๓. พรหมทัตตชาดก
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๘๙–๙๒ลำดับ 323 จาก 525 ในชาดกพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ 4 ข้อ3 ฉบับเทียบฉบับได้ข้อต่อข้อพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ · อ้างว่าได้รับอนุญาต แต่ยังไม่มีเอกสาร
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๔. จตุกกนิบาต] ๓. กุฏิทูสกวรรค ๔. จัมมสาฏกชาดก (๓๒๔) ๓. พรหมทัตตชาดก (๓๒๓) ว่าด้วยพระเจ้าพรหมทัต (ดาบสโพธิสัตว์ได้กล่าวคาถากับพระราชาว่า)
ขอถวายพระพรมหาบพิตร ขึ้นชื่อว่าผู้ขอ ย่อมได้ผล ๒ อย่าง คือ (๑) ไม่ได้ทรัพย์ (๒) ได้ทรัพย์ เพราะการขอมีสภาพเช่นนี้เป็นธรรมดา
ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นใหญ่แห่งแคว้นปัญจาละ บัณฑิตทั้งหลายเรียกการขอว่า เป็นการร้องไห้ เรียกการปฏิเสธว่า เป็นการร้องไห้ตอบ
ชาวแคว้นปัญจาละผู้มาประชุมพร้อมเพรียงกัน ขออย่าได้เห็นอาตมภาพร้องไห้หรือเห็นพระองค์ทรงกันแสงตอบเลย เพราะเหตุนั้น อาตมภาพจึงปรารถนาสถานที่ลับ (พระราชาตรัสพระราชทานพรแก่ดาบสโพธิสัตว์ว่า)
ท่านพราหมณ์ โยมขอถวายโคแดง ๑,๐๐๐ ตัว พร้อมกับโคจ่าฝูงแก่ท่าน เพราะพระอริยะได้ฟังคาถาอันประกอบด้วยธรรม ของพระคุณเจ้าแล้วจะไม่พึงถวายแก่พระอริยะได้อย่างไรพรหมทัตตชาดกที่ ๓ จบ
ฉบับหลวง
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องตรงกันทั้งสองฉบับ
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๓ พฺรหฺมทตฺตชาตกํ
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๓. พรหมทัตตชาดก ว่าด้วยผู้ขอกับผู้ถูกขอ
ทฺวยํ ยาจนโก ราช พฺรหฺมทตฺต นิคจฺฉติ อลาภํ ธนลาภํ วา เอวํธมฺมา หิ ยาจนา ฯ
ดูกรมหาบพิตร ผู้ขอย่อมได้ ๒ อย่าง คือ ได้ทรัพย์ หรือไม่ได้ทรัพย์ แท้จริง การขอมีอย่างนี้เป็นธรรมดา.
ยาจนํ โรทนํ อาหุ ปญฺจาลานํ รเถสภ โย ยาจนํ ปจฺจกฺขาติ ตมาหุ ปฏิโรทนํ ฯ
ดูกรมหาบพิตร ผู้เป็นใหญ่ในปัญจาลรัฐ บัณฑิตกล่าวถึงการขอว่า เป็น การร้องไห้ ผู้ใด ปฏิเสธคำขอ บัณฑิตกล่าวคำปฏิเสธของผู้นั้นว่า เป็น การร้องไห้ตอบ.
มํ มาทฺทสํสุ โรทนฺตํ ปญฺจาลา สุสมาคตา ตุวํ วา ปฏิโรทนฺตํ ตสฺมา อิจฺฉามหํ รโห ฯ
ชาวปัญจาลรัฐ ผู้มาประชุมกันแล้ว อย่าได้เห็นอาตมภาพผู้กำลังร้องไห้อยู่ หรืออย่าได้เห็นพระองค์ผู้ทรงกรรแสงตอบอยู่ เพราะเหตุนั้น อาตมภาพ จึงปรารถนาขอเฝ้าในที่ลับ.
ททามิ เต พฺราหฺมณ โรหิณีนํ ควํ สหสฺสํ สห ปุงฺคเวน อริโย หิ อริยสฺส กถํ น ทชฺชา สุตฺวาน คาถา ตว ธมฺมยุตฺตาติ ฯ พฺรหฺมทตฺตชาตกํ ตติยํ ฯ
ข้าแต่ท่านพราหมณ์ ข้าพเจ้าขอถวายวัวแดงหนึ่งพันพร้อมด้วยวัวจ่าฝูง แก่ท่าน อันอารยชนได้ฟังคาถาอันประกอบด้วยเหตุผลของท่านแล้ว ทำไมจะไม่พึงให้แก่ท่านผู้เป็นอารยชนเล่า. จบ พรหมทัตตชาดกที่ ๓.