འཕགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་བོ་དྷི་སཏྭ་པི་ཊ་ཀ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๔๑ · หน้า 113a
དེ་ལ་རྐང་པ་འདོར་ཞིང་བཏེག་པ་དང་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེ་ཡུད་ཙམ་ཞིག་ལམ་དུ་འཕགས་ཏེ། །སླར་བལྟས་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། རིགས་པ་མི་རིགས་ནམ་ཡང་མི་འགྲོགས་ཏེ། །ང་ལམ་རྒྱ་ཆེན་ཚུལ་ནི་གུད་ན་ཡོད། །ཁྱོད་ནི་མི་རིགས་
ང་ནི་རིགས་པ་སྟེ། །རིགས་པས་རྒྱལ་བའི་དྲུང་དུ་འགྲོ་བར་བྱ། །བསྐལ་པ་ཁྲག་ཁྲིག་མང་པོ་འདས་ཀྱང་ནི། །བརྒྱ་ལམ་དག་ན་མི་ཡི་ལུས་ཐོབ་ཅིང་། །བརྒྱ་ལམ་དག་ན་སངས་རྒྱས་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །དད་དང་ཤེས་རབ་དག་ཀྱང་བརྒྱ་ལམ་ཐོབ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཁྱེའུ་དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་
སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་ལྷ་བྱེ་བ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གིས་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཤེས་རབ་ཆེ། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་མཆོག་ཡིན་གྱིས། །མི་རིགས་རྣམས་ནི་ཕྱི་ནས་འོང་། །གྲོགས་པོ་རིགས་པ་ཁྱོད་བཞུད་ཅིག །ཤཱ་
རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེས་ལྷ་རྣམས་ལ་སླར་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། ཁྱེད་ཀྱིས་རིགས་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། །ཁྱེད་ཀྱིས་མི་རིགས་ཞེས་སྨྲས་པ། །རིགས་པའི་དོན་ནི་ཇི་ལྟ་བུ། །མི་རིགས་དོན་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བུ། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ལྷ་དེ་དག་གིས་ཁྱེའུ་དེ་ལ་སླར་ཚིགས་
སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་གང་གནས་པ། །དེ་དག་མངོན་འབྱུང་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །དེ་དག་མི་རིགས་རྨོངས་པ་སྟེ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་གནས། །འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་སྤངས་བྱས་ནས། །ཁྱིམ་མེད་པར་ནི་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །འཇིག་
རྟེན་འདི་ན་དེ་དག་རིགས། །དེ་དག་རིགས་ཞེས་རབ་ཏུ་བཤད། །ཤ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེས་ལྷ་དེ་དག་ལ་སླར་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ། །ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་ནི་མི་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟར་མི་རིགས་ཞེས་བྱ་བ། །ངས་ནི་དེ་དག་རབ་ཏུ་ཤེས། །དེ་ལྟར་
ཤཱ་རིའི་བུ་ཁྱེའུ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ། ཕྱིན་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 113b
རྣམ་པར་གཟིགས་དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་དག་གི་དོན་ཕྱིར་སྤྱོད། །རིགས་གསུམ་བདུད་རྩི་རབ་སྦྱིན་པ། །གླང་པོ་ཆེན་པོ་སེང་གེ་ཆེ། །རྟག་ཏུ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཇིག་རྟེན་སྣང་མཛད་ཤིན་ཏུ་དཀོན། །འཇིག་རྟེན་
མགོན་པོ་འོད་མཛད་པ། །ཨུ་དུམ་བ་རའི་མེ་ཏོག་བཞིན། །ཁ་དོག་ལྡན་ཞིང་དབྱིབས་མཛེས་པ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་ཉེ་བར་གཙེས། །འཕགས་པའི་ལམ་ལ་མི་མཁས་ཏེ། །ས་ཡི་སྟེང་ན་དམུས་ལོང་བཞིན། །ལམ་ངན་པར་ནི་རབ་ཏུ་རྒྱུག །མི་མཆོག་ཁྱོད་ནི་ཅི་འདྲ་
བར། །བདག་ནི་འཇིག་རྟེན་སངས་རྒྱས་གྱུར། །མེ་གསུམ་དག་གིས་ཚིག་པ་ཡི། །སྡུག་བསྔལ་བ་ལས་སེམས་ཅན་དགྲོལ། །སྲོག་ཆགས་བརྒྱ་པོ་འདི་ཀུན་ཀྱང་། །བདག་གི་སླད་དུ་མཆིས་པ་ལགས། འདི་དག་ལ་ནི་ཆོས་བསྟན་ཅིང་། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་
དགོད་དུ་གསོལ། །དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུ་ཁྱེའུ་དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་
བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་ཅིང་འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་ཆོས་སྟོན་པ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་པར་གྱུར་ཅིག །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་
པར་གཟིགས་ཀྱིས་སྲོག་ཆགས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་དེ་དག་གི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མཁྱེན་ནས་དེའི་ཚེ་འཛུམ་པ་མཛད་དོ། །འདི་ནི་ཆོས་ཉིད་དེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་གི་ཚེ་ན་འཛུམ་པ་མཛད་པ་དེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཁ་དོག་དུ་མ་ཁ་དོག་སྣ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 114a
ཚོགས་ཀྱི་འོད་ཟེར་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། ལེ་བརྒན་དང་། ཤེལ་དང་། དངུལ་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུ་བྱུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣང་བས་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་
ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་མངོན་པར་སོང་སྟེ། ཉི་མ་དང་། ཟླ་བའི་གཟི་བརྗིད་སྤ་བཀོང་ནས་སླར་ལོག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ལ་ལན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་བསྐོར་བ་བྱས་
ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་གཙུག་ཏུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་དེའི་ཞབས་འབྲིང་བ་དགེ་སློང་དེས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་འཛུམ་པ་མཛད་པ་མཐོང་ནས་སྟན་
ལས་ལངས་ཏེ། ཆོས་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ལ་བགོས་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་ལ་
ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་ཅིའི་རྒྱུ་བདེ་གཤེགས་ཅི་རྐྱེན་གྱིས། །གང་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་འཛུམ་མཛད་དེ། །རབ་ཏུ་མཛེས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་དཀོན་འབྱུང་བ། །རྣམ་གཟིགས་སངས་རྒྱས་མཆོག་ལ་བདག་ཞུའོ། །རྒྱུ་མ་མཆིས་ཤིང་རྐྱེན་མ་
མཆིས་པར་ནི། །རྐང་གཉིས་གཙོ་བོ་འཛུམ་པ་མི་མཛད་ན། །འཇིག་རྟེན་ཕན་པ་ཐུགས་བརྩེ་འཛུམ་མཛད་པ། །འདི་ཡི་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལགས་བདག་ལ་གསུངས། །ཐུབ་ཆེན་གྱི་ནི་སྤྱན་སྔར་མཆིས་པ་ཡི། །སྲོག་ཆགས་བརྒྱ་སྟོང་མཆིས་པ་འདི་དག་ཀྱང་། །རྣ་བ་བླགས་
ཏེ་མཆིས་ཤིང་ཉན་འཚལ་ན། །དེ་དག་ཐུགས་བརྩེའི་སླད་དུ་མགོན་པོས་གསུངས། །ཁྱོད་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱི་མིག་ལགས་ཏེ། །ཁྱོད་ནི་གནས་སྐྱབས་མགོན་དང་དཔུང་གཉེན་ལགས། །ཁྱོད་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད། །འཇིག་རྟེན་ཕན་པར་མཛད་ཅིང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 114b
ཐུགས་བརྩེ་བ། །ཁྱོད་ཀྱིས་འདས་ལ་རྟག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་འཇུག །ཁྱོད་ཀྱིས་མ་འོངས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་མཁྱེན། །སངས་རྒྱས་ཞིང་ན་ཅུང་ཟད་ཅི་མཆིས་པ། །བྱུང་བ་དག་ལའང་ཐེ་ཚོམ་མི་མངའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དུས་གསུམ་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །ཆོས་ཀྱི་རྗེ་ནི་
ཐམས་ཅད་འཛིན་པའི་གསུང་། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་འཛུམ་པ་མཛད་པ་འདི། །རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལགས་བདག་ནི་ཁྱོད་ལ་ཞུ། །ཁྱོད་ཀྱིས་འདིར་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཐམས་ཅད་ཆོད། །ཁྱོད་ནི་ཆོས་ཀུན་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་གསུང་འབྱིན་ཅིང་། །
སྲོག་ཆགས་མྱ་ངན་ཟུག་རྔུ་བསལ་དུ་གསོལ། །རབ་ཏུ་མགུ་ཞིང་དགའ་བའི་སེམས་རྒྱས་ནས། །སོར་མོ་བཅུ་རྣམས་ཐལ་མོ་རབ་སྦྱར་ཏེ། །འཛུམ་པ་མཛད་འདི་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལགས་པ། །ཆོས་རྗེ་ཁྱོད་ལ་བདག་ནི་དེ་ཞུའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་དེས་ཞབས་འབྲིང་བ་དགེ་སློང་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དགེ་སློང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁྱེའུ་འདི་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་ངོ་། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་མཐོང་
ངོ་། །བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་ཁྱེའུ་འདིས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་ལ་ཆོས་གོས་དང་། བསོད་སྙོམས་དང་། མལ་སྟན་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང་། ཡོ་བྱད་ཀྱིས་
སྟི་སྟང་བྱས། བླ་མར་བྱས། རིམ་གྲོར་བྱས། མཆོད་པར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ཁྱེའུ་འདིས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བཅུ་ལ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དོ། །དགེ་སློང་ཁྱོད་ཀྱིས་སྲོག་ཆགས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་འདི་དག་མཐོང་
ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་ངོ་། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་མཐོང་ངོ་། །བཀའ་སྩལ་པ། སྲོག་ཆགས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་འདི་དག་ནི་སྔོན་ཁྱེའུ་འདིའི་ཕ་མར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་སློང་ཁྱེའུ་འདིས་འདི་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་གང་དང་གང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 115a
དུ་སྐྱེས་པ་ན། གང་བདག་གི་ཕ་མར་གྱུར་པ་དེ་དག་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་ལ་དགོད་དོ། །ཡང་གཉིས་སུ་ན་དེ་དག་བུད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོར་མངོན་པར་མ་གྲུབ་ཅིག་ཅེས་བྱས་པས་དེ་དག་ད་ལྟར་ཁྱེའུ་དེའི་རྗེས་སུ་སློབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་ཀྱིས་ཞབས་འབྲིང་བ་དགེ་སློང་དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །དགེ་སློང་ཁྱོད་ཀྱི་མདུན་ན་ཁྱེའུ་འདི་དང་། །སྲོག་ཆགས་སྟོང་གནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་
སེམས་ཀྱིས། །ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་བདག་པོ་འདི་བཞིན་དུ། །གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨྲ་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བ་སྟེ། །དགེ་སློང་འདིས་ནི་སྔོན་གྱི་ཚེ་རབས་ལ། །ལྷར་བཅས་འཇིག་རྟེན་དག་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །འཇིག་རྟེན་རྣམ་འདྲེན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཀྱང་། །སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་བཞི་ལ་
རི་མོར་བྱས། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་འདི་ལ་ནི་རེ་བའི་ཕྱིར། །དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བཅུ་ཡིས། །བསྟན་པ་ལ་ནི་ཆེད་དུ་རབ་བྱུང་ནས། །དེ་ན་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་མཆོག་སྤྱད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྲོག་ཆགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་བཞི། །ང་མདུན་འདུག་པ་དེ་དག་
ཀུན་མཐོང་ངམ། །དེ་དག་སྔོན་ཆད་འདས་དུས་ཡངས་པ་ན། དེ་ཡི་མར་ནི་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་གོ །གང་དང་གར་སྐྱེས་ང་ཡི་མར་གྱུར་པ། །ཐམས་ཅད་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་བཀོད། །ཅི་ནས་བུད་མེད་དངོས་པོར་མ་གྱུར་ཞེས། །དེས་ནི་སྨོན་ལམ་འདི་འདྲ་བཏབ་
པར་གྱུར། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ཡི་རྗེས་སློབ་ཅིང་། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ནི་སེམས་ལ་གཞོལ་བར་གྱུར། །འདི་དག་རྐང་གཉིས་ཀྱི་ནི་མཆོག་འགྱུར་ཞེས། །དེ་དག་ལ་ནི་ངས་ལུང་བསྟན་པར་བྱ། །མ་འོངས་དུས་ན་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་འགྱུར་ཞིང་། །མི་མཆོག་ཏུ་ནི་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་དང་། །
དེ་དག་སྔོན་གྱི་སྤྱོད་པ་རབ་ཤེས་ཏེ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ནི་འཛུམ་པ་ངས་མཛད་དོ། །དེ་སྐད་ལུང་བསྟན་པ་ནི་ཐོས་གྱུར་ནས། །རྣམ་པར་གཟིགས་པ་འཇིག་རྟེན་སྤྱོད་པ་ལ། །ལྷ་དང་ཀླུ་དང་དེ་བཞིན་མི་རྣམས་དང་། །སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་རྣམས་ནི་དགའ་བར་འགྱུར། །ཤ་རིའི་བུ་དེ་ནས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 115b
ཁྱེའུ་དེ་དགའ་མགུ་རངས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། དགའ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་རིངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་གི་ཕ་མ་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས་རང་གི་ཕ་མ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །སྲོག་ཆགས་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་ཀུན། །སྔོན་ནི་བདག་གི་མར་གྱུར་ཏེ། །ཐམས་
ཅད་བྱང་ཆུབ་རབ་ཞུགས་ན། །ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་ནི་གང་དུ་འཇུག །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེའི་ཕ་མས་ཁྱེའུ་དེ་ལ་སླར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་དག་ཇི་ལྟ་བ། །དེ་ལྟར་ང་ཡི་སེམས་འཇུག་སྟེ། །ང་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འགྱུར། །འདི་ལ་ང་ནི་
ཐེ་ཚོམ་མེད། །གང་དུ་སྐྱེས་པར་ང་མ་འབྲལ། །ཁྱོད་ལ་གནས་ནི་འདི་སློང་གིས། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ང་ཐོབ་པར། །རྟག་ཏུ་ང་ནི་དྲན་པར་གྱིས། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེས་རང་གི་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་སྨྲས་སོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གིས་བསྐུལ་བ་རྣམས། །
དེ་དག་ཐོག་མར་སངས་རྒྱས་འགྱུར། །བདག་ནི་སྐྱེས་བུ་ཁ་ལོ་སྒྱུར། །འཇིག་རྟེན་སྒྲོན་མར་ཕྱིས་འགྱུར་བགྱི། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་ཁྱེའུ་ཞིག་བྱུང་བ་དེ་གཞན་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་ཐེ་ཚོམ་དང་ཡིད་གཉིས་ཟ་ན་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷའི་བུ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་འདི་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཁྱེའུ་དེར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཕྱིས་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཏུ་ལོག་པར་ལྟུང་བར་མ་སོང་
ངོ་། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འདས་པའི་འོག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རིགས་ལས་མངོན་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་དུས་ན་དེའི་ཡབ་ནི་གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་
འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ད་ལྟར་ངའི་ཡབ་ཟས་གཙང་མ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཡུམ་མུན་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ད་ལྟར་ངའི་ཡུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་བཞིན་ནོ། །དེའི་དུས་ན་མྱ་ངན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྲས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ད་ལྟར་ངའི་སྲས་སྒྲ་གཅན་
เล่ม ๔๑ · หน้า 116a
ཟིན་བཞིན་ཏེ། དེ་བྱུང་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་སྟེ། དེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་དེའི་འོད་ཀྱིས་དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་བཅུར་ཁྱབ་པར་
འགྱུར་རོ། །དེའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་དཔག་ཚད་བརྒྱར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཉན་ཐོས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་དང་། །བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དང་། བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་འདུས་པ་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཉན་ཐོས་བྱེ་བ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་འབའ་ཞིག་སྟེ། ཟག་པ་ཟད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་
པ། དབང་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ལ་བསམ་གཏན་པ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་དཀོན་མཆོག་གསུམ་འདུས་པ་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པ་འབྱུང་བ་དེ་སྙེད་ཀྱི་དེའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་འབྱུང་
སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྔོན་མར་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་གོ །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་བསྟན་ཏེ། ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལོ་བྱེ་བར་གནས་པར་འགྱུར། དེའི་རིང་
བསྲེལ་ཡང་རྒྱས་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ད་ང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་རིང་བསྲེལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པས་རྣམ་པར་བརྟག་པ། སྐྱེས་བུ་དམ་པས་བལྟ་བ། བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ། བརྩོན་
འགྲུས་མི་ཟློགས་པ་སྟེ། དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རབ་ཏུ་བརྩམ་པར་བྱ་བར་གྲངས་ཀྱིས་བགྲང་བ་དེ་སྙེད་དུ་བཙལ་ཞིང་བསྐལ་པ་དེ་སྙེད་དུ་ནི་འཁོར་བར་བྱའོ། །
བསྐལ་པ་དེ་སྙེད་དུ་ནི་མི་འཁོར་བར་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མི་བྱའི། །ཤཱ་རིའི་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གོ་ཆ་བགོ་བར་བྱ་སྟེ། འཁོར་བའི་མཐའ་མའི་མཐའ་ཇི་ཙམ་པར་བདག་འཁོར་བར་བྱ་བའི་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་ལྷོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་མི་ལྡོག་བརྟུལ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 116b
བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་གང་ཞེ་ན། བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེས་ཡོངས་སུ་གང་བ་ལ་རྒལ་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་འགྲོ་བར་སྤྲོ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པའོ། །དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེས་ཡོངས་སུ་གང་བ་ལ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་སྟེ། རྒལ་ཞིང་
འགྲོ་བར་སྤྲོ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པའོ། །གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེས་ཡོངས་སུ་གང་བ་ལ་རྒལ་ཞིང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཕྱིར་འགྲོ་བར་སྤྲོ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པའོ། །ཤཱ་རིའི་
བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ནི་གང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་རྟུལ་བསྐྱེད་པའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ནི། གང་གཞན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླ་བའི་ཕྱིར་རྟུལ་བསྐྱེད་པའོ། །ཤཱ་རིའི་
བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ནི་མི་ལྷོད་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། མི་ལྡོག་པ་དང་། བསམ་པ་དགེ་བ་དང་། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་རབ་ཏུ་ནོན་པས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བརྩོན་ཞིང་རྟུལ་བསྐྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ནི་གང་གོམ་པ་འདེག་ཅིང་འདོར་བ་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་གཏོང་སྟེ། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ཅིང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་མི་འགྲོ་བའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ནི་གང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྔོ་བ་སྟེ། དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་མི་ཟད་པར་འགྱུར་ཏེ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་སོང་བའི་ཆུ་ནི་བར་མ་དོར་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཤཱ་རིའི་
เล่ม ๔๑ · หน้า 117a
བུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡང་བར་མ་དོར་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པར་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ནི་དགེ་བའི་
རྩ་བ་དེ་དག་སྡུད་ཅིང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྣམ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྡུད་པས་དེའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནི་འདི་ལྟར་སློབ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དང་།
སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དང་། བསོད་ནམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་བོ། །བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་
དུ་གཏོགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་གཏན་པ་མེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་བྱས་ན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མཆོད་སྦྱིན་བརྒྱས་ནི་སྐུ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་གཅིག་མངོན་པར་འགྲུབ་བོ། །དེ་ལྟར་འཇུག་པས་མཚན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་
མངོན་པར་འགྲུབ་པོ། །མཚན་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་བོ། །མཛོད་སྤུར་གཏོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ལས་བརྒྱ་
ཕྲག་སྟོང་དུ་བསྒྲེས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་དབུའི་གཙུག་བལྟར་མི་མཐོང་བའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་མངོན་པར་འགྲུབ་པོ། །གཙུག་ཏོར་དུ་གཏོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་ལས་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་བསྒྲེས་པའི་བསོད་
ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དུང་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་སྟེ། འདོད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དུང་དེས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དབྱངས་ཀྱིས་གོ་བར་མཛད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོ་ཇི་ལྟ་བུར་མོས་ཤིང་འདུལ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 117b
བ་བཞིན་དུ་ཚིམ་པར་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་དཀའ་བས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་ཀྱང་བདག་གདོན་མི་ཟ་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པར་བྱས་ཏེ། མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱིས་གོ་བར་བྱའོ་ཞེས་སྤྲོ་ཞིང་། གོ་ཆ་མི་འདོར་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ནི་གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་
སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དེའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གི་ཆ་འམ། བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གི་ཆ་འམ། ཆར་རམ། བགྲང་བར་རམ། རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་
འགྲོའོ། །གོང་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ལྟར་གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དང་། དེ་དག་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་
ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དགྲ་བཅོམ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་བརྒྱས་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་
སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་སྟེ། རྒྱས་པར་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་
པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དེའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གི་ཆར་རམ། བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གི་ཆར་རམ། གྲངས་སུ་འམ། ཆར་རམ། བགྲང་བར་རམ། རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་འདི་ཐོས་ནས། མི་དང་མི་སྐྲག་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཡེ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 118a
ཤེས་དེ་ལ་འཇུག་པར་མོས་པ་བསྐྱེད་དེ། བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་རྩོམ་ཞིང་བྲི་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། རུས་པ་དང་། པགས་པ་དང་། ཤ་དང་། ཁྲག་དང་། ལུས་ཡོངས་སུ་སྐམས་པར་གྱུར་ཀྱང་སླའི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བརྩོན་འགྲུས་
ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བ་མ་ཉམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ལྟར་སློབ་སྟེ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདས་པའི་སེམས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་གཅིག་ཏུ་ཞུགས་པར་གྱུར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་ཅིང་མང་བར་གྱུར་ཏེ། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གང་བའི་སེམས་དེ་དག་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་གཅིག་ལ་འཇུག་པར་གྱུར་ལ། རྣམ་
གྲངས་འདིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་མང་པོ་ཚད་མེད་པར་གྱུར་ཀྱང་། དེ་ལ་བདག་གིས་དེ་འདྲ་བའི་ཤེས་རབ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ། འབད་པར་བྱ། བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པས་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་ཏུ་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་ཀུན་ཏུ་གདུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ། དུག་མེད་པར་བྱ། གཞོམ་པར་བྱ། དགྲོལ་བར་བྱ། ཐལ་བར་བྱ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་རབ་ཏུ་
དགོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་གང་དེ་ལ་རྟུལ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པ་ནི་གང་ལུས་ཀྱི་ལས་དགེ་བ་ལ་གནས་པ་དང་། ངག་གི་ལས་དགེ་བ་ལ་གནས་པ་དང་།
ཡིད་ཀྱི་ལས་དགེ་བ་ལ་གནས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་གང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་དང་ལྡན་པའོ། །ལུས་དང་། ངག་གི་བརྩོན་འགྲུས་པས་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཉིད་མཆོག་ཅེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་གང་ཞེ་ན།
เล่ม ๔๑ · หน้า 118b
གང་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་དང་གནས་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བྱང་ཆུབ་ལ་རྩོལ་བའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཉེ་བར་མ་ཞི་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བའོ། །
དེ་ལ་གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བདག་མེད་པ་ལ་བཟོད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའོ། །དེ་ལ་གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་འཁོར་བས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོའོ། །གནས་པ་ནི་
ཁམས་གསུམ་མི་དམིགས་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་ནོར་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ། །གནས་པ་ནི་སྦྱིན་པ་མི་སྙེམས་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པའོ། །གནས་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་སྙེམས་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་བཟོད་པས་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་པའོ། །
གནས་པ་ནི་སེམས་མི་འཁྲུག་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྩོམ་པའོ། །གནས་པ་ནི་སེམས་རབ་ཏུ་དབེན་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་བསམ་གཏན་སྒྲུབ་པའོ། །གནས་པ་ནི་སེམས་ངེས་པར་རྟོག་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཐོས་པས་མི་ངོམས་པའོ། །གནས་པ་
ནི་ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཐོས་པ་སྟོན་པའོ། །གནས་པ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །འཇུག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །གནས་པ་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་གཅོད་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཚངས་པའི་གནས་སོགས་
པའོ། །གནས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་སོ། །འཇུག་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །གནས་པ་ནི་ཟག་པ་ཟད་པ་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པར་བྱེད་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྒོམ་པའོ། །གནས་པ་ནི་དྲན་པ་མེད་པ་
དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའོ། །གནས་པ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་བྲལ་བའོ། །འཇུག་པ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའོ། །གནས་པ་ནི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་བྱ་བ་འཇུག་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་དབང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 119a
པོ་ལ་མཁས་པའོ། །གནས་པ་ནི་དབང་པོའི་ཆོས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་སྟོབས་སྒྲུབ་པའོ། །གནས་པ་ནི་མི་རྫི་བའི་གནས་སོ། །འཇུག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བའོ། །གནས་པ་ནི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་
སོ། །འཇུག་པ་ནི་ལམ་གྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །གནས་པ་ནི་གང་དུ་ཡང་མི་འགྲོ་བའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །གནས་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་སོ། །འཇུག་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཚོགས་སོ། །གནས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་རིག་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་
རྒྱུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ། །གནས་པ་ནི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་གཞན་གྱི་སྒྲ་ཐོས་པའོ། །གནས་པ་ནི་ཆོས་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་རྒྱན་ཏོ། །གནས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་དོ། །འཇུག་པ་ནི་ངག་གི་རྒྱན་ཏོ། །གནས་པ་ནི་འཕགས་པའི་མི་སྨྲ་
བའོ། །འཇུག་པ་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་མོས་པའོ། །གནས་པ་ནི་མི་བྱེད་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་བདུད་བཞི་རྣམ་པར་སྤོང་བའོ། །གནས་པ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་འདོར་བའོ། །འཇུག་པ་ནི་ཐབས་མཁས་པའོ། །གནས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བལྟའོ། །འཇུག་པ་ནི་
མི་དམིགས་པར་བལྟའོ། །གནས་པ་ནི་སྒྲོལ་བར་བལྟའོ། །འཇུག་པ་ནི་བརྡར་བལྟའོ། །གནས་པ་ནི་དོན་དུ་བལྟའོ། །འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་བརྩོན་འགྲུས་ལ་རྩོམ་པ་དང་། འབད་པ་དང་། རྟུལ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་
ཉམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་བརྩོན་འགྲུས་རྟུལ་བ་མ་ཉམས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཆོས་ལྔས་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཡིན་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ལྔ་པོ་གང་གིས་མངོན་པར་
འཕགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་མཉེས་པར་བྱེད་པས་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཡིན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སྟེན་པས་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཡིན། དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པས་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཡིན། ཇི་ལྟར་དགེ་བའི་ཆོས་བསྒྲུབས་པ་ཆུད་མི་ཟ་བས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 119b
མངོན་པར་འཕགས་པ་ཡིན། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་བསླབས་པས་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཡིན་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཆོས་ལྔས་མངོན་པར་འཕགས་པ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུ་མཆིས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་ཡོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། །
བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཇི་ལྟར་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལྔ་དང་ལྡན་པ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་མི་སྟེན་པ་དང་། དལ་བ་འབྱོར་པ་མི་རྙེད་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབས་
པ་ཆུད་གསོན་པ་དང་། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་མ་བསླབས་པ་ཡིན་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱའོ། །ཆོས་ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
ཁྱིམ་པ་རྒྱལ་པོའི་བཀྲབས་པར་འགྱུར། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྐྲག་པར་འགྱུར་ཞིང་སྐྱེ་བོ་མང་པོས་བདག་ཅག་གི་དོན་འདི་བགྱིར་གསོལ་ཞེས་དེ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང་། དེ་དག་ལ་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་ནས་དེ་མི་བྱེད་ཅིང་ཚིག་གི་དངོས་པོ་ཙམ་གྱི་བར་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།
ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་འདི་ནི་མཐོ་རིས་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་འདི་ནི་དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་དང་པོ་འདི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་ནི་ལུས་གསོ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་
འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཚེ་བ་ལ་ཆགས་པ་སྟེ། གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཚེ་བ་གང་ཞེ་ན།
เล่ม ๔๑ · หน้า 120a
ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མདུན་དུ་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ། ཐོག་མར་དགེ་བ། བར་དུ་དགེ་བ། ཐ་
མར་དགེ་བ། དོན་བཟང་པོ། ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ། མ་འདྲེས་པ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། ཡོངས་སུ་དག་པ། ཡོངས་སུ་བྱང་བ། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏེ། དེ་ལས་འཁོར་བཞི་འབྱུང་ངོ་། །འཁོར་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་སློང་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་
བསྙེན་དང་། དགེ་བསྙེན་མའོ། །དེ་ལ་དགེ་སློང་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་། དགེ་བསྙེན་མ་གྲོང་ངམ། གྲོང་ཁྱེར་རམ། ལྗོངས་སམ། ཡུལ་ལམ། ཕོ་བྲང་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་གནས་པར་གྱུར་པ་ལས་དེ་དག་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཉམས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་
གྲོང་ཁྱེར་ལ་འཚེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆགས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་ནས། མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱ་བའི་བར་དུའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་ལེགས་པར་བཤད་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་
ལ་གནས་པ་ཕ་མ་ལ་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང་། བུ་དང་། བུ་མོ་དང་། ཆུང་མ་དང་། སྲིང་མོ་ལ་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང་། མཛའ་བོ་དང་། ཉེ་དུ་དང་། སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་
ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཡུན་རིང་པོར་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་གསུམ་པོ་འདི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་ནས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་
ཡང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་བའོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་མདོ་སྡེ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་དག་འདོད་པ་ཉུང་བ་དང་། འཐུན་པ། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་དང་འཐུན་པ་ཐོས་ན་མི་དད་ཅིང་། གཞན་ཡང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 120b
ལྟ་བ་དེ་ཉིད་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་དང་། དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་སྨོད་ཅིང་མཉེས་པར་མི་བྱེད་དེ་སྨད་པའི་འགྲོ་བ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བའོ། །སྨད་པའི་འགྲོ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་
དང་། མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་ཡུལ་མི་དང་། ཡན་ལག་ཉམས་པ་དང་། ཀླ་ཀློ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བའི་སེམས་ཅན་གྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་བཞི་པ་འདི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། བློན་པོ་དང་། དེ་མ་ཡིན་པའི་འཁོར་གཞན་སྟོབས་ཆེན་པོ་ལ་རྟེན་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་དབང་ཕྱུག་གི་དབང་གིས་
སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་གཤེ་ཞིང་བརྒྱད་དེ། ཚིག་ངན་པ་རྩུབ་པོས་སྤྱོས་ཏེ། འཕྱས་འདོགས་ཤིང་འཐིང་སླད་བྱེད་དེ། ངག་གི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དེ་དང་ལྡན་པས་ངན་སོང་དུ་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་ལུས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་ལྔ་པ་འདི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པ་
ནི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ཡང་མི་སྟེན། དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་མི་འཐོབ། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡང་ཆུད་གསོན། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཡང་རྗེས་སུ་སློབ་
པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །ལས་ནི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །དེས་ནི་ཤེས་རབ་མི་འཕེལ་
འགྱུར། །བློ་ཡང་མྱུར་དུ་མ་རུང་འགྱུར། །མི་མཆོག་རྣམས་ནི་མཉེས་མི་བྱེད། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་སླུ་བ་སྟེ། །ཕོ་བྲང་འཁོར་གྱི་བཀྲབས་པ་ལྟར། །མི་དགེ་རྩ་བ་དེ་དག་གིས། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་མི་མཐོང་ངོ་། །བདག་གིས་ཕྲོགས་ཤིག་ལོངས་ཤིག་ཅེས། །སེམས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 121a
ཅན་རྣམས་ལ་འཇིགས་བསྐྱེད་དང་། །ཉེས་པའི་ལས་རྣམས་བྱས་གྱུར་ནས། །མི་མཆོག་རྣམས་ནི་མཉེས་མི་བྱེད། །དགེ་སློང་དང་ནི་དགེ་སློང་མ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་བྱས་སྡུག་བསྔལ་གྱུར། །སངས་རྒྱས་མང་པོ་མཉེས་མི་བྱེད། །དེ་ལ་དལ་བ་རྙེད་པར་
དཀའ། །ཕ་དང་མ་དང་ཆུང་མ་རྣམས། །ཆོས་སྤྱོད་པ་ཡི་བགེགས་བྱེད་དེ། །མྱུར་དུ་ཆོས་ཀྱང་མི་ཐོས་ཤིང་། །གཏི་མུག་གིས་ནི་བསྒྲིབས་པར་འགྱུར། །རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྲོ་བ་ལ། །བར་དུ་གཅོད་པ་བྱས་གྱུར་ནས། །སངས་རྒྱས་མང་པོ་མཉེས་མི་བྱེད། དེ་ལ་དལ་བ་མི་
འབྱུང་ངོ་། །གང་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་བསྔགས་པ། །འདི་ལྟ་བུ་ཡི་ཆོས་ཐོས་ནས། ཁྲོ་བ་དག་ནི་ཉེར་ལེན་ཅིང་། །འདི་ནི་ཆོས་མིན་ཞེས་ཀྱང་སྨྲ། །བར་ཆད་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་ཉེར་མི་འགྲོ། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྨད་བྱས་ནས། །དམུས་ལོང་རབ་
ཏུ་སྡུག་བསྔལ་འགྱུར། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེས་མི་མཐོང་། །མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་དད་མི་འགྱུར། །བུད་མེད་མ་ནིང་དམུས་ལོང་དང་། །ཁྱི་དང་བོང་བུ་རྣམས་སུ་འགྱུར། །གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་དང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བ་དག །བར་དུ་གཅོད་པ་རྣམ་
སྤངས་ནས། །བཟང་པོ་དག་གི་ལམ་རྣམས་སྒོམ། །ཕ་དང་མ་ནི་ཆོས་འདི་ལ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་སྦྱོར་བ་དང་། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་འབྱུང་བར། །མྱུར་བ་ཉིད་དུ་ལེན་དུ་འཇུག །མ་ནི་ཆོས་ལ་སྦྱར་བྱས་ན། །མྱུར་དུ་བཟང་པོའི་འགྲོ་བར་འགྲོ། །རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་
བསྔགས་པས་ན། །མྱུར་དུ་བྱང་ཆུབ་རྣམ་འཚང་རྒྱ། །ཤཱ་རིའི་བུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལྔ་དང་ལྡན་ན་སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ཡང་མི་སྟེན། དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་མི་འཐོབ། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབས་པའི་དགེ་
བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཆུད་ཟ་བར་བྱེད། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཡང་རྗེས་སུ་སློབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱའོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། འཆལ་པའི་ཚུལ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 121b
ཁྲིམས་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྨོད་པ་དང་། རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཐིབས་པོ་དང་། གཞན་གྱི་ཁྱིམ་ལ་ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་སྐྱེད་པ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལྔ་
པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་ལ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་མི་སྟེན་པ་དང་། གོང་མ་བཞིན་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་ཁྱི་ལྟོགས་པ་ཀེང་
རུས་ཤ་མེད་པ། ཁྲག་གིས་འབགས་པ་བླངས་ནས་དེ་སྲང་གི་སྒོ་ན་གནས་ཏེ། ཁ་ཆུས་གོས་པ་དེ་འཆའ་བ་ལས་དེ་ནས་རྒྱལ་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་དང་། བྲམ་ཟེ་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་དང་། ཁྱིམ་བདག་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཁྱི་ལྟོགས་པ་དེ་ལོགས་སུ་འོང་བ་ཁྱི་དེས་
རྒྱང་མ་ནས་འོང་བ་མཐོང་བ་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ནི་བདག་གི་ཁ་ཟས་རོ་ཞིམ་པོ་འདི་འཕྲོག་པ་ཞིག་གོ་སྙམ་ནས་དེ་ཤིན་ཏུ་ཟུགས་ཤིང་མིག་ཚུགས་སུ་ལྟ་ལ། དྲང་བསྙེར་ཏེ། སྐད་ཆེར་ཟུགས་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྐྱེས་བུ་དེ་ཀེང་རུས་ཤ་མེད་པ་ཁྲག་གིས་
འབགས་པ་དེ་འདོད་པ་ཡིན་ནམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་མ་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་མ་ལགས་སོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱི་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ཟུགས་ཤིང་མིག་ཚུགས་སུ་ལྟ་ལ་དྲང་བསྙེར་ཏེ། ། སྐད་ཆེར་ཟུགས།
གསོལ་པ། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་གི་ཟས་རོ་ཞིམ་པོ་འདི་འཕྲོག་པ་ཞིག་གོ་སྙམ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་ཟུགས་ཤིང་མིག་ཚུགས་སུ་ལྟ་ལ་དྲང་བསྙེར་ཏེ། སྐད་ཆེར་ཟུགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་གང་ཁྱིམ་གྱི་སེར་སྣ་ལ་བརྩོན་པ། བཤང་བ་
དང་། གཅི་བས་ཀུན་ཏུ་བསྐོར་བ་ལ་ཆགས་པའི་དགེ་སློང་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་བུའི་དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་ནས་དེས་ཆུད་ཟོས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་ངས་ཁྱི་དང་འདྲའོ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་དག་འབའ་ཞིག་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལྟ་བུའི་བརྗོད་
เล่ม ๔๑ · หน้า 122a
པའི་གནས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་དག་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བ་དེ་དག་ནི་བདག་གི་ཤ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཏོང་ན་གཞན་གྱི་ཁྱིམ་ལ་རྟོག་ཅིང་བསྙེན་
པའི་ཕྱིར་ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་སྐྱེས་བུ་གཏི་མུག་དེ་དག་འཚོ་བའི་ཕྱིར་ཟང་ཟིང་དང་། བྲན་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཟང་ཟིང་ལྷུར་བྱེད་ཅིང་ཟས་དང་། སྲོག་ལ་ལྷུར་བྱེད་པ། རྟོག་ཅིང་བསྙེན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ཁྱིམ་ལ་ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་
སྐྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་བརྩོན་པའི་དགེ་སློང་མཐོང་ན། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་སྐྱེད་དེ་བདག་ནི་སྔོན་ཆད་འདིར་ཤེས་ན་ཕྱི་མ་འདི་ག་ལས་འོངས་པ་ཞིག །འདི་ནི་སྔོན་བདག་དང་འཐམས་པ་ཡིན་ན་ཕྱི་མ་འདི་ག་ལས་འོངས་པ་ཞིག་ཅེས་ཟེར་ཞིང་གལ་ཏེ་དེའི་ཁྱིམ་བདག་
དེ་དག་གིས་ལྷུང་བཟེད་དང་། ཆོས་གོས་དང་། བསོད་སྙོམས་དམ་བཅས་པར་གྱུར་པ་དང་། མལ་སྟན་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང་། ཡོ་བྱད་ཁས་བླངས་པར་གྱུར་པ་རྣམས་སྔོན་ནི་བདག་དང་དམ་བཅས་པར་གྱུར་མོད་ཀྱི་ཕྱིས་འོངས་ནས་སྦྱིན་པར་མི་འགྱུར་གྲང་སྙམ་ནས་དེ་དེ་ལ་
ཉེས་པ་གསུམ་སྐྱེད་དེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། གནས་ལ་ཉེས་པ་སྐྱེད་དེ། གནས་དེ་ནས་འགྲོའོ་སྙམ་སེམས་པ་དང་། ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་ཤིང་། ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་ཤེས་ལ། གང་ཅུང་ཟད་སྟེན་པ་ཡང་མི་བརྟེན་པ་དང་། དེ་ཁྱིམ་པ་ལ་ཉེས་པ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དེ་དགེ་
སློང་དེ་གནས་གསུམ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། གནས་ཀྱི་ཉེས་པ་བརྗོད་པ་དང་། ཉམས་མི་དགའ་བ་རྗོད་ཅིང་ཁྱིམ་གཏོང་བར་བྱེད་པ་དང་། མི་བདེན་པའི་གཏམ་ཟེར་ཞིང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་དག་གཡོ་བྱེད་དོ་ཞེས་ཡིད་རྟོན་པའི་སྦྱོར་བས་དམ་བཅའ་བར་བྱ་
བའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་ཁྱིམ་ལ་སེར་སྣ་བྱེད་པ་ཆོས་དཀར་པོ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཁྱིམ་ལ་སེར་སྣ་བྱེད་པ་ལ་གནས་པ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་སྡོམ་པ་དང་། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 122b
དཔའ་ཡོངས་སུ་བཏང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་སློབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་བཞི་པ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་སྔོན་བྱུང་བ་
འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་ཡང་ཆེས་གྲངས་མེད་པ། ཡངས་པ། ཚད་མེད་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། རིག་
པ་དང་། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལོ་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཉན་ཐོས་ཀྱང་བྱེ་བ་ཁྲག་
ཁྲིག་ཕྲག་དགུ་བཅུའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་འདུས་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ། དབང་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ནས་སེམས་ཀྱི་དབང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ་ཤ་སྟག་གི་བར་དུའོ། །ཡང་དེའི་
ཚེ་ཁྱིམ་བདག་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱུག་ཅིང་ནོར་ཆེ་བ། ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་ཞིང་ལོངས་སྤྱོད་མང་བ། བདག་དབང་བ་མང་བ། ནོར་དང་ཡོ་བྱད་མང་པོ་དང་ལྡན་ཞིང་འགྲོན་བུ་དང་། གསེར་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བཻདཱུརྱ་དང་། དུང་དང་། མན་ཤེལ་དང་།
བྱི་རུ་དང་། དངུལ་དང་། ས་ལེ་སྦྲམ་མང་པོ་དང་ལྡན་པ། བྲན་ཕོ་དང་། བྲན་མོ་དང་། ལས་བྱེད་པ་དང་། ཞོ་ཤས་འཚོ་བ་མང་ཞིང་གླང་པོ་ཆེ་དང་། རྟ་དང་། ར་ལུག་མང་བ། ནོར་དང་། འབྲུ་དང་། མཛོད་དང་། བང་བ་མང་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེའི་ཁྱེའུ་དེ་
གཟུགས་བཟང་བ། མཛེས་པ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་བཟང་པོ་རྒྱས་པའི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་སྡོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་བྱུང་སྟེ། དེ་གཉིས་དུས་གཞན་ཞིག་ན་ཁང་ཏོག་ཏུ་དོང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 123a
བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་པ་དེ་སྔ་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་གོས་དང་ཤམ་ཐབས་མནབས། ལྷུང་བཟེད་བསྣམས་ཏེ། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་གྱིས་བསྐོར་ཅིང་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་གྱིས་མདུན་དུ་
བདར་ནས་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་གྲོང་ཁྱེར་དེར་གཤེགས་པ་དང་། མཛེས་པ་དགའ་བར་འགྱུར་བ། དབང་པོ་ཞི་བ། ཡིད་ཞི་བ། །མཆོག་ཏུ་དུལ་བ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་མཆོག་ཐོབ་པ། ཤིན་ཏུ་དུལ་ཞིང་ཞི་གནས་ཐོབ་པ། དབང་པོ་དུལ་ཅིང་སྦས་པ་གླང་པོ་ལྟར་རབ་ཏུ་དུལ་བ།
མཚོ་ལྟར་དང་ཞིང་རྙོག་པ་མེད་ལ་གསལ་བ། གསེར་གྱི་མཆོད་སྡོང་ལྟ་བུ། ས་ལེ་སྦྲམ་གྱི་རི་ལྟ་བུ། རིན་པོ་ཆེས་ཡོངས་སུ་གང་བའི་མཚོ་ལྟ་བུ། ལྷས་ཀུན་ནས་བསྐོར་བའི་བརྒྱ་བྱིན་ལྟ་བུ། ཡིད་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཚངས་པ་ལྟ་བུའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་
བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་མཛེས་ཤིང་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དེ་རྒྱང་མ་ནས་བྱོན་པ་ཁྱེའུ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་མཐོང་ངོ་། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ན་གང་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞོན་ནུ་དེས་དང་པོ་ཉིད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་
པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་སྔར་མཐོང་ནས་དེས་ནུ་བོ་དེ་ལ་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱལ་པོ་འདི་ལྟ་བུ་མཛེས་པ་ནུ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྔོན་ནམ་ཡང་རེས་འགའ་མཐོང་ངམ། དེས་ཕུ་བོ་ལ་ཕུ་བོ་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱལ་པོ་མཛེས་པ་འདི་ལྟ་བུ་བདག་གིས་སྔོན་ལན་
འགའ་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་དང་། དེས་ནུ་བོ་ང་ནི་འདི་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་བྱའོ་ཞེས་དེ་སྐད་སྨྲས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །སྡོམ་པ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན། །དེ་འདྲ་བར་ནི་
བདག་བསྒྱུར་ཏེ། །བདག་ནི་དེ་བས་མང་བ་ཡི། །དགེ་སློང་དགེ་འདུན་བསྡུ་བར་བྱ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ནི་ལམ་གྱི་ཕྱིར། ཟས་དང་སྐོམ་ནི་མི་བཟའོ། །སྡོམ་པ་འདི་ནི་རྒྱལ་བ་སྟེ། །བདག་ནི་ཁྱིམ་འདིར་དགའ་བ་མེད། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་མཆོག་འདི་ནི། །སྐར་མང་དབུས་ན་ཟླ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 123b
བ་བཞིན། །མཐོང་ནས་དད་པར་སུ་མི་འགྱུར། །ཁྱིམ་ནས་མི་འབྱུང་སུ་ཞིག་ཡོད། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ལ་སླར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །ཚིག་ཏུ་བྱས་པས་མི་འགྱུར་གྱིས། །སྒྲ་བོ་ཆེ་ནི་མ་འབྱིན་ཅིག །ང་ནི་ཚིག་ཏུ་མི་སྨྲ་སྟེ། །འཚང་རྒྱ་
གང་མྱུར་ཤེས་པར་བྱ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་སླར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །བདག་ཉིད་སེར་སྣ་སེམས་པ་དང་། །ཞུམ་པ་དག་གི་ལམ་མིན་ཏེ། །མི་མཆོག་སངས་རྒྱས་འགྱུར་རོ་ཞེས། །བཟང་པོའི་སྒྲ་ནི་བདག་གིས་
བསྒྲག །བདག་ནོར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བ། །སེར་སྣ་ཅན་གྱི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་མི་སྨྲ་མི་བྱ་སྟེ། །བདག་གཏོང་ནོར་ལྟ་ག་ལ་ཞིག །ཁྱིམ་འདི་དག་ནི་ཁྱོད་ཀྱིའོ། །ང་ནི་བྱང་ཆུབ་ལམ་ཕྱིར་འགྲོ། །ཁྱིམ་དང་ནོར་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་སྟེ། །བདག་ནི་སངས་རྒྱས་དགའ་བའོ། །
སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མཆོག་གི་མཚན། །འདི་འདྲ་བདག་མཐོང་གྱུར་ན། །ལྟ་བ་ཉམས་པ་མ་གཏོགས་པར། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ནི་སུ་མི་ཚོལ། །ཁྱིམ་དག་དང་ནི་ནོར་རྣམས་དང་། །ཕ་དང་མ་དང་གཉེན་རྣམས་དང་། །བདག་གིས་དེ་དག་ཀུན་སྤངས་ཏེ། །སངས་རྒྱས་
དྲུང་དུ་འགྲོ་བར་བྱ། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་འོད་མཛད་པའི། །འཇིག་རྟེན་སྣང་མཛད་རབ་ཏུ་དཀོན། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་དུ་ཡང་། །དེ་ནི་ཐོས་པར་ཤིན་ཏུ་དཀོན། །ནམ་མཁའ་དག་པའི་ཟླ་བ་ནི། །ས་ལ་ལམ་མེར་འདུག་པ་ལྟར། །རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་ཞུགས་ནས། །
དགེ་སློང་དགེ་འདུན་མདུན་དུ་བྱས། །འོད་ཟེར་སྟོང་པའི་ཉི་མ་ནི། །བར་སྣང་གནས་ན་ལྷང་ངེ་བ། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་སྲས་དབུས་ན། །ཀུན་ནས་རབ་ཏུ་མཛེས་པར་སྣང་། །རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ནི། །རིན་ཆེན་བདག་ཉིད་མཛེས་པར་སྣང་། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་མཛེས་
པ་ཡང་། །དགེ་སློང་དགེ་འདུན་མདུན་དུ་བྱས། །སྐུ་ཡི་གཟི་བརྗིད་འབར་བ་ནི། །འགྲོ་བ་འདི་དག་རྣམས་ལ་སྣང་། །གཟི་བརྗིད་ཕུང་པོའི་གཟུགས་ཅན་ཏེ། །རྐང་གཉིས་དམ་པ་དེ་མཛེས་སོ། །ལྷ་དང་ཀླུ་དང་མི་རྣམས་ནི། །རྫུ་འཕྲུལ་དག་གིས་རབ་སྡུད་ཅིང་། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 124a
རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་ཞུགས་ནས། །ཆོ་འཕྲུལ་དག་ནི་རྣམ་པར་སྟོན། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསོད་ནམས་དམ་མཆོག་མཚན། །ཆོས་ཀྱི་བདག་པོ་འདི་འདྲ་མཐོང་ནས་ནི། །བྱིས་པ་མ་བསླབས་པ་དག་མ་གཏོགས་པར། །ཐེག་པ་དམན་ལ་སུ་ཞིག་འཇུག་པར་
འགྱུར། །ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་རབ་ཏུ་མཛེས་བྱུང་བ། །མི་མཆོག་འདི་ནི་བདག་གིས་མཐོང་བས་ན། །བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ནི་མངོན་པར་ཞུགས་གྱུར་ནས། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་
འདི་དག་སྨྲས་སོ། །བདག་ནི་ལེ་ལོའི་ལམ་དག་ནས། །སངས་རྒྱས་དྲུང་དུ་མི་འགྲོ་སྟེ། །ཁང་ཏོག་འདི་ནས་ཕྱི་རོལ་དུ། །བདག་གིས་ལུས་ནི་མཆོང་བར་བྱ། །བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་བསལ་གྱུར་ནས། །སྲོག་ལ་བལྟ་བར་མི་བྱ་སྟེ། །ཡེ་ཤེས་མཆོག་ནི་ཡོངས་བཅོལ་ཞིང་། །
སངས་རྒྱས་དྲུང་དུ་འགྲོ་བར་བྱ། །ཕ་ལ་ཆགས་དང་མ་ལ་ཆགས། །ཁྱིམ་ལ་ཆགས་པ་མི་བཟད་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་ནས། །སངས་རྒྱས་དྲུང་དུ་འགྲོ་བར་བྱ། །འདི་འདྲར་འགྱུར་བར་གང་འདོད་པ། །དེ་ནི་སངས་རྒྱས་དགའ་བ་ཡིན། །རིན་པོ་ཆེ་ནི་ཀུན་
སྤངས་ནས། །ཁྱིམ་མེད་པར་ནི་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །དེ་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ནི་ཁྱིམ་གྱི་སྐས་ལས་བབས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་ངོ་། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་
ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ནི་ཁང་ཏོག་དེ་ནས་མཆོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་འཕགས་ག་ལ་བ་དེར་ཤིན་ཏུ་མྱུར་དུ་སོང་ངོ་། །ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ནི་ཕྱི་ནས་སོང་ངོ་། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་ན་བཟའ་སྲང་བྱེ་བ་རི་བ་ཕུལ་ཏེ།
དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །བདག་ནི་གཟུགས་རྣམས་ཚོལ་བའི་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་ན་བཟའ་འབུལ་མ་ལགས། །མི་མཆོག་དག་ནི་ཅི་འདྲ་བ། །དེ་འདྲ་བར་ནི་འགྱུར་བར་བགྱི། །ཡེ་ཤེས་ཕུང་པོ་ལྡན་པ་དང་། །བརྩོན་འགྲུས་སྟོབས་ལ་རབ་གནས་ཤིང་། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 124b
སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མཚན་མངའ་བ། །རྐང་གཉིས་དམ་པར་གྱུར་པར་ཤོག །སྟོབས་བཅུ་རྣམས་དང་ལྡན་གྱུར་ཅིང་། །མི་འཇིགས་པ་ལ་རབ་གནས་པ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཅི་འདྲ་བར། །དེ་འདྲ་བར་ནི་འགྱུར་བར་ཤོག །ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་གང་མཁྱེན་པ་དང་། །གང་ལ་བཞུགས་
པར་ལྷང་ངེ་བར། །བྱང་ཆུབ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ནས། །བདག་ནི་ཆོས་དེ་སྟོན་པར་ཤོག །བདག་ནི་གཟུགས་རྣམས་མངོན་པར་ཚོལ་བའི་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་ན་བཟའ་མཆོག་འབུལ་མ་ལགས། །ལྷར་བཅས་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་ཞི་བ་
མངོན་པར་ཚོལ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་མཆོག་དེར་གནས་ཤིང་། །ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་ཀུན་གྱིས་མི་གཡོས་པ། །ཆོས་དེ་ཉིད་ནི་མངོན་པར་འཚལ་བའི་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་ལ་ནི་ན་བཟའ་མཆོག་འབུལ་ལོ། །ལྷར་བཅས་འཇིག་རྟེན་དག་ལ་སྨན་པའི་ཕྱིར། །གང་ན་སྐྱེ་རྒ་ན་
འཆི་མ་མཆིས་ཤིང་། །མྱ་ངན་དང་ནི་སྨྲེ་སྔགས་མ་མཆིས་པ། །ཞི་བའི་ཆོས་དེ་བདག་ནི་སྟོན་པར་ཤོག །གང་ན་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་མ་མཆིས་ཤིང་། །གཏི་མུག་མ་མཆིས་སྲེད་པ་མ་མཆིས་པ། །བསིལ་དངོས་བདུད་རྩི་འདུས་མ་བགྱིས་པ་དེ། །བདག་ནི་བྱང་ཆུབ་སངས་རྒྱས་
སྟོན་པར་ཤོག །གང་ལ་ཁྱོད་བཞུགས་སེམས་ཅན་ལྷ་ཀླུ་དང་། །དེ་བཞིན་མི་དང་སེམས་མེད་དངོས་པོ་དང་། །དེ་ལྟར་སེམས་དང་ལྡན་པ་རབ་འདུད་པ། །བདག་ནི་ཞི་བའི་ཆོས་དེ་སྟོན་པར་ཤོག །གར་གནས་སངས་རྒྱས་ཞིང་དུ་སྣང་བ་དང་། །ཕྱོགས་བཞི་དག་ན་ཀུན་དུ་སྣང་བ་
དང་། །མུན་པ་ཆེན་པོར་འོད་ཟེར་ཕུང་ལྟ་བུའི། །བསིལ་དངོས་བདུད་རྩི་དེ་ལ་རེག་པར་ཤོག །འདོད་པའི་ཁམས་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དག་དང་། །དེ་བཞིན་གཟུགས་མེད་ཁམས་ལ་རྟག་མི་གནས། །དགའ་དང་མི་དགའ་ཐམས་ཅད་རབ་དབེན་པའི། །ཆོས་ཀྱི་དམ་པ་དེ་ནི་
བདག་སྟོན་ཤོག །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་པ་དེ་ལ་ཤིང་ལྷམ་སར་པ་ཟུང་ཅིག་ཕུལ་ལོ། །ཕུལ་ནས་ཀྱང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 125a
སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གནས་རྟེན་དང་། །དཔུང་གཉན་མགོན་དུ་གྱུར་པར་ཤོག །ངན་པའི་ལམ་དུ་མི་མཆི་ཞིང་། །རྟག་ཏུ་ལམ་རྣམས་སྟོན་པར་ཤོག །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་འདི། །འདོད་པ་ནམ་ཡང་སྟེན་མ་གྱུར། འདུས་བྱས་དག་ཀྱང་རྣམ་སྤངས་
ནས། །རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་རྙེད་གྱུར། །འཇིག་རྟེན་སྣང་མཛད་མཐོང་ནས་ཀྱང་། །རྐང་གཉིས་དམ་པ་མཆོད་པར་གྱུར། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཡོངས་སུ་བཅོལ། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་སྤོས་རྣམས་དང་། །
རྒྱལ་མཚན་དག་དང་གདུགས་རྣམས་ཀྱིས། །གླང་པོ་ཆེན་པོ་བཀུར་སྟི་བགྱི། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །ཆོས་གོས་དག་དང་བསོད་སྙོམས་དང་། །མལ་སྟན་རྣམས་དང་གདིང་བ་ཡིས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མཆོད་པར་བགྱི། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །
རྔ་དང་དུང་དང་རྔ་ཆེན་དང་། །སིལ་སྙན་དག་དང་པི་བང་གིས། །འཇིག་རྟེན་སྣང་མཛད་མཆོད་པར་ཤོག །བཟའ་བ་དང་ནི་བཅའ་བ་དང་། །དུས་ཀྱིས་མ་ཕྱེ་བཟའ་བ་རྣམས། །དེ་དག་གིས་ནི་འཇིག་རྟེན་མགོན། །སྐྱོབ་པ་བདག་གིས་མཆོད་པ་བགྱི། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་
པའི་ཕྱིར། །མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེན་བགྱིས་གྱུར་ནས། །དེ་ཉིད་དུ་ནི་རབ་བྱུང་སྟེ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་བདག་གིས་སྤྱད། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱི་མགོན་དུ་བདག་གྱུར་ཅིག །བདག་ནི་ལམ་གོལ་ནམ་ཡང་འགྲོ་མ་གྱུར། །ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་ལམ་མཆོག་རབ་གནས་ནས། །བདག་གིས་སྲོག་
ཆགས་བྱེ་བ་དེ་ཉིད་དགྲོལ། །དམན་ལ་འཕགས་མིན་མཆོག་ཏུ་སྨད་པ་ཡི། །འདོད་ལ་བདག་ནི་ནམ་ཡང་སྟེན་མ་འགྱུར། །བག་མེད་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤངས་གྱུར་ནས། །བདག་ནི་རྟག་ཏུ་བག་ཡོད་གྱུར་པར་ཤོག །མི་ཁོམ་བརྒྱད་ལམ་ནམ་ཡང་སྐྱེ་མ་འགྱུར། །རྟག་ཏུ་དང་
བའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་གྱུར་ཅིང་། །སྐྱེས་པར་གྱུར་ནས་མི་མཆོག་རྣམས་མཐོང་ལ། །མཐོང་ནས་དེ་ལ་བདག་ནི་དད་པར་ཤོག །འདི་འདྲའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་བཙལ་བའི་ཕྱིར། །དང་བའི་སེམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་དང་། །བྱུག་པ་དག་དང་རྫ་རྔ་རྔ་ཆེན་དང་། །རྔ་དང་གླིང་བུ་དག་གིས་རི་མོར་
เล่ม ๔๑ · หน้า 125b
བགྱི། །བསྐལ་པ་བྱེ་མང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི། །མཆོད་པ་ཆེན་པོ་དག་ནི་བགྱིས་གྱུར་ནས། །མྱུར་དུ་འདོད་པ་སྤངས་ཏེ་རབ་བྱུང་ལ། །ཚངས་པར་སྤྱད་པ་བདག་ནི་སྤྱོད་པར་ཤོག །དེ་དག་ས་ཕྱོགས་གང་དུ་འདུག་སྟེ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་གླུའི་དབྱངས་ཀྱིས་བསྟོད་པའི་ས་ཕྱོགས་དེར་ཙན་དན་དམར་པོ་ལས་བྱས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་རྒྱར་དཔག་ཚད་བཞི། འཕང་དུ་དཔག་ཚད་ཕྱེད་པ་བྱས་ཏེ། དེ་དག་
གིས་གཙུག་ལག་ཁང་དེ་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཕུལ་ལོ། །ཕུལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །གནས་པ་གང་ལ་ཁྱོད་ནི་བཞུགས་གྱུར་པས། །སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བས་བཞི་པོ་
གང་བསྔགས་པ། །གནས་པ་དེ་ནི་བཙལ་བར་བགྱི་བའི་ཕྱིར། །གཙུག་ལག་ཁང་འདི་བདེ་བར་གཤེགས་ལ་འབུལ། །གནས་པ་དག་ནི་གང་ལ་རྟག་བཞུགས་ན། །འདས་དང་མ་འོངས་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡི། །སེམས་ནི་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བས་མི་འཚལ་བའི། །སྤྱོད་པ་དེ་ནི་བདག་
གིས་བཙལ་བར་བགྱི། །སྤྱོད་པ་གང་དག་ཕ་རོལ་སོན་པ་ནི། །ཡང་དག་སྤོང་དང་དེ་བཞིན་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་། །མཆོག་བཞི་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་ཡང་དག་རིག །སྤྱོད་པ་དེ་དག་བདག་གིས་བཙལ་བར་བགྱི། །དེ་དག་གིས་གཙུག་ལག་ཁང་དེ་ཉིད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་དེ་དང་། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དུ་བཅས་པ་ལ་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཀྱི་བར་དུ་བསྟི་སྟང་དུ་བྱེད། བླ་མར་བྱེད། རི་མོར་བྱེད། མཆོད་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་གིས་གཙུག་ལག་ཁང་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དུ་བཅས་པ་ལ་བསྟི་སྟང་དུ་
བྱས། བླ་མར་བྱས། རི་མོར་བྱས། མཆོད་པ་བྱས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དྲུང་དུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ནས་གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ཏེ། དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་དགེ་བའི་ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པར་གྱུར་ཏེ། དགེ་བའི་ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་ཡིད་
เล่ม ๔๑ · หน้า 126a
བརྩོན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་འོད་བྱེད་པར། །བདག་ནི་དང་པོར་སྔར་གྱུར་ཅིག །ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། དེད་དཔོན་མི་ཡི་གཙོ་བོར་ཡང་། །བདག་ནི་དང་པོར་སྔར་གྱུར་ཅིག །དེ་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་གང་སྡོམ་
པ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་སྤྱན་སྔར་འདུག་ནས་ཡིད་མ་བཅས་པ། སྟན་དག་ལ་ཡང་མི་འདུག་ཅིང་། །བདག་ནི་མལ་དུ་མི་ཉལ་ལོ། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་དོན་འཚལ་
ཕྱིར། །བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་ལམ་བཙལ་ལོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡང་ལུས་དང་ནི། །སྲོག་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྤངས་བགྱིས་ཏེ། །ལེ་ལོ་དག་ནི་ཀུན་སྤངས་ནས། །བྱང་ཆུབ་དམ་པ་བཙལ་བར་བགྱི། །ཤ་རྣམས་དང་ནི་དེ་བཞིན་ཁྲག་རྣམས་དང་། །པགས་པ་དང་ནི་རྒྱུས་སྐམས་སྲོག་བོར་
ཏེ། །ལེ་ལོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤངས་བགྱིས་ནས། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བགྱི། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྡོམ་པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་
སོ། །བདག་ཅག་གཉིས་ནི་འདུས་གྱུར་ནས། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་རྣམས་སྤྱད་ཅིང་། །བརྩོན་འགྲུས་དམ་པ་བརྩམ་པར་བྱ། །ལུས་རྣམས་དང་ནི་དེ་བཞིན་སྲོག་བོར་ཏེ། །ཤ་དང་ཁྲག་ནི་རྟག་ཏུ་སྐམས་གྱུར་ཀྱང་། །སྲིད་པ་སྟོང་དུ་ཁྱོད་ཀྱི་རྗེས་
སློབ་ཅིང་། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བྱ། །གང་དུ་ཆོས་ཀྱི་བདག་པོ་བཞུགས་མཛེས་པའི། །ཡེ་ཤེས་དམ་པ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བྱ་ཞིང་། །དགོན་པའི་གནས་ཀྱི་རི་དང་ཆུ་དྲུང་དུ། །ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་བྱ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སྡོམ་པ་དང་། སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེ་གོལ་གཏོགས་པ་སྲིད་དུ་ཡང་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་ཀྱིས་ནོན་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཉལ་ལོ་སྙམ་དུ་ཉལ་བའི་སེམས་མ་བསྐྱེད་དོ། །ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་འདུག་གོ་སྙམ་དུ་སྟན་འདོད་
เล่ม ๔๑ · หน้า 126b
པར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་གཉིས་བཤད་པ་དང་། གཅི་བའི་ཚེ་མ་གཏོགས་པར་ལོ་སྟོང་དུ་ཐ་ན་ལན་འགའ་ཡང་ཙོག་ཙོག་པོར་མ་འདུག་གོ །ནམ་ཁ་ཟས་ཟ་བ་ན་ཡང་འགྲེང་བཞིན་དུ་ཁམ་གསུམ་གསུམ་ཙམ་ཟ་ཞིང་ཆུ་ཕོར་གང་ཙམ་འཐུང་ངོ་། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་
ཁ་ཟས་འདོད་པའམ། བཀྲེས་ན་མྱུར་དུ་ཁ་ཟས་རྙེད་པར་དགའ་བ་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཁ་ཟས་དེ་ལས་ལྷག་པར་མ་ཟོས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ཁ་ཟས་ཟ་བ་ན་ལན་འགའ་ཡང་ཁ་ཟས་ལ་མངར་བ་དང་། སྐྱུར་བ་དང་། བྲོ་བ་དང་། ཚ་
བ་དང་། ཁ་བ་དང་། བསྐ་བར་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཙམ་ཡང་འདུ་ཤེས་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་བསོད་སྙོམས་བསྒྲུབ་པ་ལ་ངེད་ལ་བསོད་སྙོམས་སྦྱིན་པ་འདི་བུད་མེད་མ། སྐྱེས་པའམ། ཁྱེའུ་འམ། བུ་མོའམ། སུ་ཞིག་ཅེས་ལན་འགའ་ཡང་
གདོང་དུ་མ་བལྟས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ཤིང་གང་གི་དྲུང་ན་གནས་པ་ཤིང་དེ་ལ་གྱེན་དུ་ལན་འགའ་ཡང་མ་བལྟས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཆོས་གོས་གཉིས་སུ་མ་བརྗེས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་
ཀྱང་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་བརྟགས། གནོད་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་བརྟགས། འཚེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་བརྟགས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཀྱང་ཟླ་བ་ལ་སོང་བའམ། ཉི་མ་ལ་སོང་བའམ། ཕ་ལ་སོང་བ་
འམ། མ་ལ་སོང་བའམ། སྤུན་ལ་སོང་བའམ། སྲིང་མོ་ལ་སོང་བའམ། ཉེ་དུ་ལ་སོང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་འདས་ཀྱི་བར་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཀྱང་ཁྱིམ་ལ་གནས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་བརྟགས་སོ། །དེ་
གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཟླ་བའམ། ཉི་མ་འམ། སྐར་མའི་གཟུགས་སམ། བར་སྣང་ལ་གྱེན་དུ་མ་བལྟས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་རྩིག་པའམ། ཤིང་ལ་མ་བསྙེས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་མར་རམ། འབྲུ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 127a
མར་གྱིས་ལུས་མ་བསྐུས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཀྱང་མར་དང་ལྡན་པའི་སེམས་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཀྱང་ལུས་ལ་སྐྱོ་བ་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་
ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ཐ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཀྱང་བདག་ཅག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་ནུས་ཤེས་ལུས་ངལ་བ་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་ལུས་ན་བའམ། སེམས་ན་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །
དེ་དག་གིས་ལོ་སྟོང་འདས་ཀྱི་བར་དུ་ནམ་ཡང་སྐྲ་བྲེག་པར་སེམས་མ་བསྐྱེད་དོ། །གཞན་དུ་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་འོངས་ནས་མགོ་ལ་བྱུགས་ཏེ་སྐྲ་ཁྱེར་ནས་ཕྱིར་འདོང་ངོ་། །དེ་དག་སྐྲ་ཁྱེར་ནས་མཆོད་རྟེན་བཙུགས་སོ། །དེ་དག་གིས་ལོ་སྟོང་གི་བར་དུ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་དག་འོངས་པ་
དང་། སོང་བ་ལ་ནམ་ཡང་འོང་བ་དང་། འགྲོ་བའི་སེམས་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་གྲིབ་མ་བབ་པ་ན་ཉི་མ་དང་། ཉི་མས་ཕོག་ན་གྲིབ་མའི་སེམས་མ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་གྲང་བའི་དུས་ན་ཡང་ལན་འགའ་ཡང་ལུས་ལ་གཡོག་པའི་འདུ་ཤེས་མ་
བསྐྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་ལན་འགའ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཚིག་མ་སྨྲས་སོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་དེའི་དུས་ན་དྲན་པ་རྨོངས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་བདུད་ཅིག་བྱུང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ད་ལྟར་གྱི་ངའི་བདུད་སྡིག་ཅན་བཞིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་བདུད་དྲན་པ་རྨོངས་བྱེད་ཀྱིས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པའི་འཆག་སར་རལ་གྲིའི་སོ་གཏམས་པ་བྱས་པར་གྱུར་པ་དང་། དེས་རལ་གྲིའི་སོ་དེ་ལ་རལ་གྲིའི་སོར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ནས་དེས་བདག་ནི་བག་མེད་པ་ལ་གནས་སོ། །བདག་ནི་བག་མེད་པ་ལ་གནས་སོ་ཞེས་སྒྲ་ཕྱུང་བ་དང་། སྒྲ་དེས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་
པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དབྱངས་ཀྱིས་གོ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དབྱངས་ཀྱིས་གོ་བར་བྱས་པ་དང་། དེ་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷ་བྱེ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གིས་ཀྱེ་མའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤི་འཕོས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 127b
སུ་མ་གྱུར་ཏོ། །ཤི་འཕོས་སུ་མ་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་སྒྲ་ཕྱུང་ངོ་། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་དེ་ལྟར་འཆག་པས་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ཏེ། ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་ལྷ་དང་བཅས་པའི་སྒྲ་གཉིས་པ་ཕྱུང་བ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པས་མ་ཐོས་སོ། །
གང་ལྷའི་སྒྲ་དང་། གང་སྡོམ་པའི་སྒྲ་དེ་གཉིས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་མ་ཐོས་ཏེ་ཤཱ་རིའི་བུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་གཉིས་སྤྱོད་ལམ་དེ་ལྟ་བུ་དང་། སྤྱོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་། ནན་ཏན་དེ་ལྟ་བུ་དང་། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟ་བུ་དང་། རྟུལ་བ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་
གཉིས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་དུ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བསྒོམས་སོ། །གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། དེ་ནས་ལྷ་ཞིག་འོངས་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་
སོ་ཞེས་སྦྲན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་ཞེས་ཐོས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་ཁྲི་གང་ན་ཡོད་པ་དེར་སོང་སྟེ། འགྲེང་བཞིན་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཉི་མ་བདུན་གྱི་བར་དུ་མིག་མི་འཛུམས་པར་ལྟ་སྟེ། བྱམས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་འགྲན་ཟླ་མེད་པས་གུས་པས་རྗེས་སུ་དྲན་
པར་བྱས་ཏེ། དེ་དག་གིས་བརྩོན་འགྲུས་མ་བཏང་བས་འགྲེང་བཞིན་དུ་འཆི་བའི་དུས་བྱས་སོ། །དེ་དག་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་སོ། །དེ་གཉིས་ཚངས་པར་གྱུར་ནས་སླར་ལོག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
སངས་རྒྱས་དེའི་མཆོད་རྟེན་བྱས་ནས་ལོ་བཞི་ཁྲིའི་བར་དུ་མཆོད་རྟེན་གྱི་ཡོ་བྱད་ཀྱི་ལས་བྱས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་གྱི་གདུགས་བཙུགས་ཟིན་པར་ཤེས་ནས་ལོ་བདུན་ཁྲིའི་བར་དུ་འགྲེང་བཞིན་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་གནས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་
རྟེན་དེ་ལ་ཕྱག་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ཚེའི་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་ཤི་འཕོས་ནས་ཡང་འཛམ་བུའི་གླིང་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ཏེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རིགས་སུ་མའི་མངལ་དུ་མཚེ་མར་སྐྱེས་སོ། །དེ་གཉིས་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་གཅིག་གིས་གཅིག་དྲན་ནས་བདག་ཅག་བག་ཡོད་པ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། །བདག་
เล่ม ๔๑ · หน้า 128a
ཅག་བག་ཡོད་པའི་མཆོག་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་ནས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །འབྱོར་དང་རྒྱས་ཤིང་རྟག་ཏུ་ལོ་ལེགས་པའི། །ཡིད་འོང་རྒྱལ་པོའི་རིགས་སུ་བདག་ཅག་སྐྱེས། །བག་མེད་རྒྱགས་པ་རབ་ཏུ་སྤང་བྱ་སྟེ། །བྱང་ཆུབ་དམ་
པ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །འདོད་དང་ལོངས་སྤྱོད་དེ་བཞིན་རྒྱལ་པོའི་སྲིད། །ཡིད་བརྟན་མི་རུང་རིང་པོར་མི་ཐོགས་ཏེ། །བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ན། །མཁས་པ་དེ་ལ་འདོད་པ་མི་སྐྱེད་དོ། །སྲོག་ཆགས་ཕན་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་གང་ཞུགས་པ། །འདོད་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ནི་
འདོད་མི་སྐྱེད། །མྱུར་དུ་འདོད་པ་སྤངས་ཤིང་རབ་བྱུང་ནས། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དམ་པ་མཆོག་སྤྱད་དོ། །སྔོན་འདས་དུས་ནི་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ནས། །ལྷ་རྫས་དག་དང་མི་ཡི་བཟང་པོ་དང་། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དག་བསྟེན་གྱུར་ཀྱང་། །དེ་ལ་ནམ་ཡང་ངོམས་པ་མ་རྙེད་དོ། །
དེ་ཕྱིར་རྒྱལ་སྲིད་རྒྱས་དང་གཉེན་ཚོགས་དང་། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་སྤང་བྱ་སྟེ། །ལུས་སྐྱེས་ནས་ནི་མྱུར་དུ་རབ་བྱུང་ལ། །བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བྱ། །དེ་གཉིས་སྐྱེས་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་ནས་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ་གོས་ངུར་
སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ལོ་ཉི་ཁྲིའི་བར་དུ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དོ། །དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་སླར་ཡང་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་སོ། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་སླར་ཡང་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་སྐྱེས་སོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་
བུ་དེའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དྲི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། །སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་
རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་མཉེས་པར་བྱས་ཏེ། དེ་གཉིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་དྲུང་དུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ནས་གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ཏེ། དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་གཉིས་རབ་ཏུ་བྱུང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 128b
ནས་ལོ་བྱེ་བ་ཚང་བར་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་རྣམ་གྲངས་དེས་སངས་རྒྱས་ཁྲི་མཉེས་པར་བྱས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པས་ཐམས་ཅད་དུ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གི་དྲུང་
དུ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དོ། །དེ་ལ་ཤཱ་རིའི་བུ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སྔར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བརྩོན་འགྲུས་འབར་
བ་ཞེས་བྱ་བ་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེ་ལོ་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་གནས་སོ། །
དེའི་ཉན་ཐོས་ཀྱང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་དགུ་བཅུའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འདུས་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་ངོ་། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་འགྲུས་འབར་བ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་དེའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་
གྱུར་ཏེ། དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དང་། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དུ་བཅས་པ་ལ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་ན་བཟའ་དང་། བསོད་སྙོམས་དང་། མལ་སྟན་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང་། ཡོ་བྱད་རྣམས་ཀྱིས་བསྟི་སྟང་དུ་བྱས། བླ་མར་བྱས། རི་མོར་བྱས། མཆོད་པར་
བྱས་སོ། །དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བརྩོན་འགྲུས་འབར་བ་དེས་རྒྱལ་པོ་དེ་འོངས་པར་མཁྱེན་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་
རྣམས་ཐོབ་པ་ལ། །བརྩོན་འགྲུས་དམ་པ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །འདོད་ལ་བརྐམ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས། །སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཤིན་ཏུ་དཀོན། །འདོད་ལ་བརྐམ་པའི་དོན་རྣམས་གང་། །དེ་ནི་མཁས་པའི་དོན་མ་ཡིན། །ཁྱོད་ནི་དོན་མེད་གནས་པ་སྟེ། །མཆོག་གི་དོན་
เล่ม ๔๑ · หน้า 129a
ཚོལ་མ་ཡིན། །ང་ཉིད་དང་ནི་ཁྱོད་ཉིད་དུ། །སྔོན་ནི་སྤུན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མྱུར་གྲུབ་ཅེས། །དེ་ན་བདག་ཅག་དམ་བཅས་སོ། །ངས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་གྱུར་ཏེ། །ཚངས་པའི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལྟོས། །ཁྱོད་ནི་ཁྱིམ་དང་ཆུང་མ་དག །
རྟག་ཏུ་སྲུང་ཞིང་གནས་པ་ཡིན། །མཁས་པ་རྣམས་ནི་འདི་ལ་ཡིད་མི་རྟོན། །འདོད་པ་འདི་དག་ངན་ཅེས་རྒྱལ་བས་གསུངས། །སྐྱེ་བོ་དག་ནི་བག་མེད་དོན་སྤྱོད་དེ། །དེ་ཕྱིར་དོན་མིན་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་སྤོངས། །བློ་གྲོས་ངན་པ་དོན་མེད་ཁུར་ཁྱེར་ཏེ། །ཁྱོད་ནི་དོན་མེད་པ་ལ་རབ་ཏུ་
གནས། །འཕགས་པ་དག་གིས་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་བསྔགས། །འདོད་ཡོན་སྡུག་བསྔལ་འཐོབ་བྱེད་མི་ཤེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་གིས་དེ་བསྐུལ་བ་དང་། དེ་བུ་ལ་མ་བལྟས། ཆུང་མ་ལ་ཡང་མ་བལྟས། ཚོང་དཔོན་དང་། བློན་པོ་དང་།
ཕ་དང་། མ་དང་། མཁར་གྱི་རྒྱལ་པོ་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ལྗོངས་དང་། རྒྱལ་སྲིད་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་མ་བལྟས། ནོར་གྱི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་མ་ཆགས་པར་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སྤྱན་སྔར་འདུག་ནས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་
སྨྲས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར། །བདག་གི་ཤ་ཡང་བསྐམ་པར་བགྱི། །ཁྱིམ་ཀུན་ཀྱང་ནི་སྤང་བར་བགྱི། །དགོན་པར་མཆིས་ནས་འགུམ་པར་བགྱི། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །ཁྱིམ་མེད་པར་ནི་རབ་བྱུང་ནས། །དགོན་པ་རབ་དགོན་སྟེན་བགྱིད་
ཅིང་། །ཕྱིར་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བགྱི། །བྱིས་པ་སྨྲ་བ་སྡིག་པ་ཡི། །འདོད་པའི་ཕྱིར་ཡང་མི་སྟེན་ཏེ། །དེ་ལ་གནས་པར་གྱུར་པས་ན། །བདག་ནི་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པར་གྱུར། །འདོད་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱལ་སྲིད་དང་། །ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས་གྱུར་ཏེ། །
འཇིག་རྟེན་མགོན་གྱི་བསྟན་པ་ལ། །དེང་ཉིད་བདག་ནི་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ནི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་བྱེད་ན། །མཁས་པས་སུ་ཞིག་འདུས་བྱས་ཡིད་རྟོན་བྱེད། །གང་དུ་བདག་ནི་འདོད་ལ་ཞུགས་གྱུར་པས། །བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་རེག་མ་གྱུར། །དེ་བས་འདོད་པའི་
เล่ม ๔๑ · หน้า 129b
ཡོན་ཏན་བདག་སྤངས་ཏེ། །ལོངས་སྤྱོད་བདེ་དང་རྒྱལ་སྲིད་བ་དེ་སྤངས་ནས། །རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་ཆེད་དུ་རབ་བྱུང་ལ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བགྱི། །དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་སྨྲས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཀྱི་དྲུང་དུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ།
གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །རྒྱལ་པོ་མངོན་པར་བྱུང་ཞིང་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་ཤེས་ནས་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །དེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པའི་རིང་བསྲེལ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ནས་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་མ་ཐག་ཏུ་དགའ་ལྡན་གྱི་རིས་ཀྱི་ལྷའི་རྒྱལ་པོར་སྐྱེས་སོ། །དེ་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷའི་རིས་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་བསྐལ་པ་དེ་ཉིད་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ།
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལེགས་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྟེ། དེ་ལོ་བྱེ་བ་ཚང་བར་གནས་སོ། །དེའི་ཉན་ཐོས་ཀྱང་བྱེ་བ་
ཁྲག་ཁྲིག་ཚང་བའི་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་པ་ནས་སེམས་ཀྱི་དབང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཕ་རོལ་དུ་སོན་པ་ཤ་སྟག་གི་བར་དུའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བར་དུ་བཀོད་དོ། །ཆོས་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་དོན་བྱས་ཏེ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ནི་བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །
དེའི་རིང་བསྲེལ་ཡང་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ངད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་རིང་བསྲེལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསླབ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 130a
ཅིང་བརྩོན་འགྲུས་མཉམས་པར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་ཀེང་རུས་ལ་གནས་པ་དང་། སེར་སྣ་ལ་གནས་པ་དག་གི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ལ་ལ་བྱང་ཆུབ་འདོད་ལ་གཞན་གྱི་ཁྱིམ་ལ་
སེར་སྣ་སྐྱེད་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ལ་འཇིགས་པ་གསུམ་འབྱུང་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་ཁྱིམ་དག་ཏུ་ཁ་ཟས་ཀྱི་ཕྱིར་སྨྲ། ཀུན་ཏུ་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་དགེ་སློང་གཞན་མཐོང་ན། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་སྐྱེད་ཅིང་། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་གཅིག་ཙམ་
གྱིས་ཀྱང་མི་འཐུན་པར་བྱེད་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ལམ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར། དམུས་ལོང་གི་ས་བོན་བཏབ་པར་འགྱུར། མཐའ་འཁོབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གང་ལ་ལས་འཕགས་པའི་དགེ་སློང་མཐོང་ན་ཁྲོ་བའི་ཟིལ་
གྱིས་ནོན་ཏེ། ཁྲོས་པའི་སེམས་ཀྱིས་མི་སྨྲ་ཞིང་སེར་སྣ་སྐྱེད་དེ། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་གཅིག་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མི་འཐུན་པར་བྱེད་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ལམ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར། དམུས་ལོང་གི་ས་བོན་བཏབ་པར་འགྱུར། མིར་སྐྱེས་ན་ཡང་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་མིའི་
ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར། ཁོང་ཁྲོ་བ་མང་བར་འགྱུར། དམུས་ལོང་དུ་འགྱུར། གཞན་གྱི་དྲིང་འཇོག་ཅིང་སྐུར་པ་མང་བར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་གྱི་ཁྱིམ་ལ་ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་དེ་དག་
འཇིགས་པ་འདི་གསུམ་ཡིད་ལ་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་དེ་ལྟར་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་
པས་ཁྱིམ་གྱི་སེར་སྣ་ལས་བྱུང་བ་འདི་ལྟ་བུ་བཤད་པ་ངོ་མཚར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཡང་ཁྱིམ་གྱི་སེར་སྣ་ལས་འབྱུང་བ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ཀྱང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་བར་འཚལ་བ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 130b
ལགས་ཀྱི་བདག་ཅག་དམུས་ལོང་འཚལ་བ་མ་ལགས་སོ། །བདག་ཅག་གཅུགས་མ་མཆིས་པའི་འཁོན་མི་འཚལ་ཏེ། བདག་ཅག་ཀྱང་སྐུར་པ་འདེབས་པར་འཚལ་བ་མ་ལགས་སོ། །བདག་ཅག་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་གནས་འཚལ་བ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ནི་
ཡུལ་གྱི་དབུས་ཀྱི་ཕྱོགས་འཚལ་ཏེ། བདག་ཅག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ཆོས་མཉན་པ་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་ངོ་། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཁྱོད་འདི་ལྟར་གནམ་ཞིང་
དྲང་བར་གྱུར་ཏེ། གང་ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དོན་འདི་འདྲི་བར་སེམས་པ་ནི་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །ངོ་མཚར་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་གང་འཇིག་རྟེན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ་སློབ་པར་འདོད་པ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་བཤད་པར་བྱའོ། །
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་མ་བསླབས་ན་འཐབ་པའི་རྩ་བ་རྩོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དད་པ་དང་དང་བ་མང་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་ཀྱི་ཕྱིར་ཡུན་རིང་པོར་ལྟ་བ་དང་།
དུས་རིང་པོར་ལྟ་བར་འགྱུར་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དྲུང་དུ་སོང་ནས་ཡོངས་སུ་འདྲི་བར་བྱེད་དེ་དེས་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་འདི་ཐོས་ནས་དགའ་བ་དང་། དད་པ་དང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ནན་ཏན་གྱིས་ཀྱང་སྒྲུབ་མོད། ཤཱ་རིའི་བུ་གང་ལྷག་པའི་བསམ་
པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདོད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ཉུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕལ་ཆེར་དངོས་པོ་གསུམ་ལ་གནས་སོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཚོལ་བ་དང་། མཛའ་བོའི་ཁྱིམ་དང་། སློང་བའི་ཁྱིམ་ཚོལ་བ་
དང་། གནས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱུག་པ་ཚོལ་ཏེ། །དངོས་པོ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ལ་གནས་སོ། །དེ་བས་ན་གང་དངོས་པོ་འདི་གསུམ་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་ངན་སོང་གསུམ་ལས་ཡོངས་སུ་མི་ཐར་ཏོ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 131a
དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་ལས་ཐར་བར་བྱ་བ་ལ་སྤྲོ་བ་ཆུང་ཞིང་དེ་དག་མཐོ་རིས་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དང་། གླེང་བ་དང་། འཐབ་པ་དང་། རྩོད་པ་དང་། འབྲེག་པ་དང་། འགྱེད་པ་ལ་བརྩོན་ཞིང་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་མ་དད་པར་གྱུར་པས་མཛའ་བ་
མང་པོས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ནས་དགོན་པར་གནས་པ་སྤོང་བ་རྗེས་སུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ལ་ཁྱིམ་པ་དག་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཁྱོད་ངེད་ཀྱི་གནས་དང་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱིས་ཤིག་དང་། ངེད་ཀྱིས་ཆོས་གོས་དང་། བསོད་སྙོམས་དང་། མལ་སྟན་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་
དང་། ཡོ་བྱད་ཀྱིས་བསྙེན་བཀུར་བྱའོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་དགོན་པ་ལ་གནས་ན་ངེད་ཀྱིས་ཀྱང་ཁྱོད་མི་མཐོང་། ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་ངེད་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཟེར་ཞིང་དེ་དག་ཕན་ཚུན་སྨྲ་བ་མང་བས་གནས་ལ་ཆགས་ནས་མངོན་པར་དགའ་བ་སྐྱེད་དེ། དེ་དག་གནས་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེད་པར་
འགྱུར། རིང་དུ་གནས་པར་འགྱུར། མཛའ་བོའི་ཁྱིམ་དང་། སློང་བ་སྦྱིན་པའི་ཁྱིམ་མང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་མཐོང་ན་གཅིག་ལ་གཅིག་སྲེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གང་དགེ་སློང་ཐོར་བུར་འོངས་པ་དེ་དག་ལ་བསྔགས་པ་མ་ཡིན་པ་སྨྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། མང་དུ་
ཐོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད། དགྲ་བཅོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་དེ། གཞན་ལ་བསྔགས་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སྤྲོ་བར་བྱེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལ་ཁྱིམ་པ་དེ་དག་གང་
དགེ་སློང་ཐོར་བུར་འོངས་པ་དེ་དག་ནི་བདག་ཅག་གི་དྲུང་ན་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་མ་ཡིན་གྱི། གང་དགེ་སློང་འཁོད་པ་དག་ནི་བདག་ཅག་གཅིག་གི་གཅིག་དོན་གྱི་ཕོ་ཉ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་སེར་སྣ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལ་ཁ་ཅིག་
ནི་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མ་གྱུར། ཁོང་དུ་མ་ཆུད། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་མདོ་སྡེ་འདི་ལྟ་བུ་དག་སྤོང་བར་གྱུར། སྤོང་བར་བྱེད། སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་མདོ་སྡེ་འདི་ལྟ་བུའི་ཚིག་དང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 131b
འབྲུའི་རྣམ་གྲངས་ཐོས་ནས་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་མོས་པར་མི་བྱེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་གང་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་དག་ནི་སྨོད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་ནི་སེར་སྣ་དང་། ཕྲག་དོག་གི་གཞི་འདི་ལྟ་བུ་ངན་སོང་དུ་
འགྲོ་བའི་ལས་ཐོས་ནས་ཁྱིམ་གྱི་སེར་སྣ་མ་བྱས་པ་ཡང་མི་བྱེད། ཁྱིམ་གྱི་སེར་སྣ་བྱས་པ་ཡང་འཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་དོ། །གཞན་ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་བརྩོན་འགྲུས་
མ་ཉམས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ནད་པར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་གདུང་བའི་ནད་འདི་གསུམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་གདུངས་སོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་
ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བའོ། །སྨན་དང་རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཞེ་སྡང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། གཏི་མུག་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དེ་འདྲ་
བའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་བདག་གིས་བསྡུ་བར་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་སེམས་ཤིང་དེ་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཞེ་སྡང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། གཏི་མུག་རབ་
ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱིན་པ་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་གདུང་
བའི་ནད་གསུམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་གདུངས་ནས་ན་བ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བའོ། །སེམས་ཅན་གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ཀྱང་གདུང་བ་འདི་གསུམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་གདུངས་ཏེ། འདོད་
เล่ม ๔๑ · หน้า 132a
ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བའོ། །གང་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་པ་དང་། གང་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། གང་མིའི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། གང་ལྷར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་
དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་འདི་གསུམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་གདུངས་ཏེ། གང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སྨན་པ་གསོ་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བའི་གདུང་བ་འདི་གསུམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་
གདུངས་ཏེ། དེ་ལ་སྨན་པ་གཞན་དང་། སྨན་གཞན་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་མི་ནུས་ཀྱི། གཞན་དུ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བླ་ན་མེད་པའི་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་
ཆེན་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་པས་བདག་ཉིད་སྨན་དུ་གྱུར་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་
ཤཱ་རིའི་བུ་རྣམ་གྲངས་དེས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་སྨན་པ་ཕལ་དང་། སྨན་གྱིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་ཕལ་གྱིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་ནུས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ན་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བླ་ན་མེད་པའི་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་ནུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །
ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རབ་ཏུ་མང་ངམ་གསོལ་པ། ཇི་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་དོན་བདག་གིས་འཚལ་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་རབ་ཏུ་མང་གི །སའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །ཆུའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ལགས།
เล่ม ๔๑ · หน้า 132b
མེའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ལགས། རླུང་གི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་རབ་ཏུ་མང་གི །སའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན། ཆུའི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན། མེའི་ཁམས་ནི་དེ་
ལྟ་མ་ཡིན། རླུང་གི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་ཅན་སྐལ་བ་མཉམ་པར་གྱུར་པ་འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དྲང་སྲོང་གི་ལྷའི་མིག་ལ་སྣང་བར་མ་གྱུར་པ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལྷའི་མིག་ལ་སྣང་བར་མ་གྱུར་པ་ཡོད་དོ། ཤཱ་རིའི་བུ་གང་ཤིང་
རྟའི་འཁོར་ལོ་ཙམ་གྱི་ཁྱོན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷའི་སྤྱན་ལ་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་མང་སྟེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་དང་མིར་བཅས་པའི་སྐྱེ་དགུ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཇི་
ཙམ་དུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་བའམ། མངལ་ནས་སྐྱེ་བའམ། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་བའམ། རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བའམ། གཟུགས་ཅན་ནམ། གཟུགས་མེད་པའམ། འདུ་ཤེས་ཅན་ནམ། འདུ་ཤེས་མེད་པའམ།
འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་ནམ། སྣང་བའམ། མི་སྣང་བའམ། ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སུ་བཏགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་སྟེ། སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ལ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་མིར་
གྱུར་ནས་ཀྱང་སྨན་པར་གྱུར་ཏེ། ཚེའི་ཚད་ཀྱང་བསྐལ་པར་གནས་པར་གྱུར་ནས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་སྟེ། སློབ་དཔོན་ཁམས་གསོ་བ་ལ་མཁས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ད་ལྟར་གྱི་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གསོ་བྱེད་ལྟ་བུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདུས་ནས་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་འདོད་
ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་ཅིང་སྨན་པ་རེ་རེས་ཀྱང་བསིལ་བའི་ཡན་ལག་གི་སྨན་རི་རབ་ཙམ་གྱི་ཕུང་པོ་བསྡུས་ནས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 133a
རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསིལ་བའི་ཡན་ལག་གི་སྨན་གྱི་ཕུང་པོ་བཏགས་ཏེ། བསྐུས་པར་གྱུར་ཀྱང་ཤཱ་རིའི་བུ་སྨན་པ་ཚེའི་ཚད་བསྐལ་པར་གནས་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱོ་བར་གྱུར་ལ། བསིལ་བའི་ཡན་ལག་གི་སྨན་གྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འགྲིབས་
ཤིང་ཟད་པར་གྱུར་ཀྱང་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་དེ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་མི་ནུས། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མི་སྡུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བས་ནི་སེམས་ཅན་དུ་མ་སེམས་
ཅན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་དུ་མ། སེམས་ཅན་ཁྲག་ཁྲིག་དཀྲིགས་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་གཏམས་ཕྲག་དུ་མ་ནས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་
སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་མི་སྡུག་པའི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། བྱམས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བས་སེམས་ཅན་དུ་མའི་ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་
བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཞེ་སྡང་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བས་སེམས་ཅན་དུ་མའི་གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་
གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་པས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དུ་གྱུར་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་སེམས་ཅན་དུ་མའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད། ཞེ་སྡང་གི་གདུང་
བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རིག་
เล่ม ๔๑ · หน้า 133b
པར་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གནས་ནས་བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དུ་གྱུར་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་སེམས་ཅན་དུ་མ་ནས་སེམས་ཅན་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད། ཞེ་སྡང་
གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད། གཏི་མུག་གི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་མངོན་པར་ཤེས་པ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཆེས་ཕ་རོལ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་དེས། ང་ལ་གཞོན་ནུ་ཁྱོད་མ་འོངས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་མ་ཐག་ཏུ་ངས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། ང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་
ལྡན་པར་གྱུར་ནས། མར་མེ་མཛད་ཀྱི་འོག་ཏུ་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་མིག་མཛེས་ཞེས་བྱ་བ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་རྣམས་ཀྱི་བདག་པོ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ། མཐུ་ཆེ་བ། དབང་ཆེ་བར་གྲགས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་དེའི་ཚེ་འཛམ་བུའི་གླིང་འདིར་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་
ཕྲག་བཞི་བྱུང་ངོ་། །གྲོང་དང་། ཚོང་འདུས་དང་། རི་ཁྲོད་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་བྱུང་སྟེ། གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་དང་། ཚོང་འདུས་དང་། རི་ཁྲོད་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་མང་པོས་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་
དེའི་ཚེ་ནད་ཆེན་པོའི་བསྐལ་པ་བར་མ་བྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་ཕལ་ཆེར་ལུས་རྨ་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། ལུས་རུལ་བ་དང་། ཝ་བ་དང་། འབྲས་དང་། མེ་དབལ་དང་། གཡན་པ་དང་། རླུང་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། བད་ཀན་གྱིས་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ན་སྨན་པ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 134a
བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གསོ་བ་མ་རྙེད་དེ། མགོན་མེད་སྐྱབས་མེད་ནས་སྒྲ་ཆེན་པོ་ཕྱུང་བ། ལྷ་དག་དང་ནི་ཀླུ་རྣམས་དང་། །གནོད་སྦྱིན་དྲི་ཟ་སྲིན་
པོ་དང་། །མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་དག །བདག་ཅག་ནད་ལས་ཐར་བྱེད་གང་། །བདག་ཅག་སྡུག་བསྔལ་ཐར་བྱེད་ལ། །ནོར་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པར་བྱ། །དེ་ཡི་བཀའ་ཡི་རྗེས་སུ་འཇུག །བྱས་པ་དང་དག་ཀྱང་གཟོ་བར་བྱ།། །།བམ་པོ་བཅྭ་ལྔ་པ།
ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་མིའི་ལས་འདས་པའི་ལྷའི་མིག་རྣམ་པར་དག་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནད་ཀྱིས་གཟིར་ཏེ། དེ་དག་ཕལ་ཆེར་ལུས་རྨ་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། ལུས་རུལ་བ་དང་། ཝ་བ་དང་། འབྲས་ད་ང་། མེ་དབལ་དང་། གཡན་པ་དང་། རླུང་དང་། མཁྲིས་པ་དང་།
བད་ཀན་གྱིས་རྒྱས་པ་མཐོང་། མིའི་ལས་འདས་པ་ལྷའི་རྣ་བ་རྣམ་པར་དག་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་སྒྲ་ཆེར་ཕྱུང་བ་ཐོས་ཏེ། མཐོང་ཞིང་ཐོས་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་དག་ལ་ངས་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །ང་སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་གནས་
སུ་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་སྐྱབས་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་སུ་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་རྟེན་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་གསོ་བ་མེད་པ་རྣམས་གསོ་བ་སྦྱར་བར་བྱའོ་སྙམ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ལུས་ཆེན་པོ་མི་སྣང་བར་བྱས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་
ཀུ་རུ་ནས་ཤིན་ཏུ་མི་རིང་བ་ཞིག་ཏུ་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཞིག་ཏུ་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེས་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་འདུག་སྟེ། འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་བསྐུལ་ཏོ། །གྲོང་ཁྱེར་ཀུ་རུ་ནས་ནི་མི་རིང་ན། །དེས་པ་ཞེས་བྱའི་སྲོག་
ཆགས་རྣམ་པ་ཡོད། །གང་དག་དེ་ཡི་ཤ་ལ་ཡོངས་ཟ་བ། །དེ་ཀུན་ནད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འགྱུར། །འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པ་དག་ཏུ་མ་བྱེད་པར། །དེ་ཡི་ཤ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་དགར་ལོང་། །དེ་ནི་གནོད་པར་མི་སེམས་ཁྲོ་གཤེ་མེད། །དེ་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་རྩི་ཡིན་ནོ། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 134b
དེ་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཕྲག་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་། གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། ཚོང་འདུས་དང་། རི་ཁྲོད་སྟོང་པོ་དེ་དག་ན་སེམས་ཅན་ན་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྒྲ་དེ་ཐོས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ཀུ་རུ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལ་བ་དང་། སྲོག་
ཆགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེས་པ་གང་ན་ཡོད་པ་དེར་སོང་སྟེ། ཕྱིན་ནས་སྲོག་ཆགས་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལུས་ལས་ཤ་བཅད་ཅིང་བཅད་ཅིང་ཁྱེར་ཡང་དེའི་ལུས་ལས་ཤ་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་མ་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་བྱུང་ངོ་། །གང་ཕྱིར་བདེན་པས་བྱང་ཆུབ་རེག་འགྱུར་
ཞིང་། །ཡེ་ཤེས་ཕུང་པོ་དེ་ཟད་མི་འགྱུར་ཏེ། །ང་ཡི་ཚིག་དེ་བདེན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། །ལུས་ལ་ཤ་ནི་ནམ་ཡང་ཟད་མ་གྱུར། །དེ་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་འཛམ་བུའི་གླིང་ཀུན་གྱི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཤ་བཅད་ཅིང་བཅད་ཅིང་ཁྱེར་ཡང་དེའི་
ལུས་བྲི་བའམ། གང་བར་ཡང་མི་མངོན་ཏེ། ཤ་ཡང་ཡང་བཅད་ཀྱང་སླར་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེའོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་གང་སེམས་ཅན་ན་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཤ་ཟོས་ན་དེ་དག་གི་ནད་ཐམས་ཅད་བྱང་སྟེ། ནད་མེད་ཅིང་བདེ་བ་ལས་མི་འགྱུར་བར་
གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཐར་གྱིས་འཛམ་བུའི་གླིང་ནན་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནད་སྣ་ཚོགས་བྱང་སྟེ། ནད་མེད་པར་བྱས་ནས་བདེ་ཞིང་གྱུར་པ་མེད་དོ། །དེ་ནས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་དང་། མི་ཐམས་ཅད་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་
ཏེ། དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲོག་ཆགས་དེས་བདག་ཅག་ནད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་ཏེ་བདེ་ཞིང་གྱུར་པ་མེད་པར་བྱས་ན། བདག་ཅག་གིས་དེ་ལ་མཆོད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་འདུས་སོ། །འདུས་ནས་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲོག་
ཆགས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ། ཕྱིན་ནས་སྲོག་ཆགས་དེས་པ་ལ་ཁོར་ཡུག་ཏུ་བསྐོར་ཏེ་སླར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ནི་གནས་དང་སྐྱབས་ལགས་ཏེ། །ཁྱོད་ནི་སྨན་པ་ཁྱོད་ཉིད་སྨན། །ཁྱོད་ལ་མཆོད་པ་ཅི་བགྱི་བ། །བདག་ཅག་ལ་ནི་བཀའ་སྩོལ་ཅིག །
เล่ม ๔๑ · หน้า 135a
ཤ་རིའི་བུ་ཨེ་མའོ་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་རྣམས་འདུན་པར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་དུ་ངས་ཤེས་ནས་ལུས་ཆེན་པོ་དེ་མི་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། རང་གི་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཆ་བྱད་དུ་འདུག་ནས་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་སྨྲས་པ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་ང་ལ་གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་།
གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་མི་དགོས་སོ། །གྲོགས་པོ་དག་ང་ལ་ཞིང་གི་དངོས་པོ་དང་། ཁྱིམ་གྱི་དངོས་པོ་དང་། ཚོང་འདུས་ཀྱི་དངོས་པོ་དང་། འགྲོན་བུ་དང་། གསེར་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བཻ་དཱུརྱ་དང་། དུང་དང་། མན་
ཤེལ་དང་། བྱི་རུ་རྣམས་མི་དགོས་སོ། །གྲོགས་པོ་དག་ང་ལ་གླང་པོ་ཆེ་དང་། རྟ་དང་། རྔ་མོ་དང་། བ་ལང་དང་། བོང་བུ་དང་། ལུག་དང་། ཁྱིམ་བྱ་དང་། ཕག་རྣམས་མི་དགོས་སོ། །སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་དང་། བྲན་ཕོ་དང་།
བྲན་མོ་དང་། ལས་བྱེད་པ་དང་། ཞོ་ཤས་འཚོ་བའི་མི་རྣམས་ཀྱང་མི་དགོས་སོ། །བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་དང་། མལ་ཆ་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང་། ཡོ་བྱད་དང་། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་། དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ཀྱང་མི་དགོས་སོ། །
ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་ཁྱེད་ཀྱིས་སྲོག་གཅོད་པ་སྤོངས་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་ལས་སླར་ལྡོག་པར་གྱིས་ཤིག །མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤོངས་ལ། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལས་སླར་ལྡོག་པར་གྱིས་ཤིག །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤོངས་ལ། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལས་
སླར་ལྡོག་པར་གྱིས་ཤིག །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྤོངས་ལ། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ལས་སླར་ལྡོག་པར་གྱིས་ཤིག །ཕྲ་མ་སྤོངས་ལ། ཕྲ་མ་ལས་སླར་ལྡོག་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་ངག་རྩུབ་པོ་དང་། ཚིག་ཀྱལ་པ་དང་། བརྣབ་སེམས་དང་། གནོད་སེམས་དང་།
ལོག་པར་ལྟ་བའི་བར་དུ་སྤོངས་ལ། ལོག་པར་ལྟ་བ་ལས་སླར་ལྡོག་པར་གྱིས་ཤིག །དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །ང་ལ་འགྲོན་བུ་བྱེ་བ་མི་དགོས་ཏེ། །གསེར་ཕུང་རི་རབ་ཙམ་ཡང་དགོས་པ་མེད། །བུད་མེད་ལྷ་མོ་འདྲ་བ་མི་
เล่ม ๔๑ · หน้า 135b
དགོས་ཏེ། །བཟའ་དང་བཏུང་དང་ཁ་ཟས་ཟས་མི་དགོས། །དེས་པའི་སྲོག་ཆགས་ལ་ནི་མཆོད་འདོད་ན། །ལས་ཀྱི་ལམ་ནི་རབ་དག་བཅུ་པོ་འདི། །ཐམས་ཅད་འདུས་ནས་དེ་དག་བསྲུང་བར་གྱིས། །ཕན་ཚུན་དུ་ཡང་བྱམས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ལྟོས། །ལས་ལམ་བཅུ་པོ་
རྫོགས་པ་འདི་དག་རྣམས། །ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་འདུས་ཏེ་སྲུངས་ཤིག་དང་། །དེ་ཚེ་ང་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པར་འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནོར་དང་འབྲུ་མི་ཚོལ། །ང་ལ་ནོར་རྣམས་དགོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །བཟའ་བཏུང་དག་དང་དབྱིག་ནོར་འབྲུ་མི་དགོས། །རྟ་
དང་གླང་ཆེན་ཤིང་རྟ་མི་དགོས་ཏེ། །བུད་མེད་མཆོག་དང་རིན་ཆེན་གོས་མི་དགོས། །ཕན་ཚུན་དུ་ནི་བྱམས་སེམས་དག་པ་དང་། ཕན་པའི་དངོས་པོ་དག་གི་སེམས་བསྐྱེད་ལ། །ཐམས་ཅད་ཀུན་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་འདུས་གྱུར་ལ། །དགེ་བཅུའི་ལས་ལམ་དག་རྫོགས་བསྲུང་
བར་གྱིས། །དབང་པོས་མི་རྣམས་དེ་དག་རབ་བསྐུལ་བ། །ཚིག་དེ་དག་ནི་ཐོས་པར་གྱུར་པ་དང་། །དགེ་བ་བཅུ་ཡི་ལས་ལམ་རྣམ་དག་པ། །དགེ་བ་རྣམས་ནི་ཡང་དག་རབ་ཏུ་ལེན། །ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ཀུན་བསྟན། ཡང་
དག་པར་འཛིན་དུ་བཙུད། ཡང་དག་པར་གཟེངས་སྟོད། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱས་ནས་དེ་ཉིད་དུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ང་ཡིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་མངོན་པར་ཤེས་ཏེ་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་དང་། མི་དེ་སྙེད་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྲོག་ཆགས་དེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤ་ཟོས་པ་ལས་ཐ་ན་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་དེ་ནས་འཆི་བའི་དུས་བྱས་ཏེ། ཤི་འཕོས་ནས་ལོག་པར་ལྟུང་བར་སོང་བར་མ་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་འཆི་བའི་དུས་བྱས་ནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་
རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་སྐྱེས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་དེ་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ཀུན་བསྟན། ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་བཅུག །ཡང་དག་པར་གཟེངས་སྟོད། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱས་ནས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 136a
ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་ལ་ངེས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལ་ལ་ལ་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས། ལ་ལ་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ངས་དེ་ལྟར་ལུས་གཅིག་ཡོངས་
སུ་བཏང་བས་སེམས་ཅན་དེ་སྙེད་ཐེག་པ་གསུམ་དག་ལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གནས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་ཅི་འདྲ་བ་དང་། མཐུ་ཆེན་པོ་ཅི་འདྲ་བ་དང་། དབང་ཆེ་བར་གྲགས་པ་ཅི་འདྲ་བ་ལ་ལྟོས། དེ་སྐད་ཅེས་
བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ཅི་འདྲ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། །ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་བརྟན་པ། སྲ་
བ། མི་ཤིགས་པ། རྡོ་རྗེའི་སྐུ། འཆི་འཕོ་མེད་པ། མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་ནི་སྐུ་ཐ་དད་པས་འདུལ་བ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདུལ་བའི་དབང་གིས་ཐ་དད་དུ་འགྱུར་ཡང་མེས་མི་འཚིག །མཚོན་གྱིས་མི་ཚུགས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་བརྟན་པ། མི་ཤིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་
བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གནས་པ། བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྤྱོད་ཅིང་ལུས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཀྱང་སེམས་པ་མེད། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་མེད་དེ། ལུས་དབེན་པའི་
མཚན་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ལུས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་ལ། ལུས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་གཉིས་སུ་ཡང་མི་བྱེད་དེ། མཚན་ཉིད་གང་ལུས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་མཚན་
ཉིད་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་གིས་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ །ནང་གི་ཆོས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ལུས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མཉམ་པར་བྱེད་དོ། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 136b
དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཤེས། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་སློབ་སྟེ། དེ་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་
ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་སོ། །དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་སོ། །རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་
སུ་ཤེས་སོ། །རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་སོ། །རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་
དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་སོ། །འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་ཏེ། འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་
ཀྱང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དེ་
བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་
འགལ་བར་མི་བྱེད། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད། འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགལ་བར་མི་བྱེད་དེ། ཡང་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་
เล่ม ๔๑ · หน้า 137a
གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་
པར་བྱང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་འཁོར་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །བྲལ་བ་མེད་པའོ། །ལུས་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ནི་ལུས་གང་ཡང་མེད་དེ། ལུས་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ལུས་ཐམས་ཅད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལུས་ཀྱང་མི་བྱེད་དེ། ལུས་
མེད་པ་རྩོད་པ་མེད་པས་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལུས་ཀྱང་འཁྲུགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གི་ལུས་
མཉམ་པ་ཉིད་སོ་སོར་རྟོག་གོ །རང་གི་ལུས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་དང་། ལུས་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་སོ་སོར་རྟོག་གོ །ལུས་དང་ལུས་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ལུས་མེད་པའི་ལུས་སུ་མཐོང་ངོ་། །ལུས་ཐམས་ཅད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བར་
ཡང་ཤེས་སོ། །ཤེས་ནས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །དེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལུས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་མཐོང་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་ལོ། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 137b
ཐོས་པས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་ལོ། །རེག་པས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་ལོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གསོ་བྱེད་ཀྱིས་རྩི་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ནས་རྩིའི་ཤིང་མང་པོ་སྦྱར་བ་ལས་བུ་མོ་གཟུགས་བཟང་བ།
མཛེས་པ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་བཟང་པོ་རྒྱས་པའི་མཆོག་དང་ལྡན་པ། ཤིན་ཏུ་རྫོགས་པར་ཟིན་པ། ཕྱི་བདར་བྱས་པ་ཞིག་བྱས་ནས་དེར་འོང་བ་དང་། འགྲོ་བ་དང་། འགྲེང་བ་དང་། འདུག་པ་དང་། ཉལ་བར་བྱེད་ཀྱང་མི་རྟོག །རྣམ་པར་མི་རྟོག་མོད་ཀྱི་བྱ་བ་དེ་དག་
ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་རྒྱལ་པོ་འམ། རྒྱལ་བུ་འམ། རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་ཆེན་པོའམ། ཚོང་དཔོན་ནམ། ཁྱིམ་བདག་གམ། མཁར་གྱི་རྒྱལ་པོ་འང་རུང་སྟེ། གང་ན་བ་ཆེན་པོ་ཆེ་བ་དེ་དག་འོངས་ན་དེ་དག་ལ་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གསོ་བྱེད་ཀྱིས། སྨན་གྱི་བུ་མོ་དེ་དང་སྤྲད་པ་དང་།
ཕྲད་མ་ཐག་ཏུ་ནད་ཐམས་ཅད་ཐུབ་པར་འགྱུར། མི་ན་བར་འགྱུར་ཏེ། གྱུར་པ་མེད་ཅིང་བདེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གསོ་བྱེད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ནད་གསོ་བ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་སྨན་པ་གཞན་དག་ལ་མེད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་
ཀྱི་སྐུས་ཕྱེ་བ་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་ལ་སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གིས་གདུངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རེག་ན་དེ་དག་རེག་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སྔོན་གྱི་
སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ནད་ཐམས་ཅད་བྱང་ཞིང་གདུང་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་ལུས་ཅན་གྱི་ལུས་ནི་ཟས་དང་སྐོམ་གྱིས་གསོ་བ་མ་ཡིན། ཟས་ཁམ་གྱིས་ཟ་བས་ལུས་གསོ་བ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ཁ་ཟས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་
སུ་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་ཟས་ཟའོ། །དེ་ཟས་ཟ་ཡང་གཏོང་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཟས་ཟ་ཡང་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོང་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སྟོབས་ལས་ཀྱང་མི་ཉམས། ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 138a
ཆོས་ཀྱི་ལུས་ཅན་ལ་ཚེ་དང་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་ལ། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཡང་སྟོན་ཏོ། དེ་འཆི་འཕོ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཆི་འཕོ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །
སྐྱེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཕོ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འབྱུང་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ཆོས་ཀྱི་ལུས་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཟས་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཆོས་ལ་སྟོན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་
ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །དེ་དག་ལུས་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་མི་ཤིགས་པ། འདུལ་བའི་
དུས་ཤེས་ནས་ནི་ཐ་དད་སྟོན་པར་འགྱུར། །མཚོན་གྱིས་མི་ཚུགས་མེས་ནི་ཚིག་པ་མ་ཡིན་ཡང་། །འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་མཐོང་ནས་ཚུགས་ཤིང་མེས་ཚིག་འགྱུར། །སེམས་ཅན་ན་བ་མཐོང་ནས་སྨན་རྣམས་སུ་ཡང་འགྱུར། །དེ་བཞིན་བཀྲེས་པ་རྣམས་ལ་ཟས་དང་སྐོམ་
དུ་འགྱུར། །འོན་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྣམ་རྟོག་ཅི་ཡང་མེད། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་ལུས་མེད་ཚུལ་གཅིག་རབ་ཏུ་འཇུག །ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང་གསོ་དང་ཤེད་ཅན་ཡོད་མིན་ཏེ། །ཆོས་སོ་ཅོག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བར་ཤེས། །གང་དེའི་རྐྱེན་ཡོད་པ་ན་སྡུག་བསྔལ་
ལམ་འབྱུང་སྟེ། །རྐྱེན་མེད་པན་སྡུག་བསྔལ་ལམ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར། །གཟུགས་འདི་དབུ་བ་རྡོས་པ་འདྲ་སྟེ་སྙིང་པོ་མེད། །ཚོར་བ་ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་མཚུངས་ཤིང་འདྲ་བར་སེམས། །འདུ་ཤེས་དཔྱིད་ཀྱི་དུས་ཀྱི་སྨིག་རྒྱུ་རྒྱུ་བ་འདྲ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཆུ་སྐྱེས་ཤིང་དང་
འདྲ་བར་ལྟ། །ཇི་ལྟར་གར་ལ་ལྟ་བར་སྒྱུ་མ་བསླབས་པ་རྣམས། །སྐད་ཅིག་གིས་ནི་གཟུགས་རྣམས་སྣ་ཚོགས་སྟོན་བྱེད་པ། །མི་བདེན་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་ཤེས་གྱུར་ནས། །མཁས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་སྨོན་པ་མེད། །ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ནི་རི་གཟར་ཆུ་དང་མཚུངས་ཤིང་
เล่ม ๔๑ · หน้า 138b
འདྲ། །གློག་དང་མཁའ་སྤྲིན་ཕུང་པོ་ལྟ་བུར་བྱུང་ནས་མེད། །ལོངས་སྤྱོད་འགྱུར་བ་གཞུ་དྲག་འཕངས་པའི་མདའ་ལྟར་ཤེས། །མཁས་པ་རྣམས་ནི་ཀུན་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་སྨོན་པ་མེད། །ལྷ་ཡི་འཇིག་རྟེན་ལྷ་རྫས་བདེ་བ་མ་མྱོང་བ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་དག་ན་སེམས་ཅན་གང་ཡང་
མེད། །སླར་ཡང་སེམས་དམྱལ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་མཐོང་གྱུར་ནས། །བདེ་གཤེགས་སྲས་པོས་དེ་མཐོང་མཐོ་རིས་འགྲོ་མི་བྱེད། །ཡིད་ནི་ནམ་མཁའ་འདྲ་བ་དེ་དག་གནས་མེད་དེ། །གནས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལ་འབྱུང་བ་སྲིད་མ་ཡིན། །འབྱུང་བ་མེད་རྣམས་སྐྱེ་དང་འཆི་འཕོ་
མེད་པར་འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེ་བ་མི་རྒ་མི་འཆི་འཐོབ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན་འདི་ལྟར་སློབ་སྟེ། ཀྱེ་མའོ་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་འདི་ནི་གང་འདོད་ཆགས་ནད་ཆེན་པོར་རབ་ཏུ་
མི་ཤེས། ཞེ་སྡང་ནད་ཆེན་པོར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས། གཏི་མུག་ནད་ཆེན་པོར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་ཏེ། གསུམ་པོ་འདི་དག་ནད་ཆེན་པོར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པའི་སྨན་པ་མི་མཁས་པ་ཤ་སྟག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་། སྨན་པ་མི་ཤེས་པ་ཤ་སྟག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་ནས་ནད་ཆེན་པོ་གསུམ་པོ་དེ་དག་
གི་སྨན་གསུམ་མི་ཤེས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ནད་ཆེན་པོའི་སྨན་ཆེན་པོ་མི་གཙང་བ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས། ཞེ་སྡང་གི་ནད་ཆེན་པོའི་སྨན་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས། གཏི་མུག་གི་ནད་ཆེན་པོའི་སྨན་ཆེན་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་ཏེ། ཀྱེ་མའོ་
སྨན་པ་དེ་དག་ནི་ནད་གཞན་དང་། གཞན་དག་གསོ་ནུས་ཀྱི། ནད་ཐམས་ཅད་ནི་གསོ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཀྱེ་མའོ་སྨན་པ་དེ་དག་གི་སྨན་དེ་ནི་རེ་ཤིག་གསོ་ནུས་པ་ཡིན་གྱི། གཏན་དུ་གསོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བདག་ཅག་གིས་ནི་སྨན་པ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་
བྱའི་བདག་ཅག་གིས་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་བླ་ན་མེད་པ། སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། །ནད་ཐམས་ཅད་གསོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་བྱའོ། །བདག་ཅག་གིས་ནི་ནད་ཐམས་ཅད་གསོ་བར་བྱའི་ནད་གཞན་དང་གཞན་དག་གསོ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 139a
བར་མི་བྱ། བདག་ཅག་གིས་རེ་ཤིག་གསོ་བར་མི་བྱ་སྟེ། བདག་ཅག་གིས་གཏན་དུ་གསོ་བར་བྱེད་པ་བྱའོ། །གང་གི་སྒྲ་ཐོས་པར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་
ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩི་བྱུག་པའི་སྦྱོར་བ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་
བླ་ན་མེད་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པ་དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་སྡུད་པར་བྱེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་དེས་ཆོས་ཀྱི་དུང་ཆེན་པོ་ལ་བསྐུས་ནས་ཡོངས་སུ་
སྒྲོག་སྟེ། དེའི་སྒྲས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་མངོན་པར་གོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དུ་མ། སེམས་ཅན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་
བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་དཀྲིགས་ཕྲག་དུ་མ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་
འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གངས་ཀྱི་རིའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འབྲལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེའི་དྲིས་དུག་གི་དྲག་ཤུལ་ཐམས་ཅད་ལས་རབ་ཏུ་ཐར་པར་འགྱུར་ཏེ།
དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཙམ་ན་འཁོད་པ་དག་ཀྱང་དུག་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ཤཱ་རིའི་བུ་གལ་ཏེ་དུད་དམ་རྡལ་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འབྲལ་བར་བྱེད་པས་བསྐུས་ཏེ་བུས་སམ། བརྡུངས་ན་སེམས་ཅན་དུག་འཐུངས་པ་འམ། ཟོས་པ་འམ། བསྐུས་པས་ཟུག་པར་གྱུར་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་
เล่ม ๔๑ · หน้า 139b
ཐམས་ཅད་དེའི་སྒྲ་ཐོས་ནས་ནི་དུག་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་གང་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་འབྲལ་བར་བྱེད་པ། དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གསོ་བྱེད་མ་གཏོགས་པར་སྨན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཤེས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནད་ཐམས་ཅད་བསལ་པ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པ་དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་། །རྩིས་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་སྡུད་པར་བྱེད་དེ།
ཆོས་ཀྱི་སྨན་དང་རྩི་བསྐུ་བའི་སྦྱོར་བ་དེས་ཆོས་ཀྱི་དུང་ཆེན་པོ་ལ་བསྐུས་ནས་ཡོངས་སུ་སྒྲོག་སྟེ། དེའི་སྒྲས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་མངོན་པར་གོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དུ་མས་དེ་ཐོས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར།
ཞེ་སྡང་དང་། །གཏི་མུག་གི་ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར། སེམས་ཅན་དུ་མ། སེམས་ཅན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཕྲག་དུ་མ། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་
སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ། སེམས་ཅན་དཀྲིགས་ཕྲག་དུ་མས་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་དེ་ཐོས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ནད་ཆེན་པོ་
རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་ནད་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་གང་ནས་སྡུད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། གང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ནོར་བཞག་པ་ནས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ནོར་གང་དུ་བཞག་ཅེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་
ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལས་གུད་ན་མ་ཡིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རབ་ཏུ་ཉན་ཏོ། །འཛིན་ཏོ། །འཆང་ངོ་། །
เล่ม ๔๑ · หน้า 140a
ཀློག་གོ །ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ལ་ཡང་འཆད་ཅིང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤིན་ཏུ་ཉན་པར་བྱེད། འཛིན་པར་བྱེད། འཆང་བར་བྱེད། ཀློག་པར་བྱེད། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད། གཞན་དག་ལ་ཡང་འཆད་ཅིང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་རབ་སྟོན་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རིག་པར་
བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཉན་པར་བྱེད། འཛིན་པར་བྱེད། འཆང་བར་བྱེད། ཀློག་པར་བྱེད། ཀུན་ཆུབ་པར་
བྱེད། གཞན་དག་ལ་ཡང་འཆད་ཅིང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་བ་གྲངས་མེད་པ་བས་ཀྱང་ཆེས་གྲངས་མེད་པ། ཡངས་པ། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཕ་རོལ་གྱི་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཕ་རོལ་ཏུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་
ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་པད་མའི་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་པད་མའི་བླ་
མ་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའི་ཉན་ཐོས་འདུས་པ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ། དབང་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ནས་སེམས་ཀྱི་དབང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ་ཤ་སྟག་གོ །
ཤཱ་རིའི་བུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་མའི་བླ་མ་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཐུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་པད་མའི་བླ་མ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལོ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་གནས་སོ། །ལོ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་ཡང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཟུགས་
เล่ม ๔๑ · หน้า 140b
བརྙན་གནས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་པད་མའི་བླ་མ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རིང་བསྲེལ་ཡང་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་དང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རིང་བསྲེལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་
བ་བཞིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེའི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་མའི་བླ་མ་དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལོ་བརྒྱ་ལོན་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཅིག་ཅིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་ཞིག་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ། དེའི་གསུང་རབ་ལ་རྒྱལ་རིགས་སུ་སྐྱེས་པར་
གྱུར་ཏེ། དེ་བཙས་མ་ཐག་ཏུ་བདག་ནི་ཆོས་སྤྱོད་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་ཀྱིས་བདག་གིས་ཆོས་སྤྱད་པར་བྱའོ་ཞེས་ཚིག་དེ་སྐད་སྨྲས་ཏེ། དེའི་མིང་ཆོས་སྤྱོད་ཅེས་བཏགས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་ཆོས་སྤྱོད་དབང་པོ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་རྒྱུས་སྐྱེས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་ལོན་པ་དང་འདྲ་བ་དེ་
དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དགོན་པ་ནགས་ཚལ་ན་གནས་བས་མཐའི་གནས་མལ་དུ་གནས་སོ། །དེ་གཅིག་ཏུ་དབེན་པར་སོང་སྟེ། ནང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་ན་ལྷ་ཞིག་འོངས་ནས། དགེ་སློང་ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྒྲ་རྣམ་པར་གྲགས་པར་འགྱུར་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག །མ་ཐོབ་པར་བརྩོན་འགྲུས་ཉམས་པར་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་དོན་དེ་བསྟན་པ་དང་། དེས་ལྷ་དེ་ལས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་དགའ་མགུ་ཡི་རངས་རབ་
ཏུ་དགའ་སྟེ་དགའ་བ་དང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས། གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དང་། ལྗོངས་ནས་ལྗོངས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀུན་ཏུ་ཚོལ་ཞིང་རྗེས་སུ་སྤྱོད་དེ། དེ་གང་
དང་གང་དུ་དགེ་འདུན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བར་དགེ་སློང་ཕ་དང་། དགེ་སློང་མ་མཐོང་བ་དང་། དེ་དག་གི་གན་དུ་སོང་ནས་འཕགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གང་ལ་བསླབས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་
เล่ม ๔๑ · หน้า 141a
གྲངས་གང་ལགས་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། དགེ་སློང་བདག་ཅག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དེ་ཅི་འདྲ་བར་མི་ཤེས་ཏེ། དགེ་སློང་བདག་ཅག་གིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་
གྲངས་ཀྱི་མིང་དེང་གདོད་རྣ་བས་ཐོས་སུ་ཟད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ལྷ་ནི་བརྫུན་མི་ཟེར་གྱིས་ཇི་སྲིད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མ་ཐོས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པར་བྱའོ་སྙམ་ནས། དེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་དག་བཅོམ་
ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་མའི་བླ་མ་དེ་གང་དུ་ཞུ་གསལ་བཞེན་ཅེས་དྲིས་པ་དང་། དེ་དག་གིས་དགེ་སློང་ས་ཕྱོགས་འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་མའི་བླ་མ་དེ་ཞུགས་ལ་བཞེན་ཏོ། །ཞེས་ཕྱོགས་དེ་བསྟན་ནས་དེས་ཕྱོགས་དེ་ག་ལ་བ་
དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་། ས་ཕྱོགས་དེར་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ས་ཕྱོགས་དེ་ཉིད་དུ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་མའི་བླ་མ་དེ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་མའི་
བླ་མ་དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མངོན་དུ་མ་ཐོས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་ས་ཕྱོགས་འདི་ནས་མི་ལྡང་ཞིང་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་མི་གཞིག་གོ་སྙམ་མོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དྲང་སྲོང་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཉམས་པས་དེ་ལྟ་བུར་དམ་བཅས་པ་བརྟན་པར་བྱས་ནས་
ས་ཕྱོགས་དེ་ཉིད་དུ་འདུག་སྟེ། ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་གནས་སོ། །དེ་ཞག་བདུན་འདས་པ་དང་། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཅུ་པ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱོན་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་
ཚིག་བརྒྱད་པོ་འདི་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ཞེས་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ཚིག་བརྒྱད་རྣམས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ཚིག་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གིས་མང་དུ་ཐོས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་དང་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด