๖. มหาปชาปติโคตมีเถรีคาถา

พระพุทธเจ้าผู้ทรงแกล้วกล้าสูงสุดกว่าสัตว์ทั้งปวง หม่อมฉันขอนอบน้อมพระพุทธองค์ผู้ทรงช่วยปลดเปลื้องหม่อมฉัน และชนอื่นเป็นจำนวนมากให้พ้นจากทุกข์

หม่อมฉันกำหนดรู้ทุกข์ทั้งปวงแล้ว ทำตัณหาซึ่งเป็นเหตุแห่งทุกข์ให้เหือดแห้งแล้ว ได้เจริญมรรคซึ่งประกอบด้วยองค์ ๘ และได้บรรลุนิโรธแล้ว

เพราะหม่อมฉันได้พบพระผู้มีพระภาคพระองค์นั้นแล้ว ร่างกายนี้เป็นร่างกายที่มีในภพสุดท้าย การเวียนว่ายตายเกิดสิ้นไปแล้ว บัดนี้ ไม่มีการเกิดอีก

ขอพระองค์โปรดทอดพระเนตรพระสาวกทั้งหลาย ผู้บำเพ็ญเพียร มีใจเด็ดเดี่ยว มีความบากบั่นมั่นคงเป็นนิตย์ พร้อมเพรียงกัน การกระทำโลกุตตรธรรมให้ประจักษ์แก่ตนนี้ นับว่าเป็นการประกาศพระคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และพระพุทธสาวก

พระนางเจ้ามหามายาเทวี ประสูติพระโคดมมา เพื่อประโยชน์แก่ชนเป็นอันมากหนอ เพราะพระองค์ได้ทรงบรรเทากองทุกข์ ของสัตว์ทั้งหลาย ที่ยังถูกพยาธิและมรณะทิ่มแทงแล้ว

|๔๕๖.๑๕๗| ๖ พุทฺธ วีร นโม ตยตฺถุ สพฺพสตฺตานมุตฺตม โย มํ ทุกฺขา ปโมเจสิ อญฺญญฺจ พหุกํ ชนํ ฯ |๔๕๖.๑๕๘| สพฺพทุกฺขํ ปริญฺญาตํ เหตุตณฺหา วิโสสิตา ภาวิตฏฺฐงฺคิโก มคฺโค นิโรโธ ผุสิโต มยา ฯ |๔๕๖.๑๕๙| มาตา ปุตฺโต ปิตา ภาตา อยฺยิกา จ ปุเร อหุํ ยถาภุจฺจํ อชานนฺตี สํสริหํ อนิพฺพิสํ ฯ |๔๕๖.๑๖๐| ทิฏฺโฐ หิ เม โส ภควา อนฺติโมยํ สมุสฺสโย วิกฺขีโณ ชาติสํสาโร นตฺถิทานิ ปุนพฺภโว ฯ |๔๕๖.๑๖๑| อารทฺธวิริเย ปหิตตฺเต นิจฺจํ ทฬฺหปรกฺกเม สมคฺเค สาวเก ปสฺส เอสา พุทฺธาน วนฺทนา ฯ |๔๕๖.๑๖๒| พหูนํ วต อตฺถาย มายา ชนยิ โคตมํ พฺยาธิมรณตุนฺนานํ ทุกฺขกฺขนฺธํ พฺยปานุทิ ฯ มหาปชาปตี โคตมี ฯ

ข้าแต่พระพุทธเจ้าผู้แกล้วกล้า ผู้สูงสุดกว่าสัตว์ทั้งปวง หม่อมฉันขอ- นอบน้อมแด่พระองค์ ซึ่งทรงช่วยปลดเปลื้องหม่อมฉัน และชนอื่นเป็นอัน มากให้พ้นจากทุกข์ หม่อมฉันกำหนดรู้ทุกข์ทั้งปวงแล้ว เผาตัณหาอัน เป็นเหตุแห่งทุกข์ให้เหือดแห้งแล้ว ได้เจริญมรรคอันประกอบด้วยองค์ ๘ แล้ว ได้บรรลุนิโรธแล้ว ชนทั้งหลายเป็นมารดา เป็นบุตร เป็นธิดา เป็นพี่ชายน้องชาย เป็นปู่ย่าตายายกันในชาติก่อน หม่อมฉันไม่รู้ตาม ความเป็นจริง ไม่ประสบอริยสัจ ๔ จึงได้ท่องเที่ยวไปในภพน้อยใหญ่ ก็หม่อมฉันได้เห็นพระผู้มีพระภาคพระองค์นั้นแล้ว อัตภาพนี้มีในที่สุด ชาติสงสารสิ้นไปแล้ว บัดนี้ ภพใหม่มิได้มี ขอพระองค์ทรงทอดพระ- เนตรพระสาวกทั้งหลายผู้ปรารภความเพียร มีใจเด็ดเดี่ยวมีความบากบั่น มั่นคงเป็นนิตย์ มีความพร้อมเพรียงกัน การกระทำโลกุตตรธรรมให้ ประจักษ์แก่ตนอย่างนี้ เป็นการถวายบังคมต่อพระพุทธเจ้าทั้งหลาย พระนางเจ้ามหามายาเทวีได้ประสูติพระโคดมมา เพื่อประโยชน์แก่ชน เป็นอันมากหนอ เพราะพระองค์ได้บรรเทากองทุกข์ของชนทั้งหลาย ผู้อันพยาธิและมรณะทิ่มแทงแล้ว.