ในการพิจารณาว่าที่ดินใดมีภาระที่เกิดแก่อสังหาริมทรัพย์จนอาจถือได้ว่าทำให้ไม่อาจใช้สอย อสังหาริมทรัพย์ได้ตามปกติ ให้พิจารณาว่าที่ดินนั้นมีลักษณะตามข้อ ๒ (๑) (๒) และ

(๓) หรือไม่ หากไม่มีลักษณะดังกล่าวอย่างหนึ่งอย่างใด ให้ถือว่าภาระที่เกิดแก่อสังหาริมทรัพย์ดังกล่าว มีผลทำให้เจ้าของไม่อาจใช้สอยที่ดินได้ตามปกติ ให้หน่วยงานที่ดำเนินการจ่ายเงินค่าทดแทนภาระ ในอสังหาริมทรัพย์ให้แก่เจ้าของตามหลักเกณฑ์ที่กำหนดไว้ในข้อ ๔ เว้นแต่เจ้าของจะร้องขอต่อหน่วยงาน ที่ดำเนินการให้จัดซื้อหรือเวนคืนที่ดิน ในกรณีนี้ให้หน่วยงานที่ดำเนินการพิจารณาจัดซื้อหรือเวนคืน ตามกฎหมายว่าด้วยการเวนคืนและการได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์