This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
Front matter of the printed edition
๒ ปุจิมนฺทวคฺโค ๑ ปุจิมนฺทชาตกํ
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๒. ปุจิมันทวรรค ๑. ปุจิมันทชาดก ว่าด้วยผู้รอบคอบ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๔. จตุกกนิบาต] ๒. ปุจิมันทวรรค ๑. ปุจิมันทชาดก (๓๑๑) ๒. ปุจิมันทวรรค หมวดว่าด้วยไม้สะเดา ๑. ปุจิมันทชาดก (๓๑๑) ว่าด้วยเทวดาประจำต้นสะเดา (รุกขเทวดาโพธิสัตว์กล่าวกับโจรว่า)
อุฏฺเฐหิ โจร กึ เสสิ โก อตฺโถ สุปเนน เต มา ตํ คเหสุ ราชาโน คาเม กิพฺพิสการกํ ฯ
แน่ะโจร ลุกขึ้นเถิด จะมัวนอนอยู่ทำไม ท่านต้องการอะไร ด้วยการ นอน ราชบุรุษอย่าจับท่านผู้ทำโจรกรรมอันหยาบช้าทารุณในบ้านเลย.
จงลุกขึ้นเจ้าโจร มัวนอนอยู่ทำไม การนอนของเจ้ามีประโยชน์อะไร พระราชาทั้งหลายอย่าได้จับเจ้า ผู้กระทำผิดอย่างร้ายแรงในหมู่บ้านเลย (เทวดาประจำต้นโพธิ์กล่าวว่า)
นนุ โจรํ คเหสฺสนฺติ คาเม กิพฺพิสการกํ กึ ตตฺถ ปุจิมนฺทสฺส วเน ชาตสฺส ติฏฺฐโต ฯ
ราชบุรุษทั้งหลายจ้องจับโจรผู้ทำโจรกรรมอันหยาบช้าทารุณในบ้าน ใน เรื่องนั้น ธุระอะไรของปุจิมันทเทวดาผู้เกิดอยู่ในป่าเล่า?
เจ้าหน้าที่บ้านเมืองจักจับโจร ผู้กระทำความผิดอย่างร้ายแรงในหมู่บ้านมิใช่หรือ ธุระอะไรของปุจิมันทเทวดาในเรื่องนั้นเล่า (เทวดาประจำต้นสะเดาตอบว่า)
น ตฺวํ อสฺสตฺถ ชานาสิ มม โจรสฺส จนฺตรํ โจรํ คเหตฺวา ราชาโน คาเม กิพฺพิสการกํ อจฺเจนฺติ นิมฺพสูลสฺมึ ตสฺมึ เม สงฺกเต มโน ฯ
ดูกรอัสสัตถเทวดา ท่านไม่รู้เหตุที่จะอยู่ร่วมกันไม่ได้ระหว่างเรากับโจร ราชบุรุษทั้งหลาย จับโจรผู้ทำโจรกรรมอันหยาบช้าทารุณในบ้านได้แล้ว จะเสียบโจรไว้บนหลาวไม้สะเดา ใจของเรารังเกียจในเรื่องนั้น.
อัสสัตถเทวดา ท่านไม่ทราบเรื่องระหว่างข้าพเจ้ากับโจร พระราชาทั้งหลายจับโจรผู้กระทำผิดอย่างร้ายแรง ในบ้านได้แล้วเสียบที่หลาวไม้สะเดา ข้าพเจ้ามีใจระแวงในเรื่องนั้น (เทวดาประจำต้นโพธิ์กล่าวว่า)
สงฺเกยฺย สงฺกิตพฺพานิ รกฺเขยฺยานาคตํ ภยํ อนาคตภยา ธีโร อุโภ โลเก อเวกฺขตีติ ฯ ปุจิมนฺทชาตกํ ปฐมํ ฯ ---------
บัณฑิตพึงรังเกียจสิ่งที่ควรรังเกียจ พึงป้องกันภัยที่ยังไม่มาถึงตัว พิจารณา ดูโลกทั้ง ๒ เพราะภัยในอนาคต. จบ ปุจิมันทชาดกที่ ๑.
บุคคลพึงระแวงภัยที่ควรระแวง พึงป้องกันภัยที่ยังมาไม่ถึง เพราะภัยที่ยังมาไม่ถึง นักปราชญ์จึงได้พิจารณาเห็นโลกทั้ง ๒ ปุจิมันทชาดกที่ ๑ จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๑๖๕}
This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
Commentary
Later explanatory literature — not the Buddha’s word
Text layerอรรถกถาexplains the พระไตรปิฎก1 work(s) · 30 paragraphs — loaded when you open it, not part of this page
Open this edition’s own page · ปุจิมันทชาดก ว่าด้วย ผู้รอบคอบThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
How Mahachula paragraphs are matched
Three editions per item, in the order Pali → Royal Thai → Mahachula Thai · show all three or one at a time from the toolbar
In this unit: 3 by SuttaCentral references · 1 by inference — no pair has been checked by a person yet