ตัวบทไม่มีชื่อ — ประโยคแรก: མཛངས་བླུན་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๗๔ · หน้า 186a
གིས་བསྲུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དེ་འབའ་ཞིག་གི་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དཔེར་ན་ཙམ་པ་ཀའི་མེ་ཏོག་ཟར་མ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཙིར་ན། ཙམ་པ་ཀའི་དྲི་ཞིམ་པོ་ཟར་མའི་མར་ལ་བྲོ་བར་
འགྱུར་ཏེ། བདག་ཀྱང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེང་འདིར་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་བྱེད་པར་འགྱུར། ལུས་དང་སྲོག་ཡལ་ཡང་བླའི། ནམ་དུ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་ཤིང་། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་།
དགེ་འདུན་དང་། ཕ་མ་དང་། སློབ་དཔོན་དང་། བླ་མའི་རིགས་སུན་པར་མི་བྱའོ། །ཡང་བསམས་པ། གལ་ཏེ་བདག་བྲོས་ན་ནི་བུ་མོ་དེ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་གདུངས་པས་ཁྲེལ་དང་ངོ་ཚ་ཡང་མེད་དེ། ཕ་རོལ་ཏུ་བདག་ཟིན་ནས། བདག་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པར་འགྱུར་
ཏེ། གྲོང་མི་དག་གིས་མཐོང་ན་སུན་འབྱིན་པར་འགྱུར་གྱིས། བདག་ནི་ངེས་པར་ཁང་པ་འདི་ཉིད་དུ་ཚེ་འཕོས་པར་བྱའོ་སྙམ་བསམས་ནས། བུ་མོ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྒོ་དག་དམ་དུ་ཆོད་ཅིག །བདག་ནི་ཁང་པ་ཅིག་གི་ནང་དུ་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་དེ་བྱས་ནས་
ཁྱོད་དང་ཕྲད་པར་བྱའོ། །ཞེས་བསྒོ་ནས། བུ་མོ་ཕྱིར་སྒོ་གཅོད་དུ་སོང་བའི་འོག་ཏུ་དགེ་ཚུལ་ཁང་པ་ཅིག་གི་ནང་དུ་ཞུགས་ནས་སྒོ་གཏན་དམ་དུ་བཅུག་སྟེ། ནང་ནས་སྤུ་གྲི་རྙེད་པས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ལུས་ལ་གྱོན་པའི་གོས་རྣམས་ཕུད་ནས་གདང་བུ་ལ་གཟར་ཏེ།
ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཀུ་ཤ་གང་ན་བར་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་ལོགས་སུ་པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་ནས། འདི་སྐད་ཅེས་ཡི་དམ་བཅས་སོ། །བདག་གིས་ནི་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་སྤོང་བ་མ་ལགས། མཁན་པོ་
དང་། སློབ་དཔོན་སྤོང་བ་མ་ལགས། ཚུལ་ཁྲིམས་སྤོང་བ་མ་ལགས་ཀྱིས། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བའི་སླད་དུ་ལུས་འདི་སྤོང་ངོ་། །བདག་གར་སྐྱེས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཟག་པ་ཟད་
เล่ม ๗๔ · หน้า 186b
པ་དང་། འབྲས་བུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་ནས། རང་གི་མགུལ་བ་བཅད་ནས་ཚེ་འཕོས་སོ། །ཁྲག་གིས་གཡོགས་ནས་ལུས་ཀྱང་ཁྲག་གིས་དམར་པོར་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་བུ་མོས་བསམས་པ། རིང་བར་ཐོགས་སྙམ་ནས་སྒོའི་དྲུང་དུ་སོང་སྟེ་བོས་ན་
ཅང་མི་ཟེར་རོ། །བུ་མོས་སྒོ་ཕྱེས་ཏེ་བལྟས་ན་ཚེ་འཕོས་ཟིན་པ་མཐོང་ནས། བསམ་པ་བཞིན་དུ་མ་གྱུར་པས། འདོད་པའི་སེམས་ཀྱང་ཞི་སྟེ། བུ་མོ་ཤིན་ཏུ་མི་དགའ་བས་གདུངས་པས་སྐྲ་ཡང་བཤིག །གདོང་ཡང་སེན་མོས་བྲད་དེ། ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་ངུའོ། །བུ་
མོའི་ཕ་མ་སྟོན་མོ་ལས་ཕྱིར་ལོག་ནས་སྒོ་བརྡུངས་ཏེ་བོས་ན་བུ་མོས་ཅང་མི་སྨྲ་བས། མི་ཞིག་ནང་དུ་བཏང་སྟེ་སྒོ་འབྱེད་དུ་བཅུག་ན། བུ་མོ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མཐོང་བ་དང་། བུ་མོ་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཅི་ཉེས། གཅིག་གིས་ཀྱལ་ཀ་བྱས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་རིགས་སུན་པར་བྱས་སམ་
ཞེས་དྲིས་ན། བུ་མོ་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །བདག་གི་དྲང་པོར་སྨྲས་ན་ནི་རབ་ཏུ་ངོ་ཚ་བ་ཞིག་ན། གལ་ཏེ་དགེ་ཚུལ་གྱིས་བདག་ལ་ཀྱལ་ཀ་བྱས་ཞེས་སྨྲས་ན་ནི། འཕགས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་
མང་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་གྱིས། མི་སླུ་བར་དྲང་པོར་སྨྲའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། བདག་གཅིག་པུ་ཁང་པ་བསྲུང་ཞིང་མཆིས་པ་ལས། དགེ་ཚུལ་དེ་སློབ་དཔོན་གྱི་བསོད་སྙོམས་ལེན་དུ་འོངས་ནས། བདག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེས་ཚིག་པས་དགེ་ཚུལ་བཏེགས་ཏེ། ཚུལ་
ཁྲིམས་བསྲུངས་པ་ཞིག་པས། སེམས་འགྱུར་དུ་མ་བཏུབ་སྟེ། དགེ་ཚུལ་དེས་ཐབས་བྱས་ནས། ཁང་བའི་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ཚེ་འཕོས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་གི་ལུས་བཙོག་པ་འདིས་སྣོད་ཡོངས་སུ་དག་པ་མ་རུངས་པར་བྱས་པའི་སྟེང་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་ཉེས་པ་བགྱིས་
པས་བདག་མི་དགའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ། བུ་མོའི་ཕ་མས་ཐོས་ནས་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུ་མོ་ལ་སྨྲས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་གྱིས། མྱ་ངན་མ་བྱེད་ཅིག་
เล่ม ๗๔ · หน้า 187a
ཅེས་བསྒོ་ནས་ཁང་པར་ཞུགས་ཏེ་བལྟས་ན། དགེ་ཚུལ་གྱི་རུས་བུ་ཙན་དན་དམར་པོ་ལྟར་ཁྲག་གིས་བསྒོས་པ་མཐོང་ནས། ཕྱག་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་སྲོག་ལ་ཡང་མི་བལྟ་བ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བསྔགས་
སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོའི་ཡུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་དགེ་སློང་དག་ཁྱིམ་པའི་ཁྱིམ་དུ་ཚེ་འཕོས་ན། གསེར་གྱི་དོང་ཙེ་སྟོང་བླར་འབུལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་དགེ་བསྙེན་དེ་ཡང་གསེར་གྱི་དོང་ཙེ་སྟོང་ཁྱེར་ནས་ཕོ་བྲང་དུ་སོང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བདག་ལ་ཉེས་པ་བྱུང་གི་དོང་ཙེ་འདི་དག་བཞེས་ཤིག་ཅེས་
གསོལ་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་དེ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ནི་ངའི་ཡུལ་ཕྱོགས་ན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་ཅིང་། དམ་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པས་རང་བཞིན་གྱིས་དྲང་ལ། སྤྱོད་པ་ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་པ་ནི་ཁྱོད་གཅིག་པུར་ཟད་ན། ཁྱོད་ལ་ཉེས་པ་ཅི་ཞིག་བྱུང་། དགེ་བསྙེན་
གྱིས་བདག་གི་བུ་མོ་འདི་ནི་སྨད་དེ། དགེ་ཚུལ་གྱིས་ཇི་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་བསྔགས་ནས། ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་རྒྱས་པར་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་ཚུལ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་སྲོག་ལ་མ་བལྟས་པར་ཟད་ཀྱིས།
ཁྱོད་ལ་ཉེས་པ་མེད་ཀྱིས། དོང་ཙེ་ཁྱེར་ལ་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་སོང་ཤིག །ང་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཁྱིམ་དུ་དགེ་ཚུལ་དེ་ལ་མཆོད་པ་ཞིག་བྱེད་དུ་འོང་ངོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས། གསེར་གྱི་རྔ་བརྡུངས་ཏེ་འཁོར་ཐམས་ཅད་འདུས་ལ་ཞབས་འབྲིང་དུ་ཆོས་ཤིག །དགེ་བསྙེན་དེའི་ཁྱིམ་དུ་དོང་ངོ་
ཞེས་བཀར་བཏགས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཁྱིམ་དུ་གཤེགས་ཏེ། དགེ་ཚུལ་གྱི་རུས་བུ་ཙན་དན་དམར་པོ་ལྟར་ཁྲག་གིས་བསྒོས་པ་གཟིགས་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ཡོན་ཏན་བསྔགས་ནས། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་ཤིང་རྟ་ལ་རུས་བུ་བཞག་ནས།
གང་ན་ཐང་བདེ་བ་ཀུན་གྱིས་མཐོང་བའི་གནས་སུ་སོང་སྟེ། སྤོས་ཀྱི་ཤིང་གིས་བསྲེགས་ནས་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །བུ་མོ་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་པར་ཤིན་ཏུ་བཟང་མོ་ཞིག་སྟེ། བུ་མོ་དེ་ཡང་གནས་མཐོ་བ་ཀུན་གྱིས་མཐོང་བར་བཞག་སྟེ། འཁོར་མང་པོ་ཐམས་
เล่ม ๗๔ · หน้า 187b
ཅད་ཀྱིས་ལེགས་པར་མཐོང་བར་བྱས་ཏེ། མི་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བུ་མོ་འདི་ལྟར་གཟུགས་བྱད་ལེགས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་བཟང་བ་མཛེས་པ་འདི་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་སུ་ཞིག་ཆགས་པར་མི་འགྱུར་ན། དགེ་ཚུལ་འདི་འབྲས་བུ་ཡང་མ་ཐོབ་སྟེ། སྐྱེ་
བ་དང་། འཇིག་པར་བཅས་པའི་ལུས་ཅན་འདིས་ཀྱང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕྱིར། ལུས་དང་སྲོག་བཏང་ཕོད་པ་ནི་ངོ་མཚར་ཆེའོ། །ཞེས་བསྒྲགས་ནས། དེའི་སློབ་དཔོན་ཡང་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། འཁོར་མང་པོ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་དུ་བཅུག་ནས། འཁོར་
དེའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་ནས། ཁ་ཅིག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བར་གསོལ་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །དགེ་ཚུལ་གྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་
བསྲུངས་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་དྲུག་པའོ།། །།དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན། དགེ་སློང་ཆེན་པོའི་དགེ་འདུན་དང་། ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཏེ། ཆོས་སྟོན་ཏོ། །
དེའི་ཚེ་ན་ཡུལ་དེ་ན་ཁྱིམ་བདག་ཆེན་པོ། ཕྱུག་པ། ནོར་མང་བ། གསེར་དང་། དངུལ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་། གླང་པོ་ཆེ་དང་། རྟ་དང་། བ་ལང་དང་། ལུག་དང་། བྲན་ཕོ་དང་། བྲན་མོ་དང་། ལས་བྱེད་པའི་མི་རབ་ཏུ་མང་བ། བང་མཛོད་
རབ་ཏུ་མང་བ་ཞིག་ལ། བུ་ཁྱེའུ་ནི་མེད་ཀྱིས། བུ་མོ་ནི་ལྔ་ཡོད་དེ། དེ་ཡང་མངའ་བྱད་མཛེས་པ་ཤེས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཤ་སྟག་གོ། །དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་བདག་དེའི་ཆུང་མ་སྦྲུམ་མ་ལས། ཁྱིམ་བདག་དེ་ཚེ་འཕོས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོའི་ཡུལ་ཆོས་ཀྱིས།
བུ་ཕོ་མེད་ན་ལོངས་སྤྱོད་ཅི་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱལ་པོས་བཞེས་ཏེ། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་བློན་པོ་ཅིག །དེའི་ནོར་ཕྱུགས་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཅི་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་བརྩིས་ནས། བླར་བཞེས་པར་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བུ་མོ་དེ་དག་གིས་བསམས་པ། བདག་
เล่ม ๗๔ · หน้า 188a
ཅག་གི་མའི་རུམ་མི་བདེ་བ་ཕོའམ། མོའམ། གཏོལ་མེད་དེ། བུ་མོ་ཞིག་བཙས་ན་ནི་ནོར་ཕྱུགས་ཀྱང་རྒྱལ་པོས་བཞེས་པར་ཟད་ན། གལ་ཏེ་ཁྱེའུ་ཞིག་བྱུང་ན། ནོར་བདག་དངོས་ཡིན་ནོ་སྙམ་བསམས་ནས། རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་ཅག་གི་ཕ་གུམ་པས་བུ་མ་མཆིས་པའི་སླད་དུ་ནོར་ཕྱུགས་རྒྱལ་པོས་བཞེས་པ་འདི། ད་ལྟར་བདག་ཅག་གི་མའི་རུམ་མི་བདེ་བ། བྱེ་བྲག་མ་བྱེ་བའི་བར་དུ་བཞག་ཅིང་། གལ་ཏེ་བུ་མོ་ཞིག་ལགས་ན་བཞེས་པ་ཡང་སླ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཁྱེའུ་ཞིག་
ལགས་ན་ནོར་བདག་དངོས་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་དེ་ཡང་དྲང་ཞིང་ཆོས་ཀྱིས་སྲིད་འཚོ་བས། བུ་མོ་དེ་དག་གིས་གསོལ་པ་བཞིན་བྱས་སོ། །དེ་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པར་ཟླ་བ་དགུ་ཚང་ནས་བུ་ཕོ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེ་རྣ་བ་ཡང་མེད། མིག་ཀྱང་མེད། སྣ་ཡང་
མེད། ལྕེ་ཡང་མེད། རྐང་ལག་ཀྱང་མེད་དེ། ཕོ་མཚན་འབའ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཤ་གོང་གོང་པོ་ཞིག་བྱུང་བས། དེའི་མིང་ཡང་མ་འཇི་བྱི་ལ་ཞེས་བྱ་བར་བཏགས་སོ། །དེ་ནས་བུ་མོ་དེ་དག་གིས་ཁྱེའུ་ཞིག་བྱུང་ངོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་བསམས་པ། མིག་
དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་ནི་ནོར་བདག་ཏུ་མི་འགྱུར་གྱིས། གང་ཕོ་མཚན་དང་ལྡན་པ་དེ་ནོར་བདག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། བུ་འདི་ཡང་ཕོ་མཚན་ཡོད་པས་ཕའི་ནོར་བདག་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། བུ་མོ་དེ་དག་ལ་
ནོར་ཕྱུགས་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཅི་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཁྱོད་ཀྱི་མིང་པོ་དབང་སྟེ་མི་བཞེས་སོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བུ་མོ་ཆེན་མོ་ཆོ་རིགས་འཐུན་པ་ལ་བག་མར་བཏང་སྟེ། བུ་མོ་དེས་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་བཀུར་སྟི་བསྐྱེད་ནས། སྟན་བཏིང་བ་དང་། མལ་བྱེད་
པ་དང་། ཕྱག་དར་དོར་བ་དང་། ཁ་ཟས་སྦྱར་བ་དང་། བསུ་བ་དང་། བསྐྱེལ་བ་དང་། ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། གསོང་པོར་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་ཏེ། ལས་སུ་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཇི་ལྟར་བྲན་མོ་དག་རྗེ་མོའི་ལས་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། བུ་མོ་དེ་ཡང་ཁྱིམ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 188b
ཐབ་དེའི་བཀུར་སྟི་བྱེད་པས། ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་ཆུང་མ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོ་ཤུག་ཅེས་བྱ་བ་བདག་ཅག་ཏུ་མ་ཟད་དེ། ཀུན་ལ་ཡང་སྲིད་ན། ཁྱོད་འབའ་ཞིག་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ། བདག་གི་ཕ་ལ་ནོར་ཕྱུགས་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་
ཡོད་དེ། གུམ་པའི་འོག་ཏུ་བུ་མོ་ལྔ་ཡོད་ཀྱང་ནོར་ཐམས་ཅད་རྒྱལ་པོས་བཞེས་པར་ཆད་པ་ལས་མའི་རུམ་མི་བདེ་བར་ཟླ་བ་ཚང་ནས་མིང་པོ་བཙས་ན། མིག་ཀྱང་མེད། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། རྐང་པ་དང་། ལག་པ་ཡང་མེད་དེ། སྐྱེས་པའི་མཚན་འབའ་
ཞིག་ཡོད་པས་ནོར་བ་དག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་བས་ན་དབང་པོ་ཅི་ཡོད་ཀྱང་སྐྱེས་པའི་མཚན་མ་གཅིག་ཙམ་མི་ཕོད་དེ། བདག་ཁྱོད་ལ་བཀུར་སྟི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱིམ་བདག་དེས་ཆུང་མས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏེ། ཆུང་མ་དང་འགྲོགས་ནས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་སླད་དུ་ཁྱིམ་བདག་གི་བུ་དེ། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་ཡང་མ་མཆིས་ཏེ། བཙས་མ་ཐག་ཏུ་
ཤིན་ཏུ་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་ནོར་གྱི་བདག་པོར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱིམ་བདག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་དག་ཞུས་པ་ལེགས་ཀྱིས། ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུང་ཤིག་དང་། ཁྱོད་ལ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཁྱིམ་བདག་གིས་དེ་
བཞིན་དུ་འཚལ་ལོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན། ཁྱིམ་བདག་ཅིག་ལ་ཁྱེའུ་སྤུན་གཉིས་ཤིག་ཡོད་དེ། གཅིག་ནི་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ། གཅིག་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཁྱེའུ་སྤུན་གཉིས་ཆུང་ངུ་ནས་
ཆུ་གང་དང་ཁྲེལ་ལྟས་ཆེ་ལ་ཚིག་བདེན་པར་སྨྲ་བ། རྟག་ཏུ་སྦྱིན་པ་ལ་དགའ་བ། དབུལ་ཕོངས་པ་ལ་མགོན་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་དད་པ་ཆེ་ཞིང་དགེ་བས་ཡུལ་མིས་ཀྱང་བསྔགས་ཏེ། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཞལ་ཅེ་བར་བཅུག་ནས། ཉེས་པ་དང་མ་ཉེས་པ་དཔྱོད་དོ། །དེའི་
เล่ม ๗๔ · หน้า 189a
ཚེ་ན་རྒྱལ་པོའི་ཡུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས། ཡུལ་མི་དག་ལ་གཅིག་ཅིག་བསྐྱིས་ཀྱང་ཞལ་ཅེ་བའི་དྲུང་དུ་ལྷགས་ནས། དཔང་འཛུགས་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་གཞན་མི་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཚོང་པ་ཞིག་རྒྱ་མཚོར་འགྲོ་བ་ལས། དེའི་ནུ་བོ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
ནོར་དབྱིག་མང་པོ་ཞིག་བསྐྱིས་ཏེ་ཅི་དགོས་པར་སྤྱོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་ལ་བུ་གཅིག་པུ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡང་གཞོན་ལ་ཆུང་བས། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་བུ་དེ་ཡང་ཁྲིད་ཅིང་སྦྱིན་པར་བྱས་པའི་ནོར་རྫས་ཀྱང་ཁྱེར་ནས་ཕོ་བོའི་གན་དུ་སོང་ནས། འདི་སྐད་དུ་ཚོང་པ་འདིས་བདག་ལ་
ནོར་འདི་སྙེད་ཅིག་སྔ་སྐྱིན་དུ་འཚལ་ཏེ། རྒྱ་མཚོ་ལས་ནམ་སླར་འཁོར་ན་སྩལ་བར་བགྱིས་པས། གལ་ཏེ་བདག་གུམ་ན་ཡང་བུ་ལ་སྩལ་བར་བགྱིས་ཀྱིས་གཅེན་མཁྱེན་པར་མཛོད་ཅིག །ཕུ་བོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ལོན་པར་ཁྱིམ་
བདག་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཚེའི་དུས་བྱས་སོ། །ཚོང་པ་དེ་ཡང་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་གྲུ་ཞིག་སྟེ། ཚོང་པ་དེ་འབའ་ཞིག་ཤིང་ལེབ་ཅིག་ལ་འཇུས་ནས། ཕྱིར་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་བདག་གིས་ཚོང་པ་དེ་གྲུ་ཞིག་ནས་ནོར་ནི་འཁྱམས་ཏེ་གཅིག་པུར་འཁོར་ཏེ། བདག་
གི་ནོར་རྫས་འདི་སྙེད་ཅིག་ཆགས་མོད་ཀྱིས། བདར་མེད་དོ་སྙམ་བསམས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་ཚོང་པ་དེས་གཞན་ལ་བསྐྱི་གཉའ་བྱས་ནས། ཕྱིར་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་དང་། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་མང་དུ་རྙེད་དེ། བདེ་བར་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་འཁོར་ནས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །
ཁྱིམ་བདག་གི་བུ་འདིས་སྔར་ཡང་བདག་ལ་བུ་ལོན་མི་དེད་པས་ན། མི་འདི་ཆུང་ཆེས་བས་གལ་ཏེ་བརྗེད་དེ་མི་དྲན་ནམ། འོན་ཏེ་བདག་ལ་ཅི་ཡང་མི་བདོག་པས་བུ་ལོན་མི་དེད་པ། བདག་བགམ་མོ་སྙམ་བསམས་ནས། རྟ་བཟང་པོ་ཞིག་ཞོན་ནས། གོས་རིན་པོ་ཆེ་
ཆེན་པོ་གྱོན་ནས་ཚོང་དུས་སུ་སོང་ངོ་། །ཁྱིམ་བདག་གི་བུ་དེས་ཀྱང་ཚོང་པ་དེས་གོས་བཟང་པོ་གྱོན་ཞིང་རྟ་བཟང་པོ་ཞོན་པ་མཐོང་ནས་བསམས་པ། འདི་ནི་ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ལ། བུ་ལོན་བདའོ་སྙམ་བསམས་ནས། མི་ཞིག་ལ་བུ་ལོན་ཆགས་པ་རྣམས་ད་ཕྱིར་མི་
เล่ม ๗๔ · หน้า 189b
སྦྱིན་ནམ་ཞེས་སྤྲིང་ན། དེས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་ཚོང་པ་དེས་བསམས་པ། ཁྱིམ་བདག་འདི་ལ་ནོར་དབྱིག་མང་དུ་བསྐྱིས་པས་བདག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅི་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་གཏུགས་ཀྱང་མི་འཁོར་ཏེ། བདག་གིས་ཐབས་ཤིག་བྱའོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཚོང་པ་དེས་
ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཅིག་ཐོགས་ཏེ། ཞལ་ཅེ་བ་དེའི་ཆུང་མའི་གན་དུ་སོང་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་མོ་མཁྱེན་པར་མཛོད་ཅིག་བདག་གིས་སྔོན་ཁྱིམ་བདག་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་ནོར་ཅུང་ཟད་ཅིག་བསྐྱིས་ཏེ། ད་ཁྱིམ་བདག་གི་བུ་བདག་ལ་བུ་ལོན་དེད་ན། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་སྲང་ཁྲི་རི་བ་
འདི་བཞེས་ཏེ། ཞལ་ཅེ་བ་ལ་བདག་ཅག་གཉིས་འདྲིར་འོངས་ན་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསོལ་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ། བདག་གི་ཁྱིམ་ཐབ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་དྲང་སྟེ་བརྫུན་མི་ཟེར་བས་ན་མི་བཏུབ་ཏུ་ངེས་ན། འོན་ཀྱང་གསོལ་བར་བྱའོ་ཞེས་ནོར་བུ་བླངས་ཏེ། ཁྱིམ་
ཐབ་ནུབ་མོ་སླར་འཁོར་བ་དང་། ཚོང་པས་གསོལ་པ་བཞིན་དུ་རྒྱས་པར་སྨྲས་སོ། །ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་སྨྲས་པ། བདག་གི་ཆུ་གང་དང་ཁྲེལ་ལྟས་ཀྱིས་འཚོ་སྟེ། བརྫུན་མི་སྨྲ་བས་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཞལ་ཅེ་པར་བཅུག་གོ། །གལ་ཏེ་བདག་གིས་བརྫུན་སྨྲས་ན། ད་ནི་རིགས་
གཤའ་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཕྱི་ཉིན་ཡང་ཚོང་པ་འོངས་ནས། ཆུང་མས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་གཏམ་རྒྱས་པར་སྨྲས་ཏེ། ནོར་བུ་ཕྱིར་བྱིན་པ་ལས། ཚོང་པ་དེས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་སྲང་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རི་བ་ཅིག་ཡང་ཕུལ་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚིག་གཅིག་སྨྲས་
པས་སྲང་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་པོ་ནི་མི་ཙམ་པོ་ཡིན་ཏེ་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ན་ཡང་དོང་ཙེ་གཅིག་ཙམ་ཡང་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། འདི་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཆགས་པས་ཚོང་པས་བཅོལ་བ་ལ་བསྒྲུབ་པར་ཁས་བླངས་ཏེ།
དགོངས་སུ་ཁྱིམ་ཐབ་ཕྱིར་འཁོར་བ་དང་། ཁར་རྩང་བདག་གིས་གསོལ་པ་དེ་རུང་བ་འདྲ་ན་དེ་བཞིན་དུ་མཛད་དུ་གསོལ། ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་སྨྲས་པ། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ནི་བརྫུན་མི་ཟེར་བས་ཞལ་ཅེ་བར་བཅུག་གོ། །གལ་ཏེ་བརྫུན་ཞིག་སྨྲས་ན་ཡང་། ཚེ་འདི་
เล่ม ๗๔ · หน้า 190a
ལ་འཇིག་རྟེན་པ་ཀུན་གྱིས་ཡིད་ཆེས་པར་མི་འགྱུར། ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒོའོ། །དེའི་ཚེ་དེ་ན་ཁྱིམ་བདག་དེ་ལ་ཁྱེའུ་འགྲོ་མི་ནུས་པ་གོག་པ་ཙམ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཁྱིམ་བདག་གི་ཆུང་མས་ཁྱིམ་
བདག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ཁྱོད་དང་ཁྱོ་ཤུག་ཏུ་གྱུར་པས་སྲོག་ལ་བབ་པ་ཞིག་སྨྲས་ན་ཡང་ཕྱིར་བཟློག་ཏུ་མི་རེ་ན། འདི་ལྟ་བུའི་དོན་ཆུང་ངུ་ཞིག་ལ་ཡང་ཚིག་བརྟུལ་ཏེ་ངོ་བཟློག་ན་བདག་གསོན་ཏེ་ཡང་མི་རུང་། བདག་གིས་གསོལ་པ་བཞིན་དུ་མ་གྱུར་ན། བུ་
ཡང་བསད་ལ་དེའི་འོག་ཏུ་བདག་ཀྱང་འཆིའོ། །ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། དཔེར་ན་མི་བརྣངས་པ་སྐྱུག་ཏུ་མེད་ལ་མིད་དུ་མེད་པ་ལྟར། བདག་ལ་བུ་གཅིག་པུར་ཟད་དེ། གལ་ཏེ་ཤི་བར་གྱུར་ན་ནོར་གྱི་བདག་པོ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་བུད་མེད་ཀྱི་སྨྲས་
པ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་ཡང་། འཇིག་རྟེན་པ་ཀུན་གྱིས་སྨྲ་བས་ཡིད་མི་ཆེས་ཏེ། མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། མ་རངས་བཞིན་དུ་ཆུང་མས་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་བྱས་པས། ཆུང་མ་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། ཚོང་པ་ལ་
སྨྲས་པ། ཁོ་མོའི་ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་ཀྱང་གནང་གི །དེ་བཞིན་དུ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །ཚོང་པ་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་སོང་སྟེ། གླང་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་གཅིག་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་ནས་གོས་རིན་པོ་ཆེ་གྱོན་ཏེ། གླང་པོ་ཆེ་ལ་ཞོན་ཏེ་ཚོང་དུས་སུ་འོངས་སོ། །
ཁྱིམ་བདག་གི་བུ་དེས་དེ་ལྟ་བུ་མཐོང་ནས་དགའ་སྟེ། ཡིད་ལ་ད་ནི་མི་འདི་ལོངས་སྤྱོད་མང་པོ་དང་ལྡན་གྱིས་བདག་གིས་བདའོ་སྙམ་བསམས་ནས། དྲུང་དུ་སོང་སྟེ་སར་འཕགས་པ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱིམ་བདག་ལ་མཁྱེན་ཏམ་བདག་གི་བུ་ལོན་ཆགས་པ་རྣམས་སྩོལ་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ན།
ཁྱིམ་བདག་དེ་དངངས་པ་སྐད་བྱེད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་བུ་ལོན་ཆགས་པ་མི་དྲན་ནོ། །བུ་ལོན་ཅི་ཞིག་ཆགས་སུ་མཐོང་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱིམ་བདག་གི་བུས་སྨྲས་པ། ལོ་དང་། ཟླ་བའི་ངོ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལ་བདག་གི་ཕ་ལས་ནོར་བསྐྱིས་ཏེ་བདག་གི་ལག་ནས་ནོར་ཁྱེར་བ་ཞལ་ཅེ་བ་ཡང་ཤེས་ན།
เล่ม ๗๔ · หน้า 190b
ཅིའི་ཕྱིར་བསྙོན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཚོང་པས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ནོར་བསྐྱིས་པར་མི་དྲན་ནོ། །མཐོང་བ་ཞིག་ཡོད་ན་མཐོང་བའི་ཐད་དུ་གཏུག་ཏུ་འདོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། ཞལ་ཅེ་བའི་ཐད་དུ་ཕྱིན་ཏེ། མི་འདིས་སྔོན་བདག་གི་ཕ་ལས་ནོར་འདི་སྙེད་ཅིག་བསྐྱིས་ཏེ། ཁུ་བོས་ཀྱང་
མཐོང་ན་མི་འདི་བདག་གི་ཕ་ལས་ནོར་མ་འཚལ་ཏམ་ཞེས་དྲིས་ན། ཁུ་བོས་བདག་ལ་གཏོལ་མེད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚ་བོ་དངངས་ནས་དེའི་ཚེ་བདག་གི་ནོར་ཅི་བསྐྱིས་པ། ཁུ་བོས་ལག་པས་བསྔོས་ཏེ་མི་འདི་ལ་བྱིན་པར་མི་དྲན་ནམ། ཁུ་བོས་སྨྲས་པ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །
དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེ་ཁུ་བོ་ལ་ཁྲོས་ནས་ཁྱོད་དྲང་བའི་ཕྱིར། ཀུན་གྱི་ཞལ་ཅེ་བར་རྒྱལ་པོས་བཅུག་སྟེ། ཡུལ་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དྲང་པོ་ཞེས་བྱས་ནས། བདག་ཚ་བོ་ལ་ཡང་འདི་ལྟར་བྱེད་ན། གཞན་དག་ཐོག་ཏུ་མི་བབ་ཅིང་གཏམས་ལས་བཅད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། འདི་བདེན་ནམ་བརྫུན་ཏེ། དེའུ་རེ་
མངོན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱིམ་བདག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་ཞལ་ཅེ་བ་དེ་ཤེས་པར་འདོད་ན། གཞན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་མ་སེམས་ཤིག །དེ་ནི་མ་འཇི་བྱི་ལ་དབང་པོ་རྣམས་མ་ཚང་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་བརྫུན་ཅིག་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་
པོར་སྐྱེས་ནས། སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་བར་གྱུར་ཏེ། དམྱལ་བ་ལས་ཐར་ནས་སྐྱེ་བ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་དབང་པོ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཤ་གོང་གོང་པོར་སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཚེ་སྦྱིན་པ་ལ་དགའ་བའི་དབང་གིས་རྟག་ཏུ་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེས་ནས། ནོར་གྱི་དབང་དུ་སྐྱེས་སོ། །དགེ་
བའི་ལས་དང་། སྡིག་པའི་ལས་ནི་ཡུན་རིང་དུ་ལོན་ཀྱང་མེད་ཅིང་ཞིག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཁྱོད་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་བསྡམས་ཏེ་སྡིག་པ་མི་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་
ཐོས་ནས། ལ་ལ་ནི་འབྲས་བུ་དང་པོ་ནས་འབྲས་བུ་བཞི་པའི་བར་ཐོབ་པར་གྱུར། ལ་ལ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །ཁྱིམ་བདག་དབང་པོ་མེད་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་བདུན་པའོ།། །།
เล่ม ๗๔ · หน้า 191a
དེའི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ལ་ཆོས་སྟོན་ཅིང་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་དེ་ན་ཁྱིམ་བདག་གི་ཆུང་མ་ཞིག་ལ་བུ་མོ་ཞིག་བཙས་ནས། བུ་མོ་གཞན་པས་འཕགས་
པ་བཞིན་བཟང་བ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་མཛེས་པ་ཞིག་སྟེ། ཐོག་མ་བཙས་ནས་རས་དཀར་པོ་འཇམ་པོས་དཀྲིས་ཏེ་བྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་ཕ་མ་ཡ་མཚན་དུ་གྱུར་ཏེ། མཚན་མཁན་ལ་བསྟན་ནས། མཚན་མཁན་གྱིས་བལྟས་ནས་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་ནས་མིང་ཡང་
དཀར་མོར་བཏགས་སོ། །བུ་མོ་དཀར་མོ་ཅི་ཙམ་དུ་སྐྱེས་པ་བཞིན་དུ་རས་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་ཚད་དུ་སྐྱེས་སོ། །བུ་མོ་དེ་ཕྱིས་ཆེར་སྐྱེས་ནས། ཡུལ་མི་ལས་མང་དུ་ཆུང་མར་སློང་བ་དང་། ཕ་མས་ཀྱང་བུ་མོ་བག་མར་བཏང་བའི་རྒྱན་རྣམས་བརྡུང་སྙམ་ནས་མགར་བ་གཉེར་ཏེ་གསེར་དངུལ་
བཅལ་ལོ། །བུ་མོས་གསེར་དངུལ་བཅལ་བ་མཐོང་ནས་འདི་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ཕ་མ་ལ་དྲིས་པ་དང་། འདི་ནི་ཁྱོད་བག་མར་བཏང་བའི་རྒྱན་རྣམས་བརྡུང་ངོ་། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །བུ་མོས་སྨྲས་པ། བདག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་དད་ཀྱི། བག་མར་མཆིས་པར་མི་དགའོ། །
ཕ་མས་ཀྱང་བུ་མོའི་ཡིད་དང་སྦྱར་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རས་ཕྱུང་སྟེ། ཆོས་གོས་དྲུབ་པར་བཤམས་པ་ལས། བུ་མོས་རས་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། ཁྱོད་ཀྱི་ཆོས་གོས་དྲུབ་བོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བུ་མོས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་ཆོས་གོས་གྱོན་པ་ཡོད་ཀྱི་དྲུབ་མི་དགོས་
སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བཞུགས་པར་ཁྲིད་དེ་འདོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། ཕ་མས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བཞུགས་པར་ཁྲིད་དེ་དོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཁྲིད་དེ་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་ཕྱིན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མགོ་
བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། རབ་ཏུ་བྱུང་བར་གསོལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་འོངས་སོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་པས། སྐྲ་དང་། ཁ་སྤུ་རང་བྱི་སྟེ་ལུས་ལ་གྱོན་པའི་རས་དཀར་པོ་ཡང་ཆོས་གོས་སྨད་ལྔར་གྱུར་ནས། དགེ་སློང་མ་སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ་ལ་གཏད་དོ། །
เล่ม ๗๔ · หน้า 191b
དགེ་སློང་མ་དེས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པས་རིང་པོར་མ་ལོན་པར་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། དགེ་སློང་མ་དཀར་མོས་སྔོན་བསོད་ནམས་ཅི་ཞིག་བསགས་པས་ཁྱིམ་བདག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེས་ཏེ། ལུས་ལ་རས་ཀྱང་མཆིས་ལ་
རབ་ཏུ་ཕྱུང་ནས་རིང་པོར་མ་ལོན་པར་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་བསོད་སྐྱབས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ཏེ། ཉེ་གནས་དང་བཅས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་གཤེགས་པ་ལས་
ཡུལ་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཆོད་པ་རྒྱས་པར་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་གཅིག་ཅིག་འགྲོ་བ་མང་པོའི་དོན་དུ་ཡུལ་མི་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ལ་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སྦྱིན་པ་བྱེད་པར་བསྐུལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་བུད་མེད་འདི་ནི་ཀེ་ཞེས་བྱ་བ་རབ་ཏུ་དབུལ་ཕོངས་པ་ཞིག་སྟེ། ཁྱོ་ཤུག་
གཉིས་ལ་གོས་སུ་རས་ཡུག་གཅིག་ལས་མི་བདོག་སྟེ། ཁྱོ་དོན་གཉེར་དུ་འགྲོ་ན་རས་ཁྱོས་གྱོན་ཏེ། ཆུང་མ་སྒྲེན་མོར་རྩྭའི་ནང་དུ་འདུག་གོ། །ཆུང་མ་དོན་གཉེར་ན་རས་ཆུང་མས་གྱོན་ཏེ། ཁྱོ་རྩྭ་ཕུང་གི་ནང་ན་སྒྲེན་མོར་འདུག་གོ། །ཕྱིས་ཀུན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་དགེ་སློང་དེ་དེའི་སྒོར་
འོངས་ནས་བུད་མེད་དེ་དང་ཕྲད་དེ། ཁྱོད་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་དུ་སོང་ཤིག །ཡོན་ཕུལ་ཅིག་ཅེས་སྦྱིན་པའི་ཡོན་ཏན་བསྔགས་སོ། །སེར་སྣ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བསྟན་ནས། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བར་དཀའ་བ་དང་། ཆོས་ཐོས་པར་དཀའ་བ་དང་།
མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་དཀའ་བའི་གཏམ་རྒྱས་པར་བྱས་ནས། ཆོས་ཉན་དུ་སོང་ཤིག །ཅེས་བསྐུལ་བ་དང་། བུད་མེད་དེས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཅུང་ཙམ་གཞེས་ཤིག །བདག་སླར་མཆིའོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། ཁང་པའི་ནང་དུ་སོང་སྟེ་ཁྱོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྒོ་ན་
དགེ་སློང་ཅིག་ཁྱོད་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་དུ་སོང་ཤིག །ཆོས་ཉོན་ཅིག་སྦྱིན་པ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །བདག་ཅག་ཚེ་སྔ་མ་ལ་སྦྱིན་པ་མ་བྱས་པས་འདི་ལྟར་དབུལ་ཕོངས་པར་གྱུར་ཏེ། ད་ཡང་ཅི་ཞིག་གི་ཚེ་ཕྱི་མའི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བར་བྱ། ཁྱོས་སྨྲས་པ་འདི་ལ་སྦྱིན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 192a
པར་འོས་ན། བདག་ཅག་དབུལ་ཕོངས་ཏེ་ཅི་ཡང་མེད་ན་ཅི་ཞིག་སྦྱིན་པར་བྱ། ཆུང་མས་སྨྲས་པ། ཚེ་སྔ་མ་ཡང་སྦྱིན་པ་མ་བྱས་པས་འདི་ལྟར་དབུལ་བར་གྱུར་ན། ད་ཡང་སྦྱིན་པ་མ་བྱས་ན་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་གར་འགྲོ་སྟེ། བདག་ནི་སྦྱིན་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱིས། ཁྱོད་
ཀྱིས་གནོང་ཤིག །ཁྱོས་བསམས་པ། འདི་ལ་ནི་ནོར་ཁུད་པ་ཞིག་ཡོད་པ་གདའ་སྟེ། སྦྱིན་པ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། ཆུང་མས་བདག་གིས་རས་འདི་སྦྱིན་པར་དགའ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོས་སྨྲས་པ་བདག་ཅག་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ལ་རས་འདི་ལས་མེད་དེ། འདིས་
དོན་གཉེར་ཞིང་འཚོ་བར་ཟད་ནད་སྦྱིན་པར་བྱས་ན་གཉིས་ཀ་སྡོད་དམ་ཅི། ཆུང་མས་སྨྲས་པ། མི་ཞིག་སྐྱེས་པ་ལ་ཚེ་འཕོས་པ་ཡོད་པས་འདིས་མ་སྦྱིན་ཡང་ཚེ་འཕོས་ལ། བྱིན་པ་ཡང་ཚེ་འཕོས་པས་མཉེས་ན་སྦྱིན་པ་བྱས་ཏེ་ཚེ་འཕོས་ན་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་རེ་བ་ཡོད་པས། སྦྱིན་པ་བྱས་ནས་
ཚེ་འཕོས་ཀྱང་བླའོ། །ཁྱོད་ཀྱང་དགའ་བ་བཞིན་དུ་སྦྱིན་པ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བསྒོས་ནས། ཆུང་མ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་སོང་སྟེ། དགེ་སློང་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ་ཅུང་ཟད་མ་གཟིགས་ཤིག །བདག་སྦྱིན་པ་བགྱིའོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དགེ་སློང་གིས་ཁྱོད་སྦྱིན་
པ་བྱེད་ན། མངོན་སུམ་དུ་ལག་གིས་བྱིན་ཅིག །སྦྱིན་པའི་ཚིགས་བཅད་བྱའོ་ཞེས་བསྒོའོ། །བུད་མེད་དེས་སྨྲས་པ། ལུས་ལ་རས་འདི་ལས་མེད་དེ། འགྲོ་ན་གོས་གཞན་མེད་དེ་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལ་བཙོག་པ་དྲི་མ་མནམ་པོ་འདི་གཟིགས་པར་མི་འོས་ཀྱིས། ནང་ནས་འབུལ་ལོ་
ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། ནང་རོལ་ནས་རས་ཕུད་དེ་དགེ་སློང་དེ་ལ་ཕུལ་ལོ། །དགེ་སློང་དེས་སྦྱིན་པའི་ཚིགས་བཅད་བྱས་ནས། རས་དེ་ཐོགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་སློང་དེ་ལ་བུད་མེད་ཀྱིས་ཕུལ་བའི་རས་དེ་འོན་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་
ཏོ། །དགེ་སློང་དེས་ཀྱང་རས་དེ་སངས་རྒྱས་ལ་ཕུལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱག་གིས་བཞེས་སོ། །རས་རྙིང་ཞིང་དྲི་མས་གོས་པས་རྒྱལ་པོའི་འཁོར་རྣམས་རས་དྲི་མ་ཅན་ཕྱག་ཏུ་བཞེས་པ་ལ་འཕྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་མང་པོའི་བསམས་པ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 192b
མཁྱེན་ནས། འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ངས་བལྟས་ན་འཁོར་འདིའི་ནང་ན་སྦྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་འདི་ལས་འདའ་བ་མེད་དོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ལུས་ལ་གྱོན་པའི་གོས་དང་།
རྒྱན་རྣམས་ཕུད་པས་བུད་མེད་ལ་བསྐྱལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་གོས་དང་རྒྱན་ཕུད་ནས་དེའི་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་བསྐྱལ་ཏེ། ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་ཤོག་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །སངས་རྒྱས་བསོད་སྐྱབས་ཀྱིས་འཁོར་མང་པོ་ལ་ཆོས་བཤད་པས་ཕལ་ཆེར་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་གྱུར་
ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བུད་མེད་དབུལ་མོ་དེ་ནི་དགེ་སློང་མ་དཀར་མོ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་བསམ་པ་ཐག་པས་རས་བྱིན་པའི་དབང་གིས་བསྐལ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་གཅིག་གི་བར་གང་ནས་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་རས་དང་བཅས་
སུ་སྐྱེས་ཏེ། བྲེལ་ཕོངས་མེད་ཅིང་ཡིད་བཞིན་དུ་འབྱོར་པར་གྱུར་ཏོ། །སངས་རྒྱས་དེ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས། འདིར་ང་དང་ཕྲད་དེ་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱང་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སྦྱིན་པ་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་
འགྲུས་གྱིས་ཤིག །ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། འཁོར་མང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །དབུལ་མོས་རས་ཕུལ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཅོ་བརྒྱད་པའོ།། །།དེའི་ཚེ་བཙུན་པ་ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ན་ཆེན་པོ་
ཡུལ་ཨ་པ་དེ་ན་འདུག་པ་ལས། ཡུལ་དེ་ན་ཁྱིམ་བདག་ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པ་སེར་སྣ་ཅན་སྙིང་རྗེ་མེད་པ་ཞིག་ལ་བྲན་མོ་རྒན་མོ་ཞིག་ཡོད་དེ། བྲན་མོ་དེ་ངན་ལས་ཐམས་ཅད་བྱེད་ཀྱང་གོས་ནི་ལུས་ལ་མི་གཡོགས། ཟས་ནི་ཁར་མི་མྱོང་སྟེ། རྟག་ཏུ་བརྡུང་བཙོགས་པས་
རྒན་མོས་མ་བཟོད་ནས། སྲོག་འདོར་དུ་འགྲོའོ་སྙམ་ནས་བུམ་པ་ཐོགས་ཏེ་ཆུ་འཆུར་སོང་བ་དང་། ཆུ་འགྲམ་དུ་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་སྟེ་ངུས་སོ། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ན་དེར་འོངས་ཏེ། རྒན་མོ་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་མི་དགའ་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། འཕགས་པ་བདག་རྒས་པའི་སྟེང་དུ་ལས་ནི་
เล่ม ๗๔ · หน้า 193a
ཆེ། བགོ་བ་དང་བཟའ་བ་ནི་མེད། དབུལ་ཕོངས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགུམ་སྙམ་བསམས་མི་དགའ་སྟེ་ངུའོ། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་སྨྲས་པ། རྒན་མོ་ཁྱོད་དབུལ་པོ་བཙོང་ན་ཅི་ཉེས། རྒན་མོས་སྨྲས་པ། དབུལ་ཇི་ལྟར་བཙོང་སུ་ཞིག་དབུལ་ཉོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་།
ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་དབུལ་བཙོང་དུ་རུང་ངོ་། །ཞེས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་བསྒོ་བ་དང་། དབུལ་འདི་ཇི་ལྟར་བཙོང་དྲིའོ་སྙམ་ནས། དབུལ་ཇི་ལྟར་བཙོང་དུ་རུང་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་སྨྲས་པ། ཇི་སྟེ་དབུལ་བཙོང་ཡང་དག་ན་ངས་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་གྱིས་ཤིག །ཅེས་བསྒོ་
བ་དང་། འཕགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་སྔར་ཁྲུས་གྱིས་ཤིག་བཀྲུས་པའི་འོག་ཏུ་སྦྱིན་པ་གྱིས་ཤིག །རྒན་མོས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་ལྷན་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཡང་མེད་ན་ཅི་ཞིག་སྦྱིན་པར་བྱ་བུམ་པ་འདི་ནི་ཇོ་མོའི་ཡིན་ཏེ། དབང་
མ་མཆིས་སོ། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ལྷུང་བཟེད་ཀྱི་ནང་ན་ཆུ་གཙང་མས་ཁོང་ལ་ང་ལ་ཕུལ་ཤིག །ངས་སྦྱིན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བྱའོ། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་ཆུ་བླངས་ཏེ་སྦྱིན་པའི་ཚིགས་བཅད་ཀྱང་བྱས་བསླབ་ཚིགས་ཀྱང་བྱིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་བརྗོད་དུ་བཅུག་
སྟེ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྔགས་ནས་རྒན་མོ་ཁྱོད་ལ་འདུག་པའི་གནས་ཡོད་དམ། རྒན་མོས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་འདུག་པའི་གནས་མ་མཆིས་ཏེ། འཐག་པ་དང་གཏུན་བརྡུངས་པ་དང་། ལས་བྱེད་པའི་གནས་ཉིད་ལ་ཉལ་ལོ། །བར་འགའ་ནི་ལུད་ཕུང་གི་
སྟེང་དུ་ཡང་ཉལ་ལོ། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ངན་ལས་བྱེད་པ་ལ་འགྱོད་པ་དང་། མི་དགའ་བར་མ་བྱེད་པར་བརྩོན་འགྲུས་སུ་ལས་བྱོས་ལ། ཇོ་མོ་བསྙལ་བའི་འོག་ཏུ་དལ་གྱིས་ཇོ་མོའི་སྒོ་ཕྱེ་སྟེ། སྒོའི་ཕག་གམ་གྲབ་གཙང་ཞིག་ཏུ་རྩྭ་གཙང་མ་བཏིང་བ་ལ་འདུག་
ནས་གཞན་མ་སེམས་པར་སངས་རྒྱས་ཡིད་ལ་བྱོས་ལ་དྲན་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ནས་རྒན་མོས་ཀྱང་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་བྱས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པར་མཚན་མོ་འདུག་བཞིན་དུ། ཚེ་འཕོས་ནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷར་སྐྱེས་ནས། དེའི་ཇོ་མོ་ནང་པར་སྔར་ལངས་ནས།
เล่ม ๗๔ · หน้า 193b
ཁྱིམ་གྱི་ནང་ན་བྲན་མོ་ཚེ་འཕོས་པ་མཐོང་ནས། ཁྲོས་ཏེ་རྒན་མོ་འདི་ཁྱིམ་གྱི་ནང་དུ་མ་བཏང་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འདིར་ཚེ་འཕོས། ཞེས་གཤེ་ནས་རྐང་པ་ལ་རྩྭ་ཐག་གིས་བཏགས་ཏེ་བཤལ་ནས་དུར་ཁྲོད་དུ་བསྐྱལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་ན་ལྷའི་སྲས་པོ་ཞིག་ལ་ལྷའི་བུ་མོ་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར་ཏེ་རྩེ་བར་
དགའ་བ་ལས་ཚེ་འདས་ནས་རྒན་མོ་དེ་ལྷའི་སྲས་མོ་དེའི་གནས་སུ་སྐྱེས་སོ། །ལྷར་སྐྱེས་པ་དག་དབང་པོ་རྣོན་པོས་ནི་བདག་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ལྷར་སྐྱེས་པ་ཤེས་སོ། །དབང་པོ་རྟུལ་པོ་དེ་དག་གིས་མི་ཤེས་ཏེ། རྒན་མོ་དེས་ཅིའི་ཕྱིར་ལྷར་སྐྱེས་པ་མི་ཤེས་ཀྱི་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་ལ་ཆགས་
སོ། །དེའི་ཚེ་ཤཱ་རིའི་བུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་ན་འདུག་པ་དེས་ཁྱོད་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ལྷར་སྐྱེས་པ་ཤེས་སམ་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། བདག་གིས་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། ཤཱ་རིའི་བུས་ལྷའི་མིག་གིས་བལྟས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལྷར་གྱུར་པ་མཐོང་བར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ལྷའི་སྲས་མོ་ལྔ་
བརྒྱ་ཙམ་དང་། དུར་ཁྲོད་དུ་ལྷགས་ཏེ། རུས་བུ་ལ་ལྷའི་མེ་ཏོག་གིས་གཏོར། སྤོས་ཀྱི་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །ལྷའི་འོད་ཀྱིས་གྲོང་ཁྱེར་དེ་དག་སྣང་བ་ཆེན་པོས་སྣང་བར་གྱུར་ནས། དེའི་ཇོ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཡ་མཚན་དུ་གྱུར་ཏེ། མི་མང་པོ་ཡང་བལྟར་དོང་བ་ལས།
ལྷ་མང་པོ་རྒན་མོའི་རུས་བུ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པར་མཐོང་ནས་ལྷ་རྣམས་ལ་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་རུས་བུ་འདི་ལ་མཆོད་པ་བྱེད། འདི་ནི་གསོན་པོའི་ཚེ་ན་ཡང་བཙོག་པས་ཀུན་གྱིས་མི་འདོད་ན། ད་ཚེ་འཕོས་པའི་རུས་བུ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ལྷའི་སྲས་མོ་རྣམས་
ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ལྷར་སྐྱེས་པའི་གཏམ་རྒྱས་པར་བྱས་ནས། ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ན་གང་ན་བ་དེར་སོང་ངོ་། །ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་ལྷའི་སྲས་མོ་དེ་དག་ལ་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་ཏེ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་རྒྱས་པར་བྱས་ནས། མི་གཙང་བའི་ཆོས་
དང་འབྱུང་བའི་ཆོས་བསྟན་པས། ལྷའི་སྲས་མོ་དེ་དག་རྡུལ་དང་བྲལ། དྲི་མ་དང་བྲལ་ཏེ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་དག་པར་གྱུར་ནས་ཕྱིར་ལྷའི་གནས་སུ་དོང་ངོ་། །འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་སོ་སོ་ནས་འབྲས་བུ་དང་པོ་ནས་འབྲས་བུ་བཞི་པའི་བར་དུ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 194a
ཐོབ་པར་གྱུར་ནས། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །བྲན་མོ་དབུལ་མོས་ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ན་ལ་དབུལ་བཙོངས་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་དགུ་པའོ།། །།འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་
བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་དེ་ན་ཁྱིམ་བདག་རབ་ཏུ་ཕྱུག་པ། ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེས་བང་མཛོད་གང་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། རིགས་མཉམ་པ་ལས་ཆུང་མ་བླངས་ནས། དེའི་ཆུང་མ་ལ་བུ་ཁྱེའུ་གསེར་གྱི་མདོག་
ལྟ་བུ་ཞིག་བཙས་ཏེ། མཚན་མཁན་གྱིས་བལྟས་ཏེ། དེའི་མིང་གསེར་ལྷ་ཞེས་བཏགས་སོ། །ཁྱེའུ་དེ་བཙས་པ་ན་ཁྱེའུ་དེའི་ཁྱིམ་དུ་ཁྲོན་པ་ཆུ་ཞེང་གབ་པ། ཆུ་ཞེང་ཁྲུ་བརྒྱད་པ་གཏིང་ཟབ་ཁྱད་ཀྱང་ཁྲུ་བརྒྱད་པ་ཅིག་རང་བྱུང་སྟེ། ཁྲོན་པ་དེ་ནས་ཆུ་བཅུས་ན་མིའི་ཡིད་
བཞིན་དུ་འབྱུང་སྟེ། གང་གོས་འདོད་པ་ལ་གོས་འབྱུང་། བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་འདོད་པ་ལ་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་འབྱུང་། གསེར་དང་། དངུལ་དང་། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འདོད་པ་ལ། གསེར་དང་། དངུལ་དང་། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་སྟེ། ཅི་དང་ཅི་འདོད་པ་དེ་དག་ཐམས་
ཅད་ཡིད་བཞིན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །ཁྱེའུ་དེ་གསོས་བསྐྱེད་དེ་ཆེར་སྐྱེས་པ་དང་། རིག་པའི་གནས་ཀྱང་ལོབས་ནས་ཁྱིམ་བདག་དེ་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ཁྱེའུ་དེའི་ཆུང་མ་བཙལ་ལོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཁྱེའུ་དེའི་ཆུང་མ་ཡང་ཁྱེའུ་དེ་དང་འདྲ་བར་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་བཟང་བ་མཛེས་པ།
ཕལ་བས་ལྷག་པ་ཅིག་བཙལ་བར་སེམས་ཏེ། ཡུལ་ཀུན་ཏུ་མནའ་མ་བཙལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡུལ་ཙམ་པ་ན་ཁྱིམ་བདག་རབ་ཏུ་ཕྱུག་པ་ཞིག་ལ་བུ་མོ་གསེར་གྱི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། བུ་མོ་དེ་ཡང་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ། པགས་པ་ཤིན་ཏུ་སྲབ་པ།
རུས་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཞིག་སྟེ། ཐོག་མ་བཙས་པའི་ཚེ་ཡང་ཁྱིམ་ནས་ཁྲོན་པ་ཆུ་ཞེང་དང་། གཏིང་འདྲ་བར་ཁྲུ་བརྒྱད་པ་ཅིག་རང་བྱུང་སྟེ། ཁྲོན་པ་དེ་ལས་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་དང་། གོས་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་དང་ཅི་འདོད་པ་དེ་དག་རང་
เล่ม ๗๔ · หน้า 194b
བྱུང་ངོ་། །ཁྱིམ་བདག་དེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གི་བུ་མོ་བཟང་མོ་འདི་ནི། བུ་ཕོ་འདི་དང་འདྲ་བར་ལུས་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ། བཟང་བ། མཛེས་པ་ཞིག་ལ་བཏང་ངོ་སྙམ་མོ་བསམ་པ་ཞིག་དང་ཕྲད་དེ། བུ་མོའི་གཏམ་ཡང་ཁྱེའུས་ཐོས་ཁྱེའུའི་གཏམ་ཡང་བུ་
མོས་ཐོས་ནས་ཁྱིམ་བདག་གཉིས་གཉེན་བྱ་བར་ཐམས་སོ། །སྟོན་མོ་བྱ་བར་ཐམས་ནས་བུ་མོ་མཉན་ཡོད་དུ་ཁྲིད་དེ། མཉན་ཡོད་དུ་གསེར་ལྷའི་ཁྱིམ་དུ་ཕྱིན་ནས། གསེར་ལྷས་སངས་རྒྱས་དང་དགེ་འདུན་རྣམས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་དགེ་འདུན་དང་
བཅས་ཏེ། བཤོས་ལ་གཤེགས་ནས། གསེར་ལྷ་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ལ་དམ་པའི་ཆོས་རྒྱས་པར་བསྟན་ནས། གསེར་ལྷ་ཁྱོ་ཤུག་དང་། ཁྱིམ་བདག་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཀྱིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་ཆོས་ཐོས་ནས་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུའི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་ཤིན་ཏུ་
འབར་བ་ཀུན་ཞི་ནས། སེམས་རྣམ་པར་དག་པས་ཆོས་རྟོགས་ཏེ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སླར་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གཤེགས་པ་དང་། གསེར་ལྷ་དང་། གསེར་འོད་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཀྱང་ཕ་མ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་
གསོལ་ནས། ཕ་མས་ཀྱང་གནང་སྟེ། གཉི་ག་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བདག་ཅག་གཉིས་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །ཞེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་འོངས་སོ། །
ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས། སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་རང་བྱི་སྟེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་གྱོན་པའི་དགེ་སློང་དུ་གྱུར་ཏོ། །གསེར་ལྷ་ནི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་གྱི་ནང་དུ་སོང་ངོ་། །གསེར་འོད་ནི་སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ་ལ་གཏད་དེ། གཉི་ག་རིང་པོར་མ་ལོན་པར་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ནས། རིག་པ་
གསུམ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ལ་སོགས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དེ་དག་ཐེ་ཙོམ་དུ་གྱུར་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
เล่ม ๗๔ · หน้า 195a
དགེ་སློང་གསེར་ལྷ་དང་། གསེར་འོད་གཉིས་སྔོན་ལས་ཅི་བགྱིས་ན། ཐོག་མ་བཙས་པ་ན། འདི་ལྟར་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ཏེ། ཁྲོན་པ་ལས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རེ་བ་ཡོངས་སུ་གང་བར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་གཅིག་གི་ཕ་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ནས། དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་དེའི་བསྟན་པ་ལ་ཞུགས་པའི་དགེ་སློང་དག་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ལྗོངས་རྒྱུ་ཞིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་
བྱེད་དེ། དེ་དག་ལ་ཁྱིམ་བདག་རིགས་ཆེ་ཞིང་མཐོ་བ་ཀུན་གྱིས་ཆོས་གོས་དང་། བསོད་སྙོམས་མི་བྲེལ་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་བདག་དབུལ་པོ་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །བདག་ཅག་གཉིས་ཕ་མ་ཡོད་པའི་ཚེ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་
དང་ལྡན་ཏེ། བང་མཛོད་ཡོངས་སུ་གང་ཡང་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་དང་མ་ཕྲད། ད་འདི་ལྟར་ཕོངས་བྲེལ་ཏེ་ཅི་ཡང་མི་བདོག་ནས། རྩྭ་ཕུང་གི་སྟེང་ན་ཉལ་ཞིང་བྲེ་གང་། ཕུལ་གང་ཡང་མི་བདོག་པའི་ཚེ། འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་གཤེགས་ནས། ཁྱིམ་བདག་
ཕྱུག་པོ་དེ་ཀུན་ཆོས་གོས་དང་། བསོད་སྙོམས་འབུལ་ན། བདག་ཅག་ནི་ཅི་ཡང་དབུལ་དུ་མེད་དོ། །སྙམ་བསམས་ཏེ། རབ་ཏུ་མི་དགའ་ནས་ངུས་ངུས་སོ། །ཁྱིམ་ཐབ་ངུས་པའི་མཆི་མ་ཆུང་མའི་ལག་པར་ལྷུང་ནས། ཆུང་མས་ཁྱོ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ངུ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་།
ཁྱོད་མི་ཤེས་སམ། གྲོང་ཁྱེར་འདི་ན་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་གཤེགས་ཏེ། ཁྱིམ་བདག་ཕྱུག་པོ་ཀུན། དེ་དག་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་ན། བདག་ཅག་འབའ་ཞིག་ཅི་ཡང་དབུལ་དུ་མེད་དོ། །ད་འདིར་མ་ཕུལ་ན་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་གར་འགྲོ་སྙམ་སྟེ་མི་དགའོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་
པ། ཁྱོད་སོང་ལ་བདག་ཅག་གི་མཛོད་ཁང་རྙིང་དུ་ཚོལ་ཅིག་དང་། ཅི་ཡང་ལུས་པ་ཅུང་ཟད་ཡོད་ཀྱང་སྲིད་ཀྱིས། གལ་ཏེ་སྣ་འགའ་ཞིག་རྙེད་ན་འབུལ་ལོ། །ཞེས་སྨྲས་ནས། མཛོད་ཁང་རྙིང་དུ་བཙལ་ན་གསེར་གྱི་དོང་ཙེ་ལུས་པ་གཅིག་རྙེད་དོ། །ཆུང་མ་ལ་ཡང་མེ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 195b
ལོང་གཅིག་ཅིག་ཡོད་དེ་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཀྱིས་བུམ་པ་གསར་པ་གཅིག་ཅིག་ཀྱང་ཉོས་ནས་བུམ་པའི་ནང་དུ་ཆུ་གཙང་མས་བཀང་སྟེ། གསེར་གྱི་དོང་ཙེ་གཅིག་ནང་དུ་བཅུག་སྟེ། མེ་ལོང་གིས་ཁ་བཅད་ནས་ཆུའི་བུམ་པ་ཐོགས་ཏེ་དགེ་འདུན་ལ་ཕུལ་ལོ། །དགེ་འདུན་གྱིས་
ཀྱང་བཞེས་ནས། ཆུ་དེ་ལ་ཁ་ཅིག་གིས་ནི་འཐུང་། ཁ་ཅིག་གིས་ནི་ཁ་ལག་བཀྲུས། ཁ་ཅིག་གིས་ནི་ལྷུང་བཟེད་བཀྲུས་ཏེ། ཁྱིམ་བདག་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་དགེ་འདུན་གྱིས་སྤྱད་པ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ནས་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་སོང་ངོ་། །དེ་ནས་རིང་པོར་
མ་ལོན་པར་ནད་ཀྱིས་བཏབ་ནས་ཁྱོ་ཤུག་གཉི་ག་ཚེ་འཕོས་ཏེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷར་སྐྱེས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དབུལ་པོ་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཆུའི་བུམ་པ་འབུལ་བ་དེ་ནི་གསེར་ལྷ་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཡིན་ནོ། །སྔོན་ཆུ་བུམ་པ་གང་དང་། གསེར་གྱི་དོང་ཙེ་གཅིག་དང་། མེ་
ལོང་གཅིག་ཕུལ་བས་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་བཟང་ཞིང་མཛེས་པ་དང་། མདོག་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་རྟག་ཏུ་འཚེར་བར་གྱུར་ཏོ། །འདི་ལྟར་བསྐལ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་གཅིག་གི་བར་དུ་དེ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་ཤིན་ཏུ་དང་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཕུལ་བས། ད་འདིར་འཁོར་བའི་མཐར་
ཕྱིན་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བས་ན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པའི་ལས་ནི་གང་ཡང་མི་བྱར་མི་རུང་ངོ་། །དབུལ་པོ་དེས་སྦྱིན་པ་ཅུང་ཟད་བྱས་པའི། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་
སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཀུན་དགའ་བོ་དང་། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས། མངོན་པར་དགའོ། །གསེར་ལྷའི་ལེའུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་པའོ།། །།འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་
གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡུལ་དེ་ན་ཁྱིམ་བདག་ཕྱུག་པོ་ཞིག་རིགས་མཉམ་པ་ལས་ཆུང་མ་བླངས་ནས། བུ་མེད་པས་ཤིན་ཏུ་མི་དགའ་སྟེ། ལྷ་ཀུན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 196a
ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལས། ཕྱི་ཞིག་ན་ཆུང་མ་སེམས་ཅན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་ཚང་ནས་ཁྱེའུ་ཞིག་བཙས་ནས། ཁྱེའུ་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མཛེས་ཤིང་སྡུག་པ་ཞིག་སྟེ། ཕ་མ་དང་གཉེན་བཤེས་ཀུན་དགའ་ནས་བཙས་སྟོན་བྱས་པས། ཆུ་བོ་ཞིག་གི་འགྲམ་
ན་འདུས་ཏེ་བཙས་སྟོན་ཟོས་སོ། །ཆུ་འགྲམ་ན་བཙས་སྟོན་ཟ་བའི་ཚེ་ཀུན་གྱིས་ཁྱེའུ་བལྟ་བའི་ཕྱིར། གཅིག་གིས་པང་པར་བླངས་ནས། ཡང་གཅིག་གིས་པང་པར་བྱིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་ཚེ་གཅིག་གིས་ལེ་ལོ་བྱས་ནས་ཁྱེའུ་ཤོར་ཏེ་ཆུར་ལྷུང་ནས་ཆུས་
ཁྱེར་རོ། །ཁྱེའུའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུས། ལས་མ་ཟད་པས་ཚེ་མ་འཕོས་པར་ཉ་ཞིག་གིས་མིད་ནས། ཉའི་ལྟོ་བ་ན་གསོན་པོར་འདུག་གོ། །ཆུ་བོ་དེའི་མཇུག་ན་ཡང་གྲོང་ཞིག་ཡོད་དེ། གྲོང་དེར་ཡང་ཁྱིམ་བདག་ཕྱུག་པོ་བུ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་དོ། །ཁྱིམ་བདག་དེའི་བྲན་
ཞིག་ཆུ་དེའི་འགྲམ་ན་ཉ་བཤོར་བ་ལས། ཉ་བུ་ཡོད་པ་དེ་ཟིན་ནས་ལྟོ་བཀས་པ་དང་། ལྟོ་བ་ནས་ཁྱེའུ་ཞིག་བྱུང་ནས་བྲན་དེས་ཁྱེར་ཏེ་ཇོ་མོ་ལ་ཕུལ་ལོ། །ཁྱིམ་བདག་གི་ཆུང་མས་ཁྱེའུ་བླངས་ཏེ་བལྟས་ན་ཁྱེའུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་བཟང་པོ་ཞིག་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ་བདག་ཅག་གིས་
ལྷ་ཀུན་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པའི་རྟགས་ནི་འདི་ཡིན་ནོ། །སྙམ་ནས་མ་མ་ལ་གཏད་དེ་གསོས་སོ། །དེའི་ཚེ་གྲོང་ལྟག་མའི་ཁྱིམ་བདག་གིས་གྲོང་འོག་མའི་ཁྱིམ་བདག་གིས་ཉའི་ཁོང་ནས་བུ་ཞིག་རྙེད་དོ། །ཞེས་ཐོས་ནས་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་གི་བུ་ཆུར་ལྷུང་བ་ཡིན་
ནོ་སྙམ་སྟེ། དེའི་ཐད་དུ་སོང་ནས་འདི་ནི་ངའི་བུ་ཡིན་གྱིས་ཕྱིར་བྱིན་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེས་སྨྲས་པ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ལ་བུ་མེད་པས་ལྷ་ཀུན་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་ནས། ལྷས་བྱིན་པའི་བུ་ཡིན་ཏེ། ཉའི་ལྟོ་བ་ནས་རྙེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱིམ་
བདག་དེ་གཉིས་རྩོད་ནས་རྒྱལ་པོ་ཞལ་ཆེ་བར་གསོལ་ཏེ། དེ་ལ་ཁྱེའུའི་ཕས་ནི་བདག་གི་བུ་ཡིན་ཏེ། ཆུ་འགྲམ་ན་ཆུར་ལྷུང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱིམ་བདག་གཅིག་གིས་ནི་ཁྱེའུ་བདག་གིས་ཉ་ཟིན་པའི་ལྟོ་བ་ནས་རྙེད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་བུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་ནས།
เล่ม ๗๔ · หน้า 196b
རྒྱལ་པོས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་དང་སྦྱར་ནས། ཁྱེའུ་འདི་གཉི་གས་ཐུན་མོང་དུ་གསོས་ལ། ཆེར་སྐྱེས་ནས་ཁྱོད་གཉིས་ཀྱི་བུའི་ཆུང་མ་རེ་རེ་ལོང་ཤིག །ཆུང་མ་གཉིས་ལས་བུ་གང་ལས་བྱུང་བ་སོ་སོར་ཁྱེར་ཅིག་ཅེས་བཅད་དོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་
རྒྱལ་པོས་ཞལ་ཆེ་བར་བཅད་པ་བཞིན་དུ་ཁྱེའུ་ཐུན་མོང་དུ་གསོས་ནས་ཅིས་ཀྱང་མི་བྲེལ་བར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ཁྱེའུ་ཆེར་སྐྱེས་ནས་ཕ་མ་གཉིས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་བཙས་མ་ཐག་ཏུ་ཆུར་ལྷུང་བ་དང་། ཉས་མིད་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་
ཡང་། བདག་ཅག་མ་གུམ་པས་བདག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་དད་ཀྱི་གནོང་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱེའུ་དེའི་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱང་བུ་སྡུག་ཆེས་པས་ངོ་མ་ཆོད་ནས། རབ་ཏུ་བྱུང་བར་གནང་བ་དང་། ཁྱེའུ་དེས་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་སོང་ནས་དེར་ཕྱིན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་ཞེས་གསོལ་ཏེ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་འོངས་སོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་རང་བྱི་སྟེ། དགེ་སློང་དུ་གྱུར་ཏོ། །མིང་ཡང་རིགས་གཉིས་པ་ཞེས་
བྱ་བར་བཏགས་ཏེ། དགེ་སློང་རིགས་གཉིས་པ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་གསུངས་པས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་ཕྱིན་ཏེ། དེ་ཉིད་དུ་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་དགེ་སློང་དག་ཐེ་ཙོམ་སྐྱེས་ཏེ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །དགེ་སློང་རིགས་གཉིས་པ་འདི་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཅི་བསགས་པ་ན་ཆུར་ལྷུང་སྟེ་ཉའི་ལྟོ་བར་མཆིས་ཀྱང་གུམ་པར་མ་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་རྟག་པར་ཉོན་ཅིག །སྔོན་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་
ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ཏེ། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་བདག་ཅིག་ཀྱང་འཁོར་དེར་འོངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའི་བསོད་ནམས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པ་ཐོས་
เล่ม ๗๔ · หน้า 197a
ནས་ཤིན་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ཏེ། བསམ་པ་དག་པའི་དད་པ་སྐྱེས་ནས། སངས་རྒྱས་དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བསླབ་པའི་ཚིགས་གསུམ་མནོས་ནས་དོང་ཙེ་གཅིག་ཕུལ་ལོ། །དེའི་དབང་གིས་གང་ནས་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་དང་
རིན་པོ་ཆེར་ལྡན་ཏེ། ཕོངས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཁྱིམ་བདག་དེ་ནི་དགེ་སློང་རིགས་གཉིས་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་དོང་ཙེ་གཅིག་ཕུལ་བས་བསྐལ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་གཅིག་གི་བར་དུ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར། །ད་ལྟར་
གྱི་ཚེ་འདི་ལ་ཡང་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱིམ་ན་ལོངས་སྤྱོད་བདོག་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །སྲོག་མི་གཅོད་པའི་བསླབ་ཚིགས་མནོས་ནས་ཆུར་ལྷུང་སྟེ་ཉའི་ལྟོར་སོང་སྟེ་ཡང་མ་ཤིའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བས་ང་དང་ཕྲད་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་
ཀུན་དགའ་བོ་དང་། འཁོར་མང་པོ་རྣམས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལ་ཡི་རངས་ཏེ་མངོན་པར་དགའོ། །རིགས་གཉིས་པའི་ལེའུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་གཅིག་པའོ།། །།བམ་པོ་དྲུག་པ། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཡངས་པ་ཅན་ན། ཨ་མྲའི་ཚལ་ན་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ཐོབ་ནས་བསྐལ་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་འཇིག་རྟེན་ན་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ངས་ཀྱང་རྫུ་འཕྲུལ་
གྱི་རྐང་པ་བཞི་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པས། ད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་ན་སྐུ་ཚེ་ཇི་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་བཞུགས་པའི་རིགས་ཞེས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་སྨྲས་ན། དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ཐོས་བཞིན་དུ་ཅང་མི་སྨྲ་བར་
འདུག་གོ། །ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དབེན་པར་སོང་སྟེ། ཤིན་ཏུ་སོམས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཀུན་དགའ་བོས་འདུག་པ་ལས་ལངས་ཏེ་ཚལ་ཞིག་ཏུ་སོང་ངོ་། །ཀུན་དགའ་བོ་སོང་བའི་འོག་ཏུ་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སྡིག་ཏོ་ཅན་འོངས་ནས།
เล่ม ๗๔ · หน้า 197b
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡུན་རིང་པོར་འཇིག་རྟེན་ན་བཞུགས་ཏེ། གདུལ་བའི་རིགས་པ་ཡང་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་བཏུལ་ནས། འཁོར་བ་ལས་ཡོངས་སུ་བཟློག་པའི་དོན་ཀྱང་མཛད་པ་ལགས། ད་སྐུ་ནས་ཀྱང་བགྲེས་
ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་གཤེགས་པའི་རིགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ས་ཉུང་ཟད་ཅིག་བླངས་ཏེ། ཕྱག་གི་སེན་མོའི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས། བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་ས་ཆེན་པོའི་ས་མང་ངམ། སེན་མོའི་སྟེང་གི་ས་མང་ཞེས་བཀའ་སྩལ་
ནས། བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་གསོལ་པ། ས་ཆེན་པོའི་ས་ནི་རབ་ཏུ་མང་གི་སེན་མོའི་སྟེང་གི་ས་ནི་མང་བ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ངས་བཏུལ་བའི་སེམས་ཅན་ནི་སེན་མོའི་སྟེང་གི་ས་དང་འདྲའོ། །གང་མ་བཏུལ་བ་ནི་ས་ཆེན་པོ་དང་
འདྲའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདུད་སྡིག་ཏོ་ཅན་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ད་སྟེ་ཟླ་བ་གསུམ་ནང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ། བདུད་སྡིག་ཏོ་ཅན་གྱིས་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ཏེ་ཕྱིར་དོང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་ཚལ་གྱི་ནང་ན་གཉིད་ལོག་ནས་རྨི་
ལམ་དུ་ཤིང་ཆེན་པོ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀུན་གཡོགས་པ་ལ་ཡལ་ག་དང་། ལོ་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་བ། ཤིང་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་རྨིས་ཏེ། རིང་
པོ་མ་ལོན་པར་རླུང་ཆེན་པོ་ལངས་ཏེ། ཡལ་ག་དང་ལོ་མ་ཀུན་གྲུགས་ནས། རྡུལ་བཞིན་དུ་འཐོར་ནས་ཀྱང་སྟོབས་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་མེད་པར་གྱུར་ཏེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་མྱ་ངན་བྱེད་པ་སྙམ་རྨིས་ནས། སད་པ་དང་མི་བདེ་ཞིང་སྐྲག་པར་གྱུར་ནས་འདི་སྙམ་དུ་
སེམས་སོ། །བདག་གིས་ལྷ་དང་མི་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཤིང་ཆེན་པོ་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་རྨིས་ནས། རིང་པོར་མ་ལོན་པར་རླུང་ཆེན་པོས་གཏོར་ཏེ་མེད་པར་བྱས་པ་འདི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཤིང་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱབས་
เล่ม ๗๔ · หน้า 198a
སུ་གྱུར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་དགོངས་སམ་སྙམ་བསམས་ནས་ཤིན་ཏུ་སྐྲག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེར་འོངས་ནས། ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་ཚལ་
ན་མཆིས་པ་ལས་རྨི་ལམ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་རྨི་ན། ཇི་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་དགོངས་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་བཞིན་ཏེ། ང་ད་སྟེ་ཟླ་བ་གསུམ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདའོ། །གང་
རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ཐོབ་པ་ནི་བསྐལ་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་གནས་ཏེ། ང་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་ནས་ད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེ་ཇི་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་བཞུགས་པའི་རིགས་ཞེས་ཁྱོད་ལ་དྲིས་ན། ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་དྲིས་ཀྱང་ཁྱོད་སྨྲར་མ་བཏུབ་སྟེ།
ཁྱོད་སོང་བའི་འོག་ཏུ་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སྡིག་ཏོ་ཅན་འོངས་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་གནང་ངོ་། །ཀུན་དགའ་བོས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་ནས། རབ་ཏུ་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ། ལུས་མི་བཟོད་པར་གྱུར་
ཏོ། །ཉེ་གནས་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་སྐྲན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེར་སོང་ངོ་། །དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང་། ཉེ་གནས་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རྟག་ཅེས་བྱ་བ་སུ་ཡིན། ཐམས་ཅད་ལ་
རྟག་པ་མེད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱིར་བྱ་བ་ཀུན་མཛད་དེ། བསྟན་པ་ཡང་བསྟན་ཟིན་པས། ཁྱེད་རྣམས་མྱ་ངན་མ་བྱེད་པར་བརྩོན་འགྲུས་སུ་ནན་ཏན་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། དེའི་ཚེ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་དེ་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདའོ། །ཞེས་ཐོས་
པ་དང་། མྱ་ངན་དུ་གྱུར་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ནི་ཧ་ཅང་ཡང་མྱུར་ཆེས་སོ། །ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་མདོངས་ཤིང་མགོན་མེད་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་ནི་བཅོམ་ལྡན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 198b
འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཐོང་བར་མི་བཟོད་དེ་ཅི་ནས་ཀྱང་བདག་སྔར་མྱ་ངན་ལས་འདའོ་ཞེས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་སྟེ་ཁྱོད་དུས་ལ་བབ་པར་ཤེས་ན། འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞི་བས་མྱ་ངན་ལས་འདའོ། །
ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གནང་བའི་ལུང་ཐོབ་ནས་གོས་ཚགས་བགོས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་བརྒྱ་ཙམ་བསྐོར་ཏེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམ་པ་མང་པོས་བསྟོད་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་དང་ཕྱག་ནས་བཟུང་སྟེ་ལན་གསུམ་
གྱི་བར་དུ་སྤྱི་བོ་ས་ལ་གཏུགས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་འདི་སྐད་དུ་བདག་གིས་ནང་གི་ཐ་མར་ཡང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ནས་བསྟི་སྟང་དང་བཅས་པས་མཆི་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ཉེ་གནས་དགེ་ཚུལ་ཀྱུན་ཏེ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་སྔོན་སྐྱེ་བའི་གནས་གང་ན་བ་དེར་
སོང་ངོ་། །དེར་ཕྱིན་པ་དང་། དགེ་ཚུལ་ཀྱུན་ཏེ་དེ་ལ་བསྒོ་བ་ཁྱོད་སོང་ལ་གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དང་། བློན་པོའི་གནས་དང་། ཡོན་བདག་བཤེས་པའི་གནས་ཀུན་ཏུ་སོང་ལ་དེ་དག་ལ་ང་མཆི་ཕྱག་འཚལ་ལོ་བསྒོ་ཤིག །དེ་ནས་དགེ་ཚུལ་ཀྱུན་
ཏེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་བསྒོ་བ་བཞིན་དུ་ཀུན་ཏུ་སོང་ནས། འདི་སྐད་དུ་བདག་གི་མཁན་པོ་ཤཱ་རིའི་བུ་འདིར་གཤེགས་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་གཤེགས་ཀྱིས་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བར་འདོད་ན་ཀུན་གཤེགས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་དང་། ཁྱིམ་བདག་རིགས་
ཆེ་ཞིང་མཐོ་བ་དང་། ཡོན་བདག་རྣམས་དགེ་ཚུལ་གྱིས་བསྒོ་བ་ཐོས་ནས་ཐམས་ཅད་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པར་གྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཚིག་འཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཆེན་པོ་འགྲོ་བ་མང་པོའི་བཤེས་གཉེན་དུ་གྱུར་པ།
ད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ནི་ཧ་ཅང་ཡང་སྔ་ཆེས་སོ་ཞེས་སྨྲས་ནས་དེ་དག་མྱུར་བར་ཤཱ་རིའི་བུ་གང་ན་བ་དེར་ལྷགས་ཏེ། ཕྱག་བྱས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཆེན་པོ། འགྲོ་བ་མང་པོའི་བཤེས་གཉེན་སྐུ་ཚེ་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། མྱ་ངན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 199a
ལས་འདའོ་ཞེས་བདག་ཅག་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བ་མང་པོའི་མགོན་དང་དཔུང་གཉེན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུས་འཁོར་མང་པོ་ལ་སྨྲས་པ། ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་སྟེ། སྐྱེ་བ་ཡང་མཐར་འཆི་ལ། འདུས་པ་ཡང་མཐར་འབྲལ་བས། ཁམས་གསུམ་
ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་བཅས་པས་ན། གང་ཞིག་བདེ་བར་འགྱུར། ཁྱོད་ནི་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བས་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་པ་དང་ཡང་ཕྲད་མོད་ཀྱིས། མདོ་སྡེ་དང་ཆོས་ཐོས་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ། མིའི་ལུས་ཐོབ་པ་ཡང་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་ཡིན་གྱིས། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་
འགྱུར་ཞིང་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའི་ལས་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས། ཐབས་མཁས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཁོར་མང་པོ་ལ་ཇི་ལྟར་ནད་པ་ལ་སྨན་གཏོང་བ་བཞིན་དུ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏེ། འཁོར་མང་པོ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཁ་ཅིག་ནི་འབྲས་བུ་དང་པོ་ནས་འབྲས་བུ་གསུམ་པའི་
བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར། ཁ་ཅིག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར། ཁ་ཅིག་ནི་རང་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་པར་ཡི་དམ་བཅས་ཏེ་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་ནས། ཕྱག་འཚལ་ནས་སོ་སོར་དོང་ངོ་། །དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུ་དེའི་ནུབ་མོ་ནམ་གྱི་ཆ་སྨད་ལ། ལུས་དང་སེམས་དྲང་པོར་
བཞག་སྟེ། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཞུགས་སོ། །བསམ་གཏན་དང་པོ་ལས་བྱུང་ནས། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་ཞུགས། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལས་བྱུང་ནས། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་ཞུགས། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལས་བྱུང་ནས།
བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་ཞུགས། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལས་བྱུང་ནས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་ནས། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས། རྣམ་ཤེས་མཐའ་
ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་ནས། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་ནས། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 199b
མཆེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་ནས། འགོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས། འགོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས་ཤཱ་རིའི་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཤེས་ནས། ལྷའི་འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་དང་སོ་སོ་
ནས་མེ་ཏོག་དང་། སྤོས་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་ཐོགས་ཏེ། ཕྱོགས་དེར་ལྷགས་ནས། སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་བར་མཚམས་མེད་པར་འཁོད་དེ། མཆི་མ་ཆར་བཞིན་དུ་བླགས་ནས། མེ་ཏོག་གིས་པུས་མོ་ནུབ་པ་ཙམ་དུ་གཏོར་ནས། འདི་སྐད་དུ་བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུའི་ཤེས་
རབ་ནི་ཟབ་ཁྱད་རྒྱ་མཚོ་ཙམ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རིགས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་གསུང་གི་སྤོབས་པ་ནི་ཆུ་མིག་དང་འདྲ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་ལྡན། ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱས་པར་བསྐོར་བ། དེང་
མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྔ་ཆེས་སོ། །གྲོང་ཁྱེར་དེའི་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ན་འདུག་པའི་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། ཤཱ་རིའི་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་ཞེས་ཐོས་ནས། ཐམས་ཅད་ཀྱི་མར་དང་འབྲུ་མར་བསུང་ཅན་སྤོས་དང་། མེ་ཏོག་དང་། མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་ཐོགས་ཏེ།
ཐམས་ཅད་ལྷགས་ནས་ལུས་ཀྱིས་མི་བཟོད་པར་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ། སོ་སོ་ནས་ཐོགས་པའི་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས། བི་ཤྭ་ཀརྨ་ལ་བསྒོ་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེ་མང་པོས་བརྒྱན་པའི་ཤིང་རྟ་སྦྱོར་ཅིག །ཤཱ་རིའི་བུའི་པུར་བཞག་པར་
བྱའོ་ཞེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། རྒྱལ་པོ་དང་། བློན་པོ་དང་། ཡུལ་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོ་ངེས་བཏབ་སྟེ་གང་ན་ཐང་བདེ་བར་བསྐྱལ་ལོ། །བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོའི་ངོགས་ནས་གླང་མགོ་ཙན་དན་
ལོང་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་ནས། གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོའི་ངོགས་ནས་ཙན་དན་བླངས་ཏེ། སྤུངས་ནས། དེའི་སྟེང་དུ་པུར་བཞག་སྟེ་མར་དང་འབྲུ་མར་གྱིས་གཏོར་ནས་མེ་གཏོང་ངོ་། །འཁོར་དེ་དག་ཀུན་གྱིས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་ཕྱིར་དོང་ངོ་། །མེ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་དགེ་ཚུལ་ཀྱུན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 200a
ཏེས་སློབ་དཔོན་གྱི་རིང་བསྲེལ་དང་། ལྷུང་བཟེད་དང་ཆོས་གོས་གསུམ་ཐོགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། པུས་མོའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས། བདག་གི་སློབ་དཔོན་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། རིང་བསྲེལ་དང་།
ཆོས་གོས་དང་། ལྷུང་བཟེད་ནི་འདི་དག་ལགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོས་དགེ་ཚུལ་གྱིས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། མྱ་ངན་གྱིས་ཤིན་ཏུ་གདུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་ཀྱི་བདག་པོ་གཙོ་བོ་ཆེན་པོ་ཡང་མྱ་ངན་ལས་
འདས་ན་བདག་ཅག་གིས་སུ་ལ་གནས་བཅའ་ཞིང་སྐྱབས་སུ་མཆི་བར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་
དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ནི་ང་ད་ལྟར་འབའ་ཞིག་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མཐོང་བར་མི་བཟོད་དེ། སྔར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདིར་མ་ཟད་ཀྱི། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ང་ཚེ་འཕོ་བ་ལ་མི་བཟོད་ནས་སྔར་ཚེ་འཕོས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོས་
ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། སྔོན་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐུ་ཚེའི་སྔ་མ་ལ་ཡང་སྔར་གུམ་ནས། ཕྱིས་གཤེགས་པའི་དངོས་པོ་རྒྱས་པར་བསྟན་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་ཚད་
མེད་གྲངས་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འདས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ། འཛམ་བུའི་གླིང་འདིར་ཡུལ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ན་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཅེས་བྱ་བ་འཛམ་བུའི་གླིང་ལ་དབང་བ་རྒྱལ་ཕྲན་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དང་། ལྗོངས་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུའི་ནང་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞིག་བྱུང་
ངོ་། །རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བཙུན་མོ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ཡོད་དེ། །བཙུན་མོ་ཆེ་བ་ནི་མེ་ཏོག་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ། བཙུན་མོ་འབྲིང་པོ་ནི་སྤྱན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་རྙེད་དོ། །རྒྱལ་པོའི་བུ་ཐུ་བོ་རྒྱལ་ཚབ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ། རྒྱལ་པོ་བཞུགས་
เล่ม ๗๔ · หน้า 200b
པའི་ཕོ་བྲང་ནི་འཚོ་བ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕོ་བྲང་དེའི་ཆུ་ཞེང་གབ་པར་དཔག་ཚད་བཞི་བརྒྱ་ཡོད་དེ། གསེར་དང་། དངུལ་དང་། བཻ་དཱུརྱ་དང་། ཤེལ་ལས་བྱས་སོ། །སྐྱེད་མོས་ཚལ་གྱི་ནང་ན་གསེར་དང་། དངུལ་དང་། བཻ་དཱུརྱ་དང་། ཤེལ་གྱི་ཤིང་ཚར་བཞི་ཡོད་དོ། །ཁ་ཅིག་
གི་ཡལ་ག་ནི་གསེར། ལོ་མ་ནི་དངུལ། ཁ་ཅིག་གི་ཡལ་ག་ནི་དངུལ། ལོ་མ་ནི་གསེར། ཁ་ཅིག་གི་ཡལ་ག་ནི་བཻདཱུརྱ། ལོ་མ་ནི་ཤེལ། ཁ་ཅིག་གི་ཡལ་ག་ནི་ཤེལ། ལོ་མ་ནི་བཻ་དཱུརྱ་སྟེ། རིན་པོ་ཆེའི་རྫིང་རྣམས་ཀྱང་གསེར་དང་། དངུལ་དང་། བཻ་དཱུརྱ་དང་། ཤེལ་ལས་
བྱས་པ། རྫིང་གི་ཞབས་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བཞིའི་བྱེ་མས་བདལ་བ། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ཉི་ཚེ་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་དཔག་ཚད་བཞི་བཅུའི་བར་དུ་གསེར་དང་། དངུལ་དང་། བཻ་དཱུརྱ་དང་། ཤེལ་གྱིས་ཆལ་པར་བཀང་ངོ་། །ཡུལ་དེ་ན་གནས་པའི་མི་རྣམས་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པ་ལོ་ལེགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་
འབྱོར་པ། རིན་པོ་ཆེ་དམ་པ་གྲངས་མེད་པ་བདོག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ན་འདུག་པ་ལས་རྟག་ཏུ་འདི་སྙམ་དུ་བསམ་པ་སྐྱེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ན་གནས་པ་དག་བཙན་ཞིང་ཆེ་བ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཀུར་སྟི་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་མ་ཐག་ཏུ་འདོད་པ་ལྔའི་ལོངས་
སྤྱོད་དམ་པ་ཡིད་བཞིན་དུ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་མཆོག་ཐོབ་པ་ཡང་སྔོན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསྐྱེད་པ་ལས་གྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཞིང་པ་དག་ཀྱང་དཔྱིད་ས་བོན་མང་དུ་བཏབ་ན། སྟོན་མང་དུ་བསྡུར་ཡོད་དོ་སྙམ་རེ་བ་ཡོད་དོ། །བདག་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། སྔོན་བསོད་ནམས་
ཀྱི་ཚོགས་བསྐྱེད་པས་ད་ལྟར་འདི་ལྟ་བུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ད་ལྟར་གྱི་དུས་སུ་ས་བོན་མ་བསྐྱེད་ན་ཕྱིས་རེ་བ་མེད་དོ་སྙམ་བསམས་ནས། བློན་པོ་རྣམས་ལ་ད་ནི་བདག་གི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀུན་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་དང་ཚོང་དུས་ཀྱི་མདོར་སྤུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་
ཡིད་བཞིན་དུ་ཅི་བདོག་པ་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རྒྱལ་ཕྲན་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཡོད་པ་ལས། བང་མཛོད་ཅི་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་འགྲོ་བ་མང་པོ་ལ་སྦྱིན་པར་བཀར་བཏགས་སོ་ཞེས་བསྒོ་ནས་གསེར་གྱི་རྒྱལ་མཚན་བསྒྲེངས་ཏེ། གསེར་གྱི་རྔ་བརྡུངས་ནས་ཕྱོགས་སུ་རྒྱས་པར་
เล่ม ๗๔ · หน้า 201a
ཀུན་གྱིས་ཐོས་ཤིང་ཤེས་པར་ཤིན་ཏུ་བསྒྲགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་དེ་ན་འཁོད་པའི་དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་དང་། དབུལ་ཕོངས་པ་དང་། མགོན་མེད་པ་དང་། རྒན་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་བྲེལ་བ་ཐམས་ཅད་སྤྲིན་བཞིན་དུ་འདུས་ཏེ། གང་གོས་འདོད་
པ་ལ་གོས་དང་། ཟས་འདོད་པ་ལ་ཟས། གསེར་དངུལ་དང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འདོད་པ་ལ་ནི་གསེར་དངུལ་དང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ། ནད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ནད་ཀྱི་རྐྱེན་སྨན་ལ་སོགས་པ་ཅི་འདོད་པ་ཡིད་བཞིན་དུ་སྦྱིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་འཁོད་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་
དྲིན་གྱིས་ཐམས་ཅད་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པའི་གླུ་ལེན་བྲོ་བརྡུང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པས་བསྟོད་དོ། །རྒྱལ་པོའི་མིང་སྙན་པ་མཐའ་འོག་ཀུན་ཏུ་བསྒྲགས་ནས་བཀའ་མི་ཉན་པ་མེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་གྱི་མཐའ་འཁོབ་ན་རྒྱལ་པོ་ཆུང་ངུ་བྱི་མ་སེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ལ་ཕྲག་
དོག་སྐྱེས་ཏེ། བདེ་བར་ཉལ་དུ་མེད་དོ། །གཉིད་ཀྱང་མི་བྲོ་བས་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་མེད་པར་མ་བྱས་ཀྱི་བར་དུ་བདག་གི་མིང་གྲགས་པར་མི་འགྱུར་གྱིས་བདག་གིས་ཡུལ་ཕྱོགས་ན་འཁོད་པའི་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་དག་བོས་ལ། ཀུན་ཏུ་བསྒྲུབ་ཏུ་གཞུག་པའི་ཐབས་
བྱའོ་སྙམ་བསམས་ནས། བདག་གི་ཡུལ་ན་འཁོད་པའི་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བོས་ནས། ཁ་ཟས་རོ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྦྱར་ཏེ། བསྟི་སྟང་དང་བཅས་པས་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་མཆོད་པ་བྱས་ནས། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ང་ནི་མྱ་ངན་གྱིས་
ནོན་ཏེ། ཉིན་མཚན་དུ་མི་བདེ་ན་ཁྱོད་ནི་ཆོས་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། མཆོད་པའི་གནས་ཡིན་ན། ངའི་མྱ་ངན་མེད་པར་བྱ་བའི་ཐབས་སོམས་ཤིག །བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ཅིའི་སླད་དུ་ཐུགས་ངན་མཛད་པ་བདག་ཅག་ལ་གསུངས་ཤིག །ཅི་ནུས་ཀྱིས་
རྒྱལ་པོའི་ཐུགས་ངན་མ་མཆིས་པར་བགྱིའོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་དེ་ཡོན་ཏན་ཀུན་ཏུ་གྲགས་པས་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་ན། ང་འབའ་ཞིག་ཡོན་ཏན་མ་གྲགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་དེ་མེད་པར་བྱས་པ་དགའ་ན། ཁྱོད་ལ་ཐབས་ཅི་ཡོད་པ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 201b
སྨྲོས་ཤིག །བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བསྒོ་བ་ཐོས་ནས། སོ་སོ་ནས་གཅིག་ལ་གཅིག་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་འདི་ནི་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་ཏེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་དྲིན་གྱིས་ཁྱབ་ཅིང་དབུལ་ཕོངས་པ་ལ་ཡང་ཕ་མ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས། བདག་ཅག་ནི་ཚེ་འཕོས་ལ་
ཐུག་ཀྱང་དེ་ལ་སུ་ཞིག་གནོད་པ་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །འཚོ་བ་ལ་ཡང་མ་བལྟས་ཏེ་སོ་སོར་གྱེས་སོ། །རྒྱལ་པོ་བྱི་མ་སེ་ན་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། ལྷག་པར་མི་དགའ་སྟེ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀར་བཏགས་སོ། །གང་སུ་ལ་ཡང་རུང་ངའི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱི་
མགོ་བཅད་དེ་འོངས་ན་རྒྱལ་སྲིད་ཕྱེད་ཕྱེད་ཀྱང་སྦྱིན་ཞིང་བུ་མོ་ཡང་ཆུང་མར་སྦྱིན་ཞེས་བཀར་བཏགས་པ་དང་། དེའི་ཚེ་རི་བྲགས་ཀྱི་གོང་ན་བྲམ་ཟེ་ལེའུ་ཏེ་ཙ་ཞེས་བྱ་བས་ཐོས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་དེ་གང་ན་བ་དེར་འོངས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་བདག་གིས་ནི་རྒྱལ་པོའི་དགོངས་པ་བཞིན་དུ་
བསྒྲུབ་ནུས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་ན་ཉི་མ་གང་ལ་འགྲོ་བར་བྱ། བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བདག་གི་ལམ་རྒྱགས་སྩོལ་ཅིག་དང་། ད་སླན་ཅད་ཞག་བདུན་ན་མཆིའི་ཞེས་གསོལ་པ་དང་། བྲམ་ཟེ་དེ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་བདག་གི་ལུས་
བསྲུང་བའི་སྔགས་བྱས་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་མཆི་ཕྱག་བྱས་ཏེ། ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་སོང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱི་ཡུལ་ན་ལྟས་ངན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་སྟེ། ས་ཀུན་གས་པ་དང་། གློག་འགྱུ་བ་དང་། སྐར་མ་ལྷུང་བ་དང་། ཉིན་མཚན་དུ། ཡུལ་རྨུགས་དང་།
འབྲུག་གྲག་པ་དང་། སེར་བ་དང་། གནམ་ལྕགས་དང་། བྱ་མང་པོས་ནམ་མཁའ་ལ་སྙིང་རྗེ་རྗེའི་སྐད་ཟེར་ཞིང་ནམ་མཁའ་ལ་རང་ལྷུང་བ་དང་། སྟག་དང་། གཟིག་དང་། སྤྱང་ཀི་དང་། གཅན་གཟན་དང་། རི་དགས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུགས་མཆོངས་ཤིང་
སྐད་མི་སྙན་པ་ཟེར་བ་དང་། རྒྱལ་ཕྲན་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་རྨི་ལམ་དུ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་གསེར་གྱི་རྒྱལ་མཚན་ཆག་པ་དང་། གསེར་གྱི་རྔ་རལ་བར་རྨིས་སོ། །བློན་པོ་ཟླ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྨི་ལམ་དུ། ཡི་དགས་ཞིག་གིས་རྒྱལ་པོའི་གསེར་གྱི་ཅོད་པན་ཕྲོགས་པ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 202a
རྨིས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལུས་ཀྱིས་མི་བཟོད་པ་ཙམ་དུ་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་སྲུང་བའི་ལྷས། བྲམ་ཟེ་དེས་རྒྱལ་པོའི་མགོ་སློང་དུ་འོང་བར་རྟོགས་ནས། དེ་མྱོས་ཤིང་སླད་པར་བྱས་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་ནས་མ་བཏང་བས་བྲམ་ཟེ་
དེས་གྲོང་ཁྱེར་ལ་ལན་མང་དུ་བསྐོར་ཀྱང་ནང་དུ་མ་ཆུད་དོ། །དེ་ནས་གནས་གཙང་མའི་རིས་ཀྱི་ལྷས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་མགོ་སྦྱིན་པ་བྱས་ན། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བར་ཤེས་ནས་རྨི་ལམ་དུ་རྒྱལ་པོ་ལ་སྦྲན་ནས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་
མི་འགལ་བར་སྦྱིན་པ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་ཡི་དམ་བཅས་ན། ད་ལྟར་སློང་བ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོར་འོངས་ཏེ་ནང་དུ་འོང་བའི་དབང་མེད་དོ། །ཞེས་སྦྲན་ནོ། །སད་ནས་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏེ། བློན་པོ་ཟླ་བ་ཆེན་པོ་ལ་ཁྱོད་སོང་ལ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་ནས་སུ་འོང་ཡང་རུང་། མ་དགག་པར་ནང་དུ་ཐོང་ཤིག་
ཅེས་བསྒོའོ། །ཟླ་བ་ཆེན་པོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོར་འོངས་པ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་སྲུང་བའི་ལྷས་ལུས་མངོན་པར་བསྟན་ཏེ། ཟླ་བ་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེ་ཞིག་ཡུལ་གཞན་ནས་འོང་སྟེ། སྡིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ལ་མགོ་སློང་དུ་འོངས་པས་ནང་དུ་མ་བཏང་བ་
ཡིན་ནོ། །བློན་པོས་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བདེན་ན་གནོད་པའི་ལྟས་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་བཅག་ཏུ་མི་རུང་ཞེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་གྲོང་ཁྱེར་སྲུང་བའི་ལྷས་ཀྱང་བྲམ་ཟེ་ནང་དུ་བཏང་བ་དང་། བློན་པོ་ཟླ་བ་ཆེན་པོས་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །བྲམ་ཟེ་འདི་ནི་
གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱལ་པོའི་མགོ་སློང་བར་འགྱུར་གྱིས། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་སྣ་གཅིག་ཀྱང་། མགོ་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་བྱས་ཏེ། མགོ་འདི་དག་གིས་རྒྱལ་པོའི་མགོ་བླུའོ་སྙམ་བསམས་ནས་སྦྱོར་དུ་བཅུག་གོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་འོངས་ཏེ་སྐད་ཆེན་པོར་
འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ནི་ཡུལ་གྱི་མཐའ་འཁོབ་ནས་མཆིས་ཏེ། རྒྱང་མ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་ལ། ཕ་རོལ་པོའི་ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་མཛད་དོ་ཞེས་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་ཐོས་ནས། ལམ་རིང་པོ་ནས་དགོས་པ་འདོད་པའི་སླད་དུ་འདིར་མཆིས་
เล่ม ๗๔ · หน้า 202b
སོ། །རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ཏེ། ཕྱག་འཚལ་ནས། ངལ་བར་མ་གྱུར་ཏམ་ཞེས་དྲིས་ཏེ། ནོར་ཅི་འདོད་པ་དང་། ཡུལ་ལམ། རྒྱལ་སྲིད་དམ། གྲོང་ཁྱེར་རམ། ཆུང་མའམ། བུ་ཕོའམ། བུ་མོའམ། རིན་པོ་ཆེའམ། ཐེག་
པའམ། གླང་པོ་ཆེའམ། རྟའམ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ནམ། ཕོ་བྲང་ངམ། བྲན་ཕོའམ། བྲན་མོའམ། ལས་བྱེད་པའི་མིའམ། ཅི་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་མང་དུ་
འགྱུར་མོད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ལུས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་སྦྱིན་པ་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་པས། བདག་ནི་རྒྱལ་པོའི་དབུ་འཚལ་བའི་སླད་དུ་ལམ་རིང་པོ་འདིར་མཆིས་ཀྱིས། ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་མཛད་ན་སྦྱིན་པར་མཛོད་ཅིག །ཅེས་གསོལ་པ་དང་།
རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་དཔེ་མེད་པར་དགའ་བར་གྱུར་ཏོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ་བདག་ལ་དབུ་སྩལ་ན། ནམ་སྩལ་བར་བཀའ་སྩལ་དུ་གསོལ། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་ཁྱོད་ལ་མགོ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་བློན་པོ་ཟླ་བ་ཆེན་པོས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་
ལས་བྱས་པའི་མགོ་རྣམས་ཁྱེར་ཏེ་འོངས་ནས། བྲམ་ཟེའི་མདུན་དུ་ལྟོ་བ་ས་ལ་ཕབ་སྟེ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོའི་དབུ་ནི་ཤ་དང་། ཁྲག་དང་། རུས་པ་སྟེ། མི་གཙང་བ་ཡིན་ཏེ་ཅི་ཞིག་བྱ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་མགོ་འདི་དག་གིས་མགོ་འདི་བརྗེའོ། །རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་
གྱི་མགོ་འདི་དག་གིས་ཁྱོད་ཚེ་གཅིག་ཏུ་ཕྱུག་པར་འགྱུར་རོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་འདི་དག་མི་དགོས་ཀྱིས། རྒྱལ་པོའི་དབུ་དགོས་ཀྱིས་བདག་གི་རེ་བ་སྐོངས་ཤིག །ཟླ་བ་ཆེན་པོས་ཐབས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གསོལ་བ་བཏབ་ཀྱང་མ་བཏུབ་པས། མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་ཏེ་
འཁམས་ནས་སྙིང་བདུན་དུ་གས་ཏེ་ཚེ་འཕོས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེས་བློན་པོ་ཞིག་གླང་པོ་ཆེ་དཔག་ཚད་བརྒྱ་སྟོང་དུ་འགྲོ་བ་ལ་བསྐྱོན་ནས་རྒྱལ་ཕྲན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྲན་ཏེ། ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་བྲམ་ཟེ་ལ་དབུ་སྦྱིན་པ་མཛད་ཀྱིས་མཐོང་བར་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་མྱུར་དུ་ཤོག་
เล่ม ๗๔ · หน้า 203a
ཤིག །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་ཕྲན་བརྒྱད་ཁྲི་སྙེད་པོ་དེ་ཐམས་ཅད་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ལྷགས་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་སྤྱན་སྔར་འོངས་ནས། ལྟོ་བ་ས་ལ་ཕབ་སྟེ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ཐམས་ཅད་བདེ་སྐྱིད་དེ། གནོད་
པ་མ་མཆིས་ན་མི་གཅིག་གི་སླད་དུ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་མི་རིགས་ཀྱི། བདག་ཅག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་དབུའི་སྦྱིན་པ་མི་མཛད་པར་གསོལ། བློན་པོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུས་ཀྱང་ལུས་ས་ལ་ཕབ་སྟེ། བདག་ཅག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་དབུའི་སྦྱིན་པ་མི་མཛད་པར་གསོལ་
ཏོ། །བཙུན་མོ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུས་ཀྱང་ལུས་ས་ལ་ཕབ་ནས། རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བར་དགོངས་ཏེ། དབུ་སྦྱིན་པར་མི་མཛད་པར་གསོལ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་རྣམས་ཀྱང་ངུས་ནས་བདག་ཅག་ལ་མགོན་དང་སྐྱབས་མ་མཆིས་ན།
ཐུགས་བརྩེ་བར་དགོངས་ཏེ། དབུའི་སྦྱིན་པ་མ་མཛད་ཅིག །བདག་ཅག་ཀྱང་མིའི་རྗེས་སུ་བསླབས་པར་དགོངས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེས་བློན་པོ་ཆེན་པོ་དང་། བཙུན་མོ་དང་། སྲས་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་
ལུས་འདི་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཞིང་། ཡུན་རིང་པོར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ན་འདུག་པའི་ཚེ་ཉི་མ་གཅིག་ལ་ཡང་ལན་དུ་མ་ཞིག་ཚེ་འཕོས་ནས་ལུས་འདི་ཆུད་ཟོས་ཏེ། ཐལ་ཆུ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་ཁྲི་དང་། ཆུ་ཚན་ཁོལ་མ་དང་། ངན་སྐྱུགས་དང་། མེའི་ཤིང་རྟ་དང་། མེ་དོང་ལ་
སོགས་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཡུན་རིང་པོར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་སྟེ། བཙོ་བ་དང་བསྲེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལུས་འདི་གྲངས་མེད་པར་ཆུད་ཟོས་ཀྱང་། བསོད་ནམས་འགའ་ཙམ་ཡང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་སྐྱེས་པ་ན། གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་ཞིང་འཆའ་
བ་དང་། གཞན་གྱིས་བསད་དེ་ཀུན་གྱིས་ཟོས་པ་དང་། ཚེ་འཕོས་ནས་རུལ་ཅིང་མྱགས་པ་ཡང་གྲངས་མེད་དེ། ད་ལྟར་ལུས་འདི་ཆུད་ཟོས་ཀྱང་བསོད་ནམས་སུ་གྱུར་པ་མེད་དོ། །ཡི་དགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པ་ན། ལུས་ལ་མེ་འབར་ཏེ། འཁོར་ལོས་མགོ་བཅད་མ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 203b
ཐག་ཏུ་ཕྱིར་ཡང་སོས་པ་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་མྱོང་སྟེ། དེ་ལྟར་ལུས་ཆུད་ཟོས་ཀྱང་བསོད་ནམས་སུ་གྱུར་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་མིར་སྐྱེས་ན་ཡང་ནོར་དང་བུད་མེད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྲོས་རྔམས་པས་མིག་བགྲད་དེ། གཅིག་ལ་གཅིག་འཚེ་ཞིང་གསོད་པ་དང་། གཡུལ་ངོར་ལྷགས་ནས་གཅིག་ལ་
གཅིག་གསོད་དེ། དེ་ལྟར་ལུས་ཆུད་ཟོས་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གིས་ལུས་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་བོར་ཡང་བསོད་ནམས་སུ་མ་གྱུར་ཏེ། བདག་གིས་ལུས་འདི་ཡོངས་སུ་གཏང་བར་བྱའོ། །བདག་གི་ལུས་འདི་མི་གཙང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་
སྟེ། རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་འཇིག་ཅིང་བྲལ་བར་འགྱུར་བས་མི་རྟག་ཞིང་བཙོག་པའི་མགོ་འདིས་ཕན་པའི་དོན་འཐུན་པར་གྱུར་ན་ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པར་མི་བྱ། ངའི་མགོ་འདི་བྲམ་ཟེ་དེ་ལ་བྱིན་ཏེ། བསོད་ནམས་དེས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་བོ། །ནམ་མངོན་པར་སངས་
རྒྱས་ན། ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཁྱེད་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ལས་བཟླའོ། །ངས་སྦྱིན་པ་བྱས་པ་འདིས་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའི། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཁྱེད་བར་ཆད་དང་བགེགས་མ་བྱེད་ཅིག །རྒྱལ་ཕྲན་དང་། བློན་
པོ་དང་། བཙུན་མོ་དང་། སྲས་རྣམས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་ནས་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེས་བྲམ་ཟེ་ལ་སྨྲས་པ། ད་མགོ་བླངས་པའི་དུས་ལ་བབ་ཀྱིས་ལོངས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེས་གསོལ་པ་ད་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དང་། བློན་པོ་
ལ་སོགས་པ་འཁོར་མང་པོས་བསྐོར་ཏེ། བདག་གཅིག་པུས་རྒྱལ་པོའི་དབུ་བཅད་པའི་མཐུ་མ་མཆིས་ཀྱི། ཐུགས་མི་ཐུབ་བོ། །བདག་ལ་སྩལ་བར་འཚལ་ན། རྒྱབ་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་གཤེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་ཕྲན་དང་། རྒྱལ་བུ་རྣམས་
ལ་བསྒོ་བ། ཁྱོད་ང་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་ན། བྲམ་ཟེ་འདི་ལ་གནོད་པའི་ཀྱལ་ཀ་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་བསྒོ་ནས། བྲམ་ཟེ་དང་འགྲོགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་སོང་ངོ་། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བྲམ་ཟེས་གསོལ་པ། རྒྱལ་པོ་ནི་སྐུ་གཞོན་ཏེ། རིང་ཡང་གྱད་དང་མཉམ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 204a
པས་ན། ཚ་བ་མི་བཟོད་དེ། ཕྱིར་ཡང་འགྱོད་ཀྱང་སྲིད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་དབུ་ཤིང་ལ་བཏགས་ཏེ། གདོད་དགུམ་པར་འཚལ་ལོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཤིང་གི་ཡལ་ག་བརྟན་ཞིང་། ལོ་མས་ཀུན་ཏུ་ཁེབས་པ་ཞིག་ལ་མགོ་བཏགས་ནས། པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བྲམ་
ཟེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ངའི་མགོ་ཆོད་ལ་ཕྱིར་ཡང་ངའི་ལག་ཏུ་བཞག་ནས་ངའི་ལག་ནས་ལོངས་ཤིག །ངས་ཁྱོད་ལ་མགོ་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་འདིས་ནི་བདུད་དམ། ཚངས་པ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྒྱ་བྱིན་ནམ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའམ། ཁམས་
གསུམ་གྱི་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་འདོད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་དོ། །འགྲོ་བ་མང་པོ་སྐྱོབ་ཅིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ལ་བཀོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེས་རལ་གྲི་ཕྱར་ཏེ་གདབ་ཅེས་བྱས་པ་དང་། ཤིང་གི་ལྷ་དེ་རབ་ཏུ་མི་
དགའ་བར་གྱུར་ནས། ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདི་གསོད་པའི་ལས་བྱས་སྙམ་ནས། བྲམ་ཟེ་དེའི་རྣ་དྲུང་དུ་ཐལ་མོ་གཅིག་བསྣུན་པས། རྐང་ལག་མ་ཚུགས་ཏེ་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེས་ཡར་ཤིང་གི་ལྷ་ལ་བལྟས་ཏེ་སྨྲས་པ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ངས་ཤིང་འདི་ལ་མགོ་དགུ་
བརྒྱ་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་སྙེད་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་བྱས་ཏེ། ད་མགོ་འདིས་སྦྱིན་པ་སྟོང་དུ་ཚང་སྟེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཀྱིས། ངའི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བར་ཆོད་མ་བྱེད་ཅིག །དེའི་ཚེ་ན་ཤིང་གི་ལྷ་དེས་རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། བྲམ་ཟེ་དེ་ཕྱིར་
སོར་ཆུད་པར་བྱས་ཏེ། བྲམ་ཟེས་ལངས་ནས། རལ་གྲི་ཐོགས་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་མགོ་བཅད་དོ། །མགོ་ལག་ཏུ་ལྷུང་ནས། ས་ཆེན་པོ་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས། ལྷའི་ཕོ་བྲང་ཡང་འགུལ་ཞིག་ལྡེག་སྟེ། མི་བདེ་བར་གྱུར་ནས། ངོ་མཚར་ཡ་མཚན་དུ་གྱུར་ཏེ། ཀུན་
གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར། མགོའི་སྦྱིན་པ་བྱས་པར་མཐོང་ནས་ཐམས་ཅད་འདུས་ཤིང་འཚོགས་ཏེ་ངོ་མཚར་ཏོ། །ཞེས་མཆི་མ་ཆར་བཞིན་དུ་འབབ་སྟེ་ངུས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་མགོའི་སྦྱིན་པ་བྱས་པས། སྦྱིན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 204b
པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཀུན་ཏུ་གྲགས་པར་གྱུར་ནས། རྒྱལ་པོ་བྱི་མ་སེ་ནས་ཐོས་ནས་མི་དགའ་སྟེ་འཁམས་ནས་སྙིང་གས་ཏེ་ཚེ་འཕོས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་བྲམ་ཟེས་རྒྱལ་པོའི་མགོ་ཁྱེར་ཏེ་སོང་བའི་ཚེ་རྒྱལ་ཕྲན་དང་བློན་པོ་དང་བཙུན་མོ་དང་། རྒྱལ་བུ་
རྣམས་ཀྱིས་ལུས་ས་ལ་བརྡབས་ཏེ་ཆོ་ངེས་བཏབ་ནས། ལ་ལ་ཁྲག་ཏུ་སྐྱུགས་ནས་ཚེ་འཕོས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཅི་ཡང་མི་དྲན་པར་མྱོས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རང་གི་སྐྲ་ཀུན་བལ་ལོ། །ལ་ལ་ནི་རང་གི་གོས་ཀུན་དྲལ་ལོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རང་གི་ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་གདོང་ཀུན་བྲད་བྲད་ནས་ཆོ་ངེས་
བཏབ་ཅིང་ས་ལ་འགྲེའོ། །དེའི་ཚེ་ན་བྲམ་ཟེ་དེས་རྒྱལ་པོའི་དབུ་མི་སྡུག་ཅིང་མནམ་མོ་ཞེས་མི་འདོད་ནས་ས་ལ་བོར་ཏེ་སོང་བ་དང་། དེ་ལ་བྲམ་ཟེ་ཁ་ཅིག་གིས་ཁྱོད་ཤིན་ཏུ་གདུག་པ་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་ཐོག་མ་ནས་དགོས་པ་མེད་ན། བསླངས་ཏེ་ཅི་བྱ་ཞེས་སྤྱོས་སོ། །བྲམ་ཟེ་དེ་ལམ་དུ་
ཞུགས་ནས་ཕྲད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤྱོས་ནས། ཁ་ཟས་མི་སྟེར་བས་ཤིན་ཏུ་ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་ལ། ལམ་ནས་བྱི་མ་སེ་ན་ཡང་ཚེ་འཕོས་པར་གཏམ་ཐོས་པས་ཐོག་མར་རེ་བའི་སེམས་ལྟར་མ་གྱུར་ནས་མྱ་ངན་གྱིས་ཡི་མུག་སྟེ་སྙིང་ཚལ་པ་བདུན་དུ་གས་ནས། ཁྲག་སྐྱུགས་
ནས་ཚེ་འཕོས་སོ། །རྒྱལ་པོ་བྱི་མ་སེ་ན་དང་། བྲམ་ཟེ་གཉིས་ཚེ་འཕོས་ནས་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱི་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ་ཚེ་འཕོས་པ་རྣམས་ནི་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷར་སྐྱེས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་
དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་བྱི་མ་སེ་ན་དེ་ནི་བདུད་སྡིག་ཏོ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེའི་དུས་ན་བྲམ་ཟེ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ལྷ་སྦྱིན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཤིང་གི་ལྷ་མོ་དེ་ནི་ད་ལྟར་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་བློན་པོ་ཟླ་བ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་ཤཱ་རིའི་བུ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་ང་ཚེ་འཕོས་པར་མཐོང་
བར་མི་བཟོད་པས་སྔར་ཚེ་འཕོས་སོ། །དེང་གི་དུས་འདིར་ཡང་ང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མཐོང་བར་མི་བཟོད་ནས། སྔར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དང་། འཁོར་གཞན་དག་
เล่ม ๗๔ · หน้า 205a
སྐད་འཐུན་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་ངོ་མཚར་རྨད་དོ་ཞེས་བསྔགས་ནས། བསྒོམ་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱས་པས་ཁ་ཅིག་གིས་ནི་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་མགོ་སྦྱིན་པའི་ལེའུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་གཉིས་པའོ།། །།འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་
སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་གསལ་ཐུབ་ལ་བློན་པོ་རི་དགས་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། །རབ་ཏུ་ཕྱུག་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ། དེ་ལ་བུ་ཕོ་བདུན་ཡོད་དོ། །བུ་ཕོ་དྲུག་གི་ནི་ཆུང་མ་ལོན་ཏེ། ནང་གི་བུ་ཐ་ཆུངས་གཅིག་ཆུང་མ་མ་ལོན་ནས་ཕས་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་
སོ། །བདག་ནི་རྒས་འཁོགས་ཏེ། བུ་གཅིག་གི་ཆུང་མ་མ་ལོན་པ་འདི་ལ་བཟང་མོ་མཆོག་ཞིག་བཙལ་ལོ་སྙམ་བསམས་ནས། དེའི་ཚེ་ན་ཁྱིམ་བདག་དེ་ལ་བྲམ་ཟེ་མཛའ་ཞིང་བཤེས་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་དང་ཕྲད་ནས་གཏམ་དུ་གླེངས་པ། བདག་གི་བུ་ནང་གི་ཐ་ཆུངས་འདི་
ད་དུང་ཆུང་མ་མ་ལོན་ཏེ། སུ་ལ་བསླང་ཡང་མི་ཤེས་ན། ཁྱོད་ནི་ཡུལ་ཀུན་ཏུ་ཕྱིན་ན་བུ་མོ་བཟང་ཞིང་མཛེས་པ། བློ་དང་ལྡན་པ། ཚེ་དང་དབང་ཐང་ཡོད་པ་ལྟ་ཅི་མཐོང་། བདག་གི་བུ་འདིའི་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱིས་བཙལ་དགོས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། བྲམ་ཟེ་དེས་ཀྱང་
དེ་བཞིན་དུ་བྱའོ་སྨྲས་ནས། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཞིང་ཚོལ་བ་ལས། ཡུལ་ཤི་རི་ཏི་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་ན་བུ་མོ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་འགྲོགས་ཏེ། རྩེ་བ་ལས་མེ་ཏོག་བཟང་པོ་བཏུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པའི་ཕྲེང་བ་བྱེད་པ་མཐོང་ངོ་། །བྲམ་ཟེ་དེས་ཀྱང་བུ་མོ་དེ་དག་གར་སོང་བའི་ཕྱི་བཞིན་དུ་བལྟས་
ན་བུ་མོ་དེ་དག་ཆུ་ཆུང་ངུ་ཞིག་འབོག་པ་ལས། གཞན་ཐམས་ཅད་ནི་ལྷམ་ཕུད་ཀྱི་བུ་མོ་གཅིག་ལྷམ་མ་ཕུད་པར་ཆུ་བརྒལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཡང་སོང་སོང་བ་ལས་ཆུ་ཆེན་པོ་ཞིག་བརྒལ་ནས། བུ་མོ་གཞན་ནི་གོས་ཕུད་ནས་ཆུར་ཞུགས། བུ་མོ་དེ་འབའ་ཞིག་གོས་ཀྱང་མ་ཕུད་པར་ཆུ་བརྒལ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 205b
ཏོ། །དེ་ནས་ཚལ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ཕྱིན་ནས་བུ་མོ་གཞན་ནི་ཤིང་ཁར་འཛེག་ཅིང་མེ་ཏོག་འཐོགས་ན། བུ་མོ་དེ་འབའ་ཞིག་གིས་ས་ལ་བཏུས་ཀྱང་། གཞན་པས་མང་དུ་རྙེད་དོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་བུ་མོའི་དྲུང་དུ་སོང་སྟེ། ཁྱོད་ལ་ཐེ་ཙོམ་ཞིག་དྲི་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ལན་ལེགས་པར་ཐོབ་ཤིག་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །བུ་མོས་ཀྱང་ཐེ་ཙོམ་ཡོད་ན་དྲིས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། བྲམ་ཟེས་དྲིས་པ། བུ་མོ་ཁྱོད་ཆུ་རྒལ་བ་དང་བུ་མོ་གཞན་གྱིས་ལྷམ་ཕུད་ནས་ཆུ་རྒལ། བུ་མོ་ཁྱོད་འབའ་ཞིག་ལྷམ་ཡང་མ་ཕུད་པར་ཆུ་རྒལ་ན་ཁྱོད་ལ་བསམས་པ་གཞན་ཅི་ཡོད། བུ་མོས་སྨྲས་པ།
ཁྱོད་ཀྱི་ཐེ་ཙོམ་ནི་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ས་སྐམ་པོ་ལ་འགྲོ་བའི་ཚེ། རྐང་པའི་འོག་ཏུ་ཅི་འགྲོ་མིག་གིས་བལྟར་ཡོད་པས་ཚེར་མའམ། རྡོའམ་གྱོ་མོའམ། མི་བདེ་བའི་བག་སྣང་ན་ཡང་འབྱོལ་ནས་འགྲོ། ཆུའི་གཏིང་ན་ཅི་ཡོད་པ་མིག་གིས་བལྟར་མེད་དེ། གལ་ཏེ་
ཚེར་མའམ། སྦྲུལ་ལམ་སྲིན་བུ་གདུག་པ་ཅན་དག་ལ་བརྫིས་ན་རྐང་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་གྱི་དོགས་པས་ལྷམ་མ་ཕུད་པ་ཡིན་ནོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གོས་དང་བཅས་སུ་ཆུ་ལ་འབོག །བུ་མོས་སྨྲས་པ། བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལ་མཚན་མ་བཟང་པོ་དང་།
ངན་པ་ཡོད་པས་གོས་བརྗེས་ཏེ་ཆུར་ཞུགས་ན་གཞན་གྱིས་མཐོང་སྟེ། མཚན་མ་བཟང་ན་ཅི་ཡང་མི་ཟེར་གྱིས། མཚན་ངན་ན་འཕྱ་བར་འགྱུར་བས་བདག་གིས་གོས་མ་བརྫེས་པ་ཡིན་ནོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། འོ་ན་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་གཅིག་པུ་ཤིང་ཁར་མི་འཛེག །བུ་མོས་སྨྲས་པ།
གལ་ཏེ་ཤིང་ཁར་འཛེགས་ན་ཤིང་གི་ཡལ་ག་ཆག་གམ་ལྷུང་ན་ལུས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བས། ཤིང་ཁར་མ་འཛེགས་པ་ཡིན་ནོ། །བུ་མོ་འདི་ནི་རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་གྱི་གཅུང་སྟོབས་གྲོགས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བུ་མོ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་གཅུང་དེ་སྔོན་ཉེས་པ་ཞིག་བྱས་པས་ཡུལ་དེ་
ནས་བསྐྲད་དེ་ཡུལ་འདིར་འོངས་ནས། ལྷ་མཚམས་མ་ཆུང་མར་བླང་བ་ལས་བཙས་པའི་བུ་མོ་ཡིན་ནོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བུ་མོ་ཁྱོད་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་མཁས་ཤིང་མཛངས་པ་ཞིག་ན། ཁྱོད་ལ་ཕ་མ་ཡོད་དམ། བུ་མོས་སྨྲས་པ་ཡོད་དོ། །འོ་ན་འགྲོགས་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་ཁྱིམ་དུ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 206a
འདོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། དེའི་སྒོར་ཕྱིན་པ་དང་། བུ་མོ་ནང་དུ་སོང་སྟེ། ཕ་མ་ལ་སྨྲས་པ། སྒོ་ན་བྲམ་ཟེ་ཞིག་ཡབ་དང་མཇལ་འཚལ་ལོ་ཞེས་མཆིའོ། །བུ་མོ་དེའི་ཕ་སྒོར་བྱུང་ནས་གཅིག་ལ་གཅིག་བདེའམ་ཞེས་དྲིས་ནས་ད་གཟོད་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ཁྱོད་ཀྱི་བུ་མོ་ཡིན་
ནམ་ཞེས་དྲིས་སོ། །སྨྲས་པ་བདག་གི་བུ་མོ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བདག་པོ་ཡོད་དམ། སྨྲས་པ་བདག་པོ་མེད་དོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན། བློན་པོ་རི་དགས་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་སམ། སྨྲས་པ་བདག་དང་བཤེས་སོ། །བྲམ་ཟེ་དེས་སྨྲས་པ། བློན་
པོ་དེའི་བུ་ནང་གི་ཆུང་ངུ་། བྱད་གཟུགས་ལེགས་ཤིང་ཡིད་གཞུངས་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་བུ་མོ་ཆུང་མར་སློང་ངོ་། །དེས་སྨྲས་པ་དེ་ནི་རིགས་ཆེ་ཞིང་མཐོ་བ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་བུ་མོ་འདོད་ན་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་བསམ་པ་ལྟར་བྱའོ། །ཞེས་སྨྲས་ནས། བྲམ་ཟེ་དེས་ཀྱང་གྲོགས་པོ་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ལ་
མཉན་དུ་ཡོད་པར་བྲམ་ཟེའི་ཐོག་ཏུ་ཡི་གེ་སྤྲིང་ངོ་། །བྲམ་ཟེའི་ཐོག་ཏུ་ཡི་གེ་འོངས་ནས་བག་མ་བསུ་བའི་རྟ་དང་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པ་བཤམས་ཏེ། དེ་ནས་ཡུལ་ཤི་རི་ཏི་ཏ་རར་ཆས་སོ། །དེར་ཕྱིན་དུ་ཉེ་བ་དང་། སྔར་མི་གཅིག་སྦྲོན་དུ་བཏང་ནས། དེས་ཀྱང་བུ་མོ་བག་མར་བཏང་
བའི་སྟོན་མོ་བཤམས་ཏེ། བུ་མོ་བག་མར་བཏང་ངོ་། །དེ་དག་གིས་བུ་མོ་ཐོབ་ནས། མཉན་ཡོད་དུ་འགྲོ་བ་ན། བུ་མོ་དེའི་མས་མི་མང་པོའི་ནང་དུ་བུ་མོ་ལ་འདི་སྐད་དུ། ཁྱོད་དེང་ཕྱིན་ཅད་རྟག་ཏུ་གོས་བཟང་པོ་གྱོན་ཞིང་ཁ་ཟས་ཞིམ་པོ་ཟོ་ཤིག །ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་རྒྱུན་མི་
ཆད་པར་མེ་ལོང་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་ནས། བུ་མོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། གྱོས་པོ་དེ་ཡི་ཏམ་རངས་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །མི་གཅིག་སྐྱེས་པ་ལ་སྐྱིད་སྡུག་ཀྱང་མི་རྟག་ལ། གོས་བཟང་པོ་དང་། ཁ་ཟས་ཞིམ་པོ་རྟག་ཏུ་ག་ལ་རྙེད། རྟག་ཏུ་མེ་
ལོང་ལ་ལྟོས་ཤིག་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་སྙམ་བསམས་ནས། སོ་སོར་འཕྱི་ཕྱག་འཚལ་ནས་གྱེས་སོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་འགྲོགས་ཏེ་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་ཕྱིར་ཡུལ་དུ་དོང་བ་ལས། བར་ན་ཁང་པ་བཟང་པོ་བསིལ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་དག་ལས་སྔར་དོང་བ་དག་ཁང་པ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 206b
དེ་ན་བསྟི་ཞིང་འཁོད་དོ། །བག་མ་སར་པ་ཡང་ཕྱིས་དེར་འོངས་ནས་གྱོས་པོ་ལ་འདིའི་འོག་ཏུ་བཞུགས་སུ་མི་རུང་གིས། མྱུར་དུ་ཐང་ལ་བཞུད་དོ་ཞེས་གསོལ་ནས། བག་མས་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་ཐང་ལ་བྱུང་ངོ་། །གཡོག་ཁ་ཅིག་འགྲོར་མ་བཏུབ་སྟེ། ཁང་པའི་འོག་ཏུ་འདུག་འདུག་
པ་ལས་རིང་པོར་མ་ལོན་པར་བ་ལང་དང་། རྟ་ཅིག་དེར་འོངས་ནས། ཀ་བ་ལ་རྙོགས་པ་དང་། ཁང་པ་རྡིབ་ནས་ཁང་པའི་འོག་ན་འདུག་པ་དག་ཁ་དག་གོ །གྱོས་པོས་སེམས་པ་བདག་སྲོག་དང་བྲལ་བ་ལས་ཐར་བར་བྱས་པ་ནི། མནའ་མ་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས། མནའ་མ་
ལ་ལྷག་པར་བྱམས་པའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་སོང་སོང་བ་ལས་ཆུ་གཤོང་ཅིག་ཏུ་རྩྭ་དང་ཆུར་ལྡན་པ་ཞིག་ཏུ་འདུག་པ་ལས། མནའ་མ་ཕྱིས་འོངས་ནས། ཆུ་གཤོང་འདིར་བཞུགས་སུ་མི་རུང་གིས་མྱུར་དུ་འཕོས་ཤིག་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། ལོགས་ཤིག་ཏུ་འཕོས་
མ་ཐག་ཏུ་གྲུ་ཆར་དྲག་པོ་བབ་ནས་སྔར་བཏབ་པའི་ཆུ་གཤོང་དུ་གཤའ་ཆེན་པོ་བྱུང་ངོ་། །གྱོས་པོས་བསམས་པ། བདག་ལན་གཉིས་སུ་སྲོག་དང་བྲལ་བ་ལས་མནའ་མས་ཐར་བར་བྱས་སོ་སྙམ་ནས། ཆས་ཏེ་སོང་བ་ལས་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ཏོ། །དེ་ནས་གཉེན་རྣམས་
ལྷགས་ཏེ། དགའ་བའི་གཏམ་བྱས་ནས་སྟོན་མོ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ། ཉི་མ་གཅིག་གི་བར་དུ་དགའ་བའི་རྩེད་མོ་བྱས་སོ། །འགྲོན་ཀུན་གྱེས་པའི་འོག་ཏུ་མནའ་མ་རྣམས་བཀུག་སྟེ། འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁོ་བོ་ནི་ན་སོ་རྒས་ཏེ། ལས་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱོ་ནས་མནའ་མ་ཁྱེད་
རྣམས་ལ་ཁྱིམ་གྱི་ནོར་རྫས་གཏང་དགོས་ན་ཁྱོད་གང་གིས་བང་མཛོད་ཀྱི་ལྡེ་མིག་བཅང་ཞེས་དྲིས་ན། མནའ་མ་ཆེན་མོ་དྲུག་ཆར་གྱིས་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་གསོལ་ན། ནང་གི་ཆུང་ངུས་ནི་བདག་གིས་ནུས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་གིས་ཀྱང་བང་མཛོད་ཀྱི་ལྡེ་མིག་ཐམས་
ཅད་གཏད་དེ་མནའ་མས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་ནངས་པར་ནི་སྔར་ལངས་ཤིང་ཁང་པའི་ནང་ཀུན་ཕྱག་དར་བྱས་ནས་ཆག་ཆག་བཏབ་བོ། །དེ་ནས་ཁ་ཟས་ཀྱི་གཡོས་བྱས་ནས་སྔར་གྱོས་སྒྱུག་ལ་སོགས་ཏེ། ཆེ་རིམས་ཀྱིས་ཟན་བྱིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བྲན་ཁོལ་དང་།
เล่ม ๗๔ · หน้า 207a
ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཟན་བྱིན་ནོ། །སོ་སོར་ལས་ལ་བཙུད་ནས། གདོད་བདག་ཟས་བཟའོ། །རྟག་ཏུ་དེ་འདྲ་བར་བྱེད་པས་གྱོས་པོས་ཀྱང་བདག་གི་མནའ་མ་འདི་ནི་གཞན་དང་མི་འདྲ་སྟེ། ཐ་མལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་བུ་མོ་བདག་གི་མས་བསྒོ་བ་
ལྟར་མི་བྱེད་སྙམ་བསམས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཁྱིམ་ནས་ཆས་པའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་མས་རྟག་ཏུ་གོས་བཟང་པོ་གྱོན་ལ་ཁ་ཟས་ཞིམ་པོ་ཟོ་ཤིག །རྟག་ཏུ་མེ་ལོང་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་བྱུང་བ་འདི་ཅིའི་ཐ་ཚིག་ཅེས་དྲིས་ནས། མནའ་མས་པུས་མོ་གཉིས་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་
འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་གི་མས་གོས་བཟང་པོ་གྱོན་ཅིག་ཅེས་བསྒོ་བ་ནི། སྟེང་དུ་གྱོན་པའི་བཞག་གོས་ལྟ་བུ་ལ་རྟག་ཏུ་བག་བྱ་ཞིང་མ་རྙིངས་པར་གྱིས་ཤིག །འགྲོན་ནམ། ཕྱི་མི་དག་འོངས་ན་གོས་མ་ངན་ཅིག་ཅེས་མཆིའོ། །རྟག་ཏུ་ཁ་ཟས་ཞིམ་པོ་ཟོ་ཤིག་
ཅེས་པ་ནི་ཁ་ཟས་ཞིམ་པོ་དང་བསོད་པ་ལ་བགྱི་བ་མ་ལགས་ཀྱི། སུ་བས་ཀྱང་ཕྱིས་ཟོས་ན་བཀྲེས་པས་ཁ་ཟས་ཀུན་ཞིམ་མོ་ཞེས་མཆིའོ། །རྟག་ཏུ་མེ་ལོང་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཟེར་བ་ནི་འཁར་བའམ། ལྕགས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལ་ལྟ་བ་མ་ལགས་ཀྱི། སྔར་ལངས་ལ་ཕྱི་ནང་གི་ཕྱག་
དར་དང་། ཆག་ཆག་བཏབ་པ་དང་། ཁྲི་སྟན་བཏིང་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་སུ་བགྱི་བ་རྣམས་ལེགས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་མཆི་སྟེ། བདག་གི་མས་བསྒོ་བ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ལགས་སོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང་། མནའ་མ་དེ་ལ་ལྷག་པར་ཡང་བྱམས་ཏེ། ཁྱིམ་གྱི་ལས་ཐམས་ཅད་
གཏད་ནས་ཐམས་ཅད་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བྱ་དག་ཅིག་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ན་འབྲས་ཟ་ཟ་བ་ལས་འབྲས་ཀྱི་སྙེ་མ་ཁྱེར་ཏེ་འཕུར་ནས། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གི་ཐད་ཀར་ཕྱིན་པ་དང་། འབྲས་ཀྱི་སྙེ་མ་དག་ཅིག་ཤོར་ཏེ། ཕོ་བྲང་གི་ཐད་ཀར་ལྷུང་ངོ་། །འབྲས་ཀྱི་
སྙེ་མ་དེ་གཅིག་གིས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕུལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་འབྲས་བཟང་པོ་འདི་ལྟ་བུ་དག་ནི་སྨན་དུ་རུང་ངེས་ཀྱིས་ས་བོན་དུ་བྱའོ་སྙམ་ནས། བློན་པོ་ཀུན་ལ་ཤས་ཤས་སུ་བགོས་ཏེ། རྨོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་བདག་དེས་ཀྱང་ཉུང་ངུ་ཞིག་ཐོབ་ནས། ཕྱིར་ཁྱིམ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 207b
དུ་འོངས་ཏེ་མནའ་མ་ལ་འབྲས་འདི་རྨོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །མནའ་མ་དེས་ཀྱང་བསྒོ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྲན་ཁོལ་གཞན་བཏང་ནས། ཞིང་གང་གཤིན་པར་རྨོས་ནས། དེ་བཞིན་དུ་ལེགས་པར་སྐྱེས་ཏེ་འབྲས་མང་ཞིག་བྱུང་ངོ་། །གཞན་གྱིས་རྨོས་པ་ལ་ནི་ལས་སུ་ལེགས་པར་མ་བྱས་
པས་གཅིག་ཀྱང་མ་སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་ལས་སྨན་པས་དཔྱད་བྱས་ནས། ན་བ་འདི་ལས་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་གི་འབྲས་བྱིན་ན་འཚོའོ་ཞེས་དཔྱད་བྱས་སོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་གི་འབྲས་ཞིག་སོ་སོ་ནས་རྨེད་དུ་བཅུག་པར་དྲན་ནས།
རྒྱ་མཚོའི་གླིང་གི་འབྲས་ཞིག་རྨེད་དུ་བཅུག་པ་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་དྲིས་ན། བློན་པོ་ཁ་ཅིག་གིས་ནི་འབྲས་རྨོས་པ་མ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་མཆིའོ། །ཁ་ཅིག་གིས་ནི་འབྲས་ཀུན་བྱི་བས་འཚལ་ཏེ་མ་མཆིས་སོ་ཞེས་མཆིའོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཁྱིམ་བདག་དེ་ཡང་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་སོང་ནས་མནའ་མ་དེ་ལ་
སྔོན་འབྲས་ཤིག་རྨོར་བཅུག་པ་སྐྱེས་སམ་མ་སྐྱེས། རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་ནད་ཀྱིས་བཏབ་སྟེ་སྨན་དུ་དགོས་སོ། །མནའ་མས་གསོལ་པ། འབྲས་རྨོས་པ་དེ་རབ་ཏུ་ལེགས་ཏེ། མི་གཅིག་གི་སྨན་དུ་མ་བས་ཀྱིས། ཡུལ་གཅིག་གི་མི་ཡང་སོས་པ་ཙམ་མཆིས་སོ། །ཁྱིམ་
བདག་དེས་འབྲས་དེ་ལས་ཤས་ཅིག་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕུལ་ནས། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་འབྲས་དེས་བཙུན་མོའི་སྨན་དཔྱད་བྱས་ནས། བཙུན་མོ་ཡང་སོས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་བྱ་དགའ་མང་དུ་བྱིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཤི་རི་ཏི་ཏའི་རྒྱལ་པོ་དང་། ཡུལ་མཉན་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་པོ་
གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་མི་དགའ་བས་རྟག་ཏུ་མི་འདུམ་མོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཤི་རི་ཏི་ཏའི་རྒྱལ་པོས་མཉན་ཡོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བློན་པོ་མཛངས་པ་མཁས་ཞིང་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་དམ་མེད་པ་བགམ་མོ་སྙམ་ནས། ཕོ་ཉ་ཅིག་ཡུལ་མཉན་ཡོད་དུ་བཏང་ནས། ཕོ་ཉ་དེ་ལ་རྒོད་མ་མ་
སྨད་གཉིས་མ་དང་བུ་འདྲ་བར་སྤུ་མདོག་གཅིག་པ། བྱེ་བྲག་མི་ཕྱེད་པ། རྒོད་སྨད་གཉིས་བསྒྲིགས་ཏེ། མ་ནི་གང་ཡིན་བུ་ནི་གང་ཡིན་བྱེ་བྲག་ཕྱེས་ཤིག་ཅེས་སྤྲིང་ངོ་། །རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བལྟས་ན་གཅིག་གིས་ཀྱང་བྱེ་བྲག་མ་ཕྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དེ་ཁྱིམ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 208a
དུ་འོངས་ནས། མནའ་མས་གཏམ་ཅི་གསན་ཞེས་ཞུས་ན། གཏམ་འདི་ལྟ་བུ་དག་གྲག་གོ་ཞེས་མནའ་མ་ལ་རྒྱས་པར་གཏམ་བྱས་སོ། །མནའ་མས་གསོལ་པ། འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་རིག་པར་ཡང་སླའོ། །རྒོད་མ་མ་སྨད་གཉིས་ཐོགས་ལ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྩྭ་བཟང་
པོ་ཞིག་བྱིན་ཅིག་དང་། མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྩྭ་མཆུས་ཕུལ་ཏེ་བུ་ལ་སྟོབས་སོ། །ཁྱིམ་བདག་གིས་མནའ་མས་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོ་ལ་གསོལ་ནས། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་རྩྭ་བྱིན་ཏེ་བལྟས་ན་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་ཏེ། མ་དང་བུ་ཡང་རྟོགས་ནས། ཕོ་ཉ་དེ་ལ་མ་ནི་འདིའོ། །
བུ་ནི་འདིའོ་ཞེས་སྨྲས་པས། དེ་བཞིན་དུ་སྨྲས་པ་བཞིན་ཏེ། མ་ནོར་ཏོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་ཕོ་ཉ་དེ་རང་ཡུལ་དུ་སོང་ནས། རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱས་པར་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཡང་ཕོ་ཉ་ཅིག་བཏང་སྟེ། སྦྲུལ་སྦོམ་ཕྲ་དང་། རིང་ཐུང་མཉམ་ལ་འདྲ་བ་གཉིས་ཤིག་
བསྐུར་ནས། སྦྲུལ་འདི་གཉིས་ལ་ཕོ་ནི་གང་། མོ་ནི་གང་ཡིན་པ་བྱེ་བྲག་ཕྱེས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་དང་བློན་པོ་རྣམས་འདུས་ཏེ་དཔྱད་ན་གཅིག་གིས་ཀྱང་མ་རྟོགས་སོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དེས་ཁྱིམ་དུ་མནའ་མ་ལ་དྲིས་ནས། མནའ་མས་བསྟན་
པ་རས་འཇམ་མོ་ཞིག་ཐིང་ལ་སྦྲུལ་དེའི་སྟེང་དུ་ཞོག་ཅིག་དང་། གང་མོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཅང་མི་འགུལ་བར་ཉལ་ལོ། །གང་ཕོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་བཟོད་དེ་འདུག་ཏུ་མི་བཏུབ་པའི་རིགས་སོ། །ཅིས་མངོན་ཞེ་ན། གང་མོར་གྱུར་པ་དེ་ནི་འཇམ་ཞིང་ཡང་བ་ལ་ཆགས་སོ། །གང་ཕོར་གྱུར་
པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྲོས་པས་འཇམ་པོ་ལ་མི་བཟོད་དེ། ཉལ་དུ་མི་བཏུབ་པས་དེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱིམ་བདག་དེས་རྒྱལ་པོ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་གསོལ་ཏེ། མནའ་མས་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་བྱས་ན། ཕོ་གང་ཡིན་པ་དང་མོ་གང་ཡིན་པ་བྱེ་བྲག་ལེགས་པར་ཕྱེད་དོ། །
ཕོ་ཉ་དེ་ལ་འདི་ནི་ཕོ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་མོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒོ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་མ་ནོར་ཏོ་ཞེས་མཆིའོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེ་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས། དེ་ལ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་མང་དུ་བྱ་དགར་བྱིན་ནོ། །དེ་ནས་ཡང་ཤིང་འདོམ་དོ་དོ་བ། སྦོམ་ཕྲ་མཉམ་པ། ཁྱད་པར་མེད་པ།
เล่ม ๗๔ · หน้า 208b
འཛེར་པ་དང་། སྟ་རེ་དང་སྟེའུའི་རྗེས་མེད་པ་ཞིག་བསྐུར་ཏེ། ཤིང་འདིའི་མགོ་མཇུག་གང་ཡིན་པ་བྱེ་བྲག་ཕྱེས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་རྣམས་འདུས་ཏེ་དཔྱད་ན། གཅིག་གིས་ཀྱང་མ་ཤེས་ཏེ། ཁྱིམ་བདག་དེས་ཡང་མནའ་མ་ལ་དྲིས་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་སླ་སྟེ།
ཤིང་འདིའི་མགོ་མཇུག་རྟོགས་པར་འདོད་ན་ཆུའི་ནང་དུ་ཞོག་ཤིག་དང་། རྩ་བ་ནི་ཐུར་དུ་ནུབ་ཀྱི་མགོ་ནི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་རིགས་སོ། །ཁྱིམ་བདག་དེས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་གསོལ་ཏེ། མནའ་མས་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་བྱས་ནས། མགོ་མཇུག་རྟོགས་པར་གྱུར་ཏེ།
འདི་ནི་མགོའོ་འདི་ནི་རྩ་བའོ་ཞེས་བསྒོའོ། །ཕོ་ཉས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ་བདེན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། དེ་ལ་བྱ་དགའ་མང་དུ་བྱིན་ནོ། །ཕོ་ཉ་དེ་ཕྱིར་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ནས་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་རྒྱས་པར་གསོལ་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་དེས་ཕོ་ཉ་ལ་རིན་པོ་ཆེ་མང་
དུ་བསྐུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་བློན་པོ་མཛངས་པ། བློ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་ཀྱིས། འདི་དག་ཕུལ་ལ་ཕྱིན་ཅད་འདུམ་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་ན། རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ཁྱིམ་བདག་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་དག་ཅི་ལྟར་རྟོགས་ཤིང་ཤེས་
ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱིམ་བདག་གིས་གསོལ་པ། འདི་ནི་བདག་གིས་རྟོགས་པ་མ་ལགས་ཀྱི། བདག་གི་མནའ་མ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་མཆིས་པ་དེས་རྟོགས་སོ། །རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་གསན་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ཁྱིམ་བདག་གི་མནའ་མ་དེ་
ད་ཕྱིན་ཅད་ང་དང་མིང་སྲིང་དུ་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱིམ་བདག་གི་མནའ་མ་དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་དགུ་ཚང་ནས་སྒོ་ང་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་བྱུང་སྟེ། སྒོ་ང་རེ་རེའི་ནང་ནས་བུ་ཁྱེའུ་མངའ་བྱད་ལེགས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་རེ་རེ་བྱུང་ངོ་། །བུ་དེ་དག་
ཆེར་སྐྱེས་ནས་དཔའ་ཁྱད་ནི་ཟླ་མེད་དེ། གཅིག་གིས་ཀྱང་མི་སྟོང་ཐུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བུ་དེའི་ཕ་མ་ཡང་བུ་དེ་དག་ལ་རབ་ཏུ་སྡུག་པར་སེམས་ཏེ། ཡུལ་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དག་ལ་བག་བྱེད་དོ། །ཕྱིས་ཡུལ་དེ་ན་རིགས་འཐུན་པ་ཆེ་ཞིང་མཐོ་བ་ལས་ཆུང་མ་ཡང་བླངས་སོ། །
เล่ม ๗๔ · หน้า 209a
དེའི་ཚེ་ན་ལྷ་མཚམས་མ་དད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་དང་དགེ་འདུན་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པས་ཁྱིམ་གང་གི་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ན། ཁྱེའུ་ནང་གི་ཐ་ཆུངས་འབའ་ཞིག་
གིས་འབྲས་བུ་མ་ཐོབ་བོ། །ཁྱེའུ་དེ་གླང་པོ་ཆེ་ལ་ཞོན་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཕྱི་རོལ་ཏུ་རྩེར་སོང་བ་ལས། གྲོང་ཁྱེར་དེའི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཆུ་ཆེན་པོ་ཞིག་འབབ་པ་ལ་ཟམ་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཁྱེའུ་དེ་ཟམ་པའི་སྟེང་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བློན་པོ་ཆེན་པོའི་བུ་ཞིག་ཀྱང་ཤིང་རྟའི་ནང་ན་འདུག་སྟེ་ཕྱི་རོལ་
ནས་ནང་དུ་འོངས་པ་དང་། ཟམ་པའི་སྟེང་དུ་ཕྲད་པ་ལས་གཉི་ག་ཆོ་རིགས་ཀྱིས་བསྙེམས་ནས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མ་བྱོལ་ལོ། །ལྷ་མཚམས་མའི་བུ་ཁྲོས་ནས། གླང་པོ་ཆེ་ལ་ཞོན་བཞིན་དུ་བློན་པོ་ཆེན་པོའི་བུ་ཤིང་རྟ་དང་བཅས་པ་ཟམ་པའི་འོག་ཏུ་བོར་རོ། །བློན་
པོའི་བུ་དེ་ལུས་དང་རྐང་ལག་སྨས་ནས་ངུས་ཏེ་ཁྱིམ་དུ་འོངས་ནས། ཕ་མ་ལ་འདི་སྐད་དུ་ལྷ་མཚམས་མའི་བུས་བདག་མ་ནོངས་པར་འདི་ལྟར་གནོད་པ་བགྱིས་ནས་ལུས་ཀུན་གནད་དོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །བློན་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ཤིན་ཏུ་མི་དགའ་བར་གྱུར་ནས། བུ་དེ་དག་ནི་ཤིན་
ཏུ་ཡང་སྟོབས་ཆེ་བའི་སྟེང་དུ་རྒྱལ་པོ་དང་མོ་ཉེ་བས་རྩོད་པར་དཀའ་ན། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ནི་རྐུ་ལྟོ་ཞིག་བྱའོ། །སྙམ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་འཁར་བ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཞིག་བྱས་ཏེ། འཁར་བའི་ནང་དུ་རལ་གྲི་སོ་རྣོན་པོ་རེ་རེ་བཅུག་ནས་ཁྱེའུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་
ལ་རེ་རེ་བྱིན་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁྱོད་ནི་གཞོན་དར་ལ་བབ་པས་རྩེ་བའི་དུས་ལ་བབ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱིར་རྩེ་བའི་རྐྱེན་དུ་འཁར་བ་འདི་དག་བྱས་ཀྱིས། ཁྱོད་རྣམས་ཐོགས་ལ་རྩེས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁྱེའུ་དེ་དག་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས་འཁར་བ་དེ་དག་བླངས་ནས་རེ་རེ་ཐོགས་
སོ། །རྒྱལ་པོའི་ཁྲིམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་དང་ཕྲད་པ་ན་མཚོན་ཐོགས་སུ་མི་གནང་ངོ་། །དེ་དག་འཁར་བ་ཐོགས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་ཞབས་འབྲིང་ལ་འཁོད་པ་ལས་བློན་པོ་དེས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་དུ་ཕྲ་མ་གསོལ་ཏོ། །ལྷ་མཚམས་མའི་བུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་ནི་གཞོན་ཞིང་
เล่ม ๗๔ · หน้า 209b
དར་ལ་བབ་སྟེ། སྟོབས་ཀྱིས་ནི་མི་གཅིག་གིས་ཀྱང་མི་སྟོང་ཐུབ་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱལ་པོ་ལ་གནོད་པ་ཞིག་བགྱིད་པར་སེམས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །འོན་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ལ་ཐུགས་མ་ཆེས་པ་མེད་པ་ལས། བློན་པོས་ཡང་གསོལ་པ། བདག་གིས་སྔར་གསོལ་བ་འདི་བདེན་ཏེ།
རྫུན་མ་ལགས་པར་རྟག་ཏུ་གདའོ། །ཁྱེའུ་འདི་དག་གི་ལག་ན་ཐོགས་པའི་འཁར་བ་འདི་དག་གི་ནང་ན་རལ་གྲི་རེ་རེ་མཆིས་པས་གནོད་པར་བགྱིད་དུ་མངོན་ནོ། །བློན་པོས་གསོལ་པ་བཞིན་དུ་ཁྱེའུ་དེ་དག་གི་འཁར་བ་བལྟས་ན་མཚོན་ཡོད་པར་གྱུར་ནས། གཅིག་ནས་ཀྱང་
གཅིག་བོས་ཏེ་གྱད་ཀྱིས་བཟུང་ནས་ཀུན་བསད་དོ། །ཁྱེའུ་དེ་དག་གི་མགོ་བཅད་ནས་ཁྱེའུ་དེ་དག་གི་མགོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སྒྲོམ་ཅིག་གི་ནང་དུ་བཅུག་ནས། ཁ་ལེགས་པར་བཅད་དེ། སྲིང་མོའི་སྟེང་དུ་བསྐུར་རོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཁྱེའུ་དེ་དག་གི་མས་སངས་རྒྱས་དང་། དགེ་
འདུན་སྤྱན་དྲངས་པ་ལས། རྒྱལ་པོས་སྒྲོམ་བུ་བསྐུར་ཏེ་འོངས་ནས། དེའི་ནང་ནས་མཆོད་པ་བྱེད་པའི་མཐུད་མ་ཞིག་ཡོད་ཡང་དག་སྙམ་ནས་སྒྲོམ་ཁ་ཕྱེས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རེ་ཞིག་སྒྲོམ་ཁ་མ་འབྱེད་པར་ཞལ་ཟས་གསོལ་ལགས་ནས་ཕྱེས་ཤིག་ཅེས་
བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཞལ་ཟས་གསོལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱེའུའི་མ་ལ་ཆོས་བསྟན་པ། ལུས་འདི་ནི་མི་རྟག་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་བ་སྟོང་པ་བདག་མེད་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། རིང་པོར་མི་ཐོགས་པ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་ཤིང་
གླགས་པ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བ་སྟེ། འདོད་པ་དང་བྱེ་བྲལ་བའི་མྱ་ངན་གྱིས་ལུས་འདི་ཆུད་ཟོས་ཏེ་ཕན་པ་མེད་དེ། གང་མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན་གྱིས་ནི་དོན་འདི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ལྷ་མཚམས་མས་ཀྱང་དོན་རྟོགས་ནས་ལན་
ཅིག་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་བདག་གིས་གསོལ་བ་འདི་བཞི་ཞིག་གནང་བར་མཛད་དུ་གསོལ། བདག་
เล่ม ๗๔ · หน้า 210a
གིས་གསོལ་བ་བཞི་ལ་གཅིག་ནི་དགེ་སློང་ནད་པ་རྣམས་ལ་ནད་ཀྱི་རྐྱེན་སྨན་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་ཡིད་བཞིན་དུ་སྩལ་བ་དང་། གཉིས་ནི་དགེ་སློང་ནད་པའི་གཡོག་བགྱིད་པའི་བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་ཡིད་བཞིན་དུ་སྦྱར་བ་དང་། གསུམ་
པ་ནི་དགེ་སློང་འགྲོན་པོའི་ཡོ་བྱད་སྦྱོར་བ་དང་། བཞི་ནི་དགེ་སློང་འགྲོན་དུ་འགྲོ་བའི་རྒྱགས་དང་ཡོ་བྱད་སྦྱར་བར་འཚལ་ལོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། དགེ་སློང་ནད་པ་དག་ནི་ནད་ཀྱི་རྐྱེན་སྨན་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་དང་། མི་ལྡན་པ་ནད་འཚོ་དཀའ་སྟེ། གལ་ཏེ་
ན་ཡང་ཚེའི་བར་ཆད་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །དགེ་སློང་ནད་གཡོག་ཀྱང་ཁ་ཟས་མེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བསོད་སྙོམས་བགྱིད་དོ། །བསོད་སྙོམས་ལ་དུས་མ་མཆིས་ཏེ། གལ་ཏེ་འཕྱིས་སམ་འདོད་པ་མ་རྙེད་ན། ནད་པ་ཞེ་སྡང་སྐྱེས་ཏེ། ནད་འཚོ་དཀའ་བས། དེ་ལ་ཡང་ཁ་ཟས་
འབུལ་བར་འཚལ་ལོ། །ཤུལ་རིང་པོ་ནས་མཆིས་པའི་དགེ་སློང་ཡུལ་མ་འདྲིས་ཏེ། བཤེས་མ་མཆིས་པས་བསོད་སྙོམས་བགྱིད་དོ། །བསོད་སྙོམས་བགྱིད་པ་ན་ཁྱིའམ་མ་རུངས་པས་གཙེས་ན་ཞེ་སྡང་སྐྱེས་ཏེ། བཟོད་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལ་ཡང་ཁ་ཟས་འབུལ་
བར་འཚལ་ལོ། །དགེ་སློང་འགྲོན་དུ་མཆི་བ་གྲོགས་དང་ལྡན་པ་ཡང་རྒྱགས་མ་མཆིས་པས་གྲོགས་པོ་དང་བྲལ་ན། ཤུལ་དུ་གཅན་གཟན་མང་པོའམ། མི་རྒོད་མ་རུངས་པ་མཆིས་ཏེ། གཅིག་པུ་སོང་ན་དེ་ཡང་ལུས་ཀྱི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བས། དེའི་དགོས་པ་ཡང་སྦྱར་
བར་འཚལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་མཚམས་མས་གསོལ་པ་བཞི་གསན་ནས། ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ་ཞེས་བསྔགས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་གསོལ་པ། བཞི་པོ་འདིའི་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་དང་། ཐ་མི་དད་དོ་ཞེས་བཀའ་
སྩལ་ནས། དགེ་འདུན་དང་བཅས་ཏེ། སླར་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དུ་གཤེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཤེགས་པའི་འོག་ཏུ་སྒྲོམ་བུ་ཕྱེས་ཏེ་བལྟས་ན། བུའི་མགོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་པར་མཐོང་ནས། འདོད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མི་དགའ་བར་ནི་མ་གྱུར་ཏོ། །
เล่ม ๗๔ · หน้า 210b
འདི་སྐད་དུ་ཀྱེ་མ་མི་ཅིག་སྐྱེས་པ་ལ་ཚེ་ཟད་པ་ཡང་ཡོད་དེ་དེ་རིང་པོར་མ་ཐོགས་སོ། །ད་ཡང་རྒྱུད་ལྔ་གང་དུ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་གྱུར་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱེའུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་མའི་རིགས་སུ་ཉེ་བ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཐོས་ནས་ཤིན་ཏུ་མི་དགའ་སྟེ་ཞེ་སྡང་སྐྱེས་ནས། འདི་
སྐད་དུ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ནི་འདི་ལྟར་མཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་བསད་ཀྱིས་དམག་པ་སོགས་ལ་དགྲ་བྱ་བར་འདོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། དམག་གི་དཔུང་བསགས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་བསྐོར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེ་སྐྲག་ནས་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་བྲོས་སོ། །དེ་དག་གིས་
དེ་སྐད་ཐོས་ནས་དམག་གི་དཔུང་གིས་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་ཡང་བསྐོར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོས་རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་ལྷ་མཚམས་མའི་བུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསད་དེ། མའི་རིགས་སུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤ་གཉེར་དུ་འོངས་སོ། །ཞེས་ཐོས་
ནས་པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་མི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྒྱལ་པོས་ཅིག་ཆར་དུ་བཀུམ་པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་མཚམས་
མའི་བུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་ད་ལྟ་འབའ་ཞིག་ཏུ་རྒྱལ་པོས་ཅིག་ཆར་དུ་བསད་པར་མ་ཟད་དོ། །མི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་ཅིའི་ཕྱིར་ཅིག་ཆར་ཚེ་འཕོས་པ་ཁྱོད་ལ་རྒྱས་པར་བསྟན་གྱིས་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུང་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཀུན་དགའ་བོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བགྱིའོ་
ཐོས་པར་འཚལ་ལོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་མི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་འདི་གཅིག་ལ་གཅིག་དགའ་ཞིང་བཤེས་པ་དང་། ཡིད་གཅུགས་པར་གྱུར་ནས། དེ་དག་གྲོས་འཐུན་པར་ཕ་རོལ་གཞན་གྱི་
བ་ལང་ཅིག་བརྐུས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་དེ་ན་རྒན་མོ་དབུལ་མོ་བུ་ཙ་ཡང་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། བ་ལང་བརྐུས་པ་རྣམས་རྒན་མོ་དེའི་ཁྱིམ་དུ་ཁྲིད་དེ་འོངས་ནས་བསད་པར་བྱས་པ་དང་། རྒན་མོ་ཡང་དགའ་རངས་ནས་ཤིང་ལ་སོགས་ཏེ། ཤ་འཚོད་པའི་ཡོ་བྱད་སྦྱར་རོ། །མི་དེ་དག་
เล่ม ๗๔ · หน้า 211a
གིས་དེར་བ་ལང་གསོད་པ་ན། བ་ལང་དེ་ཡང་གསོད་པར་ཤེས་ནས་འདུན་པར་བཟུང་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ད་ལྟ་ང་བསད་པས་ན། མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ཡང་ཅི་སྟེ་འབྲས་བུ་ཐོབ་ན་ཡང་མི་བཏང་སྟེ། གསོད་པར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་དམ་བཅས་མ་ཐག་ཏུ་བ་ལང་ཡང་མི་རྣམས་ཀྱིས་
བསད་ཀྱིས་ཁ་ཅིག་གིས་ནི་བཙོས། ཁ་ཅིག་གིས་ནི་བསྲེགས་ཏེ་ཟོས་ནས། རྒན་མོ་ཡང་བ་ལང་གི་ཤས་འགྲངས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། སྔོན་ཅད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བའི་འགྲོན་ཅིག་འོངས་ནས། དེང་ལས་ཕན་ཐོགས་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བ་ལང་
དེ་ནི་རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བ་ལང་བརྐུ་བ་རྣམས་ནི་ལྷ་མཚམས་མའི་བུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒན་མོ་ཁྱིམ་བདག་མོ་དེ་ནི་དེ་དག་གི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་དེས་ཚེ་རབས་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་རྟག་ཏུ་བསད་
པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་དུས་ན་རྒན་མོ་དེ་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཞིང་དགའ་བ་ཙམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་དེ་དག་གི་མ་བྱས་ནས། དེ་ཙམ་གྱི་མྱ་ངན་གྱིས་རབ་ཏུ་གདུངས་པར་གྱུར་ཏེ། ད་འདི་ནི་ང་དང་ཕྲད་ནས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོས་ཡང་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ལ་གསོལ་པ། དེ་དག་གིས་ནི་བསོད་ནམས་ཅི་ཞིག་བགྱིས་ནས། རིགས་ཆེ་ཞིང་མཐོ་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པ་དང་དཔའ་ཞིང་ཉམས་རྩལ་དང་ལྡན་པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་
འཇིག་རྟེན་ན་གཤེགས་པའི་ཚེ། རྒན་མོ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཤིན་ཏུ་དད་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། སྤོས་མང་དུ་ཉོས་ནས་མར་དང་སྦྱར་ཏེ་རྟག་ཏུ་མཆོད་རྟེན་ལ་སྐུད་དོ། །ལམ་ཁ་ཞིག་ན་མཆོད་རྟེན་སྐུད་པ་ལས། མི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཞིག་དེར་ལྷགས་ནས། རྒན་མོ་
མཆོད་རྟེན་ལ་སྐུད་པའི་གྲོགས་བྱས་ཏེ། རྒན་མོ་དེས་ཀྱང་མི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁོ་མོ་མཆོད་རྟེན་སྐུད་པ་ལ་བསྟངས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་མངའ་བྱད་ལེགས་པ་དང་། མཐུ་རྩལ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ནས། དེ་དག་ཀྱང་རབ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 211b
ཏུ་དགའ་བཞིན་དུ་མཆོད་རྟེན་སྐུད་པའི་ལས་བྱས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ཅག་ནི་རྒན་མོ་འདིའི་དབང་གིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་རྣམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་ཆོ་རིགས་མཐོ་ཞིང་བཙན་ཕྱུག་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པ་དང་། རྒན་མོ་
འདི་ཡང་རྟག་ཏུ་བདག་ཅག་གི་མར་གྱུར་ཏེ། བདག་ཅག་ཀྱང་འདིའི་བུར་གྱུར་པ་དང་། རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་ཐོས་པ་དང་མི་བྲལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཡང་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །རྒན་མོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་པས། ཚེ་རབས་ལྔ་
བརྒྱའི་བར་དུ་ཆོ་རིགས་མཐོ་ཞིང་བཙན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒན་མོ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ཁྱེའུ་དེ་དག་གི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་མི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་ནི་ཁྱེའུ་འདི་རྣམས་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་དམག་གི་དཔུང་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཐོས་ནས་ཞེ་སྡང་
གི་སེམས་ཀུན་ཞི་སྟེ། འདི་སྐད་དུ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ཀྱང་མཉེས་ཀྱིས། མི་འདི་དག་གི་སྔོན་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྟེ། བ་ལང་ཅིག་བསད་པ་ཙམ་གྱིས་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་རབ་གསལ་རྒྱལ་འདི་ནི་བདག་ཅག་གི་རྗེ་བོ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལ་འཁུ་
ཞིང་གནོད་པ་བྱེད་པར་སེམས་ཞེས་སྨྲས་ནས་མཚོན་ཆ་བོར་ཏེ་རྒྱལ་པོ་ལ་བབས་ནས་ཉེས་པ་བཤགས་པས་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་གྱོད་མ་རྨས་པར་བཏང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་བྱུང་བའི་གླེང་གཞི་འདི་འཁོར་བཞི་པོ་དག་ལ། དམ་པའི་ཆོས་རྒྱས་པར་བསྟན་
ཏོ། །དགེ་བའི་ལས་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བྱ་བའི་རིགས་པ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ནི་བྱ་བར་མི་རིགས་པར་ཡང་བསྟན། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཡང་རྒྱས་པར་བསྟན་པས་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །བློན་པོ་རི་དགས་ཀྱི་བུ་བདུན་གྱི་ལེའུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་གསུམ་པའོ།། །།བམ་པོ་བདུན་པ། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 212a
རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡུལ་དེའི་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་ཡུལ་གསེར་གྱི་ས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། རྒྱལ་པོ་ནི་ཀ་པྱི་ན་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱལ་པོ་དེའི་སྲས་ནི་ཀ་པྱི་ན་
ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱལ་པོ་དེའི་ཡབ་ནོངས་ནས་སྲས་རྒྱལ་ཚབ་རྒྱལ་སར་གཤེགས་ཏེ། དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་ཡིད་གཞུངས་ལ་བློ་གསལ་ཏེ། དཔའ་ཞིང་མཐུ་རྩལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ནོ། །དེ་ལ་དམག་གི་ཚོགས་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཡོད་དེ། དམག་དེ་
དག་གར་བབ་ཀྱང་རླུང་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བར་ཕས་རྒོལ་མི་ཐུབ་པ་མེད་དོ། །ཡུལ་དབུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་ནི་མ་འདྲུལ་ཏོ། །ཕྱིས་ཚོང་པ་དག་ཅིག་ཡུལ་གསེར་སར་ཕྱིན་ནས་རས་འཇམ་པོ་བཟང་པོ་ཡུག་བཞི་ཞིག་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཕུལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་བཞེས་ནས་ཚོང་
པ་དེ་ལ་འདི་ལྟ་བུ་ནོར་བཟང་པོ་གང་ལས་འོངས་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། ཚོང་པས་ཀྱང་འདི་ནི་ཡུལ་དབུས་ནས་མཆིས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་དེས་སྨྲས་པ། ཡུལ་གྱི་དབུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་། ཡུལ་གྱི་དབུས་ཀྱི་མིང་ནི་ཅི་ཞེས་བྱ། ཚོང་པས་གསོལ་པ།
ཡུལ་གྱི་དབུས་ཀྱི་མིང་ནི་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཅེས་ཀྱང་བྱ། མཉན་ཡོད་ཅེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་མིང་གཞན་ཡང་མང་དུ་མཆིས་སོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ཅིའི་ཕྱིར་ང་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་དཔྱ་དབུལ་དུ་མི་འོང་། ཚོང་པས་གསོལ་པ།
རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོའི་རྒྱལ་སྲིད་འཛིན་ཅིང་ཡུལ་གྱི་ཚིས་བགྱིད་པས་འདིར་མི་མཆིའོ། །རྒྱལ་པོ་དེས་བསམས་པ་ངའི་མཐུ་དང་བྱིན་གྱིས་གནམ་མཐའ་འོག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐུལ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོ་འདི་དག་ང་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་དཔྱ་དབུལ་དུ་མི་འོང་། ད་ནི་ངའི་
མཐུ་དང་བྱིན་གྱིས་དེ་དག་དབབ་བོ་སྙམ་ནས། ཚོང་པ་དེ་ལ་སྨྲས་པ། ཡུལ་གྱི་དབུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ནང་ན་རྒྱལ་པོ་གང་ཆེ། ཚོང་པས་སྨྲས་པ། མཉན་ཡོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ནང་ན་ཆེའོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེས་མཉན་ཡོད་དུ་ཕོ་ཉ་བཏང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་གསལ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 212b
རྒྱལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྤྲིང་ངོ་། །ངའི་མཐུ་དང་བྱིན་གྱིས་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་གཏོགས་པ་ཀུན་ལ་དབང་ན། ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་ཕོ་ཉ་ཡང་འདྲུལ་བར་མི་བྱེད། ད་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཕོ་ཉ་བཏང་བ་ཡིན་གྱིས། ཁྱོད་ཉལ་བའི་ཚེ་ངའི་མིང་ཐོས་ན་འདུག་པའི་རིགས་སོ། །འདུག་
པའི་ཚེ་ཐོས་ན་ལྡང་བའི་རིགས་སོ། །ཟས་ཟ་བའི་ཚེ་ཐོས་ན་མིད་མི་ཁོམ་པར་ཕྱིར་དོར་བའི་རིགས་སོ། །ཁྲུས་བྱེད་པའི་འཕྲོ་ལ་ཐོས་ན་སྐྲ་ཡང་ཕྱིར་མདུད་པའི་རིགས་སོ། །སྡོད་པའི་ཚེ་ཐོས་ན་རྒྱུགས་པའི་རིགས་ཀྱིས། ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་འདིར་ང་དང་ཕྲད་དུ་ཤོག་ཤིག །དེ་ལྟར་
མ་བྱས་ན། དམག་དྲངས་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་ཡུལ་མེད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྤྲིང་ངོ་། །རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་སྤྲིང་བ་ཐོས་ནས། མི་དགའ་ཞིང་དངངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བར་སོང་ནས་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱས་པར་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
སྩལ་པ། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཕོ་ཉ་དེ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ནང་ན་ང་མི་ཆེ་སྟེ། ང་བས་རྒྱལ་པོ་ཆེ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་གྱིས་ཤིག །རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ན་འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་འདི་ནས་མི་རིང་བ་ཞིག་ན་བཞུགས་ཀྱིས་ཁྱོད་ཉིད་
དེར་སོང་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་སྤྲིང་བ་བཞིན་དུ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་ནས། ཕོ་ཉ་དེ་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་ནས་སོང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་སྤྲུལ་ཏེ། བློན་པོ་ཆེན་པོར་མཽད་གལ་སྤྲུལ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པར་བཞུགས་སོ། །
ཀུན་དགའ་ར་བ་ཡང་རིན་པོ་ཆེར་བསྒྱུར་ནས། ར་བའི་ཕྱི་རོལ་ན་རིན་པོ་ཆེའི་འོབས་རིམ་པ་བདུན་པ་དང་། འོབས་ཀྱི་བར་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་དཀྲིགས་ཏེ། ཁ་དོག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་པད་མ་གྲངས་མེད་པ་ལྷམ་མེ་ལྷན་ནེ་ལྷང་ངེར་འཚེར་བ་དང་། ར་བའི་ནང་ན་
རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ལས་བྱས་པའི་ཕོ་བྲང་ན། རྒྱལ་པོ་ཤིན་ཏུ་བྱིན་ཆེ་བར་བཞུགས་པར་སྤྲུལ་ཏོ། །ཕོ་ཉ་དེ་སྤྲུལ་པའི་ཕོ་བྲང་དུ་འོངས་ནས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་འཇིགས་སྐྲག་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་བདག་གི་རྒྱལ་པོའི་བྱིན་དང་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ནི་
เล่ม ๗๔ · หน้า 213a
འདི་ལ་མི་ཐུབ་ན། འོན་ཀྱང་སྤྲིང་བའི་ཡི་གེ་འབུལ་ལོ་སྙམ་ནས་ཡི་གེ་ཕུལ་ལོ། །འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་པོས་ཡི་གེ་བླངས་ནས་རྡོག་པའི་ཞབས་སུ་བཅུག་སྟེ། ཕོ་ཉ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ང་ནི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་སྟེ་གླིང་བཞི་ལ་དབང་བ་ཡིན་ན།
ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་གླེན་པ་དེའི་ཅིའི་ཕྱིར་བཀའ་ཉན། ཁྱོད་མྱུར་དུ་ཕྱིར་སོང་ལ་ངས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་གྱིས་ཤིག །ཁྱོད་ཀྱི་ཕོ་ཉ་ཕྱིར་འོངས་ནས་ངའི་བཀའ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས། ཉལ་བ་ལས་ཐོས་ན་ལྡང་བའི་རིགས་སོ། །འདུག་པ་ལས་ཐོས་ན་འགྲེང་བའི་རིགས་
སོ། །འགྲོ་བ་ལས་ཐོས་ན་རྒྱུག་པའི་རིགས་ཀྱིས། ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་འདིར་ཕྱག་འཚལ་དུ་མ་འོངས་ཏེ་བཀའ་བཅག་པར་གྱུར་ན། ཁྲིམས་དང་སྦྱར་རོ་ཞེས་གྱིས་ཤིག །ཕོ་ཉ་དེས་བཀའ་སྩལ་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིར་སོང་ནས། བདག་གི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། གསེར་ས་ལའི་
རྒྱལ་པོ་ལ་ཅི་མཐོང་བ་དང་། ཅི་སྤྲིང་བ་རྒྱས་པར་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྤྲིང་བ་ཐོས་ནས་འགྱོད་པར་གྱུར་ཏེ། ཅི་དབང་བའི་རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་དང་བཅས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་ཐད་དུ་དོང་ངོ་སྙམ་སྟེ། འོན་ཀྱང་ཐལ་བྱུང་དུ་འགྲོ་བར་མི་རིགས་ཀྱིས། ད་དུང་ཡང་ལན་
ཅིག་བགམ་མོ་སྙམ་ནས། སྔར་ཕོ་ཉ་ཞིག་བཏང་ནས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལ་བདག་ཕྱག་འཚལ་དུ་མཆི་ན། བདག་དབང་བའི་རྒྱལ་ཕྲན་ཁྲི་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་མཆིས་ན། དེ་དག་རིལ་གྱིས་མཆིའམ། ཕྱེད་ཙམ་མཆི་བ་བཀའ་སྩོལ་ཅིག་ཅེས་མཆིའོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་
པོས་ཕྱིར་དེ་ལ་རྒྱལ་ཕྲན་ཕྱེད་དང་ཆོས་ཏེ་ཤོག་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་བ་དང་། གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་ཕྲན་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་དང་བཅས་ཏེ། མཉན་ཡོད་དུ་རྒྱལ་པོ་སྤྲུལ་པའི་སྤྱན་སྔར་ལྷགས་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འདིའི་བྱད་གཟུགས་ནི་
བདག་བས་ལྷག་ཀྱང་། མཐུ་སྟོབས་ནི་བདག་ཙམ་མི་ཕོད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་དང་། འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་པོས་བློན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་གཞུ་གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་ལ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་དེས་ཀྱང་བླངས་ཞེས་བྱས་ན་མ་ཐེག་གོ། །དེ་ནས་འཕྲུལ་གྱི་
เล่ม ๗๔ · หน้า 213b
རྒྱལ་པོས་བླངས་ཏེ། མཐེའུ་ཆུང་གིས་གཞུ་བདུངས་ཏེ། གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་ལ་གཞུ་འདི་ཁོང་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ན། གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོས་བླངས་ན་གཞུ་རྒྱུད་ཀྱང་མ་སྒུལ་ཏོ། །དེ་ནས་འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་པོས་བླངས་ཏེ་དྲངས་ན། གཞུ་རྒྱུད་སྤྲིངས་པ་ཙམ་གྱིས་
སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་འགུལ་ཞིང་གཡོས་སོ། །དེ་ནས་མདའ་བླངས་ཏེ་མདའ་ཅིག་འཕངས་ན། འཕངས་མ་ཐག་ཏུ་མདའ་ལྔར་གྱུར་ཏེ། མདའ་དེ་དག་གི་རྩེ་མོ་ལས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་བྱུང་ནས། པད་མ་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་ཡང་རེ་རེ་ཡོད་པར་
གྱུར་ཏེ། པད་མ་རེ་རེ་ལ་ཡང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པ་རེ་རེ་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །འོད་ཟེར་དེ་དག་གིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་སྣང་བར་བྱས་ནས། ལམ་རྒྱུད་ལྔའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་
པའི་དོན་དུ་མ་གྱུར་པ་མེད་དོ། །ལྷ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སུ་འོད་ཟེར་དེ་མཐོང་ཞིང་ཆོས་སྟོན་པའི་གསུང་ཡང་གྲག་པར་གྱུར་ནས། དེ་དག་གི་ལུས་དང་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་སྟེ། ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །མིའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འོད་ཟེར་མཐོང་ཞིང་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ཏེ། ཁ་
ཅིག་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ནས་ལན་ཅིག་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་། རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །
ཡི་དགས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་རེག་ཅིང་ཆོས་ཐོས་པས་ཐམས་ཅད་ཁ་ཟས་ཀྱིས་འགྲངས་ཏེ། ལུས་དང་སེམས་ལ་གདུང་བ་མེད་ཅིང་ཚིམ་པར་གྱུར་ནས། ཐམས་ཅད་སྙིང་རྗེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་སྐྱེས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་བསྙེན་
เล่ม ๗๔ · หน้า 214a
བཀུར་བྱས་ཏེ། ཡི་དགས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ནས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་སོ། །དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཟེར་མཐོང་བས་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་ཀུན་ཞི་སྟེ། གཏི་མུག་གིས་མདོངས་པ་
ཡང་སད་པར་གྱུར་ནས། ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ལ་དགའ་ཞིང་དད་པས། དུད་འགྲོ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཏེ། ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སེམས་ཅན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་རེག་པས་གྲང་བ་ནི་དྲོ་བར་གྱུར། ཚ་བ་ནི་བསིལ་བར་གྱུར། །
སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་ཡང་རྒྱུན་ཆད་པར་གྱུར་ཏེ། ལུས་དང་སེམས་རབ་ཏུ་དགའ་བས། སངས་རྒྱས་ལ་དད་པར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་ནས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཀ་པྱི་ན་ཆེན་པོ་དང་། གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་ཀྱིས་རྫུ་
འཕྲུལ་འདི་ལྟ་བུ་དག་མཐོང་ནས། ཤིན་ཏུ་དད་པའི་སེམས་འབའ་ཞིག་དད་པས་རྡུལ་དང་བྲལ། དྲི་མ་དང་བྲལ་ཏེ། ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་དག་པར་གྱུར་ཏེ། རྒྱལ་ཕྲན་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་གི་སེམས་ཚིམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་བསྡུས་
ཏེ། ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུར་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་གྱིས་མདུན་དང་རྒྱབ་ཏུ་བསྐོར་ཏེ། བཞུགས་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནས་གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་འོངས་སོ། །ཞེས་བཀའ་
སྩལ་པས། སྐྲ་དང་། ཁ་སྤུ་རང་བྱི་སྟེ། ངུར་སྨྲིག་གྱོན་པའི་དགེ་སློང་དུ་གྱུར་ནས། ཆོས་ཡིད་ལ་བྱས་པས་ཟག་པ་ཟད་དེ་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་འདིས་སྔོན་བསོད་ནམས་ཅི་ཞིག་བགྱིས་ན་
འདི་ལྟར་རིགས་ཆེ་ཞིང་མཐོ་ལ། ཡོན་ཏན་འཕགས་པར་ཆེ་ཞིང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ཕྲད་པས། དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཟག་པ་ཟད་པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་སྤྱོད་པ་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་
เล่ม ๗๔ · หน้า 214b
རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་འཇིག་རྟེན་ན་གཤེགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས། ཁྱིམ་བདག་ཅིག་གིས་མཆོད་རྟེན་བརྩིགས་ཏེ། དགེ་འདུན་གྱི་གནས་ཁང་བྱས་ནས། འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་རྣམ་པ་བཞི་
ཡང་སྦྱར་ཏེ་ཡུན་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་། མཆོད་རྟེན་དེ་ཡང་ཞིག །འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་ཁྲི་སྟན་དང་། གོས་དང་། ཟས་ཀྱང་རྒྱུན་ཆད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དེ་ལ་བུ་དགེ་སློང་ཞིག་ཡོད་པ་དེས་མི་མང་པོ་ལ་ཆོས་བཤད་དེ་ཕྱིར་ཡང་མཆོད་རྟེན་གསོས་ནས། གོས་དང་།
མལ་ཆ་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་དང་། ཁྲི་སྟན་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་སྦྱར་ཏེ། མི་དེ་དག་དང་སེམས་ཡིད་འཐུན་པར་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་སྦྱར་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །བདག་ཅག་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་བཙན་ཞིང་ཕྱུག་པ་དང་། ཚེ་རིང་བ་དང་། སངས་
རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་པ་དང་ཕྲད་དེ། ཆོས་ཐོས་ནས་འབྲས་བུ་ཡང་ཐ་མལ་པར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། ཁྱིམ་བདག་གི་བུ་དགེ་སློང་དེ་ནི། ཡུལ་གསེར་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་ཀ་པྱི་ན་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །དེས་ཆོས་བསྟན་ཏེ། མཆོད་
རྟེན་གསོས་པ་དང་། འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་བསྟབས་པ་ནི་རྒྱལ་ཕྲན་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་སྙེད་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ཡི་རངས་ནས་མངོན་པར་དགའོ། །ཀ་པྱི་ན་ཆེན་པོའི་ལེའུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་
བཞི་པའོ།། །།འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བཞུགས་སོ། །རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་ནི་ནོངས། རྒྱལ་ཚབ་བཻ་དཱུརྱ་རྒྱལ་སར་གཤེགས་
ཏེ། །རྒྱལ་པོའི་ནང་ན་ཆོས་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས། གླང་པོ་ཆེའི་རྨིག་པས་མི་བརྫིས་ཏེ། བསད་པ་ཡང་གྲངས་མེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་རིགས་ཆེ་ཞིང་བཙུན་པའི་བུད་མེད་དག་ཅིག་གིས་དེ་ལྟ་བུ་དག་མཐོང་ནས། ཁྱིམ་ལ་མི་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด