This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability

Front matter of the printed edition

Pali

๘ ธูมการิชาตกํ

Royal Thai

พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๘. ธูมการีชาดก เศร้าโศกเพราะได้ใหม่ลืมเก่า

Mahachula Thai

๘. ธูมการิชาดก (๔๑๓) ว่าด้วยพราหมณ์ผู้ก่อไฟรมควัน (พระศาสดาตรัสขยายอาการถามของพระธนญชัยในอดีตว่า)

This unit’s Mahachula text is shown as one range after the Royal items (§128–134 in Mahachula numbering) Go to the Mahachula text

Pali

ราชา อปุจฺฉิ วิธูรํ ธมฺมกาโม ยุธิฏฺฐิโล อปิ พฺราหฺมณ ชานาสิ โก เอโก พหุ โสจติ ฯ

Royal Thai

พระเจ้ายุธิฏฐิละผู้ทรงพอพระทัยในธรรม ได้ตรัสถามวิธูรบัณฑิตว่า ดูกร พราหมณ์ ท่านรู้บ้างไหมว่า ใครผู้เดียวเศร้าโศกเป็นอันมาก?

Pali

พฺราหฺมโณ อชยูเถน พหุเตนฺโท วเน วสํ ธูมํ อกาสิ วาเสฏฺโฐ รตฺตินฺทิวมตนฺทิโต ฯ

Royal Thai

พราหมณ์วาเสฏฐโคตรผู้เป็นใหญ่ในฝูงแพะมากด้วยกัน ไม่เกียจคร้านทั้ง กลางคืนกลางวัน เมื่ออยู่ในป่า ได้ก่อไฟให้เกิดควัน.

Pali

ตสฺส ตํธูมคนฺเธน สรภา มกสทฺทิตา วสฺสาวาสํ อุปคจฺฉุํ ธูมการิสฺส สนฺติเก ฯ

Royal Thai

ชะมดทั้งหลายถูกเหลือบยุงรบกวน ก็พากันเข้าไปอาศัยอยู่ในสำนักของ พราหมณ์ธูมการีตลอดฤดูฝน เพราะกลิ่นควันของพราหมณ์นั้น.

Pali

สรเภสุ มนํ กตฺวา อชา โส นาวพุชฺฌถ อาคจฺฉนฺติ วชนฺติ วา ตสฺส ตา วินสุํ อชา ฯ

Royal Thai

พราหมณ์นั้นเอาใจใส่อยู่กับพวกชะมด ไม่เอาใจใส่ถึงพวกแพะ ว่าจะ มาเข้าคอกหรือไม่มา แพะของเขาเหล่านั้นได้หายไป.

Pali

สรภา สรเท กาเล ปหีนมกเส วเน ปาวึสุ คิริทุคฺคานิ นทีนํ ปภวานิ จ ฯ

Royal Thai

พอถึงสารทสมัย และในป่ามียุงซาลงแล้ว พวกชะมดก็พากันเข้าไปสู่ ภูเขาทางที่กันดาร และต้นแม่น้ำทั้งหลาย ฯ

Pali

สรเภ จ คเต ทิสฺวา อชา จ วิภวํ คตา กีโส จ วิวณฺโณ อาสิ ปณฺฑุโรคี จ พฺราหฺมโณ ฯ

Royal Thai

พราหมณ์เห็นพวกชะมดหนีไปหมด และแพะทั้งหลายหายไป ก็ซูบผอม มีผิวพรรณซูบซีด เป็นโรคผอมเหลือง.

Pali

เอวํ โย สนฺนิรงฺกตฺวา อาคนฺตุํ กุรุเต ปิยํ โส เอโก พหุ โสจติ ธูมการีว พฺราหฺมโณติ ฯ ธูมการิชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ

Royal Thai

เป็นอย่างนี้แหละ ผู้ใดละเลยคนเก่าเสียมากระทำความรักกับคนใหม่ ผู้นั้นเป็นคนเดียว เศร้าโศกอยู่มาก เหมือนพราหมณ์ธูมการี ฉะนั้น. จบ ธูมการีชาดกที่ ๘.

Mahachula edition, §128–134 of this unit

Shown as one range for the whole unit, not placed under Royal items — at least one paragraph pairing fell below the threshold, so none is placed item by item rather than risk a wrong item

Mahachula §128

พระเจ้ายุธิฏฐิละผู้ใคร่ธรรม ได้ตรัสถามวิธุรบัณฑิตว่า พราหมณ์ เจ้าทราบบ้างไหม มีใครคนหนึ่งเศร้าโศกมาก (พระโพธิสัตว์กราบทูลพระราชาว่า)

Mahachula §129

มีพราหมณ์วาเสฏฐโคตร บูชาไฟอยู่ในป่ากับฝูงแพะ ไม่เกียจคร้าน ก่อไฟรมควันทั้งกลางวันและกลางคืน

Mahachula §130

ด้วยกลิ่นควันไฟนั้นของเขา พวกละมั่งถูกยุงรบกวน จึงได้เข้าไปอยู่ใกล้พราหมณ์ผู้ก่อไฟรมควันตลอดฤดูฝน

Mahachula §131

เขาพอใจพวกละมั่ง เลยไม่เอาใจใส่พวกแพะ มันจะมาหรือจะไปก็ไม่รับรู้ แพะเหล่านั้นของเขาจึงพินาศไป

{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๒๗๘}

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๗. สัตตกนิบาต] ๒. คันธารวรรค ๙. ชาครชาดก (๔๑๔)

Mahachula §132

เมื่อป่าไร้ยุงในฤดูใบไม้ร่วง พวกละมั่งก็พากันเข้าไปยังซอกเขาและต้นน้ำลำธาร

Mahachula §133

พราหมณ์เห็นพวกละมั่งจากไปแล้ว และพวกแพะก็ถึงความพินาศ จึงซูบผอม มีผิวพรรณหม่นหมองและเป็นโรคผอมเหลือง

Mahachula §134

ด้วยประการเช่นนี้ ผู้ใดไม่สนใจคนเก่าของตน รักแต่คนมาใหม่ ผู้นั้นก็จะโดดเดี่ยว เศร้าโศกมากเหมือนดังพราหมณ์ผู้ก่อไฟรมควันธูมการิชาดกที่ ๘ จบ

This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability

Commentary

Later explanatory literature — not the Buddha’s word

Text layerอรรถกถาexplains the พระไตรปิฎก

1 work(s) · 38 paragraphs — loaded when you open it, not part of this page

Open this edition’s own page · ธูมการีชาดก ว่าด้วย เศร้าโศกเพราะได้ใหม่ลืมเก่า

This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability

How Mahachula paragraphs are matched

Three editions per item, in the order Pali → Royal Thai → Mahachula Thai · show all three or one at a time from the toolbar

at least one paragraph pairing fell below the threshold, so none is placed item by item rather than risk a wrong item

Editions used and their licences

พระไตรปิฎกบาลี อักษรไทย ฉบับสยามรัฐ

pli-siamrath · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-25

ฉบับสยามรัฐ จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๔๖๘–๒๔๗๑ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย — https://84000.org/tipitaka/pali/

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง

th-chabab-luang · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-24

ฉบับหลวง จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๕๑๔ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย — https://84000.org/tipitaka/

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ

th-mahachula · ได้รับอนุญาตจากเจ้าของสิทธิ์ — บันทึกจากคำยืนยันของผู้ดำเนินการ ยังไม่มีเอกสารประกอบ