ตัวบทไม่มีชื่อ — ประโยคแรก: སངས་རྒྱས་རྨད་གཅད་ཅེས་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๓๘ · หน้า 178a
ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་མོ་རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ་བ་བྱུང་བ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་སེམས་ནའང་དེ་ལྟར་མྱི་བལྟ་སྟེ། ཁོ་མོ་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་མོ་རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་
བུ་ཁྱོད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་འཛམ་བུའི་གླིང་དེར་སྐྱེས་ཤིང་རྒྱལ་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ང་རོའི་གདུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རབ་ཏུ་སྒྲོག་པས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་དེ་དག་གཞན་དག་ཅིག་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ལྟར་མྱི་བལྟ་སྟེ། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འདི་ཉིད་དུ་འདུས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མྱི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལ་བཀོད་དེ། ལ་ལ་ནི་ས་དང་པོ་ལ་བཀོད། ལ་ལ་ནི་ས་གཉིས་པ། ལ་ལ་ནི་ས་གསུམ་པ། ལ་ལ་ནི་ས་བཞི་
པ། ལ་ལ་ནི་ས་ལྔ་པ། ལ་ལ་ནི་ས་དྲུག་པ། ལ་ལ་ནི་ས་བདུན་པ། ལ་ལ་ནི་ས་བརྒྱད་པ། ལ་ལ་ནི་ས་དགུ་པ། ལ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པ་ལ་བཀོད་པར་གྱུར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་
ཉིད་དུ་འཇུག་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཚོགས་སྣ་ཚོགས་དང་། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། འབྱུང་བ་སྣ་ཚོགས་དང་། ལམ་གྱི་རྒྱན་རྣམ་པར་དག་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུ་པ་དང་། ཁྱུ་མཆོག་གི་མཐུ་ཕྱུག་པ་སྣ་ཚོགས་དང་།
ལམ་གྱི་རྒྱན་རྣམ་པར་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བྱུང་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འདི་ན་ཆོས་ཀྱི་གཞལ་མེད་ཁང་སྣ་ཚོགས་ན་རྣམས་པར་སྤྱོད་པས་འཁོད་ཅིང་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་འདི་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་
ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པས་བདེ་བར་གནས་པས་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་བ་དགའ་བའི་འོད་སྤྲོ་བ་ཡངས་པ་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བ་འདི་ཉིད་བརྣན་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། རྒྱལ་བའི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 178b
སྲས་པོ་ཁོ་མོའི་མྱིག་ཡངས་ཏེ། །ཕྱོགས་ཀུན་ཞིང་མང་རྒྱ་མཚོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི། །སེམས་ཅན་རྒྱ་ཆེན་གང་ཆེན་མཚོ་ཡི་རྣམས། །འཁོར་བར་གྱུར་ཚེ་ཀུན་ལ་རྣམ་པར་བལྟ། །འབྱམ་ཀླས་ཞིང་རྣམས་ཀུན་ན་བཞུགས་པ་ཡི། །རྒྱལ་བ་བྱང་ཆུབ་ཤིང་གི་དྲུང་བཞུགས་པ། །རྡུལ་
མེད་ཀུན་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུ་རྒྱས་བཀང་སྟེ། །ཆོས་སྒྲོག་རྟག་པར་འགྲོ་འདུལ་མཐོང་བར་བྱེད། །ཁོ་མོའི་རྣ་བ་རྒྱ་མཚོ་ཡོངས་སུ་དག །སྒྲ་རྣམས་མ་ལུས་ཐམས་ཅད་དེས་ཐོས་ཏེ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་གསུངས་མ་ལུས་པར། །ཐམས་ཅད་དགའ་བས་ཡང་དང་
ཡང་དུ་ཐོས། །ཁོ་མོའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་ཆགས་པ་མེད། །སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག །འགྲོ་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཡངས་པ་རྣམས། །མ་ལུས་ཀུན་ལ་མཚན་ཉིད་དངོས་ཀྱིས་འཇུག །སྔོན་གྱི་མཐའ་དྲན་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྟོབས་ཀྱིས། །
བསྐལ་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཚད་མེད་ཁོ་མོས་ཤེས། །ཚེ་རབས་རྒྱུད་མང་གང་ཆེན་མཚོ་དག་ཀྱང་། །ཕ་རོལ་དག་དང་བདག་ལའངདེ་བཞིན་ཤེས། །རྒྱ་མཚོའི་ཞིང་གཅིག་རྡུལ་ཕྲན་རབ་སྙེད་ཀྱི། །བསྐལ་པ་སྐད་ཅིག་ཅིག་གིས་མ་ལུས་ཤེས། །སེམས་ཅན་འགྲོ་རྒྱུད་
དག་ན་འཁོར་བ་དང་། །སངས་རྒྱས་རྣམ་འཕྲུལ་ཚོགས་བཅས་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་ཐོག་མའི་སྨོན་ལམ་ཅི་འདྲ་དང་། །ཡང་དག་བསྒྲུབ་ཚུལ་འཇུག་ཚུལ་རྣམ་ཡངས་དང་། །སྤྱོད་ལ་བརྟེན་པས་ཚོགས་རྣམས་ཡངས་བསྒྲུབ་པ། །འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ་རྣམས་ཀྱང་
ཁོ་མོས་དྲན། །མཉམ་མེད་ཚད་མེད་ཚོགས་གྱུར་ཡོན་ཏན་མཚོ་མངའ་བའི། །དབང་བསྐུར་སར་བྱོན་ཇི་སྙེད་དེ་དག་དང་། །བྱང་ཆུབ་འཚང་རྒྱའི་ཚུལ་ནི་རྣམ་ཡངས་ལ། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ཁོ་མོ་འཇུག །ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་དང་གང་དག་
གིས། །བདེ་གཤེགས་འཁོར་ལོ་དམ་པ་འགྲོར་བསྐོར་དང་། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཡོན་ཏན་ཚད་མྱེད་དང་། ཆོས་རྣམ་གནས་པའི་དུས་ཀྱང་ཁོ་མོས་ཤེས། །དྲི་མེད་ཐེག་པ་རྒྱ་མཚོའི་ཚུལ་རྣམས་དང་། །སེམས་ཅན་རྣམ་འདུལ་རྣམ་ཡངས་ཇི་སྙེད་དང་། །
เล่ม ๓๘ · หน้า 179a
འགྲོ་བ་དེ་དག་གིས་ནི་གང་བསྟན་པ། །སོ་སོ་ཀུན་ལ་སྣ་ཚོགས་ཚུལ་གྱིས་འཇུག །དགའ་བའི་གཏེར་དང་མོས་པའི་དབྱིག་གི་རྣམས། །ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་རྣམ་ཐར་ཚུལ་འདི་ཡིན། །ཁོ་མོས་བསྐལ་པ་བརྒྱ་མང་རྒྱ་ཆེར་བསྒོམས། །དེ་ཚུལ་དེ་ལ་
ཁྱོད་ཀྱང་མྱུར་འཇུག་གིས། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁོ་མོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ། དགའ་བའི་འོད་འཕྲོ་བ་ཡངས་པ་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བ་འདི་ཤེས་པར་ཟད་ན། ཁོ་མོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་དྲུང་དུ་ཐམས་
ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་སྨོན་ལམ་རྒྱ་མཚོ་ལ་ཞུགས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་རྒྱ་མཚོ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གཅིག་ནོན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་
ཅད་ཡོངས་སུ་གནོན་པའི་སྟབས་ལ་མཁས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་པ་རེ་རེར་ཡང་དག་པར་འདུ་བའི་སྨོན་ལམ་དང་། སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རེ་རེ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་
ཐར་པ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འདུ་བར་རྣམ་པར་སྤྱད་པ་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་དེ་དག་གི་སྤྱོད་པ་ཤེས་པའམ། ཡོན་ཏན་བརྗོད་པར་ནུས་རེ་སྐན། །སོང་རིགས་ཀྱི་བུ་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་འདི་ཉིད་མཚན་མོའི་ལྷ་མོའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་
པའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ཞིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཕྱིན་ཅིང་འདུག་གིས། དེའི་གན་དུ་སོང་ལ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་
ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་མཉེས་པར་བྱ་བས་བསྙེན་བཀུར་ཞིང་རིམ་གྲོར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་བ་དྲིས་ཤིག །དེ་ནས་ཚོང་
เล่ม ๓๘ · หน้า 179b
དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་ཀྱིས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པས་བདེ་བར་གནས་པའི་རྐང་པ་གཉིས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པས་བདེ་བར་གནས་པ་ལ་ལན་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མར་གཡས་ཕྱོགས་སུ་བསྐོར་
བར་བྱས་ནས་ཡང་དང་ཡང་བལྟས་ཏེ། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པས་བདེ་བར་གནས་པའི་དྲུང་ནས་སོང་ངོ་། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་གང་ན་བ་དེར་སོང་སོང་ནས།
མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཉིད་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བས་ཀུན་ནས་ཡོག་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། གཉི་ཟླ་དང་གཟའ་སྐར་དང་། རྒྱུ་སྐར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་
བརྙན་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱིས་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་དབྱིབས་དང་འདྲ་བར་རང་གི་ལུས་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་བྱེད་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ།
ཁ་དོག་རྒྱ་མཚོ་ཡངས་པ་མཐའ་དང་དབུས་མྱེད་པ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། སྒོ་ཀུན་ཏུ་མངོན་པར་བལྟས་པར་རྣམ་པར་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ།
ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་འབྲུག་སྒྲ་ཀུན་ཏུ་སྒྲོག་ཅིང་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་བཀང་སྟེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་གནས་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ལ་མངོན་དུ་བལྟས་པར་ནམ་
མཁའི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀློ་བའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞབས་ལ་འདུད་ཅིང་ཕྱག་འཚལ་བའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྩགས་པ་ལ་གཅེས་ཤིང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། དེ་བཞིན་
เล่ม ๓๘ · หน้า 180a
གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཡང་དག་པར་ལེན་ཅིང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྨོན་ལམ་གྲུབ་ཅིང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་སེམས་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་སུ་མ་གྱུར་ཅིང་། དྲན་པས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ་
མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་འོད་ཀྱིས་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་འགེངས་བའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མུན་པ་རྣམ་པར་སེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མའི་འོད་ཀུན་ཏུ་འགྱེད་ཅིང་། སྣང་བ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། ཆོས་སྒྱུ་མའི་རྣམ་
པ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལུས་དྲི་མ་མྱེད་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཀྱི་ལུས་མུན་པ་དང་རྡུལ་དུ་བྲལ་བ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཉིད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལས་བྱུང་བའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པས་མུན་པ་མེད་པའི་སེམས་དང་
ལྡན་པར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་སྒོ་ཀུན་ཏུ་གསལ་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ། ཤིན་ཏུ་ནད་མེད་ཅིང་གདུང་བ་མེད་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མི་ཤིགས་ཤིང་བརྟན་པ་དང་ལྡན་པའི་དབྱིངས་ལས་བྱུང་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་གནས་མེད་པའི་རང་
བཞིན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མྱེད་པའི་ངང་དྲི་མ་མྱེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་དག་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ་དེ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་སྟན་ལ་འདུག་པ་མཐོང་ངོ་། དེས་དེ་མཐོང་ནས་སྤྱི་བོས་བཏུད་དེ་མཐོང་བར་བྱ་བའི་ཚུལ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱས་ནས་སའི་གཞི་ལས་བཏུད་དེ་རྒྱངས་བཅད་པ་ཞིག་ཏུ་མངོན་པར་བཏུད་དོ། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་སའི་གཞི་དེ་ལས་ལངས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་
བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་དེའི་ལུས་ལ་བལྟས་པ་དང་། འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་བཅུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཐོབ་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཐམས་ཅད་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐམས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 180b
ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་བརྩམས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་དམྱིགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྙེན་བཀུར་ཞིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡངས་པ་ཡོངས་སུ་
བསྒྲུབ་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རང་གི་ལས་རྣམ་པར་སྨྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པོ། །སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་རྒྱན་གྱི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་
པོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གདམས་ངག་གི་ལམ་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་བའི་ཆོས་བླ་ན་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་སྣང་བ་
ཡོངས་སུ་མཐོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བསྐྱེད་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པས་འབྱུང་བའི་སྨོན་ལམ་དང་། སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་གཅིག་གི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་
སུ་བསྩགས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོའི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཤུགས་ཡོངས་སུ་
འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་རབ་ཏུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་དོན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 181a
སུ་སྒྲུབ་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཐོབ་སྟེ། འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དག་ཐོབ་པས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་སྣང་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་།
བསྐལ་པ་མཐུན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དུས་གསུམ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཚུལ་ལ་དྲན་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་རྒྱ་མཚོའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཐ་མྱི་དད་
པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ལ་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དཀྱིལ་འཁོར་རིག་པས་རྗེས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་དང་། ཚུལ་ཐ་དད་པར་མཁས་པ་ལ་རེག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་།
བློ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པས་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བློའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དེའི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོ་རྒྱ་མཚོ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་རྣམ་
པར་དག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བའི་རྒྱན་གྱིས་རྣམ་པར་བརྒྱན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་རྒྱན་གྱི་ལམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་རྣམ་པར་
དག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་སྣང་བར་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པའི་ལམ་སྣང་བ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་
ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཤེས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱ་ཚོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ལ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 181b
རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རི་རྣམ་པར་གཏོར་པའི་ཕྱིར་མི་འཇིགས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོས་རྣམ་པར་བྲིས་པའི་
ལུས་རྣམ་པར་དག་པར་རབ་ཏུ་ཐོབ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་ཡོངས་སུ་རྫོག་ས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་དམྱིགས་པ། རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྟོབས་ཀྱི་སྐལ་
བ་མཉམ་པ་དང་། སེམས་དང་བསམ་པའི་ནམ་མཁའ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་འཇིགས་པའི་ཕྱིར་མྱི་འཇིག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པས་མྱི་སྐྱོ་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྐལ་
བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤོབས་པས་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་པར་འཕགས་པའི་ལུས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཟིལ་གྱིས་མྱི་ནོན་
པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱ་བའི་ཚིགས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མ་ཞུམ་མྱི་དམའ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་རབ་ཏུ་བསྒྲག་པའི་ཕྱིར་
དབྱངས་ཀྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་རྣམ་པར་དམྱིགས་པའི་ཐ་སྙད་དང་། ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ལ་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གདམས་ངག་གི་ཡོན་ཏན་ཁོང་དུ་
ཆུད་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བ་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ལས་རྣམ་པར་སྨྱིན་པ་ཡོགས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་ལས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་མི་འགལ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 182a
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་ཕྱིར་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་ཆོས་བཟང་པོ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཚངས་
པའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་བསྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བྱམས་པའི་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་སེམས་ཅན་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱས་པར་དགང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་
ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་ཆེར་མངོན་པར་དབབ་པའི་ཕྱིར། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་སྐལ་བ་མཉམ་པར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་ཅིང་སྨོས་པ་ལ་ངག་གི་ལས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པའི་
ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
སྤྱན་སྔར་འགྲོ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་གསོལ་བ་གདབ་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དུས་མ་ལུས་པར་མཆོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིམ་གྲོ་
བྱ་བའི་ཕྱིར། མཆོད་པས་རིམ་གྲོ་བྱ་བའི་སྐལ་བའི་མཉམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ལ་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་སྐལ་བ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 182b
མཉམ་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པས་རྒྱས་པར་དགང་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་
དགང་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ་ལ་འཁོར་གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་
པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་འཇུག་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཡངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་བསྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་
ཅད་ལ་འཇུག་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཁོང་དུ་ཆད་པར་བྱ་བ་ལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡེ་ཤེས་མཐའ་ཡས་པས་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཚུལ་འབྱམ་ཀླས་
པས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་དགང་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་འབྱུང་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་དགང་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་པ་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་ཕྱིར་མྱི་ལྡོག་པར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་རྣམ་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མུན་པ་རྣམ་པར་སེལ་བའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་
རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱ་མཚོར་རྗེས་སུ་ཕྱིན་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཆོད་ཅིང་རིམ་གྲོར་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལུས་ཀྱི་དྲ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 183a
བས་རྒྱས་བར་དགང་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་ནན་ཏན་
གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་མོས་པ་ཤིན་ཏུ་ཤས་ཆེ་བའི་བརྩམ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཙལ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྒྱན་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་རྣམ་པར་དག་
པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཉམ་ང་བའི་རྟོག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་བསྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་
བརྩམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ལ་སྤྱོད་པའི་རྒྱན་གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་མ་ཁོང་
དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤྱད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཐབས་མཁས་པའི་ཚུལ་གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་
ཅན་རྣམས་ལ་ཡུལ་བསྟན་པས་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྒོམ་པ་དང་། རྣམ་པར་བསྒོམ་པར་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་
བྱ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལས་ཡོངས་སུ་གནན་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་།
เล่ม ๓๘ · หน้า 183b
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་པ་ལ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སྐད་ཅིག་གཅིག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱ་མཚོའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་
ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་དགོད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། རྗེས་སུ་དྲན་པའི་དམྱིགས་པའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱ་བ་ལ་ཕྱི་མའི་མཐའི་བསྐལ་བའི་མུར་ཐུག་པར་ཞེ་ནོན་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྤྱད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་ལ་མོས་ཤིང་དགའ་བའི་ཤུགས་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་
མོས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སྒྲིབ་པའི་རི་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པ་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཕྱིར་མྱི་ལྡོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་།
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བའི་དུས་སུ་སྐྱེ་བའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཁྱུ་མཆོག་གི་
མཐུ་ཕྱུང་བའི་ཡུལ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་གྱི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཆོམས་པའི་སེམས་སུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞི་མེད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་ཆོས་བསྟན་པའི་སྐལ་པ་མཉམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་རང་གི་ལུས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་གནོན་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པདང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ནན་ཏན་གྱི་ཚུལ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 184a
ལ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞིང་རྒྱ་མཚོ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མྱེད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། གཟུངས་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྣང་བ་རབ་ཏུ་
ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཟུངས་ཀྱི་སའི་སྐལ་པ་མཉམ་པདང་། མདོ་སྡེའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དགོངས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་
ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་འཇུག་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འབྱམ་ཀླས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བར་བྱ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བས་རྣམ་པར་དམིགས་པར་བསྟན་པ་
ལ་མངོན་པར་གསལ་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཞིང་གི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྐྱོད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་། རྗེས་སུ་དྲན་པས་སེམས་ཅན་འདུལ་
བའི་ཕྱིར་དོན་ཡོད་པར་སྤྱད་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། སྨོན་ལམ་རྒྱ་མཚོའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་སྟོབས་བཅུའི་ཡེ་ཤེས་རྗེས་སུ་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་
ཤིན་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། མཚན་མོའི་ལྷ་མོའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ལ་བལྟས་པས་འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་དག་ལ་སྩོགས་པ་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་
བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ལས་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་ཚུལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ལས་བལྟ་བའི་ཚུལ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 184b
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ལ་ཞུགས་པ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་ཚུལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་པ་ལ་ཞུགས་པས་བླ་གོས་ཕྲག་པ་
གཅིག་ལ་གཟར་ཏེ། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་གང་ན་བ་དེར་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། བཏུད་ནས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །དེ་ནི་བདག་གི་སེམས་ལ་བདག་དགོངས་ཏེ། །བྱང་ཆུབ་མོས་པ་མྱི་ལྡོག་
ཤིན་ཏུ་བརྟན། །ཁྱོད་ཀྱི་ཐུགས་ལའང་བདག་ནི་དེ་བཞིན་དུ། །བདག་གི་བཞིན་དུ་དེ་རིང་བརྟན་པར་སྐྱེས། །སྡིག་ཏོ་མ་ལུས་རྣམ་པར་བྱང་བར་གྱུར། །དགེ་བའི་རྣམ་སྨིན་མི་མཉམ་བར་ཏུ་ཐོབ། །བདག་གིས་ལྟ་ན་མཛེས་པ་ཁྱོད་མཐོང་བས། །ཆོས་དཀར་
མི་ངས་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྩགས། །བདག་གི་སེམས་ནི་ཡོན་ཏན་ཆུ་བོས་བརྒྱན། །སེམས་ཅན་ཕན་བརྩོན་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས། །བརྒྱན་གྱུར་དེས་ནི་ཕྱི་མཐའི་བསྐལ་པར་ཡང་། །ཞིང་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བགྱི། །འཕགས་མས་བདག་ལ་
ཐུགས་བརྩེ་མཛད་སླད་དུ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན། །བདག་ལ་སྨན་སླད་རྗེས་སུ་གཟུང་དགོངས་ཏེ། །ཆོས་ཀྱི་གདམས་ངག་དམ་པ་སྩལ་དུ་གསོལ། །ངན་འགྲོར་ལྷུང་བའི་ལམ་ནི་རྣམ་པར་བཟློག། །མཐོ་རིས་ཤུལ་
གཙང་དམ་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན། །བདེ་གཤེགས་མ་ལུས་བཞུད་ཅིང་རྗེས་བཞུད་པའི། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཤུལ་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན། །དཔེ་མེད་རྨད་དུ་བྱུང་མངའ་ཁྱོད་ལ་བདག །འབྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་དམ་པ་ཉེ་བར་སྐྱེས། །ནམ་མཁའ་ལྟ་
བུར་དྲི་མེད་ཚད་མྱེད་པའི། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་ཆོས་སྒོ་རྣམ་པར་དག །ཀུན་མཁྱེན་ཚད་མྱེད་འབྱུང་གནས་བཟང་པོ་ཡི། །འདུ་ཤེས་དེ་རིང་ཚད་མེད་ཁྱོད་ལ་སྐྱེས། །བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་མཁའ་ལྟར་ཚད་མེད་པའི། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྐད་
เล่ม ๓๘ · หน้า 185a
ཅིག་རེ་རེར་འབྱུང་། །འཕགས་མ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པས་བདག་བཀུར་གསོལ། །བསམ་ཡས་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྣམ་སྤེལ་གསོལ། །ཡོན་ཏན་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་འཕེལ་ནས། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་མྱུར་ཐོབ་མཛོད། །
དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་རྟག་པར་དགའ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ལམ་རབ་རྫོགས་འདུ་ཤེས་ཏེ། །དེ་ཡི་སླད་དུ་བདག་གི་ཆོས་དཀར་རྣམས། །མྱུར་དུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་ཚིམ་པར་གྱུར། །དེ་སླད་འདི་ལས་དོན་ཀུན་རབ་ཏུ་བྱུང་། །དགེ་བའི་ཡོན་
ཏན་ལྡན་པ་གྲུབ་པར་གྱུར། །བརྗོད་པ་མཐའ་ཡས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལམ། །འདི་ནི་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབས་ཤིང་འགྲོ་ལ་བརྗོད། །ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་ཁྱོད་ནི་སློབ་དཔོན་གྱུར། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཀྱི་ཆོས་ལ་བདག་འདྲེན་པ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་
གྲངས་མེད་པས། །འཕགས་མ་ཁྱོད་ལ་བདག་གིས་ལན་མི་ལོན། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་ནོར་བཟངས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་སྨྲས་ནས། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །
ལྷ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་བའི་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འདི་ནི་བསྟན་ན་ལྷ་མོ་རྣམ་པར་ཐར་བ་འདིའི་མིང་ནི་ཅི་ཞེས་བགྱི། ལྷ་མོ་ཁྱོད་ནི་ཅི་སྲིད་ཅིག་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱུང་ཆུབ་ཏུ་ཞུགས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ན་ནི་
ཁྱོད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ཀྱིས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམ་པར་ཐར་པ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁོ་མོ་རྣམ་པར་ཐར་པ་འདི་དང་ལྡན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་
เล่ม ๓๘ · หน้า 185b
ཁོང་དུ་ཆུད་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཞུགས་ནས། གནས་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བརྟེན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་འཕགས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་ཞུགས་ཏེ། མི་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། སྣ་ཚོགས་མེད་པའི་ཁ་དོག་
དང་། རྣམ་པར་ཐ་དད་པ་མྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། མི་རྟོག་པའི་ཁ་དོག་དང་། མི་སྔོ་བའི་ཁ་དོག་དང་། མི་སེར་བའི་ཁ་དོག་དང་། མི་དམར་བའི་ཁ་དོག་དང་། མི་དཀར་བའི་ཁ་དོག་དང་། མི་འཐུན་པ་མེད་པ་དང་། སྣ་ཚོགས་མེད་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དང་། རྟོག་པ་
མེད་པ་དང་། མི་སྔོ་བ་དང་མི་སེར་བ་དང་། མི་དམར་བ་དང་མི་དཀར་བའི་ཁ་དོག་གི་ཆོས་ཉིད་ལ་ཞུགས་ནས་ཁ་དོག་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དུ་མའི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཁ་དོག་ཅན། ཁ་དོག་དུ་མ་དང་ཁ་དོག་ཚད་མེད་པ་དང་། ཁ་དོག་རྣམ་པར་དག་པ་དང་རྒྱན་ཐམས་
ཅད་འབྱིན་པའི་ཁ་དོག་དང་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དང་འདྲ་བའི་ཁ་དོག་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་ལྷག་པའི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་བརྙན་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་། མི་འཐུན་པ་མེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་
བཟང་པོས་རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པར་སྤྱོད་པའི་འོད་དང་ལྡན་པའི་ཁ་དོག་དང་། སྟོབས་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་གནོན་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཟབ་མོ་ཐོབ་པར་དཀའ་བའི་ཁ་དོག་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཐུབ་པའི་ཁ་དོག་དང་།
འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་གིས་མི་ཟད་པའི་ཁ་དོག་དང་། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཁ་དོག་དང་། ཁ་དོག་གི་སྤྲིན་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། གཟུགས་དང་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཚད་མེད་
པ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་། བཟང་པོ་དང་མཛེས་པ་ཐམས་ཅད་འབེལ་བའི་ཁ་དོག་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། མཐུན་པའི་ཁ་དོག་དང་། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུལ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 186a
བ་ལ་མངོན་ཏུ་འགྱུར་བའི་དགེ་བའི་ཁ་དོག་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པར་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་། དང་ཞིང་རྙོག་པ་མེད་ལ་རྣམ་པར་གསལ་ཏེ། འོད་དང་བའི་ཁ་དོག་དང་། མི་ཤེས་པའི་ལུས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པས་མཛེས་པར་གྱུར་
པའི་ཁ་དོག་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཟིལ་གྱིས་མནོན་ལ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་དུ་རླག་པར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། མུན་པ་དང་རབ་རིབ་མེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། མུན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་
སེལ་བའི་ཁ་དོག་དང་། དཀར་པོ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབས་པའི་ཁ་དོག་དང་། བདག་ཉིད་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཁ་དོག་དང་། སྔོན་བླ་མ་ལ་རིམ་གྲོར་བྱས་པས་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབས་པའི་ཁ་དོག་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པའི་ནམ་མཁའ་ཡོངས་སུ་
དག་པར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། མཆོག་དམ་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་ཤིན་ཏུ་ཡངས་པའི་ཁ་དོག་དང་། མི་འཕྲོགས་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་ཤིང་མ་འདྲེས་པའི་ཁ་དོག་དང་།
ཐོགས་པ་མེད་པར་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་འགེངས་པའི་ཁ་དོག་དང་། སེམས་ཅན་ཀྱི་སྐད་ཅིག་འབྱམ་ཀླས་པ་ལ་ཞིང་རྒྱ་མཚོ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགའ་བའི་
ཤུགས་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། སེམས་ཅན་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྡུད་པའི་ཁ་དོག་དང་། བ་སྤུའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་མ་ལུས་པའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་སྒྲོག་པའི་ཁ་དོག་དང་། སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་དང་། མོས་པ་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཁ་དོག་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་རྣམ་པར་གདོན་མི་ཟ་བ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། འོད་གཟེར་གྱི་དྲ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་།
เล่ม ๓๘ · หน้า 186b
ནམ་མཁའ་ལྟར་དྲི་མ་མེད་པར་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་དག་པ་ལྟར་རྡུལ་གྱི་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ལ་གནས་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཆོས་ཉིད་དྲི་མ་མྱེད་པའི་འོད་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་། ཁ་དོག་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡོངས་
སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། དུས་ལ་གང་དུ་བབ་པར་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པར་མ་འདྲེས་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཞི་བ་དང་དུལ་བའི་ཕྱོགས་ལས་བྱུང་བའི་ཁ་དོག་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་
པའི་ཁ་དོག་དང་། འགྲོ་བ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སེལ་བའི་ཁ་དོག་དང་། དོན་ཡོད་པར་འགྲོ་བ་རྒྱས་པར་འགེངས་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་གནོན་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་
རྗོད་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཆགས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་འགེངས་པའི་ཁ་དོག་དང་། ལུས་དམ་པའི་སྤྲིན་གྱི་དབྱངས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། བྱམས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་སྡུད་པའི་ཁ་དོག་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་རི་རབ་
ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ཁ་དོག་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་གནས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བའི་ཁ་དོག་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཁ་དོག་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་།
འགྲོགས་པའི་ཁ་དོག་དང་། རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ལྟ་བུའི་ཁ་དོག་དང་། རྣམ་པར་སྣང་བའི་སྙིང་པོ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མོས་པའི་ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཁ་དོག་
དང་། མིག་འཛུམ་གྱིས་རྒྱས་པས་འགྲོ་བ་མོས་པར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་དམ་པའི་འོད་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ལ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་མེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། ངེས་པ་མེད་ཅིང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཁ་དོག་
เล่ม ๓๘ · หน้า 187a
དང་། བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཁྱུ་མཆོག་གི་མཐུ་འབྱིན་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཁྱུ་མཆོག་གི་མཐུ་ཕྱུང་བ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
དགེ་བའི་རྩ་བ་སྣང་བར་བྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་རྒྱུ་མཚོ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་ཁ་དོག་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཕྱིན་པའི་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བའི་ཁ་དོག་དང་། ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་རྒྱ་མཚོ་རབ་
ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཁ་དོག་དང་། ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་། རྒྱུ་འཐུན་པ་བཟང་པོས་བྱུང་བའི་ཁ་དོག་དང་། འདུལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་ཁ་དོག་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བལྟ་ན་མི་ངོམས་པའི་ཁ་དོག་དང་། འོད་དང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་
ཀྱི་འོད་དུ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་དང་། དུས་གསུམ་གྱི་ཁ་དོག་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཁ་དོག་དང་། འོད་གཟེར་ཁ་དོག་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་རྒྱ་མཚོ་རབ་དུ་འགྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱ་མཚོ་ཁ་དོག་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སྣ་ཚོགས་རྣམ་
པ་ཐ་དད་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། སྤོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འོད་འཕྲོ་བ་ཀུན་ལས་འདས་པའི་ཁ་དོག་དང་། བ་སྤུའི་སྒོ་རེ་རེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྤྲིན་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་།
ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཟུགས་དྲི་མ་མེད་ཅིང་ཡངས་པའི་སྤྲིན་གྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་། མེ་ཏོག་ཡིད་དུ་འོང་བའི་རི་རབ་ཀྱི་སྤྲིན་མཐའ་ཡས་པ་རབ་ཏུ་འགྱེད་པའི་ཁ་དོག་དང་། ཕྲེང་བ་སྣ་ཚོགས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཤིང་གི་སྤྲིན་གྱི་ཕྲེང་བ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆར་རབ་ཏུ་འབེབས་པའི་ཁ་དོག་དང་། རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་པདྨོའི་སྤྲིན་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའི་ཁ་དོག་དང་། སྤོས་དང་བདུག་སྤོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ན་བུན་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་འགེངས་པའི་ཁ་དོག་དུ་སེམས་ཀྱི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 187b
སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཕྱེ་མའི་མཛོད་ཀྱི་སྤྲིན་ཐམས་ཅད་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤིང་། ཕྱོགས་བཅུར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་བཀང་ནས་མཐོང་བས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། ཐོས་པས་འདུལ་བ་དང་། རྗེས་སུ་དྲན་པས་འདུལ་བ་དང་།
ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྤྲུལ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་འདུལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་འགྱུར་བའི་དུས་ལ་བབ་པས་འདུལ་བར་གྱུར་བ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པས་འདུལ་བ་དང་། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བས་འདུལ་བ་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་
བྱ་བས་འདུལ་བ་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པས་འདུལ་བ་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པས་བཏུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་
བའི་དབང་དང་། དུས་ཀྱི་དབང་དང་། མི་དགེ་བའི་ལས་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་དབང་དང་། དགེ་བའི་ལམ་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོ་སོར་འགོད་པའི་དབང་དང་། སྔོན་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་དབང་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་
ཤུགས་ཀྱི་དབང་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་བ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབང་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབས་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ཡོངས་སུ་འབྱུང་བའི་དབང་དང་། བྱམས་
པ་ཆེན་པོའི་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡོངས་སུ་བསྐྱེད་པའི་བསམ་པའི་དབང་གིས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཡང་དག་པར་བླང་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ཁོ་མོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མྱེད་པའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་ནས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་ལུས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཡོངས་སུ་བསྟན་
เล่ม ๓๘ · หน้า 188a
ཏེ། སྤྱོད་པའི་ལུས་རེ་རེ་ལས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་ཁ་དོག་རྒྱ་མཚོ་འཇིག་རྟེན་དུ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་བྱས་ཏེ། སྤྱོད་པའི་ཁ་དོག་རེ་རེ་ལས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་འོད་གཟེར་གྱི་སྤྲིན་ཡོངས་སུ་བཀྱེ་ཞིང་འོད་གཟེར་རེ་རེ་ལས་
ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་གཟུགས་བརྙན་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རེ་རེར་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འབྱུང་བ་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་མཐའ་
དང་དབུས་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་བྱེད་ཅིང་སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བས་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་བྱེད་དོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བསྐྱེད་དོ། །བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡངས་པར་བྱེད་དོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡངས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་
པར་འཕེལ་བར་བྱེད་དེ། ཁོ་མོ་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཡང་། སེམས་ཅན་ཀྱི་ཁམས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་རབ་ཏུ་འགོད་པར་བྱེད་དོ།། །།སངས་
རྒྱས་རྨད་གཅད་ཅེས་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་བཅུ་གཉིས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ། ཁྱོད་བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཞུགས་ནས་ནི་ཇི་སྲིད་ཅིག་ལོན། བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་
ཅིག་ནས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱོད་སྤྱོད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་དོན་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བསྟན་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དང་ལྡན་པ། དེ་ལ་འཁོར་བ་རིང་བ་
འམ། འཁོར་བ་ཐུང་བར་རྣམ་པར་དགོད་ཅིང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །བསྐལ་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། བསྐལ་པ་རྣམ་པར་དག་པའམ། བསྐལ་པ་ཆུང་བའམ། བསྐལ་པ་ཆེ་བའམ། བསྐལ་པ་མང་བའམ། བསྐལ་བ་ཐ་དད་པའམ།
เล่ม ๓๘ · หน้า 188b
བསྐལ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བྱ་བའམ། བསྐལ་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་བྱ་བར་ཡང་རྣམ་པར་དགོད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་
དག་པ་སྟེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་དྲ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་སྒྲིབ་པའི་རི་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་བསམ་པ་ལ་ཡོངས་སུ་འཆར་ཏེ། དེའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བའི་དུས་སུ་འདུལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཉིན་མཚན་གྱི་གྲངས་སུ་བྱ་བ་མྱེད་དེ། མི་སྲིད་ཀྱང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནུབ་ན་ནི་ནུབ་མོར་སྣང་ངོ་། །ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤར་ན་ནི་ཉིན་བར་དུ་སྣང་ཞིང་བརྗོད་པ་ཡོད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་རྟོག་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མྱེད་དེ། འཁོར་བ་ན་གནས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། དུས་སུ་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་བསམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བའི་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་བསྐལ་པར་གནས་པ་དང་། འཁོར་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་བགྲང་བའི་གྲངས་
སུ་བགྲང་བ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའི་བསྐུལ་པར་གནས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་བགྲང་བ་ཡོད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ནམ་
མཁའི་དབྱིངས་ལ་འདུག་ཀྱང་། རིན་པོ་ཆེའི་རི་ཐམས་ཅད་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་ཐམས་ཅད་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་ཐམས་ཅད་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་ཐམས་ཅད་དང་། རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་དང་། མཚོ་དང་མཚེའུ་ཐམས་ཅད་དང་།
เล่ม ๓๘ · หน้า 189a
ཆུ་དང་བའི་སྣོད་ཐམས་ཅད་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ལ་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པར་དམྱིགས་པ་སྣང་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པར་སྣང་ངོ་། །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྣམས་ལ་ཉི་མའི་
དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཟུགས་བརྙན་བྱུང་བར་སྣང་ཡང་། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་རི་རྣམས་ལའང་གནས་པ་མྱེད་དོ། །རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་བར་དུའང་ཞུགས་པ་མེད། རིན་པོ་ཆེའི་འབྲུ་རྣམས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་
ཆུད་པའང་མ་ཡིན། རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའང་མ་ཡིན། རྒྱ་མཚོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སོང་བའང་མ་ཡིན། ཆུའི་སྣོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་ཞུགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁོངས་ན་འདུག་པར་ཡང་སྣང་ངོ་། །རིགས་
ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ནི་གྱེན་དུ་འཕགས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་མངོན་པར་བྱུང་། ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་མཁའི་རྒྱུད་ལ་ནི་རྒྱུ་ཞིང་སྤྱོད།
ཞི་བའི་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལ་ནི་གནས་པར་གྱུར་མོད་ཀྱི་སྲིད་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུད་དང་། སྐྱེ་གནས་ཐམས་ཅད་དུའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་འདྲ་བའི་ལུས་སུ་སྐྱེ་བར་སྣང་སྟེ།
འཁོར་བའི་ཉེས་པས་གོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་བ་དང་འཆི་འཕོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེ་བར་གདུང་བ་མེད་དོ། །རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་དང་། འགྲོགས་པ་མེད་དོ། །བསྐལ་པ་ལའང་རིང་བའི་འདུ་ཤེས་སམ། ཐུང་བའི་འདུ་ཤེས་སུ་འགྱུར་
བ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་སེམས་དང་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་ཡོངས་སུ་འདས་པ་དང་། རྨྱི་ལམ་ལྟ་བུའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 189b
ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་མྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་དང་། ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་རབ་ཏུ་མཐོང་བས་སྙིང་རྗེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤིན་ཏུ་ཡངས་པ་དང་སྨོན་ལམ་ཆེན་
པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པར་སྣང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཆུ་ཀླུང་ཆེན་པོ་ལ་སྩོགས་པ་ལ་གྲུ་ནི་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སེམས་ཅན་ཡོངས་
སུ་བསྒྲལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་སྟེ། ནམ་མ་ཞིགས་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་གཅོད་པ་མེད་ཀྱང་། དེ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་ངོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་མེད། ཚུ་རོལ་གྱི་ངོགས་ལའང་མངོན་པར་ཆགས་པ་མེད། ཆུའི་དབུས་ནའང་གནས་པ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆེན་པོའི་གྲུའི་མཐུས་འཁོར་བའི་ཆུ་ཀླུང་གི་རྒྱུད་ལས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྒྲལ་བ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཚུ་རོལ་གྱི་མུས་འཇིགས་པ་མེད་དོ། །ཕ་རོལ་གྱི་མུར་བདེ་བར་འགྱུར་བའི་འདུ་ཤེས་མེད་དོ། །
འོན་ཀྱང་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པར་བྱ་བར་ཞེ་ནོན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྒྲལ་བར་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྐལ་བའི་རྣམ་པར་ཐ་དད་པ་ལ་མངོན་
པར་ཞེན་པ་མེད་དོ། །བསྐལ་པ་འདའ་བར་བྱ་བ་ལ་རིང་བའི་འདུ་ཤེས་སུ་གྱུར་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་ཡངས་པའི་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ནམ་མཁའི་གཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་འདུའམ་འཇིག་གམ་འདས་པར་གྱུར་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་ཅིང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་དེ། འཁྲུག་པ་མེད་ཅིང་བསྒྲིབས་པ་མེད་ལ་ཕྱི་མའི་མཐའི་དུས་སུ་ཞིང་ཐམས་ཅད་འཛིན་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 190a
བ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་པ་ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཀྱང་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོའི་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ཀུན་ནས་བསྐོར་ཅིང་ངན་སོང་གི་གཡང་ས་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཀྱང་
ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ་མེད་དོ། །བདེ་བའི་ལམ་ལ་འགོད་པ་བྱེད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྒྱིད་ལུག་པ་མེད་དོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལམ་ལ་འགོད་ཀྱང་ཞུམ་པར་བྱེད་པ་མེད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་འཁྲུག་པ་མེད་དོ། །འཁོར་བའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་
ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ལས་གྲུབ་པའི་མི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཤིན་ཏུ་ཚང་བ་ལ་ལུས་ལ་གནས་པའི་ཆོས་བཅུ་མེད་དེ། བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དབུགས་ནང་དུ་རྒྱུ་བའམ། དབུགས་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་
འམ། གྲང་བའམ། དྲོ་བའམ། བཀྲེས་པའམ། སྐོམ་པའམ། དགའ་བའམ། མི་དགའ་བའམ། སྐྱེ་བའམ། རྒ་བའམ། ན་བའམ། འཆི་བ་དང་། གནོད་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ལས་
བྱུང་བའི་གཟུགས་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་མི་དད་པའི་ལུས་དང་ལྡན་པ། སྲིད་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་སྐྱེས་ཏེ། བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་ལའང་ཆོས་བཅུ་མེད་དེ། བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་
སྟེ་འཁོར་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའམ། འཁོར་བ་སྲིད་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུད་དུ་སྐྱེ་བས་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའམ། ཡུལ་གྱི་དགའ་བ་ལ་འདུན་པའམ། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་སམ། ལོངས་སྤྱོད་པར་འདོད་པའམ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་
འམ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའམ། ལམ་ཉམ་ང་བར་སྐྱེ་བས་འཇིགས་པའམ། སྲིད་པར་མངོན་པར་འདུན་པའམ། མངོན་པར་ཆགས་པ་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 190b
རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སྔོན་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་བ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྒྱ་མཚོའི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་ཕ་རོལ་དེའི་ཡང་ཕ་སྔ་འདས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་
དུས་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་དེ་ལ་བསྐལ་པ་ནི་འོད་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་ངོ་། །བསྐལ་པ་འོད་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏེ། རིགས་ཀྱི་
བུ་སངས་རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་པོ་དེ་དག་ལས་བསྐལ་པའི་དང་པོ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མ་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་འཇིག་
རྟེན་མཁྱེན་པ་བླ་ན་མེད་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ། ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མ་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་གླིང་བཞི་བའི་དབུས་ན་རྒྱལ་པོའི་གནས་དགའ་བས་བརྒྱན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་དང་། ཚོད་དུ་ཡང་རྒྱང་མི་རིང་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། རྒྱལ་པོའི་གནས་དགའ་བས་བརྒྱན་པ་དེའི་ཤར་ཕྱོགས་ལོགས་ན། ནགས་ཚལ་འོད་བཟང་པོ་ཞེས་
བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། ནགས་ཚལ་འོད་བཟང་པོ་དེར་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་རིན་པོ་ཆེའི་མེ་ཏོག་གི་སྤྲིན་ཅེས་བྱ་བ་བྱུང་ངོ་། །སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་རིན་པོ་ཆེའི་སྤྲིན་ཅེས་བྱ་བ་དེར་གདན་སེང་གེའི་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པར་སྣང་བའི་སྙིང་པོ་ཅན་བྱུང་སྟེ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མ་རྒྱལ་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་མིའི་ཚེའི་ཚད་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཐུབ་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་དུ་སེམས་ཅན་སྲོག་
เล่ม ๓๘ · หน้า 191a
གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་། ཕྲ་མ་ཟེར་བ་དང་། ཞེ་གཅོད་པའི་ཚིག་སྨྲ་བ་དང་། ཚིག་ཁྱལ་པ་ཟེར་བ་དང་། ཆགས་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། གནོད་སེམས་ཡོད་
པ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་ཅན་བྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་བཅུ་རྣམ་པར་རྒྱས་པར་གྱུར་ནས་རབ་ཏུ་བརྟན་པར་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མ་རྒྱལ་པོ་དེས་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་པོའི་
སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་བྱ་བ་བྱས་པ་རྣམས་དང་། འཛམ་བུ་གླིང་གི་མྱི་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་གཤེགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོའི་གནས་དགའ་བས་བརྒྱན་
པ་དེ་ན་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་འདུག་འདུག་སྟེ། དེས་མི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ། རྐུ་བ། སྡིག་ཏོ་བྱེད་པ། སྲོག་གཅོད་པ། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ། བརྫུན་ཟེར་བ། ཕྲ་མ་སྨྲ་བ། ཞེ་གཅོད་པའི་ཚིག་དང་ལྡན་པ། ཚིག་ཁྱལ་བ་སྨྲ་བ། ཆགས་
སེམས་ཅན་གནོད་སེམས་ཡོད་པ། ལོག་པར་ལྟ་བ། ཆོས་མ་ཡིན་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་ཞེན་པ། འདོད་པ་མི་བཟད་པས་མངོན་པར་ནོན་པ། ལོག་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་འཁོར་བ། སྡིག་ཏོ་བྱེད་བྱེད་པ། ཁྲོ་གཏུམ་བྱེད་བྱེད་པ། བསོད་ནམས་མ་
བྱས་པ། འཇིགས་པས་བག་ཚ་བ་མེད་པ། མར་མི་ཤེས་པ། ཕར་མི་ཤེས་པ། དགེ་སྦྱོང་དུ་བྱ་བ་མེད་པ། བྲམ་ཟེར་བྱ་བ་མེད་པ། ཚུལ་མི་ཤེས་པ་གཡོན་དང་ལྡན་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་རབ་ཏུ་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཙོན་རར་བཙུད་པར་གྱུར་ཏོ། །
རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་དེ་ལ་བུ་གཟུགས་བཟང་བ་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་བཟང་པོ་དམ་པ་རྒྱས་པ་དང་ལྡན་པ་མི་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ། རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ། ཁང་པ་གླུ་སྙན་པའི་དབྱངས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 191b
ཞེས་བྱ་བའི་སྟེང་དུ་ཕྱིན་ཏེ། བུད་མེད་ཀྱི་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་འདུག་འདུག་པ་ལས་བཙོན་ར་ན་འཁོད་པའི་སེམས་ཅན་མཚོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དམ་དུ་གླགས་པ། དེ་དག་གི་སྒྲ་འཇིགས་འཇིགས་སྐད་དུ་འབོད་པ་ཐོས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཐོས་ནས་མི་དགའ་
ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཉམས་མི་བདེ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ནས་ཁང་སྟེང་དེ་ནས་ཤོད་དུ་བབས་ཏེ། བཙོན་ར་དེར་ཕྱིན་ནས་བཙོན་ར་དམ་པོ་ན་འཁོད་པའི་སེམས་ཅན་ཤིང་སྒྲོག་དང་ལྕགས་སྒྲོག་དང་། ཁོང་སྒྲིལ་དང་། ལྟུང་དང་མདོ་རྟོད་ཀྱིས་
བསྒྲོགས་ཤིང་བརྟོད་དེ་གཅིག་གི་ལུས་དང་གཅིག་ཏུ་སྦྲེལ་ནས་མུན་པ་མུན་ནག་ཏུ་བཙུད་དེ། དུད་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་འགྲིགས་ཤིང་། རླུང་ནད་ཉམས་སུ་མྱི་བདེ་བས་ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་པ། དབུགས་ཤིན་ཏུ་མི་བདེ་བ་རྒྱུ་བ་བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པས་
མནར་བ། སྒྲེན་མོ་གོས་མེད་པ་ལུས་ཐམས་ཅད་ཕྱག་དར་དང་རྡུལ་གྱི་ནང་ན་འགྲེ་བ། ལུས་རང་གིས་སྐྲས་ཡོག་པ། བརླ་སྒྲིལ་གྱིས་དམ་དུ་བཅིངས་པ། ཉོན་མོངས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཐོ་བཙམས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཅིང་། སྡུག་
བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་ཏེ། མི་བཟད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྨྲེ་སྔགས་ཀྱིས་བླ་ཞིང་འོ་དོད་འབོད་པ་དེ་དག་མཐོང་ནས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཏེ། སྙིང་རྗེའི་བསམ་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བཙོན་རའི་ཐིབས་པོ་ན་
འཁོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བཙོན་ར་ནས་ཐར་བར་བྱའོ། །ཞེས་དབུགས་བཏོན་ནས་དེས་སེམས་ཅན་དེ་དག་མི་འཇིགས་པ་བྱིན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ལྷའི་ཞལ་སྔ་ནས་མཁྱེན་པར་མཛད་ཏུ་
གསོལ། བཙོན་ར་མི་བདེ་བ་ན་མཆིས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གློ་བ་རྗེས་ནས་བདག་གིས་མི་འཇིགས་པ་སྩལ་ན་དེ་དག་དགྱེ་བར་ཅི་གནང་ཞེས་ནས། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ཀྱིས་བློན་པོ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་བསྩོགས་ནས་ཁྱེད་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 192a
ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། བཙོན་འདི་རྣམས་ནི་རྒྱལ་པོའི་ཕྱག་མཛོད་རྐུ་བ། རྒྱལ་པོའི་སྐུ་ལ་དར་བ། བཙུན་མོའི་འཁོར་དུ་ཞུགས་པ་ལས་བཟུང་བ་ཤ་སྟག་སྟེ། དེ་དག་ནི་མི་དགུམ་དུའང་མི་རུང་། དེ་དག་གི་ཆད་པ་ནི་
དགུམ་པས་འབྲ་བར་བས་ཏེ། མ་ལགས་ནའང་བཙོན་རར་གུམ་ན་ཆད་པ་འབྲ་ལགས་གྲང་། དེ་དག་གི་མགོན་སུ་བགྱིད་པ་དེའང་རྒྱལ་པོའི་ཞལ་སྔར་གློ་བ་རིང་ངོ་། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་བུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་མི་བཟོད་ཅེས་ནས་བློན་པོ་དེ་དག་ལ་
སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་སྐད་དུ་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ཡང་རུང་སྟེ། ངས་ཁོང་ཏ་འདི་དག་གི་དོན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་བླངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཟོད་པར་བྱ་ན་དེ་དག་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་བྱ། དེ་ང་ལ་གྱིས་ཏེ་ཉེས་པ་ཅན་དེ་དག་ཁྱེ་ཤིག །ངས་དེ་རྣམས་བཙོན་ར་ནས་
དགྲོལ་བའི་དོན་དུ་མི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ། ལུས་དང་སྲོག་ཡོངས་སུ་དོར་བར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ངས་སེམས་ཅན་འདི་རྣམས་ཙམ་ཞིག་ཀྱང་བཙོན་ར་ནས་དགྲོལ་བར་མ་ནུས་ན་ཁམས་གསུམ་པའི་བཙོན་ར་ན་འཁོད་པའི་སེམས་
ཅན་སྲེད་པའི་ཞགས་པས་གླགས་པ། མ་རིག་པའི་ཐིབས་པོ་ན་འཁོད་པ། གཏི་མུག་གི་མུན་པར་བཙུད་པ། ཕོངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བ་ངན་སོང་གི་རྒྱུད་ཟབས་སུ་རིང་ཞིང་འབྱུང་བར་དཀའ་བར་ཆུད་པ། དབྱིབས་མི་སྡུག་ལ་མདོག་མི་སྡུག་
པ་དང་ལྡན་པ། དབང་པོའི་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། ནོར་བའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ། འབྱུང་བ་མི་མཐོང་བ་སྣང་བ་མེད་པ་ཁམས་གསུམ་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ། བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མྱེད་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་
སྐོལ་བ་ཉོན་མོངས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་དྲི་མ་ཅན་དུ་གྱུར་པ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཤིང་ཐགས་ཀྱིས་འཁོར་བ་དང་། བདུད་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ། སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་དང་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཡིད་མྱི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 192b
བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པས་མནར་བ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཁྲོལ་བར་བྱ་ཞེས་ནས། རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་བཙོན་ར་ན་འཁོད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཏང་བ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་གཏང་བས། གཡོག་འཁོར་
ཐམས་ཅད་དང་། ནོར་གྱི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བླུས་ཏེ། བརྩོན་ར་དེ་དག་ནས་ཡོངས་སུ་བཀྱེ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ། ཕྱིར་ལྡོག་པ་མྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བློན་པོ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་གིས་ལག་པ་གྱེན་དུ་བསྒྲེང་སྟེ། འོ་དོད་
བོས་ནས་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ཀྱི་གན་དུ་སོང་སྟེ། འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་མཁྱེན་པར་མཛད་དུ་གསོལ། གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་མཆིད་ཐབས་སུ་བགྱིས་པས། རྒྱལ་པོའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱང་སྟོར་བར་འགྱུར། བདག་ཅག་རྣམས་ཀྱང་
སྲོག་ལ་འབབ་པར་ཐེ་ཚོམ་འཚལ་ཏེ། ལྷའི་ཞལ་སྔ་ནས་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ལ་བཀའ་ནན་མ་མཛད་ན་ནི། རིང་པོ་ཡང་མྱི་ཐོགས་པར་ལྷའི་ཞལ་སྔར་སྐུ་ལ་དར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དང་། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ཤིན་ཏུ་ཁྲོས་ནས།
རྒྱལ་པོའི་བུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དང་། གཡོན་དང་ལྡན་པའི་མྱི་དེ་དག་དུ་བཅས་ཏེ་གསད་པར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་དེའི་མ་སྐྱེད་སྐྱེད་པས་ཐོས་ནས་མྱི་དགའ་སྟེ། བུད་མྱེད་ཀྱི་འཁོར་སྟོང་དང་བཅས་ཏེ། སྐྲ་ནི་བཤིག །ལུས་ཀྱི་རྒྱན་ནི་བོར་རང་གི་བཞིན་ནི་
དྲལ། བྲང་ནི་བརྡུང་མགོ་ནི་ཕྱག་དར་གྱིས་གང་བར་སྙིང་རྗེ་རྗེ་སྐད་ཀྱི་ང་རོར་ངུ་ཞིང་རྒྱལ་པོའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས། འཁོར་དང་བཅས་པས་རྐང་པ་གཉིས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་གསོལ་བ་བཏབ་པོ། །ལྷའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཐུགས་ཅི་དགོངས། རྒྱལ་པོ་
གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་གཏང་དུ་གསོལ། རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་སྲོག་སྩལ་དུ་གསོལ་ཞེས་ནས། དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་མདུན་དུ་བཞག་སྟེ། འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །གཞོན་ནུ་གཡོན་དང་ལྡན་པའི་མྱི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 193a
འདི་རྣམས་ཐོང་། དེ་སྟེ་མྱི་གཏོང་ཞིང་དེ་རྣམས་ཀྱི་ལེ་ལན་དུ་ཤི་བར་གྱུར་ཏ་རེ་ཞེས་པ་དང་། དེས་ཞུམ་པ་མྱེད་པའི་སེམས་མ་འཁུམས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་དམྱིགས་པར་བརྩོན་པ། གཞན་ལ་ཕན་པར་གཞོལ་བ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་
དུ་འགྲོ་བས་འཆི་བར་ཁས་བླངས་པ་དང་། དེའི་མས་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ལ་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཅིག་ཏུ་ཕྲད་པར་གསོལ་བ་བཏབ་པ། དགུང་ཟླ་ཕྱེད་གཅིག་ཏུ་གཞོན་ནུ་འདི་སྦྱིན་པ་སྩོལ་དུ་ཅི་གནང་། དེ་སླན་ཅད་ནི་སུ་ཅི་དགྱེས་པ་དེའང་མཛད་པར་གསོལ་ཞེས་པ་དང་། དེ་དེ་ལྟར་
གྱིས་ཤིག་ཅེས་རྒྱལ་པོས་གནང་ངོ་། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་གནས་དགའ་བས་བརྒྱན་པ་དེའི་བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་ཤིག་ན། སྔོན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་སུ་བྱ་བའི་བཟའ་ཤིང་གི་ར་བ་ཆེན་པོ་ཉི་མའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་དེར་གཞོན་ནུ་དེ་སོང་ནས། སུ་ཅི་འདོད་པ་དེ་ལ་དེ་བྱིན་ཏེ། དེས་
གཏན་པ་མྱེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་བྱས་ནས་ཟླ་བ་ཕྱེད་དུ་སྦྱིན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱིན་ཏེ། ཟས་འདོད་པ་ལ་ཟས་བྱིན། སྐོམ་འདོད་པ་ལ་སྐོམ་བྱིན། བཞོན་པ་དང་། གོས་དང་། མེ་ཏོག་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ཆོས་གོས་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་
དང་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་དང་། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་དང་། ལྷབ་ལྷུབ་ཐམས་ཅད་དང་། ཡོ་བྱད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དག་འདོད་པ་ལ་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ། དེ་ནས་ཉི་མ་ཐ་མ་ལ་བབ་པར་གྱུར་བ་དང་། འགྲོ་བ་མང་པོའི་ཚོགས་ཀུན་ནས་འདུས་ཏེ། རྒྱལ་
པོའི་བློན་པོ་དང་། བུད་མྱེད་ཀྱི་ཚོགས་དང་། ཚོང་དཔོན་དང་། ཁྱིམ་བདག་དང་། ལྗོངས་དང་། ཡུལ་གྱི་མྱི་དང་། ཞགས་པ་འཐུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཀུན་ནས་འདུས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མ་རྒྱལ་པོ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དེ་ཡང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བའི་དུས་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས། མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་དེར་གཤེགས་ཏེ། ལྷའི་དབང་པོའི་ཚོགས་ཀྱིས་ནི་ཡོངས་སུ་བསྐོར། ཀླུའི་དབང་པོས་ནི་ཡང་དག་པར་མཆོད།
เล่ม ๓๘ · หน้า 193b
གནོད་སྦྱིན་གྱི་དབང་པོས་ནི་ལུས་མངོན་པར་བཏུད། དྲི་ཟའི་དབང་པོས་ནི་མངོན་པར་བསྟོད། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་དབང་པོས་ནི་ལུས་ཤིན་ཏུ་བཏུད་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་དབང་པོ་གཙུག་གི་རིན་པོ་ཆེས་རྣམ་པར་བརྒྱན་པས་ནི་སེམས་དང་བའི་མཆོད་པའི་རྣམ་པས་རབ་ཏུ་བཀང་།
མྱིའམ་ཅིའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དགའ་བའི་ཡིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་མཆོད་དེ། བསྟོད་པའི་གླུའི་དབྱངས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐུལ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཀུན་ནས་བསྐོར་ཅིང་ཞལ་དུ་བལྟ་བ་དེ། འགྲོ་བའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དང་། རྒྱལ་པོ་
གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མ་རྒྱལ་པོ་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ། དབང་པོ་ཞི་བ་ཐུགས་ཞི་བ། ཤིན་ཏུ་དབེན་
པར་དབང་པོ་ལས་རྒྱལ་བ། གླང་པོ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་དུལ་བ། མཚོ་ལྟར་རབ་ཏུ་དང་ཞིང་གསལ་ལ་རྙོག་པ་མྱེད་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁྱུ་མཆོག་གི་མཐུ་ཕྱུང་བ་ཆེན་པོས་ནི་རྣམ་པར་མཛེས།
སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆེ་བས་ནི་རབ་ཏུ་འབར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོའི་རྒྱན་གྱིས་ནི་སྐུ་མཛེས་པར་བརྒྱན། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བས་རྒྱས་པར་འགེངས་ཤིང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཟེར་
གྱིས་རབ་ཏུ་སྣང་བ་མཛད། སྐུའི་བ་སྤུའི་བུ་ག་ཐམས་ཅད་ནས་ནི། སྤོས་རིན་པོ་ཆེའི་ངད་འཕྲོ་བའི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་འགྱེད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་ཏུ་བསྐྱོད་པའི་ཚུལ་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱོད་པ་མཛད་ཅིང་། རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་
ཆར་རབ་ཏུ་འབེབས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་གནོན་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགའ་བའི་ཤུགས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞལ་བལྟ་བའི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 194a
བྱིན་གྱིས། ཕ་ཟད་ཅིག་ནས་ཚུར་གཤེགས་པ་མཐོང་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སེམས་མངོན་པར་མོས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དང་། འགྲོ་བའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་པོ་དེ། ཕ་ཟད་དུ་བསུ་ནས་མོས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕབ་སྟེ་ཕྱག་འཚལ་ནས། ཞབས་གཉིས་ལ་སྤྱི་བོས་གཏུགས་ཏེ། མཆོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡང་དག་
པར་མཆོད་ནས་ཚིག་འདི་སྐད་དུ་བརྗོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚུར་གཤེགས་སུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཚུར་གཤེགས་སུ་གསོལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ཅག་དགོངས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་བདག་ཅག་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ནས་རྒྱལ་
པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གདན་དམ་པས་བསྟབས་ཏེ། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གདན་བཏིང་བ་འདིར་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཞེས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེར་གཤེགས་པ་དང་གདན་དེ་ཡང་གཙང་སྦྲ་
ལྷུར་ལེན་པའི་ལུས་ཀྱི་རིས་སུ་གཏོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་རིན་པོ་ཆེ་སྤོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་པདྨོའི་སྙིང་པོ་ཅན་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། གདན་དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
བཞུགས་སོ། །འཁོར་གྱི་སྟན་དེ་དག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འཁོད་དེ། དེའི་ཞལ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་འཁོར་དེའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ། ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཞི་བར་གྱུར་ནས། འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣོད་
དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་བོས་སེམས་ཅན་དེ་དག་སྣོད་དུ་གྱུར་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས། བསྟན་པ་རིམ་པས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། འདི་ལྟར་རྒྱུའི་དཀྱིལ་འཁོར་རབ་ཏུ་སྣང་
เล่ม ๓๘ · หน้า 194b
བ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་སྡེ་ཡང་དག་པར་བསྟན་ནས་ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་རྒྱ་མཚོ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་དང་། ངག་གིས་དབྱངས་སུ་བརྗོད་པའི་གསུང་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་སྟོང་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་རབ་ཏུ་
བསྒྲགས་པ་དང་། དེའི་མོད་ལ་འཁོར་དེ་ནས་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ནི་རྡུལ་དང་བྲལ་ཏེ། དྲི་མ་མྱེད་པར་གྱུར་ནས། ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མྱིག་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་མང་ཞིག་གིས་ནི། མྱི་སློབ་པའི་ས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སྲོག་ཆགས་
སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རྣམ་པར་དུལ་བར་གྱུར་ཏོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང་། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ལ་ཞུགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་
པར་འཕྲུལ་པ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་ཚེ། ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རྣམ་པར་དུལ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འབྱམ་
ཀླས་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་མཐའ་དང་དབུས་མྱེད་པ་དག་གི་ཡང་ངན་སོང་གི་ས་རྣམ་པར་བཟློག་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཞིག་ནི་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བའི་ལམ་ལ་རབ་ཏུ་བཀོད་པར་གྱུར་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་
རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་
ན་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་སྟེ། རང་གི་ལུས་དང་སྲོག་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས། ནོར་གྱི་ཚོགས་དང་། འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་། མྱིའི་འཇིག་རྟེན་ན་འཚོ་བའི་བདེ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་བཙོན་ར་ན་འཁོང་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐར་
เล่ม ๓๘ · หน้า 195a
བར་བྱས་པ། མཆོད་སྦྱིན་ཆེན་པོ་གཏན་པ་མྱེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད་བྱེད་པ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བསྙེན་
བཀུར་བྱེད་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་ཞལ་མཐོང་བའི་མོད་ལ་བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་
བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་ཡང་ཐོབ་པར་གྱུར་བ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མྱི་བལྟ་སྟེ། ཁོ་མོ་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཁོ་མོ་རྒྱལ་པོ་གཞོན་
ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་རབ་ཏུ་མྱི་དགའ་ཞིང་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་ཞུགས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་ལ་མྱི་གནས་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨྱིན་པའི་ལན་ལ་རེ་བ་མྱེད་པ་དང་། གྲགས་པ་དང་སྙན་པ་དང་། མྱིང་སྨོས་པ་ལ་མངོན་
པར་དགའ་བ་མྱེད་པ་དང་། བདག་ལ་བསྟོད་པ་མྱེད་པ་དང་། གཞན་ལ་སྨོད་པ་མྱེད་པ་དང་། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མྱེད་པ་དང་། སྲིད་པའི་འདུ་ཤེས་ལས་གྱེན་དུ་འཕགས་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་མྱེད་པ་
དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་གྱི་བདེ་བ་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ལ་མངོན་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྡོ་རྗེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་
ལ་བྱམས་པ་ཆེན་པོས་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་བརྩེ་བས་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པར་ཞི་བར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་ལ་བསམ་པ་ཐག་པ་ནས་ལྷག་པར་དམྱིགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 195b
ལམ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱན་གྱིས་འབྱུང་བའི་ལམ་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པར་བྱ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོམ་མངོན་པར་བལྟ་བར་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་དག་དེ་ལྟ་བུར་དགའ་བ་དག་ཀྱང་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁོ་མོས་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་འདི་ཡུན་དེ་སྲིད་དུ་རིང་བ་ཞིག་ནས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་
རྒྱལ་བའི་འོད་ལ་ལོག་པར་གསོལ་བ་འདེབས་ཤིང་ཁོ་མོ་བསད་པའི་ཕྱིར་གྲོས་སུ་གསོལ་བའི་བློན་པོ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་རྣམས་གཞན་དག་གཅིག་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་ནི། དེ་ལྟར་མྱི་བལྟ་སྟེ། ལྷས་བྱིན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲོངས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ལྔ་བརྒྱ་
བཀྱེ་བ་དེ་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་རི་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ན་བསྐལ་པ་འོད་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་ལྔ་བརྒྱ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་དང་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ།
རིགས་དང་རྒྱུད་སྣ་ཚོགས་སུ་སྐྱེས་པ། ཕ་དང་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྨོས་པ་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་མངོན་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་གི་འོད་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ། སྙིང་པོ་
བྱང་ཆུབ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཉེ་བར་འདོད་བའི་སྒོ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། བདུད་ཕམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་ཚུལ་དང་། མྱིང་དང་ངེས་པའི་
ཚིག་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། མདོ་སྡེའི་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། ཚིག་གི་ལམ་དང་སྐད་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་སྟོན་པ། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་མཐུ་དང་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་འགྱེད་
เล่ม ๓๘ · หน้า 196a
པ། ཚེའི་ཚད་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། བསྟན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། བསྟན་པ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། མྱིང་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ལུས་སུ་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་ཏུ་འགྱུར་
ཏེ། དེ་དག་གི་བསྐལ་པའི་དང་པོ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་ཆེན་འོད་དུ་བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ། །དེའི་རྗེས་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་དུ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཉིས་པ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་སྨོན་ལམ་བཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གསུམ་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེང་གེ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞི་པ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་
མཛད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བ་ནས། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་མ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་
གཡོན་དང་ལྡན་པའི་མིའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སྙིང་རིང་བར་གྱུར་ཏེ། ཁོ་མོས་གསོད་མ་མྱིའི་ལག་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་རང་གི་ལུས་དང་སྲོག་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ། བཙོན་ར་དེ་དག་ནས་བཀྱེ་བ་དེ་རྣམས་གཞན་དག་ཅིག་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་ནི། དེ་ལྟར་
མྱི་བལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལོག་པར་དད་སེལ་ལ་སྩོགས་པ་བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང་། དེ་མ་ཡིན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མྱེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་དག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་སྟོབས་མཐའ་ཡས་གྲགས་པར་བརྗོད་པའི་དཔལ་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བའི་བློ་གྲོས་མཐོང་བར་གྱུར་མ་ཐག་ཏུ་བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ད་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་
เล่ม ๓๘ · หน้า 196b
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་འདི་ཡང་སྒོམ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དག་གོ །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་
དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་བྱུང་བ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་ནི། དེ་ལྟར་མྱི་བལྟ་སྟེ། སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་བདེན་པ་ཅན་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས།
དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོའི་འཁོར་དུ་གྱུར་པ་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་། བཙུན་མོའི་གནས་ཀྱི་སྒོ་བའམ། འཁོར་ན་གནས་པའམ། རྗེས་སུ་འཆའ་བ་དེ་དག་ཀྱང་གཞན་དག་ཅིག་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་ནི་དེ་ལྟར་མྱི་བལྟ་སྟེ། ཞགས་པ་འཐུབ་
པ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་པོ་སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་བདེན་པ་ཅན་གྱིས་སྨྲ་བའི་རྒྱལ་མཚན་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་རྒོལ་དུ་འགྲོ་བའི་ཚེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བླགས་ནས་ཀུན་ཀྱང་ཞིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱན་དང་། བསྐལ་བ་སྣ་
ཚོགས་དང་། མྱིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དག་གོ །རིགས་ཀྱི་བུ་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དེ་ཕ་
དང་མས་གནང་ནས། སེམས་ཅན་བཙོན་ར་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བཀྲོལ་བའི་འོག་ཏུ་སྲིད་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་དང་། ནོར་དང་དབྱིག་རིན་པོ་ཆེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དག་ཀྱང་བོར། བུ་དང་ཆུང་མ་དག་ཀྱང་སྤངས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་དུ་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཀྱང་ལོ་སྟོང་ཕྲག་ལྔར་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དེ། དེའི་བར་སྐབས་སུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབས་སོ། །
เล่ม ๓๘ · หน้า 197a
གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་རབ་ཏུ་ཐོབ་པོ། །མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཚུལ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ལའང་རབ་ཏུ་ཞུགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཏེར་སྟོང་ཕྲག་བཅུའང་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཤུགས་སྟོང་
ཕྲག་བཅུའང་ཡོངས་སུ་སྐྱེས་སོ། །བཟོད་པའི་སྒོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་སོ། །སེམས་ངེས་པར་བཞག་པ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་མངོན་པར་བསྒྲུབས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་ཀྱི་ལུས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྤེལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུར་ཡང་རབ་ཏུ་ཞུགས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཚུལ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྐྱེས་སོ། །སངས་རྒྱས་བལྟ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་མངོན་དུ་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་
སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡང་མངོན་པར་བསྒྲུབས་སོ། །དེ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཕྱོགས་བཅུར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡོངས་སུ་གནོན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་སངས་རྒྱས་
སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཕྱོགས་བཅུར་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་མཐོང་ཞིང་ཤེས་སོ། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་སྟོང་ཕྲག་བཅུར་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་འགྲོ་བའི་རྒྱུད་སྣ་ཚོགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཤི་འཕོ་ཞིང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོ་བ་དང་། དམའ་བ་དང་། བདེ་འགྲོའི་ལམ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ངན་སོང་གི་ལམ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཁ་དོག་སྡུག་པ་དང་། ཁ་དོག་མྱི་སྡུག་
པ་ལས་ཇི་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཤི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་མཐོང་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་འདབ་འབྲེལ་བ་དང་། བསམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་།
เล่ม ๓๘ · หน้า 197b
དབང་པོ་རྒྱ་མཚོ་དང་། སྦྱོར་བ་འབྱམ་ཀླས་པ་དང་། ལས་མཐར་ཐུག་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་གདུལ་བའི་དུས་ཀྱང་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་མཐོང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་དེ་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་འཛམ་བུའི་གླིང་
དེ་ཉིད་དུ་རྒྱལ་པོའི་གནས་དགའ་བ་དང་ལྡན་པར་རྒྱལ་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེས་ནས། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་
སྒྲ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་པོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་དཔལ་ཤིན་ཏུ་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་དེ་ཉིད་དུ་བརྒྱ་བྱིན་དུ་གྱུར་ཏེ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ལྷ་དབང་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་དུ་རབ་མཚེ་མའི་ལྷའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དཔལ་རི་བོའི་གཟི་བརྗིད་ཅེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་
དུ་རབ་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་འོད་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་དུ་རབ་འཕྲུལ་དགའི་ལྷའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ནམ་མཁའ་མཛེས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་དུ་དབང་བསྒྱུར་གྱི་ལྷའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟོབས་ལ་ཐུབ་པ་མྱེད་པའི་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །
དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་དུ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་དབང་བོར་གྱུར་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲུག་སྒྲ་བསྒྲགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཉིད་དུ་ཚངས་པའི་དབང་པོར་གྱུར་ཏེ།
เล่ม ๓๘ · หน้า 198a
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྤྲུལ་པ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་དབྱངས་ཤེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་ཆེན་འོད་དེ་ཉིད་དུ་བསྐལ་པ་འོད་བཟང་པོ་དེ་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་སྩོགས་པ། སངས་
རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་བྱུང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བསྐལ་པ་འོད་བཟང་པོ་དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་བ་འོད་གཟེར་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་སྟེ། བསྐལ་པ་འོད་གཟེར་བཟང་པོ་དེ་ལ་
ཡང་སངས་རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་བྱུང་ངོ་། །ཁོ་མོ་ཡང་བསྐལ་པ་དེ་ལ་རྒྱལ་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཁོ་མོ་རྒྱལ་པོར་གྱུར་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཚན་གྱི་དཔལ་རི་བོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་བ་དེ་ཉིད་ལ་ཁྱིམ་བདག་
ཅིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་བློན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མ་མྱེད་པའི་སྲས་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ལྷ་མ་
ཡིན་གྱི་དབང་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤུགས་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཤིང་གི་ལྷ་མོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཚན་ཉིད་རི་རབ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་
པ་དེ་ཉིད་ལ་དེད་དཔོན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕྱག་དྲི་མ་མྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ལྷ་མོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེང་གེ་རྣམ་པར་གནོན་པས་བཞུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །
དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ངལ་བསོ་བོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྷ་དབང་གཙུག་ཕུད་ཅེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་དྲི་ཟའི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲགས་པ་ཆོས་ཀྱིས་འཕགས་པ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 198b
ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་གྲུལ་བུམ་གྱི་དབང་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྣང་བའི་ཅོད་པན་ཞེས་བྱ་བ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ཁོ་མོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་ལ་སྩོགས་པ་བསྐལ་པ་
འོད་གཟེར་བཟང་པོ་དེ་ལ་སྐྱེ་བའི་རིགས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྐྱེས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་བསྙེན་བཀུར་ཏེ། ཁོ་མོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེའི་སྤྱན་སྔར་འགྲོ་བའི་ཚེའང་སེམས་ཅན་གྱི་
ཁམས་མཐའ་དང་དབུས་མྱེད་པ། བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེའི་སྤྱན་སྔར་འགྲོ་བའི་ཚེ་འང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་སྣ་ཚོགས་དང་།
མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཆོས་སྣང་བའི་སྒོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཡེ་
ཤེས་ཀྱི་ཚུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དཔྱད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཕྱོགས་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཞིང་རྒྱ་མཚོ་སྣ་ཚོགས་ལ་འཇུག་ཅིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྒྱ་མཚོ་མཐོང་བར་བྱ་བ་རྣམ་པར་དམྱིགས་
པའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། ཡོངས་སུ་གནོན་ཏོ། །རྣམ་པར་དག་གོ །ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ། །ཡོངས་སུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །སྐྱེས་སོ། །བྱུང་ངོ་། །རྣམ་པར་འཕེལ་ཏོ། །ཡོངས་སུ་འཕེལ་ཏོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །རྣམ་པར་བྱུང་ངོ་། །བསྐལ་བ་འོད་གཟེར་བཟང་པོ་དེ་ལ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་རིམ་གྲོར་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་བྱུང་བར་གྱུར་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས།
เล่ม ๓๘ · หน้า 199a
གཞན་ནས་དེ་དག་ཏུ་བྱོན་ཏེ། ཆོས་བསྟན་པར་གྱུར་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་ཁོ་མོས་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་ཏེ། ཐོས་ནས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། ཁོ་མོས་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །
རིམ་གྲོར་བྱས་སོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དག་གི་བསྟན་པ་ཡང་ཁོ་མོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་ཁོ་མོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས་
བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་འདི་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་ཚུལ་གྱི་སྒོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་
ཀྱིས། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། བསམ་གྱིས་མྱི་ཁྱབ་རྣམ་ཐར་དམ་པ་འདི། །གྲགས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ལ་གང་དྲིས་
པ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱིས་དེ་བསྟན་ཀྱིས། །མ་ལུས་ཡང་དག་ཇི་བཞིན་བདག་ལས་ཉོན། །བསྐལ་པ་བསམ་ཡས་ཡངས་པ་མཐའ་ཡས་པ། །རྒྱ་མཚོའི་ཞིང་གི་རྡུལ་དང་གྲངས་མཉམ་པ། །དེ་ཀུན་འདས་པའི་སྔ་རོལ་མདངས་དགའ་
བའི། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཤིག་བྱུང་བ་རིན་ཆེན་འོད། །དེ་ཚེ་བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་འོད་ཀྱང་བྱུང་། །དེ་ལ་རྒྱལ་བ་དཔག་ཏུ་མྱེད་པ་སྐྱེས། །ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དེ་དག་ཁོ་མོ་ཡིས། །རྣམ་ཐར་འདི་ལ་བསྒོམ་ཞིང་བསྙེན་བཀུར་ཏོ། །རྒྱལ་པོའི་གནས་རབ་
ཡངས་ཤིང་བཟང་བྱུང་བ། །དེ་ཡི་མྱིང་ནི་དགའ་བས་བརྒྱན་པ་སྟེ། །དེ་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་མ་དག་སེམས། །མྱི་བཟད་ངན་དུ་སྤྱོད་པ་དེར་བྱུང་གྱུར། །དེ་ནི་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་འོད་བྱུང་སྟེ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ཆོས་ཀྱིས་བསྐྱང་བ་བྱས། །དེ་ཡི་བུ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 199b
ནི་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་སྟེ། །མཛེས་ཤིང་མཚན་གྱིས་ཡན་ལག་བརྒྱན་པའོ། །གཡོན་ལྡན་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་། །དེ་ཚེ་རྒྱལ་པོས་གསད་པར་བྱས་མཐོང་ནས། །གཞོན་ནུ་སྙིང་བརྩེ་མྱི་དགའས་ཀུན་ནས་འཁོར། །མྱུར་དུ་དགྱེ་བར་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་གསོལ། །རྒྱལ་
པོས་ཐོས་ནས་དེ་ཚེ་བློན་པོ་རྣམས། །མ་ལུས་ཀུན་བསྡུས་དེ་ལ་བཀའ་སྩལ་ནས། །ཀུན་གྱིས་དེ་ལ་ཕྱག་བྱས་ཕྱིར་གསོལ་པ། །དེ་ནི་རྒྱལ་པོ་ཁྱོད་དགྲོངས་ཐབས་གཅིག་ལགས། །རྒྱལ་པོ་དེ་ལྟར་ལོག་པར་ཐུགས་བཅུག་ནས། །སྲས་དེ་གསད་པར་དེ་ཚེ་བྱས་གྱུར་
ཀྱང་། །བདག་སྲོག་ཕངས་པར་མ་བརྩིས་ངོམ་ཟུང་མྱེད། །རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཀྱིས་གསད་པར་བྱས་མ་བཏང་། །གསད་པར་བྱས་པ་དེ་ཡི་མས་ཐོས་ནས། །རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་འཁོར་བཅས་གསོལ་བ་འདེབས། །དགུང་ཟླ་ཕྱེད་ཅིག་སྦྱིན་པ་མ་ལུས་པར། །འཇིག་རྟེན་སྩོལ་དུ་
གཞོན་ནུ་བཏང་བར་གནང་། །རྒྱལ་པོ་དེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་གནང་གྱུར་ནས། །དེས་ནི་ཅི་འདོད་སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་། །ཟླ་བ་ཕྱེད་དུ་ཉིན་མཚན་སྦྱིན་བྱས་གནས། །ཉི་མའི་ཐ་མར་ཚོགས་པར་གྱུར་པ་ཡི། །ཞགས་པ་འཐུབ་པ་གང་རྣམས་ཅི་འདོད་པ། །དེ་ལ་དེ་བྱིན་
འཆི་བར་སྟ་གོན་གནས། །རྒྱལ་པོའི་གནས་དེར་འགྲོ་བ་མང་པོ་དག །ཆོ་ངེར་ངུ་ཞིང་ཀུན་ཀྱང་འདུས་པར་གྱུར། །བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་བདེ་གཤེགས་དེ་ཡི་ཚེ། །དམ་ཆོས་དབྱངས་མཆོག་སྒྲོན་མའི་རྒྱལ་བཞུགས་པས། །འགྲོ་བའི་དབང་པོ་སྨྱིན་པར་ཐུགས་ཆུད་
ནས། །མཆོད་སྦྱིན་ར་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བྱོན། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་འཕྲུལ་རྣམ་ཕྱེ་བས། །དེ་ཡི་འཁོར་དུ་བདེ་གཤེགས་བྱོན་གྱུར་ནས། །ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མེའི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་སྒྲོག་པའི། །མདོ་སྡེའི་རྒྱལ་པོ་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བཤད། །
འགྲོ་བ་མཐའ་དང་དབུས་མྱེད་རྣམ་བཏུལ་ནས། །དེ་ཚེ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ལུང་ཡང་བསྟན། །རྒྱལ་པོའི་སྲས་པོ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཡང་། །ཤིན་ཏུ་དགའ་བས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ཞུགས། །བདེ་གཤེགས་བསྙེན་བཀུར་མཆོད་པ་རྣམས་ཡངས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 200a
པས། །དེ་ལ་མཆོད་བྱས་དགའ་བར་སྨྲས་པ་ནི། །འགྲོ་བ་རྣམ་འདུལ་སྐྱབས་སུ་བདག་འགྱུར་གྱི། །མགོན་དང་གནས་དང་དཔུང་དུའང་དེ་བཞིན་ཞེས། །རྒྱལ་བ་དེ་ཡི་ཞམ་རིང་ཐར་བར་ཞུགས། །ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ལམ་ནི་ཡོངས་ཚོལ་
ཞིང་། །ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་བརྟག་བྱ་བས། །དེར་གནས་བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་དུ་སྤྱད། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱ་མཚོར་ལྷུང་ཞིང་མདོངས་གྱུར་པའི། །འགྲོ་བ་མགོན་མྱེད་ཀུན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བས། །ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ལམ་ལ་ཡོངས་བསྒོམས་ནས། །དེ་ཚེ་དེའི་རྣམ་
ཐར་འདི་ཐོབ་བོ། །བསྐལ་པ་དེ་ལ་བདེ་གཤེགས་གང་བྱུང་བ། །དེ་དག་ཀུན་ལའང་དགའ་བས་བསྙེན་བཀུར་ནས། །དེ་དག་ཀུན་ལ་མཆོད་པ་ཆེན་པོ་བྱས། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་གྱུར། །དེ་ཡི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོ་རྣམས། །ཞིང་
མང་རྒྱ་མཚོ་རྡུལ་སྙེད་ཀུན་ལ་ཡང་། །རྒྱལ་བ་ཇི་སྙེད་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དག །རབ་ཏུ་མཆོད་དེ་དེ་དག་བསྙེན་བཀུར་བྱས། །རྣམ་པར་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་མོ་ཡིན། །ཉམ་ང་བཙོན་རར་གནས་པའི་བཙོན་མཐོང་ནས། །དེ་དག་དགྲོལ་ཕྱིར་ལུས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་
བཏང་། །རྣམ་ཐར་འདི་ཡང་དེ་ཚེ་ཐོབ་པར་གྱུར། །ཞིང་རྣམས་རྒྱ་མཚོའི་རྡུལ་ཕྲན་རབ་འགྲངས་པའི། །བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོ་མང་པོར་བསྒོམ་པར་བྱས། །ཚུལ་མང་མཐའ་དང་དབུས་མེད་མཉམ་མྱེད་པས། །སྐད་ཅིག་རེ་རེ་དག་ཏུ་རྣམ་པར་སྤེལ། །ཐུབ་
པའི་བདག་པོ་ཇི་སྙེད་མཐོང་གྱུར་པ། །དེ་དག་སྤྱན་སྔར་སྔན་ཆད་འདི་ཐོབ་སྟེ། །སྒོ་ཚུལ་རྣམ་པ་གཞན་དང་གཞན་དག་གིས། །དེ་དག་གིས་ནི་རྣམ་ཐར་འདི་ཡང་བསྟན། །དེ་དག་རྣམ་ཐར་མ་ནོར་བསམ་ཡས་ལ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་མང་པོར་ཁོ་མོས་
བསླབས། །དེ་ལ་རྒྱལ་བས་བཀོད་ཅིང་གྲོལ་གྱུར་པ། །དེ་དག་དམ་ཆོས་སྤྲིན་ལས་ཅིག་ཅར་འཐུང་། །ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་གྱི་ཞིང་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ། །ཐོགས་པ་མེད་པར་ལུས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་འགེངས། །སྐད་ཅིག་རེ་རེར་ཞིང་རྒྱུད་བསམ་ཡས་པའི། །
เล่ม ๓๘ · หน้า 200b
དུས་གསུམ་རྒྱུད་རྣམས་ཀུན་ལའང་རབ་ཏུ་འཇུག །དུས་གསུམ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོ་མ་ལུས་པ། །རེ་རེ་ཀུན་ལའང་མངོན་དུ་རབ་ཏུ་ལྟ། །དེ་དག་ལུས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རྒྱལ་བ་ལ། །སྤྲིན་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱང་སྤྱན་སྔར་འགྲིམ། །ཕྱོགས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་ཉེ་བར་ཕྱིན་འདོང་ཞིང་། །རྒྱལ་
བའི་སྤྱན་སྔར་འདོང་བས་ཤིན་ཏུ་མཛེས། །རྒྱན་རྣམས་མ་ལུས་མངོན་པར་ཆར་འབེབས་ཤིང་། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་དེ་དག་མཆོད་པ་བྱེད། །སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་ཆེ་ལ་རྣམ་ཡངས་པའི། །ཞུ་བ་མཐའ་ཡས་ཀུན་ཀྱང་ཞུ་བ་བྱེད། །རྒྱལ་བའི་ཆོས་སྤྲིན་མངོན་པར་ཆར་
འབབ་པ། །ཀུན་ཀྱང་མ་ལུས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་བྱེད། །ཕྱོགས་བཅུ་མ་ལུས་ཀུན་ཏུ་དེ་དག་འདོང་། །རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་གྱི་སྤྱན་སྔར་འབབ། །གཟུགས་མང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་གནས་ཤིང་། །རྣམ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་ཉེ་བར་སྟོན་པ་བྱེད། །ཁ་
དོག་མཐའ་ཡས་རང་གི་ལུས་གཟུགས་ཀྱིས། །ཕྱོགས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་སྟོང་དུ་འགེངས། །དེ་དག་ལུས་གཅིག་ལས་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་རྣམས། །མཐའ་དང་དབུས་མྱེད་རྣམ་པར་སྟོན་པར་བྱེད། །བ་སྤུ་རེ་རེའི་སྒོ་ནས་གྲངས་མྱེད་པའི། །འོད་གཟེར་མང་པོ་
རྒྱ་མཚོ་དེ་དག་འགྱེད། །སྐྱེ་དགུ་ཉོན་མོངས་མྱེ་ཡིས་གདུངས་པ་དག །སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད། །འདི་ལ་གནས་པ་ལུས་སྤྲུལ་སྤྲིན་མང་བ། །བ་སྤུ་རེ་རེའི་སྒོ་ནས་འགྱེད་བྱེད་ཅིང་། །ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཀུན་རྒྱས་བཀང་ནས། །ཆོས་ཆུའི་
ཆར་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་འདུལ། །ཚུལ་འཇུག་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མྱི་ཁྱབ་གཟུགས། །རྒྱལ་སྲས་ཀུན་གྱི་གནས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། །དེ་ལ་གནས་ཤིང་ཕྱི་མཐའི་བསྐལ་པར་ཡང་། །ཞིང་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སྤྱད་པ་རབ་ཏུ་སྤྱོད། །བསམ་པ་ཇི་བཞིན་ཆོས་རྣམས་སྟོན་
བྱེད་ཅིང་། །དེ་དག་ལྟ་བའི་དྲ་བ་རྣམ་པར་བཟློག །མཐོ་རིས་མྱ་ངན་འདས་ལ་སེམས་ཅན་འགོད། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་ཡང་རྣམ་པར་སྟོན། །འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་གནས་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར། །ཁ་དོག་མཐའ་ཡས་ལུས་མང་བསམ་ཡས་པ། །བསམ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 201a
པ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་རྗོདབྱེད་དེ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གཟུགས། །འདི་དང་གཞན་དག་ཚད་ལས་འདས་པ་ཡི། །ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ཞིང་མང་རྒྱ་མཚོ་ཡི། །རྡུལ་ཕྲན་རབ་སྙེད་བསམ་གྱིས་མྱི་ཁྱབ་པ། །རྣམ་ཐར་ཞི་བ་
འདི་ལྡན་ཐོབ་པར་འགྱུར། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁོ་མོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་འདི་ཤེས་པར་ཟད་ན། ཁོ་མོས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུད་ལས་འདས་པ། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུགས་བརྙན་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རི་རྣམ་
པར་འཐོར་བ་ལ་བརྩོན་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། མུན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སེལ་བ་ལ་བརྩོན་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དཔྱད་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ། བདག་མྱེད་
པའི་ཆོས་མངོན་ཏུ་གྱུར་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བ་རྒྱུན་མྱི་གཅོད་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་སུ་མྱེད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དག་གི་ལམ་གྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་བློ་དང་ལྡན་པ། དེ་དག་
གི་སྤྱོད་པ་ཤེས་པའམ། ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པའམ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་གནོན་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའམ། སེམས་ཀྱི་གནས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའམ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་རྟོགས་པར་བྱ་བའམ། རྣམ་པར་ཐར་པས་རྣམ་པར་
འཕྲུལ་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བར་ནུས་རེ་སྐན། །སོང་རིགས་ཀྱི་བུ་འཛམ་བུའི་གླིང་འདི་ཉིད་ཀྱི་ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་ན། ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་འདུག་གིས། དེའི་གན་དུ་སོང་ལ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 201b
ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་བྱུང་བ་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ལ་སྣང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཇི་ལྟར་ན་ཕྱི་མའི་མཐའི་བསྐལ་པའི་མུར་ཐུག་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས་མྱི་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དྲིས་ཤིག །དེ་
ནས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་ཀྱིས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ཀྱི་རྐང་པ་གཉིས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ལ་ལན་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མར་གཡས་
ཕྱོགས་སུ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱིར་ལྟ་ཞིང་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ཀྱི་དྲུང་ནས་སོང་ངོ་།། །།སངས་རྒྱས་རྨད་གཅད་ཅེས་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་བཅུ་གསུམ་པ།
དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་མཚན་མོའི་ལྷ་མོ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྩོན་པའི་འོད་ཀྱི་གདམས་ངག་དེ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱེད་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བས་བསམ་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་
དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་དེ་ལ་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པ་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་དང་། རྒྱ་ཆེར་བྱེད་ཅིང་མཐར་གྱིས་ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གང་ན་བ་དེར་ཕྱིན་ཏེ། ལུམ་པི་ནིའི་ནགས་ཚལ་ལ་གཡས་ཕྱོགས་སུ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ལུམ་བི་
ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་དཔལ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཚོལ་བ་ལས། ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་དཔལ་ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་ན་རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་གི་ཡལ་ག་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཁྱིམ་བརྩེགས་པ་ཞིག་ན། སེངྒེའི་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨོའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཞིག་ལ་འདུག་ཅིང་། ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུའི་འཁོར་གྱིས་ཀུན་ནས་བསྐོར་ཏེ། མདུན་དུ་བྱས་ནས་ཆོས་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 202a
ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་རྒྱ་མཚོ་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་སྡེ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་རིགས་དང་ལྡན་པར་སྐྱེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཤུགས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་
ཅིང་འདུག་པ་མཐོང་ནས། ལུམ་པི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་དཔལ་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། ལུམ་པི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་དཔལ་གྱི་རྐང་པ་གཉིས་ལ་སྤྱི་
བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས། མདུན་དུ་འདུག་སྟེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཕགས་མ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ན། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་བྱུང་བ་ལགས་
པའང་མ་འཚལ། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྣང་བ་འབྱིན་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་འཚལ་ཏོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་
དཔལ་གྱིས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་དག་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལས་
བྱུང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐོགས་པ་མྱེད་པ་དང་ཞུམ་པ་མེད་པ་དང་། ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་པ་དང་། རྒྱུན་གཅོད་པ་མྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་
སྐྱོ་བ་མེད་པ་དང་། སྒྱིད་ལུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་། ཉམས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་། ཉམས་དམའ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཡི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་། ཆུད་ཟ་བར་འགྱུར་བ་མྱེད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 202b
ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ཡོངས་སུ་གཞོལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་ཡངས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་བྱང་བར་
འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བའོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་སྨོན་ལམ་གྱིས་སྦྱོར་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྐྱེ་བ་དང་པོའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་གཉིས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་པར་གཞག་པའི་སྦྱོར་བའི་ཚུལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འབྱུང་བའི་སྙིང་
པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་གསུམ་པའོ། །དུས་གསུམ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཞི་པའོ། །ཀུན་ནས་སྣང་བའི་འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
སྐྱེ་བ་ལྔ་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་དྲུག་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་འོད་སྣང་བའི་རྒྱན་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བདུན་པའོ། །
ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ཀུན་ནས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བརྒྱད་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲུལ་པས་བརྒྱན་པར་བྱེད་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་དགུ་པའོ། །
เล่ม ๓๘ · หน้า 203a
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ཡོངས་སུ་གནོན་པའི་ཤུགས་དྲག་པོའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཅུ་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་དང་པོ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྦྱོར་
བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐོག་མར་སངས་རྒྱས་མཆོད་ཅིང་རིམ་གྲོར་བྱ་བ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། བསྟི་སྟང་དང་། མཆོད་པ་བྱེད་ཅིང་བསྙེན་བཀུར་
བྱེད་དོ། །དགྱེས་པར་བྱེད་ལ་ཐུགས་བྱུང་པར་མི་བྱེད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞལ་བལྟ་བས་མི་ངོམས་པ་སངས་རྒྱས་ལ་རིམ་གྲོར་བྱ་བར་བརྩོན་པ་སངས་རྒྱས་ལ་དགའ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྤེལ་བའི་ཤུགས་དང་ལྡན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་མཐོང་བས་མོས་པའི་ཤུགས་དྲག་པོ་ཡོངས་སུ་སྐྱེས་པ། དེ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དད་པས་བསོད་ནམས་ཡོངས་སུ་སྡུད་པའི་ཚེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བ་ལ་བརྩོན་ཞིང་སྦྱོར་བ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ཡིན་ཏེ།
རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་པོ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྦྱོར་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚོགས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་འགྱུར་བའོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་གཉིས་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་
བསྐྱེད་དེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་དང་། ཤིན་ཏུ་དགྱེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་བསྙེན་བཀུར་བའི་སེམས་དང་། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕོངས་པར་མྱི་བརྩི་བའི་ཕྱིར། སངས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 203b
རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་སེམས་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མངོན་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བཤམ་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བའི་སྦྱོར་བས་རྒྱས་པར་དགང་བའི་ཕྱིར་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་དང་།
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གོ་ཅ་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱི་གཏོང་བའི་སེམས་དང་། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཡོ་དང་སྒྱུ་མེད་པའི་སེམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ལ་
ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁ་འོག་ཏུ་ལུས་ཁྲུས་པའི་སེམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྨོན་ལམ་དང་། མི་འགལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་སྐུ་བསླུ་བ་མེད་པའི་སེམས་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བ་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་འདེབས་པའི་སེམས་དང་། དེ་དག་ལ་སྩོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་གཉིས་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་གསུམ་པ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ངེས་པར་གཞག་པའི་སྦྱོར་བའི་ཚུལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཡོད་དོ་ཅོག་ངེས་པར་རྟོགས་པས་མངོན་དུ་བྱ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བས་མངོན་དུ་བྱ་བར་གཅིག་ཏུ་སེམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་
เล่ม ๓๘ · หน้า 204a
པའི་ལས་ལ་ཡང་དག་པར་སྤྱད་པར་སེམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བས་
ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་གྱི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་དམྱིགས་པའི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པ་བསྐལ་པའི་མྱེ་འབར་བས་ཀྱང་། རྒྱུན་
མི་གཅད་པར་བརྩོན་པར་བྱ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་
ཞུགས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ལ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བསྒོམ་པས་དངོས་པོ་མྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་ཞུགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་གསུམ་པ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ངེས་
པར་རྟོགས་པས་གཞག་པའི་སྦྱོར་བའི་ཚུལ་མངོན་དུ་གྱུར་བ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཞི་པ་དུས་གསུམ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་དབྱིངས་ལ་གྱ་ནོམ་པར་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ཡིན། བསམ་པ་བརྟན་པ་རྡོ་རྗེའི་ཁམས་ལྟ་བུས་
ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པ་ཡིན། སྲིད་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུད་དུ་སྐྱེ་བ་ལས་ཕྱིན་ཕྱོགས་སུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 204b
དཔའི་དབང་པོ་རྣམ་པར་སྤེལ་བ་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འབོགས་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་ཡིན། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཤིན་ཏུ་དགེ་བ་ཡིན། སྨོན་ལམ་བརྟན་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱ་བ་ལ་མྱི་གཡོ་བ་ཡིན། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་རི་རྣམ་པར་གཏོར་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་དགོངས་པ་ཡིན། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བས་མགོན་དུ་གྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཞི་པ་
དུས་གསུམ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་ལྔ་པ་ཀུན་ནས་སྣང་བའི་འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པས་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན། སྦྱིན་པ་ལྷུག་པར་གཏོང་བས་དངོས་པོའི་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ལས་གྱེན་དུ་འཕགས་པ་ཡིན། ཚུལ་ཁྲིམས་མཐའ་ཡས་པས་
མཐའ་ལས་རྒལ་བར་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བཟོད་པའི་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ལ་གནས་པའི་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡངས་པར་འབྱུང་བ་ལ་
ཞུགས་པས་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། སྒོ་ཀུན་ཏུ་ལྟ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་དག་པས་བསམ་གཏན་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་ཡིན། ཆོས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཐུའི་འོད་དང་ལྡན་པ་ཡིན།
སངས་རྒྱས་བལྟ་བ་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་པས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་མིག་དང་ལྡན་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དབང་བསྒྱུར་བས་སྨོས་པ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་
เล่ม ๓๘ · หน้า 205a
ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་ལྔ་བ་ཀུན་ནས་སྣང་བའི་འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་དྲུག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་རྒྱུད་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན། ཚུལ་གྱི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན། འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་
ལ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ལུས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན། ཆོས་དཀར་པོས་འཇིག་རྟེན་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བདག་
ཉིད་ཆེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན། དུས་ལ་ཇི་ལྟར་བབ་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་ལ་སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་དྲུག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བདུན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོབས་
ཀྱི་འོད་སྣང་བའི་རྒྱན་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་འཇུག་པའི་སྣང་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བ་ལས་ཕྱིར་མྱི་ལྡོག་གོ །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ལས་ཕྱིར་མི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 205b
འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་གནས་པས་ཡོངས་སུ་ཡི་འཆད་པར་མྱི་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པའི་གནས་ཐམས་
ཅད་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །མངོན་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ལ་དབང་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་གྲིབ་མ་ལྟ་བུར་གདོང་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྒྲ་བརྙན་
ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཐབས་ཀྱི་ཚུལ་དོན་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དམ་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བདུན་པ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་འོད་སྣང་བའི་རྒྱན་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བརྒྱད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ཀུན་ནས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་
གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞོན་ནུར་གྱུར་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་དགོད་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གནས་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་དེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་སྒོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཚད་མྱེད་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པས་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ལའང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དམ་པས་དབང་དུ་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ཞིང་སེམས་ཀྱི་
སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མྱེད་པ་དག་ན་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་དྲུང་དུ་སྐྱེས་ཏེ། དམྱིགས་པ་ཐ་མི་དད་པས་ཐ་མི་དད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ །ཐ་མི་དད་པའི་ཆོས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 206a
རྣམས་ལ་ཐ་དད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །དམྱིགས་པ་བརྗོད་དུ་མྱེད་པ་དག་ཀྱང་སྒྲིབ་པ་མྱེད་པའི་དབྱིངས་སུ་ནོན་པར་བྱེད་དོ། །དམིགས་པ་ཆུང་ངུས་ཀྱང་མཐའ་ཡས་པར་བསྟན་པའི་ས་ལ་ཡོངས་སུ་འཇུག་གོ །ཆོས་ཉིད་ཚད་མྱེད་
པ་ཡང་ཆུང་བའམ། ཆེ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པར་དམྱིགས་པ་དང་མཉམ་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་དམྱིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྒོམས་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་
དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བརྒྱད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ཀུན་ནས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་དགུ་བ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲུལ་པས་བརྒྱན་པར་བྱེད་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་དང་། རྒྱན་དུ་མར་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱིན་གྱིས་རློབ་
སྟེ། སྤྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དམ་པ་ཐོབ་པ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་གྱུར་པ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ལ་མྱི་འཇིགས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དམ་པ་ཆགས་པ་མེད་པའི་
སྤྱོད་ཡུལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་བྱ་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ལ་མཁས་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་གདུལ་བ་ལ་མཁས་པ་བསམ་གྱིས་མྱི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མངོན་པར་
འཚང་རྒྱ་བ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་ཡིན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་སྒྲིབ་པ་མྱེད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལ་མཁས་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་གདུལ་བའི་
เล่ม ๓๘ · หน้า 206b
ཐབས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དབྱིག་ཏུ་བྱ་བའི་མཛོད་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་གདུལ་བའི་དུས་ལ་བབ་ན་རྟག་ཏུ་སྟ་གོན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྐྱེ་བ་དགུ་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲུལ་པས་བརྒྱན་པ་བྱེད་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཅུ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ཡོངས་སུ་གནོན་པའི་ཤུགས་དྲག་པོའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་
ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུས་གསུམ་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། རང་བཞིན་གཅིག་པའི་ཡུལ་ལ་དབང་བསྐུར་བ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་འདབ་ཆགས་པའི་ཡུལ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་
མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའི་ཤི་འཕོ་དང་། སྐྱེ་བའི་སེམས་རྒྱུད་ཆགས་པར་འབྱུང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འདབ་ཆགས་པའི་ཡུལ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདས་པ་དང་མ་བྱོན་པ་དང་དེ་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་འདབ་ཆགས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་འདབ་ཆགས་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །བསྐལ་པ་འཇིག་པ་དང་འདུ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་
མཐའ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་མྱིང་དང་བཅས། ས་ཚིགས་དང་བཅས་པར་འདབ་ཆགས་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སེམས་ཅན་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱས་པ་དང་། དུས་ལ་གང་དུ་བབ་པ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་
རྒྱན་དང་། རྣམ་པར་འཚང་རྒྱ་བས་གདུལ་བར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལ་མཁས་
เล่ม ๓๘ · หน้า 207a
པའི་ཚུལ་འདབ་ཆགས་པ་ཡང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་གདུལ་བའི་ཐབས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཅུ་
བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ཡོངས་སུ་གནོན་པའི་ཤུགས་དྲག་པོའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་བཅུ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའོ། །
འབྱུང་བར་འགྱུར་བའོ། །ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །ཡང་དག་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །རབ་ཏུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །ཞིང་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱན་གཅིག་གི་ལྷབ་ལྷུབ་ལ་རྒྱན་དང་། ལྷབ་ལྷུབ་ཀྱི་རྒྱུད་རྣམ་པ་སྣ་
ཚོགས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་གདུལ་བ་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་ཕྱིར་ཕྱི་མའི་མཐའི་བསྐལ་པའི་མུར་ཐུག་པར་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་རྒྱུན་འཆད་པ་མྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །ཆོས་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམྱིགས་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཤིན་
ཏུ་བསྟན་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་སྣ་ཚོགས་དུ་མ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དང་། ཆོས་མཐའ་ཡས་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་རྒྱུན་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁྱུ་མཆོག་གི་མཐུ་ཕྱུང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་
ཀླས་པ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ཡོངས་སུ་སྨྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། གདུལ་བས་ཡོངས་སུ་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཡོངས་
སུ་བསྟན་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་དང་མི་འབྲལ་བར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲིན་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱ་མཚོ་བརྗོད་དུ་མེད་པས་རྣམ་པར་དག་པ་དམྱིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རབ་ཏུ་འབྱུང་
เล่ม ๓๘ · หน้า 207b
བ་རྣམ་པར་དམྱིགས་པར་བྱེད་པའོ། །ཚད་མེད་པར་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ལ་བསྒྲིབས་པ་མེད་པར་རྟོགས་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རྣམས་ཆོས་ཡིད་དུ་འོང་བའི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསམ་པ་དང་། མོས་པ་གང་དང་ལྡན་པའི་
ཚུལ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཚད་མེད་པའི་རྗེས་སུ་སོང་བ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའོ། །དེ་ནས་ལུམ་བི་ནིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་
མོ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཟང་པོས་དགའ་བའི་དཔལ་གྱིས། དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུར་རྣམ་པར་བལྟས་ཏེ། ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ནོར་བཟངས་ལ་
ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དྲི་མེད་རྙོག་པ་མེད་པ་ཡིས། །གང་རྣམས་རྒྱལ་བ་བལྟ་བས་ནམ་ཡང་མི་ངོམས་ཤིང་། །རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡི་རྒྱན་སྤྲིན་ལ། །སྨོན་པའི་མཁས་པ་དེ་དག་སྐྱེ་བའི་ཐོག་མ་གནས། །དུས་
གསུམ་བྱུང་བའི་འཇིག་རྟེན་མ་ལུས་ཀུན་བཀང་སྟེ། །ཞིང་དང་སེམས་ཅན་དེ་བཞིན་ཆོས་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས། །སེམས་ཅན་དགྲོལ་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་འདེབས་པས་བརྒྱན་པའི་སེམས། །དེ་ནི་བསམ་གྱིས་མྱི་ཁྱབ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གཉིས། །གང་རྣམས་
ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འཐུང་ནམ་ཡང་མི་ངོམས་ཤིང་། །ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་དུས་གསུམ་ཆགས་མེད་ལུས། །མཁའ་དབྱིངས་དྲི་མེད་མཉམ་མེད་སེམས་ཀྱི་ལུས་ལྡན་པ། །མཚུངས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་དག་སྐྱེ་བ་གསུམ། །ལྷག་པའི་བསམ་པ་རི་རབ་རྡོ་རྗེ་མཚུངས་
བསྟན་པས། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཚུལ་རྒྱ་མཚོར་རྣམ་པར་འཇུག་བྱེད་ཅིང་། །གང་རྣམས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་གང་ཆེན་མཚོར་འཇུག་པ། །དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཁྱུ་མཆོག་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་བཞི། །གང་རྣམས་བྱམས་པས་ཕྱོགས་བཅུ་རྒྱས་པར་ཡོངས་བཀང་ཞིང་། །
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด