འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ

ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་སུ་ཝརྞྞ་པྲ་བྷཱ་སོཏྟ་མ་སཱུ་ཏྲེནྡྲ་རཱ་ཛ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

เล่ม ๘๙ · หน้า 151b

༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་སུ་ཝརྞྞ་པྲ་བྷཱ་སོཏྟ་མ་སཱུ་ཏྲེནྡྲ་རཱ་ཛ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། །བམ་པོ་དང་པོ། །འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་

བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་བྱ་རྒོད་ཕུང་པོའི་རིའི་ཟོམ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཆོས་ཀྱི་

དབྱིངས་ཟབ་མོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དམ་པ་ན། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དགེ་སློང་དགུ་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཆེན་པོ། གླང་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་དུལ་བ། ཟག་པ་ཟད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་

པ། སེམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། ཤེས་རབ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། བྱ་བ་བྱས་པ། ཁུར་བོར་བ། བདག་གི་དོན་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ། སྲིད་པར་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་བཅད་པ། དབང་ཕྱུག་དམ་པའི་མཆོག་ཐོབ་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ། ཐབས་

དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཀོད་པ། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་བརྒྱད་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་། ཕ་རོལ་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་ཤེས་ཀཽཎྜི་ནྱ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རྟ་ཐུལ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རླངས་པ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་མིང་ཆེན་དང་། ཚེ་

དང་ལྡན་པ་བཟང་པོ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ལྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུང་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ག་ཡཱ་འོད་སྲུང་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཆུ་བོ་འོད་སྲུང་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་དང་། དགའ་བོ་དང་འདི་དག་ལ་སོགས་

པ་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། སོ་སོ་ནས་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་ལས་ལངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་དོང་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །གཞན་ཡང་བྱང་

เล่ม ๘๙ · หน้า 152a

ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་དང་ཡང་ཐབས་ཅིག་པ་དེ་དག་ཀྱང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལྟར་དཔལ་དང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོར་ལྡན་པས་ཀུན་དུ་གྲགས་པ། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ། རྟག་ཏུ་སྲུང་བར་མོས་པ་དང་།

བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་སྤྱོད་པ་བསམ་གཏན་ཀུན་ལས་འདས་པའི་དྲན་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒོ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཐབས་མཁས་པ་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབས་པ། དབང་དམ་པས་རྣམ་པར་རོལ་ཅིང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དམ་པ་བརྙེས་པ། གཟུངས་ཆེན་

པོ་ཐོབ་པ། སྤོབས་པ་མི་ཟད་པ། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས། མྱུར་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ཅིང་བདུད་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བའི་དཔུང་འཇོམས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྔ་ཆེན་པོ་རྡུང་བས་མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདུལ་ཞིང་སེམས་རྣམ་པར་

དང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ནས་ལྷ་དང་མི་རྣམས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པ། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་བརྒྱན་པར་བྱེད་པ། འགྲོ་བ་དྲུག་ན་གནས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་དམ་པ་འདོགས་པ། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ། བཟོད་པ་

ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ། བྱམས་པ་དང་ལྡན་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་ལ་གནས་པ། མཐུ་ཆེན་པོ་བརྟན་པ་དང་ལྡན་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་ཞིང་མ་འོངས་པའི་མཐའ་ཀླས་པས་གནས་པར་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་འཆའ་བ། སངས་

རྒྱས་མང་པོ་ལ་རྒྱུ་རྣམ་པར་དག་པ་བསྐྱེད་པ། དུས་གསུམ་གྱི་ཆོས་མི་སྐྱེ་བར་བཟོད་པ་ཐོབ་པ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོས་འཇིག་རྟེན་འདྲེན་པ་སྟོན་པ་ཆེན་པོས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཟབ་མོའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་པ་ལ་མཁས་

པ། སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པས་ཐེ་ཙོམ་ཡོངས་སུ་ཆད་པར་གྱུར་པ་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 152b

རྟག་ཏུ་བརྩོན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་གཏོང་བརྩོན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇམ་དཔལ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་

ཕྱུག་རྒྱལ་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོབས་པ་ཆེན་པོས་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷུན་པོའི་རྒྱལ་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱ་མཚོ་ཟབ་མོའི་རྒྱལ་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་པོ་ཆེའི་ཏོག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་པོ་ཆེའི་ཏོག་ཆེན་

པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སའི་སྙིང་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་རིན་ཆེན་དབང་ཕྱུག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བའི་སྟོབས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའ་ཆོས་ཆེན་མཐུ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་འོད་བཀོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གསེར་འོད་ཆེན་པོས་བཀོད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་དག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་ཏུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་

དག་བློ་གྲོས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ནམ་མཁའ་བཞིན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མི་གཏོང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨན་སྦྱིན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉོན་མོངས་ནད་སེལ་

དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བས་མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུང་བསྟན་མཆོག་ཐོབ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་རྣམ་དག་འོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་

ཆོས་འཛིན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་གྲགས་དགའ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་གྲགས་པ་མཐའ་མེད་སྟོན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་སེང་གེའི་སྒྲ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་ཁྱུ་མཆོག་སྒྲ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 153a

དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་བཀྲ་ཤིས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་རིན་ཆེན་དཔལ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་ཟླ་བའི་སྙིང་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་སྐར་མའི་འོད་དང་།

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་མེའི་འོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་གློག་གི་འོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་འབྲུག་སྒྲ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་ཤེས་རབ་ཀུན་དུ་འཆར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་རྣམ་དག་ཆར་པའི་རྒྱལ་

པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་མེ་ཏོག་ཤིང་རྒྱལ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་ཨུཏྤ་ལའི་དྲི་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ཙནྡན་དྲི་བསིལ་སྐུ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲིན་ཆེན་མུན་སེལ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

སྤྲིན་ཆེན་རབ་རིབ་སེལ་བ་ལ་སོགས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་སོ་སོ་ནས་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། ནང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་ལས་ལངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་སྤྱི་

བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་རྣམས་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། གཞོན་ནུ་སེང་གེའི་འོད་དང་། གཞོན་ནུ་སེང་གེའི་བློ་གྲོས་དང་། གཞོན་ནུ་ཆོས་སྦྱིན་དང་། གཞོན་ནུ་དབང་པོ་སྦྱིན་དང་། གཞོན་ནུ་འོད་ཆེན་དང་།

གཞོན་ནུ་དཔལ་ཆེན་དང་། གཞོན་ནུ་སངས་རྒྱས་སྐྱོང་དང་། གཞོན་ནུ་ཆོས་སྐྱོང་དང་། གཞོན་ནུ་དགེ་འདུན་སྐྱོང་དང་། གཞོན་ནུ་རྡོ་རྗེ་སྐྱོང་དང་། གཞོན་ནུ་ནམ་མཁའ་སྐྱོང་དང་། གཞོན་ནུ་ནམ་མཁའ་སྒྲོགས་དང་། རིན་ཆེན་སྙིང་པོ་གཞོན་ནུ་དང་། བཀྲ་ཤིས་མཆོག་གི་སྙིང་པོ་གཞོན་

ནུ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་འབུམ་བརྒྱད་སྟོང་དེ་དག་ཀྱང་། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བདེ་བར་གནས་པ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་མོས་པ་དེ་དག་སོ་སོ་ནས་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལྷགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 153b

ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་གོ། །གཞན་ཡང་ལྷའི་སྲས་པོ་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷའི་སྲས་པོ་དགའ་བ་མཐོང་བ་དང་། ལྷའི་སྲས་པོ་རབ་དགའ་དང་། ལྷའི་སྲས་པོ་ཉི་འོད་དང་། ལྷའི་སྲས་པོ་ཟླ་བའི་གཙུག་ཕུད་དང་། ལྷའི་

སྲས་པོ་ཤེས་རབ་གསལ་དང་། ལྷའི་སྲས་པོ་ནམ་མཁའ་རྣམ་དག་ཤེས་རབ་དང་། ལྷའི་སྲས་པོ་ཉོན་མོངས་ནད་སེལ་དང་། ལྷའི་སྲས་པོ་བཀྲ་ཤིས་དང་། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ལྷའི་སྲས་པོ་བཞི་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ཡང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྲུང་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་ཆོས་རྗེས་

སུ་འཛིན་ཅིང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱ་བར་སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཏབ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལྷགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་

ཏུ་འཁོད་དོ། །གཞན་ཡང་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་པདྨོ་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཨེ་ལའི་འདབ་མ་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་སྟོབས་ཆེན་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་སྒྲ་ཆེན་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དབའ་རླབས་ཆུང་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཀླུང་འཛིན་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་གསེར་

གདོང་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་གཟི་ཅན་ལ་སོགས་པ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཉི་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འཆང་ཞིང་འཛིན་པར་མོས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་དང་། བསྲུང་བར་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སོ་སོ་ནས་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། བཅོམ་

ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལྷགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །གཞན་ཡང་གནོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་རྣམ་ཐོས་ཀྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་སུམ་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། གནོད་སྦྱིན་

ཨ་མྲ་དང་། གནོད་སྦྱིན་ཨ་མྲ་འཆང་དང་། གནོད་སྦྱིན་པདྨོའི་འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་དང་། གནོད་སྦྱིན་པདྨོའི་གདོང་དང་། གནོད་སྦྱིན་ཁྲོ་གཉེར་ཅན་དང་། གནོད་སྦྱིན་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་དང་། གནོད་སྦྱིན་ས་གཡོ་བྱེད་དང་། གནོད་སྦྱིན་ཟས་འཕྲོག་ལ་སོགས་པའི་གནོད་

เล่ม ๘๙ · หน้า 154a

སྦྱིན་དེ་དག་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཡང་དག་པ་ལ་དད་ཅིང་བསྲུང་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལྷགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་

གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །གཞན་ཡང་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་མཐུ་སྟོབས་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞི་ཁྲི་དགུ་སྟོང་དང་། གཞན་ཡང་དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། མི་འམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་།

རི་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། ཆུ་བོ་དང་། རྒྱ་མཚོའི་ལྷའི་དྲང་སྲོང་རྣམས་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་། དེའི་འཁོར་དང་། བཙུན་མོ་དང་། སྲས་དང་། རིགས་ཀྱི་བུ་དང་། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དང་། ལྷ་དང་། མི་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་

ཀློག་ཅིང་འདོན་པ་དང་། འཆང་ཞིང་འཛིན་པ་དང་། འདྲི་བ་དང་། རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པར་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་འདེབས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལྷགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་

འཚལ་ནས། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཉན་ཐོས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་ལ་སོགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་སྤྲིན་བཞིན་དུ་འདུས་པ། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་

ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། མིག་མི་འཛུམས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་དུ་བལྟ་ཞིང་། དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པར་མོས་པས་གསོལ་བ་འདེབས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ཏེ། འཁོར་འདུས་པ་མང་པོ་ལ་གཟིགས་ནས་

ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །མདོ་སྡེའི་རྒྱལ་པོའི་དབང་པོ་སྟེ། །མཉན་ན་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་དང་། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་ཟབ་པ་ཉིད། །གསེར་འོད་དམ་པ་འདི་འཆད་དོ། །ཕྱོགས་བཞིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །བྱིན་གྱིས་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་བརླབས་པ། །

เล่ม ๘๙ · หน้า 154b

མི་འཁྲུགས་པས་ནི་ཤར་ཕྱོགས་སུ། །རིན་ཆེན་རྟོག་གིས་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ། །འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ། །རྔ་སྒྲ་ཡིས་ནི་བྱང་ཕྱོགས་སུ། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་གཞིག་པའི་ཕྱིར། །བཤད་པ་དམ་པ་བཀྲ་ཤིས་པ། །སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་ཟད་བྱེད་པ། །བདེ་བ་ཐམས་

ཅད་སྦྱིན་བྱེད་པ། །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འཇིག་བྱེད་པ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གཞི། །དཔལ་ཀུན་གྱིས་ནི་ལེགས་པར་བརྒྱན། །བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་བརྗོད་པར་བྱ། །སེམས་ཅན་གང་དག་དབང་པོ་ཉམས། །ཚེ་ཟད་པ་དང་ཚེ་ཉམས་དང་། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་མིན་

གང་ཆགས་དང་། །ལྷ་རྣམས་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་དང་། །མཛའ་སྡུག་སྐྱེ་བོ་སྡང་བ་དང་། །བྲན་གཟའ་ལ་སོགས་གཙེས་པ་དང་། །ཕན་ཚུན་མཐུན་པ་མ་ཡིན་དང་། །ནོར་འགྲིབས་པས་ནི་གནོད་པ་དང་། །མྱ་ངན་ངལ་དང་གནོད་པ་དང་། །འཇིགས་པ་དང་ནི་ཕོངས་པ་དང་། །

གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་བྱད་སྟེམས་དང་། །མི་བཟད་གདོན་གྱིས་ཉེན་པ་དང་། །མྱ་ངན་ངལ་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །རྨི་ལམ་སྡིག་པ་མཐོང་ན་ཡང་། །དེས་ནི་རབ་བཀྲུས་གཙང་མ་ཡིན། །མདོ་སྡེ་དམ་པ་མཉན་པར་བྱ། །གང་དག་ཡིད་དགེ་སེམས་དང་ཞིང་། །གོས་གཙང་

རྣམས་ཀྱིས་རབ་བརྒྱན་ཏེ། །ཟབ་མོ་སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་བ། །མདོ་འདི་ཉན་པར་བྱེད་ན་ནི། །མདོ་སྡེ་འདི་ཡི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱི་གནོད་པ་དག །ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་འདི་འདྲ་བ། །དེ་དག་རྟག་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་བདག་ཉིད་དང་། །བློན་

པོ་ཚོགས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་བཅས། །གནོད་སྦྱིན་བྱེ་བ་དུ་མ་ཡིས། །དེ་དག་ལ་ནི་སྲུང་བར་བྱེད། །ལྷ་མོ་ཆེན་མོ་དབྱངས་ཅན་དང་། །ནཻ་རཉྫ་ནར་གནས་པ་དང་། །འབྱུང་པོའི་མ་མོ་འཕྲོག་མ་དང་། །ས་ཡི་ལྷ་མོ་བརྟན་མ་དང་། །ཚངས་པའི་དབང་དང་ལྷ་དབང་དང་། །ཀླུ་དབང་མཐུ་ཆེན་

རྣམས་དང་ནི། །མི་འམ་ཅི་དབང་ལྷ་མིན་དབང་། །དེ་བཞིན་ནམ་མཁའ་ལྡིང་དབང་རྣམས། །སྡེ་དང་སྟོབས་དང་བཞོན་པ་དང་། །བཅས་ཏེ་དེ་དག་དེར་ལྷགས་ནས། །ཉིན་དང་མཚན་མོ་མི་གཡེལ་བར། །དེ་དག་ལ་ནི་སྲུང་བར་བྱེད། །ཟབ་མོ་སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་བ། །སངས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 155a

རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང་བ་སྟེ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བར་རྙེད་དཀའ་བ། །མདོ་འདི་རབ་ཏུ་བཤད་པར་བྱ། །གང་དག་མདོ་འདི་ཉན་པ་དང་། །གང་དག་གཞན་ལ་ཐོས་བྱེད་དང་། །གང་དག་རྗེས་སུ་ཡི་རང་དང་། །གང་དག་མཆོད་པ་བྱེད་པ་རྣམས། །དེ་དག་ལྷ་དང་

ཀླུ་དག་དང་། །མི་དང་མི་འམ་ཅི་དག་དང་། །ལྷ་མིན་གནོད་སྦྱིན་དུ་མ་ཡིས། །བསྐལ་པ་བྱེ་བར་མཆོད་པར་འགྱུར། །སྲོག་ཆགས་བསོད་ནམས་བྱེད་པ་རྣམས། །དེ་དག་བསོད་ནམས་ཕུང་པོ་ནི། །མཐའ་ཡས་གྲངས་ཀྱང་མེད་པ་དང་། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །

ཕྱོགས་བཅུའི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་། །དེ་བཞིན་ཟབ་མོར་སྤྱོད་པ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། །རབ་ཏུ་གཟུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །གཙང་མའི་གོས་རྣམས་རབ་བགོས་ལ། །དྲི་ཞིམ་པ་ཡི་གོས་འཆང་ཞིང་། །བྱམས་པའི་སེམས་ནི་ཉེར་བཞག་ནས། །

གཡེལ་བ་མེད་པས་མཆོད་པར་བྱ། །རང་གི་སེམས་ནི་དྲི་མེད་ཅིང་། །རྒྱ་ཆེ་བར་ཡང་རབ་བྱེད་ལ། །སེམས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་དང་བྱེད་ཀྱིས། །མདོ་སྡེའི་དམ་པ་མཉན་པར་གྱིས། །གང་དག་མདོ་འདི་ཉན་པ་ནི། །དེ་དག་མི་ནང་ལེགས་པར་འོངས། །མི་ཡི་སྲིད་པ་ལེགས་པར་ཐོབ། །

འཚོ་བ་བདེ་བས་འཚོ་བར་འགྱུར། །གང་གི་རྣ་བའི་བུ་གར་ཡང་། །བཤད་པ་འདི་ནི་གྲག་གྱུར་པ། །དེ་དག་དགེ་རྩ་སྦྱངས་པ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་མང་པོས་རབ་ཏུ་བསྔགས། །གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ལས་གླེང་གཞིའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།

དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མཛེས་པའི་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ། སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་ལྷག་པར་བྱ་བ་བྱས་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་ལ་རིམ་གྲོ་བྱས་པ་

ཞིག་གནས་པ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རྒྱུ་གང་དང་རྐྱེན་གང་གིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ཞིག་ཐུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་སྐུ་ཚེ་ཐུང་སྙམ་ནས། དེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་འདི་སྐད་དུ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཉིས་ཀྱིས་ཚེ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 155b

རིང་བར་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་དང་། ཁ་ཟས་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ནི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་མང་པོ་ནས། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པར་གྱུར་པ་ནས།

དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་གནས་པར་གྱུར། ཁ་ཟས་ཀྱང་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་སེམས་ཅན་དག་ལ་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ། ཆེར་ན་རང་གི་ལུས་ཀྱི་ཤ་དང་། ཁྲག་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ལྟོགས་པ་རྣམས་ཚིམ་པར་མཛད་

ན། ཟས་གཞན་གྱིས་ལྟ་ཅི་སྨོས་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེས། སངས་རྒྱས་ལ་སོང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ལས་འདི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱི་བསམ་པ་འདི་དག་སེམས་པ་ན། དེའི་ཁྱིམ་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བ། བཻ་ཌཱུརྱ་སྔོན་པོ་ལས་གྲུབ་པ། ལྷའི་རིན་པོ་ཆེ་དུ་མས་སྤྲས་པ། དེ་

བཞིན་གཤེགས་པས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བ། ལྷ་རྫས་ལས་འདས་པའི་སྤོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཁྱིམ་དེའི་ཕྱོགས་བཞི་ནས། ལྷའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཁྲི་བཞི་བྱུང་བར་གྱུར་ཏེ། ཁྲི་དེ་དག་ལས་ཀྱང་ལྷའི་རས་བཅོས་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲུགས་རྣམས་བཏིང་བ་དག་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཁྲི་དེ་དག་

ལས་ཀྱང་ལྷའི་མེ་ཏོག་པདྨ་རིན་པོ་ཆེ་དུ་མས་སྤྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བ་དག་བྱུང་ངོ་། །པདྨ་དེ་དག་ལས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞི་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཤར་ཕྱོགས་ནས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་འཁྲུགས་པ་བྱུང་། ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་ནི་དེ་

བཞིན་གཤེགས་པ་རིན་ཆེན་ཏོག་བྱུང་། ནུབ་ཕྱོགས་ནས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚེ་དཔག་མེད་བྱུང་། བྱང་ཕྱོགས་ནས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྔ་སྒྲ་བྱུང་སྟེ། སེང་གེའི་ཁྲི་དེ་དག་ལས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་གྲོང་

ཁྱེར་ཆེན་པོ་སྣང་བ་ཆེན་པོས་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དང་། ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བར་དག་སྣང་བས་ཁྱབ་པར་གྱུར། ལྷའི་མེ་ཏོག་དག་གི་ཆར་ཡང་བབ། ལྷའི་སིལ་སྙེན་དག་གི་

เล่ม ๘๙ · หน้า 156a

སྒྲ་ཡང་བྱུང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལྷའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དབང་པོ་མ་ཚང་བ་རྣམས་ནི། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་གྱུར། སེམས་

ཅན་དམུས་ལོང་རྣམས་ནི་མིག་གིས་གཟུགས་རྣམས་མཐོང་། སེམས་ཅན་འོན་པ་དག་གིས་ནི་རྣ་བས་སྒྲ་རྣམས་ཐོས། སེམས་ཅན་སྨྱོན་པ་དག་ནི་དྲན་པ་སོ་སོར་རྙེད། སེམས་ཅན་སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་དག་ནི་སེམས་རྣམ་པར་མི་གཡེང་བར་གྱུར། སེམས་ཅན་སྒྲེན་མོ་རྣམས་

ནི་གོས་བགོས་པར་གྱུར། སེམས་ཅན་བཀྲེས་པ་དག་ནི་ལྟོ་འགྲངས་པར་གྱུར། སེམས་ཅན་སྐོམ་པ་རྣམས་ནི་སྐོམ་དང་ཕྲད་པར་གྱུར། སེམས་ཅན་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་དག་ནི་ནད་དང་བྲལ་བར་གྱུར། སེམས་ཅན་དབང་པོ་ཉམས་པ་དག་ནི་དབང་པོ་རྣམས་ཚང་བར་གྱུར་ཏེ། འཇིག་

རྟེན་དུ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་རྒྱ་ཆེར་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་མཐོང་ནས་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་གྱུར་ཏེ། དེ་ཚིམ་ཞིང་མགུ་ལ་ཡི་རངས་ཤིང་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། དགའ་བ་དང་། ཡིད་

བདེ་བ་སྐྱེས་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་རྣམས་ལས་རྗེས་སུ་དྲན་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཡོན་ཏན་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་

ཚེའི་ཚད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་འདི་ལྟར་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ཞིག་ཐུབ་སྟེ། སྐུ་ཚེ་ཐུང་བ་འདི་ཇི་ལྟ་བུ་འདི་ཅི་ཞིག་སྙམ་དུ་བསམ་པ་དེ་སེམས་ཤིང་འདུག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་དགོངས་ཤིང་མཁྱེན་བཞིན་དུ། བྱང་

ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་འདི་སྙམ་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་འདི་ལྟར་སྐུ་ཚེ་ཐུང་ངོ་སྙམ་དུ་མ་སེམས་ཤིག །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་

เล่ม ๘๙ · หน้า 156b

སངས་རྒྱས་རྣམས་མ་གཏོགས་པར། ལྷ་དང་བཅས་པ། བདུད་དང་བཅས་པ། ཚངས་པ་དང་བཅས་པ། དགེ་སྦྱོང་དང་། བྲམ་ཟེའི་སྐྱེ་དགུ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཀྱི་མཐའ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུའི་བར་དུ་ཡང་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ངེད་ཀྱིས་སུ་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བཤད་པ་བརྗོད་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེའི་མོད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས།

ལྷའི་བུ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་། ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། མི་འམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའི་བར་དག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་

མ་འདུས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གི་ཁྱིམ་དེར་ལྷགས་སོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གིས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བཤད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་མདོར་བཀའ་སྩལ་པ། །རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་རྣམས་

ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཐིགས་པ་དག་ནི་བགྲང་བར་ནུས། །ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད། །སུས་ཀྱང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། །རི་རབ་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་བརླགས་བགྲང་བར་ནུས། །ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད། །སུས་ཀྱང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། །ས་ལ་

གང་དག་ཡོད་པ་ཡི། །རབ་ཏུ་ཕྲ་རྡུལ་ཇི་སྙེད་པ། །ཐམས་ཅད་བགྲང་བར་ནུས་སྲིད་ཀྱི། །རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་མི་ནུས། །གལ་ཏེ་ལ་ལས་ནམ་མཁའ་ལ། །སྣ་འགའ་ཞིག་གིས་དཔག་འདོད་ཀྱང་། །ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད། །སུས་ཀྱང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། །

རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འདི་སྲིད་བཞུགས། །བསྐལ་པ་དག་ནི་དེ་སྙེད་ཅིག །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་དག་ཅེས། །གྲངས་ནི་རྙེད་པར་མི་རུང་ངོ་། །གང་ཕྱིར་དེ་ཡི་བྱེད་རྒྱུ་གཉིས། །རྒྱུ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། །གཞན་ལ་འཚེ་བ་སྤངས་པ་དང་། །ཁ་ཟས་མང་པོ་བྱིན་

เล่ม ๘๙ · หน้า 157a

པ་སྟེ། །དེ་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེའི། །སྐུ་ཚེའི་ཚད་གྲངས་མི་རྙེད་དེ། །བསྐལ་པ་འདི་སྙེད་ཅིག་ཅེ་འམ། །གྲངས་མེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། །དེ་བས་ཐེ་ཙོམ་མེད་པར་འགྱུར། །ཐེ་ཙོམ་ཅུང་ཟད་མ་ཟ་ཤིག །རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཚེའི་ཐ་མ་ཡི། །གྲངས་ནི་

གང་དུའང་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བཤད་པ་དེ་ཐོས་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པས། དེ་ལྟར་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཐུང་བར་བསྟན་པར་གྱུར་ཅེས་དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་

ནི་སྙིགས་མ་རྣམ་པ་ལྔའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་དགུའི་ཚེའི་ཚད་ལོ་བརྒྱ་ཐུབ་པའི་དུས་སུ་བལྟམས་ནས། སེམས་ཅན་མོས་པ་དམན་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་། དད་པ་ཆུང་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་དང་། སྲོག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། གསོ་བར་ལྟ་

བ་དང་། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་དག་དང་། རྟག་པ་དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པ་དང་། གཞན་ཡང་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་བསྐྱེད་པས་མྱུར་

དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེས་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཐུང་བ་བསྟན་ཏོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་བསྟན་པས། སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་ལ་དཀོན་པ་དང་ཕྲད་པར་དཀའ་བའི་འདུ་

ཤེས་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་མདོ་འདི་དག་མྱུར་དུ་འཛིན་པ་དང་། འཆང་བ་དང་། ཀློག་པ་དང་། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ལ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 157b

སྐུར་པ་འདེབས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྐུ་ཚེ་ཐུང་བར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་ཏུ་བཞུགས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་གུས་པ་མེད་པ་དང་། ཕྲད་པར་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱང་མི་སྐྱེད་པས།

དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་མདོ་ཟབ་མོ་དག་འཛིན་ཅིང་། ཀློག་པ་དང་། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་སྟོན་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་ན་བཞུགས་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་

ཀྱི་བུ་དཔེར་ན། གང་ལ་ལ་ཞིག་ཕ་མ་ལ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་རྒྱས་པ་མང་དུ་ཡོད་པ་མཐོང་ན། ནོར་དེ་ལ་དཀོན་པ་དང་། ངོ་མཚར་གྱི་འདུ་ཤེས་མི་སྐྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕ་མའི་ནོར་རྫས་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟག་ཏུ་མྱ་ངན་

ལས་མི་འདའ་ན། དེ་ལ་དཀོན་པ་དང་། ཕྲད་པར་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་དཔེར་ན་གང་ལ་ལ་ཞིག་ཕ་མ་དབུལ་ཞིང་ནོར་དང་མི་ལྡན་པ་ཞིག་དེ་རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་གནས་སུ་ཕྱིན་ཏེ། དེ་དག་གི་བང་མཛོད་དང་། ནོར་དང་།

རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་རྒྱས་པ་མཐོང་ན། དེ་དཀོན་པ་དང་། རྙེད་པར་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་སྟེ། དབུལ་པོ་དེ་ནོར་བཙལ་བའི་ཐབས་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་དབུལ་བ་དང་ཕོངས་པ་སྤངས་ཏེ། བདེ་བ་དང་འབྱོར་པ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་

ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མཐོང་ན། དེ་དཀོན་པ་དང་། ཕྲད་པར་དཀའ་བ་དང་། མྱ་ངན་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱང་སྐྱེད་ཅིང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བ་ཡང་། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ན་

ལན་འགའ་ཞིག་འབྱུང་སྟེ། ཇི་ལྟར་མེ་ཏོག་ཨུ་དུམ་བཱ་ར་བརྒྱ་ལམ་ན་ལན་འགའ་ཞིག་འབྱུང་བ་བཞིན་པས། སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་ལ་དཀོན་པ་དང་ཕྲད་པར་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ཅིང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་གུས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་མདོ་རྣམས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 158a

ལ་ཡང་བདེན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ཅིང་སྐུར་པ་འདེབས་པར་མི་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྒྱུ་དེ་དང་རྐྱེན་དེའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ན་ཡུན་རིང་དུ་མི་བཞུགས་ཤིང་མྱུར་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་

བར་མཛད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཐབས་མཁས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ལྟ་བུས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་དོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཀྱང་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་

མཛེས་པའི་ཏོག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་སྟོང་ཚད་མེད་པ་དང་། གཞན་ཡང་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་ཚད་མེད་པ་དང་། ཐབས་ཅིག་ཏུ་བྱ་རྒོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རི་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་

ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གིས་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་དག་གསོལ་ནས། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་བཞི་ཡང་བྱ་རྒོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བཞུགས་པར་བྱོན་ནས། ཕྱོགས་སོ་སོའི་གདན་གྱི་སྟེང་

ན་བཞུགས་ཏེ། འཁོར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་སོང་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་གནོད་པ་དང་། ཉམ་ང་བ་ཆུང་ངམ། བསྐྱོད་པ་ཡང་ངམ། བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་སམ་ཞེས་གསོལ་ཅིག །གཞན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་

དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ། གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་འདི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། མུ་གེའི་ཡ་ང་བ་ཡོངས་སུ་བསལ་ཏེ། ཐམས་ཅད་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འདི་བསྟན་པ་ལེགས་ཏེ། རྗེས་སུ་དགྱེས་པར་མཛད་དོ་ཞེས་

ཀྱང་གསོལ་ཅིག །དེ་ནས་སོ་སོའི་ཞམ་རིང་ནས་མཆིས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་ཇི་སྐད་

เล่ม ๘๙ · หน้า 158b

བཀའ་སྩལ་པ་དེ་བཞིན་དུ་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་བཞིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བའི་དོན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་འདི་བཤད་པར་ང་ལ་བསྐུལ་བ་མཛད་པས། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །བྱ་རྒོད་ཕུང་པོའི་རི་ལ་ང་བཞུགས་ཏེ། །མདོ་སྡེ་རིན་ཆེན་འདི་ནི་འཆད་

མཛད་ཀྱང་། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་འདི་དག་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་འདའ་བའང་སྟོན་པ་མཛད། །བྱིས་པ་ལྟ་བ་ལོག་པར་གྱུར་པ་རྣམས། །ང་ཡི་བསྟན་ལ་མོས་པར་མི་བྱེད་པ། །དེ་དག་ཀུན་དུ་བསྒྲལ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་འདའ་བའང་སྟོན་མཛད་

དོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ། འཁོར་དེར་སློབ་དཔོན་ལུང་སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ཀཽཎྜི་ནྱ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བྲམ་ཟེ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་སྒྲ་ཐོས་ནས། འཕྲལ་དུ་ངུས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་

ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་གཏུགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། གལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཕན་པར་བཞེད་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕ་མ་ལྟ་བུ་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པར་གྱུར་པ། ཟླ་བ་ལྟ་

བུ་སྣང་བ་མཛད་པ། ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་ལགས་ཤིང་། གལ་ཏེ་ཁྱོད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲ་གཅན་ཟིན་བཞིན་དུ་གཟིགས་ན། བདག་ལ་དམ་པ་ཞིག་སྩལ་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅང་མི་གསུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་

མཐུས་འཁོར་དེར་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་ན་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སྤོབས་པ་སྐྱེས་ནས། སློབ་དཔོན་ལུང་སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ཀཽཎྜི་ནྱ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཅི་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དམ་པ་གཅིག་གསོལ་ལམ། བདག་གིས་ཁྱོད་ལ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 159a

དམ་པ་སྦྱིན་ནོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་བདག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིང་བསྲེལ་གྱི་ཕྱེ་མ་དགོས་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རིང་བསྲེལ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པར་འདོད་དོ། །རིང་བསྲེལ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་དེ་མངོན་

པར་མཆོད་ན། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བདག་པོ་འབའ་ཞིག་འཐོབ་ཅེས་གྲག་གོ། །ཀྱེ་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤེས་པར་དཀའ་བ། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དཀའ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་དང་ཡོན་

ཏན་དང་ལྡན་པ། གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་འཆད་ཅེས་གྲག་གིས་ཉོན་ཅིག །ཀྱེ་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་འདི་ནི་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་དཀའ་ཞིང་རྟོགས་པར་དཀའ་བས་ན། ཁོ་བོ་ཅག་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་གླིང་གི་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ནི་གང་བཅངས་ནས། སེམས་ཅན་

རྣམས་མྱུར་དུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་བདག་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་རིང་བསྲེལ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ཟ་མ་ཏོག་གི་ནང་དུ་བཅུག་ལ་བཅངས་ཀྱང་རུང་ངོ་། །ཀྱེ་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་ཁྱོད་ཅི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་རིང་བསྲེལ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་གསོལ་ནས། རིང་བསྲེལ་ཟ་མ་ཏོག་གི་ནང་དུ་

བཅུག་སྟེ། བཅངས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་བདག་པོ་ཐོབ་པར་མི་འདོད་དམ། ཀྱེ་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་ཁོ་བོས་ནི་དམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་ན་དགའ་བས། སློབ་དཔོན་ལུང་སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ཀཽཎྜི་

ནྱ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་གིས་སླར་སྨྲས་པ། ནམ་ཞིག་གང་གཱའི་ཆུ་རྒྱུན་ལས། །མེ་ཏོག་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བ་དང་། །བྱ་རོག་དམར་པོར་འགྱུར་བ་དང་། །ཁུ་བྱུག་དུང་མདོག་འདྲར་འགྱུར་དང་། །འཛམ་བུར་ཏ་ལའི་འབྲུ་ཆགས་དང་། །བྲ་གོར་ཨ་མྲའི་དོག་པ་ཆགས། །

དེ་ཡི་ཚེ་ན་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ། །རིང་བསྲེལ་དུ་ནི་སྩལ་བར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་རུ་སྦལ་སྤུ་རྣམས་ལས། །གོས་སུ་ལེགས་པར་བཏགས་གྱུར་ཏེ། །དགུན་གྱི་གྲང་བ་སེལ་བྱེད་པ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་སྦྲང་བུའི་རྐང་ལག་ལས། །ཡང་

เล่ม ๘๙ · หน้า 159b

ཐོག་ལེགས་པར་བྱས་གྱུར་ཏེ། །བརྟན་ཞིང་རབ་ཏུ་མི་གཡོ་ན། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་སྲིན་བུ་པདྨ་ཀུན། །སོ་ནི་དཀར་པོར་སྐྱེས་གྱུར་ཏེ། །རྣོ་ཞིང་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ན། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །མཐོ་རིས་སུ་ནི་འཛེག་པའི་ཕྱིར། །

ནམ་ཞིག་རི་བོང་རྭ་རྣམས་ལས། །སྐས་ནི་ལེགས་པར་བྱས་གྱུར་པ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་སྐས་ནི་དེར་འཛེགས་ཏེ། །བྱི་བས་ཟླ་བ་ཟ་བ་དང་། །སྒྲ་གཅན་ལ་ཡང་གནོད་བྱེད་པ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །གྲོང་དུ་རྒྱུ་བའི་

སྦྲང་བུ་ཡིས། །ནམ་ཞིག་རྫ་མའི་ཆང་འཐུངས་ཏེ། །ཁྱིམ་ན་གནས་པར་བྱེད་གྱུར་པ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་བོང་བུ་བདེར་གྱུར་ལ། །མཆུ་དམར་བིམ་པ་འདྲར་གྱུར་ཞིང་། །གླུ་གར་རྣམས་ལ་མཁས་གྱུར་པ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་

པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་འུག་པ་བྱ་རོག་རྣམས། །དབེན་པར་དོང་ནས་རྩེ་བ་དང་། །ཕན་ཚུན་མཐུན་པར་འགྱུར་བ་ན། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །བ་ལ་ཤ་ཡི་ལོ་མ་རྣམས། །རིན་ཆེན་སྣ་གསུམ་གདུགས་གྱུར་ཏེ། །ཆར་འབབ་སྐྱབས་སུ་ནམ་འགྱུར་བ། །

དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་རྒྱ་མཚོའི་གྲུ་བོ་ཚེ། །འཁྲུལ་འཁོར་དང་ནི་གཡོར་མོར་བཅས། །ཐང་ལ་ཕྱུང་སྟེ་འགྲོ་བ་ན། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །ནམ་ཞིག་བྱ་ནི་འུག་པ་རྣམས། །རི་བོ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བ། །མཆུ་ལ་ཐོགས་ཏེ་འགྲོ་

འགྱུར་བ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །སློབ་དཔོན་ལུང་སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ཀཽཎྜི་ནྱས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་ཐོས་ནས། ལིཙྪ་བཱི་གཞོན་ནུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་ན་དགའ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་སླར་སྨྲས་པ། །ལེགས་སོ་

ལེགས་སོ་གཞོན་ནུ་མཆོག །རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་ཚིག་པོ་ཆེ། །དཔའ་ཞིང་ཐབས་ལ་མཁས་ལྡན་པ། །ལུང་བསྟན་པ་ནི་དམ་པ་ཐོབ། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་སྐྱོབ་པ་པོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆེ་བ་ཉིད། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་གོ་རིམས་བཞིན། །གཞོན་ནུས་བདག་

เล่ม ๘๙ · หน้า 160a

ལ་མཉན་པར་གྱིས། །སངས་རྒྱས་ཡུལ་ནི་བསམ་མི་ཁྱབ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་མཚུངས་པ་མེད། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་ཞི། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་འབྱུང་། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཁ་དོག་མཚུངས། །འདི་ནི་

སངས་རྒྱས་ཆོས་ཉིད་ཡིན། །བཅོམ་ལྡན་འདི་ནི་བཅོས་མ་མིན། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་སྐྱེས་ཏེ། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་སྲ་བའི་སྐུ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་སྟོན་པར་མཛད། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་རིང་བསྲེལ་ནི། །ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་མེད། །སྐུ་ལ་རུས་པ་ཁྲག་མེད་ན། །རིང་

བསྲེལ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །ཐབས་ཀྱིས་རིང་བསྲེལ་བཞག་པར་མཛད། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །ཆོས་སྟོན་མཛད་པ་ཅི་འདྲ་བ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་དེ་

འདྲ། །བདག་གིས་འདི་ཐོས་ཤེས་ནས་ནི། །བདག་གིས་དམ་པ་གསོལ་བར་བྱས། །དེ་ཉིད་ཁོ་ན་ལུང་བསྟན་ཕྱིར། །གཏམ་གླེང་བ་ནི་བདག་གིས་བྱས། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་སུམ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བསྟན་པ་ཟབ་མོ་དེ་ལྟ་བུ་འདི་ཐོས་

ནས། ཐམས་ཅད་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། དེ་དག་ཡིད་ཀྱི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། སྒྲ་སྐད་མཐུན་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ཡོངས་མི་འདའ། །ཆོས་ཀྱང་ནུབ་

པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་མཛད་ཕྱིར། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་འདའ་བ་སྟོན། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་བསམ་མི་ཁྱབ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་པའི་སྐུ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །བཀོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན། །

དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མཛེས་པའི་ཏོག་གིས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་གཉིས་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་ཡང་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་

เล่ม ๘๙ · หน้า 160b

བ་བཏུད་ནས། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་ལ། རིང་བསྲེལ་འཇིག་རྟེན་དུ་བཞག་པ་ཡང་མ་མཆིས་ན། ཅིའི་སླད་དུ་མདོ་སྡེ་དག་ལས་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ཞིང་། རིང་བསྲེལ་

འཇིག་རྟེན་དུ་བཞག་པ་ལ་ལྷ་དང་མིས་གུས་པ་དང་བཅས། བཀུར་སྟི་དང་བཅས་པས་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་རིང་བསྲེལ་འཇིག་རྟེན་དུ་བཞག་པ་ལ་ལྷ་དང་མིར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་མཆོད་པ་བྱས་ན། བསོད་ནམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་

འཐོབ་པོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ལ། ད་འདིར་ནི་དེ་དག་མེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུགས་བརྩེ་བས་རྣམ་པར་དབྱེ་ཞིང་བཤད་པར་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མཛེས་པའི་ཏོག་

ལ་སོགས་པའི་འཁོར་འདུས་པ་དེ་དག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། རིང་བསྲེལ་འཇིག་རྟེན་དུ་བཞག་ཅེས་གསུངས་པ་ཡང་དགོངས་པའི་དོན་དུ་བསྟན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་

འདི་བཅུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པའི་ཚུལ་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་གསུངས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་

ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མངོན་དུ་མཁྱེན་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལུས་

ཀྱི་གནས་དང་། ཆོས་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བའི་མཛད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡང་དག་པ་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པས་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་མཉམ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 161a

པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མེད་པར་མངོན་དུ་གཟིགས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པས། རྣམ་པར་དག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་

པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་མཉམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་

འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་མཁྱེན་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་འདི་བཅུས་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་དང་། བདེན་པའི་ཚུལ་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་གསུངས་སོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ནི་མོས་པ་དང་། འདོད་པ་སྟེ། གང་ལ་མོས་པ་

ལ་འདོད་པ་སྐྱེའོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་མོས་པ་དང་། འདོད་པ་ལས་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་མོས་པ་དང་། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནས། ཆོས་གང་ཡང་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་གཟུང་

བ་མེད་པ་དང་། འགྲོ་བ་དང་། འོང་བ་དང་། ལེན་པ་མེད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འགྲོ་བ་དང་། འོང་བ་དང་། བླང་བར་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་མེད་པའོ། །སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ལ། མྱ་

ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་མེད་པ་དེ་ཚིག་གིས་མི་བརྗོད་པ་ཚིག་གི་ལམ་ཆད་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་དང་གང་ཟག་མེད་ཅིང་སྐྱེ་བ་དང་། འགག་པའི་ཆོས་ཙམ་ལས་གནས་འཕོ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 161b

པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་བློ་བུར་ཉིད་དུ་གཟིགས་ཤིང་། གང་ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་གནས་པ་སྟེ། འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡང་

དག་པ་ནི་བདེན་པ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་བརྫུན་པའོ། །གང་བདེན་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཡང་དག་པ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་པས། དེ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཉིད་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་

ཉག་གཅིག་གིས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་། སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དེ་ཉིད་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་ནི་བདེན་པ། སྐྱེ་བ་ནི་བརྫུན་པ་ཡིན་པས། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་འཁོར་བའི་འདམ་དུ་བྱིང་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་

པའི་སྐུ་ནི་བདེན་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ནི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་བ། ཡང་དག་པ་བདེན་པའི་ཆོས་ནི་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་ཡང་དག་པ།

བདེན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་རྣམ་པ་འདི་བཅུས་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་དང་།

བདེན་པའི་ཚུལ་རྟོགས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྦྱིན་པ་དང་། སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བདག་དང་། བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པས་སྦྱིན་པ་དེ་དང་། དེའི་འབྲས་

བུ་ལ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པས། ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་

เล่ม ๘๙ · หน้า 162a

པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བཟོད་པ་དང་། བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པས། བཟོད་པ་དེ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པའི་

རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བརྩོན་འགྲུས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པས། བརྩོན་འགྲུས་དེ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་

རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསམ་གཏན་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པས། བསམ་གཏན་དེ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་

སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཤེས་རབ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པས། ཤེས་རབ་དེ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་

ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པར་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ། ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གང་

སྲེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་ཚོར་བ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་དོ། །ཚོར་བ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་ཅིང་ཚོལ་བ་མི་མངའ་བས། མྱ་ངན་ལས་

འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བགྲང་ཞིང་དཔག་ཏུ་ཡོད་ལ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་བགྲང་ཞིང་དཔག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སྤངས་ཤིང་། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་དུ་མཛད་དེ། བགྲང་

เล่ม ๘๙ · หน้า 162b

བ་དང་དཔག་པ་མི་མངའ་བས་དེའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་དང་། ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀུན་སྟོང་པ་དང་། སྟོང་པ་དེ་ལས་གཞན་པ་ལའང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ཆོས་

ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར། དེ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གིས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་དེ་འབའ་ཞིག་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་མ་ཡིན་གྱིས། གཞན་ཡང་

ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཆོས་རྣམ་པ་བཅུ་ཡོད་པ། དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་བ་ནི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཞི་ཞིང་དབེན་པ་ཡིན་ན། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་གཉིས་མཉམ་པར་མཁྱེན་པས།

འཁོར་བ་ལ་ཡང་མི་གནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་མི་བཞུགས་ཤིང་། གང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་ལ་མི་སྐྱོ་བ་དེ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྤྱོད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་

སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གླགས་པར་གཟིགས་ཀྱང་འདི་དག་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱའོ། །སྙམ་དུ་མི་དགོངས་མོད་ཀྱི། སྔོན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བའི་མཐུས་སེམས་ཅན་འདི་དག་སོ་སོའི་དབང་པོ་དང་། རང་བཞིན་ཅན་དང་། བསམ་པ་ཅི་ལ་མོས་པ་རྟོག་པ་མི་མངའ་

བར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས། ཕྱི་མའི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པར་ཕན་འདོགས་ཤིང་། སྟོན་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རྒྱས་པར་བསྟན་པས། ཕན་གདགས་

སོ་སྙམ་དུ་མི་དགོངས་མོད་ཀྱི། སྔོན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བའི་མཐུས་སེམས་ཅན་འདི་དག་ལ་ཕྱི་མའི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པར་ཆོས་རྒྱས་པར་སྟོན་པ་དེ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་

เล่ม ๘๙ · หน้า 163a

འདབ་ཏུ་གཤེགས་ཤིང་། རྒྱལ་པོ་དང་། བློན་པོ་དང་། བྲམ་ཟེ་དང་། རྒྱལ་རིགས་དང་། རྗེའུ་རིགས་དང་། དམངས་རིགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱིམ་དུ་བསོད་སྙོམས་བླང་ངོ་སྙམ་དུ་མི་དགོངས་མོད་ཀྱི། སྔོན་གྱི་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱི་སྤྱོད་

པ་ལ་གོམས་པའི་མཐུས། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བསོད་སྙོམས་ལ་གཤེགས་ཤིང་ཕན་པའི་དོན་མཛད་པ་དེ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སྦྲེབས་པ་དང་སྐྱེམས་པ་ཡང་མི་མངའ། བཤང་གཅི་དང་། སྐུ་ཉམ་ཆུང་བ་ཡང་

མི་མངའ་བར་བསོད་སྙོམས་ལེན་པར་སྣང་ཡང་། དེ་ལ་གསོལ་བ་ཡང་མེད། དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མི་མངའ་མོད་ཀྱི། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། བསོད་སྙོམས་གསོལ་བར་ཡང་སྣང་བ་དེ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་

པའོ། །གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་དབང་པོ་རབ་དང་། འབྲིང་དང་། ཐ་མ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་བསྟན་ཏོ་སྙམ་དུ་མི་དགོངས་མོད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ་སོའི་དབང་པོ་དང་སྣོད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་རྟོག་པ་མི་མངའ་བར་རབ་ཏུ་

མཁྱེན་ཅིང་། དེ་དག་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི། གུས་པ་མེད་པ་རྟག་ཏུ་ཚིག་རྩུབ་པོས་ངན་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་པས། འདི་དག་དང་། ལྷན་ཅིག་མི་སྨྲའོ། །སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ང་

ལ་རྟག་ཏུ་གུས་པར་བྱེད་པ། བསྟོད་ཅིང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་པས། འདི་དག་དང་ལྷན་ཅིག་སྨྲ་བར་བྱའོ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་དགོངས་ཏེ། བྱམས་པ་དང་། ཐུགས་རྗེས་མཉམ་པར་དགོངས་ཤིང་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །

སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་བྱམས་སྡང་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། འདོད་པ་དང་། སེར་སྣ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་མི་མངའ་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པར་དབེན་པ་ལ་དགྱེས་ཤིང་། འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། འདོད་པ་ཆུང་བ་ལ་བསྔགས་པ་མཛད་

เล่ม ๘๙ · หน้า 163b

པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་འགའ་ཙམ་ཡང་མི་མཁྱེན་པའམ། ཐུགས་སུ་མ་ཆུད་པ་མི་མངའ་བ་དང་། གནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་པས། རྣམ་པར་མི་རྟོག་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་

པས་སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་ལས་དང་སྤྱོད་པ་ལ་གཟིགས་ནས། དེ་དག་གི་བསམ་པ་དང་མཐུན་པར་སྦྱོར་བས། ཐབས་ཀྱིས་འདྲེན་ཅིང་འཁོར་བ་ལས་སྒྲོལ་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་གང་དག་ཕྱུག་ཅིང་དར་བ་གཟིགས་

ན་ཡང་དགྱེས་པ་མི་སྐྱེ། རྒུད་པ་དང་དམའ་བ་གཟིགས་ན་ཡང་ཐུགས་ངལ་མི་མཛད་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཡང་དག་པའི་སྤྱོད་པ་སྒྲུབ་པ་གཟིགས་ནས། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སྐྱོབ་པར་མཛད་དོ། །སེམས་ཅན་ལ་ལ་ལོག་པར་སྤྱོད་

པ་གཟིགས་ན་ཡང་། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སྐྱོབ་ཅིང་འཛིན་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་སྤྱོད་པ་མཐའ་མེད་པར་

བསྟན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་དག་པ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འདུ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །སྐབས་གཞན་དག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། རིང་བསྲེལ་འཇིག་རྟེན་དུ་བཞག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཐབས་མཁས་པ་བསྟན་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མཆོད་

པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་དང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་མཐུ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་ཞིག་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དེ་ནི། མ་འོངས་པའི་དུས་ན། མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་

རྣམས་དང་ཕྲད་ཅིང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ལྡན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་གཏོང་བ་དང་། བསོད་ནམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཕེལ་བ་དང་། འཁོར་བ་ལས་མྱུར་དུ་འདའ་ཞིང་འཁོར་བའི་འཆིང་བས་གླགས་པར་མི་འགྱུར་བའི་སྤྱོད་པ་དམ་པ་འདི་ཡིན་པས། ཁྱེད་

เล่ม ๘๙ · หน้า 164a

ཀྱིས་ནན་ཏན་དུ་བསྒྲུབ་ཅིང་གཡེལ་བ་མེད་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་དོན་དང་། བཟོད་པ་ཟབ་མོ་བསྟན་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མངོན་དུ་ཐོས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་

བཏུད་དེ། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །དེང་གཟོད་བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟོན་པ་ཆེན་པོ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་དང་། རིང་བསྲེལ་འཇིག་རྟེན་དུ་བཞག་ཅིང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པ། འདི་འཚལ་བར་གྱུར་ནས། ལུས་དང་སེམས་དགའ་ཞིང་

རངས་པ་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་འདི་བསྟན་པ་ན། གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་མི་སྣང་

བར་གྱུར་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་ཀྱང་སྟན་ལས་ལངས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། སླར་ཡང་རང་གི་གནས་དེ་ཉིད་དུ་འདུག་གོ། །གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བསྟན་

པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལེའུ་གཉིས་པའོ།། །།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་འཁོར་འདུས་པ་དེའི་ནང་ནས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས།

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། གསེར་དང་རིན་པོ་ཆེའི་མེ་ཏོག་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་མཚན་དང་། གདུགས་དམ་པས་མཆོད་པ་བྱས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་

བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་དེ། ཚུལ་བཞིན་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་ཞེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུང་ཤིག་དང་། ཁྱོད་ལ་དེའི་དོན་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པར་

เล่ม ๘๙ · หน้า 164b

བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྐུ་རྣམ་པ་གསུམ་མངའ་སྟེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །འདི་ལྟ་བུ་སྐུ་གསུམ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་

བྱང་ཆུབ་འཛིན་ཏེ། གང་གིས་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་འཁོར་བ་ལས་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྔོན་ས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དུས་ན། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་

སྒྲུབ་བོ། །དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་སྦྱངས་པས་རྣལ་འབྱོར་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་དབང་ཆེན་པོ་ཐོབ་བོ། །དབང་ཆེན་པོའི་མཐུས་སྐྱེ་བོའི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་། སྤྱོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་། ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་གྱུར་ནས། དུས་ལ་མི་གཞེས་

དུས་ལས་མི་འདའ། གནས་དང་མཐུན་པ། དུས་དང་མཐུན་པ། སྤྱོད་པ་དང་མཐུན་པ། ཆོས་བཤད་པ་དང་ཡང་མཐུན་པར་སྐུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པ་དེ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་

གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྟོན་ཏེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་བསལ་ནས། སེམས་ཅན་འཇིགས་པར་གྱུར་པ་

རྣམས་དགའ་བར་བྱ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པས། བདེན་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་མཐུན་པར་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུས། སྐུ་དེ་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་

བརྒྱན་པ། འོད་སྐུ་ལ་འཁོར་བ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའི་ཕྱིར།

เล่ม ๘๙ · หน้า 165a

དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཙམ་དུ་གནས་པ། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །སྐུ་སྔ་མ་དེ་གཉིས་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་མོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཡང་དག་པ་སྟེ། སྐུ་དེ་གཉིས་ཀྱི་གཞི་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རྣམ་

པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་གུད་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མཐར་ཕྱིན་པས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པ་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་

ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་བདག་གི་དོན་མཛད། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་དོ། །

བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དོན་མཛད་པ་ལ་དབང་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་མཛད་པ་མཐའ་ཡས་པ་སྣ་ཚོགས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་བོ། །དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མཐའ་ཡས་པ། རྣམ་པ་མང་པོ་ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་

ལ་བརྟེན་ནས། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་མང་པོ་དང་། ལས་རྣམ་པ་མང་པོ་དང་། འབྲས་བུ་རྣམ་པ་མང་པོ་སྟོན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཉན་

ཐོས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མང་པོ་སྟོན་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ལ་དབང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བརྙེས་པ་དེ་ནི་དམ་པ་དཔག་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་རི་མོ་བྲིས་ཏེ། རྒྱན་དུ་བྱས་པ་དེ་

ནི་དཔག་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་ཆོས་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བསྒྲུབ་པ་ཡང་དཔག་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ན། ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྣམ་པར་

เล่ม ๘๙ · หน้า 165b

རྟོག་པ་མི་མངའ་ཞིང་། ཕྲིན་ལས་ལ་མངའ་བརྙེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང་སྨོན་ལམ་ལ་མངའ་བརྙེས་པས་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཛད་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དོན་

ཐམས་ཅད་གྲུབ་པར་མངའ་མཛད་པའང་དེ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལས་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས། བསམ་གཏན་དེ་ལས་བཞེངས་ཏེ། དོན་དང་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་མཛད་པ་ལྟར་ཆོས་

རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་དོན་ཐམས་ཅད་མཛད་པ་ལ་མངའ་བརྙེས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན། ཉི་མ་དང་། ཟླ་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད། ཆུ་དང་མེ་ལོང་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད། སྣང་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་མོད་ཀྱི། གསུམ་འདུས་

པ་ལས་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་མོད་ཀྱི། སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་སྐལ་བ་ཅན་དག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་ཉི་ཟླའི་གཟུགས་བརྙན་བཞིན།

རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་དཔེར་ན། ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་ཆུ་དང་མེ་ལོང་དག་ནི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས། སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་དག་སྣང་ངོ་། །སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་

རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ནི་འཁོར་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་གཟུགས་བརྙན་སྟོན་པར་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སྐུ་དེ་གཉིས་སྣང་སྟེ། མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་གནས་ལ་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སྐུ་དེ་གཉིས་ལ་གནས་ཏེ། སངས་རྒྱས་

བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་གསུང་ངོ་། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་དགོངས་ཏེ། ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་གསུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེར་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་མཐར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་སྐུ་འདི་གསུམ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 166a

ལ་བརྟེན་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །སྐུ་གཉིས་ལ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་མི་གསུང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་གཞན་པའི་སངས་རྒྱས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྐུ་གཉིས་

པོ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་མི་བྱ་ཞེ་ན། སྐུ་དེ་གཉིས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་བཏགས་པ་ཙམ་པས། སྐད་ཅིག་ཏུ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པ་རྟག་པར་མི་གནས་པ་དང་། ཡང་དང་ཡང་དུ་འབྱུང་བས་མ་ངེས་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ།། །།བམ་པོ་གཉིས་པ། །དེའི་

ཕྱིར་སྐུ་དེ་གཉིས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་མི་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་དེ་དང་མི་གཉིས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་པས། སྐུ་དེ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ཏེ། མི་གནས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་གསུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་

རྣམས་ནི་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་འཆིང་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་ཡོད་པས་སྐུ་གསུམ་ལས་རིང་དུ་གྱུར་ཏོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མཚན་ཉིད་དེ་རྣམས་ཤེས་པ་དང་།

འགོག་པ་དང་། དག་པར་མ་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར་སྐུ་གསུམ་མ་ཐོབ་བོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་གྱུར་པས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་སྐུ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་

རྣམས་ཀྱིས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་སྐུ་གསུམ་ལས་རིང་དུ་གྱུར་ཏོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་གཞི་ལ་གནས་པའི་ཡིད་དང་། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །ལམ་སྦྱོང་བ་དག་ལ་གནས་པས་འཇུག་པའི་

རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྦྱོང་ངོ་། །གཅོད་པའི་ལམ་ལ་གནས་པས། ཀུན་གཞི་ལ་གནས་པའི་ཡིད་སྦྱོང་ངོ་། །མཆོག་ཏུ་རྒྱལ་བའི་ལམ་ལ་གནས་པས། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྦྱངས་སོ། །འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྦྱངས་ན། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཀུན་གཞི་

เล่ม ๘๙ · หน้า 166b

ལ་གནས་པའི་ཡིད་སྦྱངས་པས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྟོན་ཏོ། །ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྦྱངས་པས་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འཐོབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་སྐུ་གསུམ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་

སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། སྤྱོད་པ་མཐུན་པའོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་དགོངས་པ་མཐུན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་སྐུ་མཐུན་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་སྐྱེ་བོ་སོ་སོའི་ཡིད་དང་མཐུན་པར་རྣམ་པ་མང་པོས་

མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་མང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་འཁོར་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་གཅིག་པས། མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། མཚན་མར་གཟུང་བའི་སྤྱོད་

ཡུལ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ཏེ་མངོན་པར་སྣང་ངོ་། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ཏེ་མངོན་པར་སྣང་ངོ་། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་

ཡང་དག་པ་སྟེ། ཅི་ལ་ཡང་མི་གནས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སྐུ་དེ་གསུམ་ནི་རྟག་པར་བཤད་པའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱང་ཡོད། མི་རྟག་པར་བཤད་པའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱང་ཡོད་དོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་ཐབས་མཁས་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དམིགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཆོས་ཀྱི་

འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་གཞིར་མ་གྱུར་པས་མཛད་པ་ཆེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མངོན་དུ་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པས་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཅིང་སྡུད་

པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཟད་པ་མེད་པས། སྤྱོད་པ་ཡང་མི་ཟད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་གཞིར་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མཛད་པ་ཆེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མངོན་དུ་མི་སྟོན་པས་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མཚན་མ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་རྩ་བ་དང་

เล่ม ๘๙ · หน้า 167a

གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་པས་དེ་ནི་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་གུད་ན་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་ཀྱང་ལྷག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་དོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དེ་

བཞིན་ཉིད་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་གཉིས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སྤངས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཕུན་སུམ་

ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་སྐུ་འདི་གསུམ་དབྱེ་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། ལོངས་

སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡང་མ་ཡིན་པའོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་མ་ཡིན་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་

གིས་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཕན་འདོགས་པ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མ་ཡིན་པ་གང་ཞེ་ན། སའི་སྔ་རོལ་པའི་སྐུའོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་ཡིན་ལ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་གང་ཞེ་ན། ལྷག་མ་དང་བཅས་

པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྐུའོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ནི་ཆོས་གཉིས་སུ་མེད་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའོ། །གཉིས་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ལ་མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་

གཉི་ག་མེད་པ་སྟེ། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན། གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན། བགྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན། བགྲང་བར་མི་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན། སྣང་བ་ཡང་མ་ཡིན། མུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཚན་ཉིད་དང་།

เล่ม ๘๙ · หน้า 167b

མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞིར་ཡང་མི་དམིགས། ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཡང་མི་དམིགས། གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་དམིགས། བགྲང་བར་ཡང་མི་དམིགས། བགྲང་བར་མི་བྱ་བར་ཡང་མི་དམིགས། སྣང་བ་དང་མུན་པར་ཡང་མི་དམིགས་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་དག་

པ་དང་། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་དབྱེར་མེད་པ། བར་མཚམས་མེད་པ་འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་གཞིར་གྱུར་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་སྣ་ཚོགས་མངོན་དུ་གྱུར་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སྐུ་འདི་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། གནས་དང་འབྲས་

བུ་དག་གཞི་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། དོན་དེ་མངོན་པར་ཤེས་ན། སྐུ་དེ་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟེ། སྐུ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས། སེམས་དང་པོ་སྐྱེད་པ་དང་། ས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་སེམས་

མངོན་པར་འབྱུང་སྟེ། ས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་ཀྱང་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་ལ་གནས་པའི་སེམས་དང་། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགོངས་པ་ཡང་མངོན་པར་འབྱུང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཚད་མེད་

གྲངས་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མངོན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ནས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆེན་པོ་ཡང་མངོན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྐུ་གཉིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་

དང་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འདི་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པས་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་ཅེས་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་པས་ན་བདེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་པས་ན་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་རྟག་པར་བདེ་བ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ལ་མངའ་བརྙེས་ཤིང་བཞུགས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་ནས། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་དང་། ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཐམས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 168a

ཅད་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། གཟུངས་ཐམས་ཅད་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། དབང་ཐམས་ཅད་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་འབྱུང་ངོ་། །

ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་པས་ནི་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་དང་། རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན།

ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་བརྟེན་ནས་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆེན་པོའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་རིན་པོ་ཆེ་ལ་བརྟེན་པས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་

མངོན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཡེ་ཤེས་ནི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། མཚན་མས་མི་གོས་པ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ། རྟག་པའང་མ་ཡིན། ཆད་པའང་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་སྒྲུབ་

པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པར་སྣང་ཡང་། ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མེད། གསུམ་དུ་བགྲང་བ་ཡང་ཡོད་མོད་ཀྱི། དངོས་པོ་གསུམ་དུའང་མེད་དོ། །འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་མེད་པ་དེ་ནི་རྨི་ལམ་དང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། གཟུང་བ་ཡང་མེད། འཛིན་པ་ཡང་མེད་

དོ། །ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གནས་ཏེ། འཆི་བདག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། འཁོར་བའི་མུན་པ་ལས་མངོན་དུ་རྒལ་བ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པ། མཐར་ཕྱིན་པར་མི་ནུས་པ། སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་

སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཞུགས་པར་བྱ་བའི་གནས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན། གང་ལ་ལ་ཞིག་གསེར་འདོད་དེ། གནས་ཀུན་དུ་བཙལ་བ་ལས་གསེར་གྱི་སྦྲམ་བུ་རྙེད་ནས་སྦྲམ་བུ་དེ་ཞིབ་ཏུ་བཏགས་ཏེ། སྙིང་པོ་བཞུ་ཞིང་སྦྱངས་ནས་རྣམ་པར་བྱང་བར་གྱུར་པ་དང་། གསེར་དེ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 168b

གདུ་བུ་ལ་སོགས་པ། རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིད་བཞིན་དུ་བསྒྱུར་ཏེ། སྤྱད་ཀྱང་གསེར་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་འཇིག་རྟེན་གྱི་དགེ་བར་སྤྱོད་པར་མོས་པ་དེས། དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་དེ་དག་མཐོང་སྟེ། ཉེ་བར་བསྙེན་ནས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་བ་ནི་གང་། མི་དགེ་བ་ནི་གང་། ཡང་དག་པའི་བསྒྲུབ་པ་གང་བགྱིས་པས། རྣམ་པར་དག་པའི་སྤྱོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་

དང་། དེའི་འཁོར་དག་གིས་དེ་སྐད་ཅེས་འདྲི་བ་ལ་འདི་སྙམ་དུ་དགོངས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དང་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་འདི་དག་ནི། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པར་མོས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་འདོད་པ་སྟེ། འདི་དག་ལ་ཡང་དག་པའི་ཆོས་བསྟན་ཏོ་སྙམ་མོ། །དེ་ཐོས་ནས་ཀྱང་ཚུལ་བཞིན་

དུ་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། ནན་ཏན་གྱིས་བསམ་པ་སྐྱེས་ཤིང་། བརྩོན་པར་གྱུར་པའི་མཐུས། ལེ་ལོའི་སྒྲིབ་པ་དང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསལ་ཏེ། བསླབ་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་གུས་པར་གནས་ཤིང་། སེམས་བྱིང་བ་དང་། རྒོད་པ་དག་བསལ་ཏེ་ས་དང་

པོ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དང་པོའི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས། སེམས་ཅན་མང་པོའི་དོན་ལ་བརྩོན་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས། ས་གཉིས་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས། ས་གསུམ་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་སེམས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པ་སྤངས་

ནས། ས་བཞི་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་ཐབས་མཁས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས། ས་ལྔ་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས། ས་དྲུག་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་མཚན་མ་དང་སྤྱོད་པ་ལ་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས། །

ས་བདུན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་མཚན་མ་འགོག་པར་ཡང་མི་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས། ས་བརྒྱད་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་མཚན་མ་སྐྱེ་བར་ཡང་མི་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས། ས་དགུ་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་དྲུག་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྒྲིབ་པ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 169a

སྤངས་ནས། ས་བཅུ་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ས་དེ་ལས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྤངས་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་འཇུག་གོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་

ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། མཚན་མ་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གསེར་བཟང་པོ་བཞུ་ཞིང་བཏུལ་ཏེ། སྦྱངས་པ་ལ་རྡུལ་དང་དྲི་མས་ཕྱིར་མི་གོས་ཤིང་། རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་

གསེར་ཉིད་དུ་སྣང་སྟེ། གསེར་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡང་མེད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཆུ་རྙོག་པ་ཅན་དངས་ཏེ། རྣམ་པར་དངས་ནས་ཆུའི་རང་བཞིན་ཉིད་གསལ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། ཆུ་དེ་ཉིད་མེད་པར་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་ཉོན་

མོངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་འདུས་པ་སྤངས་ནས། བག་ཆགས་མ་ལུས་པར་བསལ་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་དུ་བ་དང་། སྤྲིན་དང་། རྡུལ་

དང་། ན་བུན་གྱིས་བསྒྲིབས་པ་དེ་མེད་པར་གྱུར་ན། ནམ་མཁའི་ཁམས་དེ་རྣམ་པར་དག་པར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། ནམ་མཁའ་དེ་ཉིད་མེད་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱའི། སྐུ་ཉིད་མེད་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་

ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་གཉིད་ལོག་པའི་རྨི་ལམ་ན་ཆུ་ཆེན་པོས་ཁྱེར་ནས། ལུས་དང་རྐང་ལག་བསྐྱོད་དེ། ལུས་དང་སེམས་འབད་པ་དང་བཅས་པས་ཕ་རོལ་གྱི་འགྲམ་དུ་ཕྱིན་པ་རྨིའོ། །རྨི་ལམ་དེ་ལས་སད་པ་དང་། ཆུ་དང་ཕན་ཚུན་གྱི་འགྲམ་ཐ་དད་པར་ཡོད་

པ་མཐོང་བ་མེད་ཀྱང་། སེམས་ཉིད་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཟད་པ་ཡང་བློ་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་པ་དེ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 169b

རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་སྐུ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་

པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གློག་འབྱུང་ངོ་། །གློག་ལ་བརྟེན་ཏེ་འོད་སྣང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྣང་ངོ་། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྣང་ངོ་། །དེ་ལ་རང་བཞིན་རྣམ་

པར་དག་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྣང་ངོ་། །ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྣང་ངོ་། །ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་དག་པས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྣང་ངོ་། །དེ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གཞན་མ་ཡིན་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རོ་གཅིག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་

དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མཐས་ཀླས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་སྐུ་ཐ་མི་དད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བདག་གི་སྟོན་པ་ཆེན་པོའོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་མོས་པ་དེ་ནི། དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའི་སྐུ་གཉིས་སུ་མེད་པར་བསམ་པ་ཐག་པས་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་བསལ་བས། ཆོས་དེ་དག་ལ་མཚན་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་

བྱ་བ་དེ་ལ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པས། དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ཙམ་དུ་སྒྲིབ་པ་བྱང་བར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་ཙམ་དུ་

ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་བཞིན་དུ་དབང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཛིན་ཅིང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྦྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་ཡང་དག་

เล่ม ๘๙ · หน้า 170a

པ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མཐོང་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཞེས་བྱ། འཕགས་པའི་གཟིགས་པ་ཞེས་བྱ། ཡང་དག་པ་བདེན་པའི་ཚུལ་དུ་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚུལ་བཞིན་དུ་

ཆོས་ཉིད་མཐོང་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་གཟིགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ནི་ཁམས་གསུམ་ལས་མངོན་པར་འབྱུང་ཞིང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལས་གཞོལ་བས།

འཕགས་པའི་གང་ཟག་དེ་ལྟ་བུས་མཐོང་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་མ་མཐོང་བས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསླད་པ་དང་། ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཤེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིན་ཏུ་མཐུ་ཆུང་བའི་རི་བོང་གི་རྐྱལ་གྱིས་རྒྱ་མཚོ་མི་རྒལ་བ་

བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཤེས་པས་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་པར་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །འོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་ཆེན་པོ་བརྙེས་པ། རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཟབ་མོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། གཞན་

དང་ཐུན་མོང་དུ་མ་གྱུར་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པར་སྐུ་དང་སྲོག་མི་ཕངས་པར་དཀའ་བ་སྤྱད་པས་ཤིན་ཏུ་མཆོག་དམ་པ། བླ་ན་མེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། ཚིག་དང་བརྗོད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པ། ཤིན་ཏུ་ཞི་བ།

འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་སྐུ་དེ་བརྙེས་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་མེད་པས། ཡུན་རིང་དུ་འཚོ་བའོ། །གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་མེད་པར་སེམས་

རྟག་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་གནས་ཏེ། གཡོ་ཞིང་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ། །གང་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ན། དེས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས། བཤད་པ་འདི་ནི་ཕན་པ་དང་བཅས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 170b

པ་སྟེ། སུས་མདོ་འདི་ཐོས་པ་དེ་གཅན་གཟན་དང་། ཡི་དགས་མ་རུངས་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མི་བགྲུངས་པ་རྣམས་དང་ཡང་ཕྲད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆོས་འདི་ཐོས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་དང་ཡུལ་ཐམས་

ཅད་ལ་མཁྱེན་པར་བཞེད་པའི་དགོངས་པ་མི་མངའོ། །འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོངས་པ་ཐ་དད་པ་མི་མངའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མ་བརྟགས་པའི་ལུང་སྟོན་པ་མི་མངའོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་པ་བཞིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མ་བཟུང་བ་

མེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་རྗེས་མ་ཟིན་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བས་མ་བཟུང་བ་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ལ་ལས་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་སྡེ་འདི་ཐོས་ཏེ་མོས་ན་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་

དགས་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གནས་སུ་ནམ་ཡང་མི་ལྟུང་ངོ་། །རྟག་ཏུ་ལྷ་དང་། མིའི་གནས་སུ་སྐྱེ་སྟེ། དམན་པར་མི་སྐྱེ་བ་དང་། རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་ཅིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་

དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཆོས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་འདི་ཐོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་ཡང་མཁྱེན་ཅིང་། ལུང་

ཡང་སྟོན་ཏོ། །གང་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ལ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་དམ་པའི་ཆོས་འདི་རྣ་ལམ་དུ་ལན་ཅིག་ཙམ་ཐོས་ན་ཡང་། དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དབང་ཟ་བར་མི་འགྱུར། དམ་པའི་ཆོས་ལ་མི་དམོད། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་མི་བརྙས། སྐྱེ་དགུ་ཐམས་

ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་སྐྱེས་པ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད། དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་འཕེལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 171a

དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། ཤིན་ཏུ་གུས་པ་དང་བཅས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་

ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་འདི་འཆད་པའི་གནས་དེ་དང་ཡུལ་དེ་དག་ཏུ་ཕན་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་འདི་བཞི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་དེར་རྒྱལ་པོ་ཕ་རོལ་པོའི་དགྲ་དང་དཔུང་དར་བས་མི་ཚུགས་

པ་དང་། ནད་ཐམས་ཅད་བསལ་ཅིང་ཚེ་རིང་བ་དང་། བཀྲ་ཤིས་ཤིང་བདེ་བས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །བཙུན་མོ་དང་། སླས་དང་། སྲས་དང་། སྲས་མོ་དང་། བློན་པོ་རྣམས་ཀྱང་འདུམ་ཞིང་རྩོད་པ་མེད་པ་དང་། གཅམ་བུ་དང་། སྒྱུས་འཚོ་བ་སྤངས་པས། རྒྱལ་

པོས་གནང་ཞིང་། བཀུར་བར་འགྱུར་བ་དང་། དགེ་སྦྱོང་དང་། བྲམ་ཟེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དམ་པའི་ཆོས་སྤྱོད་ཅིང་། ནད་མེད་པ་དང་། བདེ་བས་གློ་བུར་དུ་འཆི་བ་མེད་པ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་ཅིང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། གང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འབྱུང་བ་

ཆེན་པོ་བཞི་མི་འཕྲོད་པ་མེད་པ་དང་། རྟག་པར་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པ་དང་། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་མཉམ་པས། གནོད་པ་མེད་པ་དང་། འཚེ་བའི་སེམས་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའི་སྤྱོད་པ་སྒྲུབ་པར་སྨོན་ལམ་འདེབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ཀྱང་རྟག་ཏུ་མདོ་སྡེ་འདི་རྒྱས་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ། མདོ་སྡེ་འདི་སུ་འཛིན་པའི་གང་ཟག་དེའི་གནས་སུ་མཆི་ཞིང་ཕན་གདགས་པར་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་སོ་

ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་མདོ་སྡེའི་རྒྱལ་པོ་དམ་པ་འདི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིང་། །གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 171b

པོ་ལས། སྐུ་གསུམ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གཉིད་ལོག་པའི་རྨི་ལམ་ན། གསེར་གྱི་རྔ་ཀུན་དུ་སྣང་བ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདྲ་བ་ཞིག་མཐོང་ངོ་། །ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ན་ཡང་།

སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དྲུང་ན། རིན་པོ་ཆེ་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཁྲི་རྣམས་ལ་བཞུགས་ཤིང་། འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ། མདུན་གྱིས་བལྟས་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་ཡང་སྐྱེས་བུ་བྲམ་ཟེའི་གཟུགས་ལྟ་བུ་

ཞིག་རྔ་དེ་རྡུང་བ་མཐོང་སྟེ། རྔའི་སྒྲ་དེ་ལས་བསྟན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ལྟ་བུ་དག་བྱུང་བ་ཐོས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་སད་མ་ཐག་ཏུ་བསྟན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །རྗེས་སུ་དྲན་ནས་ཀྱང་། དེའི་མཚན་མོ་ཟད་པ་དང་

རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ནས་བྱུང་སྟེ། སྲོག་ཆགས་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱ་རྒོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རི་ག་ལ་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་

བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་གོ། །ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་གིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། རྨི་ལམ་ན་རྔའི་སྒྲ་ལས་བསྟན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གང་དག་ཐོས་པ་དེ་དག་གསོལ་

ཏོ། །ནུབ་གཅིག་གཡེལ་བ་མེད་པར་ཡང་། །བདག་གི་རྨི་ལམ་རྨིས་པ་ནི། །མཛེས་པའི་རྔ་ཆེན་མཐོང་བ་སྟེ། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་གསེར་གྱི་འོད། །ཉི་མ་ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་འབར། །ཀུན་དུ་རྣམ་པར་ལྷང་ངེ་སྟེ། །ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར། །ཀུན་དུ་རིན་ཆེན་

ཤིང་དྲུང་ན། །རིན་ཆེན་བཻ་ཌཱུརྱ་དག་གི། །ཁྲི་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་བཞུགས་ཏེ། །བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་ནི་དུ་མ་ཡི། །འཁོར་དབུས་མདུན་གྱིས་བལྟས་པ་མཐོང་། །བྲམ་ཟེའི་གཟུགས་ནི་འདྲ་བ་ཞིག །རྔ་ཆེན་རབ་ཏུ་རྡུང་བར་མཐོང་། །དེ་ཡིས་དེ་ལ་བརྡུངས་པ་དང་། །ཚིགས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 172a

སུ་བཅད་པ་འདི་དག་བྱུང་། །གསེར་འོད་དམ་པའི་རྔ་ཆེན་སྒྲ་ཡིས་ནི། །སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་འཇིག་རྟེན་གསུམ་འདི་ན། །ངན་སོང་སྡུག་བསྔལ་གཤིན་རྗེའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། །དབུལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་ཤོག །རྔ་བོ་ཆེ་ཡི་སྒྲ་

སྐད་འདི་ཡིས་ནི། །འཇིག་རྟེན་རྨོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་གྱུར་ཅིག །ཇི་ལྟར་ཐུབ་དབང་འཇིགས་མེད་འཇིགས་ཞི་ལྟར། །སེམས་ཅན་འཇིགས་མེད་འཇིགས་དང་བྲལ་བར་ཤོག །ཇི་ལྟར་འཁོར་བར་ཀུན་མཁྱེན་ཐུབ་དབང་པོ། །འཕགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཀུན་དང་

ལྡན་པ་ལྟར། །སྐྱེ་དགུ་ཏིང་འཛིན་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་གི། །ཡོན་ཏན་ལྡན་ཞིང་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོར་གྱུར། །རྔ་བོ་ཆེ་ཡི་སྒྲ་སྐད་འདི་ཡིས་ནི། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཚངས་པའི་སྒྲ་ལྡན་གྱུར། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་མཆོག་རེག་ཤོག །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དགེ་

བ་བསྐོར་གྱུར་ཅིག །བསྐལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བཞུགས་པར་ཤོག །འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་གྱུར་ཅིག །ཉོན་མོངས་འཇོམས་གྱུར་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་ཤོག །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ཞི་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་གང་དག་ངན་སོང་སར་

གནས་ཏེ། །རུས་པའི་ལུས་ལ་མེ་ལྕེ་རབ་འབར་བ། །དེ་དག་རྔ་ཆེན་བསྒྲགས་པ་ཐོས་གྱུར་ཅིག །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་གྱུར་ནས། །སངས་རྒྱས་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་ཚིག་ཐོས་ཤོག །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཚེ་རབས་བརྒྱ་དག་དང་། །ཚེ་རབས་སྟོང་

ཕྲག་བྱེ་བར་སྐྱེ་དྲན་ཤོག །ཐུབ་པའི་དབང་པོ་རྟག་ཏུ་དྲན་གྱུར་ཅིག །དེ་དག་གི་ནི་རྒྱ་ཆེན་གསུང་ཐོས་ཤོག །རྔ་བོ་ཆེ་ཡི་སྒྲ་སྐད་འདི་ཡིས་ནི། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་རྟག་ཏུ་འགྲོགས་རྙེད་གྱུར། །སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་རྣམ་པར་སྤོང་བར་ཤོག །བྱ་བ་དགེ་བ་

རྣམས་ནི་སྤྱོད་གྱུར་ཅིག །མི་དང་ལྷ་དང་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །དེ་དག་བསམ་དང་སྨོན་ལམ་གང་ཡིན་པ། །རྔ་བོ་ཆེ་ཡི་སྒྲ་སྐད་འདི་ཡིས་ནི། །དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་རེ་ཀུན་རྫོགས་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་གང་དག་སེམས་དམྱལ་མི་བཟད་སྐྱེས། །ལུས་ལ་མེ་ལྕེ་ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 172b

འབར། །སྐྱབས་མེད་མྱ་ངན་བཅས་ཤིང་ཡོངས་འཁྱམ་པ། །མེ་རྣམས་དེ་དག་རབ་ཏུ་ཞི་བར་ཤོག །སེམས་དམྱལ་ཡི་དགས་མི་ཡི་འཇིག་རྟེན་ན། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་དྲག་པོ་གང་། །རྔ་བོ་ཆེ་ཡི་སྒྲ་སྐད་འདི་ཡིས་ནི། །དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་

བསྔལ་ཀུན་ཞི་ཤོག །རྟེན་མེད་དཔུང་གཉེན་མེད་པ་དང་། །སྐྱབས་མེད་པར་ནི་གྱུར་པ་དག །དེ་རྣམས་ལ་ནི་སྐྱོབ་པ་དང་། །དཔུང་གཉེན་རྟེན་མཆོག་བདག་གྱུར་ཅིག །སངས་རྒྱས་རྐང་གཉིས་དམ་པ་དག །ཐུགས་བརྩེ་ཐུགས་རྗེ་ལྡན་པའི་ཐུགས། །གང་དག་

ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན། །བཞུགས་པ་བདག་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ། །བདག་གིས་སྔོན་ཆད་སྡིག་པའི་ལས། །ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་གང་བགྱིས་པ། །སྟོབས་བཅུའི་སྤྱན་སྔར་བདག་མཆིས་ཏེ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཤགས་པར་བགྱི། །ཕ་མ་དག་ཏུ་མི་འཛིན་

དང་། །སངས་རྒྱས་རྣམས་སུ་མི་འཛིན་དང་། །དགེ་བ་དག་ཏུ་མི་འཛིན་པས། །སྡིག་པ་བདག་གིས་གང་བགྱིས་དང་། །ཕྱུག་ཅིང་རྒྱགས་པས་དྲེགས་པ་དང་། །རིགས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱགས་པ་དང་། །གཞོན་པའི་རྒྱགས་པས་དྲེགས་པ་ཡིས། །བདག་གིས་

སྡིག་པ་གང་བགྱིས་དང་། །ཉེས་བསམས་ཉེས་པར་སྨྲས་པ་དང་། །ཉེས་པར་བགྱིས་པའི་ལས་རྣམས་དང་། །ཉེས་པའི་དམིགས་སུ་མ་བལྟས་པས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་དང་། །བྱིས་པའི་བློ་ཡིས་འཇུག་པ་དང་། །མི་ཤེས་མུན་པའི་སེམས་དང་

ནི། །སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའི་དབང་གྱུར་དང་། །ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་འཁྲུག་སེམས་དང་། །རྩེད་མོ་དགའ་བའི་དབང་ཉིད་དང་། །མྱ་ངན་དང་ནི་ནད་དབང་དང་། །ནོར་གྱི་མི་ཆོག་ཉེས་པ་ཡིས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་དང་། །འཕགས་མིན་སྐྱེ་བོ་འདྲེ་

བ་དང་། །ཕྲག་དོག་སེར་སྣའི་རྒྱུ་དང་ནི། །གཡོ་དང་དབུལ་བའི་ཉེས་པ་ཡིས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་དང་། །ཕོངས་པ་འབྱུང་བའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། །འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇིགས་རྒྱུ་དང་། །ཕྱུག་པོ་མ་ཡིན་གྱུར་པ་ཡིས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 173a

དང་། །གཡོ་བའི་སེམས་ཀྱི་དབང་ཉིད་དང་། །འདོད་དང་ཁྲོ་བའི་དབང་དག་དང་། །བཀྲེས་དང་སྐོམ་གྱིས་ཉེན་པ་ཡིས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་དང་། །བཟའ་བ་དག་དང་བཏུང་བ་དང་། །བུད་མེད་སྒྱུ་དང་གོས་ཀྱི་ཕྱིར། །ཉོན་མོངས་

གདུང་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་དང་། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་སྡིག །ཉེས་པར་སྤྱད་པ་རྣམ་གསུམ་བསགས། །འདི་འདྲའི་ཚུལ་གྱིས་གང་བགྱིས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཆོས་རྣམས་

དང་། །དེ་བཞིན་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཡང་། །གུས་པ་མ་ལགས་གང་བགྱིས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །གང་ཡང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཡང་། །གུས་པ་མ་ལགས་བགྱིས་པ་རྣམས། །དེ་དག་

ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །དམ་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་། །གུས་པ་མ་ལགས་བགྱིས་པ་དང་། །ཆོས་ལའང་གུས་པར་མ་བགྱིས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་རྟག་ཏུ་མི་ཤེས་པས། །དམ་པའི་ཆོས་ནི་སྤངས་པ་དང་། །ཕ་མ་རྣམས་

ལ་མ་གུས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །བླུན་པ་དང་ནི་བྱིས་པ་དང་། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དང་། །ང་རྒྱལ་དྲེགས་པས་བསྒྲིབས་བགྱིས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །བདག་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་དུ། །སྟོབས་བཅུ་རྣམས་

ལ་མཆོད་པར་ཤོག །བདག་ནི་ཕྱོགས་བཅུར་འཇིག་རྟེན་རྣམས། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ལས་འདོན་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཀུན། །ས་བཅུ་དག་ལ་འགོད་པར་ཤོག །ས་བཅུ་དག་ལ་གནས་ནས་ཀྱང་། །ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་གྱུར་ཅིག །

ཇི་སྲིད་སྡུག་བསྔལ་རྒྱ་མཚོ་ལས། །དེ་ཀུན་ཐར་བགྱིད་ནུས་སྲིད་དུ། །སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཕྱིར་ཡང་ནི། །བསྐལ་པ་བྱེ་བར་སྤྱོད་པར་ཤོག །གསེར་འོད་དམ་པ་ཞེས་བགྱི་བ། །ལས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བྱང་བྱེད་པ། །ཟབ་མོ་དག་ནི་སྟོན་པ་འདི། །སེམས་ཅན་དེ་དག་སྟོན་གྱུར་

เล่ม ๘๙ · หน้า 173b

ཅིག །གང་གིས་བསྐལ་པ་སྟོང་རྣམས་སུ། །སྡིག་པ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་བགྱིས། །ལན་ཅིག་རབ་ཏུ་བཤགས་པ་ཡིས། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་བར་འགྱུར། །གང་གིས་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས། །མྱུར་དུ་ཡང་དག་ཟད་འགྱུར་བ། །གསེར་འོད་དམ་པ་དགེ་བ་ཡིས། །

བཤགས་པས་འདི་དག་བཤགས་ནས་ནི། །རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་མཆོག་བཅུ་པོ། །ས་བཅུ་ལ་ནི་གནས་པར་ཤོག །སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་སྣང་གྱུར་ཅིག །སྲིད་པའི་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བར་ཤོག །སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་ཆུ་བོ་དང་། །ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ཟབ་མོ་དེ། །སངས་

རྒྱས་ཡོན་ཏན་བསམ་ཡས་ཀྱིས། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་དུ་རྫོགས་པར་ཤོག །ཏིང་འཛིན་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་རྣམས་དང་། །གཟུངས་རྣམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་དང་། །དབང་སྟོབས་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་གིས། །སྟོབས་བཅུ་དམ་པར་འགྱུར་བར་ཤོག །དགོངས་པའི་

ཐུགས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་རྣམས། །བདག་ལ་རྣམ་པར་གཟིགས་སུ་གསོལ། །ཐུགས་རྗེར་ལྡན་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་ནི། །ནོངས་པ་རབ་ཏུ་གཟུང་དུ་གསོལ། །བདག་གིས་བསྐལ་པ་བརྒྱ་རྣམས་སུ། །སྔོན་ཆད་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་པ། །དེ་ཕྱིར་བདག་ནི་མྱ་ངན་སེམས། །

ཕོངས་དང་མྱ་ངན་འཇིགས་པས་གཟིར། །སྡིག་པའི་ལས་ལ་འཇིགས་པར་བགྱིད། །ཡིད་ནི་རྟག་ཏུ་དམན་པར་གྱུར། །གང་དང་གང་དུ་འགྲོ་བགྱིད་པ། །བདག་ནི་གང་དུའང་དགའ་མ་མཆིས། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་རྗེར་ལྡན། །འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་འཇིགས་

སེལ་བས། །ནོངས་པ་རབ་ཏུ་གཟུང་དུ་གསོལ། །འཇིགས་པ་དག་ལས་བདག་ཐར་མཛོད། །བདག་གི་ཉོན་མོངས་ལས་རྣམས་ཀྱི། །དྲི་མ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སོལ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ལ་ནི། །ཐུགས་རྗེ་ཆུ་ཡིས་བཀྲུ་བར་གསོལ། །སྡིག་པ་

ཐམས་ཅད་བཤགས་པར་བགྱི། །སྔོན་ཆད་བདག་གིས་གང་བགྱིས་དང་། །ད་ལྟར་བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །ནོངས་པར་བགྱིས་པའི་ལས་རྣམས་ཀུན། །སླན་ཆད་མི་བགྱི་བསྡམ་པར་བགྱི། །བདག་གིས་ནོངས་པར་བགྱིས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 174a

པ་གང་། །སྡིག་དེ་བཅབ་པར་མི་བགྱིའོ། །ལུས་ཀྱི་ལས་ནི་རྣམ་གསུམ་དང་། །ངག་གི་རྣམ་པ་བཞི་དག་དང་། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་རྣམས། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །ལུས་ཀྱིས་བགྱིས་དང་ངག་གི་ལས། །ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་

པར་བསམས་པ་དང་། །ལས་རྣམས་བཅུ་པོ་བགྱིས་པ་དག །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་འཆགས་སོ། །མི་དགེ་ལས་བཅུ་སྤངས་ནས་སུ། །དགེ་བ་བཅུ་པོ་བསྟེན་བགྱིས་ལ། །ས་བཅུ་ལ་ནི་བདག་གནས་ཤིང་། །སྟོབས་བཅུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་ཤོག །བདག་གིས་

སྡིག་པའི་ལས་གང་དག །མི་འདོད་འབྲས་བུ་ཐོབ་བགྱིད་པ། །སངས་རྒྱས་སྤྱན་སྔར་མཆིས་ནས་ནི། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཤགས་པར་བགྱི། །འཛམ་བུའི་གླིང་འདིར་གང་དག་དང་། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་གཞན་དག་ཏུ། །གང་རྣམས་དགེ་བའི་ལས་བགྱིད་པ། །

དེ་དག་ཀུན་ལ་ཡི་རང་ངོ་། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ཀྱང་། །བདག་གིས་བསོད་ནམས་གང་བསྒྲུབས་པ། །བདག་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེས། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་རེག་པར་ཤོག །སྲིད་འགྲོ་ཉམ་ངར་བྱིས་པའི་བློ་ཡིས་ནི། །ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་སྡིག་པ་གང་བགྱིས་པ། །སྟོབས་བཅུ་

མི་མཉམ་སྤྱན་སྔར་མཆིས་ནས་ནི། །སྡིག་པ་དེ་ཀུན་སོ་སོར་བཤགས་པར་བགྱི། །སྐྱེ་བ་ཉམ་ང་སྲིད་པ་ཉམ་ང་དང་། །འཇིག་རྟེན་ཉམ་ང་གཡོ་སེམས་ཉམ་ང་བར། །ལུས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཉམ་ང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །བདག་གིས་སྡིག་པ་གང་བསགས་དེ་འཆགས་སོ། །བྱིས་པ་བླུན་བྱས་

ཉོན་མོངས་ཉམ་ང་དང་། །སྡིག་པའི་གྲོགས་དང་ཕྲད་པ་ཉམ་ང་དང་། །སྲིད་པ་ཉམ་ང་འདོད་ཆགས་ཉམ་ང་དང་། །ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་མུན་པའི་ཉམ་ང་དང་། །ངལ་བའི་ཉམ་ང་དུས་ཀྱི་ཉམ་ང་དང་། །བསོད་ནམས་བསྒྲུབ་པ་ཉམ་ང་དག་གིས་ཀྱང་། །རྒྱལ་བ་མི་མཉམ་མངོན་

སུམ་མཆིས་ནས་ནི། །སྡིག་པ་དེ་ཀུན་སོ་སོར་བཤགས་པར་བགྱི། །སངས་རྒྱས་གསེར་མདོག་རི་སྣང་རི་རབ་འདྲ། །ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་འདྲ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རྒྱལ་བ་དེ་དག་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། །རྒྱལ་བ་དེ་དག་ཀུན་ལ་མགོས་ཕྱག་འཚལ། །གསེར་མདོག་

เล่ม ๘๙ · หน้า 174b

གསེར་ནི་དྲི་མ་མེད་པའི་གསེར་གྱི་འོད། །དྲི་མེད་རྣམ་དག་བཻ་ཌཱུརྱ་ཡི་ཡན་ལག་སྤྱན། །སངས་རྒྱས་ཉི་མ་དཔལ་གཟི་གྲགས་འབར་འབྱུང་བའི་གནས། །ཐུགས་རྗེའི་འོད་ཟེར་དག་གིས་མུན་པ་མུན་ནག་བསལ། །ཡན་ལག་རབ་ཏུ་དྲི་མེད་རབ་བཟང་རྣམ་པར་མཛེས། །སངས་

རྒྱས་ཉི་མ་ཡན་ལག་དྲི་མེད་གསེར་འདྲས་ཁྱབ། །ཉོན་མོངས་མེས་གདུངས་ཡིད་ཅན་འབར་བའི་མེ་འདྲ་ལ། །ཐུབ་པ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་དྲ་བས་ཚིམ་པར་མཛད། །མཚན་མཆོག་སུམ་ཅུ་གཉིས་ཀྱིས་དབང་པོ་ཡན་ལག་མཛེས། །དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དག་གིས་ཡན་ལག་རྣམ་པར་མཛེས། །

དཔལ་གཟི་བསོད་ནམས་འབར་འཁྲུངས་འོད་ཟེར་དྲ་བ་ཡིས། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་མུན་ཁྲོད་ཉི་མ་བཞིན་དུ་བཞུགས། །དྲི་མེད་རྒྱ་ཆེན་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་བཻ་ཌཱུརྱ། །སྐྱ་རེངས་དམར་དང་དངུལ་དང་ཤེལ་བཞིན་ཡན་ལག་དམར། །འོད་ཟེར་དྲ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལེགས་བརྒྱན་པ། །

ཐུབ་ཆེན་ཁྱོད་ནི་ཉི་མ་བཞིན་དུ་དེ་ཡིས་མཛེས། །མྱ་ངན་འཁྲུགས་པའི་འཆི་ཆུ་རྒ་བའི་དབའ་རླབས་ཅན། །འཁོར་བའི་ཀླུང་ཆེན་ཕོངས་པའི་ཆུ་བོར་ལྷུང་བ་ལ། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱ་མཚོའི་མཆོག་ཏུ་རྩུབ་ཅིང་ཤུགས་དྲག་པ། །བདེ་གཤེགས་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་མང་པོ་རྣམས་

ཀྱིས་སྐོམས། །ཡན་ལག་གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་རྣམ་པར་སྣང་། །ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཀུན་མཆོག །རབ་མཛེས་མཚན་གྱིས་ཡན་ལག་རྣམས་སྤྲས་པ། །སངས་རྒྱས་གསེར་སྐུ་འབར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ནི་དཔག་མེད་དང་། །

ཇི་ལྟར་ས་ལ་ས་རྡུལ་མཐའ་ཡས་དང་། །ཇི་ལྟར་རི་རབ་རྡོ་མཐའ་མཚུངས་མེད་དང་། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་མཐའ་མ་མཐའ་ཡས་པ། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་ཏེ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱིས་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །བསྐལ་པ་དུ་མར་གཞལ་ཞིང་

བསམས་ཀྱང་ནི། །ཡོན་ཏན་མཐའ་མ་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །ཆུ་ནི་སྐྲ་ཡི་རྩེ་མོའི་ཚད་ཙམ་དང་། །རྡོར་བཅས་རིར་བཅས་རྒྱ་མཚོར་བཅས་པ་ནི། །བསྐལ་པར་བགྲངས་ན་ཤེས་པར་ནུས་ཀྱང་སྲིད། །སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །ཡོན་ཏན་ཁ་དོག་སྙན་

เล่ม ๘๙ · หน้า 175a

དང་གྲགས་པ་དང་། །དགེ་བའི་མཚན་གྱིས་བརྒྱན་པའི་སྐུ་ལུས་དང་། །དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་བརྒྱན་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་འདྲར་གྱུར་པར་ཤོག །བདག་ནི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་འདི་དག་གིས། །འཇིག་རྟེན་མི་རིང་སངས་རྒྱས་

འགྱུར་བར་ཤོག །འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་མང་གཟིར་ཐར་བྱེད་ཤོག །སྟོབས་བཅས་སྡེར་བཅས་བདུད་ལས་རྒྱལ་གྱུར་ཅིག །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དགེ་བ་བསྐོར་བར་ཤོག །བསྐལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་གནས་གྱུར་ཅིག །

བདུད་རྩི་ཆུ་ཡིས་སེམས་ཅན་ཚིམ་བྱེད་ཤོག །ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པ་ལྟར། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་བླ་མེད་རྫོགས་པར་ཤོག །ཉོན་མོངས་བཅོམ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་སེལ་གྱུར་ཅིག །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ཞི་བྱེད་ཤོག །ཚེ་རབས་བརྒྱ་དང་ཚེ་རབས་བྱེ་བ་

སྟོང་། །བདག་ནི་རྟག་ཏུ་ཚེ་རབས་དྲན་པར་ཤོག །ཐུབ་པའི་དབང་པོ་རྟག་ཏུ་དྲན་གྱུར་ཅིག །དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་གསུང་རྒྱ་ཆེ་ཐོས་ཤོག །བདག་གི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་འདི་དག་གིས། །རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་འགྲོགས་པ་རྙེད་པར་ཤོག །སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་རྣམ་

པར་སྤོང་གྱུར་ཅིག །དགེ་བའི་འབྱུང་གནས་དགེ་རྣམས་སྤྱོད་པར་ཤོག །ཞིང་རྣམས་ཀུན་ན་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ཞི་གྱུར། །སེམས་ཅན་དབང་པོ་མ་ཚང་ཡན་ལག་ཉམས། །དེ་ཀུན་དེ་རིང་དབང་པོ་ཚང་བར་ཤོག །གང་དག་

ནད་བཏབ་ཉམ་ཆུང་ལུས་ཉམས་དང་། །ཕྱོགས་བཅུ་དག་ན་སྐྱབས་མེད་གྱུར་པ་རྣམས། །དེ་ཀུན་མྱུར་དུ་ནད་ལས་ཐར་གྱུར་ཅིག །ནད་མེད་སྟོབས་དང་དབང་པོ་རྙེད་པར་ཤོག །གང་དག་རྒྱལ་པོ་ཆོམ་རྐུན་དགྲས་བསྡིགས་བསད་ཐུག་དང་། །སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་

བརྒྱ་ཡིས་ཕོངས་གྱུར་པ། །སེམས་ཅན་ཉམ་ཐག་གྱུར་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་ཀུན། །འཇིགས་མཆོག་མི་བཟད་བརྒྱ་པོ་དེ་ལས་ཐར་གྱུར་ཅིག །གང་དག་བརྡེགས་ཤིང་བཅིངས་པས་བཅིངས་གཟིར་བ། །ཕོངས་པ་སྣ་ཚོགས་དག་ན་གནས་གྱུར་ཅིང་། །ཉོན་མོངས་སྟོང་

เล่ม ๘๙ · หน้า 175b

ཕྲག་དུ་མས་དཀྲུགས་ནས་ཀྱང་། །འཇིགས་པ་མི་བཟད་མྱ་ངན་སྣ་ཚོགས་རྙེད། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཅིངས་ལས་གྲོལ་གྱུར་ཅིག །བརྡེགས་པ་དག་ནི་བརྡེགས་ལས་ཐར་བར་ཤོག །བསད་པ་རྣམས་ཀྱང་སྲོག་དང་ལྡན་གྱུར་ཅིག །ཕོངས་གྱུར་ཐམས་ཅད་འཇིགས་

པ་མེད་པར་ཤོག །སེམས་ཅན་གང་དག་བཀྲེས་སྲེད་སྐོམ་གྱིས་གཟིར། །དེ་དག་ཟས་སྐོམ་སྣ་ཚོགས་རྙེད་པར་ཤོག །ལོང་བས་གཟུགས་རྣམས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་གྱུར་ཅིག །འོན་པས་ཡིད་འོང་སྒྲ་རྣམས་ཐོས་པར་ཤོག །གཅེར་བུ་རྣམས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་གོས་རྙེད་

གྱུར། །སེམས་ཅན་དབུལ་པོས་གཏེར་རྣམས་རྙེད་པར་ཤོག །ནོར་འབྲུ་རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་མང་པོ་ཡིས། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་དང་ལྡན་པར་ཤོག །གང་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཚོར་བས་གནོད་མ་གྱུར། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བལྟ་ན་སྡུག་པ་དང་། །གཟུགས་

བཟང་མཛེས་ཤིང་ཚུལ་དུ་ཤིས་པར་ཤོག །རྟག་ཏུ་བདེ་བ་དུ་མ་སོགས་གྱུར་ཅིག །ཡིད་ཀྱི་ཟས་སྐོམ་རབ་འབྱོར་བསོད་ནམས་དག །བསམས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་དག་གྲུབ་གྱུར་ཅིག །རྫ་རྔ་ཅང་ཏེའུ་པི་བང་སྒྲ་སྙན་དང་། །ཆུ་མིག་མཚེའུ་དང་རྫིང་བུ་ལྟེང་ཀ་དག །གསེར་གྱི་

པདྨ་ཨུཏྤལ་འདབ་མ་ཅན། །ཟས་སྐོམ་གོས་ནོར་མུ་ཏིག་ནོར་བུ་དབྱིག །རྒྱན་གསེར་རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་བཻ་ཌཱུརྱ། །དེ་དག་བསམས་མ་ཐག་ཏུ་གྲུབ་གྱུར་ཅིག །འཇིག་རྟེན་གང་ནའང་སྡུག་བསྔལ་སྒྲ་མ་བྱུང་། །སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་མི་འཕྲོད་མཐོང་མ་གྱུར། །དེ་དག་

ཐམས་ཅད་ཁ་དོག་རྒྱ་ཆེན་དང་། །ཕན་ཚུན་དུ་ནི་འོད་བྱེད་གྱུར་པར་ཤོག །མི་ཡི་འཇིག་རྟེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་གང་ཡོད། །དེ་དག་བསམས་པར་སྐྱེ་བར་དེ་དག་གྱུར། །བསམ་པ་ཐམས་ཅད་བསམས་མ་ཐག་ཏུ་ཡང་། །བསོད་ནམས་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཤོག །སྤོས་དང་

ཕྲེང་བ་དག་དང་བྱུག་པ་དང་། །གོས་དང་ཕྱེ་མ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དག །ལྗོན་ཤིང་དག་ལས་དུས་གསུམ་འབབ་པར་ཤོག །སེམས་ཅན་དེ་དག་ལེན་ཅིང་དགར་གྱུར་ཅིག །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསམ་ཡས་ཐམས་ཅད་དང་། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 176a

དང་། །རྡུལ་བྲལ་དྲི་མེད་བརྟན་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་། །ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་མཆོད་པ་བྱེད་པར་ཤོག །འགྲོ་བ་དམན་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་གྱུར་ཅིག །མི་ཁོམ་བརྒྱད་པོ་དག་ལས་འདས་པར་ཤོག །དལ་བའི་རྒྱལ་པོ་དམ་པ་ཐོབ་གྱུར་ཅིག །རྟག་

ཏུ་སངས་རྒྱས་འགྲོགས་པ་ཐོབ་པར་ཤོག །རྟག་ཏུ་མཐོན་པོའི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་ཤོག །ནོར་དང་འབྲུ་ཡི་མཛོད་རྣམས་འབྱོར་གྱུར་ཅིག །སྙན་དང་གྲགས་དང་གཟུགས་དང་ཁ་དོག་གིས། །བསྐལ་པ་དུ་མར་ལེགས་པར་བརྒྱན་པར་ཤོག །བུད་མེད་ཐམས་ཅད་

རྟག་ཏུ་ཕོར་གྱུར་ཏེ། །དཔའ་ཞིང་རྟུལ་ཕོད་མཁས་ཤིང་གསལ་བར་ཤོག །དེ་ཀུན་རྟག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་སྤྱོད་གྱུར། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པར་ཤོག །ཕྱོགས་བཅུ་དག་ན་རིན་ཆེན་ཤིང་དབང་དྲུང་། །སངས་རྒྱས་བདེ་བཞུགས་རིན་ཆེན་བཻ་ཌཱུརྱའི། །ཁྲི་ལ་

བཞུགས་པ་དག་ནི་མཐོང་གྱུར་ཅིག །ཆོས་བསྟན་པ་ཡང་དེ་དག་ཐོས་པར་ཤོག །བདག་གིས་སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་བསྒྲུབས་པ་ནི། །སྲིད་པ་ཉམ་ངར་སྔོན་ཅད་གང་བསྒྲུབས་པ། །སྡིག་ལས་གང་དག་མི་འདོད་འབྲས་ཐོབ་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་ཟད་གྱུར་ཅིག །

སེམས་ཅན་གང་དག་སྲིད་པར་བཅིངས་གནས་ཀུན། །འཁོར་བའི་ཞགས་པའི་ཐག་པས་དམ་བཅིངས་པ། །ཤེས་རབ་ལག་གིས་བཅིངས་པ་བཀྲོལ་བར་ཤོག །སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ལས་ཐར་གྱུར་ཐོབ་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་གང་དག་འཛམ་བུ་གླིང་འདི་དང་། །གང་

དག་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་གཞན་རྣམས་ན། །བསོད་ནམས་སྣ་ཚོགས་ཟབ་མོ་རྣམས་བྱེད་པ། །དེ་དག་ཀུན་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པ་ཡི། །བདག་གི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བསོད་ནམས་དེས། །བདག་ནི་སྨོན་གྲུབ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་

ཤོག །བྱང་ཆུབ་རྡུལ་བྲལ་བླ་མེད་ཐོབ་གྱུར་ཅིག །གང་དག་རྟག་དང་དྲི་མ་བྲལ་བ་དང་། །དྲི་མེད་ཡིད་ཀྱིས་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད་པ་དང་། །ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བརྗོད་པ་འདི་ཡིས་ནི། །བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུར་ངན་སོང་སྤོང་བར་འགྱུར། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྗོད་པ་འདི་དག་

เล่ม ๘๙ · หน้า 176b

གིས། །སྐྱེས་པ་བུད་མེད་བྲམ་ཟེ་རྒྱལ་རིགས་ལས། །ཐལ་སྦྱར་འདུག་སྟེ་རྒྱལ་བ་གང་བསྟོད་པ། །ཚེ་རབས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་དྲན་པར་འགྱུར། །ཡན་ལག་དབང་པོ་ཀུན་གྱིས་ཡན་ལག་བརྒྱན། །བསོད་ནམས་ཡོན་ཏན་སྣ་ཚོགས་རྣམས་དང་ལྡན། །མི་དབང་རྒྱལ་

པོས་རྟག་ཏུ་དེ་མཆོད་དེ། །དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ནི་དེ་འདྲར་འགྱུར། །གང་དག་རྣ་བའི་བུ་གར་བཤགས་པ་འདི་ནི་གྲགས་འགྱུར་བ། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་གཅིག་གི་གན་ནས་དགེ་བ་བྱས་མ་ཡིན། །གཉིས་ལ་མ་ཡིན་བཞི་ལ་མ་ཡིན་ལྔ་མིན་བཅུ་ལ་མིན། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་

སྟོང་གི་གན་ནས་དགེ་བ་བྱས་པ་ཡིན། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་གསན་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པའི་ཏོག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱི་རྨི་ལམ་ན། གསེར་གྱི་རྔ་ལས་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའི་ཡང་དག་པའི་ཡོན་ཏན་བསྔགས་པ་དང་། སྡིག་པ་བཤགས་པ་འདི་དག་གང་གིས་ཐོས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བས་ཚིམ་པར་བྱེད་དེ། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་བར་འགྱུར་བར་ཤེས་

པར་གྱིས་ཤིག །འདི་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པ་འདི་དག་ནི། ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དག་ལ་བསྟོད་པ་དང་། སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཏབ་པའི་རྒྱུ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་དེ་དག་ཐོས་པར་གྱུར་

པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས། དེ་ནས་འཁོར་འདུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །གསེར་འོད་དམ་པ་མདོ་སྡེའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ལས། རྨི་ལམ་ན་བཤགས་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཞི་པའོ།། །།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་

ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་བཞུགས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་སྐུའི་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས། འོད་ཟེར་ཁ་དོག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བརྒྱ་སྟོང་ཚད་མེད་པ་བྱུང་བས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་འོད་དེའི་ནང་དུ་སྣང་བར་

เล่ม ๘๙ · หน้า 177a

གྱུར་པ་ནི། ཕྱོགས་བཅུའི་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱིས་ཀྱང་དཔེ་དང་ཚད་ཀྱིས་བསྐྲུན་པར་མི་ནུས་སོ། །སྙིགས་མ་ལྔའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འོད་ཟེར་དེས་སྣང་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དང་། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་

བྱེད་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་། བླ་མ་དང་གཉེན་པ་ལ་སྲི་ཞུ་ཆུང་བ་དང་། སློབ་དཔོན་དང་། བྲམ་ཟེ་ལ་བཀུར་སྟི་མི་བྱེད་པ་རྣམས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་གནས་སུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་གི་

གནས་སུ་འོད་དེས་རེག་མ་ཐག་ཏུ་བདེ་བ་སོ་སོར་མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །གང་གིས་འོད་དེ་མཐོང་བ་དང་། འོད་དེའི་མཐུས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེ་ཞིང་ཉམས་དགའ་བ་དང་། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ལེགས་པའི་མཆོག་ཐོབ་པས། མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་

ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱན་དང་ལྡན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ལྷའི་ཚོགས་མང་པོ་དང་། གང་གཱའི་ལྷ་མོ་ལ་སོགས་ཏེ། འཁོར་འདུས་པ་དེ་དག་ཡ་མཚན་དུ་གྱུར་པའི་འོད་དེས་བསྐུལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་

བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་

ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ།

ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། སེམས་ཅན་གཞན་དག་ཀྱང་རུང་སྟེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འཚལ་བས། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་སོ་སོར་བཤགས་པར་བགྱི། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 177b

དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། ཐེག་པ་

ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། སེམས་ཅན་གཞན་དག་ཀྱང་རུང་སྟེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས། ཉིན་ལན་གསུམ་མཚན་ལན་གསུམ་དུ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་

མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཚིག་འདི་སྐད་དུ། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སྨན་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བ་དང་། སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་དང་། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང་། སྨན་པ་དང་བདེ་བའི་སླད་དུ། སངས་རྒྱས་

བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་ད་ལྟ་ན། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་སྐོར་བ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རབ་ཏུ་འཛིན་པ། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་

རབ་ཏུ་མཛད་པ། ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་རབ་ཏུ་འབར་བར་མཛད་པ། ཆོས་ཀྱི་ཆར་རབ་ཏུ་འབེབས་པ། ཆོས་ཀྱི་རྔ་རབ་ཏུ་རྡུང་བ། ཆོས་ཀྱི་རྔ་བོ་ཆེ་རབ་ཏུ་རྡུང་བ། ཆོས་ཀྱི་དུང་རབ་ཏུ་འབུད་པ། ཆོས་ཀྱི་སྲོག་ཤིང་རབ་ཏུ་སྒྲེང་བ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པས་ཚིམ་

པར་མཛད་པ། ཉམ་བག་ཏུ་སྤྱོད་དུ་འཇུག་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་བདག་ཕྱག་འཚལ་ལོ།། །།བམ་པོ་གསུམ་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཆོད་པའི་གནས། ཕྱག་བགྱི་བའི་གནས། རི་མོ་བགྱི་བའི་གནས། མཁྱེན་

པར་གྱུར་པ། སྤྱན་དུ་གྱུར་པ། དཔང་དུ་གྱུར་པ། ཚད་མར་གྱུར་པ། མཁྱེན་པ་དང་ལྡན་པ། གཟིགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ལ། བདག་མགོ་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མ་མཆིས་པའི་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བའི་ཚེ། བདག་

เล่ม ๘๙ · หน้า 178a

འདོད་ཆགས་ཀྱིས་གཟིར་བའམ། ཞེ་སྡང་གིས་གཟིར་བའམ། གཏི་མུག་གིས་གཟིར་བའི་ལུས་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་གང་མངོན་པར་འདུས་བགྱིས་པ། སངས་རྒྱས་སུ་མ་འཚལ་བ་དང་། ཆོས་སུ་མ་འཚལ་བ་དང་། དགེ་

འདུན་དུ་མ་འཚལ་བ་དང་། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་མ་འཚལ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ངན་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་ཕྱུང་བ་དང་། ཆོས་སྤངས་པ་དང་། དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་བགྱིས་པ་དང་། དགེ་སློང་དགྲ་བཅོམ་པ་བཀུམ་པ་དང་། ཕ་མ་བཀུམ་པ་དང་། ལུས་

ཀྱི་རྣམ་པ་གསུམ། ངག་གི་རྣམ་པ་བཞི། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་བགྱིས་པ་དང་། བགྱིད་དུ་སྩལ་བ་དང་། བགྱིད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ལ་ངག་རྩུབ་པོ་སྨྲས་པ་དང་། སྐུར་པ་བཏབ་པ་དང་། སྲང་ལ་གཡོ་

བགྱིས་པ་དང་། གཞལ་བ་ལ་གཡོ་བགྱིས་པ་དང་། འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་འཁོར་བར་འཁོར་བ་ན། ཕ་མ་མི་དགའ་བར་བགྱིས་པ་དང་། གང་ཟག་གིའམ། མཆོད་རྟེན་གྱིའམ། དགེ་འདུན་གྱིའམ། ཕྱོགས་བཞིའི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་གྱི་ནོར་བརྐུས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་

པའི་གཞི་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདུལ་བ་དང་། འགལ་བར་བགྱིས་པ་དང་། མཁན་པོ་དང་། སློབ་དཔོན་གྱིས་བསྒོ་བ་མ་མཉན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། ཐེག་པ་ཆེན་

པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་སྙན་པ་བགྱིས་པ་དང་། སྤྱོས་པ་དང་། བརྡེགས་པ་དང་། དེ་དག་ལ་ཐ་བ་དང་། ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་པ་དང་། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱིས། སངས་རྒྱས་

བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་ཚིག་རྩུབ་པོ་སྨྲས་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ལ་ཆོས་མ་ལགས་ཞེས་བགྱིས་པ་དང་། ཆོས་མ་ལགས་པ་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ལགས་ཞེས་བགྱིས་པ་དེ་དག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཁྱེན་པར་གྱུར་པ། སྤྱན་དུ་གྱུར་པ། དཔང་དུ་གྱུར་

เล่ม ๘๙ · หน้า 178b

པ། ཚད་མར་གྱུར་པ། མཁྱེན་པ་དང་ལྡན་པ། གཟིགས་པ་དང་ལྡན་པ། དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་སོ་སོར་འཆགས་སོ། །མཐོལ་ལོ་མི་འཆབ་བོ། །སླན་ཅད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །བདག་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་གང་གིས་བསྒྲིབས་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་

སྐྱེ་གནས་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་ཡུལ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་མཆི་བར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་མཉེས་པར་བགྱིད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། མི་ཁོམ་པ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་དེ་ལུས་འདི་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་ཏེ།

གཞན་དུ་མི་མྱོང་བར་ཤོག་ཅིག །དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཁྱེན་པར་གྱུར་པ། སྤྱན་དུ་གྱུར་པ། དཔང་དུ་གྱུར་པ། ཚད་མར་གྱུར་པ། མཁྱེན་པ་དང་ལྡན་པ། གཟིགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་སོ་སོར་འཆགས་སོ། །མཐོལ་ལོ་མི་འཆབ་པོ་

སླན་ཅད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་ན། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པ་དང་། མ་བཅབས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་འཆགས་སོ། །མཐོལ་

ལོ་མི་འཆབ་བོ། སླན་ཅད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །ཇི་ལྟར་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་འཆགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། མི་འཆབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ།

བདག་ཀྱང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་འཆགས་སོ། །མཐོལ་ལོ་མི་འཆབ་བོ། སླན་ཅད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་ན། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་

སོར་འཆགས་པ་དང་། མི་འཆབ་པ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་ཀྱང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་འཆགས་སོ། །མཐོལ་ལོ་མི་འཆབ་བོ། །སླན་ཅད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །ཇི་ལྟར་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

เล่ม ๘๙ · หน้า 179a

སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པ་དང་། སོ་སོར་འཆགས་པ་དང་། སོ་སོར་འཆགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་ཀྱང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་འཆགས་

སོ། །མཐོལ་ལོ་མི་འཆབ་བོ། སླན་ཅད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པས། འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་

བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཕྱུག་པ་ནོར་ཆེ་བ། ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ། ས་ལེ་སྦྲམ་དང་། ནོར་དང་། ཡོ་བྱད་མང་བ། ཤིན་ཏུ་སྐྱིད་པ། བཞོན་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞོན་པ་རྣམས་

ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་རྣམས་དང་། ཁྱིམ་བདག་གི་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཕྱུག་པ། ནོར་ཆེ་བ།

ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ། ས་ལེ་སྦྲམ་དང་། ནོར་དང་། ཡོ་བྱད་མང་བ། ཤིན་ཏུ་སྐྱིད་པ། བཞོན་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞོན་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །

སུ་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། མཚུངས་པར་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་

དང་། མཚུངས་པར་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སུ་འཐབ་བྲལ་དང་། དགའ་ལྡན་དང་། འཕྲུལ་དགའ་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་དང་། །

เล่ม ๘๙ · หน้า 179b

ཚངས་རིས་དང་། ཚངས་པའི་མདུན་ན་འདོན་དང་། ཚངས་པ་ཀུན་འཁོར་དང་། ཚངས་ཆེན་དང་། འོད་ཆུང་དང་། ཚད་མེད་འོད་དང་། འོད་གསལ་དང་། དགེ་ཆུང་དང་། ཚད་མེད་དགེ་དང་། དགེ་རྒྱས་དང་། སྤྲིན་མེད་དང་། བསོད་ནམས་སྐྱེས་དང་། འབྲས་བུ་

ཆེ་དང་། སེམས་ཅན་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་། གྱ་ནོམ་སྣང་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་མཐོང་བ་དང་། མི་ཆེ་བ་དང་། མི་གདུང་བ་དང་། འོག་མིན་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། མཚུངས་པར་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་

བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་གཟུགས་མེད་པ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་རྣམས་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་རྣམས་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་རྣམས་དང་། འདུ་ཤེས་

མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། མཚུངས་པར་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་

དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་། འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་རིག་པ་

གསུམ་མམ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གམ། སྟོབས་རྣམས་སམ། དབང་པོ་རྣམས་སམ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའམ། ཉན་ཐོས་དབང་ཆེ་བར་གྲགས་པའམ། རང་བྱང་ཆུབ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་

སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །སུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མཚུངས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་

เล่ม ๘๙ · หน้า 180a

པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་འདི་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱའོ། །མི་བཅབ་པར་བྱའོ། །ཕྱིན་ཅད་ཀྱང་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་

ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཞན་དང་། གཞན་གྱིས་གཞན་སྐྱེའོ་གཞན་འགོག་གོ། །དེ་ལ་འདས་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་འགགས་པ་ཟད་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་དག་

ལ་ཡང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་འདུ་བྱེད་གང་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཡང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ། སེམས་ཅན་

མེད་པ། སྲོག་མེད་པ། གང་ཟག་མེད་པ། མ་སྐྱེས་པ། མ་འགགས་པ། འདུས་མ་བྱས་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་ལས་བྱུང་བ་ཡང་བདག་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་

གང་ལ་ལ་ཞིག་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་མེད་པའི་མཐའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་ལ་འཇུག་པ་འདི་ནི། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་རྒྱུན་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ནི་སོ་སོར་བཤགས་པའོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་

གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། སེམས་ཅན་གཞན་དག་

ཀྱང་རུང་སྟེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འཚལ་བས། ཇི་ལྟར་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བགྱི། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་འདི་

เล่ม ๘๙ · หน้า 180b

སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོས། ཉིན་ལན་གསུམ། མཚན་ལན་གསུམ་དུ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ལ། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཚིག་འདི་སྐད་དུ།

ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན་སེམས་ཅན་གང་སུ་དག་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་མངོན་པར་འདུས་བགྱིས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་

བའི་མཆོག་གིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དམ་པ་དང་། གཙོ་བོ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བླ་མ་དང་། བླ་ན་མེད་པ་དང་། ལྟག་ན་མེད་པ་དང་། མཉམ་པ་མེད་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་། མཉམ་པས་

རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན། སེམས་ཅན་གང་སུ་དག་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་མངོན་པར་འདུ་བགྱིད་པར་

འགྱུར་བ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་མཆོག་གིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནས། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་མི་མཉམ་པ་དང་། མཉམ་པའི་བར་གྱིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན་སེམས་ཅན་གང་སུ་དག་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་

བགྱི་བའི་དངོས་པོ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་མངོན་པར་འདུ་བགྱིད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་མཆོག་གིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནས། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་མི་མཉམ་པ་དང་། མཉམ་

པའི་བར་གྱིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་ད་ལྟར་ན། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་གི་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསྐལ་པ་བརྒྱས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་

ที่มาและสัญญาอนุญาต

ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ

สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน

README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

  • หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
  • ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด