འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་རཏྣཱ་ཀ་ར་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๕๔ · หน้า 269b
རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་སྟེ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་བླ་མས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་དེ་ལ་ཞུས་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་རྒྱུ་ཞིང་སོང་ངོ་། །དེ་ཡུལ་རྒྱུ་ཞིང་སོང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
རེ་རེར་ཡང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྗོད་དུ་མེད་པ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པའི་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བརྗོད་པར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་ནས་དེས་སྨོན་ལམ་འདི་སྐད་བཏབ་བོ། །བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་སྙམ་དུ་
ཤེས་པར་ཤོག་ཤིག །བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་དུ་སྐྱེས་པར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རིས་དང་། མི་ཁོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཆད་པར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་དེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་གྱུར་ཏེ། འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བྱུང་བར་ཤེས་ཤིང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། གཤིན་རྗེའི་
འཇིག་རྟེན་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རིས་དང་། མི་ཁོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཆད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཆད་པར་གྱུར་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སླར་མ་བྱུང་ངོ་། །དེས་ཡང་སྨོན་ལམ་འདི་སྐད་དུ་བཏབ་སྟེ། གང་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སའི་ཕྱོགས་སུ་
རྐང་པའི་མཐིལ་གྱིས་རེག་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་བསྐལ་པ་བརྗེས་ཀྱི་བར་དུ་མཆོད་རྟེན་དུ་གྱུར་པར་ཤོག་ཤིག །སེམས་ཅན་གང་གིས་མཆོད་རྟེན་དེའི་གནས་མཐོང་ཡང་རུང་། ཐོས་ཀྱང་རུང་། དེར་སོང་ཡང་རུང་། དེ་དག་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
เล่ม ๕๔ · หน้า 270a
ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གྱུར་ཅིག །མཆོད་རྟེན་གྱི་གནས་དེ་ཇི་སྲིད་དུ་འདུག་པ་དེའི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་པར་མི་འགྱུར་བར་ཤོག་ཤིག །མཆོད་རྟེན་གྱི་གནས་ཇི་སྲིད་དུ་འདུག་པ་དེ་སྲིད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་
དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཤོག་ཤིག །སེམས་ཅན་གང་གིས་བདག་གི་མིང་ཐོས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱས་ནས་དེའི་སྨོན་ལམ་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པས་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་འདྲ་བར་ཀུན་འཛིན་ཅིང་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་སོ། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ཇི་ལྟ་བུ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེས་བཟུང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་ཚེའི་ཚད་ཇི་སྲིད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །སངས་
རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་འདུས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་འདུས་པའང་དེས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱང་དེས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་སོ། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་
བཅྭ་བརྒྱད་དེ་དག་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ནས། དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་དེ་ག་ལ་བ་དེར་
སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་དེའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་གོ། །ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གང་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྲས་རྣམས་ཡབ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་དག་སྤུན་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གི་ནུ་བོ་དེ་དག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཅི་ནས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སྨན་པར་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་བཤད་དུ་གསོལ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་།
เล่ม ๕๔ · หน้า 270b
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤེས་རབ་བླ་མ་ཁྱོད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་མ་རྒྱས་ཀྱང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མས་ཇི་ལྟ་བུར་ལས་བྱས་པ་ལ་ལྟོས། དགེ་
སློང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མས་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་སྨིན་པར་བྱས་པ་ནི་རྩིས་མཁན་ནམ་རྩིས་མཁན་གྱི་སློབ་མས་བསྐལ་པར་ཡང་རུང་། བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཡང་རུང་། བསྐལ་པ་ཁྲག་ཁྲིག་ཏུ་ཡང་རུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་རྩི་བར་མི་ནུས་སོ། །འཇམ་དཔལ་དེ་ན་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མ་དེས་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་སོ། །དེའི་ཉིས་འགྱུར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་རབ་ཏུ་བཀོད་དོ། །བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཚད་མེད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་ཏེ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ལྟ་བུར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་བླ་མ་དེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་སོ། །སེམས་ཅན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ་རབ་ཏུ་བཀོད་དོ། །འཇམ་དཔལ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་
ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་འཇམ་དཔལ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་དེ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 271a
དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་དེ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་གནས་པས་ཐབས་མཁས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་
ཐབས་མཁས་པ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཤད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་གིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ནས། དེ་དག་ཀུན་དུ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ནི་འཇམ་དཔལ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མཚོ་ཆུས་གང་ནས་འགགས་པ་མེད་ཅིང་ཆུ་འབབ་པ་ནི་
ས་གང་ལོགས་སུ་གཞོལ་བ་དེར་འབབ་བོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་ག་ལས་གར་བལྟས་པ་དེ་དང་དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་རླན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་ཆོས་རྣམས་གཉིས་མ་མཆིས། །ཆོས་རྣམས་བྱེ་བྲག་མཆིས་མ་ལགས། །
དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། །ཆོས་ཀུན་མཚན་ཉིད་མ་མཆིས་ལགས། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ཡིས། །དཔེར་བགྱིར་རུང་བ་མ་ལགས་ཏེ། །ཆོས་ཀྱི་དཔེར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བགྱིར་མི་རུང་། །ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱིས་མཐོང་མ་མཆིས། །ཆོས་
ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་མི་རིག་སྟེ། །ཤེས་པ་པོ་དང་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་། །གཉིས་ཀ་འདི་ནི་ཡོང་མ་མཆིས། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་སངས་རྒྱས་སུ། །མི་མཁས་གང་དག་རྣམ་པར་རིག །དེ་དག་སངས་རྒྱས་དེ་བཞིན་དུ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་མི་རིག་ལགས། །སངས་རྒྱས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 271b
ཆོས་དང་སངས་རྒྱས་ཞེས། །དེ་ནི་བྱིས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་སངས་རྒྱས་ནི། །སུས་ཀྱང་རྟོགས་པར་རྔོ་མི་ཐོགས། །ཇི་ལྟར་ཚིག་གིས་བརྗོད་པ་ལྟར། །ཆོས་འདི་དག་ལ་གདགས་མ་མཆིས། །ཆོས་དེ་གདགས་པ་མ་ལགས་ཏེ། །བདག་དང་འདྲ་བར་
རྟོགས་པར་བགྱི། །བདག་ནི་གདགས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ། །འོན་ཀྱང་བདག་ཅེས་སྨྲ་བ་བཞིན། །ཆོས་རྣམས་ལ་ནི་བཏགས་པ་ཡང་། །བདག་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པར་བགྱི། །བདག་ནི་བཏགས་པར་མ་མཆིས་ཏེ། །འོན་ཀྱང་བདག་ཅེས་སྨྲ་བ་བཞིན། །ཆོས་རྣམས་བཏགས་པ་
མ་མཆིས་པར། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་རྟོགས། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་རི་མོ་ནི། །མ་བྱུང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་གདགས་པ་ཡང་། །མ་བྱུང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ལགས། །རྫས་མ་ལགས་པའི་འདོགས་པ་ཡིས། །མི་གང་
འདི་ལ་འདོགས་པ་ནི། །མཛངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་བསྔགས་ཏེ། །དེ་ནི་མཁས་པས་དཔྱ་བ་ལགས། །འདོགས་པ་དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་ལ། །མི་གང་འདི་ལ་འདོགས་པ་ནི། །མཛངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་བསྔགས་ཏེ། །མཁས་པས་དེ་ནི་དཔྱ་བ་ལགས། །འགྲོ་བ་
མ་མཆིས་འགྲོ་བའི་སྒྲས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ནི། །ནམ་མཁའི་རི་མོ་བྲིས་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་རྟོགས་པར་བགྱི། །བར་སྣང་བྱ་རྗེས་ཇི་བཞིན་དུ། །འགྲོ་དེ་ངེས་པར་མ་མཆིས་ལགས། །སྦལ་པའི་སྤུ་ཡི་ལ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཞི་བའི་
ཆོས་ཉིད་བལྟ། །བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་ལ། །རང་བཞིན་སྟོན་པར་མཁས་པས་བཤད། །དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ན་བཞིན་གཟུགས་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བལྟ། །ཇི་ལྟར་མི་དག་རི་ཡི་བར་མཆིས་ཏེ། །སྐད་ཕྱུང་ནས་ནི་བྲག་ཕུག་དགྲ་ཡང་གྲག །
བྲག་ཅ་དེ་ལ་བྱེད་པ་མ་མཆིས་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་ལ་བྱེད་པ་སུ་མ་མཆིས། །ཆོས་འདི་དག་ནི་རྒྱལ་བས་དེ་ལྟར་བསྟན། །མཆིས་པ་མ་ལགས་འདི་ལ་བྱེད་མ་མཆིས། །རང་བྱུང་འདི་དག་རྟོགས་ནས་རབ་བསྟན་ཏེ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་
เล่ม ๕๔ · หน้า 272a
མཛད། །རྒྱལ་བས་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་རྟོགས་པ། །མི་ཡི་འདྲེན་པ་དེ་དག་ངོ་མཚར་ཏེ། །མིག་དང་ལྡན་པས་བསྟན་ནས་ལོང་བ་གང་། །གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་ངོ་མཚར་ལགས། །ལོང་བ་གཞན་གྱིས་བསྟན་པའི་གཟུགས་རྣམས་ལ། །
མཐོང་བར་གྱུར་ན་དེ་ནི་ངོ་མཚར་ཏེ། །དེ་བཞིན་འདྲེན་པ་ཁྱོད་ཀྱི་གསུང་ཐོས་ནས། །གང་དག་དད་པར་གྱུར་པ་ངོ་མཚར་ལགས། །ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ། །ཐར་པར་འཚལ་བས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་བགྱི། །གང་དག་ཆོས་རྣམས་རིག་པར་མི་འགྱུར་བ། །དེ་
དག་གིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་སྨྲས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མ་
མཆིས་པར་སྟོན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྡེམ་པོ་ངག་མ་འཚལ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་རྣམས་ནི་ཐོག་མ་ནས་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པར་བསྟན་དུ་ག་ལ་མཆིས། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཆོས་གང་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་པ་དེ་དག་ནི་གང་ཡང་བགྲང་བར་མ་བགྱིས་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཏེ་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཤིང་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་
ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་ལ་བགྲང་བར་བགྱིས་པ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཏེ་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཤིང་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་བགྱི་ན་ནམ་
མཁའ་ལ་གཉིས་སུ་མི་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་ཡང་གཉིས་སུ་མི་དམིགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ། གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་ལགས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 272b
སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་གང་ལགས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་པ་གང་ལགས་
པ་དེ་ནི་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་དང་། གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། བཅོམ་
ལྡན་འདས་འདུས་བྱས་གང་ལགས་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །འདི་ནི་འདུས་བྱས་སོ། །འདི་ནི་འདུས་མ་བྱས་སོ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་ལ་བགྲང་བར་བགྱི་ལགས་
སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་འདི་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། ད་ལྟར་
བྱུང་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་མ་མཆིས་པའི་ཁམས་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་རྣམས་དང་། མྱ་ངན་
ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་རྣམས་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཚིག་བླ་
དགས་ལགས་སོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཤིང་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 273a
དང་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །འཁོར་བ་གང་ལགས་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་ལྟར་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་ལ་ནེམ་ནུར་མ་མཆིས་ཤིང་ཐེ་ཚོམ་མི་འཚལ་བ་དེ་ནི་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱིའོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །གང་དག་
རྒྱལ་བའི་མི་གཉིས་ཚུལ་རྟོགས་པ། །དེ་དག་ཐེ་ཚོམ་མ་མཆིས་བདེ་བར་གཤེགས། །དེ་དག་རྒ་ཤི་མ་མཆིས་གནས་མཐོང་སྟེ། །དེ་དག་རྒྱལ་བ་ཉན་ཐོས་བཅས་པ་མཆོད། །མི་གཉིས་བྱེ་བྲག་མ་མཆིས་ཆོས་ཉིད་དུ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་ཀུན་བསྟན་པ་མཛད། །གཞན་
མ་ལགས་པའི་ཚིག་འདི་ཐོས་ནས་སུ། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་མ་མཆིས་གྱུར། །གང་དག་སྐྱོན་བྲལ་ཞི་བར་རབ་ཞུགས་པ། །མཚུངས་པ་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་རབ་ཏུ་བསྟན། །དེ་ནི་སྟོན་པའི་ཡུལ་ལ་རབ་ཞུགས་ཏེ། །དེ་དག་སྟོན་པའི་བཀའ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །གང་དག་
འདི་ནི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་ཞེས་བརྗོད། །ཚོར་བ་དང་ནི་འདུ་ཤེས་སེམས་པ་དག །དེ་ནི་འདུས་བྱས་རྣམ་ཤེས་དེ་སྐད་སྟོན། །དེ་དག་སྟོན་པའི་བཀའ་ལ་གནས་མ་ལགས། །གང་དག་དགེ་བ་རབ་ཏུ་བཟང་ཞེའམ། །དགེ་བ་མ་ཡིན་ཆོས་རྣམས་ངན་ཞེས་མཆི། །དེ་དག་
སྟོན་པའི་བཀའ་ལ་མི་གནས་ཏེ། །དེ་དག་གཉིས་ལ་སྤྱོད་པའི་མི་ཞེས་བསྟན། །ཁམས་གསུམ་པ་ཞེས་གང་དག་བརྗོད་པའི་མི། །དེ་དག་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་བརྩོན་མ་བགྱིས། །དམ་པའི་དོན་དུ་ཁམས་གཅིག་མ་མཆིས་ན། །དེ་ལ་གསུམ་དུ་མཆིས་པར་ག་ལ་འགྱུར། །
གང་དག་དེ་བཞིན་འདི་དག་འདུས་བྱས་ཏེ། །ཅིག་ཤོས་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་རྣམ་གཉིས་སྨྲ། །དེ་དག་བདེ་གཤེགས་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ། །ནན་ཏན་བགྱིད་པ་སྤྲོ་བའི་མི་མ་ལགས། །འདི་ནི་མི་གཉིས་ཆོས་ཞེས་གང་སྨྲ་བ། །དེ་དག་སྟོན་པའི་བཀའ་ལ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 273b
མི་གནས་ཏེ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་རྣམས་གང་བསྟན་པ། །དེ་ལ་གཉིས་དང་མི་གཉིས་ཆོས་མ་མཆིས། །གང་དག་བདེ་གཤེགས་བསྟན་ཅེས་སྨྲ་བགྱིད་པ། །སྟོན་དང་དེ་དག་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ། །གང་གིས་བསྟན་པ་དེ་ཡང་སྟོན་མ་མཆིས། །གང་ལ་བཤད་པ་དེ་ཡང་
མཆིས་མ་ལགས། །གང་བསྟན་དེ་ཡང་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ལགས། །གང་ལ་རིག་བགྱི་དེ་ཡང་སྐྱེ་མ་མཆིས། །ཀུན་དུ་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་དམིགས་མ་མཆིས། །རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་བགྱིད། །ཆོས་གང་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟོན་པ་ཡང་། །དེ་ལ་ཆོས་དེ་
དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །སྟོང་པ་སྟོང་ཉིད་ཅི་ཡང་ཡོང་མི་དམིགས། །མཚན་མེད་མཚན་མ་མེད་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན། །གང་དུ་སྨོན་པ་མེད་པར་བཤད་པ་ཡང་། །དེ་ལ་སྨོན་པ་མེད་པ་མི་དམིགས་ལགས། །དེ་བཞིན་གྲོལ་དང་གྲོལ་བར་བགྱིད་མི་དམིགས། །བདེ་བར་གཤེགས་
པས་དེ་འདྲའི་ཆོས་བསྟན་ཏེ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་དེ་འདྲའི་ཆོས་བསྟན་པ། །གང་དག་དེ་མ་རྟོགས་ནས་གཞན་རྟོགས་པ། །དེ་དག་སྐྱེ་བོ་རྟག་ཏུ་བཅིངས་ནས་སུ། །སྲིན་བུ་བ་རྒྱ་བགྱིད་བཞིན་གནོན་པ་བགྱིད། །གང་ཟག་དམ་པ་སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་སྲོག་
ཆགས་ཕན་བཞེད་པས། །སྔོན་ཆད་དཀའ་བ་སྤྱད་པ་བརྒྱ་སྤྱད་དེ། །ཐུགས་རྗེ་རབ་ཏུ་བསྐྱེད་ནས་ཀུན་དུ་བྱུང་། །གང་གིས་འགྲོ་བ་རྟོག་ལྡན་མགུ་བགྱིད་པ། །ལམ་མཆོག་དེ་ནི་དེ་ཡིས་རབ་ཏུ་བསྟན། །དགའ་སེམས་བདེ་གཤེགས་འཐུན་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན། །དེ་དག་བདེ་
གཤེགས་བསྟན་པའི་འགྲོ་བས་མཆིས། །འོང་དང་འགྲོ་བར་སྒྲ་ཡིས་བཤད་པ་ཡང་། །དེ་ལ་འོང་བ་དམིགས་སུ་ཡོད་མ་མཆིས། །བདག་གིས་བསྟན་པ་དེ་ཡང་མི་དམིགས་ལ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན། །ཞི་དང་ཞི་བ་གང་ནའང་ཡོང་མ་མཆིས། །
རབ་ཏུ་མ་ཞི་དེ་ཡང་མཆིས་མ་ལགས། །ཞི་བའི་སྟོན་པའང་དེ་བཞིན་མ་མཆིས་ལགས། །ཞི་བ་གང་ལགས་དེ་ཡང་ཡོང་མི་དམིགས། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གང་ནའང་མ་མཆིས་ཏེ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གྱུར་པའང་མཆིས་མ་ལགས། །ཤེས་ལྡན་གང་ལགས་དེ་ཡང་མ་མཆིས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 274a
ཏེ། །གང་གིས་བསྟན་པ་དེ་ཡང་མཆིས་མ་ལགས། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྒྱལ་བ་ཡིས་ཤིན་ཏུ་བསྟན། །སྟོན་པ་དང་ནི་བརྗོད་པའང་མ་མཆིས་ཏེ། །མིང་དུ་བསྟན་པའང་དེ་བཞིན་མཆིས་མ་ལགས། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་བགྱིད། །
སྟོན་དང་བསྟན་པ་ཚོར་དང་ཚོར་བགྱིད་དང་། །འདྲེན་དང་འདྲེན་པ་ཞི་དང་ཞི་བགྱིད་པ། །ནམ་མཁའ་བར་སྣང་བྱ་ཡི་རྗེས་འདྲ་བར། །ཐུབ་པས་ཡང་དག་ཆོས་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན། །དེ་བཞིན་ཆོས་ཉིད་ལ་ཡང་གང་རྟོགས་པ། །དེས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་མཐོང་
ཞིང་། །དེ་ཡིས་མི་ཡི་གཙོ་བོར་བཀུར་སྟི་བགྱིས། །སངས་རྒྱས་ས་ལ་མཁས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོགས། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇམ་དཔལ་ཆོས་བཤད་པ་འདི་རྣམས་སུས་ཤེས་པར་འགྱུར།
གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པས་ཆོས་བཤད་པ་འདི་རྣམས་འཚལ་བར་འགྱུར་རོ། །བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ་གལ་ཏེ་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པས་ཤེས་པར་འགྱུར་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་
པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་བཤད་པར་འགྱུར། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་བདག་ཀྱང་གཞན་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱང་གཞན་ན་ནི་བདག་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ་དེ་སྐད་དུ་བཤད་
ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་སྐྲག་པར་འགྱུར་རོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་སྐྲག་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་མཆིས་ན་ནི་དེ་ལ་སྐྲག་པར་ཡང་འགྱུར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྲག་པ་མ་མཆིས་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ་སྐྲག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་
ཆོས་གང་གི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐྲག་ཅེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཆོས་གང་གི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་
เล่ม ๕๔ · หน้า 274b
འདས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐའི་ཚིག་བླ་དགས་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐའ་ནི་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དེ་ལྟ་ལགས་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐའ་ནི་སྐྲག་
པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་སྐྲག་པ་ཞེས་བཤད་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་བགྱི་ན་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཡང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཞེས་བརྗོད་ལགས་མོད་ཀྱི། དོན་དམ་པར་ན་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་སྐྲག་པ་ཡང་མི་དམིགས། མི་སྐྲག་པ་ཡང་མི་དམིགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་ཏེ། བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པ་ཡང་མི་དམིགས་ལགས་སོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་
གསོལ་ཏོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མི་སྐྲག་སྟེ། །མི་སྐྲག་པ་ཡང་མ་མཆིས་ལགས། །ཆོས་རྣམས་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་བས། །ཡང་དག་མཚན་ཉིད་དེ་མ་ལགས། །མ་སྐྱེས་པ་ཡི་བུ་ལ་ཡང་། །བུ་ཞེས་གདགས་པར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། །དེ་ན་བུ་ནི་རྙེད་མི་འགྱུར། །
ཀུན་རྫོབ་ཆོས་རྣམས་དེ་འདྲ་ལགས། །ཇི་ལྟར་མོ་ཤམ་བུ་རྣམས་ནི། །འཆི་བར་འགྱུར་བ་མི་དམིགས་པ། །དེ་བཞིན་ཀུན་རྫོབ་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་དམིགས་ལགས། །ཀུན་རྫོབ་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །མ་བྱུང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། །ཇི་
ལྟར་བར་སྣང་ནམ་མཁའ་ལ། །རི་མོ་བྲིས་པ་མ་མཆིས་བཞིན། །ཀུན་རྫོབ་ལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཅེས། །མི་གང་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི། །དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་ཀྱང་། །མིག་ལྡན་རྣམ་པར་མཐོང་བ་སྨྲ། །ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དམ་པའི་དོན། །དེ་དག་གཉི་ག་མི་རྟོགས་ཏེ། །གང་
གིས་དེ་དག་མི་རྟོགས་པ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་མི་རྟོགས་སོ། །གང་དག་ཆོས་ཉིད་མི་རྟོགས་པ། །དེ་དག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོར་གསུངས། །དེ་དག་འཇིག་རྟེན་མགོན་ཀུན་ཀྱིས། །མུ་སྟེགས་གཞན་ཞེས་རབ་ཏུ་གསུངས། །གང་གིས་ཆོས་ཉིད་རིག་པ་ནི། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་བསྟན་ལ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 275a
སྐྱེས། །བདུད་སྟོང་བྱེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། །དེ་ལ་བསྐྱོད་པར་རྔོ་མི་ཐོགས། །གང་དག་བླ་མེད་སངས་རྒྱས་ས། །ཞི་བ་དེ་ནི་རྣམ་རྟོགས་པ། །མཁས་པ་དེ་དག་སྐྲག་པ་དང་། །མི་སྐྲག་པར་ནི་རྨོངས་མི་འགྱུར། །གང་དག་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ལས། །ཞི་བའི་ས་
ལ་སྤྱད་བགྱིས་པ། །མཁས་པ་དེ་དག་སྐྲག་པ་དང་། །མི་སྐྲག་པར་ཡང་རྟོགས་མི་བགྱིད། །གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ས་ཐོབ་ནས། །མཁས་པ་གང་དག་མི་ཞེན་པ། །དེ་ནི་མི་དབང་སྲས་ལགས་ཏེ། །ཆོས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ཐུགས་ཀྱི་སྲས། །རྟོགས་ཤིང་མངོན་བགྱིས་མཐོང་བ་དང་། །
ཆོས་མཆོག་གང་གིས་རྙེད་དེ་དག །གུམ་ནའང་མྱ་ངན་མི་བགྱིད་ལ། །དགའ་བར་འགྱུར་བའང་མ་མཆིས་ལགས། །འགུམ་པ་ལ་ཡང་དགའ་མི་བགྱིད། །འཚོ་བའང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་མི་བགྱིད། །བཏང་སྙོམས་སྨྲ་བ་དཔའ་བོ་དག །དགེ་བའི་ཆོས་ནི་མང་པོ་བགྱིད། །བྱང་
ཆུབ་ཆེད་དུ་ལམ་སྦྱོང་ཞིང་། །སངས་རྒྱས་རིགས་འཛིན་འདི་དག་ནི། །སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་གང་ལགས་པ། །ཡབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་སློབ། །བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་ཞིང་འཇིགས་མ་མཆིས། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་སྨན་སླད་དུ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡོངས་ཚོལ་ཏེ། །ཞི་བ་མྱ་ངན་
འདའ་བར་ཞུགས། །འཇིག་རྟེན་ཤིན་ཏུ་བསྲེགས་པ་ལ། །དེ་དག་མྱ་ངན་འདའ་སྟོན་ཏེ། །བདག་ཉིད་ལ་ནི་མི་ལྟ་ཞིང་། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་གནས་ལགས། །ཇི་ལྟར་མགོ་ལ་མེ་འབར་བ། །ཞི་བར་བགྱིད་པ་ཚོལ་བ་བཞིན། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དོན་སླད་དུ། །དེ་དག་
དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་ཚོལ། །འགྲོ་ལ་དགའ་བས་ཉིན་མཚན་དུ། །དེ་གང་རང་བྱུང་ཤིན་ཏུ་ཚོལ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་དུ་ཡང་། །ནམས་ཀྱང་བརྩོན་འགྲུས་མི་འདོར་རོ། །བུ་དང་ཆུང་མ་ནོར་དང་འབྲུ། །མགོ་དང་དེ་བཞིན་རྒྱལ་པོའི་སྲིད། །ཞུམ་པ་མ་མཆིས་
ཀུན་བཏང་ཞིང་། །དེ་དག་གཏོང་བ་རབ་ཏུ་བསྒོམས། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱི་དོན་སླད་དུ། །དེ་དག་བྱང་ཆུབ་མཆོག་རེག་འགྱུར། །བློ་མཆོག་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི། །མཐོང་ཞིང་ཐོས་པ་རྙེད་པར་དཀའ། །དེ་ནས་འཁོར་དེར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 275b
གནོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདུས་ཏེ་འདུག་པར་གྱུར་པ་དེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་བགྱི་ན་བར་སྣང་ལ་རྒྱུ་བའི་བྱ་རྟེན་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་མི་ཆགས་པར་གང་དང་གང་དུ་འཚལ་བ་དེ་དང་དེར་མཆི་བ་དེ་
བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་ཏེ་མི་ཆགས་པར་ཆོས་འཆད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཞུགས་ནས་ཇི་སྲིད་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གང་དག་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་
འདིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བཙུད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་
སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད། གྲངས་མེད། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། མཚུངས་པ་མེད། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་
བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 276a
རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེང་གེ་སྒྲོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་སེང་གེ་རྣམ་པར་གནོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེང་གེ་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟོབས་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །
དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤུགས་འཆང་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔལ་བརྩེགས་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
དཔལ་བརྩེགས་རྣམ་པར་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟོབས་ཀྱི་ཤུགས་
རྣམ་པར་གནོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞི་བའི་འོད་ཟེར་ཏོག་གི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །
དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐའ་ཡས་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐའ་ཡས་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་
མའི་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་ཞལ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཟླ་འོད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 276b
ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་སྣང་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདུད་རྩི་འཆང་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་
དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདུད་རྩི་གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་
པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་མིག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མཆོག་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་
ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མཆོག་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲིའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བློ་གྲོས་སྤོས་ཞེས་བྱ་བ་
འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཨུད་པ་ལའི་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐའ་ཡས་སྣང་བའི་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་
ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་ཐམས་ཅད་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རི་རྒྱལ་བ་རྒྱན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་
เล่ม ๕๔ · หน้า 277a
གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པས་སྐྱབས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་དྲུག་ཁྲི་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ།
དེ་དག་གི་ཐོག་མ་ནི་འོད་ཅེས་བྱ། ཐ་མར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲགས་པའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་བཞི་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེ་དག་གི་ཐོག་མར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་
རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་དག་གི་ཐ་མར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་རིག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བྱུང་སྟེ། དེ་དག་གི་ཐོག་མར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདེ་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །
ཐ་མར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་མཆོག་དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ན་གྲགས་སྦྱིན་
ཞེས་བྱ་བ་དང་། དཔའ་མཁས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཚངས་པའི་མིག་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཙན་དན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རབ་མཛེས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སེང་གེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཀུན་ནས་མཛེས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྤོབས་པ་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བློ་གྲོས་མི་ཞན་ཞེས་བྱ་བ་དང་།
དེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འགྲོགས་ན་བདེ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེས་ཤིང་འགྲོགས་ན་བདེ་བ་ཡོན་ཏན་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་དང་ལྡན་པ་བཅུ་གཅིག་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡང་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་
མཁས་ཤིང་ཡིད་རྣོ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཉི་མས་བྱིན་གྲོགས་པོ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རིན་ཆེན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ནས་ཕྱི་རོལ་དུ་འཁྱམ་པའི་ཕྱིར་བྱུང་ནས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 277b
དོང་སྟེ། དེ་དག་དགའ་བ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚལ་ག་ལ་བ་དེར་ཕྱིན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དགའ་བ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚལ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཅུ་གཅིག་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱི་དོན་ལ་སེམས་ཕན་པར་སེམས། བདེ་བར་སེམས་ཤིང་འཁོད་པ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་
ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་དེ་དགའ་བ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚལ་དེ་ན་འཁྱམ་པས་དགའ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚལ་དེ་ན་འཁོད་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་དེས་ཤིང་འགྲོགས་ན་བདེ་ལ་མི་རྒོད་མ་ཁེངས་མི་གཡེང་། མུ་ཅོར་མི་སྨྲ། སྨྲ་བ་མི་མངའ་ཞིང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་ལ། ཤེས་རབ་
ཅན། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ། ཤིན་ཏུ་གྲིམས་པར་གནས་པར་མཐོང་ངོ་། །མཐོང་ནས་དེས་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་ཅིང་ཡུན་རིང་པོར་ཤེས་རབ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པ་དང་འཕགས་པའི་རིགས་ལ་བསྟེན་པས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ལ་སེམས་རབ་ཏུ་དང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་སེམས་རབ་
ཏུ་དང་བས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་ག་ལ་བ་དེར་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་གཡོག་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དོང་ངོ་། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གྲགས་བྱིན་དེས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་འོང་བ་མཐོང་ངོ་། །མཐོང་ནས་བྲམ་
ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་དེའི་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་དང་། ལྟ་བ་དང་། སྨྱང་བ་དང་། བསྐུམ་པའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་ཀྱང་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ཡུན་རིང་དུ་སྤྱད་པའི་སྤྱོད་ལམ་བཞིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འདི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྣོད་དུ་འགྱུར་
རོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་གྲགས་བྱིན་གྱིས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་དག་འདི་ལྟར་ཉི་མས་བྱིན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འགྲོ་བ། བླ་ན་མེད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྣོད་དུ་གྱུར་
པ་འོང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ལ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་བསྐྱེད་ལ་གདམས་པ་དང་། རྗེས་སུ་བསྟན་པས་ཅི་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེའི་དོན་བྱེད་ཅིང་སྣང་བ་སྟོན་པ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་དགོངས་ཤིག །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 278a
ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་གི་གན་དུ་སོང་ནས་འདི་དག་ནི་སྟོན་པའོ། །འདི་དག་ནི་འཕགས་པའོ་ཞེས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ལ་སྟོན་པར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དེ། དེས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་གི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས་
ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འགྲེང་ངོ་། །དེ་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་གྲགས་བྱིན་གྱིས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་དེ་ལ་ཀྱེ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ཁྱོད་འདུག་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་སྐྱེས་བུ་
དམ་པ་དེ་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་རི་མོ་བསྐྱེད་དེ་འདུག་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རིགས་ཀྱི་མནའ་མ་གྱོས་སྒྱུག་གི་མདུན་ན་འདུག་པ་བཞིན་དུ་དམ་པ་དེ་དག་ལ་རི་མོ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནད་པ་ནད་ཀྱིས་བཏབ་ནས་ཡུན་རིང་མོ་ལས་སྨན་པ་མཐོང་ན་དབུགས་བྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་
བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་དེ་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དབུགས་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གསད་པ་ལ་ཐུག་པའི་མི་གསད་དུ་བཀྲི་བ་ལས་དོན་བྱ་བར་འདོད་ཕན་པར་འདོད་བདེ་བར་འདོད་པའི་མི་ལ་ལ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེས་དེ་གསད་
པ་ལས་ཐར་བར་བྱས་ནས་དེ་མི་དེ་ལ་འདི་ནི་བདག་གི་སྐྱབས། བདག་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཅན་ཞེས་དེ་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཆེར་སྐྱེས་པ་བཞིན་དུ། བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ཡང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ལ་བདག་གི་སྐྱབས། བདག་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱས་པ་གཟོ་བ་
སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་གྲགས་བྱིན་གྱིས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ལ་སྨྲས་པ། ཉི་མས་བྱིན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བ་རྙེད་པར་དཀའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཨུ་དུམ་
ཝཱ་རའི་མེ་ཏོག་བརྒྱ་ལ་བརྒྱ་ལམ་ན་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་བརྒྱ་ལ་བརྒྱ་ལམ་ན་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་སྟེ། གང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་མི་འཐུན་པ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་
เล่ม ๕๔ · หน้า 278b
འགལ་བ། ཟབ་པ་མཐོང་བར་དཀའ་བ། རྟོགས་པར་དཀའ་བ། བརྟག་ཏུ་མེད་པ། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཆུད་པ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་གུས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །བསྟི་སྟང་དང་བཅས། རི་མོ་དང་བཅས་པ་ལ་ནི་ཤེས་རབ་ཡང་དག་པར་གནས་ཤིང་བྱམས་པ་བསྐྱེད། ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་འབྱུང་། རིག་པ་བསྐྱེད། མངོན་པར་ཤེས་
པ་མངོན་དུ་འགྱུར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་མདུན་ན་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་མི་འཐུན་པའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་སྟོན་ཅེ་ན། ཉི་མས་བྱིན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། ཆོས་དེ་
དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་མི་འཐུན་པའོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་བྱུང་མི་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མས་བྱིན་གཟུགས་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགགས་པའོ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ཡང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགགས་པའོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་པའོ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མ་
སྐྱེས་པའོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་འགགས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མས་བྱིན་གཟུགས་ཀྱང་མ་འགགས་པའོ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མ་འགགས་པའོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་
སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མི་འོང་མི་འགྲོ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མས་བྱིན་གཟུགས་ཀྱང་མི་འོང་མི་འགྲོ་སྟེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མི་འོང་མི་འགྲོ་བའོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་བྲིས་པ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 279a
མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་སྟེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་ངོ་། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་འཕོས་མ་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་
ཀྱང་མ་འཕོས་མ་སྐྱེས་ཏེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མ་འཕོས་མ་སྐྱེས་སོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་བྱུང་ཀུན་ནས་མ་བྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མ་བྱུང་ཀུན་ནས་མ་བྱུང་སྟེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་
ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མ་བྱུང་ཀུན་ནས་མ་བྱུང་ངོ་། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་ཤིང་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་ཤིང་མེད་པ་སྟེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་
མ་སྐྱེས་ཤིང་མེད་པའོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་མ་གྲུབ་མངོན་པར་མ་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མ་གྲུབ་མངོན་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་མངོན་པར་མ་གྲུབ་བོ། །ཉི་
མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་
ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་བཏགས་པ་མེད་ཅིང་གདགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་བཏགས་པ་མེད་ཅིང་གདགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བཏགས་པ་མེད་ཅིང་གདགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་
འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཙམ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ཐ་སྙད་ཙམ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཙམ་སྟེ། གཟུགས་ཐ་སྙད་ཙམ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 279b
ཡང་ཐ་སྙད་ཙམ་སྟེ། ཐ་སྙད་ཙམ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མས་བྱིན་གཟུགས་ཀྱང་འདི་ལྟར་
ཀུན་རྫོབ་ཙམ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ལས་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་འདི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་
བྲིས་པ་ནི་འདི་ལྟར་མིང་ཙམ་སྟེ། མིང་ཙམ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མིང་ཙམ་སྟེ། མིང་ཙམ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་འདི་ལྟར་མིང་ཙམ་སྟེ། མིང་ཙམ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་
གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་འདི་ལྟར་བརྗོད་པ་ཙམ་སྟེ། བརྗོད་པ་ཙམ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་འདི་ལྟར་བརྗོད་པ་ཙམ་སྟེ། བརྗོད་པ་ཙམ་ལས་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །
དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་འདི་ལྟར་བརྗོད་པ་ཙམ་སྟེ། བརྗོད་པ་ཙམ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་འདི་ལྟར་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་
པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་འདི་ལྟར་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། བཏགས་པ་ཙམ་ལས་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་འདི་ལྟར་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ཚོར་བ་
དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་འདི་ལྟར་འདུ་ཤེས་ཙམ་སྟེ། འདུ་ཤེས་ཙམ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་
เล่ม ๕๔ · หน้า 280a
ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་འདི་ལྟར་འདུ་ཤེས་ཙམ་སྟེ། འདུ་ཤེས་ཙམ་ལས་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ནི་བརྡ་ཙམ་སྟེ། བརྡ་ཙམ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་
གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་འདི་ལྟར་བརྡ་ཙམ་སྟེ། བརྡ་ཙམ་ལས་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཚིག་གང་གིས་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པར་བརྗོད་པའི་ཚིག་ནི་
དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་འདས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་དམིགས། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་དམིགས་སོ། །ཉི་མས་བྱིན་ཡེ་ཤེས་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སྡུག་ཅིང་ཕངས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཏང་ཡང་ཞུམ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་ཡེ་ཤེས་
འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་རྟོགས་པར་མི་བལྟའོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲངས་སུ་མི་འགྲོའོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་
རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་འཁོར་བ་ལས་བསྐྱོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་འཁོར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་
དེ་དག་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་ཞི་བར་སྤྱོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་ཞི་བར་སྤྱོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་གྱིས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 280b
སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གྲགས་བྱིན་གྱིས་བཤད་པ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་ཤིན་ཏུ་བསྟོད་དེ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་ནས་ཡང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་གིས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་དེ་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་
ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཟབ་མོ་འདི་ཐོས་ཀྱང་མ་སྐྲག་སྐྲག་པར་མ་གྱུར། ཤིན་ཏུ་སྐྲག་པར་མ་གྱུར། མ་མྱོས་མྱོས་པར་མ་གྱུར་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བའི་ས་ནི་འདི་ཡིན་
ནོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ཟབ་མོ་གོས་པ་མེད་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས་ཚིམ་ཞིང་མགུ་སྟེ་ཡི་རངས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། དགའ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་མོ་མཐར་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཏོ།། །།བམ་
པོ་བདུན་པ་སྟེ་ཐ་མ། དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དགའ་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ག་ལ་བ་དེར་དོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གྲགས་བྱིན་དེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་མཆོག་དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །ཞི་བའི་དབྱིངས་ལ་རབ་ཞུགས་ཚུལ་རྣམས་ལ། །མཁས་པ་
འདྲེན་པ་རྣམས་ནི་ལེགས་སོ་ཞེས། །གང་གིས་མི་མཆོག་ཤིན་ཏུ་འཐོབ་འགྱུར་བ། །དེ་ནི་མི་རྣམས་དམ་པ་བསྟན་དུ་གསོལ། །འཇིག་རྟེན་མཁས་པས་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་སུ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་མི་རྣམས་རབ་ཏུ་འཇུག །གང་ཐོས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོར་འགྱུར་བ་དག །ཚུལ་
དེ་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་སྨན་སླད་གསུངས། །བདེ་གཤེགས་བདག་གི་རིགས་ལ་གནས་ནས་སུ། །ཐུབ་པས་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྟོད། །རྒྱལ་བས་དེ་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་བར་མཛད། །དེ་དག་ཐོས་ནས་ཤིན་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར། །རྒྱལ་བ་བདག་
เล่ม ๕๔ · หน้า 281a
གིས་ཇི་ཙམ་འཚལ་བ་རྣམས། །འདྲེན་པ་བདག་གིས་ཆོས་རྣམས་བཤད་ལགས་ཏེ། །སྟོན་པས་ཇི་ལྟར་ཆོས་རྣམས་ཀུན་མཁྱེན་པ། །འདྲེན་པས་ལེགས་པར་མ་ལུས་བསྟན་དུ་གསོལ། །དེ་ལ་དགའ་མཆོག་འཇིག་རྟེན་འདྲེན་པ་ཡིས། །རྒྱལ་
སྲས་སྤྱོད་པ་གང་ལ་སྤྱད་པས་ན། །མི་ཡི་གཙོ་བོ་འདྲེན་པར་འགྱུར་བ་ཡི། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་མ་ལུས་ངེས་པར་བསྟན། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་མཚན་ཉིད་གཅིག །མཚན་ཉིད་བྲལ་ཞིང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། །ཞི་བ་ང་མེད་མི་གཡོ་ཡོན་ཏན་མེད། །
སྤོབས་པ་མེད་ཅིང་ཞི་བ་འཚོ་བ་མེད། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་བྱང་བས་སྟོང་། །དངོས་པོ་ཉིད་མེད་ཅུང་ཟད་མེད་པ་སྟེ། །འདི་ནི་བསྟན་པ་མ་ཡིན་སྟོན་པ་མེད། །བཤད་པ་མེད་ཅིང་འཆད་པར་བྱེད་པའང་མེད། །ཚོར་བ་མ་ཡིན་ཚོར་བ་པོ་ཡང་མེད། །ཤེས་
པ་མ་ཡིན་ཤེས་པར་བྱེད་པའང་མེད། །སུ་ལའང་མ་ཡིན་གང་གིས་ཀྱང་མིན་ཏེ། །འདི་དག་མ་བྱས་བྱེད་དུ་བཅུག་པའང་མེད། །སུས་ཀྱང་བླངས་པ་མེད་ཅིང་བཏང་བའང་མེད། །སུས་ཀྱང་བསྒྲགས་པ་མེད་ལ་ཐོས་པའང་མེད། །སུས་ཀྱང་མི་ཤེས་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མེད། །
འདི་དག་དངོས་པོར་སུས་ཀྱང་མཐོང་བ་མེད། །འདི་ནི་ཞི་བ་མ་ཡིན་རྒོད་པའང་མིན། །ཞི་བར་མི་བྱེད་ཞི་བར་བྱས་པའང་མེད། །བྱེད་པ་མ་ཡིན་བྱེད་པ་མེད་པའང་མིན། །སེམས་པ་མེད་ཅིང་ཚོར་བར་བྱེད་པའང་མེད། །འདུས་བྱས་མ་ཡིན་འདུས་མ་བྱས་པའང་མིན། །འཕོ་
བ་མ་ཡིན་མི་འཕོ་བ་ཡང་མིན། །འོངས་པ་མེད་ཅིང་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་མིན། །འདི་ནི་ཀུན་དུ་མི་འཆི་སྐྱེ་བ་མེད། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་བསྐྱེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །འདི་ནི་འགགས་པ་མེད་ལ་འགགས་པའང་མིན། །འདི་ནི་བརྟན་པ་མེད་ཅིང་བཤིག་པའང་མེད། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་
བའི་ཆོས་རྣམས་བཤིག་པའང་མེད། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཤེས་པར་གྱིས། །འདྲེན་པ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་གང་འདས་པ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཚུལ་འདི་རབ་ཏུ་བསྟན། །འདྲེན་པ་སངས་རྒྱས་མ་བྱོན་འབྱུང་བ་རྣམས། །དེ་དག་ཀྱང་ནི་ཚུལ་འདི་འཆད་པར་
เล่ม ๕๔ · หน้า 281b
འགྱུར། །རྣམ་པར་འདྲེན་པ་ད་ལྟར་གང་བྱུང་བ། །རྒྱལ་བ་དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་ཚུལ་འདི་སྟོན། །ཆོས་ཉིད་འདི་དག་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར། །ཞི་བའི་ས་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་འགྱུར་ཏེ། །མཁས་པས་ཤེས་པར་དཀའ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན། །
རྒྱལ་བའི་ཐུགས་སྲས་ཇི་ཙམ་ཤེས་པ་དག །འགྲོ་བ་གཙེས་པ་འདི་ལ་མྱ་ངན་མེད། །དེ་ལ་སྙིང་རྗེ་བླ་ན་མེད་པ་སྟེ། །འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་བྱམས་པར་ཤིན་ཏུ་གནས། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་གྱུར་པས་ན། །རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །མཚན་མ་མེད་
པར་གནས་པར་གྱུར་པས་ན། །དེ་ལ་སྨོན་ལམ་འདེབས་པའང་ཡོང་མེད་དེ། །རླུང་རྣམས་ནམ་མཁའ་དག་ལ་མི་ཐོགས་བཞིན། །དཔའ་བོ་དེ་དག་འགྲོ་བར་མི་ཆགས་སོ། །བསྐལ་པ་མང་པོར་བྱེ་བར་ཀུན་འཁོར་ཞིང་། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་མང་པོ་སྟོན་པར་བྱེད། །ཀུན་དུ་ཀུན་
ནས་ཉོན་མོངས་མི་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་འཚང་རྒྱ་ནུས། །གལ་ཏེ་བདུད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བྱེ་བསྟན་ཏེ། །དེ་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཤེས་སྨྲ་ན་ཡང་། །ངས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡང་དག་རབ་རྟོགས་ཏེ། །ཁྱོད་ནི་འདྲེན་པ་མིན་ཞེས་དེ་སྨྲའོ། །དྲི་མ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མིག་སྦྱངས་
ཏེ། །བདག་ནི་ཐེ་ཚོམ་མ་ལུས་རྣམ་པར་བྱང་། །སྟོང་པར་བདག་ནི་གཞན་དྲིང་གི་མི་འཇོག །ཁྱོད་ནི་གང་ཟག་མཆོག་མིན་ཕར་དེང་ཤིག །དེ་ལྟར་རྒྱལ་བས་ཆོས་ཉིད་བསྟན་པས་ན། །གང་ལ་འདྲེན་པའི་སྲས་རྣམས་གནས་པ་ལ། །བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བདུད་ཀྱིས་ཐུབ་དཀའ་སྟེ། །
ཇི་ལྟར་རི་བོ་བསྐྱོད་པར་མི་ནུས་བཞིན། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་མཆོག་དེ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་ཐོས་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཤུགས་ཐོབ་སྟེ།
དགེ་བའི་རྩ་བ་ཇི་ལྟ་བུའི་ཐོབ་པས་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་ཏེ། དེས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཐབས་མཁས་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་
เล่ม ๕๔ · หน้า 282a
དག་པར་སྒྲུབ་པ་མཐོང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ། ཡུམ་གྱི་ལྷུམས་སུ་ཞུགས་པ་ཡང་མཐོང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ལྷ་འབུམ་གྱིས་མཆོད་ཅིང་ཡུམ་
གྱི་རུམ་དུ་འགྲོ་བ་ཡང་མཐོང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་བཙས་ནས་གོམ་པ་བདུན་འདོར་བ་ཡང་མཐོང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་མངོན་པར་འབྱུང་བ་ཡང་མཐོང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་
ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཡང་མཐོང་། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ལ་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དག་གིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་གསོལ་པ་ཡང་མཐོང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་
ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཡང་མཐོང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་སྤྱོད་ལམ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བ་ཡང་མཐོང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན་
ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཡང་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་བར་སྣང་ལ་འདུག་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་མཆོག་དེ་ལ་
ཚིགས་སུ་བཅད་པས་མངོན་པར་བསྟོད་པ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་རྐང་གཉིས་ཀུན་གྱི་མཆོག །འདྲེན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་དག་ཆོས་བསྟན་པ། །བར་སྣང་གནས་ཀྱི་བྱ་ཡི་རྗེས་བཞིན་དུ། །དངོས་བྲལ་མཚུངས་མེད་ཅི་ཡང་མ་ལགས་པ། །མཚན་མ་མ་མཆིས་ནམ་
མཁར་བྲིས་པ་བཞིན། །དེ་ལྟར་བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་བསྟན་ཏེ། །སྤྲུལ་པ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་གཞན་སྤྲུལ་བཞིན། །ཡང་དག་ཏུ་ན་རྒྱལ་བས་བསྟན་མ་མཆིས། །སོས་ཀའི་དུས་ཀྱི་སྨིག་རྒྱུ་ཇི་བཞིན་དུ། །སྣང་ཡང་ཡང་དག་པར་ནི་མཆིས་མ་ལགས།
เล่ม ๕๔ · หน้า 282b
དེ་བཞིན་བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་བསྟན་ཏེ། །སྟོན་པ་གང་ལགས་དེ་ཡང་དེ་དང་འདྲ། །སྔོན་ཆད་ཐེ་ཚོམ་ནེམ་ནུར་གང་བྱུང་བ། །དེ་ཡང་འདྲེན་པའི་དྲུང་དུ་བྲལ་གྱུར་ཏེ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཀྱང་རིག །འགྲོ་བ་སྒྲོལ་མཛད་རྣམ་པར་འདྲེན་
པར་ཤོག །སྟོབས་བཅུ་དག་གིས་བསྒྲུབས་པ་ཅི་འདྲ་བར། །རྒྱལ་བའི་ཞིང་མཆོག་བཟང་པོ་སྦྱང་བར་བགྱི། །སངས་རྒྱས་རྒྱལ་བ་རྐང་གཉིས་གཙོར་གྱུར་ཏེ། །སྐྱེ་བོ་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་རྟོགས་པར་བགྱི། །སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོས་ཁྱེར་བའི་འགྲོ་བ་རྣམས། །གནས་དང་སྐྱབས་དང་
རྟེན་ཀྱང་མ་མཆིས་པའི། །སྐྱབས་སུ་འགྱུར་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཐར་བགྱི་སྟེ། །རྒ་ཤི་བྲལ་བའི་གནས་ཀྱང་བསྟན་པར་བགྱི། །བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །ཐམས་ཅད་རྒྱལ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡང་བགྱི། །སེམས་ཅན་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ནས་བཏོན་ནས་སུ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་
ཡུལ་དུ་དྲང་བར་བགྱི། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཞི་བའི་ཆོས་བསྟན་པ། །གང་གིས་ཐོས་ནས་གང་ལའང་མི་རེག་པ། །དེ་དག་མཆོག་གི་ཚུལ་ལ་གནས་པར་འགྱུར། །འདྲེན་པ་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པར་འགྱུར། །ཆོས་ཉིད་འདི་ལྟར་མི་གང་རབ་རྟོགས་ཤིང་། །སྟོན་པ་རྒྱལ་
བའི་དབང་པོའི་སྤྱན་སྔ་ནས། །བསྟན་བཅོས་ཀུན་ལ་མཁས་ཤིང་འཇིགས་བྲལ་བ། །དེ་དག་བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་གཤེགས་འགྱུར། །སྟོང་པ་འདི་ཉིད་གང་གིས་རབ་རྟོགས་ཤིང་། །སྟོང་པར་དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་བྲལ་གྱུར་ན། །དེ་དག་མ་སྨས་བདེ་བར་གཤེགས་པར་འགྱུར། །
སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་མང་པོ་འགྲོལ་བར་བགྱིད། །མཁས་པ་བཙོག་པ་ལ་ནི་མི་དགའ་སྟེ། །ཟས་ཀྱི་རོ་རྣམས་ལ་ཡང་ཆགས་མ་མཆིས། །རྟོགས་པ་དགོན་པའི་གནས་ལ་ཤིན་ཏུ་མོས། །དེ་དག་རྐང་གཉིས་དམ་པ་མཁས་པར་འགྱུར། །སྦྱངས་པ་གང་དག་སྟོབས་བཅུས་བསྔགས་པ་དག །དེ་
དག་རྟག་ཏུ་རབ་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར། །འཕགས་པའི་རིགས་ལ་དེ་དག་རྟག་ཏུ་དགའ། །རབ་ཏུ་དགའ་བས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཀྱང་ཐོབ། །དེ་དག་ཆོས་རྣམས་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྔགས། །དེ་ལ་མཁས་པ་གནས་པས་འདི་མཐོང་སྟེ། །ཞི་བ་གང་ལ་བདེ་གཤེགས་གནས་པ་ཡི། །
เล่ม ๕๔ · หน้า 283a
བྱང་ཆུབ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདྲེན་པས་བསྔགས། །འདྲེན་པ་ཁྱོད་ལས་སྟོང་པ་དེང་ཐོས་ཏེ། །ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའང་བདག་གིས་བསྒྲུབས། །སངས་རྒྱས་རྐང་གཉིས་གཙོ་བོར་འགྱུར་བར་བགྱི། །མི་མཁས་འགྲོ་བ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་དགྲོལ། །ཐུབ་
པ་ཁྱོད་ལ་བདག་ནི་སྐྱབས་སུ་མཆི། །གང་ལ་ལོག་པའི་བློ་གྲོས་མི་དམིགས་ཤིང་། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་ལ་ཁྱོད་ནི་ཐེ་ཚོམ་བྲལ། །དེ་སླད་འཇིག་རྟེན་ཁྱོད་དང་འདྲ་མ་མཆིས། །འདྲེན་པ་བདེ་བར་གཤེགས་ལ་གང་བསྟོད་པའི། །བསོད་ནམས་མི་ཆུང་བདག་གིས་བསགས་པས་
ན། །བདག་ནི་དེ་ཡི་དགེ་བའི་ལས་འདི་ཡིས། །མི་ཡི་གཙོ་བོ་འདྲེན་པར་འགྱུར་བར་ཤོག །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་མཆོག་དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་
ནས་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེས་བསྐལ་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ནམས་ཀྱང་སྨྱོས་པ་དང་གླེན་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་དང་དེར་འདྲེན་པ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏོ། །ནམས་ཀྱང་ལོག་པར་ལྟུང་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །ནམས་ཀྱང་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་འཇོག་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །ནམས་ཀྱང་གཞན་གྱི་
ངོར་ལྟ་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །ནམས་ཀྱང་བསྐལ་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཐ་ན་སེ་གོལ་གཏོགས་པ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མ་བྱས་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་གྲགས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བར་
གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་བཟང་སྐྱོང་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་གྲགས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་
སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་མཁས་པའི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་མཁས་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །
เล่ม ๕๔ · หน้า 283b
ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཙན་དན་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱོབ་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་
བུ་ཙན་དན་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་ཚངས་པའི་མིག་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེད་
དཔོན་བཟང་པོ་དེ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་ཚངས་པའི་མིག་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། གང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེས་བྱིན་ཡིན་ནོ། །གང་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་བློ་གྲོས་འཆང་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བཟང་སྐྱོང་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་གང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཀུན་དུ་འཛིན་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་པོས་བྱིན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་གང་རིགས་ཀྱི་བུ་སྤོབས་པ་མཐའ་ཡས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆུའི་ལྷ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་
འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྲམ་
ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་ཉི་མས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དེ་ལྟ་བས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པ་དང་། གཞན་གྱིས་མི་བཀྲི་བར་འདོད་པ་དང་། གཞན་གྱི་ངོར་མི་བལྟ་བར་འདོད་
ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་བསྟེན་པར་བྱ། འགྲོགས་པར་བྱ། བསྙེན་བཀུར་བྱའོ། །ཆོས་ཟབ་མོ་མཉན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འདྲི་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་བྱའོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 284a
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདིས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཇི་སྙེད་ཅིག་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་ལགས།
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་སྙེད་ཅིག་ལ་ཡོངས་སུ་ཞུ་བ་ཞུས་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇམ་དཔལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ས་དང་།
རྩྭ་དང་། ཤིང་དང་། ཡལ་ག་དང་། ལོ་མ་རྣམས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་བྱས་ཀྱང་བགྲང་བར་ནུས་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལས་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཡོངས་སུ་ཞུགས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཐབས་མཁས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་ནི་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། །འཇམ་དཔལ་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད། དཔག་ཏུ་མེད། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ།
མཚུངས་པ་མེད། གཞལ་དུ་མེད། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་ཞི་བའི་ཕུང་པོའི་བསྐལ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པར་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ལྡན་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་
ལྡན་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དབང་པོའི་རྒྱལ་མཚན་ཞེས་བྱ་བ་
འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་པོའི་རྒྱལ་མཚན་དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་ཡང་དགེ་སློང་དཔའ་སྲ་ཞེས་བྱ་བ་མཁས་པ། ཡིད་གཞུངས་པ། བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ། རྟོགས་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་བྱུང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་
เล่ม ๕๔ · หน้า 284b
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དབང་པོའི་རྒྱལ་མཚན་དེ་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་པོའི་རྒྱལ་མཚན་དེ་ལ་ལོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱད་ཅུའི་བར་དུ་ཤིན་ཏུ་གུས་པར་བྱས་ཏེ་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱང་གཟུངས་སུ་
འཛིན་ཅིང་རང་གི་དོན་ཀྱང་མི་གཏོང་སྟེ། དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ལོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱད་ཅུའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་རིམ་གྲོ་བྱས་ཏེ། དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་མཉེས་པར་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལའང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་བསྙེན་བཀུར་བྱས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐོག་མ་དང་། བར་དང་། ཐ་མར་དུས་གསུམ་དུ་བསྟན་པ་རྣམས་
ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཞི་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྐལ་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བྱུང་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་ཡང་མཉེས་པར་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་གྱུར་
ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་རིམ་གྲོ་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མ་དང་། བར་དང་། ཐ་མ་དུས་གསུམ་དུ་བསྟན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །དེའི་འོག་ཏུ་ཟླ་འོད་ཅེས་བྱ་བའི་བསྐལ་པ་བྱུང་སྟེ། དེ་ལ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་མཁས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཀོན་མཆོག་མཁས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དཔའ་སྲ་དེས་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་བརྒྱད་ཅུའི་བར་དུ་ཡིད་དུ་འོང་བས་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ཏེ། ཡིད་དུ་མི་འོང་བས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཀོན་མཆོག་མཁས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེས་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཅུའི་བར་དུ་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ།
เล่ม ๕๔ · หน้า 285a
ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ལྟ་བུར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་འཇུག་པ་བསྟན་ཏོ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་བརྒྱད་ཅུའི་བར་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ལྟ་བུར་བསྟན་ཏེ། དཔའ་སྲ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་ཡང་སྲིད་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་བྲིས་པ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི་ཆུང་ཟད་ཀྱང་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་སྲ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འཇུག་པ་འདི་ཐོས་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཤུགས་ཐོབ་སྟེ། ཇི་ལྟ་བུའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཤུགས་ཐོབ་པས་ནམ་མཁའ་ལ་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་དུ་འཕགས་ཏེ། དེས་ཕྱོགས་
བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མཐོང་། ཁ་ཅིག་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། ཁ་ཅིག་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་
དུ་མས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ། ཁ་ཅིག་ནི་ཚེའི་འདུ་བྱེད་འདོར། ཁ་ཅིག་ནི་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མཐོང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཀོན་མཆོག་མཁས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཟབ་མོའི་
ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །ཞི་བ་བྱང་ཆུབ་མཚུངས་མེད་བཙལ་སླད་དུ། །བདག་གིས་སངས་རྒྱས་འདས་པ་བྱེ་སྟོང་ལ། །ཤིན་ཏུ་གུས་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་ནས་སུ། །སྔོན་གྱི་འདྲེན་པ་དག་ལ་བསྙེན་བཀུར་བགྱིས། །སེམས་ནི་ནམས་ཀྱང་གཞན་
དུ་མ་བསམས་ཏེ། །རྟག་པར་ཡིད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བཞག །ཆོས་རྣམས་སྟོང་པར་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན། །དེ་དག་ཆོས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་བསམས། །བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་མི་གང་མི་མཁས་པ། །མུ་སྟེགས་ཅན་ཀུན་བདག་གིས་ཟིལ་གྱིས་མནན། །ཆོས་རྣམས་
ཐམས་ཅད་ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་བཞིན། །དེ་ལ་བདག་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཅང་མ་མཆིས། །མིག་འདི་དམ་པའི་དོན་དུ་སྟོང་པར་ནི། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་བཤད་པ་ཐོས་ནས་རྟོགས། །མིག་འདི་མིག་ཏུ་མཆིས་པ་མ་ལགས་ཏེ། །མཛངས་པ་མ་ལགས་མི་རྣམས་འདི་ལ་སླད། །ངེས་པར་
เล่ม ๕๔ · หน้า 285b
སྣ་ལྕེ་རྣ་བ་དེ་བཞིན་ཏེ། །ལུས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མཆིས་མ་ལགས། །དེ་བཞིན་སེམས་དང་སེམས་པའང་སྟོང་པ་ཉིད། །སེམས་ནི་དབེན་ཞིང་རབ་ཏུ་སྟོང་པ་ལགས། །གཟུགས་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དབེན་ཞིང་སྟོང་། །སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་ཀྱང་སྟོང་། །
ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་སྟེ། །སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །དེ་བཞིན་ཁམས་ཀྱང་ཁམས་རྣམས་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །བདེན་པའང་བདེན་པས་དེ་བཞིན་སྟོང་པ་སྟེ། །འདི་ལ་མཛངས་པ་མ་ལགས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱང་བསླད། །གང་ནའང་
སྟོང་པར་རིག་པ་མ་མཆིས་པར། །ནམ་མཁའ་བར་སྣང་བྱ་ཡི་རྗེས་དང་མཚུངས། །གང་ནའང་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་མཆིས་པ། །དེ་ནི་ནམས་ཀྱང་གཞན་གྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར། །གང་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་རྙེད་པར། །རང་བཞིན་དེ་མེད་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་རྐྱེན། །རང་བཞིན་
མེད་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་སྐྱེད། །རྒྱུ་དེ་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱང་མི་གཡོ་བརྟན་པར་གནས། །མི་འགྱུར་འཚེ་བ་མ་མཆིས་ཞི་བ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་རིག་པ་མ་མཆིས་ལྟར། །དེ་ལ་མི་མཛངས་འགྲོ་བ་མྱོས་པར་འགྱུར། །
ཇི་ལྟར་རི་བོ་དག་ནི་མི་སྒུལ་བ། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་རྟག་ཏུ་བསྐྱོད་མི་ནུས། །འཆི་འཕོ་མ་མཆིས་སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པའི། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་རྒྱལ་བས་རབ་ཏུ་བསྟན། །གང་གིས་ཡང་དག་ཆོས་རྣམས་ངེས་རྟོགས་པ། །དེས་ནི་རྒྱལ་བ་རྣམ་འདྲེན་བསྙེན་བཀུར་བགྱིས། །
གང་ལ་འདི་འདྲའི་ནན་ཏན་མ་མཆིས་པ། །དེ་དག་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ཉིད་མཆོད་མ་བགྱིས། །གང་གིས་ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཆོས་རྟོགས་པ། །དེས་ནི་རྒྱལ་བ་བདེ་གཤེགས་བཀུར་སྟིར་བགྱིས། །དེ་དག་རྒྱལ་བ་ཆོས་ཀྱིས་མཆོད་བགྱིས་ཏེ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་དེ་དག་
འཚང་ཡང་རྒྱ། །གང་གིས་ཚུལ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་རབ་རྟོགས་པ། །མཁས་པ་དེ་དག་རྒྱལ་བའི་རིགས་ཀྱང་འཛིན། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་དེས་བཟུང་སྟེ། །བྱང་ཆུབ་དམ་པ་མཆོག་ཏུ་འཚང་ཡང་རྒྱ། །རྒྱལ་བ་བརྒྱ་ཡིས་སྟོང་པ་ཉིད་བཤད་དེ། །
เล่ม ๕๔ · หน้า 286a
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲག་ཁྲིག་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ཤུལ་འདིར་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར། །དེ་ལ་མཁས་པ་ཐེ་ཚོམ་གཞར་མི་འབྱུང་། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་རྣམས་གང་བསྟན་པ། །ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་དེ་རིང་བདག་གིས་
འཚལ། །འདྲེན་པ་མི་རྣམས་ཀྱི་ཡང་མཆོག་ཏུ་འགྱུར། །ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བོ་རྣམ་པར་དགྲོལ། །འདི་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རིག་པས་ན། །བདག་གིས་དེ་རིང་ཆོས་ཀྱི་ཡབ་ལ་མཆོད། །གང་སླད་མི་ཡི་གཙོ་བོ་ཁྱོད་འཕགས་པས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་སྐྱབས་
སུ་མཆི། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་སྲས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཀོན་མཆོག་མཁས་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེས་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་དང་དེར་ཡང་གཟུངས་དང་།
ཞི་གནས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏོ། །འཇམ་དཔལ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་སྲར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་འཇམ་དཔལ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདི་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་སྲ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་འདོད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པར་
ཐར་པའི་སྒོ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སློབ་པའི་ཚེ་ཡང་སེམས་གང་ལ་ཡང་མི་ཆགས་མི་ཐོགས་ཏེ། དེའི་སེམས་མ་ཆགས་ཤིང་ཐོགས་པ་མེད་པས་བྱ་བ་གང་དང་གང་ལ་དམིགས་པ་དེ་དང་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །འཇམ་དཔལ་ང་སྟོང་པ་ཉིད་འདི་ལ་སློབ་པ་ན། ཡེ་
ཤེས་ཇི་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས་ཇི་ལྟར་བསམས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཞིང་གར་འདོད་པ་དེར་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཅུ་འདས་པ་ན་རྟག་ཏུ་སྣང་བར་བྱས་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 286b
སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤུགས་འཆང་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཅྭ་བརྒྱད་འདས་པ་ན་རིན་ཆེན་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་
ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དག་པའི་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དྲུག་ཅུ་འདས་པ་ན། དགེ་བ་བསགས་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དོན་ཐམས་ཅད་སེམས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྒྱ་འདས་པ་ན་བཻ་དཱུརྱའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་གསེར་གྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ས་ཡ་ཕྲག་གཉིས་འདས་པ་ན་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་
བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དཔལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱ་འདས་པ་ན་ཞི་བ་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འབུམ་འདས་པ་ན་སྤྲིན་གྱི་ཁ་དོག་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྟོབས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སུམ་བརྒྱ་འདས་པ་ན་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དྲི་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ།
เล่ม ๕๔ · หน้า 287a
དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སུམ་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་འདས་པ་ན་མེ་ལོང་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་
ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྤོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་འདས་པ་ན་ཟླ་བ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྒ་ཤི་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བཅུ་འདས་པ་ན་དུས་ལས་འདས་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དགེ་སྦྱོང་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་
ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན། ཚེ་མཉམ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྤོས་མཆོག་
ཅེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་འདས་པ་ན་ཞི་བའི་ཆོ་ག་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་
པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་དག་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དྲུག་ཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་མ་སྨད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 287b
ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་རིན་པོ་ཆེ་
ཀུན་དུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཟི་བརྗིད་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་
རྒྱས་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱད་ཅེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་ཡིད་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་
ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཙུག་ཕུད་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་ངེས་པར་
སོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཙུག་ཕུད་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་
ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་གྲོང་རྡལ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཞེས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 288a
བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་བདེ་བའི་དྲི་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གནས་མེད་པར་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་འདས་པ་ན་མེ་ཏོག་བཀྲམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་
གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་ཙམ་པའི་ཁ་དོག་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གྲགས་པའི་ལྷ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བཞི་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་ལྷས་སྤྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་
དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཅིག་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་འདས་པ་ན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་
เล่ม ๕๔ · หน้า 288b
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བདུན་ཅུ་རྩ་གཅིག་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་མ་སྨད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་
ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བདུན་ཅུ་རྩ་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་མི་རྟག་གཟི་བརྗིད་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་གསེར་གྱིས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གསོལ་བ་བྱེད་པ་ཞེས་
བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་གསེར་གྱི་གཙུག་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉོན་མོངས་དྲི་མ་སྦྱངས་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་
ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སྣང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔལ་བརྩེགས་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་གྲགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 289a
དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་ལྔའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་གཟི་བརྗིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བློ་གྲོས་འཛིན་
ཅེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་ཚངས་པ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དཔལ་གྱི་གཟི་བརྗིད་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་སངས་རྒྱས་དགྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ།
དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་རིན་ཆེན་
སྒོ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་སློབ་དཔོན་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་རིན་པོ་ཆེའི་རྩེ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐར་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་རིན་ཆེན་མེ་ཏོག་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ས་དང་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 289b
དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་ཤིན་ཏུ་མཛེས་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་ཐམས་ཅད་གཟིགས་
པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་ལྔའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་ཙན་དན་གྱི་དྲི་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་མཐའ་ཡས་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བཞི་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་པ་ན་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོད་དེ། དེ་ན་
ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །འཇམ་དཔལ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་གྲངས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐ་དད་པ་རྣམས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཚེ་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་
མིང་ཐ་དད་པར་ཤེས་པ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བསྐལ་པར་སྨྲས་ཀྱང་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ཆའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་མཐའ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་ཆ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མིང་ཐ་དད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་ཤེས་པ་
ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བསྐལ་པར་སྨྲས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐ་དད་པའི་མཐའ་བདེ་བར་མི་རིག་གོ། །འཇམ་དཔལ་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ངའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཐོས་ན་མོས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཐེག་པ་
འདི་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་དང་། ཐེག་པ་འདི་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རབ་ཏུ་མགུ་བར་བྱས་པ་དེ་དག་ཀྱང་འཇམ་དཔལ་ངའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཐོས་ན་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཅན་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 290a
ཅན་དང་། དེ་མ་ཡིན་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། འཇམ་དཔལ་ངས་མངོན་པར་ཤེས་པ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་གྲངས་མེད། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན་ཡོན་ཏན་རབ་ཏུ་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་
བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བརྩོན་འགྲུས་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ང་ནི་བྲམ་ཟེའི་བུ་མོ་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་
འགྲུས་མཐའ་ཡས་དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱད་ཅུས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བར་གྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཐེག་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ནས་ཐེག་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་ལ་
ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། དེ་དག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་འགྲུས་མཐའ་ཡས་དེའི་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་འཆད་དེ། ང་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་འགྲུས་མཐའ་ཡས་དེ་ལ་རིམ་གྲོ་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ངས་དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཐོས་ནས་བདག་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡང་དེ་བས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་དེ་འདྲ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་
ནས་བདག་གིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྒྱ་ཆེར་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྔོས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་འགྲུས་མཐའ་ཡས་དེས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་
མེད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པར་ལུང་བསྟན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ངས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྒྱ་ཆེར་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་མ་བཏང་བར་གྱུར་ནས་དེ་ལྟར་ངས་དེའི་འོག་ཏུ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ལ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 290b
བསྙེན་བཀུར་བྱས་ཏེ། དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པས་ང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྒྱ་ཆེར་ཡོངས་སུ་དག་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །
བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་འཁོར་བ་ན། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་འདས་པའི་དུས། །སངས་རྒྱས་ཞིང་གི་རྒྱ་བསྐྱེད་ཕྱིར། །དེ་ན་ང་ཡིས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས། །བརྩོན་འགྲུས་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་བ། །གང་ཟག་མཚུངས་པ་མེད་པ་བྱུང་། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་རྣམ་པར་འདུལ། །ལྷར་
བཅས་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ལ་སྟོན། །སངས་རྒྱས་ཆོས་ལ་དབང་བྱེད་ཅིང་། །སྟོབས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །མི་འཇིགས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་ལ་མཁས། །གནས་དང་གནས་མིན་དབང་ཡང་ཐོབ། །ལས་དང་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་རིག །
ལས་རྣམས་ཡང་དག་འཛིན་པ་དང་། །རྣམ་པར་སྨིན་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཁམས་རྣམས་དུ་མར་ཤེས་པ་དང་། །རྣམ་པར་འདྲེན་པ་ཤིན་ཏུ་ལྡན། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དད་པ་རྣམས། །མ་ལུས་ཡང་དག་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་
ཡི། །རིམ་པ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་མཁྱེན། །དབང་པོ་མཆོག་དང་ཐ་མ་རྣམས། །མ་ལུས་པར་ཡང་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །བསམ་གཏན་ཡེ་ཤེས་རྣམ་ཐར་དང་། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །སྙོམས་པར་འཇུག་དང་ཚད་མེད་ལ། །རྐང་གཉིས་དམ་པ་ཤིན་
ཏུ་བསླབས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །དེས་ནི་མི་མཁྱེན་གང་ཡང་མེད། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་ཐམས་ཅད་གཟིགས། །གཟིགས་པ་ལ་ཡང་སྒྲིབ་པ་མེད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་ངས། །སངས་རྒྱས་ཞིང་གི་རྒྱ་དྲིས་ཏེ། །སངས་
རྒྱས་ཞིང་གི་རྒྱ་ཆེ་བ། །བསྐལ་པ་ཆེན་པོ་བདག་ལ་གསུངས། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་བྱང་། །མ་ལུས་ཡང་དག་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །གང་རྣམས་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་མཁྱེན་པ། །དེ་འདྲའི་ཆོས་ནི་ཡོང་མ་མཆིས། །སངས་རྒྱས་ཞིང་གི་སྐྱོན་རྣམས་དང་། །
เล่ม ๕๔ · หน้า 291a
ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་རྒྱ་ཆེ་བ། །རྐང་གཉིས་གཙོ་བོས་བཤད་དུ་གསོལ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྨིན་པ་དང་། །ཇི་ལྟར་མི་རྣམས་འཚང་རྒྱ་བ། །ཉོན་མོངས་གང་གིས་ཉོན་མོངས་པས། །མི་མཁས་
འཁོར་བར་རབ་ཏུ་འཁོར། །མི་རྣམས་གང་གིས་ཉོན་མོངས་པ། །ཉོན་མོངས་དེ་དག་ཁྱོད་ཀྱིས་མཁྱེན། །དེ་ཡི་ལམ་དང་བསམ་པ་རྣམས། །འདྲེན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་མཁྱེན། །ཇི་ལྟར་ཏིང་འཛིན་འབྱུང་བ་དང་། །བྱུང་ནས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དང་། །ཇི་
ལྟར་དེ་ལས་ལྡང་བ་རྣམས། །སྟོན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །བསམ་གཏན་རྣམས་དང་ཚད་མེད་པ། །ཇི་སྙེད་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་དང་། །ཞི་གནས་དང་ནི་ལྷག་མཐོང་རྣམས། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་མཁྱེན། །ཇི་ལྟར་ཆོས་ལ་འདོགས་པ་དང་། གང་
གི་རྐྱེན་གྱིས་བཤད་པ་ཡང་། །དེ་ཡང་སྟོན་པས་རབ་མཁྱེན་ཏེ། །དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་མངའ་ཁྱོད། །ཁྱོད་ཀྱིས་བསྐལ་པ་བྱེར་སྤྱད་པས། །ཡེ་ཤེས་འདི་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་། །སྟོན་པས་སྟོབས་ཀྱི་མཐུ་ཡང་བརྙེས། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་སྟོབས་དང་ལྡན། །བསྐལ་པ་སྟོང་
ཕྲག་བྱེ་བ་ཡི། །བདག་དང་ཕ་རོལ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། །སྤྱོད་པ་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་ཤིང་། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན། །གང་དུ་བྱང་ཆུབ་ཅི་འདྲ་བ། །སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འཇུག །དེ་དག་མ་ལུས་འདྲེན་པ་ཡིས། །ཇི་ལྟ་བུ་ཡང་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །གང་དུ་
ཇི་འདྲ་སྐྱེ་བ་དང་། །གང་དུ་རིགས་ཀྱང་ཅི་འདྲ་བ། །ཇི་ལྟར་ཀུན་དུ་སྤྱད་པ་རྣམས། །དེ་དག་འདྲེན་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །ཐ་མའི་ཆོས་རྣམས་ཅི་འདྲ་བ། །འདྲེན་པས་འཁོར་བ་དེ་རྣམས་ཀྱང་། །འགྲོ་བ་གང་དུ་སྐྱེ་བ་ནི། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །ཅི་འདྲ་བ་ཡི་
ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །སྔོན་ཆད་རྣམ་པར་ལུང་བསྟན་པ། །མཁས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་མཁྱེན་པས། །དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་མངའ་ཁྱོད། །ཚུལ་ཁྲིམས་གང་དང་ཆོས་གང་དང་། །ཅི་འདྲའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ་དང་། །ཡེ་ཤེས་གང་ལ་ཞུགས་པ་ཡང་། །དེ་དག་འདྲེན་པས་རབ་
เล่ม ๕๔ · หน้า 291b
ཏུ་མཁྱེན། །གང་དང་གང་གི་ལས་ཀྱིས་སུ། །སྐྱེ་བ་རྣམས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །རྣམ་སྨིན་ཅི་འདྲ་འཐོབ་པ་ཡང་། །དེ་དག་མགོན་པོས་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །གང་དུ་གནས་པ་དེ་དག་གི། །རྒྱུན་དུ་མཆི་བར་ངེས་པ་ཡང་། །དེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་མ་ལུས་མཁྱེན། །དེ་
སླད་ཡིད་གཉིས་མི་མངའ་ཁྱོད། །གང་གི་ལུས་ཀྱིས་སེམས་གང་སྐྱེས། །དེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་མཁྱེན། །སེམས་དེའི་རྒྱུ་ནི་གང་ལགས་པ། །དེ་ཡང་འདྲེན་པས་ཤིན་ཏུ་མཁྱེན། །སྔོན་ཆད་གནས་པ་མཁྱེན་པ་ནི། །ཁྱོད་དང་འདྲ་བ་ཡོང་མ་མཆིས། །སངས་རྒྱས་
བྱེ་བ་སྟོང་རྣམས་དང་། །འདྲེན་པ་ཁྱོད་ནི་དེ་དང་འདྲ། །སྲོག་ཆགས་སོ་སོའི་དགེ་བ་རྣམས། །རྗེས་སུ་དྲན་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །དེ་སླད་སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་ལ། །འདྲེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་མི་མངའ། །གང་དང་གང་གིས་ལུས་ཀྱིས་སུ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཡི་རྒྱུད་དུ་
མཆི། །དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མཁྱེན། །དེ་སླད་རྒྱལ་བས་ལྷག་མ་མཆིས། །འདྲེན་པ་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ལ། །ཁྱོད་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཡོང་མི་མངའ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་། །སངས་རྒྱས་སྤྱན་གྱིས་རབ་ཏུ་གཟིགས། །སྐྱེ་བ་དང་ནི་འཆི་
འཕོ་མཁྱེན། །ཁྱོད་འདྲ་བ་ནི་ཡོང་མི་གདའ། །ལྷར་བཅས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན། །ཐུབ་པ་ཁྱོད་ལས་ལྷག་མ་མཆིས། །ཟག་པ་ཟད་པའང་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །མ་ལུས་པ་ཡང་རྟོགས་པར་གྱུར། །ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤངས། །ཁྱོད་ཀྱིས་བག་ཆགས་
ཀུན་ཀྱང་བཅོམ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཉོན་མོངས་དང་། །སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱང་འདྲེན་པས་མཁྱེན། །གང་ལ་ཉོན་མོངས་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། །ཉོན་མོངས་འདི་དག་གར་འབྱུང་མཁྱེན། །ཉོན་མོངས་དག་ལ་སྤྱད་པས་ན། །བག་ཆགས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་རྣམས། །དེ་
དག་ཀུན་ཀྱང་ཁྱེད་མཁྱེན་ཏེ། །དེ་ལས་ཁྱོད་ནི་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །བདག་དང་ཕ་རོལ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། །ཉོན་མོངས་གང་གིས་སྤོང་བ་ཡི། །ལམ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །དེ་སླད་ཁྱོད་ནི་ལམ་ལ་མཁས། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་མགོན་རྣམ་འདྲེན་པ། །མཐའ་ཡས་
เล่ม ๕๔ · หน้า 292a
བརྩོན་འགྲུས་དེ་བསྟོད་ནས། །བསྐལ་བྱེ་ཁྲག་ཁྲིག་མཐའ་ཡས་པར། །འགྲོ་བ་གཉིས་སུ་དེ་སྐྱེས་སོ། །འདི་ནས་ལྷ་རིས་ང་སྐྱེས་ཏེ། །རྟག་པར་ལྷ་ཡི་དབང་པོར་གྱུར། །བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་ལྷ་རྣམས་ལ། །རྒྱལ་བའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པར་
བསྟན། །ལྷ་ཡི་གནས་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ། །མི་ཡི་དབང་པོ་རྒྱལ་པོར་གྱུར། །སེམས་ཅན་ཁྲག་ཁྲིག་མཐའ་ཡས་པ། །རྒྱལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བསྟན། །དེ་དག་ང་ཡི་ཆོས་ཐོས་ནས། །བསྟི་སྟང་མཚུངས་མེད་བསྐྱེད་ནས་སུ། །སེམས་ནི་ཐམས་ཅད་
ཉེར་གཞག་སྟེ། །དྲི་མེད་སེམས་ཀྱིས་དེ་དག་ཉན། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་པ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་ངེས་པར་གྱུར། །ང་ཡི་ཚིག་ཐོས་རྟོགས་པ་ནི། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ངེས་པར་གྱུར། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་པ། །སངས་རྒྱས་ཞིང་གི་རྒྱ་
བཤད་ཀྱང་། །བསྐལ་པ་ཁྲག་ཁྲིག་མཐའ་ཡས་སུ། །རྒྱ་ཆེན་བཤད་པ་མི་ཟད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་གང་བརྗོད་དང་། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོས་ཞིང་བསྔགས་པ། །ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་སྟོང་པར་བཤད། །དེ་དག་མ་སྐྱེས་མི་འགག་བསྟན། །གང་འདིར་
སངས་རྒྱས་བསྔགས་པ་དང་། །སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་གང་བསྟན་དང་། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཞིང་བརྗོད་པ། །གང་གིས་བཤད་པའང་དེ་དང་འདྲ། །ཆོས་རྣམས་ཞི་བར་བདེ་གཤེགས་བཤད། །ཞི་བའི་རང་བཞིན་དེ་མི་རྙེད། །གང་ལ་བཤད་པ་དེ་
ཡང་སྟོང་། །འདི་ལ་མགོན་མེད་འགྲོ་བ་མྱོས། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བུ་མོ་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་འགྲུས་མཐའ་ཡས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་ནས་བུད་མེད་
ཀྱི་དབང་པོ་ལས་གྱུར་ཏེ། དེ་ཕྱིན་ཆད་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་སུ་མི་སྐྱེ་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་འདོད་ཅིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་
เล่ม ๕๔ · หน้า 292b
པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྒྲུབ་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པའི་ཚེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏེ། འགུལ་རབ་ཏུ་
འགུལ། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འགུལ། གཡོས་རབ་ཏུ་གཡོས། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་གཡོས། ལྡེག་རབ་ཏུ་ལྡེག །ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ལྡེག །འཁྲུགས་རབ་ཏུ་འཁྲུགས། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འཁྲུགས། འུར་འུར་རབ་ཏུ་འུར་འུར། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འུར་འུར། ཆེམ་ཆེམ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ། ཀུན་
དུ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ། ཤར་ཕྱོགས་དམའ་ན་ནུབ་ཕྱོགས་མཐོ། ནུབ་ཕྱོགས་དམའ་ན་ཤར་ཕྱོགས་མཐོ། ལྷོ་ཕྱོགས་དམའ་ན་བྱང་ཕྱོགས་མཐོ། བྱང་ཕྱོགས་དམའ་ན་ལྷོ་ཕྱོགས་མཐོ། དབུས་དམའ་ན་མཐའ་མཐོ། མཐའ་དམའ་ན་དབུས་མཐོ་བར་གྱུར་ཏོ། །སྲོག་ཆགས་
བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་དྲུག་ལེན་པ་མེད་པར་ཟག་པ་རྣམས་ལས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །དགེ་སློང་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་། དགེ་བསྙེན་མ་ཚད་མེད་པ་ཕྲག་བརྒྱ་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་གོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སྲོག་ཆགས་སྟོང་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་དང་། ལྷ་དང་མིར་བཅས་པའི་སྐྱེ་དགུ་སྔོན་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་དེ་དག་དང་། དགེ་སློང་དེ་དག་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ།། །།འཕགས་པ་དཀོན་
མཆོག་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སྷོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང་། སུ་རེན་དྲ་བོ་དྷི་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བན་དེ་ཡེ་ཤེས་སྡེས་ཞུས་ཏེ་སྐད་གསར་ཆད་ཀྱིས་བཅོས་ནས་སླད་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། །།
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด