དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་འགྲེལ་བཤད
Sanskrit title (Tibetan script, as in the text) མ་དྷྱནྣ་ཏ་བི་བྷཾ་ག་ཊཱི་ཀཱ
No translation — Tibetan only: there is no translation we are licensed to publish (84000’s translations are no-derivatives, non-commercial)
Vol. 124 · folio 298a
འཛིན་པར་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཡང་ན་རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བརྗོད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །བརྗོད་པ་ལས་བྱུང་
བའམ། བརྗོད་པ་ཀུན་ནས་སློང་བའི་འདུ་ཤེས་པ་ནི་བརྗོད་པའི་འདུ་ཤེས་ཏེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་དང་བཅས་པ་དེས། རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་རང་གི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་གསོས་པས་རྟོག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་
སྟེ། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གཞི་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྤོང་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་གནས་ངན་ལེན་དེ་བདེ་བླག་ཏུ་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ད་ནི་མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་
བསྟན་པའི་ཕྱིར། དོན་གྱི་མེད་དང་ཡོད་པ་སྟེ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་བཞིན་དུ་འདོད། །ཅེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དོན་གྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གོང་དུ་བཤད་མ་ཐག་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་གང་ཞེ་ན། གཉིས་སུ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ནི། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ནི་
དོན་ལ་མ་ལོག་པ། །ཡོད་དང་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤངས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འདོད་དེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བས་ན། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་བཞིན་དུ། གླང་པོ་ཆེ་ལ་
སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བས་ན། གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་མེད་པས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་
རྣམ་པར་སྣང་བ་དེ་ནི། འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡེ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་ལྟར་ཡོད་པའང་མ་ཡིན་ལ། ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་དེ། དེ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་དེ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་
Vol. 124 · folio 298b
ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་སྨིག་རྒྱུ་དང་རྨི་ལམ་དང་། ཆུ་ཟླ་ལ་སོགས་པ་ཆུ་དང་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་ལ་རྒྱ་ཆེར་སོ་
སོར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འདིར་ཡང་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་། བྲག་ཅ་ལ་སོགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་དོན་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་ནས། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་སེམས་མི་འཕྲོ་སྟེ། གཡེང་བ་མེད་པར་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་
ལོག་པའོ། །མི་འཕྲོ་བ་གང་ཞེ་ན། གཞན་དག་ན་རེ་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ་ཞེའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དེས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སེམས་འཕྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ལས་མི་གཡེང་སྟེ། དེ་བས་ན་མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མི་འཇུག་ཕྱིར། །ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་ཁོ་ན་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །གང་འདི་མིག་དང་གཟུགས་རྣམས་ནས། །ཡིད་དང་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་མིང་ཙམ་མོ། །
ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ནི་མིང་ཙམ་མོ། །དེ་ལ་མིང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ཁྱད་པར་དུ་འདོགས་པའོ། །གདགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་བཏགས་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་བརྟགས་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
གཞན་དུ་ན་ནི་མིང་ལ་མི་ལྟོས་པར་མིག་ལ་སོགས་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བརྡ་ལ་མ་བྱང་བར་མི་འཛིན་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་མིག་དང་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་མིག་དང་གཟུགས་ནས་ཡིད་དང་། ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དག་ནི་མིང་ཙམ་མོ་
Vol. 124 · folio 299a
ཞེས། དེ་ལྟར་གང་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་འདི་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་འཇུག་སྟེ། དེ་བས་ན་མིང་ཙམ་དུ་
རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེའང་ཅི་དོན་དམ་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལའམ་འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ལ་བྱ་བ་མི་ཤེས་ནས། དེའི་ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་གང་ལ་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། དེའི་ཕྱིར་
དོན་དམ་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །དོན་དམ་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་མིང་འདི་ཙམ་མོ་ཞེས་འཛིན་པ་མེད་དེ། བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་
ལ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མིང་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །ད་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསྟན་པའི་
ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་མ་རྟོགས་པར། །འདི་ལྟར་ཆོས་ཡོད་མ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཆོས་ལ་དབང་མེད་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཆོས། གཟུགས་ཅན་ནམ་གཟུགས་མེད་པ་གང་ཡང་མེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལ། གཟུང་བ་དང་
འཛིན་པའི་དངོས་པོ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་དེ་ཡོད་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་
ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་དག་པའི་དམིགས་པ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། བརྗོད་པའི་
Vol. 124 · folio 299b
ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་གཉེན་པོར་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ཐ་དད་པའི་དབང་གིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་གྱི། དོན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་མ་དག་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡིད་ལ་བྱེད། །མ་སྤངས་པ་དང་སྤངས་པ་ལས། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་སྤངས་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་རྣམ་པར་མ་དག་པའོ། །སྤངས་
པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་མ་སྤངས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་མ་དག་པའོ། །སྤངས་པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་མ་དག་པ་དང་། རྣམ་
པར་དག་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་སྤངས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་མ་དག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་མ་དག་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །དེ་སྤངས་པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཕྱིན་
ཅི་མ་ལོག་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གློ་བུར་གྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟེ། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་དང་།
མ་སྤངས་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ད་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། རྣམ་པར་མ་དག་པ་གློ་བུར་དུ་འབྱུང་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས། །རྣམ་པར་དག་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་བཞིན། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་
བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་མ་དད་པ་དང་ཕྱིས་རྣམ་པར་དག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ཀྱང་གློ་བུར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་རྣམ་པར་མ་དག་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཕྱིས་གཉེན་པོ་བྱུང་ནས་དེ་
Vol. 124 · folio 300a
སྤངས་པས་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། དེ་གཉི་ག་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གློ་བུར་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་རྣམ་པར་མ་དག་པ་ནི་གློ་བུར་ཡིན་
གྲང་ན་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་གློ་བུར་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དྲི་མ་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པར་དག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདིར་བརྗོད་པས་འདོད་པས་ན་ཉེས་པ་འདི་མེད་དེ། དེ་བས་ན་འདི་སྐད་དུ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཕྱིས་རྣམ་པར་དག་ཅེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་
དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྣམ་པར་མ་དག་པ་དང་རྣམ་པར་དག་པ་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །འདི་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་དུས་ན་བཅོས་མ་
མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ད་ནི་མི་སྐྲག་པ་དང་མ་ཁེངས་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་རྣམས་དང་ནི་གང་ཟག་གི། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་དག་མེད། །ཅེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །གང་ཟག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད། རྣམ་པར་དག་པ་མེད། ཆོས་ཀྱང་མེད་དེ།
ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་བར་བསྙེགས་སོ། །འདིར་རྒྱུ་སྨོས་པ། འདི་ལྟར་གང་ཟག་མེད་ཅིང་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་གཉིས་ཀྱི་དུས་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཞིག་ཡོད་ན་ནི།
དེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ་རྣམ་པར་བྱང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་ཏུ་རུང་སྟེ། དེ་ཐ་དད་པས་འགྲིབ་པ་དང་འཕེལ་བར་ཡང་འགྱུར་ན། དེ་ལྟ་བུའི་གང་ཟག་ནི་མེད་དེ། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ལ་དུ་མར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཀུན་
བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ནི་དུ་མའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་བས་ན་གང་ཟག་དང་ཆོས་གཉིས་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མེད་པས་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་དོ། །དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཞན་གྱི་
Vol. 124 · folio 300b
དབང་ལ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་མི་འདོད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་དབང་གི་ཡང་མ་ཡིན་པར་འདོད་ན་གོ་དེ་དག་གི་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་
ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བས་ཉེས་པ་འདི་མེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་དེ་དག་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དེ་གཉི་ག་ལ་ཡང་གློ་བུར་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱི་
དབྱིངས་ཀྱང་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ལ་སུའི་འགྲིབ་པ་ཡང་མེད་ལ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་སུའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་ན། གང་གི་ཕྱིར་སྐྲག་པའམ་ང་རྒྱལ་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་སྐྲག་པ་མེད་པ་དང་ཁེངས་པ་
མེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་སུའི་འགྲིབ་པ་ཡང་མེད་ལ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་སུའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་དེ། དེ་གཉི་ག་དང་ལྡན་པ་སུ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ངའི་
འདི་མེད་དོ་ཞེས་སྐྲག་པར་འགྱུར་དུའང་ཅི་ཡོད། ངའི་ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ང་རྒྱལ་དུ་འགྱུར་དུ་ཡང་ཅི་ཡོད་ཅེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ནི་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གང་ཟག་ནི་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གང་གནས་འདི་གཉིས་མྱོང་བ་དང་འདི་གཉིས་གང་ལ་བརྟག་པའི་ཆོས་དེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཀུན་
ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་འདི་དག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་ཟད་དོ་སྙམ་མོ། །འདི་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུའོ་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཟད་པ་དང་འཕེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགྱུར་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་
འགྱུར་རོ། །གཞན་ན་རེ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིས་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བའི་ངེས་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེའོ། །ཡང་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདི་བཅུས། དོན་དམ་པའི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདི་བསྟན་ཏེ། གཞན་དུ་ནི་བསྟན་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ན་རེ་
Vol. 124 · folio 301a
གང་དག་ཡི་གེ་དང་། དོན་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མི་འཕྲོ་བ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་། མ་དག་པ་དང་། དག་པ་དང་། གློ་བུར་དང་། མི་སྐྲག་པ་དང་། ཁེངས་པ་མེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་
བྱས་པའོ་ཞེའོ། །དེ་ལ་ཡི་གེ་དང་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། འབྲེལ་པ་དང་གཉིས་སུ་ལྟུང་བའི་དོན་ནི་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ནའི་ཡུལ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་གཉིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་
པ་ཉིད་དོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། རྟོག་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ།
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་གཡེང་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་ལ་སྟེ། རྣམ་པར་
རྟོག་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མ་དག་པ་དང་དག་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལའོ། །གློ་བུར་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་ལ་སྟེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ལ། སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་
མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་འདི་གཉིས་ནི་གློ་བུར་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །མི་སྐྲག་པ་དང་ཁེངས་པ་མེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་ལ་སྟེ། དེ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲི་བ་དང་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ངོ་བོ་
ཉིད་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བཤད་མ་ཐག་པའི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་མདོ་སྡེ་ལས་གསུངས་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་བཅུ་དག་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་བཅུ་པོ་གང་ཞེ་ན། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དང་། གནས་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་དང་།
Vol. 124 · folio 301b
རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དང་། འགྲིབ་པ་མེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པ་དང་། དེ་དག་གིས་མི་ཆོམས་པའི་
ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བས་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཤེས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་དེ་ནི་འདི་དག་གིས་རྟོགས་པར་བྱེད། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པས་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཏེ། རྡོ་རྗེའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཇི་སྟེ་ན་ཡང་ཡི་གེ་དང་དོན་དང་ཡིད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ལ་
ཚིག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲར་བརྗོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཏེ། དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་རྡོ་རྗེ་བཞིན་དུ་མི་ཆོམས་པའི་ཚིག་དེ་དག་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །འདིར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྣམས་མདོ་སྡེ་དང་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་བཀོད་དོ། །ཡང་ན་རྡོ་རྗེའི་
ཚིག་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྣམ་པ་བཅུའི་སྒོ་ནས་བཤད་པར་བསྟན་པའོ། །དེ་ལ་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཀུན་བརྟགས་པ་
དེ་ནི་འདིར་དོན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉིད་འདིར་གནས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་
པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་གང་སེམས་མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདི་ནི། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་གི་ནང་ནས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་དང་སྦྱར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་རང་
གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་བལྟའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྤྱི་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བར་བསྡུས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་མ་དག་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། རྣམ་པར་
Vol. 124 · folio 302a
དག་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་མ་དག་པ་དང་དག་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ནང་དུ་འདུས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་དག་པ་གཉིས་གློ་བུར་དུ་
བྱུང་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདི་ཡང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཉིད་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་དུས་གཉིས་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཟད་པ་དང་འཕེལ་བ་མེད་པས། མི་སྐྲག་པ་དང་ཁེངས་པ་མེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས། འགྲིབ་པ་
མེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད་པ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་བཅུ་པོ་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གང་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་འཇུག་པའི་དོན་དེ་
རྣམས་དེ་དག་གི་ལུས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞིར་གཞག་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དང་། བརྒལ་བ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གསུམ་སྟེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་། ཀུན་བརྟགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བྱ་བ་དག་སྟེ། ཚིག་དང་པོ་
གསུམ་དང་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། དང་པོ་ནི་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དང་། གནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་བཤད་དོ། །ཀུན་བརྟགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་དོ། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་གནས་སུ་བཤད་དོ། །ཇི་
ལྟར་ཞེ་ན། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེ་ན། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཡི་གེ་རྣམས་འབྲེལ་པ་དང་འདྲིས་པའི་
ཕྱིར་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་དོན་གྱིས་དོན་ཡོད་པ་དང་། བཟློག་ན་དོན་མེད་པར་མཐོང་བས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ་ཞེའོ། །གཞན་ན་རེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་ཆོས་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་
Vol. 124 · folio 302b
དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རྒྱུ་མཐུན་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གཉེན་པོའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ་ཞེའོ། །
གཞན་དག་ན་རེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ་ཞེའོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་སྟེ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་གཉིས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་ནི་གཞན་གྱི་དབང་སྟེ། དེ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ན་གནས་ཞེས་
བྱའོ། །འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ན་གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བྱའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་པོ་འདི་དག་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དམིགས་པའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་ན། གང་གིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ། །གང་
ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅེ་ན། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བའི་བྱེ་བྲག་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་། དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྟེ། དེའི་དངོས་པོ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་
དོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་ནི། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་ན་འདི་ཤེས་བྱ་དང་། ཤེས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དང་། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ནི་གཟུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
ཤེས་བྱར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་ནི་འཛིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །བརྒལ་བ་དང་ལན་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་བཤད་ཟིན་པའི་ལྷག་མ་རྣམས་སོ། །འདི་ལ་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ཁ་ཅིག་ནི་བརྒལ་བའི་ལན་ཉིད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་དང་། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་
ཉིད་དང་། འགྲིབ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བརྒལ་བ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བས་ན་བརྒལ་བའི་ལན་དང་བརྒལ་བ་ནི། བརྒལ་བ་དང་ལན་ཏེ་མི་མཐུན་པ་གཅིག་མ་བཅུག་པའོ། །དེ་ལ་
Vol. 124 · folio 303a
བརྒལ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཀུན་བརྟགས་པ་དང་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་མེད་ན། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །ཇི་ལྟར་དམིགས་པར་འགྱུར། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཇི་སྟེ་ཡོད་ན་དེ་ལྟ་ན་གོ་
ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་དུ་མི་རུང་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་བརྒལ་བའོ། །དེའི་ལན་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་བྱས་པ་ལྟ་བུ་ནི་མེད་ཀྱང་དམིགས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ནི་དམིགས་སུ་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ཕྱིར་
དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་སྔར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ལ་ཕྱིས་རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བརྒལ་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ན། ནམ་དུ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ལན་ནི་
ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ། གློ་བུར་གྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སོ། །དེ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་བྱང་ངོ་ཞེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་
ཡང་གློ་བུར་གྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སོ། །དེ་དང་བྲལ་ན་རྣམ་པར་བྱང་ངོ་། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བར་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་རེ་རེས་ཀྱང་སེམས་
ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་འཁོར་བ་དང་ཕྲལ་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བཙུད་ན། དེའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་འཁོར་བ་རྒྱུན་ཆད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཕེལ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་བརྒལ་བ་དེའི་ལན་ནི་འགྲིབ་པ་མེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་
དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚད་དང་ལྡན་པའི་དངས་པོ་ནི་འགྲིབ་པའམ་རྒྱུན་ཆད་པར་སྔོན་གྱི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་ལ་ནི། འགྲིབ་པར་ཡང་མི་མངོན་ན་རྒྱུན་ཆད་པར་ལྟ་ག་ལ་མངོན་ཏེ་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་དཔག་ཏུ་
Vol. 124 · folio 303b
མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱང་མེད་ན། དེ་འཕེལ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། ནམ་མཁའ་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་དང་སྒྲིབ་པ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །ལུས་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །གང་ལ་གང་ཞིག་གང་ལས་འཁྲུལ། །མ་འཁྲུལ་གང་ཞིག་གང་
ལ་དང་། །འཁྲུལ་དང་མ་འཁྲུལ་འབྲས་བུ་ཉིད། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ནི་ཐ་མའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་དང་། འཁྲུལ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དང་། འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་དང་། འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་མཐར་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་
མ་འཁྲུལ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་། མ་འཁྲུལ་བའི་ཡུལ་དང་། མ་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་དང་། དེའི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡང་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་གང་ལ་འཁྲུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སྟེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་རྗོད་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། དེའི་འབྲེལ་
པ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་འཁྲུལ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་འཁྲུལ་པ་སྟེ། །བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར། གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལས་འཁྲུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གནས་ལས་འཁྲུལ་པ་སྟེ། གནས་ནི་རྟོག་པས་ཡོངས་སུ་
བསྒོས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །མ་འཁྲུལ་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་དོན་གྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མི་འཕྲོ་བ་ནི་མ་འཁྲུལ་པའོ། །དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་འཁྲུལ་པའི་གཉེན་པོ་ཡང་མ་འཁྲུལ་པ་སྟེ། དེ་ནི་སྒྱུ་
མ་ལྟ་བུ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བསྟན་ཏོ། །གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་དེ་སེམས་མ་འཁྲུལ་བའོ། །དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ལ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ཉིད་ལའོ། །འཁྲུལ་དང་མ་འཁྲུལ་འབྲས་བུ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལ།
འཁྲུལ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །མ་འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་མ་འཁྲུལ་བ་ནི། མ་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་མ་འཁྲུལ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་བཅས་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་
Vol. 124 · folio 304a
ལྷག་མའོ། །ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་བརྗོད་པས་དེའི་འབྲས་བུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བཤད་དེ། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གང་གིས་འཁྲུལ་པ་དང་། མ་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་དེ་དག་ཀུན་ནས་ཉོན་
མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་གྱི། དེ་དེའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིས་ནི་མཐའ་མའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་འགྲིབ་པ་མེད་པ་
དང་ལྷག་པ་མེད་པས་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་དོ་ཞེའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འཁོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར། འབྲི་བ་མེད་པས་འགྲིབ་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཐའ་མའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་འཕེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་དུ་
འཕགས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རྡོ་རྗེའི་ཚིག་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཞར་ལ་བཤད་ཀྱི་མདོར་བྱས་པ་ལས་ནི་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བས་ན། ཡོད་མེད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་དང་། །གནས་དང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད། །མི་རྟོག་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས། །རྟག་
པར་འོད་གསལ་ཉིད་དང་ནི། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་བྱང་དང་། །དེ་བཞིན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཉིད། །འགྲིབ་དང་མེད་པ་ལྷག་མེད་པ། །རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ནི་བཅུ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བ་བར་གྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྡུད་དོ། །འདི་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་སྒྲ་དང་དོན་འབྲེལ་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་
ལོག་དང་། དོན་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུར་སྣང་བ་དེ་ལྟ་བུར་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། དོན་དེ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། དོན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། མིང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། དངོས་པོ་རྣམས་
ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། བཀྲ་ཤིས་པ་དང་བཀྲ་ཤིས་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པས་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་རྣམ་པར་མ་དག་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། གཅིག་ཁོ་ན་ལ་རྣམ་པར་མ་དག་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་
Vol. 124 · folio 304b
མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྤང་བ་དང་། འཐོབ་པ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ཁྱད་པར་དུ་ལྟ་བས་སྐྲག་པ་དང་བརྒྱལ་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྟེ། འདི་དག་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཅུའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་དེ་དག་མེད་པས། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གནས་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་
བསྒོམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་འོག་ཏུ་མཐའ་གཉིས་སྤང་བ་སྒྲུབ་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། མཐའ་གཉིས་སྤང་བ་སྒྲུབ་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། དེའི་ཕྱིར་གང་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་
ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དབུ་མའི་ལམ་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ་སློབ་པར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚུལ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཆོས་ལ་སྦྱར་བར་
བྱའོ། །ཚུལ་བཞིན་དུ་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་སྟེ། གང་བདག་མེད་པར་རྟོག་པ་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་། གསོ་བ་མེད་པ་དང་། སྐྱེས་བུ་མེད་པ་དང་། གང་ཟག་མེད་པ་དང་། ཤེད་ལས་སྐྱེས་མེད་པ་དང་།
ཤེད་བུ་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་འདི་ནི། འོད་སྲུངས་དབུ་མའི་ལམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། མར་མེའི་དཔེ་གཉིས་པ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་ངོ་། །མཐའ་གང་སྤངས་པས་དེ་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐའ་གང་སྤངས་པས་དབུ་མའི་ལམ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར།
ཐ་དད་པ་དང་གཅིག་མཐའ་དང་། །མུ་སྟེགས་ཉན་ཐོས་གཉིས་ཀ་དང་། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །བཅོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་མཐའ་གཉིས་དབྱེ་བ་སྟེ། འདི་དག་སྤངས་པས་དེ་རིག་པར་བྱའོ། །འདིར་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བའི་མཐའ་ནི་ཕྱོགས་རེ་རེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ལ་རྒྱུ་
གདགས་པར་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་མཐའོ། །གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་མཐའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་ཁམས་རྣམས་ནི་བདག་རྟག་པའི་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་འོས་སུ་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་
Vol. 124 · folio 305a
དག་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་ཐ་དད་དོ་སྙམ་པའི་མཐའོ། །ནང་གི་འདུ་བྱེད་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་ནས་གང་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཤེས་པ་དེ་ནི་བདག་ཡིན་ལ། ཕྱིའི་རྣམས་ནི་བདག་གི་བ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐའ་སྟེ། གང་མདོ་སྡེ་ལས་སྲོག་ཀྱང་གཞན་ལ་ལུས་ཀྱང་གཞན་པ་དང་སྲོག་དེ་ལུས་དེ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་ལྟ་བ་ཉིད་འདིར་མཐའ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་དེ་ཉིད་དང་
གཞན་གྱི་མཐའ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབུ་མའི་ལམ་གང་ཆོས་ཙམ་ཞིག་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་བདག་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནས་ཤེད་བུ་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་བར་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཆོས་ཙམ་དུ་མཐོང་བས་ནི་བདག་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་
དུ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་བདག་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། རྗེས་སུ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་དམ་གཞན་དུ་འཛིན་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར། བདག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་རྣམ་
གྲངས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་སྨོས་ཤེ་ན། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་གྲངས་གཞན་བཤད་དོ། །ཡང་ན་དེའི་དུས་སུ་གཡེངས་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱིས་དེའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྗོད་
པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་བརྗོད་ན་ནི་གཞན་དག་གིས་བརྙས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་མཐའ་སྟེ། དེ་དག་ནི་རྟག་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ནོན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དངོས་པོ་ཁོ་ནར་མངོན་པར་ཞེན་ནས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་གོ། །མི་
རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐའ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་མཐའ་ཉིད་དེ། ཤིན་ཏུ་འཁོར་བ་ལས་སྐྱོ་བར་བྱེད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་ལྟུང་བར་བྱེད་པས་མི་རྟག་པར་ལྟ་བའི་མཐའོ། །
Vol. 124 · folio 305b
དེ་གཉི་ག་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པར་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་སྟེ། གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟག་པར་ཡང་མི་རྟོག །མི་རྟག་པར་ཡང་མི་རྟོག་པའོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པར་མི་རྟོག་པའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་རྣམས་དང་།
མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བསྡུའོ། །བདག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་གང་ཟག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་། ཐ་དད་པའམ། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའང་རུང་སྟེ། བདག་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་
བཞིན་དུ་རྫས་མེད་པར་མཐོང་ཡང་། གང་ཟག་ལ་བདག་ཏུ་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་མཐའོ། །བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་ལ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ཞེས་བྱ་ན། བདག་ནི་མེད་པས་ཇི་ལྟར་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སྐུར་པ་
འདེབས་པའི་མཐར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བཏགས་པའི་ཡོད་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་མེད་པར་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཏེ། གང་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འབྲེལ་པར་མངོན་པའོ། །ཡང་ན་སྤྱིར་གང་དུ་ལྷ་དང་མིར་
གདགས་པའོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་དབུ་མའི་ལམ་གང་ཡིན་པ་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་བདག་དང་བདག་མེད་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེའི་དབུས་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། རྣམ་པར་མི་
རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཟུང་བའི་དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐའ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། འཛིན་པའི་དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐའ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཡང་དག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཡང་ན་གང་ཟག་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་བསྟན་ནས། ཆོས་
Vol. 124 · folio 306a
ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཡང་དག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །སེམས་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དང་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། ཆོས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐའ་སྟེ་སེམས་ཀྱི་
ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའོ། །དེ་ནི་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཡོད་ཀྱང་མེད་པར་མཐོང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐུར་པ་འདེབས་
པས་ན་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཆོས་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དབུ་མའི་ལམ་སྟེ། དེ་ནི་གང་ལ་སེམས་མེད་པ་དང་། ཡིད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་
ཞེན་པ་འབྱུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །ཡང་ན་ཡུལ་གང་ལ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་བག་ཆགས་བསགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མི་འཇུག་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སེམས་པ་མེད་པ་དང་། རློམ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཡིད་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་མེད་པ་འདི་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སེམས་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་བསགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཏེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམས་ལ་སེམས་འཇུག་པར་
བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ། །ཡིད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་གོ། །མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའོ། །དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
གཉེན་པོའི་མཐའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཇི་
Vol. 124 · folio 306b
ལྟར་སྣང་བ་དང་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་ལྟ་བ་ནི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་དང་། གཉེན་པོའི་མཐའོ། །དེ་ལ་མི་དགེ་བ་ནི་མི་བདེ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ནི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཀུན་ནས་སློང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཕྱིར་རོ། །
ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་ཟག་པ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདུས་བྱས་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་ནི་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་སྦྱར་རོ། །
དབུ་མའི་ལམ་མི་ཤེས་ནས། དེའི་ཕྱིར། གང་མཐའ་དེ་གཉིས་ཁས་མི་ལེན་ཅིང་མི་བརྗོད་མི་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ཁས་མི་ལེན་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའོ། །མི་བརྗོད་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོའི་མཐའ་དེ་ལ་གཞན་དག་ཡང་དག་པར་
འཛིན་དུ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྨྲ་བ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་གཉིས་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐའི་གཉེན་པོར་དབུ་མའི་ལམ་བསྟན་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐའི་གཉེན་པོར་དབུ་མའི་ལམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཟག་དང་ཆོས་དེ་གཉིས་ཡོད་དོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པའི་མཐའོ། །མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆད་པའི་མཐའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་རྟག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར། ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པའི་མཐའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆད་པའི་མཐའོ། །དེ་ཡོངས་
སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་སྟེ། མཐའ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་མཐའ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བ་ནི་འདིར་དབུ་མར་འདོད་དོ་ཞེའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདི་གཉི་གའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདིར་མཐའ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་སོ་ཞེའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པ་ལྟ་
བུའམ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟ་བུར་ཤེས་བྱ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་རྫས་ཉིད་དང་དོན་དམ་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་ནི་རྟག་པའི་མཐའ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་ཆད་པའི་མཐའ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་རྟག་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
Vol. 124 · folio 307a
རོ། །དེ་བས་ན་དེ་བསྩལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆད་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་དང་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དབུས་རྫས་ཉིད་དང་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ལ་བཏགས་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉི་གའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་
མཐའི་དབང་དུ་མཛད་དེ་མ་རིག་པ་ལ་གཟུང་བའོ། །འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐའ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། དེའི་གཉེན་པོ་འདུས་མ་བྱས་ལ་གཟུང་བའོ། །འཛིན་པའོ་ཞེས་པ་ཡང་མཐའ་སྟེ། འདིར་རྒ་ཤིའི་བར་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐའ་སྨོས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་
དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསྡུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གཟུང་བའོ་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མཐའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིང་དང་། གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་ལ་གཟུང་བའོ་འཛིན་
པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མཐའོ། །དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་བདེན་པ་དང་དཀོན་མཆོག་མི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་བསོད་ནམས་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་པས་ཡང་སྲིད་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པའི་ཚུལ་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རིག་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་གཞན་ལས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་
གཉེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གཞན་དག་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ན། འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཅར་ཡང་འདིར་འདོད་དོ། །གཉེན་པོ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་པ་སྟེ། ཡང་སྲིད་པ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་འགོག་པ་ལ་གཟུང་བའོ་འཛིན་པའོ་
ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མཐའ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྒ་ཤི་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་སྦྱར་རོ། །འགོག་པ་ལ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་དམ་རྒྱུ་ཡིན་པ་མི་ཤེས་ནས། དེའི་ཕྱིར། ལམ་གང་གིས་མིང་དང་གཟུགས་འགག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གང་གིས་མིང་དང་
Vol. 124 · folio 307b
གཟུགས་དེ་འགག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་གྱིས་སོ། །རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་དེ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་དེ་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། འདིར་ཡེ་ཤེས་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྟེ་ལམ་མོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིས་འགག་པར་བྱེད་པས་འགོག་པའོ། །དེ་ལ་
མཐའ་གང་ཞེ་ན། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་འདི་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་གཉིས་མེད་པའི་རང་བཞིན་དག་ལ་མེད་བཞིན་དུ་གཉིས་སུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནག་པོ་དང་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་
མཐའ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། ནག་པོའི་ཕྱོགས་ནི་མ་རིག་པ་ནས་རྒ་ཤིའི་བར་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་འགག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་མ་རིག་པ་འགག་པ་ནས། རྒ་ཤི་འགག་པའི་བར་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་སོ། །
དེ་ལ་འདིས་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་འགག་པར་འགྱུར་བས་ན། དེའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ལམ་ཉིད་ལ་འགོག་པའི་སྒྲར་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ཡང་མི་
ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་འདི་ནི་གཉིས་སུ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་ནས། རྒ་ཤི་དང་རྒ་ཤི་འགག་པའི་བར་དུ་གཉིས་སུ་མེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །
དེའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རིག་པ་དང་། མ་རིག་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་མཚུངས་པས། རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་གཉིས་སུ་
མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། འདུས་མ་བྱས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་འགོག་པ་ནས་འགོག་པ་དང་རྒ་ཤི་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་དབུ་མའི་ལམ་གང་ཞེ་ན། རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་འདི་ནི་གཉིས་སུ་མེད་དེ་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་དེའི་རིག་པ་བསྐྱེད་
Vol. 124 · folio 308a
པར་བྱ་བ་ཡང་མེད་ཅིང་མ་རིག་པ་དགག་པར་བྱར་ཡང་མེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡང་མེད་ལ། དེ་འགོག་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཡང་མེད་པ་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་པའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་
དེ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་ལས་དང་ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་བདག་དང་གཞན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་
པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་དང་། ཚེའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚེ་ཡང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་དང་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་
ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ནི་ལྔ་སྟེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ཉིད་རྒྱུ་སྟེ།
མྱ་ངན་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་དང་ཡང་སྲིད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དབང་པོ་དང་། དོན་དང་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའོ་ཞེས་
ཟེར་རོ། །དེར་སྣང་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུའོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཀྱང་འཛེར་ཏོ། །ཡང་སྲིད་པ་ལ་སྨོན་པ་ནི་སྲིད་པ་ཕྱི་མ་འདོད་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་དེ་ལ་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་ནི་འདིར་
སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུའི་གཉེན་པོ་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་ཤེས་པ་སྟེ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རམ། མཚན་མ་མེད་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་ཤེས་པ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་པ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡུལ་
Vol. 124 · folio 308b
དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་སྲིད་པར་སྨོན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་སྨོན་པ་མེད་པ་ཤེས་པ་སྟེ། ཡང་སྲིད་པར་སྨོན་པ་དང་བྲལ་བའམ། ཡང་སྲིད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཤེས་པ་ནི་སྨོན་པ་མེད་པ་ཤེས་པའོ། །ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་
པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲིད་པ་ལ་འཕེན་པའི་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་གཉིས་སོགས་པ་དང་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ནི་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་པ་གང་གིས་ལས་ཀྱིས་དེའི་ཡང་སྲིད་པ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ཤེས་པ་སྟེ། དེའང་
དེ་བཞིན་ཉིད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའོ། །ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཡང་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སེམས་སོ། །སྐྱེས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཕན་ཆད་མ་ཤི་ཚུན་ཆད་དོ། །ཡང་སྲིད་པའི་རྒྱུན་
ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་འཆི་བའི་སྲིད་པ་དང་། དེའི་འོག་ཏུ་བར་མ་དོའི་སྲིད་པ་དང་། དེ་ནས་ཡང་སྐྱེ་བའི་སྲིད་པའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་འཆི་བའི་སྲིད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་འོག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་སྲིད་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཤེས་པ་
དང་། འབྱུང་བ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པར་ཤེས་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཤེས་པའོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་
ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ནི་འབྱུང་བ་མེད་པ་ཤེས་པ་སྟེ། དེས་དེ་དག་གིས་འབྱུང་བ་མེད་པ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རྒྱུན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཤེས་པའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་རྣམ་
པ་བདུན་པོ་དེ་དག་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བདུན་གྱི་གཉེན་པོའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་། ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་དེ་གསུམ། རྣམ་པ་བདུན་དུ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་དང་བྲལ་བ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟེ། བྲལ་བ་ནི་སྤངས་པའོ། །
Vol. 124 · folio 309a
གཞན་དག་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ལམ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟེ། འདི་ལ་ལམ་འདིས་བྲལ་བ་ནི་བྲལ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་
ཤེས་པ་ལ་སོགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ཤེས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་། འབྱུང་བ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་
བསྡུའོ། །ཤེས་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་ཡང་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་མཚན་མ་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་སྨོན་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ཤེས་བྱ་
འབྱུང་བ་མེད་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྡུའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་དང་ཅི་རིགས་པར་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བར་དུ་མི་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་བཤད་མ་
ཐག་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་དང་ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དག་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་བྱེད་པའོ། །ཅི་རིགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིར་རིགས་པས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྟོང་པ་
ཉིད་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ལྟ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་མི་ལྡན་ཞིང་བྲལ་བར་མི་བྱེད་དེ། ལྟ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་མེད་པ་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་མཚན་མ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་རྣམས་དང་
བྲལ་བར་མི་བྱེད་དེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི། བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨོན་པ་མེད་པ་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་སྨོན་པར་མི་བྱེད་དེ། སྨོན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྨོན་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་
Vol. 124 · folio 309b
ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པར་མི་བྱེད་དེ། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་མི་བྱེད་དེ། སྐྱེ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་མེད་པ་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་འབྱུང་བ་མེད་པར་མི་བྱེད་དེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་འབྱུང་བ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་འབྱུང་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འབྱུང་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཡང་
སྲིད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་དང་ཅི་རིགས་པར་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་སྨོས་པ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་བདུན་དུ་ཕྱེ་བ་དང་། ཤེས་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས།
ཆོས་གང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐ་དད་པ་གང་དང་སྦྱར་བར་རིགས་པའི་ཆོས་དེ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ལྟ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་སྲིད་པའི་རྒྱུན་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཤེས་པ་
དང་སྦྱར་བའི་བར་དུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་བྱེད་ཅེ་ན་འདི་ལྟར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་རྣམས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པས་སྟོང་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་
ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་ཤེས་པས་མཚན་མ་མེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་སྲིད་པའི་རྒྱུན་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་པས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མི་བྱེད་པའི་བར་དུ་སྟེ། འདི་ལྟར་
གཉེན་པོ་མ་སྐྱེས་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བའམ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བའོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པ་འདི་ནི་མཐའ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་
Vol. 124 · folio 310a
ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་སྟེ་གང་སྟོང་པ་ཉིད་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་སྟོང་
པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་རྣམས། དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བར་སྟོང་པར་མི་བྱེད་ཀྱི། རིག་པ་མ་སྐྱེས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་
ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་གང་མཚན་མ་མེད་པས་ཆོས་རྣམས་མཚན་མ་མེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཆོས་རྣམས་ཉིད་ཀྱིས་མཚན་མ་མེད་པ་ནས། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ཆོས་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཆོས་རྣམས་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་བར་དུའོ། །གང་དག་དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པ་འདི་ནི་འོད་
སྲུངས་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིག་པ་ཡོད་པ་དང་། དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡོད་པ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བར་བསྟན་པས། སྒྲོ་བཏགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་རྟག་ཏུ་འདས་པའི་རྣམ་པར་
རྟོག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དེ་ལས་འདི་ནི་གཞན་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་གཉིས་རྣམ་པ་བདུན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་
དེའི་ཕྱིར། གང་ཟག་ཡོད་དེ་དེ་གཞིག་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཡང་ན་བདག་མེད་པ་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་མི་བྱེད་ན། དེས་ན་གང་ཟག་ཡོད་དེ་དེ་གཞིག་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །
ཡང་ན་གང་ཟག་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཉེན་པོ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་གང་ཟག་ཡོད་པའམ། བདག་མེད་པ་ཡང་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་མེད་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྣམ་
Vol. 124 · folio 310b
པར་རྟོག་པའི་མཐའ་འདི་གཉིས་སྤང་བའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་འདི་ལྟ་སྟེ། འོད་སྲུངས་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞིག་པའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་མདོ་ལས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞིག་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་གང་
ཟག་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་གང་ཟག་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། གཞིག་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར། དམག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་བཏགས་པར་ཡོད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་གི །འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བས་གང་ཟག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཏན་
མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དངོས་པོ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྔོན་གྱི་མཐའ་སྟོང་པ། ཕྱི་
མའི་མཐའ་སྟོང་པ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པར་བསྟན་པའོ། །ཡང་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་། སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་དུས་དག་ནའང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའོ། །མི་སློབ་པའི་
དུས་ནི་ཕྱི་མའི་མཐའོ། །སློབ་པའི་དུས་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་མཐའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འོད་སྲུངས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པར་བྱའི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །གང་ཟག་ལ་ནི་མ་ཡིན་
ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞི་བར་བྱ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། སྤང་བར་བྱ་བ་དང་སྤོང་བར་བྱེད་པར་རྟོག་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ཞི་བར་བྱ་བ་ནི་སྤང་བར་བྱ་བའོ། །ཞི་བར་བྱེད་པ་ནི་སྤོང་བར་བྱེད་པ་སྟེ།
ཆོས་རྣམས་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྤོང་བར་བྱེད་པ་བརྟགས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྐྲག་པ་སྐྱེའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན། གལ་ཏེ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ལྟ་ན་གོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ཟག་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །སྤང་
Vol. 124 · folio 311a
བར་བྱ་བ་མེད་ན་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྲག་པ་སྐྱེ་སྟེ་འདི་ཡང་མཐའ་ཉིད་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་དག་རྫས་སུ་ཡོད་དོ་ཞེས་མངོན་པར་
ཆགས་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་བདག་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པར་མ་ཤེས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲག་གོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དཔེ་ནམ་མཁའ་སྟེ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། མི་ལ་ལ་ནམ་
མཁའ་ལ་སྐྲག་ཅིང་འཇིགས་ནས་བྲང་རྡུང་ཞིང་ངུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ནི་སོལ་ཞེས་དེ་སྐད་ཟེར་ན། འོད་སྲུངས་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ནམ་མཁའ་དེ་བསལ་བར་ནུས་སམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་རྔོ་མི་ཐོགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སྦྱོང་ངམ་བྲམ་ཟེ་
གང་དག་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲག་རབ་ཏུ་སྐྲག་ན། དེ་དག་ནི་སེམས་འཁྲུགས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ང་སྨྲའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་འོད་སྲུངས་དེ་དག་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྤྱོད་ན། དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བའོ། །དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་གཟུགས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བས་བསལ་བར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པར་བསལ་བར་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་མ་སྤངས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་གནས་པ་ལས་བསལ་བར་ཡང་མི་ནུས་ལ། ཆོས་བསལ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་གཞག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་
ནི་སྐྲག་པའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །སྐྲག་པར་བྱ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །སྐྲག་པར་བྱ་བ་དེ་ལས་འཇིགས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའ་སྟེ། གང་ལ་འཇིགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལས་འཇིགས་པ་བྱུང་བས་ན་འཇིགས་པ་སྟེ། དེ་ལས་མི་
འདོད་པའི་འབྲས་བུའོ། །སྐྲག་པར་བྱ་བ་དེ་དང་འཇིགས་པ་དེ་ལ་གང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ནི་མཐའ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཁོང་སྔངས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྲག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །བྱིས་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་གཟུགས་ལ་
Vol. 124 · folio 311b
སོགས་པ་ལ་དངོས་པོར་ཀུན་བརྟགས་ནས། དེ་དག་ལ་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་འཇིགས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཁོང་སྡངས་པས། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དང་། དེའི་མཚན་མ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་
མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དཔེ་རི་མོ་མཁན་ཏེ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རི་མོ་མཁན་ཞིག་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་སྦྱིན་གྱི་གཟུགས་འཇིགས་འཇིགས་ལྟ་ཞིག་བྲིས་ནས། དེས་འཇིགས་སྐྲག་སྟེ། ཁ་བུབ་ཏུ་འགྱེལ་ནས་བརྒྱལ་བར་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་འོད་སྲུངས་
བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་དེ་དག་གིས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཡང་། ཆོས་དེ་དག་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བའོ། །ཇི་ལྟར་རི་མོ་མཁན་ཞིག་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་སྦྱིན་གྱི་
གཟུགས་འཇིགས་འཇིགས་ལྟ་ཞིག་བྲིས་པ་ལ་ལོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པས། གནོད་སྦྱིན་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པའོ་སྙམ་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ། དེས་སྐྲག་ནས་བརྒྱལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། བྱིས་པ་ལོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཞུགས་པ་སྐད་ཅིག་གི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ནི།
བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་གིས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཏེ། རིགས་མཐུན་པར་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེ་སྔ་མ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལས་བརྩམས་པའོ། །འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལས་བརྩམས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།
ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཉན་ཐོས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པར་མ་བྱས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲག་གོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ལ་རྣམ་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདི་གཉིས་ལ་དོན་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་མོད་ཀྱི།
རིས་གཉིས་ཀྱི་དབང་གིས་གཉིས་སུ་བརྗོད་དོ་ཞེའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཉན་ཐོས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲག་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་རྟོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཀྱིས་སྐྲག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་སྔ་མ་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་གཉེན་
Vol. 124 · folio 312a
པོའོ། །འདི་ནི་ཆོས་སུ་འཛིན་པའི་གཉེན་པོའོ་ཞེའོ། །གཟུང་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །འཛིན་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །གཟུང་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་ལ་འཛིན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དེ་དག་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། འབྲས་བུས་
ཤེས་པར་བྱར་ཡོད་བཞིན་དུ། བདག་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས། དེ་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ལ་དངོས་པོར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ནི་འདིར་མཐར་འདོད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དཔེ་སྒྱུ་མ་བྱེད་
པ་སྟེ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་བྱེད་པའི་མི་ཞིག་གིས་སྒྱུ་མ་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་ནས། སྒྱུ་མ་སྤྲུལ་པ་དེས་སྒྱུ་མ་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཟོས་པ་དེ་བཞིན་དུ། འོད་སྲུངས་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དམིགས་པ་གང་དང་གང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་གསོག་ཏུ་སྣང་ངོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་
འབྱུང་བའོ། །ཇི་ལྟར་འདིས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་འདི་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤོང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པས་དོན་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས། དོན་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པ་དེས་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་བཟློག་གོ། །དོན་
དངོས་པོ་མེད་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་འདིར་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྒྱུ་མ་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པའོ། །སྤྲུལ་པའི་གནོད་སྦྱིན་ལྟ་བུ་ནི་དོན་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དོན་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པས་
རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་སྤྲུལ་པ་བྱེད་པ་སྤྲུལ་པ་ཟོས་པ་དེ་བཞིན་དུ། དོན་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཟོས་ཏེ། དོན་ལ་དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བས། དོན་མེད་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །
ལོག་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའ་སྟེ། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་དུས་ན་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ན་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུའམ། ལོག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་མཐའ་གཉིས་སོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཡང་དག་པ་ཉིད་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །ལོག་པ་ཉིད་ནི་ཟག་
Vol. 124 · folio 312b
པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ན་དག་པ་ཉིད་དུ་ཆགས་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དགེ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྟེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནའོ་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ཡང་ཁམས་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་
དགེ་བ་བཞིན་དུ་ལོག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། དཔེ་ཤིང་གཉིས་ལ་མེ་འབྱུང་བ་དེ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤིང་གཉིས་རླུང་གིས་དྲུད་པ་ལས་མེ་བྱུང་སྟེ། བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ཤིང་དེ་གཉིས་ཚིག་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། འོད་སྲུངས་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་
རྟོག་པ་ཡོད་ན་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་སྐྱེ་སྟེ། སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཉིད་ཚིག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཤིང་གཉིས་ལས་མེ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཤིང་གཉིས་ཚིག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་
དུ་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ལས། ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་སྐྱེ་སྟེ། སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཉིད་ཚིག་པར་བྱེད་དེ། རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྣམ་པར་
འཇིག་པ་དེ་ཡང་ཚིག་པ་དང་འདྲ་བར་བྱེད་པས་ན་ཚིག་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། གྱུར་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་འདི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཡང་། ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏོ། །བྱེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་
ཡང་མཐའོ། །མི་བྱེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་ནི་བློ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བྱེད་པའམ། མཐུ་མེད་པར་རྟོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་འདིས་མི་ཤེས་པ་སྤོང་ངོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་ནས་དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བྱེད་
པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པས་སྤྱོད་པ་བྱེད་པའི་དུས་ན་མི་སྲིད་དེ། དེ་བས་ན་མི་ཤེས་པ་སྤང་བའི་མཐུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མི་བྱེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དཔེ་མར་མེ་སྟེ། འོད་སྲུངས་འདི་
Vol. 124 · folio 313a
ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མར་མེ་བྱུང་ན་མུན་པ་མུན་ནག་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་ཡང་། འོད་སྲུངས་མར་མེ་འདི་ལྟར་བདག་གིས་མུན་པ་མུན་ནག་ཐམས་ཅད་བསལ་ལོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མར་མེ་ལ་བརྟེན་ནས་མུན་པ་མུན་ནག་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ།
འོད་སྲུངས་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་ན་ནི་མི་ཤེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ནི་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་མི་ཤེས་པ་བསལ་ལོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས། མུན་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མར་མེ་ནི་བྱེད་
པས་སྟོང་ཞིང་མུན་པ་མུན་ནག་བསལ་བར་བསམ་པ་མེད་ཀྱང་། ཕྱོགས་གང་དུ་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་དེར་མར་མེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མུན་པ་མུན་ནག་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུད་གང་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ན་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་རྒྱུད་དེ་ལས་མི་ཤེས་པ་
མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ནི་བྱེད་པའི་མཐུ་མེད་ལ། མར་མེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སེལ་ཏོ། །སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མཐའོ། །དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་
པ་ཡང་མཐའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་གཉེན་པོ་མ་སྐྱེས་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་སྔོན་གཉེན་པོ་མ་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ད་ཡང་མི་སྐྱེའོ་སྙམ་པ་འདི་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོག་པའི་མཐའོ། །ཡང་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡུན་རིང་བ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་མི་ཤེས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་མི་མཐུན་པར་གནས་པས་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་མཐུ་མེད་དོ། །ཇི་སྟེ་བརྒྱ་ལ་སྐྱེས་སུ་ཟིན་ན་ཡང་མི་ཤེས་པ་དེ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་གནས་གནས་པའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་པ་དེས་བསལ་བར་བྱ་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་གཉིས་
དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་དེ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་མར་མེའི་དཔེ་གཉིས་པ་སྟེ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཁྱིམ་མམ་ཁང་པའམ་ཁང་ཕྲན་ལོ་བརྒྱ་སྟོང་འདས་པར་སུས་ཀྱང་ལན་འགའ་ཡང་མར་མེ་མ་བུས་པ་དེར་མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་མར་
Vol. 124 · folio 313b
མེ་བུས་ན། འོད་སྲུངས་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། མུན་པ་མུན་ནག་དེ་འདི་ལྟར་བདག་ནི་ལོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་བསགས་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་འདི་ནས་མི་འགྲོའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སམ། གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མི་སེམས་ཏེ། མར་མེ་བྱུང་ན་མུན་པ་མུན་ནག་ལ་མི་མཆི་བའི་ནུས་པ་མ་མཆིས་ཀྱི།
གདོན་མི་འཚལ་བར་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་བསགས་པ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སོ་སོར་རྟོག་པ་གཅིག་གིས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འོད་སྲུངས་མར་མེ་ཞེས་བྱ་བ་
དེ་ནི་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །འོད་སྲུངས་མུན་པ་མུན་ནག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདིས་ནི་སྐྱེ་བ་རྐྱེན་ལས་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་དང་།
དུས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ལན་བཏབ་པ་སྟེ། ནག་པོའི་ཕྱོགས་སྟོབས་ཆུང་ཞིང་གཉེན་པོ་དེ་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མུན་པ་མུན་ནག་དང་མར་མེ་བཞིན་ནོ། །མཐའ་གཉིས་སྤངས་པ་སྒྲུབ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །མཐའ་གཉིས་སྤངས་པ་སྒྲུབ་པའི་འོག་ཏུ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་པར་མེད་
པ་སྒྲུབ་པ་སྨོས་པས། དེའི་ཕྱིར་མཐའ་གཉིས་སྤངས་པ་སྒྲུབ་པ་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། ཁྱད་པར་མེད་པ་སྒྲུབ་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། དེའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་མེད་ནི། །ས་བཅུ་དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པ་
རྣམ་པ་གཉི་གའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། ས་གང་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་སྨོས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གང་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ལ་ལྷག་པར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ།
གཞན་དག་པས་ཤས་ཆེར་གྱུར་པས་ན་ཁྱད་པར་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ས་དང་པོ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་བཅུ་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུའོ། །ས་དེ་དང་དེར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྷག་མ་ཐམས་
Vol. 124 · folio 314a
ཅད་ལ་ཡང་། ཁྱད་པར་མེད་པར་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་དེ་དག་ལ་སྒྲུབ་པ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་ཅི་ནུས་ཀྱི་འོས་སུ་ཡང་དག་པར་མི་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་
ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་མདོ་ལས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །སྒྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་དམིགས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་
གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་དམིགས་ཀྱིས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་གཞག་དང་དེ་བཞིན་དབྱིངས། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་དག་སྟེ། རྣམ་པར་གཞག་པའི་དམིགས་པ་ནས། ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་དམིགས་པའི་བར་དུའོ། །དེ་
མ་ཡིན་པའི་དམིགས་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་པས་མཆོག་ཡིན་པས་ན། དམིགས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཆོས་གང་དག་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་
གཞག་པས་ན་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པས་ཀྱང་ཆོས་བརྟགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཆོས་རྣམས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པ་སྟེ། འདིས་རྣམ་པར་
གཞག་པའམ་ཡང་ན་དེ་འདིར་གཞག་པས་ན། ཆོས་བརྟགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར། འདིར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་གོ་རིམས་སུ་བལྟའོ། །གཉིས་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སུ་གཏོགས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། གསུམ་པ་ནི་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པའོ། །བཞི་པ་ནི་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པའོ། །དེ་དག་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་དང་གཉིས་པའོ། །གོ་རིམས་བཞིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དང་པོ་ནི་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་སྒྲུབ་པའི་
Vol. 124 · folio 314b
དམིགས་པ་སྟེ། འདིར་རྒྱུ་སྨོས་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་མངོན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ།
དང་པོ་ནི་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པའོ། །ལྔ་པ་ནི་འཛིན་པའི་དམིགས་པ་སྟེ། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་དམིགས་པའོ། །ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འཛིན་པས་ན། ཐོས་པ་ལས་
བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ནི་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཛིན་པའི་དམིགས་པ་ནི་འཛིན་པའི་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དེ་ཉིད་དེ། རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །དྲུག་པ་ནི་བསམ་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། རྟོགས་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།
ལྟོས་པ་དང་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང་། འཐད་པ་སྒྲུབ་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་པའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པར་འཛིན་པ་ནི་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་སྟེ། དེའི་ངེས་པ་ནི་ངེས་པར་འཛིན་པའི་དམིགས་པའོ། །བདུན་པ་ནི་བསྒོམས་
པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སོ་སོ་རང་གིས་དོན་འཛིན་པས་ན་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་སྟེ། ས་དང་པོ་ལ་འཇུག་པར་སྦྱོར་བ་ཅན་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའོ། །དེ་ཡང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནས་
བརྩམས་ནས་སྟོབས་ཀྱི་བར་དུ་སྟེ། དེའི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་དམིགས་པའོ། །བརྒྱད་པ་ནི་ས་དང་པོ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སོ་སོ་རང་གི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་རྟོགས་པའོ། །ཡང་ན་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་
པ་རྣམས་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མི་ཤེས་པའི་དགྲ་བོ་རྟོགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་མོ། །དེའི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་དམིགས་པའོ། །དགུ་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་སྟེ། ས་བདུན་པའི་བར་དུའོ་
Vol. 124 · folio 315a
ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་གོམས་པར་བྱས་པས། གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་ཞུགས་པར་འགྲོ་བས་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་སྟེ། བསྒོམ་པའི་ལམ་ས་བདུན་པའི་བར་དུའོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་དེའི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་རྒྱས་པའི་དམིགས་པའོ། །བཅུ་
པ་ནི་དེ་ཉིད་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ཆོས་རྣམ་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དེ་ཉིད་ན་མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མའི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་ཆོས་
རྣམ་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན་རྣམ་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ། །དེ་ཉིད་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་བདུན་པ་ཉིད་དུའོ། །རྣམ་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་དམིགས་པ་ནི། རྣམ་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་དམིགས་པའོ། །བཅུ་གཅིག་པ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཚན་མ་དང་འབད་པའི་ཡིད་
ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནས་རང་གི་ཚུལ་གྱིས་རྣལ་དུ་འདུག་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྒོམ་པའི་ལམ་དེ་ཉིད་ལ་རྣལ་དུ་འདུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣལ་དུ་འདུག་པའི་དམིགས་པ་ནི། རྣལ་དུ་འདུག་པའི་དམིགས་པའོ། །བཅུ་གཉིས་པ་ནི་ས་དགུ་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི། ས་དགུ་པ་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་བཅུ་པ་ལ་ནི་ལས་ལ་དབང་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ལྷག་མ་རྣམ་པར་དག་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ས་དགུ་པ་ལ་
སོགས་པ་གསུམ་ལ་ཡེ་ཤེས་དང་། ལས་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་ས་དེ་དག་ལ་གནས་པའི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ལམ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཉིད་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆེན་པོར་ཕྱེ་ནས། ས་གསུམ་པོ་དག་ལ་ཕུལ་
དུ་བྱུང་བའི་དམིགས་པར་བཤད་དོ་ཞེའོ། །དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དེ་དག་ནི་དེ་དང་དེའི་དམིགས་པའི་མིང་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམིགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ན་དེ་
Vol. 124 · folio 315b
དང་དེའི་མིང་འཐོབ་སྟེ། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་དུས་ནི་འཛིན་པའི་དམིགས་པ་སྟེ། འཛིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་ཐོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་དམིགས་པའི་རབ་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ས་དགུ་པ་དང་བཅུ་
པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་དེའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བརྙེས་ཏེ། འདིའི་དམིགས་པ་ནི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་དམིགས་པའོ། །དམིགས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་
ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་བབ་པས་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དེ་དང་དེས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པས་ན་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཁྱད་པར་
ཅན་དེ་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མ་ཚང་མེད་དང་མི་སྤོང་དང་། །མི་གཡེང་བ་དང་རབ་རྫོགས་དང་། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་རྐྱེན་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཡང་
དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་རྐྱེན་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ནི་རིགས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྐྱེན་རྣམས་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཚོགས་པའོ། །དེ་དག་ཚོགས་ན་རིགས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་སྟེ། རྒྱས་པ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཡང་སྐྱེས་བུ་དམ་
པ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རིགས་དང་། བཤེས་གཉེན་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་མ་ཚང་བས་མ་ཚང་བའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མི་སྤོང་བ་དེ་ནི་མོས་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཐེག་
པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མི་སྤོང་ན། དེ་ལྟར་ན་དེའི་ངེས་པར་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མོས་པ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཐེག་པ་དམན་པར་མི་གཡེང་བ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་ལྡོག་པའི་རྐྱེན་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་།
Vol. 124 · folio 316a
ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་དེས་སེམས་མི་འཇུག་ན། དེ་ལྟ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་བརྟས་པར་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་འགྲུབ་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དག་
དེའི་དབང་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །འཕགས་པའི་ལམ་བསྐྱེད་པ་ནི། སྐྱོན་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐོག་མ་ཉིད་དུ་སྔོན་མ་སྐྱེས་པའི་འཕགས་པའི་
ལམ་བསྐྱེད་པས་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེས་པའམ་ཟག་པ་སྟེ། གང་ན་དེ་མེད་པ་དེ་ནི་སྐྱོན་མེད་པ་སྟེ། རླུང་མེད་པ་བཞིན་ཏེ་ཟག་པ་མེད་པའི་སའོ། །ངེས་པར་འཇུག་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡང་ངེས་པ་ཉིད་ངེས་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་ན། བདེ་
འགྲོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་འཕེལ་བ་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ནས་འདྲིས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་ཐོས་ནས། དེའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པ་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་ཡུན་རིང་པོར་འདྲིས་པར་
བྱས་གོམས་པར་བྱས་པས། དགེ་བའི་རྩ་བ་འགྲུབ་པ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འཕེལ་བའོ། །དེས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ནུས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་འཕེལ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་དེའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་
སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདིས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བརྟན་པོར་བྱས་པར་གྱུར་པའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ནི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡང་དག་པར་
འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས། དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་འཕེལ་ནས་གཅིག་ཏུ་བགྲོད་པའི་ལམ་གྱིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མཚན་མ་དང་འབད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ལས་སུ་རུང་སྟེ། ལས་སུ་རུང་བ་དེའི་དབང་གིས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤེལ་ལ་
Vol. 124 · folio 316b
སོགས་པ་ལྟ་བུར་སྟོན་ཏེ། དེ་བས་ན་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ནི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །མདོ་གཞན་ལས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་འདོད་པས། རང་གི་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་
པ་ནི། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་ལུང་བསྟན་པ་ཐོས་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ལས་སུ་རུང་བས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ལ་མི་གནས་པར་
འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་གྱི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་མཐོ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་སོ། །བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས། འཁོར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་
རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འཁོར་བ་ལ་ཡང་མི་གནས་སོ། །ཡང་ན་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་པ་ནི། དེ་ལས་མི་ལྡོག་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ལས་མི་ལྡོག་པ་སྟེ། སྙིང་རྗེས་འཁོར་བ་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་རབ་
ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་མི་ལྡོག་གོ། །དེ་ལྟར་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་མི་གཡོ་བ་ལ་གནས་པས། སངས་རྒྱས་སུ་ལུང་བསྟན་པ་འཐོབ་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་
ཐོབ་པ་དང་། ལུང་བསྟན་པ་ཐོབ་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །ས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལྟར་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་སྐུ་གསུམ་དུ་བསྡུས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །དེ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དེ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ནི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་དབང་གིས་འཇིག་རྟེན་ཇི་སྲིད་པ་དེ་སྲིད་དུ།
Vol. 124 · folio 317a
བྱང་ཆུབ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། འདིར་ཡང་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་རབ་ན་བཞུགས་པ་དང་། ལྷུམས་སུ་ཞུགས་པ་དང་། བལྟམས་པ་དང་། འཁྲུངས་པ་དང་། འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་། མངོན་པར་འབྱུང་བ་
དང་། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འདིར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ནི་དེ་དག་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེ་ཙམ་དུ་སྨོས་སུ་ཟད་
པས། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་གཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདིར་ཚིག་གི་དོན་དཀྱུས་མ་རྣམས་རྫོགས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དོན་དང་མཐུན་པའི་མིང་དུ་བརྗོད་པའམ། རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ། འདི་ནི་དབུས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་འཛུད་པ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་
སྨོས་པ། དབུ་མའི་ལམ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་འདིར་འདི་ལྟར་རྟག་པ་དང་ཆད་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། དབུ་མའི་ལམ་རབ་ཏུ་བསྟན་པས། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་འདི་དབུས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དབུས་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་དང་། རབ་ཏུ་
བཤད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ནི་དབུས་མ་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདིར་རྒྱུ་སྨོས་པ། དབུས་དང་མཐའ་གཉིས་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དབུས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཉིས་སུ་མེད་པའོ། །མཐའ་
ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའོ། །ཡང་ན་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་སྤངས་པའི་དབུས་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ནི། འདིར་དབུས་དང་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་ཏེ། རབ་ཏུ་
སྟོན་ཏོ་ཞེའོ། །རྟོགས་པར་དཀའ་དང་སྙིང་པོའི་དོན། །ཞེས་བྱ་བ་དང་གོ་རིམས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་དག་གིས་མི་ཤིགས་པའི་ཕྱིར་སྙིང་པོའི་དོན་ཏེ། རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ནི་འདི་རྣམ་པར་
Vol. 124 · folio 317b
མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྙིང་པོའི་དོན་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ཆེན་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཆེད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་ཆེད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དེ་ཡང་བདག་དང་
གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གྱི་དོན་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་ཆར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་མེད་ཐམས་ཅད་སེལ་བའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་
དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་བསྡུས་པ་བརྗོད་པའི་དགོས་པ་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །མདོར་བསྡུ་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱས་པར་ནི་མཐའ་ཡས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་བླ་མེད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་དང་ཞེས་གང་
གསུངས་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་གཞི་ནི་དམིགས་པ་ཞེས་གང་གསུངས་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་དག་འགྲུབ། །བསྟན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན་དམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམ་པ་བཅུ་གཉིས་བདག་ཉིད་དེ། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །གང་གིས་ཤེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོར་
ཇི་ལྟ་བུར། །ཆོས་རྣམས་གདགས་པར་མཛད་པ་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྟག་པར་ཡང་། །ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་ཡིད་བྱེད་པའོ། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། དེ་ནི་ཆོས་སྤྱོད་རྣམ་བཅུ་དང་། །ཡང་དག་ལྡན་པར་ཤེས་པར་
བྱ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གང་གིས་ཞི་གནས་བསྒོམ་པ་ལ་གཡེང་བ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཡེང་བ་རྣམ་པ་དྲུག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གྱུར་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
གང་གི་དོན་དུ་ཞེ་ན། དབུ་མའི་ལམ་གྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཐའ་གཉིས་སྤངས་པ་སྒྲུབ་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་འབྱུང་བའོ། །གང་དུ་ཞེ་ན། ས་བཅུ་དག་ཏུ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། ས་བཅུ་
Vol. 124 · folio 318a
དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་འབྱུང་བ་སྟོན་ཏོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་བསྡུས་པ་ནི་ཡི་གེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་དང་། དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་
པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་མ་གཉིས་ཀ་ཡང་སྣང་བ་ཙམ་དུ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གཞི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གཉིས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ས་བོན་བསགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་དང་། མི་འཕྲོ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་
གི་མཚན་མ་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་ལེགས་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་དེའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་བ་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ལམ་བསྒོམ་པ་དང་། སྤྱིའི་
མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྱིར་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་དང་། མ་དག་པ་དང་དག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་དེའི་སྒྲིབ་པ་མ་སྤངས་པ་དང་། སྤངས་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ལ་གློ་བུར་གྱི་
ཉོན་མོངས་པས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ལ་གཞན་དུ་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་
འགྱུར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྐྲག་པ་དང་། ཁེངས་པ་མེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས། ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་དེ། སྒྲིབ་པ་མེད་པར་ངེས་པར་འབྱུང་བའོ། །བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པའི་ལེའུར་བཅད་པ་ལྔའི་
འགྲེལ་བཤད་དེ། སློབ་དཔོན་བློ་བརྟན་གྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང་། ཤཱི་ལེནྡྲ་བོ་དྷི་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་བབ་པའོ།། །།
Source and licence
Text: Esukhia’s Derge Tengyur e-text (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · public domain
Licence Public Domain · Evidence
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
No translation — Tibetan only: there is no translation we are licensed to publish (84000’s translations are no-derivatives, non-commercial)
- Shown: the woodblock reading — Esukhia’s editorial marks ({original,normalised} · (error?,suggestion) · […] · #) are all kept in the data
- The Tibetan text is not in the collection search yet — the available tokenizer drops Tibetan vowel signs and would match the wrong words