This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
Front matter of the printed edition
เถรีคาถาย ฉกฺกนิปาโต
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๖ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๘ ขุททกนิกาย วิมาน-เปตวัตถุ เถร-เถรีคาถา เถรีคาถา ฉักกนิบาต ว่าด้วยคาถาสุภาษิต ในฉักกนิบาต ๑. ปัญจสตาปฏาจาราเถรีคาถา สุภาษิตระงับโศก พระปฏาจาราเถรีแสดงธรรมด้วยคาถา ความว่า
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรีคาถา [๖. ฉักกนิบาต] ๑. ปัญจสตมัตตาเถรีคาถา ๖. ฉักกนิบาต ๑. ปัญจสตมัตตาเถรีคาถา ภาษิตของพระปัญจสตมัตตาเถรี (พระปฏาจาราเถรีกล่าวอบรมพระเถรี ๕๐๐ รูป ทีละรูปว่า)
|๔๕๑.๑๒๗| ๑ ยสฺส มคฺคํ น ชานาสิ อาคตสฺส คตสฺส วา ตํ กุโต อาคตํ ปุตฺตํ มม ปุตฺโตติ โรทสิ ฯ |๔๕๑.๑๒๘| มคฺคญฺจ โขสฺส ชานาสิ อาคตสฺส คตสฺส วา น นํ สมนุโสเจสิ เอวํ ธมฺมา หิ ปาณิโน ฯ |๔๕๑.๑๒๙| อยาจิโต ตโตคจฺฉิ อนนุญฺญาโต อิโต คโต กุโตปิ นูน อาคนฺตฺวา วสิตฺวา กติปาหกํ ฯ อิโตปิ อญฺเญนาคโต ตโต อญฺเญน คจฺฉติ |๔๕๑.๑๓๐| เปโต มนุสฺสรูเปน สํสรนฺโต คมิสฺสติ ยถาคโต ตถา คโต กา ตตฺถ ปริเทวนา ฯ |๔๕๑.๑๓๑| อพฺพุยฺหิ วต เม สลฺลํ ทุทฺทสํ หทยนิสฺสิตํ ยา เม โสกปเรตาย ปุตฺตโสกํ พฺยปานุทิ ฯ |๔๕๑.๑๓๒| สาชฺช อพฺพูฬฺหสลฺลาหํ นิจฺฉาตา ปรินิพฺพุตา พุทฺธํ ธมฺมญฺจ สงฺฆญฺจ อุเปมิ สรณํ มุนึ ฯ ปญฺจสตา ปฏาจารา ฯ
ท่านไม่รู้ทางของผู้ใดซึ่งมาแล้วหรือไปแล้ว แต่ท่านก็ยังร้องไห้ถึงคนนั้น ซึ่งมาแล้วจากไหนว่า บุตรของเราๆ ถึงท่านจะรู้จักทางของเขาผู้มาแล้ว หรือไปแล้วก็ไม่ควรเศร้าโศกถึงเขาเลย เพราะสัตว์ทั้งหลายมีอย่างนี้เป็น ธรรมดา เมื่อเขามาจากปรโลก ใครๆ ไม่ได้อ้อนวอนเลย เขาก็มาแล้ว เมื่อเขาจะไปจากมนุษยโลก ใครๆ ก็ไม่ได้อนุญาตให้ไป เขามาจากไหน ก็ไม่รู้ พักอยู่ที่นี้ ๒-๓ วันแล้วไปก็ดี มาจากที่นี้สู่ที่อื่น ไปจากที่นั้นสู่ ที่อื่นก็ดี เขาละไปแล้วจักท่องเที่ยวไปโดยรูปมนุษย์ มาอย่างไรก็ไป อย่างนั้น การร่ำไห้ในการไปของสัตว์นั้นจะเป็นประโยชน์อะไร. พระภิกษุณี ๕๐๐ รูปกล่าวว่า ท่านได้ช่วยถอนขึ้นซึ่งลูกศร ที่บุคคลเห็นได้ยาก อันเสียบแทงอยู่ใน หทัยของเราแล้ว เมื่อเราถูกความโศกถึงบุตรครอบงำ ท่านได้บรรเทาเสีย แล้ววันนี้ เรามีลูกศร อันถอนขึ้นแล้ว หมดความหิว ดับรอบแล้ว เขาขอถึงพระพุทธเจ้าผู้เป็นนักปราชญ์ กับทั้งพระธรรมและภิกษุสงฆ์ ว่าเป็นสรณะ.
ท่านไม่รู้ทางของสัตว์ใดผู้มาแล้วหรือไปแล้ว เหตุไฉน ท่านจึงร้องไห้ถึงสัตว์ที่มาแล้วนั้นว่า บุตรของเรา
ถึงท่านจะรู้ทางของเขาผู้มาแล้วหรือไปแล้ว ก็ไม่ควรเศร้าโศกถึงเขาเลย เพราะว่าสัตว์ทั้งหลายย่อมมีอย่างนี้เป็นธรรมดา
สัตว์ผู้ใครๆ มิได้เชื้อเชิญก็มาจากปรโลกนั้น ใครๆ ยังมิได้อนุญาตก็ไปจากโลกนี้ เขามาจากที่ไหนกันแน่หนอ อยู่ได้ ๒-๓ วัน แล้วก็ไปจากภพนี้สู่ภพอื่นก็มี จากภพนั้นไปสู่ภพอื่นก็มี
เขาละไปแล้ว จะท่องเที่ยวไปโดยรูปร่างของมนุษย์ เขามาอย่างใด ก็ไปอย่างนั้น ในเพราะเหตุนั้นจะร่ำไห้ไปทำไม (พระเถรีประมาณ ๕๐๐ รูป กล่าวทีละรูปด้วยภาษิตเหล่านี้ว่า)
ท่านได้บรรเทาความโศกถึงบุตรของดิฉันซึ่งถูกความโศกครอบงำ นับว่าได้ช่วยถอนลูกศรคือความโศกที่เห็นได้ยาก ซึ่งเสียบที่หทัยของดิฉันขึ้นแล้วหนอ
วันนี้ ดิฉันช่วยถอนลูกศรคือความโศกขึ้นได้แล้ว หายอยาก ดับสนิทแล้ว ขอถึงพระมุนีพุทธเจ้า พระธรรม และพระสงฆ์ว่าเป็นที่พึ่งที่ระลึก
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๖ หน้า : ๕๗๖}
This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
Commentary
Later explanatory literature — not the Buddha’s word
Text layerอรรถกถาexplains the พระไตรปิฎก1 work(s) · 50 paragraphs — loaded when you open it, not part of this page
Open this edition’s own page · ขุททกนิกาย เถรีคาถา ฉักกนิบาต ๑. ปัญจสตาปฏาจาราเถรีคาถาThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
How Mahachula paragraphs are matched
Three editions per item, in the order Pali → Royal Thai → Mahachula Thai · show all three or one at a time from the toolbar
In this unit: 6 by SuttaCentral references · 0 by inference — no pair has been checked by a person yet