ในพระราชกฤษฎีกานี้ “ศาล” หมายความว่า ศาลปกครองหรือตุลาการศาลปกครอง “ค่าป่วยการ” หมายความว่า เงินที่จ่ายเป็นค่าตอบแทนในการให้ถ้อยคำหรือให้ความเห็น ต่อศาลด้วยวาจา ไม่ว่าโดยการมาศาล โดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์หรือโดยระบบการประชุม ทางจอภาพ หรือในการทำรายงานความเห็นเป็นหนังสือเสนอต่อศาล “ค่าใช้จ่ายอื่น” หมายความว่า ค่าใช้จ่ายในการตรวจพิสูจน์บุคคล เอกสาร วัตถุ สถานที่ การตรวจวินิจฉัยทางการแพทย์ หรือการตรวจใดๆเพื่อให้ได้มาซึ่งข้อเท็จจริง ความเห็น หรือรายงาน ความเห็น อันจำเป็นแก่การพิจารณาและพิพากษาคดีของศาล แต่ไม่รวมถึงค่าพาหนะเดินทางและ ค่าที่พัก

ให้ประธานศาลปกครองสูงสุดรักษาการตามพระราชกฤษฎีกานี้

ให้พยานบุคคลและพยานผู้เชี่ยวชาญที่ศาลเรียกมาให้ถ้อยคำหรือทำความเห็น ซึ่งมิใช่พยานที่คู่กรณีอ้าง มีสิทธิได้รับค่าตอบแทนเป็นค่าป่วยการ ค่าพาหนะเดินทาง ค่าที่พัก และค่าใช้จ่ายอื่น ตามที่กำหนดในพระราชกฤษฎีกานี้

การจ่ายเงินให้แก่พยานบุคคลหรือพยานผู้เชี่ยวชาญตามมาตรา ๖ ให้เบิกจ่าย จากงบประมาณ และให้จ่ายเมื่อพยานบุคคลหรือพยานผู้เชี่ยวชาญได้ปฏิบัติหน้าที่เสร็จสิ้นหรือเมื่อได้มา ตามคำสั่งของศาลในแต่ละครั้ง แล้วแต่กรณี เว้นแต่กรณีมีเหตุจำเป็น ศาลอาจมีคำสั่งให้จ่ายเงินล่วงหน้า บางส่วนแก่พยานบุคคลหรือพยานผู้เชี่ยวชาญก่อนได้ ในกรณีที่พยานบุคคลหรือพยานผู้เชี่ยวชาญที่ศาลเรียกมาแต่มิได้ปฏิบัติหน้าที่ตามวรรคหนึ่ง โดยไม่ได้เป็นความผิดของผู้นั้น ให้ศาลมีอำนาจกำหนดค่าป่วยการ ค่าพาหนะเดินทาง ค่าที่พัก และค่าใช้จ่ายอื่น แก่พยานบุคคลหรือพยานผู้เชี่ยวชาญที่มาศาลได้ตามที่เห็นสมควร โดยค่าป่วยการ เลม่ ๑๓๙ ตอนที่ ๓๒ ก หนา้ ๒๕ ให้สั่งจ่ายไม่เกินอัตราในบัญชี ๑ ท้ายพระราชกฤษฎีกานี้ สำหรับค่าพาหนะเดินทาง ค่าที่พัก และ ค่าใช้จ่ายอื่นให้สั่งจ่ายไม่เกินอัตราที่กำหนดในมาตรา ๑๒ มาตรา ๑๓ หรือมาตรา ๑๔ แล้วแต่กรณี วิธีการเบิกจ่าย หลักฐานและเอกสารการเบิกจ่ายเงิน ให้ปฏิบัติตามระเบียบ ก.บ.ศป. ว่าด้วย การเงิน

ประธานศาลปกครองสูงสุดอาจกำหนดแนวปฏิบัติของศาลเกี่ยวกับ การกำหนดค่าป่วยการ ค่าพาหนะเดินทาง ค่าที่พัก และค่าใช้จ่ายอื่น ของพยานบุคคลหรือ พยานผู้เชี่ยวชาญตามพระราชกฤษฎีกานี้ได้

พยานบุคคลที่ศาลเรียกมาให้ถ้อยคำ ไม่ว่าจะให้นำพยานหลักฐานหรือ ทำบันทึกชี้แจงเสนอต่อศาลด้วยหรือไม่ ให้ศาลมีอำนาจสั่งจ่ายค่าป่วยการได้ตามที่เห็นสมควร ตามบัญชี ๑ ท้ายพระราชกฤษฎีกานี้

พยานผู้เชี่ยวชาญที่ศาลเรียกมาให้ความเห็นหรือทำรายงานความเห็น ให้ศาลมีอำนาจสั่งจ่ายค่าป่วยการได้ตามที่เห็นสมควร ดังนี้

(๑) ในกรณีให้ความเห็นต่อศาลด้วยวาจา ให้สั่งจ่ายตามบัญชี ๒ ท้ายพระราชกฤษฎีกานี้

(๒) ในกรณีทำรายงานความเห็น โดยต้องทำเป็นรายงานการศึกษา การวิจัย การตรวจสอบ การทดสอบ หรือการตรวจสภาพ ซึ่งต้องใช้เวลาและความรู้ความสามารถสูง และเป็นข้อเท็จจริง ที่ศาลเห็นว่ามีความจำเป็นต่อการพิจารณาและพิพากษาคดี ให้ศาลกำหนดค่าป่วยการได้ตามที่ เห็นสมควรตามลักษณะความยากง่ายและปริมาณของรายงานความเห็นที่จะต้องจัดทำ ให้สั่งจ่าย ตามบัญชี ๓ ท้ายพระราชกฤษฎีกานี้ ถ้าองค์คณะเห็นว่าคดีนั้นมีข้อเท็จจริงหรือพยานหลักฐานเป็นที่ประจักษ์ที่แสดงให้เห็นถึง ความยุ่งยากซับซ้อน หรือพยานผู้เชี่ยวชาญต้องใช้เวลาในการให้ความเห็นต่อศาลหรือจัดทำรายงาน ความเห็นเป็นเวลานาน องค์คณะอาจใช้ดุลพินิจกำหนดค่าป่วยการสูงกว่าอัตราขั้นสูงที่กำหนดไว้ในบัญชี ๒ หรือบัญชี ๓ ท้ายพระราชกฤษฎีกานี้ได้ โดยให้องค์คณะบันทึกเหตุผลประกอบการใช้ดุลพินิจไว้ด้วย เลม่ ๑๓๙ ตอนที่ ๓๒ ก หนา้ ๒๖

พยานผู้เชี่ยวชาญที่ศาลตั้งโดยที่คู่กรณีฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งหรือทั้งสองฝ่ายร้องขอ มีสิทธิได้รับค่าป่วยการตามมาตรา ๑๐

ให้ศาลมีอำนาจสั่งจ่ายค่าพาหนะเดินทางและค่าที่พักแก่พยานบุคคล ที่ศาลเรียกมาให้ถ้อยคำต่อศาล ดังนี้

(๑) ผู้ที่เป็นข้าราชการ พนักงาน ลูกจ้าง หรือบุคคลที่ปฏิบัติหน้าที่ให้หน่วยงานทางปกครอง หรือเจ้าหน้าที่ของรัฐ ซึ่งมิใช่ข้าราชการ พนักงาน ลูกจ้าง หรือบุคคลที่ปฏิบัติหน้าที่ให้หน่วยงาน ทางปกครองหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐที่เป็นคู่กรณี ให้สั่งจ่ายได้ตามหลักเกณฑ์และอัตราค่าใช้จ่าย ในการเดินทางไปราชการตามกฎหมายหรือระเบียบว่าด้วยการนั้น

(๒) บุคคลนอกจาก

(๑) ให้สั่งจ่ายได้โดยเทียบเท่ากับตำแหน่งข้าราชการฝ่ายศาลปกครอง ประเภทวิชาการระดับชำนาญการพิเศษ

ให้ศาลมีอำนาจสั่งจ่ายค่าพาหนะเดินทางและค่าที่พักแก่พยานผู้เชี่ยวชาญ ที่ศาลเรียกมาให้ความเห็นหรือทำรายงานความเห็นต่อศาล ดังนี้

(๑) ผู้ที่เป็นข้าราชการ พนักงาน ลูกจ้าง หรือบุคคลที่ปฏิบัติหน้าที่ให้หน่วยงานทางปกครอง หรือเจ้าหน้าที่ของรัฐ ให้สั่งจ่ายได้ตามหลักเกณฑ์และอัตราค่าใช้จ่ายในการเดินทางไปราชการ ตามกฎหมายหรือระเบียบว่าด้วยการนั้น

(๒) บุคคลนอกจาก

(๑) ให้สั่งจ่ายได้โดยเทียบเท่ากับตำแหน่งข้าราชการฝ่ายศาลปกครอง ประเภทวิชาการระดับเชี่ยวชาญ

ในกรณีที่ศาลมีคำสั่งให้หน่วยงานทางปกครอง เจ้าหน้าที่ของรัฐ นิติบุคคล หรือบุคคลใด ๆ ตรวจพิสูจน์บุคคล เอกสาร วัตถุ สถานที่ การตรวจวินิจฉัยทางการแพทย์ หรือ เลม่ ๑๓๙ ตอนที่ ๓๒ ก หนา้ ๒๗ การตรวจใด ๆ เพื่อให้ได้มาซึ่งข้อเท็จจริง ความเห็น หรือรายงานความเห็น ให้ศาลมีอำนาจ สั่งจ่ายค่าใช้จ่ายอื่นได้ ดังต่อไปนี้

(๑) กรณีหน่วยงานทางปกครองหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐ ให้สั่งจ่ายเท่าจำนวนที่จ่ายจริง

(๒) กรณีนิติบุคคล หรือบุคคลใด ๆ ให้สั่งจ่ายเท่าจำนวนที่จ่ายจริง แต่ไม่เกินอัตราที่หน่วยงาน ทางปกครอง หรือเจ้าหน้าที่ของรัฐตาม

(๑) ที่ตรวจพิสูจน์ในประเภทเดียวกัน ในกรณีที่ไม่มีอัตรา ของหน่วยงานทางปกครองหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐเทียบเคียง หรือจำเป็นที่จะต้องจ่ายเกินกว่านั้น ให้อยู่ในดุลพินิจขององค์คณะ โดยให้องค์คณะบันทึกเหตุผลประกอบการใช้ดุลพินิจไว้ด้วย ในกรณีพยานผู้เชี่ยวชาญมีความจำเป็นต้องตรวจพิสูจน์บุคคล เอกสาร วัตถุ สถานที่ การตรวจ วินิจฉัยทางการแพทย์ หรือการตรวจใดๆให้ศาลมีอำนาจสั่งจ่ายค่าใช้จ่ายอื่นตามวรรคหนึ่งได้ ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เลม่ ๑๓๙ ตอนที่ ๓๒ ก หนา้ ๒๘ หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือ โดยที่พระราชกฤษฎีกาค่าตอบแทน พยานบุคคลและพยานผู้เชี่ยวชาญของศาลปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๔ บังคับใช้มาเป็นเวลานาน ทำให้ ไม่สอดคล้องกับสถานการณ์ทางเศรษฐกิจที่เปลี่ยนแปลงไปในปัจจุบัน สมควรปรับปรุงอัตราค่าตอบแทน พยานบุคคลและพยานผู้เชี่ยวชาญของศาลปกครองให้มีความเหมาะสมยิ่งขึ้นและสอดคล้องกับอัตรา ค่าตอบแทนพยานบุคคลและพยานผู้เชี่ยวชาญของศาลอื่นหรือหน่วยงานอื่นของรัฐ จึงจำเป็นต้องตรา พระราชกฤษฎีกานี้