འཕགས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་ཏྲཱ་ཡ་སྟྲི་དྴ་ཏྤ་རི་བརྟ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๖๓ · หน้า 155a
སྣ་ཚོགས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་བཟང་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་འབྱོར་ཅིང་རྒྱས་ལ་བདེ་བ་དང་། ལོ་ལེགས་པ་དང་། ཉམས་དགའ་བ་དང་། སྐྱེ་བོ་དང་། མི་མང་པོས་གང་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། གྲོང་ཁྱེར་དེའི་ཤར་ཕྱོགས་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་
ཀྱི་ཆུར་ནི་དཔག་ཚད་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་དོ། །ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཞེང་དུ་ནི་དཔག་ཚད་བཅུ་གཉིས་ཡོད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་བཟང་མཆོག་དེའི་ནང་ན་སེམས་ཅན་ཆེས་མང་བ་དག་གནས་ཀྱི། ཡུལ་ཨང་ག་དང་། མ་ག་དྷཱ་དང་། ཀུ་རུ་འདི་དག་ན་ནི་དེ་ལྟ་མ་
ཡིན་ནོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཅན་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་བཟང་མཆོག་ན་གནས་ཤིང་བཞུགས་ཏེ། དེའི་ཆོས་བསྟན་པ་གཅིག་གིས་སེམས་ཅན་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་སུམ་ཅུ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་དུ་བཏུལ་ཏོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་སུམ་ཅུ་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་
འབྲས་བུ་ལ་བཏུལ་ཏོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་སུམ་ཅུ་ནི་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ལ་བཏུལ་ཏོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་སུམ་ཅུ་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བཏུལ་ཏོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་སུམ་ཅུ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །དེའི་ཉིས་འགྱུར་ནི་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སྦྲང་རྩི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་ཤིང་ལྗོན་པ་རྟག་ཏུ་མེ་ཏོག་
དང་ལྡན་པ་དང་། རྟག་ཏུ་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་དག་ཡོད་དེ། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་དེ་དག་གི་རོ་ནི་དཔེར་ན་རོ་བརྒྱ་དང་སྦྱར་བའི་འབྲས་ཅན་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ལས་སྐྱེས་པའམ། བུད་མེད་དག་གིས་མེ་ཏོག་གཅིག་གམ། འབྲས་བུ་གཅིག་ཟོས་ན་དེ་ཉིན་མཚན་བདུན་
གྱི་བར་དུ་དེས་འཚོ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྤྲོ་བ་དང་མདོག་ཀྱང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ། ལུས་གཟི་བྱིན་དང་ཁ་དོག་དང་ལྡན་པར་ཡང་ཉམས་སུ་ཚོར་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཟོ་བདོག་ཡང་བར་འགྱུར་རོ། །ཟོས་ནས་ཀྱང་ཕྱི་ས་དང་གཅི་བ་མེད་ལ། ངར་སྣབས་དང་
เล่ม ๖๓ · หน้า 155b
སྣབས་ཀྱང་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་ཞིང་རྨེད་པ་ཡང་མེད། ཚོང་བྱེད་པ་ཡང་མེད། རྩིས་བྱེད་པ་ཡང་མེད། ལས་སུ་བྱ་བ་ཡང་མེད་དེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་ཟའོ། །དེ་ན་ཕྱུག་པོ་ཡང་མེད། དབུལ་པོ་ཡང་མེད་དེ།
སེམས་ཅན་དེ་དག་ལོངས་སྤྱོད་མཉམ་མོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་འབུམ་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་ཡོད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ཡང་མེ་ཏོག་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དེ་ན་བཞུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པར་བཞུགས་ནས་གདུགས་ཚོད་ལ་བབ་པ་ན་ཤིང་ལྗོན་པ་རྣམས་དེར་འདུད་པར་འགྱུར་ཏེ། མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་། དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱི་ལྷུང་བཟེད་ཀྱི་ནང་དུ་འབྲུལ་བར་འགྱུར་ལ། བཤོས་གསོལ་ཟིན་པར་རིག་
ནས་ཤིང་ལྗོན་པ་དེ་དག་ཕྱིར་རངས་ཏེ་སྔ་མཁོ་བཞིན་དུ་འདུག་གོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་ཡོན་ཏན་ནི་དེ་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ཀྱང་ལྷག་པར་ཡོད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སེམས་ཅན་
དེ་དག་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པར་ཁྱོད་སོམ་ཉིའམ། ཡིད་གཉིས་སམ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ང་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་གིས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཡང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཉིད་ནས་ལྷོ་དང་ནུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་
གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བདུན་ཁྲི་འདས་པ་ན། གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་ན་གླིང་གཅིག་ནའང་རྒྱལ་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཡོད་དོ། །གླིང་གཅིག་ལ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་བརྒྱད་ཁྲི་དང་། ཚོང་འདུས་
เล่ม ๖๓ · หน้า 156a
བརྒྱད་ཁྲི་ཡོད་དོ། །གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་། ཚོང་འདུས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ན་ཡང་མི་བྱེ་བ་ཕྲག་འབུམ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་། །རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་རང་གི་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ཏོ། །
རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་པོ་སྟེ་ཆོས་མ་ཡིན་པ་སྤངས་པ་ཤ་སྟག་གོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་བཙུན་མོ་བུད་མེད་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཡོད་དེ་བུད་མེད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ཤ་སྟག་གོ། །རྒྱལ་པོ་རེ་
རེ་ལ་ཡང་བུ་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་དོ། །རྒྱལ་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་བུ་མོ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ཉིས་སྟོང་ཡོད་དེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ཤ་སྟག་གོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆད་པ་མེད་པ་དང་། མཚོན་ཆ་མེད་པར་རང་རང་གི་འོག་ཏུ་གཏོགས་པ་
འདུལ་བར་བྱེད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་བློ་གྲོས་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འགྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་ཙམ་གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་མངོན་པར་འཕགས་ནས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གཅིག་གིས་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁྱབ་པར་
བྱས་ནས་འོད་ཟེར་དག་རབ་ཏུ་འགྱེད་པ་དང་། མེ་ཏོག་གི་ཆར་འབེབས་པ་དང་། སིལ་སྙན་བརྒྱ་སྟོང་དག་དཀྲོལ་བཞིན་དུ་ས་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་རབ་ཏུ་བསྐྱོད་ནས། ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་ལྟ་བུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་གསུང་གིས་ཆོས་ཀྱི་
འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྡུལ་མེད་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེས་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཆོས་བསྟན་པས་གླིང་བཞི་པའི་རྒྱལ་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་
เล่ม ๖๓ · หน้า 156b
བུ་དང་བཅས། ཆུང་མ་དང་བཅས། བུ་མོ་དང་བཅས་པ་དེ་དག་མ་གཏོགས་པའི་སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་དེ་དག་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་གོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་དག་བུ་དང་བཅས། ཆུང་མ་དང་
བཅས། བུ་མོ་དང་བཅས་པས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་འཐུན་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གསོལ་བ་འདེབས་སོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགེ་སློང་ཚུར་
ཤོག་ཅེས་གསུངས་པས་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་སོ་སོའི་གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་། ཚོང་འདུས་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དག་ཏུ་གནས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་གནས་སོ། །མ་རྨོས་མ་བཏབ་པའི་
འབྲས་ས་ལུ་ཡང་བྱུང་ངོ་། །ལྷ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དག་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་ཆོས་བསྟན་པ་གཉིས་པ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ལ་བཀོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་
ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་མི་སྐྱེ་བ་དང་འཐུན་པའི་བཟོད་པ་ལ་འགོད་དོ། །ཆོས་བསྟན་པ་གསུམ་པ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ལ་འགོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་འཐོབ་བོ། །ཆོས་བསྟན་པ་བཞི་པ་
ལ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ལ་འགོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་མི་སྐྱེ་བར་བཟོད་པ་འཐོབ་བོ། །རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་དེ་དག་དང་། སྲས་དེ་དག་དང་། རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་དེ་དག་ནི་ལུས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བུད་
མེད་ཀྱི་ལུས་ལས་གྱུར་ཏེ། སྐྱེས་པའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
เล่ม ๖๓ · หน้า 157a
ཆོས་སྟོན་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ང་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་མིང་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་
རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཉིད་ནས་ནུབ་དང་བྱང་གི་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
ལྔ་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་འདས་པ་ན་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྤོས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཙན་དན་སྦྲུལ་གྱི་སྙིང་པོ་འབའ་ཞིག་ཡོད་ལ་སྤོས་དེ་སྲང་གཅིག་ལ་ནི་འཛམ་བུ་གླིང་འདི་རིའོ། །དེ་ན་ཤིང་ལྗོན་པ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དག་ཀྱང་ཡོད་དེ་ཤིང་
གཅིག་ལས་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་དཔག་ཚད་བཅུར་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་ངོ་། །དེ་ན་ས་ཆེན་པོ་ལས་པད་མ་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་ལ་འདབ་མ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། ཁ་དོག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་ལྡན་པ། འཇམ་ཞིང་ཀ་ཙ་ལིན་དི་ཀ་ལྟར་རེག་ན་བདེ་བ་འཕང་དུ་ཁྲུ་བཅུ་པ་ཙམ་དག་སྐྱེས་
ཏེ། པད་མ་རེ་རེའི་དྲིས་ཀྱང་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དྲི་བསུང་ཞིམ་པར་བྱེད་དོ། །གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་ཙན་དན་གྱི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དང་། ཙན་དན་གྱི་འཆག་ས་པད་མ་དང་མེ་ཏོག་གིས་གང་བར་འདུག་གོ། །ཁང་པ་བརྩེགས་
པ་ཤ་སྟག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཁྱབ་པར་འདུག་གོ། །དེ་ན་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་དེ། དཔེར་ན་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཉེ་བར་སྤྱད་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་མི་དེ་དག་
གི་ཉེ་བར་སྤྱད་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྤོས་ལྡན་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤོས་འགྱེད་འོད་ཟེར་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ད་ལྟར་ཆོས་སྟོན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཏམ་ཡོངས་སུ་སྤངས་
เล่ม ๖๓ · หน้า 157b
པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཏམ་འབའ་ཞིག་གསུང་ངོ་། །གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོབ་པ་ཤ་སྟག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པ། བཟོད་པ་གཉིས་པ་ཐོབ་པ། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་མཁས་པ། སྤོབས་པས་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ། སངས་རྒྱས་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་མང་
པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་འདུག་སྟེ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་བསྐུལ་ཏེ་སྐབས་ཕྱེ་ནས་ཆོས་སྟོན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སྤྱན་སྔར་སྟན་ལས་ལངས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་མངོན་པར་འཕགས་ཏེ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གིས་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་དཔག་ཚད་བཅུར་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ནས་འོད་ཟེར་དག་བཀྱེ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་ཐམས་ཅད་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་མེ་ཏོག་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་འབུམ་དང་ལྡན་པ། ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་དག་གིས་ས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་མི་འགྲེང་ཙམ་དུ་བཀྲམ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ལྷ་དང་མིའི་སིལ་སྙན་དག་གི་སྒྲ་འབྱིན་ཏོ། །སིལ་སྙན་དེ་དག་
ལས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་སྒྲ་བརྒྱད་བརྒྱ་འབྱུང་ངོ་། །ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་རེ་རེ་ལ་ཡང་མདོ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བསྡུས་སོ། །མདོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་གིས་བརྗོད་དོ། །དེས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དེ་ལས་མ་ལངས་པར་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་
ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་བཀོད་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་མི་སྐྱེ་བར་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་བྱས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་། །དེ་ན་སེམས་
เล่ม ๖๓ · หน้า 158a
ཅན་ཞར་བའམ། ཐེང་པོའམ། གྱོལ་པོའམ། འོན་པའམ། དབུལ་པོའམ། མདོག་ངན་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤ་སྟག་གོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་
ཆོས་ཀྱི་དགའ་བའི་དགའ་བ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་ཅི་ལ་ཡང་དགའ་བ་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་དགའ་བའི་ཟས་མ་གཏོགས་པར་ཟས་གཞན་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ན་མི་ཁོམ་པར་ལྷུང་ཞིང་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་
ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འགྲོ་བ་མ་གཏོགས་པར་འགྲོ་བ་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤོས་འགྱེད་འོད་ཟེར་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་
དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ང་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་མིང་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཉིད་ནས་བྱང་དང་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཞི་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་འདས་པ་ན། གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མྱ་ངན་གྱིས་འཇོམས་པ་ཞེས་
བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་འཁོད་པ་རྣམས་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཆགས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གིས་སྡང་བ་དང་། གཏི་མུག་གིས་རྨོངས་པ་དང་། བརྐམ་པ་དང་། བརླང་བ་དང་། རྒོད་པ་དང་། མུ་ཅོར་སྨྲ་བ་དང་། དབང་པོ་ཞན་པ་དང་། སེར་སྣ་ཅན་དང་། ཚུལ་
ཁྲིམས་འཆལ་པ་དང་། གནོད་སེམས་ཆེ་བ་དང་། ལེ་ལོ་ཅན་དང་། སྙོམ་ལས་ཅན་དང་། བརྗེད་ངས་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་མེད་པ་དང་། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། ཤེས་རབ་འཆལ་པ་དང་། ལུག་ལྟར་
เล่ม ๖๓ · หน้า 158b
ལྐུགས་པ་དང་། ངོ་ཚ་མི་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་མེད་པ་དང་། གུས་པ་མེད་པ་དང་། སེམས་འཁྲུལ་པ་ཤ་སྟག་གོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ཁ་དོག་ངན་པ་དང་། ཆུང་བར་གྲགས་པ་དང་། བྱད་ངན་པ་དང་། དཀའ་བས་འཚོ་བ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་འདྲིད་པས་གནས་
པ་ཤ་སྟག་གོ། །དེ་ན་ཟླ་བ་དྲུག་ཏུ་ཆར་མི་འབབ་སྟེ། ལོ་ཏོག་ལེགས་པར་མི་སྨིན་ཏོ། །ས་ཆེན་པོ་དེ་ནི་རྩུབ་པ་དང་། མཁྲང་པ་དང་། ཚེར་མ་སྣ་ཚོགས་ཅན་དང་། གཡང་ས་དང་། རི་བྲག་གིས་གང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཆུ་ནི་འབྲུ་མར་
གྱི་སྙིགས་མ་དང་དྲི་མ་དང་འདྲའོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་གོས་དང་། ཆོས་གོས་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དག་གིས་དབུལ་བ་དང་། བཀྲེན་པ་དང་། གཞན་གྱི་ནོར་འཕྲོག་པ་ཤ་སྟག་གོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་རྒྱལ་པོ་སྡང་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། སེམས་ཅན་དེ་
དག་ལ་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་དབང་བྱེད་དེ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ནོར་དང་འབྲུ་བྱུང་ངོ་ཅོག་རྒྱལ་པོའི་མཛོད་དུ་འབྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ཆད་པ་དང་བརྡེག་པ་འབའ་ཞིག་གིས་གཟིར་བ་ཤ་སྟག་གོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་ཚེ་དེའི་སྡུག་
བསྔལ་ཡིན་ནོ། །གང་འཆི་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཤི་ནས་ཕལ་ཆེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་རྣམས་དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ནི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེས་ལོ་བདུན་བརྒྱའི་བར་དུ་ཆོས་བསྟན་ཀྱང་སེམས་ཅན་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཆོས་
མངོན་པར་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ཡང་སྐྱོ་བ་མེད་པའི་སྟེང་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་གྲོང་ངམ། གྲོང་ཁྱེར་རམ། གྲོང་རྡལ་དུ་གནས་ཤིང་བཞུགས་ལ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་སྤྱོས་ཤིང་བརྒྱད་བཀག་སྟེ། སྨོད་
เล่ม ๖๓ · หน้า 159a
ཅིང་བཤུང་བར་བྱེད་ཀྱང་དེར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་དེ་དག་བཟོད་པར་མཛད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་ལོ་བདུན་བརྒྱ་བས་ཀྱང་ལྷག་པས་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་དེ་ཆོས་བསྟན་པ་ལན་ཅིག་ལ།
སེམས་ཅན་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཐོབ་བོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་ནི་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ། །ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་ནི་རྒྱུན་དུ་
ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ཉི་མ་གཅིག་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་བསྙེན་པར་རྫོགས་སོ། །སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཅིག་ལ་གཅིག་ལུང་བསྟན་པས་ཉི་མ་གཅིག་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་
ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པས་དེར་སྐྱེས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་ད་དུང་ཡང་བཞུགས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་གང་གིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་རེ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཉོན་མོངས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་རེ་ཞིག་སྐྱེ་བ་ངན་པ་ལེན་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། མཽད་
གལ་གྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མིང་གིས་རྙེད་པས་འཚོ་བར་བྱེད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་མི་སློབ་པ་དང་། མཽད་གལ་གྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བ་ཡལ་བར་འདོར་ཞིང་ཟློག་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། མཽད་གལ་གྱི་བུ་གཞན་
ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་གི་རྙེད་པའི་བར་ཆད་བྱེད་ཅིང་བསྔགས་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པ་དང་། མཽད་གལ་གྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། ངག་གི་ལས་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་མ་བསྲུངས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། མཽད་གལ་
เล่ม ๖๓ · หน้า 159b
གྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་རེ་ཞིག་འགྲོ་བ་ངན་པར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གཞན་
ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ང་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་མིང་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་
འཕྲུལ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་མཛད་དེ། དེ་ལ་ནི་སྟོན་པས་མ་བསྟན་
པའི་བར་དུ་ཁྱེད་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་ཡོད་དེ། དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་
ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཉིད་ན་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་ང་ཚངས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། གོས་ངུར་སྨྲིག་མི་སྟོན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །
དེ་བཞིན་དུ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་ཀྱང་ང་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ང་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ན་ཇི་ལྟ་བུར་མོས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་མོས་པ་བཞིན་དུ་
ང་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་གཞན་དང་གཞན་དག་ཏུ་ཡང་ང་ཆོས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དཔེར་ན་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རམ། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་གཞལ་
เล่ม ๖๓ · หน้า 160a
མེད་ཁང་ནས་ཀྱང་མི་གཡོ་ལ་གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དག་པར་སྣང་ངོ་། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་རང་གི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་ལས་ཀྱང་མ་གཡོས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ཏུ་ཡང་དག་པར་སྣང་སྟེ། སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་
སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དག་ན་བཞུགས་པ་དང་། འཛམ་བུའི་གླིང་དང་། ལྷའི་གནས་རྣམས་དང་། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དང་གཞན་དག་ན་ཆོས་སྟོན་ཅིང་བཞུགས་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དག་པ་
གང་ལགས། གང་ལ་ཡོན་ཕུལ་ན་མཐུ་ཆེ་བར་འགྱུར་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དག་པ་ནི་འདི་ལགས་སོ་སྙམ་དུ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་འཚལ་བར་བགྱི། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །མཽད་
གལ་གྱི་བུ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཉིད་ལ་ཕྱིར་དྲི་བར་བྱས། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཟོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལན་ཐོབ་ཤིག །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་སྐྱེས་པའམ། བུད་མེད་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་དག་པ་གང་ཡིན། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་ལ་ནི་ཡང་དག་པ་ཅི་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་གསང་སྔགས་དང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ། སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པར་བྱས་པས་ན་དེ་དག་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མ་མཆིས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཅི་གང་གི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པ་
དེའི་བྱ་བ་བྱེད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བགྱིད་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ཁྱད་པར་རམ་ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བ་མེད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་གསང་སྔགས་དང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྟོབས་
เล่ม ๖๓ · หน้า 160b
ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་མང་པོ་སྤྲུལ་ལ། དེ་དག་ཀྱང་མཉམ་ཞིང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། རིག་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་སྟོན་པར་མཛད་ལ། དེ་དག་ཀྱང་མཉམ་ཞིང་ཁྱད་པར་མེད་པ་འདི་ལྟ་
སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་དེ་དེ་ལ་ཡོན་ཕུལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་མཉམ་པར་འགྱུར་རོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མེད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་།
སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཁྱད་པར་ར་མ་ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མེད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བཞེད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་ཡང་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་རང་བཞིན་དང་ཆུ་ཞེང་དང་ལྡན་
པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་སྤྲུལ་པར་མཛད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་དྲུག་ཅུ་དང་ལྡན་པའི་ངག་གི་ལས་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཁྱེན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་
མོས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མོས་པ་དང་། དབང་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པས་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དག་པར་
ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་བཞིས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེ་དག་ལ་ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་
འཕགས་པའམ། ཆེས་གཟུགས་དང་ལྡན་པའམ། ཆེས་ཁ་དོག་དང་ལྡན་པའམ། ཆེས་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་པའམ། ཆེས་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའམ། ཆེས་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པའམ། ཆེས་ཆོས་སྟོན་པ་དང་ལྡན་པའམ། ཆེས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བ་དང་
เล่ม ๖๓ · หน้า 161a
ལྡན་པ་གང་ཡིན། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་ནི་ཐ་དད་པར་བསྟན་པར་མི་ནུས་ལགས་སོ། །བཀའ་བསྩལ་པ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྲུལ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཁྱད་པར་ཡང་མེད། ཐ་དད་དུ་དབྱེར་ཡང་མེད་
པ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལའང་ཐ་དད་པར་དབྱེ་བར་མི་འདོད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་
རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ། ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་སྒྲུབ་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་འཇིག་པ་ཡང་མེད་དོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
དེ་བཞིན་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ། དེ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ལ། དེ་དག་ཀྱང་
གཅིག་གིས་གཅིག་མི་ཤེས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འཛམ་བུའི་གླིང་ལྟ་ཞོག་གི། །གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལྷའམ། མིའམ། དེ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བའི་གནས་ན་གནས་པ་ཇི་སྙེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདུན་དུ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པས་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ལ། དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་གིས་གཅིག་མི་ཤེས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྟ་ཞོག་གི །མཽད་
གལ་གྱི་བུ་ནན་གྱིས་དཔེར་བྱ་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ལ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་སེམས་ཅན་མིར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདུན་དུ་དེ་བཞིན་
เล่ม ๖๓ · หน้า 161b
གཤེགས་པས་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པར་མཛད་ལ། དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་གིས་གཅིག་མི་ཤེས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལྟ་ཞོག་གི །མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན་སེམས་ཅན་དུ་སྨོས་པ་གང་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་ཆེས་མང་གི་སའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷོ་དང་། ནུབ་དང་། བྱང་གི་ཕྱོགས་དང་།
ཕྱོགས་མཚམས་དང་། འོག་དང་སྟེང་གི་ཕྱོགས་བཅུར་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ཕྱོགས་རེ་རེར་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན་སེམས་ཅན་དུ་སྨོས་པ་གང་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་ཆེས་མང་གི །སའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །མཽད་གལ་གྱི་
བུ་ནན་གྱིས་དཔེར་བྱ་ན། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཀྱང་། མཽད་གལ་གྱི་བུ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་རེ་རེའི་མདུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་
བཅས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ལ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་གིས་གཅིག་མི་ཤེས་སོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཕྱོགས་བཅུར་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དག་ན་སེམས་ཅན་འཁོད་པ་རྣམས་ལྟ་ཞོག་གི །མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གདན་
འདི་ལ་བཞུགས་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་རྣམས་གཟིགས་ཏེ། དེ་དག་ནི་ངས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མ་ཉམས་པས་བསྐལ་པ་འབུམ་དུ་ཡང་དཔེར་བླང་བ་བགྲངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྟན་པར་སླ་བ་མ་
ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ནི་དེ་ཙམ་དུ་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །ངས་གདན་འདི་ལ་བཞུགས་བཞིན་དུ་གང་གཟིགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དཔེར་བླང་བ་བགྲངས་པ་དག་གིས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་སངས་རྒྱས་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པས་
เล่ม ๖๓ · หน้า 162a
ཀྱང་ཤེས་པའམ། གཞལ་བའམ། བརྟག་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ན་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འབའ་ཞིག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་བརྒྱ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། སྟོང་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། འབུམ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་།
བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། གཏམས་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། དཀྲིགས་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། མི་འཁྲུགས་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། གྲངས་མེད་པ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཕྲག་ཇི་སྙེད་ཡོད་
པ་དང་། སྟོང་གསུམ་གྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཡོངས་སུ་གང་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་མཁྱེན་ཏོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་ངས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཇི་སྙེད་མཐོང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ན་སེམས་ཅན་གང་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བས་བསྡུས་
ཤིང་སྨོས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ནི་ཆེས་མང་གི་སའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ལ་ཐོབ་ནས་ཀྱང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ཏེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་
འཁོར་ཡོད་པར་གྱུར་ཀྱང་། མཽད་གལ་གྱི་བུ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་རེ་རེའི་མདུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་
ཀྱང་མི་ཤེས་ཏེ་རང་རང་གི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་བརྒྱའི་ཆའམ།
སྟོང་གི་ཆའམ། འབུམ་གྱི་ཆའམ། བྱེ་བ་ཕྲག་འབུམ་གྱི་ཆའམ། གྲངས་སམ། ཆའམ། བགྲང་བའམ། དཔེའམ། རྒྱུ་ཙམ་ཡང་ཡང་དག་པར་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་རྫུ་
เล่ม ๖๓ · หน้า 162b
འཕྲུལ་དང་ཡེ་ཤེས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་ནོ། །མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སེམས་ཅན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་གི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་དང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ཐོབ་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མང་ངམ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་མང་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཁྱོད་མོས་པར་བྱའོ། །ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་བས་ཆེས་མང་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་
པོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གི་སྟོན་པ་འདི་ལྟར་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་དང་། འདི་ལྟར་ཆེ་བར་གྲགས་པ་
དང་། འདི་ལྟར་མཐུ་ཆེ་བ་ནི་བདག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་ལགས་སོ། །དེ་ལྟ་ལགས་ཀྱིས་ཀྱང་བདག་ནི་རྒྱུའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི་ལྟ་བུ་ལས་དམན་པར་གྱུར་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་འདི་ཐོས་ནས་ལན་ཅིག་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ལགས་ན་གང་དག་མོས་པར་བགྱིད་ལ་མོས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་ནས་ཀྱང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལྟ་བུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་འཚལ་ཏེ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་ཕྱག་བགྱི་བའི་གནས་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། ཁྱོད་ཇི་སྐད་ཟེར་
བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དེ་དག་གིས་ནི་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །དེ་དག་ནི་ལོག་པར་ལྟུང་བའི་དོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ལྷ་དེ་དག་དང་། ཀླུ་དེ་དག་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དེ་དག་དང་། ཚངས་པ་དེ་
เล่ม ๖๓ · หน้า 163a
དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་འདི་ཐོས་ནས་ཚིག་འཐུན་པར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་གིས་ཡེ་ཤེས་འདི་ལྟ་བུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་
བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་བསྐྱེད་པའམ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་བས་ན་བདག་ཅག་གིས་འདི་ལ་སོམ་ཉིའམ་ཡིད་གཉིས་སམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་
ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ནས་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་དྲི་ཟ་དེ་དག་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དེ་དག་དང་། ཚངས་པ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་གུས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སིལ་སྙན་འབུམ་སྒྲ་ཕྱུང་ངོ་། །ལྷའི་མེ་ཏོག་ཨུད་པ་ལ་དང་། པད་མ་
དང་། ཀུ་མུ་ད་དང་། པད་མ་དཀར་པོ་དག་གིས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་གཏོར་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བསྟན་པ་ན་སྔོན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པའི་ལྷ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཚིག་
འདི་སྐད་དུ་ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཅག་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མདུན་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷའི་བུ་ཟླ་བ་དང་ཟླ་མཆོག་གིས་འདི་
སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཛིན་པ་དང་། འཆང་བ་དང་། ཀློག་པ་དང་། ཀུན་ཆུབ་པར་བགྱིད་པ་དང་། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དེ་བསོད་ནམས་ཇི་ཙམ་ཞིག་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་
གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་ཟླ་བ་དང་ཟླ་མཆོག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ལྷའི་བུ་དག་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བདག་ཉིད་ཀྱང་འཆང་ལ་གཞན་དག་ལ་ཡང་སྟོན་པ་དེ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་ཡིན་
เล่ม ๖๓ · หน้า 163b
ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷའི་བུ་འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཐོས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སེམས་སམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འབའ་ཞིག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།
ལྷའི་བུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་དབང་པོ་རྣོན་པོ་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་ལྷག་པར་བྱ་བ་བྱས་པ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། ཆུང་ངུ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་བུ་རྣམ་གྲངས་འདིས་ན་གང་དག་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཆང་བ་དང་།
ཀློག་པ་རྣམས་ནི་ཅི་ནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་ཕྱིར་གནས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྷའི་བུ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་ཕྱིར་གནས་པ་དེའི་བསྔགས་པའི་མཐའ་འམ། བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐའ་སངས་རྒྱས་
འབུམ་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བསྐལ་པར་བཞུགས་པས་ཀྱང་བསྟན་པའམ། བཤད་པར་སྤྱོད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ལྷའི་བུ་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཆང་བའམ། གཞན་དག་ལ་སྟོན་པ་དེ་
བསོད་ནམས་ཚད་མེད་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བར་མཁས་པས་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིའི་མིང་ཅི་ལགས། འདི་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བགྱི།
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བྱམས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བར་ཟུང་ཤིག །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུང་ཤིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ལྷའི་བུ་ཟླ་བ་དང་། ཟླ་མཆོག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་དང་། ཚངས་པ་དེ་དག་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དེ་དག་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་།
เล่ม ๖๓ · หน้า 164a
དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཕགས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་པྲཛྙཱ་བར་མ་དང་། ཞུ་ཆེན་
གྱི་ལོ་ཙྪ་བ་བན་དེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།།
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด