འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁྲི་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་ད་ཤ་སཱ་ཧ་སྲི་ཀཱ་པྲཛྙཱ་པཱར་མི་ཏཱ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๓๑ · หน้า 56b
གཞག་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་གྱི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་ལ་
གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུའི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དག་གི་སྐྱེ་བ་མེད་
པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་
ན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་དོ།། །།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁྲི་པ། བམ་པོ་དྲུག་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་
དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་
བུ་དཔེར་ན། བདག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཤེས་པ་པོ་དང་། མཐོང་བ་པོའི་བར་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་། གསོ་བ་དང་། གང་ཟག་དང་། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང་། ཤེད་བུ་དང་། བྱེད་དུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 57a
འཇུག་པ་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། སློང་བ་པོ་དང་། ཀུན་ནས་སློང་བ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་དང་། ཚོར་བར་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཤེས་པ་པོ་དང་། མཐོང་བ་པོ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འཆར་བ་ལ་མུན་པའི་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བསྲེགས་པའི་བསྐལ་པ་འབྱུང་བ་ན། འདུ་བྱེད་དུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་གཞི་
མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ལ་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་། རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བའི་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་
དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པའི་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་
དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་དང་། ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་འོད་ལ་གཞི་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དང་། འཐབ་བྲལ་དང་། དགའ་ལྡན་དང་། འཕྲུལ་དགའ་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་དང་། དེ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 57b
བཞིན་དུ་ཚངས་རིས་ནས་གནས་གཙང་མའི་བར་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ལ་གཞི་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤ་ར་དྭ་
ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་གང་ཡིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། གཟུགས་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་མེད་པར་
མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་པས། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཆགས་པར་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་
ཏེ་བྱང་ཆུབ་གང་ལགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞིའི་དོན་གང་ལགས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ལགས། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ལགས། གཟུགས་མ་མཆིས་པ། བསྟན་དུ་མ་མཆིས་པ། ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་
ཉིད་མ་མཆིས་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ལགས་ན། འོ་ན་ལ་ལ་ཞིག་འདི་སྐད་དུ་འདྲི་སྟེ། གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། གཟུགས་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་མེད་པར་
མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་ན། ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་འདི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། ཞེས་དེ་སྐད་དུ་དྲིས་ན། དེ་ལ་བདག་གིས་ལན་ཇི་སྐད་དུ་གདབ་པར་བགྱི། དེ་བཞིན་དུ་ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་
བུ་འདི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 58a
ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། དེ་བཞིན་དུ་ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་འདི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་འདི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་
ལག་བརྒྱད་པའི་བར་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ།
དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་བགྱི་བ་ནས། ཅི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་འདི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བསླབས་ནས།
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་དྲིས་ན། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་བདག་གིས་ལན་ཇི་སྐད་གདབ་པར་བགྱི། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་
སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཉིད་ལ་དྲིས། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཟོད་པ་དེ་ལྟར་ལན་ཐོབ་ཤིག །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གཟུགས་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་།
འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་
པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 58b
ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན། མཚན་མ་མེད་པ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན། སྨོན་པ་མེད་པ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། གསོལ་པ།
བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། བྱང་ཆུབ་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་
གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་གཟུགས་ཡིན་ལ། གཟུགས་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ལ། སྒྱུ་མ་ཉིད་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ལ། སྒྱུ་མ་ཉིད་མིག་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་
ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཡིན་ལ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་
རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཡིན་ལ། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་
རྣམས་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཡིན་ལ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 59a
བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་རྣམས་
ཀྱང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ཉིད་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་རྣམས་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་རྣམས་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་གཞན་ལ། སྒྱུ་མ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་
ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཉིད་སྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འོ་ན་སྒྱུ་མ་དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། རྣམ་པར་བྱང་བ་
དམིགས་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འོ་ན་སྒྱུ་མ་ལ་སྐྱེ་བའམ། འགག་པ་ཡོད་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་
དུ་སེམས། གང་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མི་སྣང་བ་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་སྙམ་འམ། རྣམ་པ་ཐམས་
ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་རྗེས་སུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་དང་། བརྡ་དང་། གདགས་པ་དང་། ཐ་སྙད་འདི་
ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རྣམས་ལ་འདོགས་སམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དེ་ལྟ་ལགས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གང་ལ་མིང་མེད་པ་དང་། བརྡ་མེད་པ་དང་། བཏགས་པ་མེད་པ་དང་། ཐ་སྙད་མེད་པ་དང་། མིང་དུ་གདགས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 59b
པ་མེད་པ་དང་། ལུས་མེད་པ་དང་། ལུས་ཀྱི་ལས་མེད་པ་དང་། ངག་མེད་པ་དང་། ངག་གི་ལས་མེད་པ་དང་། ཡིད་མེད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་དེ་ཤེས་
རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་མི་
དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འཚལ་བས། རྟག་ཏུ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་བསླབ་པར་བགྱི་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན།
བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག །སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུར་རིག་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འོ་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་
པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལགས་ལ། དངོས་པོ་མ་མཆིས་
པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡང་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་པའི་སླད་དུའོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་
เล่ม ๓๑ · หน้า 60a
འགྱུར་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་རྨི་ལམ་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལགས་ལ། དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡང་དམིགས་སུ་མ་
མཆིས་པའི་སླད་དུའོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་ཡིན་སྙམ་འམ། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་། སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་
ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཅི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་སྙམ་འམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་
སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་གཟུགས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལགས་ཤིང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལགས་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་དབང་པོ་དྲུག་ལགས་
ལ། དབང་པོ་དྲུག་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རྣམས་ལགས་པའི་སླད་དུའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ལགས་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ལགས་ཏེ།
རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་དབང་པོ་དྲུག་ལགས་ལ། དབང་པོ་དྲུག་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ལགས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་དམིགས། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་མི་དམིགས་ལགས་སོ། །བཙུན་
པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཞུགས་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ན་སྐྲག་ཅིང་དངང་ལ། དངང་བར་མི་འགྱུར་ལགས་སམ། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 60b
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡང་མ་ཡིན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་ལག་ཏུ་སོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།
སྐྲག་ཅིང་དངང་ལ་དངང་བར་འགྱུར་རོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ། གང་ལ་སྤྱོད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་
ནས། མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་བར་མི་འགྱུར་བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་
ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བའི་
རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་དེ་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་
པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། གཟུགས་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 61a
དམིགས། གཟུགས་སྟོང་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་མཚན་མ་མེད་
པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་
དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་ཞི་བའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་།
འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞི་བའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་དབེན་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དབེན་པའི་རྣམ་
པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་
མི་དམིགས། གཟུགས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་འགག་པ་
མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས། གཟུགས་དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 61b
དམིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཐབས་
ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་། གང་གི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་
གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་
པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་
མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཞི་ཞེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་།
དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་དབེན་ཞེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་
བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 62a
པའི་བར་དུ་དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དེ་ནི། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་
བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་གིས་གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དེ། དེ་
ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །གཟུགས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་
གིས་གཟུགས་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་
མེད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་
ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་ཅིང་། དེ་ཡང་
མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཏེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 62b
ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ། གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་
པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། དབེན་པའི་རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་བཟོད་ལ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་མི་འཁྲུག་པའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་
པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་གིས་གཟུགས་ལ་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་
པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། དབེན་པའི་རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་
ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། དབེན་པའི་རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་
བའི་རྣམ་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོག་ལ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་བརྩོན་པ་མི་འདོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 63a
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཟུགས་ལ་མི་རྟག་པའི་
རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། དབེན་པའི་
རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ལ་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། དབེན་པའི་རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པ་
དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོག་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་དང་། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་དག་བླ་
ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དག་གི་སྐབས་མི་འབྱེད་པ་དེ་ནི། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། འདི་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་སྟོང་སྟེ། གཟུགས་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 63b
དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མིག་སྟོང་སྟེ། མིག་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་མིག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་
དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིད་སྟོང་སྟེ། ཡིད་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་སྟོང་སྟེ།
མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་སྟོང་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་
རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་སྟོང་སྟེ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་དྲན་པ་
ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་སོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྟོང་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའོ། །དེ་བཞིན་
དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་སྟོང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་
པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སོ་ཞེས་སོ་སོར་རྟོག་གོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །
เล่ม ๓๑ · หน้า 64a
བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ནི་ཟབ་པ་ལགས་ཏེ། ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས་སྐྲག་ཅིང་། དངང་ལ་དངང་བར་
མི་འགྱུར་ལགས་གྲང་། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་བསྐྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན། སངས་རྒྱས་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་
ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན། དགེ་བའི་རྩ་བ་མང་པོའི་ཉེ་བར་རྟོན་པས་ཉེ་བར་བརྟན་པ་ཡང་མ་ཡིན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན། དགེ་བའི་རྩ་བ་འབར་
བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ན་སྐྲག་ཅིང་དང་ང་ལ། དང་ང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་
མ་བྱས་པ་རྣམས་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་པ་རྣམས་དང་། མོས་པ་མེད་པ་རྣམས་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་རྣམས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཞན་པ་རྣམས་དང་། ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་དང་། སྲིད་པའི་བདེ་བ་མངོན་
པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣ་ལམ་དུ་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་གྲག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་འདོད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ལ་བསླབ་
པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 64b
ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་
ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་
རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོ་ན་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་སྤང་བར་འདོད་པ་དང་། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྤང་བར་
འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཐེ་ཚོམ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་། གནོད་སེམས་སྤང་བར་འདོད་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ང་རྒྱལ་
དང་། རྒོད་པ་སྤང་བར་འདོད་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། བག་ལ་ཉལ་བ་དང་། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་འདོད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོ་ན་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟས་བཞི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་བཞི་དང་། ཆུ་བོ་
བཞི་དང་། མདུད་པ་བཞི་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་སྤང་བར་འདོད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དག་སྤང་བར་འདོད་པ་དང་། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་དང་། རྫོགས་པར་བྱེད་
འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོ་ན་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་བཞི་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 65a
བར་ལ་བསྒོམ་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དག་བསྒོམ་པར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོ་ན་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །
ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་དག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ནམ་ཡང་ངན་སོང་གསུམ་པོ་དག་ཏུ་མི་ལྟུང་བ་དང་། རིགས་དམའ་བདག་ཏུ་ཡང་མི་
སྐྱེ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡང་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པར་འདོད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོ་ན་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁྲི་པ་ལས། བསླབ་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་
དྲུག་པའོ།། །།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གང་གིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ན། དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་འདི་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས། མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་བར་མི་འགྱུར་ལ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡང་མི་ལྟུང་བར་མྱུར་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གང་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་
དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གང་གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་
པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 65b
རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གང་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་
དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་
ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི། གང་གཟུགས་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་།
སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་
པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་
བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་
ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གང་མིག་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 66a
གྱིས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ།
དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གང་མིག་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་
མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་
དང་། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་།
འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གང་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་
པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་དུ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 66b
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་
པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི། གང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་
བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནས། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དབེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་དང་། དབང་པོ་དང་།
སྟོབས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ལམ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་
སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། ཆོས་སྟོན་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དག་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་
བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 67a
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི། གང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། གང་བྱང་ཆུབ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོན་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་འམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་བ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས་སྐྲག་ཅིང་། དངང་ལ་དངང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ལགས་ཤིང་། སྡིག་
པའི་གྲོགས་པོའི་སུག་པར་མཆིས་པ་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་དང་བྲལ་བས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་ཞིང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཡང་དམིགས་ལ། དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་
དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་ཞིང་། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དེ་དག་ཀྱང་དམིགས་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ཡིན་ཞིང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའི་ལག་ཏུ་སོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་དང་བྲལ་བས་དམིགས་པའི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 67b
ཚུལ་གྱིས་ནང་གཟུགས་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནས། ནང་གི་གཟུགས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ཡིན་ཞེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནང་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ནང་གི་གཟུགས་དེ་ཡང་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ནས། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ནས། དངོས་པོ་མེད་པའི་
ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་དག་གིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནས། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་། སྟོང་པ་དེ་དག་ཀྱང་དམིགས་ལ། དེ་
དག་གིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནས། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ལ། སྟོང་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་
བྱེད་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ཡིན་ཞིང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའི་ལག་ཏུ་སོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན་
དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་བསྒོམ་ཞིང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དེ་དག་ཀྱང་དམིགས་ལ། དེ་དག་གིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དག་བསྒོམ་ཞིང་། དེ་དག་ཀྱང་དམིགས་ལ། དེ་དག་གིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་
སུ་བྱེད་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། ཐབས་མི་མཁས་པས་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ཡིན་ཞིང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའི་ལག་ཏུ་སོང་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ན་ཡང་སྐྲག་ཅིང་། དངང་ལ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 68a
དངང་བར་འགྱུར་རོ།། །།འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁྲི་པ། བམ་པོ་བདུན་པ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སྡིག་པའི་གྲོགས་པོས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ལགས་ཤིང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་གང་གིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས། སྐྲག་ཅིང་དངང་ལ་དངང་བར་འགྱུར་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་
ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་འབྲལ་བར་བྱེད། འདུན་པ་ཟློག་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་འབྲལ་བར་བྱེད། འདུན་པ་ཟློག་པར་བྱེད་དེ། ཀྱེ་རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བསླབ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་དག་ནི་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་ཤིང་བཤད་པ་མ་ཡིན་གྱིས། འདི་དག་ནི་སྙན་དངགས་མཁན་གྱིས་རང་བཟོར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། ཀྱེ་འདི་དག་ནི་མཉན་པར་མི་བྱ། གཟུང་བར་མི་བྱ། ཀུན་ཆུབ་པར་མི་བྱ། བཀླག་པར་
མི་བྱ། ཡིད་ལ་མི་བྱ། གཞན་དག་ལ་ཡང་བསྟན་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་
གྲོགས་པོ་ནི་འདི་ལ་བདུད་སྡིག་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། ཀྱེ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདིས་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 68b
ཏུ་ཕྱིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་འབྲལ་བར་བྱེད་པའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དག་མི་སྟོན་ཅིང་། བདུད་ཀྱི་ཉེས་པ་དག་མི་རྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ།
ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་
རྒྱས་དང་ལྡན་པའི་མདོའི་སྡེ་དང་། རྟོགས་པ་བརྗོད་པའི་སྡེ་དང་། གཏན་ལ་ཕབ་པར་བསྟན་པའི་སྡེའི་བར་དུ་སྟོན་པར་བྱེད། རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད། རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད། གསལ་བར་བྱེད། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་།
ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། འདི་སྐད་དུ་ཀྱེ་
རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་མེད་དོ། །ཁྱོད་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་ཡང་མི་ནུས་སོ་ཞེས་ཟེར་བའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་
དེ་དག་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་
དུ་འོངས་ནས། འདི་སྐད་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་མིག་ནི་བདག་དང་བདག་གིས་སྟོང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ནི་བདག་དང་བདག་གིས་སྟོང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་ནི་བདག་དང་
เล่ม ๓๑ · หน้า 69a
བདག་གིས་སྟོང་པ་ནས། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའི་བར་ནི་བདག་དང་བདག་གིས་སྟོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་ནི་བདག་དང་བདག་གིས་སྟོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་
གཞག་པ་རྣམས་སྟོང་པ་ནས། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་གྱི་བར་ནི་བདག་དང་བདག་གིས་སྟོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ནི་བདག་དང་
བདག་གིས་སྟོང་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པས་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ཟེར་བའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་དེ་ལ་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་
སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། འདི་སྐད་དུ་ཀྱེ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཤར་ཕྱོགས་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། འདི་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མེད། ཉན་ཐོས་རྣམས་མེད་དེ། ཤར་ཕྱོགས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་དེ་ལ་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་
བདུད་སྡིག་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ཟློག་ཅིང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་སྟོན་ཏེ། དེ་དག་རྗེས་སུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 69b
སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་དེ་ལ་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་མཁན་པོ་དང་། སློབ་
དཔོན་གྱི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་འོངས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་འབྲལ་བར་བྱེད། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་དང་འབྲལ་བར་བྱེད། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དག་དང་འབྲལ་བར་བྱེད་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་
ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དག་དང་འབྲལ་བར་བྱེད་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དག་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་ཅིང་། འདི་སྐད་དུ་ཀྱེ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་འདི་དག་བསྒོམས་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་མངོན་དུ་
གྱིས་ཤིག །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པས་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ཟེར་བའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་
སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་མི་སྣང་བའི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས་འདི་སྐད་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཚུར་ཤོག །གང་གི་དོན་དུ་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པར་འཁོར་བ་ན་
འཁོར་ཞིང་ལག་པ་བཅད་པ་དང་། རྐང་པ་བཅད་པ་དང་། མགོ་བཅད་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང་། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པས་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ། གང་ལ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་
མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་ཡོད་པ་དེ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག །གང་ལ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་ཡོད་པ་དེ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་ཟེར་བའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་དེ་ལ་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 70a
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བདུད་སྡིག་ཅན་དགེ་སློང་གི་ཆ་བྱད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། དེ་ལ་མིག་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་
ཆོས་སྟོན། དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་།
འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན། དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་མིག་ལ་སྦྱར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་
ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་
པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་མི་
རྟག་ཅེས་བྱ་བར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབེན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་
པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་པའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་མི་རྗོད་མི་སྟོན་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 70b
དཔའ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རིག་ནས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
པོ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་དང་ལྡན་ན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ལགས་ཤིང་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤང་བའི་
ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དང་། སྐྱེ་བ་པོར་ལྟ་བ་དང་། སྲོག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། གསོ་བར་ལྟ་བ་དང་། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང་། ཤེད་བུ་དང་། བྱེད་དུ་འཇུག་པ་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་།
སློང་བ་པོ་དང་། ཀུན་ནས་སློང་བ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་དང་། ཚོར་བར་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཤེས་པ་པོ་དང་། མཐོང་བ་པོར་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཆད་པ་དང་། རྟག་པར་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་
བཞིན་དུ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་དང་། མེད་པར་ལྟ་བ་དང་། ཕུང་པོར་ལྟ་བ་དང་། ཁམས་སུ་ལྟ་བ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དུ་ལྟ་བ་དང་། བདེན་པར་ལྟ་བ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བར་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་
པ་རྣམས་སུ་ལྟ་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུར་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ།
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བར་ལྟ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བར་ལྟ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་སུ་ལྟ་བ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 71a
དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་
ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་བར་དུ་ལྟ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་
སྟོན་ན། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་བར་དུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྤང་བའི་སླད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཟུགས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བར་ལྟ་
བ་དང་། འདུ་ཤེས་སུ་ལྟ་བ་དང་། འདུ་བྱེད་དུ་ལྟ་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་ལྟ་བ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཏུ་ལྟ་བ་ལགས་ཤིང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སུ་ལྟ་བ་ལགས་ཤིང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་བར་
དུ་ལྟ་བ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བ་ལགས། དེ་
བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པར་ལྟ་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ལྟ་བ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུར་ལྟ་བ་ལགས་ཤིང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 71b
ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་གཟུགས་དམིགས་ཤིང་དམིགས་
པའི་ཚུལ་གྱིས་གཟུགས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མིག་ཏུ་ལྟ་བ་
བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡིད་དུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་རྣམས་སུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཟུགས་རྣམས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་
པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་རྣམས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མིག་གི་ཁམས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
ཁམས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་
དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པར་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པར་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །
དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་དག་ལ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་དམིགས་ཤིང་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་དག་ལ་ལྟ་བ་བསྐྱེད་དོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 72a
རྒྱུ་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་གཟུགས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བར་ལྟ་བ་དང་། འདུ་ཤེས་སུ་ལྟ་བ་དང་། འདུ་བྱེད་དུ་ལྟ་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཏུ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས།
དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་
ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་
བར་དུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུར་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ལྟ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཤེས་རབ་
ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཐབས་མཁས་པས་ལྟ་བ་དེ་དག་སྤང་བའི་ཕྱིར། དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དོན་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བ་ལ་བདག་ཀྱང་སྤོབས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ཁྱོད་སྤོབས་སམ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤོབས་ལགས་སོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ལགས་པ་སྟེ། དོན་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་
เล่ม ๓๑ · หน้า 72b
འདས་འདི་ལྟར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཟག་པ་མ་མཆིས་པ་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་དེ་ནི། དེའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཟག་པ་མ་མཆིས་པ་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ལ་ཡང་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་པས། དེའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱིའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་
རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དེ་གང་ཡིན། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ།
ཆོས་གང་ཡང་སྐྱེ་བའམ་འགག་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ། ཆོས་གང་ཡང་འགྲིབ་པའམ། འཕེལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར། ཆོས་གང་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ལ་མི་སྐྱེ་མི་འགག་ཅིང་།
འགྲིབ་པ་མ་མཆིས། འཕེལ་བ་མ་མཆིས། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་མཆིས། རྣམ་པར་བྱང་བ་མ་མཆིས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སེམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་མ་མཆིས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་
མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ལགས་པའི་སེམས་ལགས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་གང་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ།
ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེ་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་སེམས་དེ་གཟུགས་ལ་ཡང་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 73a
མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་རྣམས་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་
མ་མཆིས་ལགས་སམ། སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དང་། ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་སེམས་
དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་ཡང་སེམས་
དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་བར་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་རྣམས་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་
སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 73b
ཁམས་ཀྱི་བར་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་
བཅུ་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ལ་སེམས་དེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་
སྐད་ཅེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་
པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུགས་དེ་ཡང་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ།
ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་
པ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མིག་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་
གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་བ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 74a
གཟུགས་རྣམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་
སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མིག་གི་ཁམས་ཀྱི་བར་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་
མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་གཟུགས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་
ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་
སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཁམས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 74b
གསུམ་དུ་མ་གཏོགས་པ་ལགས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་
སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་།
འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནས། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་
སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་ཀྱང་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱང་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནས། ཆོས་ཀྱི་
ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཀྱང་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནས། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཡང་
ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སེམས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་སེམས་དེ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ན། བཙུན་པ་བཅོམ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 75a
ལྡན་འདས་གཟུགས་མ་མཆིས་པ་ཡང་གཟུགས་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མ་མཆིས་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། བཙུན་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་མིག་མ་མཆིས་པ་ཡང་མིག་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་མ་མཆིས་པ་ཡང་ཡིད་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་རྣམས་མ་མཆིས་པ་ཡང་གཟུགས་རྣམས་
མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་མ་མཆིས་པའི་བར་དག་ཆོས་རྣམས་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མིག་གི་ཁམས་མ་མཆིས་པ་མིག་གི་ཁམས་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་
སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་མ་མཆིས་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་མ་མཆིས་པ་ཡང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་མ་མཆིས་པ་ལ་
ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་མ་མཆིས་པ་ཡང་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་
མ་མཆིས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་མ་མཆིས་པ་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་མ་མཆིས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་མ་མཆིས་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་མ་མཆིས་ལགས་སམ།
བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། གཟུགས་མེད་པ་ཡང་གཟུགས་མེད་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 75b
རྣམས་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མེད་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ནས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་
པ་རྣམས་མེད་པ་ཡང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་མེད་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་མེད་པ་ཡང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་མེད་པ་ལ་ཆགས་པ་
མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པ་ནི། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཉན་ཐོས་དང་།
རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དེས་ཀྱང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁྲི་པ་ལས་མི་དམིགས་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་བདུན་པའོ།། །།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་འམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་རབ་ཏུ་ལྟུང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མ་མཆིས་པ་
ལ་མི་འཇུག་པ་ལགས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་ནི་གང་ལགས་སྐྱོན་མ་མཆིས་པ་ནི་གང་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གང་གི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྔར་ངེས་པར་ལྟུང་བར་གྱུར་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་རབ་ཏུ་ལྟུང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པར་མི་འཇུག་པ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 76a
ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྔར་ངེས་པར་ལྟུང་བའི་སྐྱོན་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གང་གི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་ན། ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་བའི་སྒོ་ལ་བརྟེན་ནས། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་འམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མངོན་
སུམ་དུ་བྱེད་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་མི་འཇུག་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྔར་ངེས་པར་ལྟུང་བའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་གང་ལགས།
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་སྐྱོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ལ་སྲེད་པ་སྟེ་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ལ་སྲེད་པའི་སྐྱོན་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། གཟུགས་ལ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་རྟག་
ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་འཐུན་པའི་ཆོས་ལ་སྲེད་པ་སྟེ་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་
སྤྱོད་པ་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་། ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་།
เล่ม ๓๑ · หน้า 76b
དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་
གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་ཞི་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་། ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་
ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་དབེན་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་
པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་དངོས་
པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་འཐུན་པའི་ཆོས་
ལ་སྲེད་པ་སྟེ་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་སྔར་ངེས་པར་ལྟུང་བ་ཡིན་ཞིང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ལྟུང་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཡང་མི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་
ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 77a
སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་སྟོང་
ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་མཚན་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་སྨོན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་
ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་ཞི་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་དབེན་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་
བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་རྣམ་པར་བྱང་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་
བར་ལ་འགག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཤེས་
ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་འཐུན་པའི་ཆོས་ལ་སྲེད་པ་སྟེ་སྐྱོན་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་སྔར་ངེས་པར་ལྟུང་བ་ཡིན་ཞིང་ཉན་ཐོས་དང་།
རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་རབ་ཏུ་ལྟུང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་མི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ། ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་ཁམས་རྣམས་དང་། དྲན་པ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 77b
ཉེ་བར་གཞག་པ་དག་ནས། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཕུང་པོ་དག་གི་སྐབས་སུ་སྦྱར་བ་བཞིན་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱ་ཆེར་སྦྱར་བར་
བྱ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པས་སྔར་ངེས་པར་ལྟུང་བ་ཡིན་ཞིང་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་རབ་ཏུ་ལྟུང་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཡང་མི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མ་མཆིས་པ་གང་ལགས་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་ཡང་། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་འདི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་ནས་གཟུགས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱའོ། །ཚོར་བ་
དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། མིག་གིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་ལྕེ་དང་། ལུས་དང་ཡིད་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། གཟུགས་རྣམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དང་།
དྲི་དང་རོ་དང་། རེག་བྱ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། མིག་གི་ཁམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་གྱིས་
རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་གྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བསམ་གཏན་
གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཀྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 78a
སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་གྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་གྱིས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱའོ། །ཤ་ར་
དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཐུན་མོང་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས། རྒྱ་ཆེན་པོའི་སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སེམས་ཀྱི་རང་
བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཉིད་གང་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་
དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་སེམས་གང་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཞེ་སྡང་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། གཏི་མུག་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་བཞིན་
དུ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་རྣམས་དང་། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་རྣམས་དང་། བག་ལ་ཉལ་རྣམས་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ལྟ་བའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
སེམས་དག་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཅི་སེམས་མ་ལགས་པའི་སེམས་གང་ལགས་པ་དེ་མཆིས་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་སེམས་ཀྱི་སེམས་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཅི་ཡོད་པ་ཉིད་མ། མེད་པ་ཉིད་མ། བདོག་པའམ། མི་བདོག་པའམ། དམིགས་པ་ཉིད་དམིགས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 78b
སུ་ཡོད་མ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གལ་ཏེ་སེམས་ཀྱི་སེམས་ཉིད་གང་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ། མེད་པ་ཉིད་མེད་ཅིང་མི་དམིགས་ན། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་གང་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་ཏེ། སེམས་མ་ལགས་པའི་སེམས་དེ་
མཆིས་ལགས་སམ། ཞེས་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་འདི་ཇི་ག་རིགས་སམ། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཀྱི་སེམས་ཉིད་དེ་གང་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་
ཏིའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་སེམས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་དེ་ཁོ་ན་འགྱུར་
བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་མཆིས་ལ། གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཁོ་ན་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་མཆིས་པ་ལགས་སམ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དག་
ཀྱང་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་མཆིས་པ་ལགས་སམ། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། གང་གི་སེམས་
དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ནས། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དག་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་ལ་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐབས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་ཟིན་པའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ཡིན་ནོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 79a
ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ལ། ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་
ཡང་མི་སྐྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས། མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ཕྱིའི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ལ། ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་མི་སྐྱེད་པ་དང་
དེ་བཞིན་དུ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་དང་ཕྱིའི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ལ། ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་མི་སྐྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་
རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས། མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་གི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། ཕྱིའི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། ཕྱི་ནང་གི་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ལ། ཚོར་བ་ལ་
བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་མི་སྐྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་གི་སེམས་རྣམས་དང་། ཕྱིའི་སེམས་རྣམས་དང་། ཕྱི་ནང་གི་སེམས་རྣམས་ལ་
སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ལ། སེམས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་མི་སྐྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་གི་ཆོས་རྣམས་དང་། ཕྱིའི་
ཆོས་རྣམས་དང་། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ལ། ཆོས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་མི་སྐྱེད་པའོ།། །།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁྲི་པ། བམ་པོ་བརྒྱད་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཇི་ལྟར་ན་ནང་གི་
เล่ม ๓๑ · หน้า 79b
ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཤེ་ན། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་ན་ཡང་སྤྱོད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འགྲེང་ན་ཡང་བདག་འགྲེང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདུག་ན་ཡང་བདག་འདུག་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཉལ་ན་ཡང་བདག་ཉལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །
དེའི་ལུས་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟ་བུར་གནས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་
ཞིང་གནས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་འགྲོའམ་ལྡོག་ཀྱང་ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡིན། ཀུན་ཏུ་ལྟའམ། རྣམ་པར་ལྟ་ཡང་ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡིན། བསྐུམ་པ་དང་། བརྐྱང་པ་དང་། སྣམ་སྦྱར་དང་། རས་ཡུག་ཆེན་དང་། ལྷུང་
བཟེད་ཐོགས་པ་དང་། ཟ་བ་དང་། འཐུང་བ་དང་། འཆའ་བ་དང་། མྱང་བ་དང་། གཉིད་བསད་པ་དང་། ངལ་བསོ་བ་དང་། འོང་བ་དང་། འགྲོ་བའམ། འདུག་པ་དང་། ཉལ་བ་དང་། མི་ཉལ་བ་དང་། སྨྲ་བ་དང་། མི་སྨྲ་བ་ན་ཡང་ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡིན། ནང་དུ་ཡང་དག་འཇོག་
དང་། ལྡང་ན་ཡང་ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཏེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་དྲན་བཞིན་དུ་དབུགས་རྔུབ་ཅིང་། དྲན་བཞིན་དུ་དབུགས་འབྱིན་ཏེ། དེས་དབུགས་རིང་དུ་བརྔུབས་ན་ཡང་དབུགས་རིང་དུ་བརྔུབས་པ་དང་། དབུགས་རིང་དུ་ཕྱུང་ན་ཡང་དབུགས་རིང་དུ་ཕྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ཐུང་ངུ་བརྔུབས་ན་
ཡང་དབུགས་ཐུང་ངུ་བརྔུབས་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ཐུང་ངུ་ཕྱུང་ན་ཡང་དབུགས་ཐུང་ངུ་ཕྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན་རྫ་མཁན་ནམ། རྫ་མཁན་གྱི་སློབ་མ་མཁས་པས་འཕང་ལོ་སྐོར་བ་ནི་རིང་དུ་སྲུབ་ན་ཡང་རིང་དུ་སྲུབ་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཐུང་ངུ་སྲུབ་ན་ཡང་ཐུང་
เล่ม ๓๑ · หน้า 80a
ངུ་སྲུབ་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་དྲན་བཞིན་དུ་དབུགས་བརྔུབས་ཅིང་། དྲན་བཞིན་དུ་དབུགས་འབྱིན་ཏེ། དེས་དབུགས་རིང་དུ་བརྔུབས་ན་ཡང་དབུགས་རིང་དུ་བརྔུབས་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །
དབུགས་རིང་དུ་ཕྱུང་ན་ཡང་དབུགས་རིང་དུ་ཕྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ཐུང་ངུ་བརྔུབས་ན་ཡང་དབུགས་ཐུང་ངུ་བརྔུབས་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ཐུང་ངུ་ཕྱུང་ན་ཡང་དབུགས་ཐུང་ངུ་ཕྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟུན་
པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ལུས་འདི་ཉིད་ལ་
ཁམས་ཀྱིས་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལུས་འདི་ལ་ནི་སའི་ཁམས་དང་། ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་རྟོག་གོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན་བ་ལང་གསོད་པ་ལ་མཁས་པའམ། བ་ལང་གསོད་པའི་སློབ་མ་མཁས་པས་མཚོན་རྣོན་པོས་བ་ལང་
བསད་ནས། བག་བཞིར་གཤགས་ཏེ་གཟུགས་བཞིར་ཕྱེ་ནས་འགྲེང་ངམ་འདུག་སྟེ། སོ་སོར་རྟོག་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡང་ལུས་འདི་ཉིད་ལ་ཁམས་ཀྱིས་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལུས་
འདི་ལ་ནི་སའི་ཁམས་དང་། ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་རྟོག་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་
ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ལུས་འདི་ཉིད་རྐང་པའི་མཐིལ་ཡན་ཆད་སྐྲ་དང་མགོ་བོ་མན་ཆད་མི་གཙང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གང་སྟེ། ལུས་འདི་ལ་ནི་སྐྲ་དང་སྤུ་དང་། སེན་མོ་དང་། པགས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 80b
པ་དང་། པགས་ཤུན་དང་། ཤ་དང་རྒྱུས་པ་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་དང་། མཁལ་མ་དང་། སྙིང་དང་། མཚེར་བ་དང་། གློ་བ་དང་། མཆིན་པ་དང་། སུལ་མངས་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། གཉེ་མ་དང་། གཞང་དང་། ལྒང་བ་དང་། ཕྱི་ས་དང་། མཆི་མ་དང་། རྔུལ་དང་། ཚིལ་
དང་། མཆིལ་མ་དང་། སྣབས་དང་། རྣག་དང་། ཁྲག་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། བད་ཀན་དང་། ཞག་དང་། ཆུ་སེར་དང་། དྲི་མ་དང་། གཅིན་དང་། ཀླད་པ་དང་། ཀླད་རྒྱས་དག་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དཔེར་ན་ཁྱིམ་བདག་ཞིང་པའི་སྤྱང་འབྲུའི་རྣམ་པ་
སྣ་ཚོགས་འདི་ལྟ་སྟེ། ཏིལ་དང་། འབྲས་ཐུག་པོ་ཆེ་དང་། མོན་སྲན་སྡེའུ་དང་། མོན་སྲན་ན་གུ་དང་། ནས་དང་། གྲོ་དང་། སྲན་ཆུང་དང་། འབྲས་སཱ་ལུ་དང་། འབྲུ་དང་། ཡུངས་འབྲུ་དག་གིས་གང་བ་སྒོ་དྲུང་གཉིས་སུ་བཞག་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་མིག་དང་ལྡན་པས་མཐོང་ན། འདི་དག་
ནི་ཏིལ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་འབྲས་ཐུག་པོ་ཆེ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་མོན་སྲན་སྡེའུ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་མོན་སྲན་ན་གུ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ནས་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་གྲོ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་སྲན་ཆུང་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་འབྲས་སཱ་ལུ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་འབྲུ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་
ནི་ཡུངས་ཀར་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཤེས་སོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་ལུས་འདི་ཉིད་ལ་རྐང་པའི་མཐིལ་ཡན་ཆད་སྐྲ་དང་མགོ་མན་ཆད་མི་གཙང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གང་སྟེ། ལུས་འདི་ལ་ནི་སྐྲ་དང་། སྤུ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ།
ཀླད་པ་དང་། ཀླད་རྒྱས་ཀྱི་བར་དག་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སོ་སོར་རྟོག་གོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟུན་པ་ཤེས་བཞིན་ཅན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསྩལ་ནས། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་
ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཏེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 81a
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞིའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད་ཅིང་རྩོལ་ལ། བརྩོན་
འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་བསྐྱེད་ཅིང་རྩོལ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་
རྣམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད་ཅིང་འབད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་གནས་པ་དང་། མི་བརྗེད་པ་དང་། རྒྱས་པ་དང་། ཕྱིར་ཞིང་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་
སྐྱེད་ཅིང་འབད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་ལ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞིའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདུན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་
དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ་རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་
པ་དང་། དཔྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ་རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་སྟེ་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 81b
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དབང་པོ་ལྔའོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པའི་དབང་པོ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། དྲན་པའི་
དབང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་
སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོབས་ལྔའོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པའི་སྟོབས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་སོ། །དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་ནོ། །བདུན་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་།
ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། བཏང་
སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་སྟེ། དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དེ་ཡང་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་
ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་དགའ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ་རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་
เล่ม ๓๑ · หน้า 82a
བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྒོམ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་
པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྟེ། བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ངག་དང་། ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དང་། ཡང་དག་
པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉིད་ནི་བརྒྱད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པས་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་ལ་རོ་མྱང་བ་མེད་པར་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བར་བཟོད་པ་ལ་
འཇུག་པས་ཚད་མེད་པ་བཞི་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་དམིགས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པས་གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། སེམས་དང་ཡིད་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པར་ཐར་བ་བརྒྱད་ལ་སྙོམས་པར་
འཇུག་པ་དང་། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་མཐོང་བས། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་འཇུག་པས་འདུ་ཤེས་དགུ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། དྲན་པ་མེད་ཅིང་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པར་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བཅུ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ་འཇུག་པས་འདུ་ཤེས་དྲུག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཤེས་པ་དང་མི་ཤེས་པའི་ཆོས་མཉམ་པས་ཤེས་པ་བཅུ་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མཉམ་པར་
เล่ม ๓๑ · หน้า 82b
བཞག་པར་རྟོགས་ནས་གསུམ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། དུས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པས་དབང་པོ་གསུམ་བསྒོམ་པ་དང་། ཚུལ་གཅིག་ཅིང་ཐ་དད་པར་མི་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བསྒོམ་པ་དང་། ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་བཟོད་པ་ལ་
འཇུག་པས་ཟད་པར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཚེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ནང་དང་ཕྱི་སྟོང་
པ་ཉིད་མི་མཐོང་། སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། འདུས་མ་བྱས་
སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་
སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དངོས་
པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་མི་མཐོང་བ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་
เล่ม ๓๑ · หน้า 83a
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་འདི་
ལྟ་སྟེ། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་ཅིང་གཞན་ལ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །བདག་དང་གཞན་ལ་རློམ་སེམས་མེད་པ་ལ་ལྷག་པར་འཇུག་པས་མི་འཇིགས་པ་བཞི་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཤེས་པས་དེ་ལ་ཡང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་
བྱེད་པའོ། །སེམས་ཅན་དང་སེམས་ཅན་མེད་པས་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །བདག་བདག་མེད་པས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །རིག་པ་གཉིས་ཀྱི་
བསམ་པ་དང་བྲལ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དང་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་དང་།
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །སེར་སྣ་དང་། འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཁྲོ་བ་དང་། ལེ་ལོ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བའི་སེམས་དང་། འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སེམས་རྣམས་དངོས་
པོ་མེད་པར་མཐོང་བས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་འོང་བ་དང་འགྲོ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་མོས་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 83b
བྱེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་པ་དང་། འབྱུང་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་མཐོང་ནས། མིག་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་
པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་གནས་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་མོས་ནས་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་
འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་དུ་མཆི་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མ་མཆིས་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སུས་ཀྱང་ཐུལ་བར་རྔོ་མི་ཐོགས་པ་
ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གང་གི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོར་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད།
མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་ཁམས་སུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་
བྱེད། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་ཁམས་སུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་
རྣམས་སུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་ནས། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་
เล่ม ๓๑ · หน้า 84a
བཅུར་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅྭ་བརྒྱད་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའི་
བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་བར་དུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་རང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་རློ་མ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་སྟེ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་དུ་འགྲོ་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སུས་ཀྱང་ཐུལ་བར་མི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ནས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། ཤེས་པ་གང་དང་ལྡན་ནམ་ཡང་ངན་སོང་རྣམས་སུ་རབ་ཏུ་མི་ལྟུང་ཞིང་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ། དབུལ་པོར་མ་ཡིན་པ་དང་། ལུས་གང་དང་ལྡན་ན་ལྷ་དང་མི་དང་
ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་སྨད་པར་འགྱུར་བའི་ལུས་དེ་ལྟ་བུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
ཤེས་པ་གང་དང་ལྡན་ན། ནམ་ཡང་ངན་སོང་རྣམས་སུ་མི་ལྟུང་བ་དང་། ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་སྨད་པར་མི་འགྱུར་བར་ཤེས་པ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་པ་
གང་དང་ལྡན་ན། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་མཐོང་ཞིང་དེ་དག་ལས་ཆོས་ཀྱང་ཉན་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด