཏམ་བྱས་ཏེ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་ལག་ཏུ་ཕྲིན་ཡིག་བྱིན་ནོ། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་ཕ་མ་ལ་གུས་པས་ཕྲིན་ཡིག་དེ་ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་བླངས་ནས་མགོ་ལ་གཏུགས་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཕྲིན་ཡིག་བཀླགས་ནས། ཕྲིན་ཡིག་གི་

Vol. 44 · folio 255b

དོན་བཟང་ངོ་ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་སྟེ། དོན་དུ་ངེས་པར་བཟུང་ནས་མགོ་གཅོགས་ཏེ་ཡ་མཚན་དུ་བཟུང་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་ནང་ཀོར་མ་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱའི་སྒྲ་འདི་ནི། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་ཤིན་ཏུ་དཀོན། །གལ་ཏེ་ཚིག་འདི་བདེན་

གྱུར་ན། །བདག་གིས་ཁྱོད་ལ་བགོ་བ་སྦྱིན། །གལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་སངས་རྒྱས་དེ། །འཇིག་རྟེན་དོན་དུ་བྱུང་གྱུར་ན། །དེ་ནི་བདག་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཡིས། །བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་འདིར་སྤྱོན་ཅིག །དེ་ནས་དེ་ཡི་སྐད་ཅིག་ལ། །མགོན་པོ་གཤེགས་ནས་མཁའ་ལ་བཞུགས། །བསམ་

གྱིས་མི་ཁྱབ་སངས་རྒྱས་སྐུ། །འོད་ཟེར་འགྱེད་ཅིང་བཞུགས་པ་མཐོང་། །དེ་ནས་དེ་ཚེ་ལྷ་མོ་ནི། །གུས་པས་འཁོར་བཅས་ལངས་ནས་ཀྱང་། །སྤྱི་བོར་ཐལ་མོ་སྦྱར་བྱས་ནས། །སྨྲ་བའི་མཆོག་ལ་བསྟོད་པ་ནི། །མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་གཟུགས་དང་། །དཔལ་དཔེ་གང་

ནའང་ཡོད་མ་མཆིས། །བསམ་ཡས་དཔེ་ཟླ་མ་མཆིས་པའི། །འཇིག་རྟེན་མགོན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་གཟུགས་དང་། །ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་བས་མ་མཆིས། །ཁྱོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཆོས་མི་བས། །དེ་བས་ཐུབ་ཁྱོད་སྐྱབས་ཀྱང་ལགས། །བསམ་ཡས་

རྩལ་ལྡན་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་སྐྱོན་རྣམས་བསལ། །ཉམས་མ་མཆིས་པའི་ས་བརྙེས་པ། །ཆོས་རྒྱལ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཁྱོད་ཀྱིས་མཁྱེན། །ཡེ་ཤེས་སྐུ་ཡི་དབང་ཕྱུག་སྟེ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །མཐར་ཕྱིན་

ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གཞལ་ཡས་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དཔེ་ལས་འདས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བསམ་ཡས་ཆོས་ཁྱོད་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མཐའ་ཡས་གཟུགས་ཁྱོད་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བདག་ནི་ད་ལྟར་མགོན་པོས་བསྐྱབས། །བྱང་ཆུབ་ས་བོན་རྣམ་པར་བསྐྱེད། །

སླན་ཆད་སྲིད་པ་གཞན་དག་ཏུ། །ཐུབ་པས་བདག་ལ་ཕན་གདགས་མཛོད། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། །སྔོན་ཚེ་རྣམས་སུ་ལྷ་མོ་ཁྱོད། །ངས་ནི་བྱང་ཆུབ་སྦྱོར་བ་བྱས། །ཕྱིས་ཀྱང་ཚེ་རབས་གཞན་དག་ཏུ། །ངས་ནི་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་བྱ། །ལྷ་མོ་

Vol. 44 · folio 256a

དཔལ་ཕྲེང་གིས་གསོལ་པ། །བདག་གིས་འདི་དང་གཞན་དག་ཏུ། །བསོད་ནམས་གང་དང་གང་བགྱིས་པ། །བསོད་ནམས་དེ་ཡིས་མགོན་པོ་ཁྱོད། །རྟག་ཏུ་བདག་གིས་མཐོང་བར་ཤོག །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཙུན་མོ་ཀུན་དང་ཐམས་ཅད་

དང་ལྡན་པའི་འཁོར་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏེ། ལྷ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཡོན་ཏན་

དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་པའི་བསོད་ནམས་བསགས་པ་གང་ཡིན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་ལྷ་མོ་ཁྱོད་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པར་ལྷ་དང་མིའི་རྒྱལ་སྲིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ང་མཐོང་བ་དང་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་ང་ལ་

མངོན་སུམ་དུ་འདི་ལྟ་བུའི་བསྟོད་པ་བསྔགས་པས་བསྔགས་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་གྲངས་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ད་ཕྱིན་ཆད་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་གྲངས་མེད་པ་ཉི་ཤུ་ན་ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་

དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཡང་ལྷ་མོ་ཁྱོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་ངན་སོང་དག་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ནད་ཀྱང་མེད་

རྒ་བ་ཡང་མེད། །ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་གནོད་པ་ཡང་མེད་དེ། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ཀྱི་མིང་ཡང་མི་གྲག་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སེམས་ཅན་གང་དག་འབྱུང་བ་དེ་དག་གིས་ནི་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་འདི་ལྟར་བདེ་བ་དང་། གཟུགས་

དང་། ཁ་དོག་དང་། དཔལ་དང་། གཟི་བརྗིད་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་མོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་

Vol. 44 · folio 256b

སེམས་ཅན་གང་དག་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་མོ་དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་འདུ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་ལུང་བསྟན་པ་ཕུན་

སུམ་ཚོགས་པ་ཐོས་ནས་ལྷ་དང་མི་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སྐྱེ་བར་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་སྐྱེ་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་མངོན་

སུམ་དུ་བདག་ཉིད་ལུང་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བཅུ་ཡང་དག་པར་བླངས་སོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དུས་ལས་འདའ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་མི་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་དང་

པོ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་བླ་མ་དག་ལ་མ་གུས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་མི་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་གཉིས་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་

དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་གང་དུ་ཡང་སེམས་ཅན་ལ་ཁྲོ་བ་དང་། གནོད་སེམས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པར་མི་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་གསུམ་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་

ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་གཞན་གྱི་དཔལ་དང་། གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དག་ལ་ཕྲག་དོག་གི་སེམས་བསྐྱེད་པར་མི་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་བཞི་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་

ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་ཐ་ན་ཁམ་སླད་མ་ཙམ་ལ་ཡང་སེར་སྣའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་མི་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་ལྔ་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་

Vol. 44 · folio 257a

འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སླད་དུ་ནོར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་མི་བགྱི་སྟེ། འོན་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་དབུལ་པོ་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་མགོན་མ་མཆིས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འཚལ་

ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་དྲུག་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་པས་ན་བདག་ལ་སྨན་དུ་རེ་བའི་སླད་དུ་སེམས་ཅན་

བསྡུ་བར་མི་བགྱི་སྟེ། འོན་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཟང་ཟིང་མ་མཆིས་པའི་སེམས་དང་། ཆོག་པར་མི་འཛིན་པ་དང་ལྡོག་པ་མ་མཆིས་པར་སེམས་ཅན་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་བདུན་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་

བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་སེམས་ཅན་མགོན་མ་མཆིས་པ་དང་། གོ་རར་སྩལ་བ་དང་བཅིངས་པ་དང་ནད་ཀྱིས་ཉམ་ཐག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། དབུལ་པོ་དང་ཕོངས་པར་གྱུར་པ་དང་། ཚེགས་ཆེན་པོས་འཚོ་བ་དག་

མཐོང་ན། དེ་དག་ལ་སྨན་མ་བཏགས་པར་གོམ་པ་གཅིག་ཀྱང་དོར་བར་མི་བགྱིའི། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉམ་ཐག་པ་དེ་དག་མཐོང་ན་སྡུག་བསྔལ་དེ་དང་དེ་དག་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་བགྱིས་ལ་ནོར་གྱི་བསྡུ་བས་བསྒྲུབས་ནས་སླད་ཀྱིས་

བདག་མཆི་བར་བགྱིས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡི་དམ་བརྒྱད་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་ཕག་འཚོང་དང་། བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱིས་འཚོ་ཞིང་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པས་བཀའ་སྩལ་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལས་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་དག་མཐོང་ན་ཡལ་བར་མི་དོར་གྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་གང་དང་གང་དག་ན་བདག་གིས་མཆིད་ཉན་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཚར་དགུམ་

Vol. 44 · folio 257b

པའི་རིགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཚར་དགུམ། སྨན་གདགས་པའི་རིགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་སྨན་གདགས་པར་འཚལ་ལ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚར་དགུམ་པ་དང་། སྨན་གདགས་པས་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་འགྱུར་བའི་སླད་དུ་སྟེ།

དམ་པའི་ཆོས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ན་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཞིང་ངན་སོང་རྣམས་ཡོངས་སུ་འགྲིབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་རྗེས་སུ་སྐོར་བར་བགྱིད་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཡི་དམ་དགུ་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་སླན་ཆད་བདག་གིས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ལས་བསྐྱུད་པར་བགྱི་བའི་སེམས་གཅིག་ཙམ་ཡང་བསྐྱེད་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་

ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་གཟུང་བ་ལས་བསྐྱུད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱུད་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱུད་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྐྱུད་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྐྱུད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་མི་འདུན་པར་

འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་མ་ངེས་པ་དེ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལ་མི་འདུན་པར་འགྱུར་ཞིང་རང་ཉམ་དུ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སར་མཆི་

བའི་སྐལ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་བདག་གིས་ཉེས་དམིགས་དང་། གནོད་པ་ཆེན་པོར་མཐོང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལས་ནི་བདག་དང་མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་

པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་མཐོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཡི་དམ་བཅུ་པ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བླང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གི་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་

Vol. 44 · folio 258a

འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བླངས་པ་ལགས་ཏེ། འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་ཉིད་བདག་གི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟོན་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་དུ་ལགས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུ་ལ་ལ་དག་ཀྱེ་མ་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་ལྕོགས་པར་དཀའོ་སྙམ་དུ་བདག་ལ་ཐེ་ཚོམ་

ཟ་འམ། ཡིད་གཉིས་འཚལ་བ་དེ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུན་རིང་པོར་གནོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཕུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཉིད་ལ་སྨན་གདགས་པའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་འདི་བགྱི་བར་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་

འདས་བདག་གིས་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པོ་གང་དག་བླངས་པའི་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་བདག་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བགྱིད་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གི་བདེན་པའི་ཚིག་འདིས་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འདིར་ལྷའི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་འབབ་པར་གྱུར་ཅིག །ལྷའི་

སྒྲ་གྲག་པར་གྱུར་ཅིག །དེས་ཀྱང་བདག་གི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་འདི་ལེན་པར་གྱུར་ཅིག །ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་ཚིག་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ་དེའི་ཚེ་ལྷའི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཆེན་པོ་བབ་ནས་བར་སྣང་ལས་ལྷའི་སྒྲ་གྲག་པར་གྱུར་ཏེ། དེས་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དེ་མནོས་ནས་ལྷ་མོ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །

ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་བྱས་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱས་སོ། །དེ་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་དེ་ཡང་མཐོང་། ལྷའི་སྒྲ་མནོས་པ་དེ་ཡང་ཐོས་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་ཐེ་ཚོམ་མེད་ཅིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ། ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་དང་མི་འབྲལ་ཞིང་

འགྲོགས་པར་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །འཁོར་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གསུམ་བཏབ་བོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་བདེན་པའི་

བྱིན་གྱི་རླབས་འདིས་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དག་ལ་སྨན་བཏགས་པ་གང་ལགས་པའི་བསོད་ནམས་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་དམ་པའི་ཆོས་རྟོགས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་བདག་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དང་པོ་ལགས་སོ། །

Vol. 44 · folio 258b

བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་དམ་པའི་ཆོས་རྟོགས་པ་དེ་ཐོབ་ནས་ཀྱང་ངལ་བ་དང་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ་མ་མཆིས་པར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་གྱུར་ཅིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་བདག་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གཉིས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་དེ་ཡང་ལུས་དང་

སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བར་དམ་པའི་ཆོས་བསྲུང་བ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འཚལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་བདག་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གསུམ་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ནི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གསུམ་པོ་དེ་དག་འདེབས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་མོ་དཔལ་

ཕྲེང་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ཡུལ་ཆེ་བ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ལུང་སྟོན་པ་མཛད་དེ། ལྷ་མོ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གཟུགས་སུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཤིང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ལ་ཁོངས་སུ་ཆུད་དོ། །ལྷ་མོ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་

དག་ཀྱང་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་འདི་གསུམ་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཤིང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ལ་ཁོངས་སུ་ཆུད་དེ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་དེ་ལྟར་ཡུལ་ཆེའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོའི་ཡུལ་བསྟན་པ་

གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས་བདག་གིས་སྤོབས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་མོ་ཁྱོད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གནང་གིས་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའི་སྨོན་ལམ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་གང་དག་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདི་ལྟར་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཤིང་ཁོངས་སུ་ཆུད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཡུལ་ཆེ་བ་ལགས་སོ། །དེ་ནས་

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ལྷ་མོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །ལྷ་མོ་ཁྱོད་ནི་ཤེས་རབ་ཟབ་པ་སྟེ། ཐབས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་ནོ། །ལྷ་མོ་སེམས་ཅན་གང་དག་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པའི་དོན་རྟོགས་པ་དེ་དག་ནི་དཀོན་པ་ཡིན་ཏེ།

Vol. 44 · folio 259a

ཡུན་རིང་པོ་ནས་སངས་རྒྱས་དུ་མ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བསྟན་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དམ་པའི་

ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་བཤད་དོ། །འཆད་དོ། །འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་མོ་ང་ཡང་ད་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཐོབ་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བསྟན་པ་རྣམ་པ་དུ་མར་སྟོན་ཏེ། ལྷ་མོ་དེ་ལྟར་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བསྟན་པ་ངས་རྣམ་པ་དུ་

མར་བཤད་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་མཐའ་འམ་མུ་ཐུག་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤོབས་པ་ལ་ཡང་མཐའ་འམ་མུ་ཐུག་པ་མེད་དོ། །ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལྟར་དོན་ཆེའོ། །ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལྟར་

ཕན་ཡོན་ཆེའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས་དོན་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་གཞན་ཡང་བདག་གིས་སྤོབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་མོ་ད་དེའི་དུས་ལ་བབ་པར་ཤེས་

ན་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གནང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་ལགས་

སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་སྡུད་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་འཆགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེའི་སྤྲིན་ཆེན་པོའི་ནི་བདོག་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱུན་དང་། རིན་པོ་ཆེ་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱུན་དང་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་

དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཆབ་ཀྱི་རྒྱུན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱུན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དང་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་འཆགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ཆབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་

Vol. 44 · folio 259b

འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་དེ་ལས་ནི་གླིང་བཞི་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་དང་། དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་ཞིང་། འཁོར་གླིང་ཕྲན་བྱེ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་ཆབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་

པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་འབྱུང་ཁུངས་དང་། སྐྱེ་གནས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། ཆོས་སྣང་བའི་སྒོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་ཕྱུག་

ཐམས་ཅད་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་མ་མྱོང་བ་གང་ལགས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་ས་ཆེན་པོ་ནི་ཁུར་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྟེན་བགྱིད་པ་ལགས་ཏེ། བཞི་པོ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆབ་ཀྱི་

ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་རྒྱ་མཚོ་དང་། རི་མང་པོ་ཐམས་ཅད་དང་གནས་པ་དང་། རྩྭ་དང་། ཤིང་གེལ་པ་དང་། སྨན་དང་། མེ་ཏོག་དང་། ནགས་ཚལ་ཐམས་ཅད་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་བགྱིད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ས་ཆེན་པོ་ཁུར་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་གི་རྟེན་

བགྱིད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ས་ཆེན་པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་ཁུར་ཆེན་པོ་བཞི་ཁྱེར་བ་ལགས་སོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་ཞིང་

ཐོས་པ་དང་མི་ལྡན་ལ་ཆོས་ཅན་མ་ལགས་པ་རྣམས་ལྷ་དང་མིའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཐོབ་པར་བགྱིད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ས་ཆེན་པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་བ་ལགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བགྱིད་པ་ནི་ས་ཆེན་

པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་བ་ལགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བགྱིད་པ་ནི་ས་ཆེན་པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་བ་ལགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྦྱོར་བར་བགྱིད་

Vol. 44 · folio 260a

པ་ནི་ས་ཆེན་པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་བ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་ཁུར་ཆེན་པོ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ཁུར་ཆེན་པོ་འདི་བཞི་ཁྱེར་བ་ལགས་ཏེ། ས་

ཆེན་པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ས་ཆེན་པོ་བས་ཀྱང་ཆེས་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་བ་དང་། ཁུར་མཐའ་ཡས་པ་ཁྱེར་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། བྱམས་པ་བགྱིས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཅན་དང་། སྨན་པར་འཚལ་བ་དང་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་

འཇིག་རྟེན་གྱི་མ་ཞེས་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་ས་ཆེན་པོ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བཞིའི་འབྱུང་གནས་ལགས་ཏེ། སྣ་བཞི་པོ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན། རིན་པོ་ཆེ་རིན་ཐང་མ་མཆིས་པ་དག་གི་འབྱུང་གནས་དང་། རིན་པོ་ཆེ་རིན་ཐང་མཆིས་པ་དག་གི་འབྱུང་གནས་དང་། རིན་

པོ་ཆེ་དེ་བས་ཆུང་བ་དག་གི་འབྱུང་གནས་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དེ་བས་ཀྱང་ཆུང་བ་དག་གི་འབྱུང་གནས་ལགས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ས་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བཞི་པོ་འདི་དག་གི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་

འཛིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོག་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པར་གྱུར་པ་བཞིའི་ཁེ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ལྷ་དང་མིའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཐོབ་

པར་བགྱིད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁེ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོབ་པར་བགྱི་བ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཐོབ་པར་བགྱི་བ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དག་པར་

རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེས་མཐོན་པོ་ཐོབ་པར་བགྱི་བ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ངོ་

Vol. 44 · folio 260b

མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་བཞིའི་ཁེ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཏེར་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་མཐའ་ཡས་པའི་འབྱུང་གནས་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དམ་པའི་

ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱང་གཞན་མ་ལགས་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཉིད་དམ་པའི་ཆོས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་

རྣམས་ཀྱང་གཞན་མ་ལགས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཉིད་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་

སུ་འཛིན་པ་ནི་སེམས་ཅན་གང་དག་སྦྱིན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བ་དེ་དག་ནི་སྦྱིན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། ཐ་ན་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིས་པ་རྣམས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པར་

འགྱུར་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དབང་པོ་དྲུག་བསྡམས་པ་དང་། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཡོངས་སུ་དག་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་

དེ། ཐ་ན་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སེམས་བསྲུང་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། དེ་དག་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིས་པས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་དེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་བཟོད་

པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ནི་དེ་དག་གིས་དེ་ལ་སྤྱོས་བརྒྱད་དེ་གཙེ་བར་བགྱིས་ཀྱང་གནོད་སེམས་མ་མཆིས་ཤིང་སྨན་པར་འཚལ་བ་དང་། བཟོད་པའི་སྟོབས་དམ་པ་དང་ལྡན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། ཐ་ན་བཞིན་གྱི་མདངས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སེམས་

Vol. 44 · folio 261a

སྲུང་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིས་པས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་དེའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བའི་སེམས་

ཅན་དེ་དག་ནི་སེམས་མ་ཞུམ་ཞིང་ལེ་ལོ་མ་མཆིས་པ་དང་། འདུན་པ་ཆེན་པོ་དང་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་མཆོག་དང་ལྡན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། ཐ་ན་རང་གི་སྤྱོད་ལམ་བསྒྲིམས་པས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སེམས་སྲུང་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། དེ་དག་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་

སྨིན་པར་བགྱིས་པས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་དེའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་བསམ་གཏན་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་སེམས་མི་གཡེང་བ་དང་། ཡིད་ཕྱི་རོལ་དུ་མི་རྒྱུ་བ་དང་།

དྲན་པ་འཁྲུལ་པ་མ་མཆིས་པ་མཆོག་དང་ལྡན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། ཐ་ན་བགྱིས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལགས་པ་དང་། སྨྲས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལགས་པ་མི་བསྐྱུད་པས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སེམས་སྲུང་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། དེ་དག་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིས་པས་

དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་དེའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱི་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་འདྲི་བ་དག་ལ་ལེ་ལོ་མ་མཆིས་པར་ལུང་སྟོན་པ་དང་། བསྟན་

བཅོས་ཐམས་ཅད་དང་། རིག་པ་དང་བཟོའི་གནས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། ཐ་ན་བཟོ་གྲྭའི་གནས་ཆེན་པོ་དག་ཏུ་ཡང་དེ་དག་གི་སེམས་སྲུང་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་དེ། དེ་དག་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིས་པས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས་

པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱང་གཞན་མ་ལགས་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཉིད་ཕ་

Vol. 44 · folio 261b

རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས་དོན་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་གཞན་ཡང་བདག་གིས་སྤོབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་མོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གནང་གི་ཁྱོད་ཀྱིས་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ནས་

བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་

འཛིན་པ་པོ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་པོ་ཉིད་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དེས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་

ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་སླད་དུ་ཡན་ལག་གསུམ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་འགྱུར་ཏེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ལུས་དང་སྲོག་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ལུས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་འཁོར་བའི་ཕྱི་མའི་

མཐའི་མུ་དང་མཉམ་པ་རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་འཆི་བ་དང་བྲལ་བ་མི་ཤིགས་པ། རྟག་པ། བརྟན་པ། ཞི་བ། ཐེར་ཟུག་པ། འཆི་འཕོ་དང་བྲལ་བ། མཐའ་ཡས་པ། ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་

ཀྱི་བུ་མོ་སྲོག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བར་གནས་པ་འཁོར་བའི་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུ་དང་མཉམ་པ་འཆི་འཕོ་དང་བྲལ་བ། མཐའ་ཡས་པ་རྟག་པ་ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་

རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ལོངས་སྤྱོད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཆོད་པ་འཁོར་བའི་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུ་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ལགས་པ། བས་པར་མི་འགྱུར་བ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་མཆིས་པ། རྟག་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅིང་རྟག་ཏུ་

Vol. 44 · folio 262a

གནས་པ། ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡན་ལག་གསུམ་པོ་འདི་དག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ནི་ཡོན་ཏན་ཤིན་ཏུ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་

གསུམ་པོ་དེ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལུང་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ཞིག་དམ་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་ཚེ་དགེ་སློང་དང་དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་བསྙེན་མ་རྣམས་བྱེ་ཞིང་གཉིས་

སུ་གྱུར་ལ་སྡེ་སྡེར་ཆད་དེ། ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་གྱེས་ནས་རྩོད་པར་གྱུར་པ་ན་གཡོ་མ་མཆིས་ཤིང་གྱ་གྱུ་མ་མཆིས་ལ་སྒྱུ་མ་མཆིས་པར་ཆོས་ལ་དགའ་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་སླད་དུ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པར་བགྱིད་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་

ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལས་ལུང་བསྟན་པ་ངེས་པར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་ལགས་པ་སྙམ་བདག་བགྱིད་དེ། འདི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་སྤྱན་དུ་གྱུར་པ་ལགས་ཏེ། ཡེ་

ཤེས་སུ་གྱུར་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་མངའ་བདག་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྟོན་པ་ལགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་བསྟན་པ་

ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་མཛད་དེ། ལྷ་མོ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །ལྷ་མོ་དཔེར་ན་མི་སྟོབས་དང་ལྡན་པས་གནད་དུ་མི་དྲག་པར་བསྣུན་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྣད་པར་འགྱུར་ཞིང་ནད་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ལྷ་མོ་དེ་བཞིན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་

ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ཆུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་སྐྱེད་ལ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པར་བྱེད་དོ། །ལྷ་མོ་ངས་ནི་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་གནོད་པར་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་སྐྱེད་ལ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་གནོད་པར་འགྱུར་བ་དང་།

Vol. 44 · folio 262b

དེ་ལྟར་མྱ་ངན་སྐྱེད་པ་དང་དེ་ལྟར་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པར་བྱེད་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་གཞན་གཅིག་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་། །ལྷ་མོ་དཔེར་ན་བ་ལང་གི་མཆོག་ཁྱུ་མཆོག་གིས་ནི་འདི་ལྟར་འཕང་མཐོ་བ་དང་ཆུ་ཞེང་གིས་བ་ལང་གི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ་མངོན་པར་བརྗིད་ཅིང་ཡང་དག་པར་

མངོན་པར་བརྗིད་དོ། །ལྷ་མོ་དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་ཆུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་འདི་ལྟར་རྒྱས་པ་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏོ། །ལྷ་མོ་དཔེར་ན་རིའི་རྒྱལ་པོ་

རི་རབ་ཀྱིས་ནི་འདི་ལྟར་མཐོ་བ་དང་། རྒྱ་ཆེ་བས་རི་ནག་པོ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་མངོན་པར་ལྷག་གེར་འདུག་གོ །ལྷ་མོ་དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་ལུས་དང་སྲོག་ལ་མི་ལྟ་ཞིང་། ཕན་གདགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་འདི་ལྟར་རྒྱས་

པ་དང་རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཞུགས་པ་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ན་གཞན་དག་གི་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ལྷ་མོ་དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ཉིད་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་གཞུག་

པར་བྱ། ཡང་དག་པར་བསྟན་པར་བྱ། ཡང་དག་པར་གཟེངས་བསྟོད་པར་བྱ། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱ། གཟུད་པར་བྱ་དགོད་པར་བྱའོ། །ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལྟར་དོན་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་ཕན་ཡོན་ཆེའོ། །ལྷ་མོ་གལ་

ཏེ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པར་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ཕན་ཡོན་ངས་བཤད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཕན་ཡོན་བཤད་པ་དེ་དག་གི་མཐའ་འམ་མུར་ཐུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་

ནི་དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་ནོ། །ལྷ་མོ་དམ་པའི་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཞེད་པ་ངས་བསྟན་པ་དེད་ཁྱོད་ཀྱིས་བཤད་པ་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་

Vol. 44 · folio 263a

བསྐུལ་བ་མནོས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་

ཐམས་ཅད་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ཀླུང་ཆེན་པོ་བཞི་ནི་མཚོ་མ་དྲོས་པ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་

རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་ས་བོན་གྱི་རྣམ་པ་གང་ཅི་ཡང་ལགས་པ་དག་དང་། རྩྭ་དང་ཤིང་གེལ་པ་དང་སྨན་དང་། ནགས་ཚལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ས་ཆེན་

པོ་ལ་རྟེན་ཅིང་ས་ཆེན་པོ་ལ་གནས་ཏེ་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་ལགས་པ་དག་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རྟེན་ཅིང་

ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་ཏེ་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་ཤིང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་བཟུང་ན་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་

ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་གནས་ཏེ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་གནས་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་པ་དང་། སོ་སོར་ཐར་པ་དང་། འདུལ་བ་དང་། རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་གནས་དྲུག་པོ་འདི་དག་དང་།

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་ཅིང་བཏགས་པ་གང་ལགས་པའི་གནས་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགོངས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་གནས་པ་ཞེས་བགྱི་བའི་བཏགས་པ་འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགོངས་པ་ཅན་ལགས་ཏེ།

Vol. 44 · folio 263b

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གནས་པ་ཉིད་ནི་དམ་པའི་ཆོས་གནས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བགྱི་བའི་བཏགས་པ་འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགོངས་པ་ཅན་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནུབ་པ་ཉིད་ནི་དམ་པའི་ཆོས་

ནུབ་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ་སོར་ཐར་པ་དང་འདུལ་བ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཆོས་འདི་གཉིས་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། ཡི་གེའི་འབྲུ་ནི་ཐ་དད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདུལ་བ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་རྣམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན།

བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ལགས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་འདི་ལྟར་འདུལ་བ་ཞེས་བགྱི་བ་དང་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ཞེས་བགྱི་བའི་བཏགས་པ་འདི་ནི་

ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོ་གའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་མ་མཆིས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སླད་དུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་

ནི་མ་མཆིས་ཀྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་ཉིད་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་

བཟད་པར་འཇིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཉེ་བར་གནས་པ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་གཤེད་མས་རལ་གྲི་གཟས་པ་བཞིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དེ་དག་ཀྱང་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་ཐོབ་པ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན།

Vol. 44 · folio 264a

སྐྱབས་སུ་གྱུར་པ་ནི་སྐྱབས་གཞན་ཚོལ་བ་མ་མཆིས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་སྐྱབས་མ་མཆིས་པ་རྣམས་གང་དང་གང་གིས་འཇིགས་སྐྲག་པའི་འཇིགས་སྐྲག་པ་དེ་དང་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཚོལ་བ་དེ་བཞིན་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་

རྒྱས་རྣམས་ལ་ཡང་འཇིགས་པ་དེ་མཆིས་ཏེ། འཇིགས་པ་དེས་སྐྲགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བར་ཁས་ལེན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་འཇིགས་པ་

དང་བཅས་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་མ་བས་པ་ཡང་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ནི་བསྟེན་པར་བགྱི་བའི་ལྷག་མ་

དང་བཅས་པ་ལགས་ཏེ། དེས་ན་དེ་དག་ནི་དག་པ་མ་ལགས། ལས་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ལགས་ཏེ་དེ་དག་གི་བགྱི་བ་མང་ལགས་སོ། །དེ་དག་གི་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་གཞན་ཡང་མང་དུ་མཆིས་ཏེ། དེ་དག་མ་སྤངས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་

མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དང་རིང་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་

སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བརྙེས་པས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ལགས་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་མ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་

པ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལགས་ཏེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བརྙེས་པས་ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ལགས་ལ།

Vol. 44 · folio 264b

བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལགས་ཏེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན།

བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བརྙེས་པས་སྤང་བར་བགྱི་བའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་མཆོག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ལྡན་པ་ལགས་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་།

རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་སྐྱོན་གྱི་ལྷག་མ་རྣམས་དང་བཅས་པ། ཡོངས་སུ་མ་དག་པའི་ཆོས་ཅན་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལགས་ཏེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་

ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བརྙེས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དང་རིང་བ་ལགས་

སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐའ་དབུགས་ཕྱིན་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བཞི་པོ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགོངས་པ་ཅན་དང་། ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་།

དྲང་བའི་དོན་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་ལུང་བསྟན་པར་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཆི་འཕོ་ནི་འདི་གཉིས་ལགས་ཏེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། རྒྱུན་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་དང་། ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་

འདས་དེ་ལ་རྒྱུན་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་

Vol. 44 · folio 265a

ཆེན་པོ་དབང་ཐོབ་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལུས་རྣམས་ལགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འཆི་འཕོ་འདི་གཉིས་ལས་རྒྱུན་ཆད་པའི་འཆི་འཕོའི་དབང་དུ་བགྱིས་ཏེ། བདག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ་སྙམ་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་

རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་བགྱིས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདག་གིས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་བསྟེན་ཏོ་སྙམ་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་

འབྱུང་ལགས་སོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་ལྷ་དང་མི་བགྱི་བ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། སློབ་པ་བདུན་པོ་དག་གིས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤང་བ་སྔོན་མ་བགྱིས་པ་དེ་སྤངས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱ་བ་བྱས་སོ་སྙམ་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་

སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པས་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་། ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་དབང་དུ་བགྱིས་ནས་འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་

དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ཡང་མ་ལགས། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་

ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་མ་སྤངས་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མ་འཚལ་བ་ཡང་མཆིས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པ་དག་

ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གནས་ཀྱི་སའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་། ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གནས་ཀྱི་ས་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ལྟ་བ་གཅིག་ལ་གནས་པའི་གནས་ཀྱི་ས་དང་། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་

Vol. 44 · folio 265b

པའི་གནས་ཀྱི་ས་དང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་གནས་ཀྱི་ས་དང་། སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་གནས་ཀྱི་ས་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གནས་ཀྱི་ས་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་

ཀྱང་སྐད་ཅིག་པ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱིས་ཐོག་མ་མ་མཆིས་པའི་དུས་ནས་མཆིས་པ་ནི་སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གནས་ཀྱི་ས་བཞི་པོ་འདི་དག་གི་ནང་ན་སྟོབས་

ཆེ་བ་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་སྟོབས་ཆེ་བའི་གྲངས་སམ། ཆ་འམ། བགྲང་བའམ། དཔེ་འམ། རྒྱུར་ཡང་མི་བཟོད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ན་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་སྟོབས་ཆེ་བ་

ལགས་ཏེ། སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་ས་ཞེས་ཀྱང་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་བདུད་སྡིག་ཅན་ནི་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷའི་ནང་དུ་གཏོགས་ཀྱང་འདི་ལྟར་གཟུགས་དང་། ཁ་དོག་དང་། གཟི་བརྗིད་དང་། སྟོབས་དང་། འཁོར་དང་། དབང་

ཕྱུག་གིས་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ཞེས་བགྱི་བས་ཀྱང་གནས་ཀྱི་ས་བཞི་པོ་འདི་དག་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏེ། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་

གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་བཞི་དང་ཡང་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་པས་མི་རྫི་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་པར་བགྱི་བ་

ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་སྟོབས་ཆེ་བ་ལགས་སོ།། །།བམ་པོ་གཉིས་པ་སྟེ་ཐ་མ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྲིད་པ་གསུམ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ།

Vol. 44 · folio 266a

བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་སའི་རྐྱེན་གྱིས་ཟག་པ་མ་མཆིས་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གསུམ་འབྱུང་སྟེ།

བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་ས་གསུམ་པོ་འདི་དག་ཏུ་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གསུམ་པོ་འདི་དག་འབྱུང་བ་དང་། ཟག་པ་མ་མཆིས་པའི་ལས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྐྱེན་མཆིས་ན་རྐྱེན་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟ་ལགས་པས་མ་རིག་པའི་

གནས་ཀྱི་ས་ནི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གསུམ་པོ་རྣམས་དང་། ཟག་པ་མ་མཆིས་པའི་ལས་ཀྱི་རྐྱེན་ལགས་པའི་སླད་དུ་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་གནས་ཀྱི་ས་དང་མིང་འདྲ་བ་ལགས་སོ། །དེ་ལྟ་ལགས་ཀྱང་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་གནས་ཀྱི་ས་དང་ལས་ཐུན་

མོང་བ་ནི་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་གནས་ཀྱི་ས་བཞི་པོ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ལགས་ཏེ། ཡོངས་སུ་གྲོལ་བའི་ས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་སྤང་བར་བགྱི་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་

པར་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ས་ནི་གནས་ཀྱི་ས་བཞི་སྤངས་ཀྱང་ཟག་པ་ཟད་པ་ལ་དབང་བའི་སྟོབས་ཀྱང་མི་འཐོབ། མངོན་སུམ་དུ་ཡང་མི་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཟག་པ་

ཟད་པ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་སའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། སྲིད་པ་ཐ་མ་པར་གཏོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་སས་

བསྒྲིབས་ཤིང་ཆོད་ལ་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་ཏེ་ལྡོངས་པར་བགྱིས་པས་ཆོས་དེ་དང་དེ་དག་རབ་ཏུ་མ་འཚལ་ཅིང་མི་རྟོགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་དེ་དང་དེ་དག་མ་འཚལ་ཅིང་མ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་དེ་དང་དེ་དག་མི་སྤོངས་ཤིང་བྱང་བར་མི་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤང་

Vol. 44 · folio 266b

བར་བགྱི་བའི་ཆོས་དེ་དག་མ་སྤངས་ཤིང་བྱང་བར་མ་བགྱིས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་སྐྱོན་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་ཀྱི། སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་

པའི་ཆོས་ཅན་ལགས་ཀྱི། ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ནི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ལགས་ཀྱི། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་སྐྱོན་ལས་རྣམ་

པར་གྲོལ་བ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་ཀྱི། སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་མ་ལགས་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ཅན་ལགས་ཀྱི། ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་མ་ལགས་པ་དང་། ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་ཡོན་ཏན་

དང་ལྡན་པ་ལགས་ཀྱི། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ནི་མ་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་སོ། །ཀུན་འབྱུང་བ་སྤངས་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་བགྱིས་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་འགོག་

པར་འགྲོ་བའི་ལམ་བསྒོམས་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་སྤངས་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་བགྱིས་པ་ལྷག་མ་

དང་བཅས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་བསྒོམས་པ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དེ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་ཡན་ལག་གི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། དེའི་ཡན་ལག་གི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ནི་མྱ་ངན་ལས་

འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་བགྱིས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་

Vol. 44 · folio 267a

འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་བསྒོམས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་མི་རྟག་པས་བཅོམ་ཞིང་རྟག་ཏུ་ན་བའི་འཇིག་རྟེན་དུ་རྟག་པ་དང་། ཞི་བ་དང་བསིལ་བའི་དངོས་པོའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་

འདས་དེ་དག་ནི་སྐྱོབ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྐྱབས་མ་མཆིས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱོབ་པ་དང་། སྐྱབས་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་བཟང་ངན་དུ་འབྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་དག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་མ་ལགས་ཀྱི།

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་མཉམ་པ་དག་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མཉམ་པ་དག་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་མཉམ་པ་དག་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་སླད་

དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ནི་རོ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར་རིག་པ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རོར་རོ་མཚུངས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ལ་ལ་དག་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་མ་སྤངས་ཤིང་བྱང་བར་མ་བགྱིས་པ་དེ་དག་

ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་རོ་གཅིག་པ་མ་ལགས་ཏེ། འདི་ལྟར་རིག་པ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་རོ་མཚུངས་པ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱིས་མ་སྤངས་ཤིང་མ་སྦྱངས་པས་ནི་སྤང་བར་བགྱི་བའི་

ཆོས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་མ་སྤངས་ཤིང་མ་སྦྱངས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་དེ་དག་མ་སྤངས་ཤིང་མ་སྦྱངས་པས་ཆོས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་མ་ཐོབ་ཅིང་མངོན་

སུམ་དུ་མ་བགྱིས་པར་གྱུར་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་སྒོམ་པས་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་འབྱུང་གནས་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལས་ནི་སེམས་ཀྱི་ཉེ་བའི་

Vol. 44 · folio 267b

ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཉེ་

བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། འབྲས་བུའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྟོགས་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྟོབས་ཀྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། མི་འཇིགས་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་འབྱུང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་པར་བགྱི་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ལས་འབྱུང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་

པ་དང་། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་། གཞི་དང་། རྐྱེན་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་སྐད་ཅིག་པ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་

ས་ཐོག་མ་མ་མཆིས་པའི་དུས་ནས་མཆིས་པ་ནི་སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་ཞིང་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་

ཅད་ཀྱི་གཞི་དང་རྟེན་ནི་འདི་ལྟར་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་ས་བོན་གྱི་རྣམ་པ་གང་ཅི་ལགས་པ་དག་དང་། རྩྭ་དང་། ཤིང་གེལ་པ་དང་། སྨན་དང་། ནགས་ཚལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ས་ལ་བརྟེན་ཅིང་ས་ལ་

གནས་ཏེ་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ས་ཆེན་པོ་ཚིག་ཅིང་ཞིག་ལ་མི་གདའ་བར་གྱུར་ཏེ་མ་མཆིས་པར་གྱུར་ན་ནི་ས་བོན་གྱི་རྣམ་པ་གང་ཅི་ལགས་པ་དག་དང་། རྩྭ་དང་། ཤིང་གེལ་པ་དང་། སྨན་དང་། ནགས་ཚལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་

Vol. 44 · folio 268a

ཀྱང་ཚིག་ཅིང་ཞིག་ལ་མི་གདའ་བར་འགྱུར་ཞིང་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་པར་བགྱི་

བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ལ་རྟེན་ཅིང་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ལ་གནས་ཏེ་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་སྤངས་ཤིང་སྦྱངས་ཏེ་མ་མཆིས་པར་གྱུར་ན་ནི་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་གང་གཱའི་

ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་པར་བགྱི་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤངས་ཤིང་སྦྱངས་ཏེ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྤངས་

ཤིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་བརྙེས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པའི་མངོན་པར་མཁྱེན་པ་བརྙེས་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་དང་།

སྐྱོན་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ། ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མངའ་སྒྱུར་བའི་སར་གཤེགས་ནས་ངའི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ། །ཚངས་པར་སྤྱད་པ་བསྟེན་ཏོ། །བྱ་བ་བྱས་སོ། །འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་

ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་མཛད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སེང་གེའི་སྒྲ་འདི་ནི་ངེས་པའི་དོན་ལགས་ཏེ། དོན་འདི་ནི་མགོ་གཅིག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་བགྱི་བ་ཡང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་བླ་ན་མ་མཆིས་པས་བདུད་བཞི་བཅོམ་སྟེ་ཕམ་པར་མཛད་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་

Vol. 44 · folio 268b

མངོན་པར་འཕགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བལྟ་བར་བགྱི་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བརྙེས་ཏེ། ཤེས་བྱའི་ས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མཛད་པ་ན་འདི་ལས་ལྷག་པར་བྱ་བ་འམ། རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ས་མེད་དོ་ཞེས་ཡང་དག་པར་

གཟིགས་ཏེ། སྟོབས་བཅུ་པོ་དག་གི་སྟོབས་དང་ལྡན་ཞིང་མི་འཇིགས་པའི་ས་བླ་ན་མེད་པའི་མཆོག་ཏུ་ཡང་དག་པར་གཤེགས་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཟིགས་ནས་འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བགྱི་བའི་

ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་མཛད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་འཁོར་བའི་འཇིགས་པ་ལས་རྒལ་བ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དག་གི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམས་ནི་འདི་ལྟར་བདག་ནི་འཁོར་བའི་འཇིགས་པ་རྣམས་

ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་གྱིས། བདག་གིས་ནི་ཕྱིན་ཆད་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་འདི་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བགྱི་བ་རྟོགས་ནས་དབུགས་

ཕྱིན་པའི་མཆོག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་གོ །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་རྟོགས་ནས་ཀྱང་ས་དེ་ལ་རྨོངས་པ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་ཀྱང་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པར་བདག་གིས་ནི་འདི་ལྟར་ལྷག་མ་དང་

བཅས་པའི་ས་ཐོབ་སྟེ། བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་དུ་འཚལ་ཏོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྣམས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུ་བའི་སླད་

དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་ཁོ་ནའི་གྲངས་སུ་མཆིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་གཅིག་རྟོགས་པས་

Vol. 44 · folio 269a

བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་

ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྟོགས་པའི་མཐའ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་གཞན་མ་ལགས།

ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལགས་སོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྟོགས་པའི་མཐའ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གི་མཐའ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་གཅིག་གི་མཐའ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་

ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གི་མཐར་སྦྱར་བའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་དུས་ཀྱི་མཐའ་མཆིས་པ་ལ་གནས་པ་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་

རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པར་གནས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་སྨན་པའི་སླད་དུ་དུས་ཀྱི་མཐའ་མཆིས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཅན་དང་། དུས་ཀྱི་མཐའ་མཆིས་པའི་ཐུགས་དམ་མངའ་

བ་མ་ལགས་ཏེ། ཀྱེ་འཇིག་རྟེན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་དུས་ཀྱི་མཐའ་མེད་པར་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་དང་། དུས་ཀྱི་མཐའ་མེད་པར་ཡི་དམ་བཅས་པའི་སེམས་ཅན་ཨ་ལ་ལ་ཞེས་མཆི་བ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བས་སྨྲ་བ་

ལགས་སོ། །ཀྱེ་འཇིག་རྟེན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་མི་ཟད་པ་དང་། ཆོས་རྟག་པ་དང་། ཆོས་བརྟན་པ་དང་། སྐྱབས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཨ་ལ་ལ་ཞེས་མཆི་བདག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བས་སྨྲ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་

Vol. 44 · folio 269b

ལགས་པས་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་སྐྱབས་མ་མཆིས་པ་དང་། སྐྱོབ་པ་མ་མཆིས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་ཕྱི་མའི་མཐར་ཐུག་པར་སྐྱབས་མི་ཟད་པ་དང་། སྐྱབས་རྟག་པ་དང་། སྐྱབས་བརྟན་པ་ལགས་

སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་བསྟན་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་འདུན་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་པའི་ཚོགས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐྱབས་འདི་གཉིས་ནི་དེའི་

ཡན་ལག་གི་སྐྱབས་ཞེས་བགྱི་སྟེ་སྐྱབས་ཀྱི་རབ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་ཕ་རོལ་ན་ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་བསྟན་པའི་ཆོས་

ཀྱིས་ནི་བགྱི་བ་ཅི་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་གསུམ་པའི་ཚོགས་ཀྱང་འཇིག་པ་དང་བཅས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིས་པ་དང་། འབྱུང་བའི་ཐབས་ཚོལ་བ་དང་། སློབ་པ་དང་། བགྱི་བ་དང་བཅས་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པ་

ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཞུགས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ན་སྐྱབས་འདི་གཉིས་ནི་སྐྱབས་ཀྱི་རབ་མ་ལགས་ཏེ། དུས་ཀྱི་མཐའ་མཆིས་པའི་སྐྱབས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་

བཏུལ་བ་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ན་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་ལ་མངོན་པར་དད་པས་ཆོས་དང་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ལ་ཡང་སྐྱབས་སུ་མཆི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་ལ་མངོན་པར་དད་པས་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་གཉིས་ལ་

སྐྱབས་སུ་མཆི་བར་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་ལ་མངོན་པར་དད་པས་མཆི་བར་བགྱི་བ་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ནི་སྐྱབས་སུ་

Vol. 44 · folio 270a

མཆི་བ་ཡང་དག་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་གཉིས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ཞེས་བགྱི་བའི་མཐའ་ལགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་

བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་གཞན་མ་ལགས། སྐྱབས་གཉིས་པོ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་སྐྱབས་གསུམ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་བསྟན་པའི་ཆོས་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའི་ཁྱུ་མཆོག་གི་གསུང་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སེང་གེའི་སྒྲ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐེག་པ་གཉིས་པོ་ཐབས་ཀྱི་སྒྲུབ་པས་བསྒྲུབས་པ་དེ་

དག་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་མིང་ནི་མ་མཆིས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པར་ན་འདི་ལ་ཐེག་པ་གཅིག་པོ་ནི་ཐེག་པ་ཡང་དག་པ་ལགས་ཏེ་ཐེག་པ་གསུམ་ཡང་དག་པར་འདུའོ། །བཅོམ་

ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཐོག་མར་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་གཅིག་པུས་ནི་གནས་ཀྱི་ས་དེ་སྙེད་ཅིག་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་པ་དེ་གཅིག་པུས་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་བཞི་པོ་རྣམས་

མངོན་སུམ་དུ་བགྱིད་པར་འགྱུར་ཞིང་དོན་བཞི་པོ་བདག་ཉིད་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སོ་སོར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཤེས་པ་བཞི་འཕོ་བ་དང་དམིགས་པ་བཞི་འཕོ་བ་མ་མཆིས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་

ནི་མི་འཕོ་བའི་ཆོས་ཅན་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་འདི་ལ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ཀྱི་ས་སྤོང་བའི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཤེས་པ་དང་པོ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་

Vol. 44 · folio 270b

པ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་གནས་ཀྱི་ས་སྤོང་བ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་པ་དང་། བསམ་གྱིས་

མི་ཁྱབ་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦུབས་སྤོང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པའི་སྦུབས་ཐམས་ཅད་འབྱེད་པའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་

འདས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་འཚལ་བ་དང་པོ་ནི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཤེས་པ་མ་ལགས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་ཤེས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་དོན་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་བླ་

དགས་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོན་ཏན་ཚད་མཆིས་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་ཡན་ལག་གི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་སླད་དུ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་འཕགས་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །

བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་དག་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་མ་ལགས། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མ་ལགས་ཏེ། བདེན་པ་འདི་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་

དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཐོག་མར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཤིང་མངོན་པར་མཁྱེན་ལ་སོ་སོར་རྟོགས་ནས་དེ་མངོན་པར་མཁྱེན་པའི་འོག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་རིག་པའི་སྒོ་ངའི་སྦུབས་སུ་བཅུག་པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་བསྟན་ཅིང་

བཏགས་ཏེ། དེའི་སླད་དུ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ཤེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པ་ནི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་ལ་བརྟགས་པར་དཀའ་སྟེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དཀའ་ཞིང་བརྟག་མི་ནུས་ལ་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་པ་མ་ལགས་ཏེ། མཁས་ཤིང་

Vol. 44 · folio 271a

མཛངས་པས་རིག་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་མི་འཐུན་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཟབ་མོ་བསྟན་པ་བཤད་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལགས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལགས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པ་འདིའི་གནས་ལགས་སོ། །

བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་གནས་ཟབ་པས་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་ཡང་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་ལ་བརྟགས་པ་དཀའ་སྟེ་རྟོགས་པར་དཀའ་ཞིང་བརྟག་མི་ནུས་ལ་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་པ་མ་ལགས་ཏེ། མཁས་ཤིང་མཛངས་པས་རིག་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་

ཐམས་ཅད་དང་མི་འཐུན་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦུབས་ཀྱི་མཐས་དཀྲིས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མ་མཆིས་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦུབས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་

ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་གི་ཡིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དགོངས་པའི་མཐར་ཕྱིན་པ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་

པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པ་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཤིང་དད་དེ་མོས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་རིག་པར་དཀའ་ཞིང་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་

བདེན་པའི་དོན་བཤད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པར་བགྱི་བ་མཆིས་པ་དང་། བགྱི་བ་མ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པར་བགྱི་བ་མཆིས་པ་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་

Vol. 44 · folio 271b

པ་དང་། བཏགས་པ་ཚད་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་གྱིས་བགྱིད་དུ་སྩལ་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་

སུམ་དུ་བགྱི་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་འཁོར་བ་ལ་ཡང་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་པ་མཆིས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པ་

མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བཤད་པར་བགྱི་བ་མ་མཆིས་པ་གང་ལགས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པ་དང་། བཏགས་པ་དག་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་

འདས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བསལ་ཀྱང་ཟིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཚལ་བ་དང་ཟིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བ་དང་། ཟིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་བགྱི་བ་དང་། ཟིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་

བསྒོམ་པར་ནུས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པ་བཤད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་

དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བསྟན་པ་བགྱི་བ་མ་མཆིས་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ལགས་སོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་རྫོགས་པར་བགྱིད་པ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་

ལྡན་འདས་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཆོས་རྟོགས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་རྟོགས་པ་མ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་སླད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་དོན་བཤད་

Vol. 44 · folio 272a

པ་བགྱི་བ་མ་མཆིས་པ་དག་ལ་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ལགས་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོངས་སུ་མཁྱེན།

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་འདུ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་སྤངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་འགོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འགོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྡུག་

བསྔལ་འགོག་པ་ནི་ཆོས་ཆུད་གསོན་པ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོག་མ་མ་མཆིས་པའི་དུས་ནས་མཆིས་པ། མ་བགྱིས་པ། མ་སྐྱེས་པ། མི་བས་པ། བས་པ་མ་མཆིས་པ། རྟག་པ། བརྟན་པ།

རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦུབས་ནས་ངེས་པར་གྲོལ་བ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐ་དད་དུ་མི་གནས་པ། གྲོལ་བར་ཤེས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་དང་ལྡན་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་མིང་གིས་

བསྟན་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉོན་མོངས་པའི་སྦུབས་ནས་ངེས་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་

ཤེས་ལགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔོན་མ་མཐོང་མ་རྟོགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟོང་

པ་ཉིད་ཤེས་པ་ནི་འདི་གཉིས་ལགས་ཏེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦུབས་དང་ཐ་དད་དུ་གནས་པ་མ་གྲོལ་བས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་

Vol. 44 · folio 272b

པའི་སྙིང་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐ་དད་དུ་མི་གནས་ཤིང་གྲོལ་བས་ཤེས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པ་སྙེད་དག་གིས་མི་སྟོང་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་

ཆེན་པོ་དག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ལ་ཡིད་ཆེས་པས་འཇུག་པར་བས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དམིགས་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་འཇུག་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་

ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་ཐམས་ཅད་སྔོན་མ་མཐོང་སྔོན་མ་རྟོགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་དོ། །ཉོན་མོངས་པའི་སྦུབས་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པ་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་

ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྒོམས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ལ་བདེན་པ་གསུམ་ནི་མི་རྟག་པ་ལགས་སོ། །བདེན་པ་གཅིག་ནི་རྟག་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེན་པ་གསུམ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་

དུ་གཏོགས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གཏོགས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ལགས་སོ། །གང་མི་རྟག་པ་དེ་ནི་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ནི་མི་བདེན་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལགས་ཏེ་སྐྱབས་

མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་འཕགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་བདེན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་མི་བདེན་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལགས་ཏེ། སྐྱབས་མ་ལགས་སོ། །

བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་བདེན་པ་གཅིག་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་ལགས་སོ། །གང་རྟག་པ་དེ་ནི་མི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ལགས་སོ། །བཅོམ་

Vol. 44 · folio 273a

ལྡན་འདས་གང་མི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ནི་བདེན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། སྐྱབས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་འདི་ལ་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ཉིད་ནི་ཡང་དག་པར་ན་བདེན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། སྐྱབས་ལགས་

སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་དམུས་

ལོང་གཟུགས་ལ་ལྟ་མི་ནུས་པ་དང་། བུ་བཙའ་བའི་གནས་ན་མཆིས་པའི་བྱིས་པ་དགུང་བདུན་ལགས་པ་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ལྟ་མི་ནུས་པ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ཡང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡང་

མ་ལགས། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་མཐའ་གཉིས་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཤེས་པ་དག་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྟ་བ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་དག་ལ་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་

རྟོག་གེ་བ་དག་གི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་གཉིས་ནི་མཐར་ལྟ་བ་ཞེས་བགྱི་སྟེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། ཆད་པར་ལྟ་བ་དང་། རྟག་པར་ལྟ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་མི་རྟག་པར་ལྟ་ན་དེ་ནི་དེའི་ཆད་པར་ལྟ་བ་མ་

ལགས་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྟག་པར་ལྟ་བ་དེ་ནི་དེའི་རྟག་པར་ལྟ་བ་མ་ལགས་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟོག་གེ་བ་དག་གི་ལྟ་

Vol. 44 · folio 273b

བ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ལགས་ཏེ། ལུས་དང་། དབང་པོ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སེམས་པ་རྣམས་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་མཐོང་ནས་སྲིད་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པར་མི་བགྱིད་ཅིང་མ་འཚལ་བས་ལྡོངས་པར་གྱུར་པ་སྐད་དེ་ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟོག་

གེ་བ་དག་གི་ལྟ་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་རྨོངས་ཤིང་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་འཇིག་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་བགྱིད་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པ་སྐད་དེ་རྟག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་རྟོག་གེ་བ་དག་གི་ལྟ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་དག་ལགས་པ་སྐད་དེ་དེ་དག་

ནི་དོན་དེ་ལས་ཐལ་བའི་ལྟ་བ་དང་། དོན་དེའི་ཐ་ཆད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། གཞན་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་འདྲེས་པའི་ལྟ་བས་ཆད་པར་རློམ་སེམས་བགྱིད་པ་དང་། རྟག་པར་རློམ་སེམས་བགྱིད་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཟིན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ལ་ཕྱིན་ཅི་

ལོག་པར་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བདེ་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང་། བདག་མ་མཆིས་པ་ལ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། མི་གཙང་བ་ལ་གཙང་བར་འདུ་ཤེས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་

ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པ་དག་པས་ཀྱང་སྔོན་མ་མཐོང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དད་པས་རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་

དང་། བདེ་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང་། བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། གཙང་བར་འདུ་ཤེས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་

དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་རྟག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བདེ་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བདག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། གཙང་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་

Vol. 44 · folio 274a

བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མཐོང་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པའི་མཐོང་བ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྲས་ཐུགས་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། ཞལ་ནས་སྐྱེས་པ་

དང་། ཆོས་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་བགོ་སྐལ་ལ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་པ་དག་པ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལགས་ཏེ་འདི་ལྟར་ཤེས་པ་དག་པ་

ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ནི་ཤེས་པ་དག་པ་དེའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་མ་ལགས་ཡུལ་ཡང་མ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་རྟོན་པ་བཞིའི་ཤེས་པ་ཅན་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་ཤིང་ཡུལ་མ་ལགས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་

འཚལ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་གསུམ་པའི་ལས་དང་པོ་པ་རྨོངས་པ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་ཅན་དག་གིས་དོན་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ཞིང་དོན་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྟོན་པ་བཞི་བཤད་ཅིང་བཏགས་པའི་སླད་དུའོ། །

བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟོན་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟོན་པ་གཅིག་པུ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ནི་རྟོན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ལགས་ཏེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པར་རྟོན་པར་བགྱི་བ་དང་།

སྐྱབས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་འཁོར་བ་ན་རྟོན་པ་ལགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བགྱིས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་མཐའ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་ཅིང་བཏགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་མཆིས་ན་འཁོར་བ་ཞེས་མཆི་ན་ནི་ཚིག་དེ་རིགས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་བ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་ཟིན་པ་དག་གི་དབང་པོ་རྣམས་འཕོས་མ་ཐག་ཏུ་ཟིན་པ་དག་གི་དབང་པོ་རྣམས་ལེན་པ་ལ་འཁོར་བ་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཆི་

Vol. 44 · folio 274b

འཕོ་དང་། སྐྱེ་བ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཆོས་གཉིས་ཀྱི་མིང་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གུམ་ཞེས་བགྱི་བ་དང་། སྐྱེས་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གུམ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་དབང་པོ་

འགགས་པ་འདི་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐྱེས་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་དབང་པོ་གསར་པ་རྣམས་བྱུང་བ་འདི་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་ནི་སྐྱེ་བའམ། འགུམ་པའམ། འཕོ་བའམ། བྱུང་བ་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་

འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་རྟག་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། ཐེར་ཟུག་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་

སྙིང་པོ་ནི་ཐ་དད་དུ་མི་གནས་ཤིང་འབྲེལ་ལ་སྦུབས་ནས་གྲོལ་བའི་ཤེས་པ་ཅན་དག་གི་གཞི་དང་། རྟེན་དང་། གནས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་འབྲེལ་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཐ་དད་དུ་གནས་ལ་ཤེས་པ་གྲོལ་བ་མ་ལགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་

འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཞི་དང་། རྟེན་དང་། གནས་ཀྱང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་མ་མཆིས་ན་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྐྱོ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་སྨོན་པ་ཡང་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་

ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་གང་ལགས་པ་འདི་དག་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལགས་པ་འདི་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཆོས་བདུན་པོ་འདི་དག་ནི་མི་གནས་པ་དང་། སྐད་ཅིག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་རྣམས་མྱོང་བ་མ་ལགས་པས་ཆོས་དེ་

དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྐྱོ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་སྨོན་པར་མི་རིགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མ་མཆིས་པའི་མཐར་མཆིས་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་དང་། མི་འགག་པའི་ཆོས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་

Vol. 44 · folio 275a

ལགས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཡང་སྐྱོ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་སྨོན་པར་འོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཡང་བདག་

མ་ལགས། སེམས་ཅན་མ་ལགས། སྲོག་མ་ལགས། གང་ཟག་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་སེམས་ཅན་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བར་ལྷུང་བ་དག་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ཉམས་པར་གྱུར་པ་དག་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་

སེམས་གཡེངས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་འདི་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལགས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སྙིང་པོ་ལགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལགས་སོ། །རང་

བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་གློ་བུར་གྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ཏེ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པོ་

སྙམ་པ་དག་བགྱིད་དོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་བའི་སེམས་ནི་སྐད་ཅིག་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་པ་སྟེ། སེམས་དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་

ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་སེམས་ལ་མི་རེག །སེམས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་མི་རེག་པ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་ཇི་ལྟར་སེམས་མི་རེག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར། བཅོམ་

ལྡན་འདས་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་མཆིས་ལ། སེམས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་མཆིས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་དོན་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དཀའ་བ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་སྤྱན་དུ་གྱུར་

Vol. 44 · folio 275b

པ་ལགས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་སུ་གྱུར་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་མངའ་བདག་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་རྟོན་པ་ལགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་དོན་

བཤད་པ་གསན་ནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་མཛད་དེ་ལྷ་མོ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ལྷ་མོ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་དོན་ནི་རྟོགས་པར་དཀའོ། །ལྷ་མོ་ཆོས་འདི་གཉིས་ནི་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སེམས་རང་བཞིན་

གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་དང་། སེམས་དེའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའོ། །ལྷ་མོ་ཆོས་འདི་གཉིས་ཉན་ནུས་པ་ནི་ཁྱོད་དམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་གཞན་དག་ཡིན་ནོ། །ལྷ་མོ་ལྷག་མ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་ཆོས་འདི་

གཉིས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དད་པས་འགྲོ་བར་ཟད་དེ། ལྷ་མོ་ངའི་ཉན་ཐོས་གང་དག་དད་པ་དང་ལྡན་ཞིང་དད་པའི་དབང་དུ་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་དད་པའི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་དང་འཐུན་པར་སྡུད་པའི་ཤེས་པས་འདི་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་མོ་ཆོས་དང་འཐུན་པར་སྡུད་པའི་

ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་མོ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་གཉིད་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དང་། སེམས་ལ་དབང་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ལ་དགའ་བ་དང་།

བདེ་བ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་སྟེ། ལྷ་མོ་རྣམ་པར་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་མཁས་པ་འདི་དང་ལྡན་ན་ལྷ་མོ་ད་ལྟར་དང་། ང་འདས་པའི་འོག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ངའི་ཉན་ཐོས་དད་པ་དང་

ལྡན་ཞིང་དད་པའི་དབང་དུ་བྱེད་པ་དེ་དག་དད་པའི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་དང་འཐུན་པར་སྡུད་པའི་ཤེས་པས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པ་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་མོ་དེ་དག་གི་ངེས་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་འཇུག་པའི་རྒྱུར་

Vol. 44 · folio 276a

འགྱུར་ཏེ། ལྷ་མོ་དེ་ལྟར་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཟབ་མོ་མི་སྤོང་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དད་པས་འགྲོ་བ་ལ་ནི་ཕན་པ་མང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་སྨན་པ་

མང་བའི་དོན་བཤད་པ་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས་བདག་སྤོབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་མོ་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གསུམ་པོ་

འདི་དག་ནི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཆོས་ཟབ་མོ་དག་ལ་མ་རྨས་མ་ཉམས་པར་བདག་ཉིད་ལ་སྲུང་བ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱང་མང་དུ་སྐྱེད་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཡང་ཞུགས་པར་འགྱུར་བ་ལགས་སོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་

བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་རང་གིས་རིག་པའི་ཆོས་ཟབ་མོ་དང་ལྡན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་ཆོས་དང་འཐུན་པར་སྡུད་པའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་ཆོས་ཟབ་

མོ་དག་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཞུམ་པར་འཚལ་ནས་འདི་ནི་བདག་གིས་མི་ཤེས་ཏེ། དོན་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཁྱེན་པར་ཟད་དོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སེམས་རྣམ་པར་གཏོད་པར་བགྱིད་དེ། སེམས་རྣམ་པར་གཏོད་པ་དེ་དང་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་

འདས་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཆོས་ཟབ་མོ་དག་ལ་མ་རྨས་མ་ཉམས་པར་བདག་ཉིད་ལ་སྲུང་བ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱང་མང་དུ་སྐྱེད་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པར་འགྱུར་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་

ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ལས་གཞན་པའི་སེམས་ཅན་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་ཆོས་ཟབ་མོ་དག་ལ་ནན་ཏན་གྱིས་མཆོག་ཏུ་བཟུང་ནས་གོབ་ལོབ་ཀྱི་སེམས་འཛིན་ཅིང་མངོན་པར་ཞེན་ཏེ། སྟོན་པར་བགྱིད་ཀུན་ཏུ་སྨྲ་བར་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་

Vol. 44 · folio 276b

ནི་དེ་དག་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་དང་། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་དག་ས་བོན་རུལ་བ་ལགས་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་ཐད་དུ་ཡང་མཆིས་ལ་བརླག་པར་བགྱིའོ་ཞེས་མཆིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ས་བོན་རུལ་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་

གྱིས་ལེགས་པར་ཚར་གཅད་པར་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་ནས། འཁོར་དང་བཅས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ལྷ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་

དུས་དང་སྐབས་སུ་ཆོས་ཟབ་མོ་དག་ལ་བདག་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྲུང་བའི་ཐབས་ཀྱི་དོན་བསྟན་པ་བཤད་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དགྲ་ཚར་བཅད་པ་བཤད་པ་ལེགས་སོ། །ལྷ་མོ་ཁྱོད་ནི་སངས་རྒྱས་འབུམ་ཕྲག་བྱེ་བ་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་ཀྱིས་དོན་

བཤད་པ་འདི་ལས་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་མེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་འབར་བས་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ལ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་མཛད་ནས་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་ཙམ་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་མངོན་པར་འཕགས་ཏེ། ཞབས་ཀྱི་གོམ་པ་འདོར་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་མཉན་

ཡོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ག་ལ་བ་དེར་གཤེགས་སོ། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་འཁོར་དང་བཅས་པས་སྤྱི་བོར་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་ཤིང་མིག་མི་འཛུམས་པར་ལྟ་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྟ་ཞིང་འཁོད་པར་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་མིག་རྒྱང་གིས་མི་

སླེབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་འཁོར་དང་བཅས་པ་མཆོག་ཏུ་དགའ་ཞིང་རབ་ཏུ་མགུ་བའི་བཞིན་དང་ལྡན་པས་གཅིག་གིས་གཅིག་གི་མདུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་རྣམ་པ་དུ་མར་བསྔགས་ཤིང་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་བརྗེད་བཞིན་དུ་གྲོང་ཁྱེར་

འཐབ་མེད་དུ་དོང་ངོ་། །དེ་ནས་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གིས་རང་གི་ཁྱིམ་ཐབ་རྒྱལ་པོ་གྲགས་པའི་བཤེས་གཉེན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ངེས་པར་བཅུག་གོ །གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་བུ་མོ་ལོ་བདུན་ལོན་པ་ཡན་ཆད་ཐམས་ཅད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་བཙུད་དོ། །རྒྱལ་པོ་གྲགས་པའི་བཤེས་

Vol. 44 · folio 277a

གཉེན་གྱིས་ཀྱང་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་སྐྱེས་པའི་འཁོར་ཁྱེའུ་ལོ་བདུན་ལོན་པ་ཡན་ཆད་ཐམས་ཅད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་བཙུད་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་གྲོང་ཁྱེར་པ་ཐམས་ཅད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དུ་བྱོན་ཏེ་ནང་དུ་གཤེགས་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་

དགའ་བོ་ལ་ཡང་བཀའ་སྩལ་ཅིང་། ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་ཡང་དགོངས་སོ། །དེ་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་དེ་ཉིད་ལ་ལྷའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འདུག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་

ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཏེ། ཀཽ་ཤི་ཀ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཟུང་ཤིག །ཀཽ་ཤི་ཀ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷ་རྣམས་ལ་ཤོད་ཅིག །ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཟུང་ཤིག །ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་

ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཁོར་བཞི་པོ་དགེ་སློང་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་། དགེ་བསྙེན་མ་དག་ལ་ཤོད་ཅིག །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིའི་མིང་ཅི་ལགས། འདི་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀཽ་ཤི་ཀ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ནི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་ཏེ། ཀཽ་ཤི་ཀ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་འདིའི་དོན་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཤེས་པའམ། བལྟ་བའི་མཉེ་བར་བརྟག་པར་མི་ནུས་ན་སེམས་ཅན་གཞན་དག་གིས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཀཽ་ཤི་

ཀ་དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ནི་ཟབ་ལ་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ནོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིའི་ཡོན་ཏན་གྱི་མིང་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པ་ཙམ་ཞིག་བཤད་ཀྱིས་དེ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུང་ཤིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་

ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པ་ཡང་དག་པར་བསྟོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཟུང་ཤིག །ཀཽ་ཤི་ཀ་འདི་ནི་ཡི་དམ་ཆེན་

Vol. 44 · folio 277b

པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་འདུ་བ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །

འཕགས་པའི་བདེན་པ་བརྒྱད་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་གྱི་དགོངས་པ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །བདེན་པ་གཅིག་ཏུ་བསྟན་

པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །རྟག་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། ཐེར་ཟུག་པ་དང་། སྐྱབས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སེམས་ལ་དགོངས་པ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །

དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྲས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །ཀཽ་ཤི་ཀ་འདི་ནི་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་སེང་གེའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །ཀཽ་ཤི་ཀ་མདོ་འདིར་བསྟན་པ་གང་དག་བཤད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་བ་བཅད་པ་དང་། ངེས་པའི་དོན་དང་། རྟོན་པ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །ཀཽ་ཤི་

ཀ་ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་གི་སེང་གེའི་སྒྲ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ནི་ངས་ཁྱོད་ཀྱི་ལག་ཏུ་གཏད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ན་དམ་པའི་ཆོས་ཇི་སྲིད་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དག་པར་སྒྲོགས་ཤིག །སྟོན་ཅིག །ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཟུང་ཞིང་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱས་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དང་། གཞན་ཡང་གང་དེར་འདུས་པར་གྱུར་པ་དག་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །

འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལས་དཔལ་ཕྲེང་གིས་ཞུས་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་བཞི་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང་། སུ་རེན་དྲ་བོ་དྷི་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙྪ་བ་བན་དེ་ཡེ་ཤེས་སྡེས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། །།

Source and licence

Text: Esukhia’s Derge Kangyur e-text (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · public domain

Licence Public Domain · Evidence

README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md

No translation — Tibetan only: there is no translation we are licensed to publish (84000’s translations are no-derivatives, non-commercial)

  • Shown: the woodblock reading — Esukhia’s editorial marks ({original,normalised} · (error?,suggestion) · […] · #) are all kept in the data
  • The Tibetan text is not in the collection search yet — the available tokenizer drops Tibetan vowel signs and would match the wrong words