ตัวบทไม่มีชื่อ — ประโยคแรก: དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 409b
གིས་དུས་དུ་མར་ཉིན་དང་མཚན་མོར་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་འདི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་འཁྱུད་པར་བྱེད་པ་
དེ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ལས་དང་པོ་པས་རྣལ་འབྱོར་པའི་བྱ་བ་མི་བྱའོ། །རྣལ་འབྱོར་པས་གྲུབ་པའི་བྱ་བ་མི་བྱའོ། །གྲུབ་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བྱ་བ་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་
ན་ལས་དང་པོ་པས་སྔར་བརྗོད་པའི་རྣམ་པས་བཟའ་བར་བྱ་བ་དང་བཟའ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་སྡིག་པའི་བློ་ཅན་ལྷ་མིན་གྱི་བཟའ་བར་བྱ་བ་བླ་མ་དམ་པ་མ་ཡིན་པས་ཆོས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་འདིར་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ལས་དམ་
ཚིག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་བཟའ་བར་བྱ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དང་པོར་རེ་ཞིག་བདུད་རྩི་ལྔ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བདག་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་བཟའ་བར་བྱའོ། །ཕྱི་ནས་དེ་གོམས་པའི་དབང་གིས་དམ་ཚིག་གི་
དངོས་གྲུབ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་དམ་ཚིག་གི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་དབང་གིས་དུག་ལ་སོགས་པ་བཟའ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་བཟའ་བར་བྱ་བར་འགྱུར་ཞིང་བཤང་བ་ལ་སོགས་པ་དྲི་ང་བ་རྣམས་དྲི་ཞིམ་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཚིག་འདི་ནི་མཆོག་ཏུ་འགལ་ཏེ་དང་པོར་རེ་ཞིག་
མེ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་བྱ་ཞིང་ཕྱི་ནས་གོམས་པའི་དབང་གིས་མེ་རེངས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རམ་ཅི་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གལ་ཏེ་གདུག་པ་ཆེན་པོ་ཕ་རོལ་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཅོ་འདྲི་བ་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་འདྲལ་བར་བྱེད་པ་མནར་མེད་པའི་
དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་མ་དག་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་པའི་བྱ་བ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བྱེད། འདིར་རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་མེ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ་མེས་འཚིག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གླང་པོ་ཆེའི་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 410a
དབང་པོ་མྱོས་པ་རེངས་པར་བྱེད་དེ་གླང་པོ་ཆེའི་དབང་པོ་མྱོས་པས་གསོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སེང་གེ་དང་སྟག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞོན་པར་བྱེད་དེ་སེང་གེ་དང་སྟག་ལ་སོགས་པས་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བྱ་རོག་གིས་བཏུང་བར་བྱ་བའི་
ཀླུང་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ་ཀླུང་གི་རྒྱུན་གྱིས་འཁྱེར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དུག་ཟ་བར་བྱེད་དེ་དུག་གིས་བརྒྱལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རལ་གྲི་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་ཆ་རྣམས་བཟའ་བར་བྱེད་དེ་མཚོན་ཆ་རྣམས་ཀྱིས་ཁ་ལ་གཅོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་
བཟའ་བར་བྱ་བ་དང་བཟའ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་ཅིང་རང་དང་གཞན་གྱི་གཟུགས་ཡོངས་སུ་སྒྱུར་བར་བྱེད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་པའི་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམས་ཏེ་ལས་དང་པོ་པས་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་
གཞག་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གསུངས་ཏེ་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དང་ཕྱི་ནས་བྱིས་པར་གྱུར་པ་དང་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་དང་ལས་དང་པོ་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་སྐྱེ་བར་སྐྱེས་པ་དང་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་
པ་དང་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་དང་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་བཅུར་འགྱུར་ཏེ་ཚེ་ལ་དབང་བ་དང་ལས་ལ་དབང་བ་དང་ཡོ་བྱད་ལ་དབང་བ་དང་མོས་པ་ལ་དབང་བ་དང་སྨོན་ལམ་ལ་དབང་བ་དང་ཆོས་ལ་དབང་བ་དང་སེམས་ལ་དབང་བ་དང་།
སྐྱེ་བ་ལ་དབང་བ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་དབང་བ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་བཅུ་རྣམས་ཏེ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང་དྲི་མ་མེད་པ་དང་འོད་བྱེད་པ་དང་འོད་འཕྲོ་བ་དང་སྦྱང་དཀའ་བ་དང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་རིང་དུ་སོང་བ་དང་མི་གཡོ་བ་དང་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་དང་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་
ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དང་སྨོན་ལམ་དང་སྟོབས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པ་བྱང་ཆུབ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 410b
སེམས་དཔར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་དག་གིས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཕྱིན་བཅུ་ཐོབ་པ་སྟེ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ལ་གནས། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་
བཅུ་དག་པ་སྟེ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ཡི་ཚུལ། །མགོན་པོ་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་སྟེ། །ས་བཅུ་ལ་ནི་གནས་པ་པོ། །ཤེས་བཅུ་རྣམ་དག་བདག་ཉིད་ཅན། །ཤེས་བཅུ་རྣམ་དག་འཆང་བ་པོ་ཞེས་པ་སྟེ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པ་སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །འདིར་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་འགའ་ཞིག་གིས་དཔའ་བོའི་རིམ་པའམ་རང་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པས་མཚན་མོ་དུར་ཁྲོད་ཆེན་པོའི་ས་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ཏེ་ལོ་གཅིག་གམ་ལོ་གཉིས་སམ་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་སྔགས་བཟླས་པ་དང་
སྦྱིན་སྲེག་དང་བསམ་གཏན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཧེ་རུ་ཀ་དང་དེ་བཞིན་དུ་རི་བོ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་ཆུ་ཀླུང་གི་མདོ་དང་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བོ་མེད་པའི་གནས་རྣམས་སུ་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་སླད་དུ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་མ་ནུས་
པ་བརྩོན་འགྲུས་དམན་པར་གྱུར་པ་རྣམས་དང་ལས་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ལ་རང་གི་ཁྱིམ་དུ་སྔགས་ཀྱི་བཟླས་པ་དང་སྦྱིན་སྲེག་དང་གཏོར་མ་དང་བསམ་གཏན་དང་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པ་བྱས་ནས། གནས་དང་དུས་མ་ཡིན་པའི་དབང་གིས་སྔགས་ཀྱི་ལྷ་མ་གྲུབ་ཅིང་
སེམས་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་དང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྒོམ་པའི་ལམ་ཉམས་པ་རྣམས་ཏེ་བླ་མ་དམ་པའི་མན་ངག་དང་བྲལ་ཞིང་ཆད་པ་ཆེན་པོར་ལྷུང་བར་གྱུར་པའི་གདུག་པའི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བྱིས་པའི་བློ་ཅན་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་
བརྟག་པ་མི་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་གསུངས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དང་ཆོས་ཐམས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 411a
ཅད་མཚན་མ་མེད་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྨོན་པ་མེད་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་འདུས་བྱས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱུས་སྟོང་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ་གཟུགས་ལ་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཚོར་བ་ལ་མ་ཡིན་འདུ་ཤེས་ལ་མ་ཡིན་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་མ་
ཡིན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །སའི་ཁམས་ལ་གནས་པར་མི་བྱའོ་ཆུའི་ཁམས་ལ་གནས་པར་མི་བྱའོ་མེའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་རླུང་གི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་སྟོང་པའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །མིག་གི་ཁམས་ལ་གནས་པར་མི་བྱའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་
མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་རྣ་བའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་སྒྲའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་སྣའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་དྲིའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ལྕེའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་རོའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་
ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ལུས་ཀྱི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་རེག་བྱའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་གནས་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་པ་སྟེ་
དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་བསམ་པ་མེད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །བསམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་ཆགས་པ་དང་ཆགས་
བྲལ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གང་གི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་མཆོག་ཏུ་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་དང་མི་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་གིས་འཁོར་བའོ། །
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 411b
གང་གི་ཚེ་བསམ་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་ནི་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་མི་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མེད་དེ་དེ་ལྟར་ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་མེད་དོ། །དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །
འཁོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ལ་བསམ་པ་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་གྱི་གཞན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་མི་
མཁས་པ་བསམ་པ་མེད་པ་ཡེ་ཤེས་སུ་འདོད་པ་ཆད་པ་ཆེན་པོར་ལྷུང་བ་འགའ་ཞིག་སྨྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་གལ་ཏེ། བསམ་པའི་ཤེས་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཉིད་སྟེར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་སུ་
ཅིའི་ཕྱིར་མ་གྱུར་འདི་རྣམས་ཀྱི་ཡང་གཉིད་མཐུག་པོ་ལ་བསམ་པའི་ཤེས་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་ཅིང་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་ལ་མི་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མེད་དེ་དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་གཉིད་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ལ་
ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་བསམ་པའི་ཤེས་པ་མེད་པ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བསམ་པའི་ཤེས་པ་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ་
གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལེའུ་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ་ཞེས་སོ། །འདིར་གལ་ཏེ་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མ་བསམ་པའམ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་མེད་པ་ཡིན་ན།
དེའི་ཚེ་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཞན་རྣམས་ཀྱང་བསམ་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་རང་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་བེམས་པོའི་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་འདི་ནི་གལ་ཏེ་དེ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 412a
བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་རིག་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཅི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་ཤེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་འདིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་
མེད་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་གཉིད་ལོག་པའི་སེམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་གསུངས་པ་ཡང་སེམས་གང་ཞིག་ཡོད་པའི་སེམས་དེ་ནི་སེམས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་སྟེ་སེམས་
ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་རིག་པར་མི་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཡང་
དག་པར་རིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་རང་རིག་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཆ་མེད་པ་དང་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་རིག་པ་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཁྱེན་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་དབང་པོ་མེད་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཉི་ཤུ་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་གྱིས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། མྱ་ངན་
འདས་ཞི་ལེགས་པར་ནི། །མྱང་འདས་མྱ་ངན་འདས་མཐར་སོན། །བདེ་སྡུག་སེལ་བ་མཐར་གྱུར་པ། །ཆགས་བྲལ་ལུས་ལས་འདས་པ་པོ། །ཐུབ་པ་མེད་པ་དཔེ་མེད་པ། །མི་མངོན་མི་སྣང་གསལ་བྱེད་མིན། །ཆ་མེད་ཀུན་འགྲོ་ཁྱབ་པ་པོ། །ཕྲ་ཞིང་ཟག་
མེད་ས་བོན་བྲལ། །རྡུལ་མེད་རྡུལ་བྲལ་དྲི་མ་མེད། །ཉེས་པ་སྤངས་པ་སྐྱོན་མེད་པ། །ཤིན་ཏུ་སད་པ་སད་པའི་བདག །ཀུན་ཤེས་ཀུན་རིག་དམ་པ་པོ་ཞེས་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་གསུམ་པས་གསུངས་པ་འདི་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 412b
ལྟ་སྟེ། བདག་རིག་གཞན་རིག་ཐམས་ཅད་པ། །ཀུན་ལ་ཕན་པའི་གང་ཟག་མཆོག །དཔེར་བྱ་ཀུན་ལས་འདས་པ་སྟེ། །ཤེས་དང་ཤེས་བྱའི་བདག་པོ་མཆོག་ཅེས་པ་དང་། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཀྱང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་པས་
གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཡི་རྡོ་རྗེ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བགྲོད་བྱ་མིན་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ། །གསུང་གི་རྡོ་རྗེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་སྙིང་སྐད་རྣམས་དག་གིས་ཆོས་ནི་གོ་བར་བྱེད་པའོ། །རྡོ་རྗེ་ཅན་གྱི་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་
རང་བཞིན་མཐའ་དག་ས་ལ་གནས། །དྲི་མེད་ནོར་བུ་ལྟ་བུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་འཛིན་བྱེད་གང་ཡིན་དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའོ་ཞེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དབང་པོ་མེད་ཅིང་རང་རིག་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་
རིག་པ་ཡིན་ན། འོ་ན་དེའི་ཚེ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་མེད་པ་ལས་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ལས་གསུངས་པ་ཕུང་པོ་མེད་པ་ལས་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཉེ་བར་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལས་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབྱུང་བའི་དུས་སུ་ཁྱད་པར་དགའ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དག་གི་དབུས་སུ་ཐིག་ལེ་གསུམ་གྱི་མཐར་སྐད་ཅིག་གཅིག་ཙམ་དུ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་འདི་ཉིད་ནི་རང་རིག་པར་གསུངས་སོ། །འདིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཐིག་
ལེ་འབྱུང་བ་མྱ་ངན་འདས་པ་དང་བྲལ་བ་དབང་པོ་མེད་པ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་སུ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་མོ་ཤམ་གྱི་བུ་ཡིས་དྲི་བསྣམས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་དོན་མེད་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་པ་འདིར་འགའ་ཞིག་དག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་
བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་སུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་འདི་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་བཞི་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་པའི་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 413a
དགག་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་གསུམ་པ་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་པར་བརྗོད་ཟིན་པ་མངོན་པར་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་
ཟློས་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ལག་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྗེས་ལ་སླར་ཡང་ལག་པ་ཞེས་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་སླར་ཡང་ཞོ་ཞེས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་བྱིས་པ་དང་སྨྱོན་པའི་ཚིག་སྟེ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བཞི་པ་ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་གསུམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འདིའི་ཕྱིར་མ་རྟོགས་པ་ཉམས་པ་རྣམས་ནི་བཞི་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་པའི་སྒྲས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུམ་པ་
གསུངས་ཏེ་བཞི་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲ་བ་འདི་ནི་བྱིས་པའི་བློ་ཅན་དབང་པོ་གཉིས་ལས་བྱུང་བའི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཉམས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་རབ་ཏུ་འཇུག་པའོ། །དེའི་
ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བའི་བདེ་བ་ནི་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་བཞི་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པས་གསུངས་པ་
རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་རྣམ་པ་མེད། །བཅུ་དྲུག་ཕྱེད་ཕྱེད་ཐིག་ལེ་འཆང་། །ཆ་མེད་ཆ་ལས་འདས་པ་སྟེ། །བསམ་གཏན་བཞི་ཡི་རྩེ་མོ་འཆང་ཞེས་པ་དང་། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཀྱང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་པས་གསུངས་པ་འདི་
ལྟ་སྟེ། དེ་ལྟར་སེམས་ནི་རྣམ་བཞི་སྲིད་པ་གསུམ་ལ་གནས་པའི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་དབུས་སུ་སྟེ། །རྣལ་འབྱོར་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བདེ་མཉམ་འབྲས་སྟེར་ཁྱབ་བྱེད་དག་ནི་ཐར་པའི་སླད་དུ་བསྲུང་བར་བྱ། །ཐིག་ལེ་བཏང་ན་རྣལ་འབྱོར་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 413b
རྣམས་ཀྱི་མཆོག་གི་བདེ་བ་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་སོང་ལ་ཐར་པ་གང་། །དེ་ཕྱིར་འཁོར་བའི་བདེ་བའི་སྐད་ཅིག་འདི་ནི་སྡོམ་བརྩོན་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུས་སུ་སྤང་བར་བྱ་ཞེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བཞི་པ་ནི་གསུམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་ཐིག་
ལེ་འདོར་བའི་གསུམ་པ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་བཞི་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཅུ་དྲུག་ཕྱེད་ཕྱེད་ཐིག་ལེ་འཆང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་གལ་ཏེ་བཞི་པ་ཁྱད་པར་དགའ་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དགའ་བ་དང་མཆོག་དགའ་དང་ཁྱད་པར་དགའ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་
བསམ་གཏན་བཞི་པའི་རྩེ་མོ་འཆང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དབང་པོ་མེད་ཅིང་རང་རིག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་བསྲུང་བར་བྱ་སྟེ་སྤང་བར་མི་བྱའོ། །ཐིག་ལེ་གཞན་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་བྲལ་བ་གཅི་བ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ལུས་སམ་ཕྱི་རོལ་ལ་ཡོད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྟེར་བར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བཞི་པ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་གསུམ་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐིག་ལེ་འཆང་བ་
ཡིན་ན་འོ་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཅི་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་འདིར་འགའ་ཞིག་སྨྲ་བར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་རབ་ཏུ་གསུངས་ཏེ། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ཞེས་པ་སྟེ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་གཅིག་ལས་སོ། །དེ་རྣམས་ལས་རྣལ་འབྱོར་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་
བདེ་བ་ནི་གཡོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའི་བདེ་བ་ནི་མི་གཡོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཏེ། འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་ཐབས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ན་དེའི་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 414a
ཚེ་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཐབས་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་ཏེ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་དོན་དུའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གཉི་གའི་ཡེ་ཤེས་སོ་སོར་གྱུར་ན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་
དོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་རྣམ་པར་དག་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ་ཞེས་
པ་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་གསུངས་པ་འདི་
ལྟ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་རྫོགས་སངས་རྒྱས་པའི་གདན། །སངས་རྒྱས་བརྗོད་པའི་ཆོས་འཛིན་པ། །དཔལ་ལྡན་སངས་རྒྱས་པདྨ་སྐྱེས། །ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་མཛོད་འཛིན་པ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་འཆང་བའི་རྒྱལ། །སངས་རྒྱས་རིག་སྔགས་ཆེན་པོ་འཛིན། །རྡོ་རྗེ་རྣོན་པོ་རལ་གྲི་ཆེ། །
རྣམ་དག་འགྱུར་བ་མེད་པ་མཆོག་ཅེས་པ་དང་། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལས་ཀྱང་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཉིས་བརྒྱར་གཅིག་གིས་མ་ཚང་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་གིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ། སེམས་ནི་རྙོག་པ་དང་བཅས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་འདི་དང་བརྟགས་
པའི་ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་སྤང་བྱ་སྟེ། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེད་དུ་རྒྱལ་བ་མཆོག་གི་བསྐྱེད་མ་མཆོག་གི་ཕྱག་རྒྱ་གོས་པ་མེད། །རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་མཁའ་མཉམ་མུན་བཅོམ་ཁྱབ་བྱེད་རྣལ་འབྱོར་དག་གིས་བགྲོད་བྱ་ཐེར་ཟུག་གནས། །ཡེ་ཤེས་གཟི་བརྗིད་
སྲིད་པའི་དྲི་མ་འཕྲོག་ཅིང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་རྗེས་སུ་རིག་པ་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཕྱག་རྒྱ་སྒྱུ་མའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིད་དང་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་མེ་ལོང་དག་ལ་གཟུགས་བཞིན་ཏེ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་སྣང་བར་བྱེད་ཅིང་དྲི་མེད་གློག་དང་མཚུངས་པའི་འོད་ཟེར་དུ་མ་འཕྲོ་བར་བྱེད། །ཕྱི་དང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 414b
ལུས་ལ་དབྱེར་མེད་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བ་སྣང་བ་ཙམ་ནི་མཁའ་ལ་གནས་པ་ཡི། །སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འཁྱུད་པ་གང་ཞིག་འགྲོ་བ་དུ་མའི་གཟུགས་ཅན་དེ་ནི་གཅིག་པུའོ་ཞེས་པ་དང་། རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བརྟགས་པ་ཡི། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་
ཡོངས་སྤངས་ནས། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་སྦྱོར་བ་ཡིས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་རྣམ་པར་བསྒོམ་ཞེས་པ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ངེས་པ་འདིའི་ཕྱིར་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་བདེ་བ་ནི་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་སྒོམ་པ་རྣམ་
པར་བརྟགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདེ་བ་ནི་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བླ་མ་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་མན་ངག་ལས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཉམས་པ་རྣམས་ཕྱུགས་ཉིད་དུ་བྱེད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཉིད་མེད་དེ་ཕྱག་
རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་བླ་མ་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལམ་དང་བྲལ་བས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །ལམ་ཡང་བཞི་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་དབང་བཞི་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་
དབང་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་དེ་ཉིད་བཞི་པ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ཞིང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྒོམ་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དང་སྒོམ་པ་འདིས་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་ཡང་གསུངས་པ་འདི་ཅིའི་དོན་དུ་ཡིན་ཞེས་པ་འགའ་ཞིག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྙོམས་
པར་འཇུག་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདེན་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་པས་གསུངས་པ། ཆགས་པ་གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཉམས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཡིས་སྐྱོབ་པ་རྣམས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 415a
ནི་གྲོལ་བ་སྟེ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་སོ་སོའི་དུས་སུ་གང་ཞིག་སྲུང་བྱེད་དེ་ནི་སྐྱོབ་རྣམས་སྟེར་བར་མཛད། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རང་སྙིང་ལ་གནས་བདེ་བ་གང་ཞིག་གཏོང་བྱེད་དེ་ནི་རྒྱལ་རྣམས་སྲུང་བར་མཛད། །དེས་ན་རྒྱལ་བ་མཆོག་གི་སྤྱོད་པ་འདི་ནི་
ལྷ་ཀླུ་ལྷ་མིན་རྣམས་ཀྱིས་བྱ་བ་དཀའ་བར་གྱུར་ཞེས་པ་སྟེ་འདིར་འཕོ་བའི་ཆགས་པ་གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཉམས་པ་སྟེ་འཆི་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་འཕོ་བ་མེད་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བར་གྱུར་པས་སྐྱོབ་པ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་
རྣམས་ནི་བུ་དང་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པ་གང་ཞིག་སྲུང་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྐྱོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟེར་བར་མཛད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་གང་ཞིག་གཏོང་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་སྲུང་བར་མཛད་དེ་རྒྱུ་དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་
འཕྲུལ་གྱི་མཛད་པ་ནི་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང་མི་དང་ཀླུ་རྣམས་ཀྱིས་བྱ་བ་དཀའོ། །དེས་ན་རྣལ་འབྱོར་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་མི་འཕོ་བར་བྱས་ཏེ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་དབང་པོ་གཉིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བདེ་བ་བསྒོམ་པར་གསུངས་
ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བའི་གནས་སྐབས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འཕོ་བའི་བག་ཆགས་འདི་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མའི་རང་བཞིན་ཏེ་དེས་འཁོར་བའོ། །ཕྱག་རྒྱའི་སྦྱོར་བ་གང་གིས་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་དེར་འགྱུར་བའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཉིད་
ཀྱིས་མི་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་སུ་འགྱུར་ཏེ་དངུལ་ཆུ་དང་མེ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པས་གསུངས་པ། མེ་ནི་དངུལ་ཆུའི་དགྲ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་མེ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་ན་ནམ་ཡང་དངུལ་ཆུ་
འཆིང་བ་མེད། །མ་བཅིངས་ན་ནི་གསེར་བྱེད་མེད་དེ་གསེར་དང་བྲལ་ན་སྨྲ་བོ་རྣམས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་མེད་པ་ཉིད། །དེ་བཞིན་བུད་མེད་སྦྱོར་བ་བྲལ་ན་རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་དག་གི་སེམས་ནི་འཆིང་མི་འགྱུར། །བཅིངས་པ་མེད་ན་ལུས་འབིགས་མེད་དེ་མ་ཕུག་ལུས་ཀྱིས་འདིར་ནི་ལྷན་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 415b
སྐྱེས་བདེ་བ་སྟེར་བ་མིན་ཞེས་པ་སྟེ་འདིར་ཇི་ལྟར་མེ་ལ་རེག་པས་དངུལ་ཆུ་འབྲོས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཐབས་དང་བཅས་པའི་མེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཆིང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འབྱུང་ལ་རེག་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབྲོས་པར་བྱེད་དེ་དེ་ཉིད་ཐབས་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འཆིང་བར་བྱེད་
དོ། །ཇི་ལྟར་མེས་དངུལ་ཆུ་བཅིངས་པས་ལྕགས་ཐམས་ཅད་གསེར་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འབྱུང་གི་སྦྱོར་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཅིངས་པས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དངུལ་ཆུ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དག་
གི་མཐུ་ནི་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྟན་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་ལྷའི་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་གསུངས་པ་ནི་དངུལ་ཆུའི་བདུག་པ་དང་བསྐོལ་བ་ལ་སོགས་
པ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཕྱུགས་ཀྱི་ལས་པདྨར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཟའ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་ཅུ་རྩ་གསུམ་པས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལ་སོགས་པ་
སྒྲུབ་པ་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་ལྷན་སྐྱེས་བདེ་བ་འདི་ནི་འཕེལ་བའི་དོན་སླད་དང་པོར་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བསྟེན་པར་བྱ། །དེ་ནས་ཉི་མའི་གཟུགས་ནི་ལུས་དང་གདོང་དང་རྐང་པ་གཙུག་ཏོར་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་སྟེ། །གློག་གི་དབྱུག་པའི་རྗེས་མཐུན་
འཕོ་མེད་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་མ་མཚན་ཉིད་ཡན་ལག་རབ་ཏུ་རྫོགས། །རྡོ་རྗེ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་མ་སྲིད་གསུམ་གནས་ལུས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་དེ་ནས་འགྱུར་ཞེས་པ་དང་། སླར་ཡང་ལེའུ་དེ་ཉིད་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་བཅུ་གསུམ་པས་གསུངས་པ།
སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་སྟེ་རང་གི་ཡིད་ལ་སྐྱེས་པ་མེ་ལོང་གི་ནི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཉིད། །གང་ཞིག་མཐའ་དག་རྒྱལ་བའི་སྲས་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བསྟེན་པ་རྣལ་འབྱོར་དབང་པོས་བསྟན་བྱ་སྟེ། །ཡེ་ཤེས་མེ་ལྕེ་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་དེ་ནི་བདུད་དཔུང་ཡུལ་དང་བཅས་པ་མཐའ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 416a
དག་སྲེག་བྱེད་ཅིང་། །ལུས་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་ཀྱང་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ལ་ལོ་ཡི་སྦྱོར་བས་བདེ་མཉམ་སྟེར་བར་བྱེད་ཅེས་པ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ངེས་པ་འདིའི་ཕྱིར་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་འགྱུར་
བདེ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་འདི་རྣལ་འབྱོར་པས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །འོ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་མེད་ན་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཤེས་རབ་
ཡེ་ཤེས་རང་རིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་འཕོ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཅི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་རང་གི་སེམས་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་བྱས་ནས་རང་གི་སེམས་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་བྱེད་ཅིང་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་པར་
བྱེད་དེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟེ་ལྷ་སྦྱིན་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྲག་པར་ཞོན་ནས་གྲོང་དུ་འགྲོའོ་ཞེས་པའི་ངག་བཞིན་ནོ་ཞེས་པ་འདིར་འགའ་ཞིག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་
བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་མ་གཏོགས་པ་སེམས་ཙམ་གྱིས་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་རང་རིག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་གློ་བུར་བའི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སོ། །འདིར་ཕུང་པོ་
དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གློ་བུར་བའི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་སོ། །དེའི་དྲིན་གྱིས་སེམས་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ་དོན་དམ་པར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ལུས་འདི་ལ་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཕྲ་མོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་
བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་རབ་ཏུ་ལྷུང་སྟེ་གནས་ཤིང་གང་གི་སེམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་འདི་ལ་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཕྲ་མོ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དུ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་སྟེ་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 416b
ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་གཞན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡུལ་གཞན་དུ་འགྲོ་བར་རབ་ཏུ་སྣང་སྟེ་ཡུལ་གཞན་དུ་སོང་བ་དེའི་ལུས་ལ་ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་བར་འཚེ་བ་བྱས་པར་གྱུར་ན་ཉེ་བར་འཚེ་བ་དེས་སེམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་
འཇུག་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་དེས་ངུ་བར་བྱེད་དེ་ལུས་མེད་ཅིང་ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཤེས་པ་རང་རིག་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་འདི་ནི་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཆེན་པོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྨི་ལམ་དུ་འདོད་པ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་
སེམས་ལ་བདེ་བ་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ་ལུས་མེད་ཅིང་འདོད་པ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་རྣམས་མེད་པར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བདེ་བའི་ཤེས་པ་རང་རིག་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེ་ཉིད་ནི་ངོ་མཚར་རོ། །ཉི་ཚེ་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱང་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་
རྣམ་པར་དཔྱད་པར་མི་ནུས་ན་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་ལས་འདས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་རྣལ་འབྱོར་པའི་རང་རིག་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟག་པར་ནུས་པ་ལྟ་ཅི་
སྨོས། །ཅི་སྟེ་མུ་སྟེགས་པ་སྡིག་པའི་བློ་ཅན་སྲོག་གི་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དགའ་བ་རྣམས་འདིར་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་ཡོད་ཅིང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་དེ་དག་གི་མཐུ་
ལས་གནས་སྐབས་གསུམ་དུ་འགྱུར་གྱི་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་མེད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདི་སྨྲ་ན། འདི་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ་འདིར་གལ་ཏེ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་དག་མེད་པར་སེམས་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་མེད་ན་དེའི་ཚེ་
འཆི་བ་བརྒྱལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་དག་མེད་པར་ཐུན་ཚོད་གཅིག་གི་བར་དུ་སེམས་རབ་ཏུ་སྣང་བར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་གཤིན་རྗེའི་རྒྱལ་པོའི་བཀས་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་ཁྱེར་བར་བྱེད་པ་དང་གཤིན་རྗེའི་གྲོང་ཁྱེར་རབ་ཏུ་སྣང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 417a
བར་འགྱུར་ཞིང་གཤིན་རྗེའི་གྲོང་ཁྱེར་དེར་གཤིན་རྗེའི་རྒྱལ་པོ་ཡང་རབ་ཏུ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ་གཤིན་རྗེ་དེས་ཁྱེར་བའི་ལུས་དེའི་བསོད་ནམས་དང་སྡིག་པ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་འདི་སྨྲ་སྟེ་ཇི་ལྟར་ད་དུང་འདིའི་ཚེ་ཟད་པར་མ་
གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྲིད་འདིའི་ལུས་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་གྱི་བར་དུ་ཡང་སེམས་ཅན་འདི་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་མྱུར་དུ་ཁྱེར་ཅིག་ཅེས་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་རྣམས་ལ་བསྒོ་བར་འགྱུར་ཏེ་བསྒོ་བ་དེས་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ནས་ལུས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་འདོར་བར་བྱེད་དོ། །
དོར་བར་གྱུར་པ་ན་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སླར་ཡང་ཤི་བའི་ལུས་དེ་ལ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ་དེའི་ཚེ་བག་ཆགས་གཞན་གྱི་དབང་གིས་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་འགྱུར་རོ། །གནས་སྐབས་དེ་ལ་སེམས་རབ་ཏུ་སད་པའི་ཕྱིར་གཉེན་
གྱི་སྡེ་ལ་གཤིན་རྗེའི་རྒྱལ་པོའི་གཏམ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུས་མེད་ཅིང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་དག་ཀྱང་མེད་པར་ཐོག་མ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་གློ་བུར་བ་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྐྱེ་བའི་དབང་གིས་འགྱུར་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་
ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་འདི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་གང་གིས་གློ་བུར་བ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་འདི་ཟད་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ཟད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དུ་མས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་འཁོར་བ་འདི་ནི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཙམ་སྟེ་གཞན་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བའི་བག་ཆགས་ཀྱང་འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཡིན་གྱི་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་
བག་ཆགས་ནི་མི་འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཡིན་གྱི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ནང་གི་ལེའུ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་རྩ་གཉིས་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ཞིག་གང་གི་དབུས་སུ་རབ་ཞུགས་བརྟུལ་ཞུགས་ངེས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 417b
པ་ལ་དགའ་ལས་ཀྱི་ཞགས་པས་ངེས་བཅིངས་པ། །དེ་ཡི་དབུས་སུ་རང་རང་བསམ་པས་མི་བདག་དེ་ཡི་རིགས་སུ་དེ་ཡི་འཛིན་པ་དག་གིས་འགྱུར། །ཇི་སྲིད་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དག་ནི་རྣམ་གསུམ་སྲིད་པའི་དབང་གིས་ཚོར་བ་བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ། །དེ་སྲིད་
འཇིགས་རུང་འཁོར་བ་འདིར་འཁྱམ་མི་ཡི་བདག་པོ་མཐོ་རིས་མི་ཡུལ་དག་དང་འོག་ཏུ་ཡང་ཞེས་པ་དང་། སླར་ཡང་ལེའུ་དེ་ཉིད་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་བདུན་པས་རྣལ་འབྱོར་གྱི་བག་ཆགས་གསུངས་པ། རྣལ་འབྱོར་དབང་པོ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐོབ་རབ་ཏུ་
གཡོ་བའི་ཡིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་ཤི་བར་གྱུར་པ་ན། །དཔལ་ལྡན་མི་ཡི་འཇིག་རྟེན་དུ་ནི་རབ་མཆོག་ཐུབ་པའི་རིགས་སུ་རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །སྔོན་གྱི་གོམས་པ་དེ་ཡིས་སླར་ཡང་ཡེ་ཤེས་རྣལ་འབྱོར་ཡངས་པ་དག་ནི་ཀུན་དུ་འཛིན་པར་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་ཐོབ་
ནས་མི་ཟད་མཆོག་གི་གནས་སུ་རབ་འགྲོ་སླར་ཡང་གང་དུའང་སྐྱེ་བ་ལྡན་པ་མིན་ཞེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་རང་རིག་པ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་གྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྨི་
ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་འཁྲིག་པ་བྱས་པར་གྱུར་པ་ན་གཉིད་ལོག་པའི་ལུས་ལས་འཛག་པར་འགྱུར་གྱི་རྨི་ལམ་གྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུས་འདིའི་མཐུ་ལས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རང་རིག་པར་འགྱུར་གྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་
ཀྱི་ལུས་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་འགའ་ཞིག་གི་ཚིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལས་འཛག་པར་འགྱུར་གྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་
ཀྱི་དབང་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དེ་ལྟར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་ལ་འཛག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་མེད་པར་འཕོ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 418a
འཕོ་བ་མེད་པར་འཁོར་བར་མི་འགྱུར་ལ་འཁོར་བ་མེད་པར་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་ཉེ་བར་དམིགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ། གཟུགས་མེད་པའི་རིས་རྣམས་འཕོ་བ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུ་སླར་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། རྡུལ་
ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ནི་ཁ་ཟས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁུ་བ་འཕོ་བ་མེད་ན་ཁུ་བ་འཕོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ལ་བདེ་བ་མེད་ཅིང་འཁོར་
བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཉིས་པ་ནང་གི་ལེའུ་ལས། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་དང་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་འདི་ལ་ནི་ཁམས་
ཀྱི་ཚོགས་སུ་མཐའ་དག་རོ་དྲུག་ཟོས་ཤིང་འཐུངས་པ་དག་ལས་འགྱུར་བ་སྟེ། །རོ་དྲུག་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་བ་ལས་ཏེ་རབ་གསལ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཚོགས་ཀྱང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལས་སོ། །སྟོང་པ་ལ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་བསྲེས་པ་རོ་མཉམ་འགྱུར་མེད་
རྟག་པར་ཡང་ནི་འགྱུར་བ་སྟེ། །དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་ལ་གནས་ཞི་བ་རྣམ་གསུམ་སྲིད་པར་གནས་པ་རང་གི་ལུས་ལ་རིག་པར་བྱ་ཞེས་པ་ལ་ལུས་འདི་ལ་ནི་ཞེས་པ་དུད་འགྲོ་དང་མིའི་ལུས་གང་ལ་རོ་དྲུག་གི་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ཡོད་པ་སྟེ་ལུས་འདི་ནི་རོ་དྲུག་གི་བཟའ་བ་དང་
བཏུང་བ་ཅན་ནོ། །འདི་ལ་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་ཞེས་པ་སྤུ་དང་པགས་པ་དང་ཁྲག་དང་ཤ་དང་རུས་པ་དང་རྐང་དང་ཁུ་བའི་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་འདུས་པ་ནི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་ཞེ་ན་རོ་དྲུག་ཟོས་ཤིང་འཐུངས་པ་དག་ལས་ཞེས་པ་རོ་
ཡང་ཡིན་ལ་དེ་རྣམས་དྲུག་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་དྲུག་སྟེ། ཁ་བ་དང་སྐྱུར་བ་དང་། ལན་ཚྭ་དང་ཚ་བ་དང་། མངར་བ་དང་བསྐ་བ་རྣམས་སྤུ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དགོངས་པའོ། །རོ་དྲུག་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་བ་ལས་ཏེ།
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 418b
ཞེས་པ་ལ་འབྱུང་བ་ནི་ས་དང་ཆུ་དང་། མེ་དང་རླུང་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་རྣམས་ཏེ་སྲ་བ་དང་། གཤེར་བ་དང་དྲོ་བ་དང་། གཡོ་བ་དང་རོའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམས་སོ། །དེའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པ་དེ་རྣམས་ལས་ཁ་བ་ལ་སོགས་པ་རོ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ།
ཁམས་རྣམས་སུ་རོའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དགོངས་པའོ། །འབྱུང་བ་ལས་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་གསུངས་པ་སྟེ། དོན་དམ་པར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ཁམས་རྣམས་རོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་
ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་ཚོགས་ཀྱང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལས་སོ་ཞེས་པ་ནི། ནམ་མཁའི་ཁམས་སྟོང་པའི་ཆོས་ལས་འབྱུང་བའི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་ཏེ་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ས་བོན་མ་ཉམས་པ་ལས་མྱུ་གུར་མི་འགྱུར་ཞིང་ས་
བོན་ཉམས་པ་ལས་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ལས་མ་ཡིན་ཞིང་བེམས་པོའི་ཁམས་ལས་མ་ཡིན་ལ་ཆད་པའི་སྟོང་པ་ལས་མ་ཡིན་ལ་ཆད་པའི་སྟོང་པ་ལས་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྟོང་
པ་ལ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་བསྲེས་པ་ཞེས་པ་ལ་སྟོང་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བའོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བའོ། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་མེད་པའི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་
རྣམ་པར་བསྲེས་པའོ། །རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་རོ་མཉམ་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་འབྲེལ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་ནི་འགྱུར་མེད་རྟག་པ་སྟེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་ལ་གནས་ཞི་བ་ཞེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་རིམ་
པ་འདིས་ལུས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པ་ནི་མི་འགྱུར་བའོ། །རྣམ་གསུམ་སྲིད་པར་གནས་ཞེས་པ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པར་གནས་པ་ནི་རང་གི་ལུས་ལ་རྣལ་འབྱོར་པས་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་དུད་འགྲོ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་ཁུ་བ་ནི་ས་བོན་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 419a
ཏེ་འཁོར་བ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུའོ། །དེ་ཉིད་རོ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་ཁམས་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི། ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། ནམ་མཁའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དྲི་དང་གཟུགས་དང་རོ་དང་རེག་
བྱ་དང་སྒྲའི་བདག་ཉིད་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཏེ་ས་བོན་གྱི་རང་བཞིན་འདི་ལས་ལས་ལས་སྐྱེས་པའི་ལུས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འགག་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ་འཆི་བའི་དུས་སུ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ས་བོན་དེ་ཉིད་ངེས་པར་འབྱུང་ངོ་། །སླར་ཡང་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་བཞིན་དུ་བག་
ཆགས་ཀྱི་ལུས་སྟོང་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཚོགས་སྤངས་པ་མ་འགགས་པ་སྟེ། ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་མ་འགགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སླར་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་འཛིན་ནོ། །སླར་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་
ཉིད་ཀྱི་ལུས་བཟུང་བའི་ཕྱིར་སྔར་གྱི་ལུས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་སེམས་ལ་ད་ལྟར་གྱི་ལུས་ཀྱི་བག་ཆགས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དེས་ན་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་པ་རྣམས་ལས་གློ་བུར་བའི་ཕུང་པོའི་ཆོས་རྣམས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། གློ་བུར་བའི་
ཕུང་པོའི་ཆོས་རྣམས་ལས་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་པ་རྣམས་སུ་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཙམ་ཡང་མི་འགྲོ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་སྔ་མ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་ཡང་ཕུང་པོ་གཞན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་རིམ་པས་
འབྱུང་བ་ལྔའི་བདག་ཉིད་རོ་དྲུག་གི་ཁ་ཟས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་འཕོ་བའི་དུས་སུ་ལས་ལས་སྐྱེས་པའི་ས་བོན་འབྱུང་བ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་འབྱུང་སྟེ། རོ་དྲུག་གི་ཁ་ཟས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་། འབྱུང་བ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །
ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ནི་རོ་དྲུག་གི་ཁ་ཟས་ཅན་དང་། འབྱུང་བ་ལྔའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། རོ་དྲུག་གི་ཁ་ཟས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟླ་བ་དང་། ཉི་མ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དྲུག་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ནི། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་།
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 419b
ནམ་མཁའ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན། གཟུགས་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་དང་། སྒྲ་སྟེ་ཡོན་ཏན་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །ས་དང་། དྲིའི་ཡོན་ཏན་དང་བྲལ་བ་སྟེ་ཡང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཕོ་བའི་དུས་སུ་ཁུ་བ་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་
བདག་ཉིད་དེ། སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །གཟུགས་ཀྱི་རིས་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ནི། མེ་དང་། རླུང་དང་། རོའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན། རོ་དང་། རེག་བྱ་དང་། སྒྲའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ས་དང་། ཆུ་
དང་། དྲི་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་བྲལ་བ་སྟེ། འཕོ་བའི་དུས་སུ་བཅུ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཁུ་བ་ཡང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །གཟུགས་མེད་པའི་རིས་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ནི།
སྟོང་པའི་ཁམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཙམ་སྟེ། སྒྲའི་ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །ཁུ་བ་ཡང་ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། དྲི་དང་། གཟུགས་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱའི་ཡོན་ཏན་སྤངས་པའོ། །ས་ལ་སོགས་
པ་བཞི་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོའི་ཡོན་ཏན་འདི་ལ་ཕལ་པ་ཙམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོད་དེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་མེད་པར་ཡོན་ཏན་གཅིག་ལས་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །སྲིད་པ་གསུམ་པོ་འདི་རྣམས་ལ་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་
དང་། དུད་འགྲོ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རིས་དང་། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དང་། འཐབ་བྲལ་དང་། དགའ་ལྡན་དང་། འཕྲུལ་དགའ་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་དེ་འདོད་པ་བཅུ་གཅིག་གོ། །ཚངས་རིས་དང་། ཚངས་པ་མདུན་ན་འདོན་དང་།
ཚངས་ཆེན་དང་། འོད་ཆུང་དང་། ཚད་མེད་འོད་དང་། འོད་གསལ་དང་། དགེ་ཆུང་དང་། ཚད་མེད་དགེ་དང་། དགེ་རྒྱས་དང་། སྤྲིན་མེད་དང་། བསོད་ནམས་སྐྱེས་དང་། འབྲས་བུ་ཆེ་བ་དང་མི་ཆེ་བ་དང་མི་གདུང་བ་དང་གྱ་ནོམ་སྣང་བ་དང་འོག་མིན་ཏེ་གཟུགས་བཅུ་དྲུག་གོ། །
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 420a
ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་དེ་གཟུགས་མེད་པ་བཞིའོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་སྟེ་བཞི་པོ་རྣམས་ལ་འཕོ་བའི་དུས་སུ་གོ་རིམས་ཇི་ལྟ་
བས་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་བཞི་དང་གསུམ་དང་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཁུ་བ་འབྱུང་སྟེ་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་འཁོར་བར་འཁྱམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་འདིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཚིགས་སུ་
བཅད་པ་ལྔ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་དང་རོ་དང་མཆོག་གི་རོ་སྟེ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་དྲུག །དྲི་ལ་སོགས་པ་རེ་རེས་དམན་ཞིང་མཐའ་མ་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བ་ཡེ་ཤེས་བལྟ་བྱ་རྣམས། །འདོད་པ་གཟུགས་དང་
གཟུགས་མེད་རྣམས་ནི་ཟུང་དང་ཟུང་དང་རི་བོང་ཅན་ཏེ་མཐའ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་དེ་རྣམས་ཀུན་ནས་རྟག་ཏུ་འཕོ་མེད་བདེ་བ་ལྷན་སྐྱེས་རྟེན་དུ་གྱུར་པའོ་ཞེས་པའོ། །རྒྱུ་དེས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་བསྟན་པ་ནི་བྱེ་
བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མདོ་སྡེ་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་དང་དབུ་མ་པའོ། །དེ་རྣམས་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཆ་ཤས་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སོ། །མདོ་སྡེ་པ་ནི་དོན་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་
པ་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སོ། །དབུ་མ་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་རིང་བའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་ཉེ་བའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །འདིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་མུ་སྟེགས་པ་ལྷ་དང་འབྱུང་པོ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཆོས་ལ་དགའ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལམ་ཉམས་པ་རིགས་བཞི་དང་གཅིག་ལ་བརྟེན་པ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་ལོངས་སྤྱོད་མངོན་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 420b
པར་འདོད་པ་བྱེད་པ་པོ་དང་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ལས་སྒྲ་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ནི་ལྷ་དང་ཡི་དགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་ཏེ་དབང་ཕྱུག་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་དང་བདག་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་དང་རིགས་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་། །ཀླ་ཀློ་ནི་ལྷ་མིན་གྱི་ཆོས་ལ་བརྟེན་པ་
རྣམས་དང་། བྱེད་པ་པོར་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་དང་སྲོག་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ཏེ་རིགས་སྨྲ་བ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་སོ། །ཀླ་ཀློ་འདི་རྣམས་ཀྱི་འཛིན་པ་གཉི་ག་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་འཛིན་པ་དང་སྐྱེ་བའི་ཆ་ཤས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་གི་འཛིན་པའོ། །འདི་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་
གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་ནང་དུ་འཇུག་པ་པོ་སྐྱེ་བའི་ཆ་ཤས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་མེད་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་ཉམས་པའི་རྗེས་ལ་ལུས་གཞན་སུ་ཞིག་གིས་འཛིན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་བརྫུས་ཏེ་བྱུང་བའི་
གང་ཟག་ཡོད་དོ། །དེས་བསྒྲུབས་པས་མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་ཏེ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལས་གཞན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ་ཞེས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདྲི་བའི་དུས་སུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མངོན་པར་
མཁྱེན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསུང་བ་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཁུར་ཁུར་བའི་གང་ཟག་ཡོད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པར་བདག་མི་སྨྲའོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་བདེན་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་སེམས་ཀྱི་བག་
ཆགས་ཀྱི་གང་ཟག་ནི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པར་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་འདིས་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་སྤངས་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་
ཐོས་ཏེ་འདིར་གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་འགའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཛིན་པ་ཡོད་དེ་དོན་དུ་སྨྲ་བ་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་གལ་ཏེ་ནམ་མཁའི་ཁོངས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 421a
སུ་ཆུད་པ་རྒྱུ་བ་དང་བཅས་པ་དང་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་དངོས་པོ་མེད་ན་དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་འཁོར་བ་མེད་ན་བདེ་འགྲོ་དང་ངན་འགྲོ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་
ཞིང་མཆོག་གི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་སྐུ་གདུང་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། རྫས་ཀྱི་ནང་དུ་འཇུག་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདྲི་བའི་དུས་སུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་
མཁྱེན་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་ཐ་མའི་ལུས་ཡོད་དེ་གང་གི་དྲིན་གྱིས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དང་མཆོག་གི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་
བའོ་ཞེས་པ་དེ་ཉིད་བདེན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐུ་གདུང་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་མཐུ་ཐོས་ནས་རིགས་སུ་སྨྲ་བ་དང་སྒྲར་སྨྲ་བ་དང་དབང་ཕྱུག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་བྱེད་པ་པོར་སྨྲ་བ་སྤངས་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་
མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །སླར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་དོན་གྱི་འཛིན་པ་དེ་ཉིད་སྤངས་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་པ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་
རྣམས་ལ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འཛིན་པ་ཡོད་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་པོ་མཐའ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་མོ། །ཆ་དྲུག་གི་ཆ་ཤས་ཅན་གྱི་ཆ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་
ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྫས་མེད་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་དོན་གྱིས་དོན་བྱ་བ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་གྱིས་དོན་རབ་ཏུ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ་རབ་རིབ་ཀྱི་དྲི་མས་ཉེ་བར་བཅོམ་པའི་མིག་གིས་སྐྲ་ཤད་འཛག་པ་དང་གསེར་གྱི་དུང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 421b
བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདྲི་བའི་དུས་སུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཁྱེན་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཁམས་གསུམ་པོ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་སྟེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གཞན་འཁོར་བ་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་
པ་ལས་སྲིད་པའི་ས་བོན་འགག་པ་ཉིད་དེ་དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །འདི་ཉིད་བདེན་ཏེ་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པ་ལས་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་བེམས་པོ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བ་སྟེ་དེ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་
ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་ཐོས་ནས་བྱེད་པ་པོ་དང་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་སངས་རྒྱས་པའི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་རྣམས་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །སླར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་བསྟན་
པ་ཐོས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་པ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་རྣམས་ལས། སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་དྲག་ཆེན་མོ། །འབྱུང་དང་སྡུད་པར་བྱེད་པ་མོ། །
ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མགྲིན་པ་དང་རྐན་དང་སྤྱི་བོ་དང་སོ་དང་མཆུ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉི་ཚེ་བའི་སྒྲས་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་མཐའ་ཡས་པ་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྐད་ཉིད་ཀྱི་
ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཉི་ཚེ་བའི་ངག་གིས་ཡིན་ན་ཅིག་ཅར་མཐའ་ཡས་པ་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རང་རང་གི་སྐད་གཞན་གྱིས་ཆོས་བསྟན་པར་བྱ་བར་བསྐལ་པ་མཐའ་ཡས་པས་ཀྱང་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་
གསུང་དུ་མི་འགྱུར་ཞིང་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་འཛིན་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ་འཛིན་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་ལུས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 422a
བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུའི་སྣང་བ་དང་གསུང་གི་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་དུ་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་མཁན་པོ་མཐོང་ནས་ཐེ་ཚོམ་གྱི་དོན་འདྲི་བར་བྱེད་ཅིང་མཁན་པོས་ཀྱང་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་དོན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱེད་ཀྱང་དེ་ན་མཁན་པོ་མེད་དེ་
སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྣང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་འགགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་འདིས་སངས་རྒྱས་པ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་གང་ཟག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་གང་ཟག་མི་རྟག་པར་བསྒོམ་པ་གསུངས་སོ། །དོན་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ས་ལ་སོགས་པའི་ཟད་པར་བསྒོམ་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་དབུ་མ་པ་རྣམས་ལ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་
གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྒོམ་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མདོ་སྡེ་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །དབུ་མ་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྷག་མ་དང་བྲལ་བ་རབ་ཏུ་
མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འགགས་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་གཉིད་ལོག་པ་དང་སད་པའི་གནས་སྐབས་དང་བྲལ་བ་རྨི་ལམ་དང་བཞི་པ་ལྟ་བུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་པས་གསུངས་
པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷག་མ་ཀུན་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཞིང་། །ནམ་མཁའི་ལམ་ལ་རབ་གནས་པ། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཆེན་པོ་འཆང་། །ཁྱབ་བདག་རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་མཆོག །ཅེས་པ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སུ་འཛིན་པ་དང་བྲལ་ཞིང་ལྷག་མ་ལུས་པ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིའོ། །ཅི་སྟེ་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་པར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སོ། །སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ནི་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་པར་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 422b
བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་ནོ། །གནས་སྐབས་འདི་ལ་རྣལ་འབྱོར་པའི་བསྒོམ་པའི་སྣང་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ་ཆུའི་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཅན་ཡོད་ན་ཆོས་རྣམས་སོ། །གནས་སྐབས་དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་
པས་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་པར་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་པ་བེམས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པ་སེམས་མ་ཡིན་པ་ནམ་མཁའ་ལ་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་འདི་ཉིད་ནི་རབ་ཏུ་མ་གྲགས་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་ཡོད་ན་ཆོས་རྣམ་པར་དཔྱོད་
པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་རྣམས་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་པར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་འདིར་འགའ་ཞིག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་
བེམས་པོའི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་པར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་
པར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་ཡང་དག་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་གཞོན་ནུ་མས་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་བརླབས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ་འདས་པ་དང་མ་
འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བེམས་པོའི་ཆོས་དེ་རྣམས་མེ་ལོང་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་བེམས་པོའི་ཆོས་དེ་རྣམས་མེད་པར་མེ་ལོང་ལ་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་ཆོས་དེ་རྣམས་གཞོན་ནུ་མས་བསམས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་
བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བྱིན་བརླབས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་བེམས་པོ་ཁམས་གསུམ་པ་མེད་པར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 423a
པས་གསུངས་པ། ཕྱག་རྒྱ་སྒྱུ་མའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིད་དང་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་མེ་ལོང་དག་ལ་གཟུགས་བཞིན་ཏེ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་སྣང་བར་བྱེད་ཅིང་དྲི་མེད་གློག་དང་མཚུངས་པའི་འོད་ཟེར་དུ་མ་འཕྲོ་བར་བྱེད། །ཕྱི་དང་ལུས་ལ་དབྱེར་མེད་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་
བྲལ་བ་སྣང་བ་ཙམ་ནི་མཁའ་ལ་གནས་པ་ཡི། །སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འཁྱུད་པ་གང་ཞིག་འགྲོ་བ་དུ་མའི་གཟུགས་ཅན་དེ་ནི་གཅིག་པུའོ་ཞེས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འདིའི་ཕྱིར་བེམས་པོའི་ཆོས་མེད་པར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་སྣང་བ་རྣལ་འབྱོར་པས་
མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་གཞོན་ནུ་མས་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་སྣང་བ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་དྲིན་གྱིས་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་གཞོན་ནུ་མ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གཞོན་ནུ་མ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྔགས་
དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བྱས་སོ། །དེས་ན་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་དབང་གིས་གཞོན་ནུ་མས་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་སྣང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་གྱི་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་བརླབས་དང་བྲལ་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བླ་མའི་བཀའི་དྲིན་གྱིས་རྣལ་འབྱོར་པས་ཁམས་གསུམ་པར་སྣང་
བ་ཙམ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་འདིར་བཀའ་ལ་ཆགས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་བླ་མའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་གཞོན་ནུ་མ་ལ་སྔགས་དང་
ལྷའི་བྱིན་བརླབས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་ལ་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་སློབ་དཔོན་གྱི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་གཞོན་ནུ་མ་ལ་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་སློབ་དཔོན་ལ་ཡང་བྱིན་གྱིས་
བརླབས་པ་དེ་ཉིད་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར་གང་གིས་ན་གཞོན་ནུ་མ་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བྱས་ནས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་འདྲི་བར་བྱེད། གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡོད་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་དེའི་སྣང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 423b
བ་མཐོང་ནས་རང་ཉིད་ཁོ་ནས་རྗོད་པར་བྱེད་དེ་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་གཞོན་ནུ་མ་ལ་སྣང་ངོ་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ་དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡང་ངོ་། །འོན་ཀྱང་གཞོན་ནུ་མ་ལ་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་འགྱུར་
བ་དེ་ལ་རྒྱུ་ཡོད་དེ་རྒྱུ་གང་གིས་གཞོན་ནུ་མ་ལ་དབང་པོ་གཉིས་ཡང་དག་པར་ཕྲད་པ་ལས་འཕོ་བའི་བདེ་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་དེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་དུ་ཡང་རབ་ཏུ་གྲགས་ཏེ་གཞོན་ནུ་མའི་བདེ་བ་བཞིན་ཞེས་སོ། །རྒྱུ་དེས་ན་གཞོན་ནུ་མས་
སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་པྲ་ཕབ་པའི་མེ་ལོང་ལ་སྣང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་གྱི་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱི་བདེ་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པའི་ན་ཆུང་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞོན་ནུ་ལྷས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་ལྷས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་དར་མ་དང་ན་ཆུང་དར་
ལ་བབ་པས་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་འཕོ་བའི་བདེ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གཞོན་ནུ་མའི་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་གྱུར་པས་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་
སྟོབས་ཀྱིས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་གྱི་བླ་མའི་བཀའི་དྲིན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་གོམས་པ་མེད་ཅིང་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་མེད་ཀྱང་ལྟས་དུ་མ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེའི་ཕྱིར་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་མེད་
ཀྱང་སྔགས་དང་ལྷས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་འགྱུར་ཏེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་དེ་དག་ཅི་ལྟར་ལྟས་སྟོན་པར་བྱེད་ཅེས་པ་འགའ་ཞིག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་བརྗོད་པ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་མེད་པ་
རྣམས་ལ་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་སྐར་རྩིས་གོམས་པའི་དབང་གིས་དོན་ཡང་དག་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ལྟས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཡན་ལག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་བ་སྟེ།
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 424a
མན་ངག་གི་དབང་དང་རྩིས་ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་དང་ཉམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ། །གཞན་དག་གིས་རྣ་བའི་ཤ་ཟ་མོ་བསྒྲུབས་ཏེ་དེས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་གིས་ཞིང་སྐྱོང་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་གང་
ཅུང་ཟད་འཕྲོ་བ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་གིས་མ་མོ་རྣམས་བསྒྲུབས་ཤིང་ཕབ་སྟེ་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ནས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་གིས་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ལུས་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ནས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་
དག་གིས་བྲན་ཕོ་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་ནི་སྒྲུབ་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་ཞུགས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཅོ་འདྲི་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་གིས་མཁའ་འགྲོ་མ་དང་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཁྲག་འཐུང་བར་བྱེད་དོ། །
གཞན་དག་གིས་འབྱུང་པོ་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་དག་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་ཞུགས་ནས་འདར་བ་དང་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཏེ་འགྲོའོ། །གཞན་དག་གིས་བགེགས་དང་ལོག་འདྲེན་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བགེགས་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་
གིས་ཞི་བའི་ལྷ་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྲུང་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་གིས་འདོད་པའི་ལྷ་རྣམས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདོད་པས་མྱོས་པ་དང་ཁུ་བ་འཕོ་བར་བྱའོ། །གཞན་དག་གིས་གདུག་པའི་ལྷ་གཞན་རྣམས་
བསྒྲུབས་ཏེ་འགའ་ཞིག་གིས་རེངས་པར་བྱེད་དོ། །འགའ་ཞིག་གིས་རྨོངས་པ་དང་འགའ་ཞིག་གིས་བསྐྲད་པ་དང་འགའ་ཞིག་གིས་དབྱེ་བ་དང་འགའ་ཞིག་གིས་གསད་པའོ། །འགའ་ཞིག་གིས་ཤིང་དང་མཚན་མ་རྩད་ནས་འབྱིན་པར་བྱེད་དེ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་འཚེ་བའི་
ལས་ཕྲ་མོ་དུ་མ་རྣམས་མི་སྣང་བའི་གཟུགས་ཀྱིས་བྱེད་དོ། །གང་དག་གིས་གདུག་པའི་ལྷ་བདུད་ཀྱི་རིས་རྣམས་བསྒྲུབས་པ་དེ་རྣམས་འཕྲལ་དུ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཕྲ་མོ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་བླ་མར་འགྱུར་ཞིང་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ་འདོད་པ་དང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 424b
དུག་དང་མིག་སྨན་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡིད་ཆེས་པ་ནི་སྙིང་པོའོ། །གང་ལ་འདོད་པའི་བཀའ་མེད་པ་དང་དུག་དང་མིག་སྨན་མེད་པའི་བཀའ་མེད་པ་ལ་མིག་སྨན་མེད་པ་ནི་ཕྲ་མོ་དང་བདེ་འབྱུང་དང་ནུས་པ་ཅན་ཏེ་མངོན་སུམ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཤེས་པའི་བཀའ་མེད་པ་དེ་ནི་
མཁས་པ་ཡིན་ཡང་ཕྱུགས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ལ་དགའ་བ་བསོད་སྙོམས་ལ་རྒྱུ་ཞིང་གཅིག་པུ་གྲོགས་མེད་པར་གནས་པ་ནི་རང་གི་དོན་ཉམས་པ་སྟེ་རང་དོན་ཉམས་པ་རྨོངས་པ་ཉིད་ཅེས་འཇིག་རྟེན་དུ་ཡང་རབ་ཏུ་གྲགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་
མཆོག་གི་དབང་ཕྱུག་གི་བཀའ་ལོངས་སྤྱོད་དང་གྲོལ་བའི་འབྲས་བུ་རབ་ཏུ་སྟེར་བ་འདི་ནི་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པས་འོངས་པ་སྟེ་བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་ཐོབ་བོ། །མཆོག་གི་དབང་ཕྱུག་གམ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གསུངས་པ། །བླ་མ་ལྟ་བུའི་མ་མེད་ཅིང་། །བླ་མ་ལྟ་བུའི་ཕ་མེད་དེ། །
འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་རྒལ་དཀའ་བ། །འཇིགས་པ་ཆེ་ལས་གང་གིས་བསྒྲལ་ཞེས་པ་དང་། བླ་མ་གང་གིས་སློབ་མ་ལ། །དཔག་ཚད་བརྒྱ་ནས་བསླབ་པ་སྦྱིན། །ལོངས་སྤྱོད་གྲོལ་སྟེར་བསླབ་པ་གང་། །དེ་ནི་ཐར་པ་སྟེར་བྱེད་དོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམས་ཀྱིས་
ཆགས་པ་ཆེན་པོས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་རྨོངས་པ་དེ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཕྲན་ཚེགས་ཀྱིས་སད་པར་བྱས་ནས་དེ་རྣམས་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དེ་བཀའ་དེ་ཡང་སྟེར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་མགུ་བ་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ་བདག་ཅག་རྣམས་བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་གྲོལ་ལོ། །ད་ནི་
བདག་ཅག་གིས་ཐམས་ཅད་བྱས་ཏེ་མི་གཙང་བ་བཟའ་བར་བྱའོ། །རིགས་མ་ཡིན་པ་ལ་མངོན་པར་བགྲོད་པར་བྱའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་དང་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་ཆང་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བདུད་ཀྱི་ལས་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམས་འདིར་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་དོན་
དུ་བྱེད་དེ་མཆོག་གི་དབང་ཕྱུག་གི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་དེ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་རིག་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མཐར་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ་ལུས་མེས་སྲེག་པར་འགྱུར་བའམ་ཁྱི་དང་བྱ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཟ་བར་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 425a
འགྱུར་རོ། །སྲོག་ནི་ཞི་བའམ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་བདུད་རྣམས་ཀྱིས་སྔགས་དང་ལྷའི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པ་ཕྲ་མོ་ཐམས་ཅད་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་
རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ་སྔགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ཕྲ་མོ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་འབེབས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་འབར་
བ་མིག་མི་བཟད། །སྐྲ་ཡང་རྡོ་རྗེ་འབར་བ་སྟེ། །རྡོ་རྗེ་འབེབས་པ་འབེབས་པ་ཆེ། །མིག་བརྒྱ་པ་སྟེ་རྡོ་རྗེའི་མིག་ཅེས་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་དབང་གི་ལེའུ་ལས་ཀྱང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུ་པས་སྐུའི་འབེབས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྐུ་
ཕེབས་པས་ནི་རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པ་རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་དབང་གིས་སྐུ་ཡི་བྱ་བ་བྱེད་པ་སྟེ། །གསུང་ཕེབས་པས་ནི་ལྷ་དང་འབྱུང་པོ་ལྷ་མིན་རྣམས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་སྨྲ་བ་པོ་རུ་འགྱུར། །ཐུགས་ཕེབས་པས་ན་གཞན་གྱི་སྙིང་ལ་གནས་པ་དག་དང་བྱུང་དང་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་
པར་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་ཕེབས་པས་སངས་རྒྱས་ལྷ་དང་མི་ཡི་བླ་མ་རྫུ་འཕྲུལ་ལྡན་པའི་སྟོན་པ་གཅིག་པུར་འགྱུར་ཞེས་པ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་འབེབས་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ལྷ་ཕྲ་མོའི་འབེབས་པ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་པོར་མི་འགྱུར་རོ། །རེ་ཞིག་སངས་རྒྱས་
ཉིད་དང་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་བདག་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་ཞོག་གི་ཉི་ཚེ་བའི་འབེབས་པ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རལ་གྲི་དང་བཅུད་དང་བཅུད་ལེན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་མཆོག་གི་དབང་ཕྱུག་གི་བཀའ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་པོའི་བླ་མ་ཕ་རོལ་གྱི་རྫས་འཕྲོག་
པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་བླ་མའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་རྨོངས་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་འདི་ལ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་རྒྱལ་སྲིད་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་དུ་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་བླ་མ་ལ་དབུལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་ཅིང་བཅུད་གྲུབ་པའི་གོ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 425b
འཕང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དོན་དུ་སེམས་
ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་དྲུག་པས་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཆེན་པོ་གཞན་འདིར་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ན་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་རྣམས་མཉེས་པར་བྱས་པས་
དཔག་མེད་སྲིད་པ་གཅོད་པར་བྱེད་དེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་འཁུ་བར་བྱེད་ན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ལ་སོགས་ཆེན་པོའི་མཐའ་རུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་སེམས་ནི་དག་པ་ན་ཡང་མཁས་དང་མི་མཁས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་འགལ་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་པ་སྟེ་
དེའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དོན་དུ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མ་གཏོགས་པར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་སྒོམ་པ་མ་གཏོགས་
པར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡིག་པའི་སེམས་ནི་མི་ཡི་བདག་པོ་
བདུད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་འགྱུར། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་རྗེས་ཆགས་བདེ་སྟེར་དག་ཀྱང་རྟག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་བརླབས་པའོ། །གང་ཕྱིར་བདེ་བའི་དམ་ཚིག་དབང་གིས་བདུད་དང་ཉོན་མོངས་བཅོམ་ནས་མྱ་ངན་འདས་པར་འགྲོ་
བྱེད་པ། །དེ་ཕྱིར་བདུད་རྣམས་ཉི་མ་སོ་སོའི་དུས་སུ་དེ་དག་རྣམས་ལ་དུ་མ་ཡི་ནི་བགེགས་རྣམས་བྱེད་ཅེས་པ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འདིའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཐར་པའི་དོན་དུ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་རང་གི་སེམས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 426a
རྣམ་པ་གཞན་དུ་བླ་མའི་བཀས་ཐར་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལམ་ཉེ་བར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །བཀའ་ཡིས་ཀུན་སྤྱོད་ཆོས་རྣམས་ནི། །འགར་ཡང་སྲོག་ཆགས་ཐར་སྟེར་མིན། །ལམ་ཉེར་སྟོན་བྱེད་གང་གིས་ན། །
རྒྱལ་བ་བཀའ་ཡིས་ཐར་སྟེར་མིན། །གལ་ཏེ་བླ་མའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས། །ལུས་ཅན་རྣམས་ནི་གྲོལ་འགྱུར་ན། །དེ་ཚེ་ཐར་པ་སྙིང་རྗེ་ཅན། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སྟོན་མི་འགྱུར། །དེའི་ཕྱིར་ཐར་པའི་དོན་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཕྱི་
རོལ་གྱི་ལྷའི་སྔགས་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱའོ། །འདིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལྷ་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཕྲ་མོ་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་བསྒྲུབས་ཀྱང་སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་གླགས་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་རབ་ཏུ་གཏུམ་པའི་ལྷ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཕྲ་མོ་བྱེད་དེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་
བཟུང་བ་ན་སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་གདུག་པའི་ལྷ་བསྒྲུབས་པ་དེ་རྣམས་དགྲ་བོར་འགྱུར་ཞིང་འཆི་བའི་དུས་སུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་རྗོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་མེད་པས་ཤི་བའི་སྒྲུབ་པ་པོ་ཡང་དམྱལ་བར་འགྲོའོ། །གཞན་ཡང་དེ་རྣམས་བསྒྲུབས་པས་ཅི་ཞིག་སྟེར་བར་འགྱུར་ཏེ་མི་དབུལ་པོ་བཞིན་
ནོ། །བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ཀྱེ་སྒྲུབ་པ་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྒོ་བ་ཐམས་ཅད་བདག་གིས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པ་པོས་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ཆིངས་ལ་འདིར་ཁྱེར་ལ་ཤོག་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་ཡོངས་སུ་ཟློག་པར་བྱེད་དེ་ཡུལ་འདི་ལ་བདག་ཅག་རྣམས་ནུས་པ་མེད་དོ་ཞེས་
སོ། །དེ་ལྟར་ལྷ་ཕྲ་མོ་བསྒྲུབས་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡུལ་ལ་ཡོངས་སུ་ཟློག་པར་བྱེད་དེ་དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་གདུག་པའི་ལྷ་སྒྲུབ་པ་དང་བླ་མའི་བཀའ་འཁོར་བའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དགོས་
པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ། ཞི་བའི་དེ་ཉིད་འདོད་དེ་ཉིད། །དུག་གི་དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་བཀས། །ཀུན་སྤྱོད་འགྱུར་ཏེ་སྐྱེས་བུ་ནི། །སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་དེ་བཞིན་མིན། །ཆགས་སོགས་དྲི་མ་ལྡན་པའི་སེམས། །འགྱུར་བ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 426b
འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། །དེ་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པར་དག །རང་བཞིན་དྲི་མེད་དག་པའོ། །དེ་ཕྱིར་བཀའ་ཡིས་བསལ་བྱ་ནི། །ཅི་ཡང་གཞག་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །དག་པའི་དེ་ཉིད་འགྱུར་མེད་ཆེ། །སྦྱིན་བྱ་མ་ཡིན་དབྲོག་བྱ་མིན། །ཀུན་ནས་དག་པའི་དེ་ཉིད་ལ། །སྦྱིན་བྱེད་
འཕྲོག་བྱེད་བླ་མ་མེད། །བསོད་ནམས་ཚོགས་ནི་དམན་རྣམས་ལ། །ཀུན་མཁྱེན་གཙོ་བོ་རང་ཉིད་ཀྱང་། །སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་གཞན་ཕན་ལས། །བསོད་ནམས་ཚོགས་ནི་མཆོག་ཡིན་ཞིང་། །ཡེ་ཤེས་ཚོགས་མཆོག་དེ་དག་གིས། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །
མི་ལ་བྱེད་པོ་བླ་མའི་བཀས། །ཞི་བའི་དེ་ཉིད་འདོད་དེ་ཉིད། །དུག་གི་དེ་ཉིད་རྣམ་གསུམ་འགྱུར། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བདེ་བ་མིན། །སེམས་དག་ལུས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཡིས། །གཉིད་དང་རྨི་ལམ་སད་པ་ལ། །ཕྲ་མོ་བདེ་འབྱུང་ནུས་ཅན་ཡང་། །བྱེད་པོའི་བཀའ་ཡིས་
འགྱུར་བ་ནི། །རྨོངས་པ་རྣམས་ལ་བླ་མའི་བཀས། །ཞི་བའི་དེ་ཉིད་ཅེས་པར་བརྗོད། །བླ་མའི་བཀའ་ཡི་དྲིན་གྱིས་ནི། །སེམས་དང་ངག་ལུས་ཀུན་བསྐྱོད་ཅིང་། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཁུ་བ་འཕོ། །འདོད་པའི་དེ་ཉིད་ཅེས་པར་བཤད། །བླ་མའི་བཀའ་ཡི་དྲིན་ལས་
ནི། །བརྟན་པ་གཡོ་བ་བྱས་པ་ཡི། །དུག་ནི་དུག་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཅིང་། །དུག་མེད་པ་ནི་དུག་ཉིད་ཀྱང་། །དུག་གི་དེ་ཉིད་ཅེས་པར་བརྗོད། །འཕྲལ་དུ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པ་ནི། །དེ་ཉིད་གསུམ་སྟེ་འགྱུར་མེད་བདེ། །བླ་མའི་བཀའ་ཡི་དྲིན་གྱིས་ནི། །ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་འབྱུང་
མི་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་བསྒོམ་བྱ་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་ཞེས་པ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འདིའི་ཕྱིར་ཐར་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མི་འཕོ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མེད་པར་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔར་མི་
འགྱུར་ན་འོ་ན་དེའི་ཚེ་ཆོས་འཕགས་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་བཱ་ཤིཥྛ་ལ་སོགས་པའི་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ཅི་ལྟར་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔར་འགྱུར་ཞེས་པ་འགའ་ཞིག་དག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 427a
བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་གཅིག་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་སེམས་ལ་དབང་བའི་དབང་གིས་སོ། །དེ་ལ་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འཕོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཁོར་བར་འཁྱམ་པའི་དོན་དུའོ། །སེམས་ལ་དབང་བ་ལས་འཕོ་
བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་ལས་ཀྱིས་འཁྱམ་པ་རྣམས་ལ་ལམ་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །ཇི་ལྟར་འབིགས་བྱེད་ཀྱི་ནགས་ཐིབས་པོར་རབ་ཏུ་ལྷུང་བ་ལམ་ཉམས་པ་རྣམས་ལ་ལམ་སྟོན་པ་པོ་མེད་པར་ལམ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བར་རབ་ཏུ་
ལྷུང་བ་རྣམས་ལ་ལམ་སྟོན་པ་པོ་མེད་པར་ལམ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ལམ་སྟོན་པ་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལམ་མེད་དོ། །ཅི་སྟེ་ལམ་སྟོན་པ་པོ་སྔར་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་ནས་མ་འོངས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལམ་མེད་དོ། །ཅི་
སྟེ་ལམ་ཉམས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་མི་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལམ་མེད་དོ། །ལམ་ཉམས་པ་འདི་རྣམས་སྐྲག་པར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས་ལམ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྐྲག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་དོན་དུ་འཁོར་
བར་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུས་ངེས་པར་བྱུང་བ་དབང་བཅུ་ཐོབ་པ་རྣམས་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་འཁོར་བར་འཁྱམ་ན་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐར་པ་མེད་དོ། །
ལམ་མི་ཤེས་པས་ལམ་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ལམ་ཉེ་བར་བསྟན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ལོང་བས་ལོང་བ་ལ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྐྱེ་བ་འཛིན་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུའོ། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་བདག་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་སླད་དུ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 427b
དམྱལ་བར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་དུས་སུ་བདུད་ཀྱི་རིས་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ། གང་ཞིག་སྲིད་པའི་འཆིང་བ་རྣམས་ལས་གྲོལ་ཡང་སེམས་ཅན་དོན་དུ་སྲིད་པ་འཛིན། །དེ་ནི་སྟོང་པའི་དོན་དག་སྟོན་མཛད་དུས་ལས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གཏོང་མ་ལགས། །སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་
མེས་བསྲེགས་རྟག་ཏུ་ཡང་དག་བརྩེ་བས་བརླན། །མཛད་སྤྱོད་བརྟག་མིན་སེམས་ཅན་དོན་ལ་དགྱེས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ལ་བདག་ཅག་འདུད་ཅེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་དུ་མ་དང་ལྡན་ཞིང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་བསྲེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཉོན་མོངས་
པའི་སྒྲིབ་པ་ཆ་ཤས་ཙམ་ནི་སྐྱེ་བ་འཛིན་པའི་དོན་དུའོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལམ་སྟོན་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ལམ་མེད་པར་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བ་ལས་སེམས་ཅན་རྣམས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཕྲད་པ་མེད་
པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་བྱས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ལ་བཅིང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆགས་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་དངུལ་ཆུ་བཅིང་བ་བཞིན་ཏེ་
གཅིག་ནི་བདུག་པ་དང་དགོད་པའི་སྦྱོར་བས་ཏེ་གཉིས་པ་ནི་ལྕགས་ལ་སོགས་པ་བསྐོལ་བ་དང་མེས་བསྲེག་པའི་སྦྱོར་བས་སོ། །དེ་དག་ལས་བདུག་པ་དང་དགོད་པའི་སྦྱོར་བས་བཅིངས་པའི་དངུལ་ཆུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེ་དྲག་པོས་བཞུ་བར་གྱུར་ན་ཅུང་ཟད་གནས་ཏེ་འབྲོས་པར་བྱེད་དོ། །
ལྕགས་ཐམས་ཅད་བསྐོལ་བ་ལས་མེ་དྲག་པོས་བཅིངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེ་དྲག་པོས་བཞུ་བར་གྱུར་པ་ན་ནམ་ཡང་མི་འབྲོས་སོ། །དེ་ཉིད་ནི་ཟས་དང་བསྐོལ་བ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། དུ་བ་དང་ནི་ཙེག་ཙེག་ཉིད། །སྦལ་པ་མཆོང་བ་
ཉིད་དང་ནི། །འདར་དང་མི་འདར་བ་ཉིད་དེ། །དངུལ་ཆུ་ཡི་ནི་གནས་སྐབས་ལྔ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒོམ་པ་གོམས་པའི་དབང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ་དམན་པ་དང་འབྲིང་དང་མཆོག་དང་ཆེས་མཆོག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལས་སོ། །བདུག་པ་དང་།
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 428a
དགོད་པའི་སྦྱོར་བས་བཅིངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བཅིང་བ་སྟེ་དེ་ནི་གང་ཟག་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པའི་སྟོབས་དང་ས་ལ་སོགས་པའི་ཟད་པར་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིས་སོ། །ཇི་ལྟར་དངུལ་ཆུའི་བདུག་པ་དང་
དགོད་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་དུས་གཞན་གྱི་དབང་གིས་ལྕགས་ཀྱི་ཟས་ཟ་བ་ཡོད་དེ་ཟས་ཟོས་པ་དེས་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་མི་རྟག་པར་སྒོམ་པ་དང་ས་ལ་སོགས་པའི་ཟད་པར་སྒོམ་པས་བེམས་པོའི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཟད་པ་
ལས་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ་གནས་སྐབས་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་ཐོབ་པའོ། །འདིར་ས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ས་དང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའོ། །སའི་དབང་གིས་རྫུ་འཕྲུལ་ཏེ་རྣམ་པ་གཅིག་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་རྣམ་
པ་ཐམས་ཅད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་གྲངས་མཐོང་བ་དང་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲངས་མཐོང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་གྲངས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲངས་ཀྱི་སྐད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་
དུ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་སྒོམ་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །འདིར་
ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པར་མ་མཐོང་བའི་དོན་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ་། །ས་གཉིས་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་གསུམ་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 428b
ཁམས་བཞིའི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་བཞི་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་ལྔ་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཅུ་དྲུག་གི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་དྲུག་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་ཁམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་བདུན་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་དགུ་པ་
ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་གི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་བཅུ་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལྔ་བརྒྱ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །ས་བཅུ་གཅིག་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཉི་ཤུ་
རྩ་བཞི་ལྷག་པའི་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་གཉིས་དང་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྟོང་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་དབུས་ནས་སྟེང་
དང་འོག་ཏུ་སྟོང་ཕྲག་རེ་རེ་སྟེ་འོག་དང་སྟེང་བཞིན་དུ་ཤར་དང་ནུབ་དང་བྱང་དང་ལྷོ་དང་བདེན་བྲལ་དང་དབང་ལྡན་དང་རླུང་དང་མེར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་དང་གསུམ་མོ། །དེ་ནས་སྟོང་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གྲངས་མེད་པ་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ཏེ་དེ་རྣམས་སུ་མ་མཐོང་
བའི་དོན་ཡང་དག་པར་མཐོང་བར་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཅུ་གཉིས་པ་ཐོབ་པ་ལས་འགྱུར་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
ས་འདི་རྣམས་ཐོབ་སྟེ་མི་འཕོ་བའི་སྐད་ཅིག་བརྒྱ་ཕྲག་བཅྭ་བརྒྱད་ཐོབ་པས་ས་དང་པོ་ཐོབ་པོ། །གྲངས་འདིས་ས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །མི་འགྱུར་བའི་སྐད་ཅིག་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་རྣམས་ཀྱིས་ས་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་སྟེ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགགས་པ་ཇི་སྲིད་པར་རོ། །
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 429a
དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་འགགས་པས་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་འགག་གོ། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་འགགས་པས་ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་འགག་གོ། །ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་འགགས་པས་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་རྣམས་འགགས་ཏེ་དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་
དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ལ་ཆུ་ཚོད་ཀྱི་གྲངས་ཀྱི་དབུགས་རྣམས་འགག་གོ། །དབུགས་རྣམས་འགགས་པས་ལུས་འགག་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཇི་ལྟར་དངུལ་ཆུ་བསྐོལ་བ་དང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱིས་ལྕགས་ཟོས་པ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚོན་ཆེན་པོ་
བཟུང་ནས་གནས་ཀྱི་ཕལ་པའི་ཁམས་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོན་ཆེན་པོ་དེས་ལྕགས་གང་ལ་རེག་པར་བྱེད་པའི་ལྕགས་དེ་རྣམས་ནི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཞིང་རྡོ་རྣམས་ནི་རིན་པོ་ཆེར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམས་པ་ནི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་
སྲོག་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཟོས་ཤིང་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚོན་ཆེན་པོ་བཟུང་ནས་གནས་ཀྱི་ཕལ་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོན་དེས་བསོད་ནམས་ཀྱི་དབང་ལས་སེམས་ཅན་གང་དག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བྱེད་པ་དེ་རྣམས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་
ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཚེ་ལྕགས་བསྐོལ་བ་རྣམས་དངུལ་ཆུ་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དངུལ་ཆུས་ཕུག་པའི་ལྕགས་རྣམས་དྲི་མ་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་བེམས་པོའི་ཁམས་ཉིད་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཕན་ཚུན་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཁམས་རྣམས་ནི་
ཁམས་ཉིད་དུ་མེད་ཅིང་དངུལ་ཆུའང་དངུལ་ཆུ་ཉིད་དུ་མེད་དེ་སྔར་གྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་བཏང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་ལུས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ལ་ཁམས་ཉིད་མེད་ཅིང་སེམས་ལ་སེམས་ཉིད་མེད་དེ་སྔར་གྱི་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་མེད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་གང་ཡོད་པའི་སེམས་དེ་ནི་སེམས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་རིམ་པ་འདིས་ས་བརྒྱད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་དང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 429b
པ་ལྔ་རིག་པར་བྱའོ། །བཱ་ཤིཥྛ་ལ་སོགས་པའི་དྲང་སྲོང་རྣམས་ལ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་མེད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་རཱ་མཱ་ཡ་ཎ་དང་བྷཱ་ར་ཏ་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གྲོག་མཁར་གྱི་ཚིག་རཱ་མཱ་ཡ་ཎ་ལས་ཐོས་པ་བཱ་ཤིཥྛས་བྱིན་པའི་དུས་སྦྱོར་ལ་ལྷ་རཱ་མས་ལྷ་མོ་སཱི་ཏའི་ལག་པ་
བཟུང་བ་བྱས་སོ། །བཱ་ཤིཥྛས་བྱིན་པའི་དུས་སྦྱོར་གྱི་དྲིན་དེས་རཱ་མ་ནི་རྒྱལ་སྲིད་ལས་ཉམས་ཏེ་ནགས་སུ་ཞུགས་ཤིང་སཱི་ཏ་ཡང་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པ། སྔོན་གྱི་ལས་འབྲས་ལོངས་སྤྱོད་ལ། །གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་དོན་མེད་དེ། །བཱ་ཤིཥྛས་
བྱིན་དུས་སྦྱོར་གྱིས། །སྐྱེད་བྱེད་མ་ནི་སྡུག་བསྔལ་སྟེན་ཞེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱས་པའི་ཚིག་བྷཱ་ར་ཏ་ལས་ཐོས་པ་སྒྲ་ངན་པ་དང་སྐྱ་བསེང་གི་བུ་རྣམས་ལས་གང་དག་གནམ་སྟོང་ལ་ཀུ་རུའི་ཞིང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེ་རྣམས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་ཚིག་འདི་ཐོས་
ནས་སྐྱ་བསེང་གི་བུ་རྣམས་བཅུ་གསུམ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ཤིང་སྒྲ་ངན་པ་རྣམས་གནམ་སྟོང་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ཏེ་དེ་རྣམས་ལས་གང་དག་བཅུ་གསུམ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་དེ་རྣམས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བར་གྱུར་ཅིང་གང་དག་གནམ་སྟོང་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་དེ་རྣམས་བསད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཅི་སྟེ་
དྲང་སྲོང་གདུག་པས་སྨྲས་པ་འདིར་བྲམ་ཟེའི་ཚིག་གིས་བཅུ་གསུམ་ནི་གནམ་སྟོང་དུ་འགྱུར་ཏེ་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ནི་མི་འཐད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་ཟླ་བའི་ཆ་བཅྭ་ལྔ་ཟད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་བཅུ་གསུམ་ལ་ཆ་བཅྭ་ལྔ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་
ཏེ་གཟའ་གང་དང་སྐར་མ་གང་གིས་བཅུ་གསུམ་པར་གྱུར་པའི་གཟའ་དེ་དང་སྐར་མ་དེས་གང་དུ་ཡང་གནམ་སྟོང་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐར་རྩིས་ཀྱི་མངོན་པར་འདོད་པ་སྟེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །
དེ་བཞིན་དུ་སྡིག་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆོས་བརྫུན་པ་སྨྲས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་དུས་སུ་འོ་མའི་རྒྱ་མཚོ་བསྲུབས་པ་ལས་རྟ་མཐོར་ཐོས་དང་གླང་པོ་ཆེ་ས་སྲུང་དང་ནོར་བུ་ཀཽ་སྟུ་བྷ་དང་ཤིང་ཡོངས་འདུ་དང་ལྷ་མོ་ཨ་པ་ས་ར་དང་དཔལ་མོ་དང་ཟླ་བ་དང་།
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 430a
བདུད་རྩི་དང་ནག་པོ་བརྩེགས་པ་རྣམས་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་གྲག་གོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཨནྡྷ་ཀ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་ལ་ཚེས་དང་གཟའ་དང་ཟླ་བ་དང་སྐར་མ་དང་དུས་རྣམས་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་འཆར་བ་དང་ནུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
རྒྱ་མཚོར་གནས་པའི་ཟླ་བ་རྒྱུ་སྐར་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་པའི་ཆ་འཛིན་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་ཉི་མ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལ་སོགས་པའི་གཟའ་རྣམས་ཀྱི་འཆར་བ་དང་ནུབ་པ་དང་གཟའ་བདུན་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་
ཧི་ར་ཎྱ་ཀཱ་ཤྱ་པའི་རྒྱལ་སྲིད་ལ་གཟའ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་རིགས་ལ་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་སྟོབས་ལྡན་སྐྱེས་ཤིང་དེ་ནས་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོ་བསྲུབས་པས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཟླ་བ་འདི་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ནི་དབང་ཕྱུག་གི་སྤྱི་བོའི་ཟླ་བའོ་ཞེ་ན་ཚིག་དེ་ཉིད་མི་འཐད་དེ་ཟླ་
བ་དེ་ཉིད་མངོན་པར་འདོད་པས་ཨནྡྷ་ཀ་བསད་པར་གྱུར་ཏོ། །ནག་པོ་བརྩེགས་པ་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱལ་པོ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་དུས་སུ་ནག་པོ་བརྩེགས་པའི་དུག་ཟོས་པའི་ཕྱིར་སྔར་དབང་ཕྱུག་མགྲིན་སྔོན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་སྲུང་དང་མཐོར་ཐོས་དང་
དཔལ་མོ་དང་ཀཽ་སྟུ་བྷ་དང་བདུད་རྩི་རྣམས་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གིས་ན་ཨནྡྷ་ཀའི་གཡུལ་ལ་ལྷ་ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་མཚན་མ་དང་རང་རང་གི་བཞོན་པ་ལ་གནས་ཞེས་པའོ། །ཅི་སྟེ་དྲང་སྲོང་གདུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དུར་བཱ་ས་ཡིས་དམོད་པ་བཏབ་པས་དབང་
པོའི་འབྱོར་པ་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོའི་དམོད་པས་ལྷ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་འབྱོར་པ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་རིམ་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེའུ་ལྔ་པ་ལས་ཚིགས་
སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་གཉིས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བརྫུན་པར་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔལ་མོ་མཐོར་ཐོས་ལྷ་ཡི་ལྗོན་པ་གླང་པོའི་བདག་དང་ལྷ་མོ་ཀཽསྟུ་བྷ་དང་ཟླ་བ་དང་། བདུད་རྩི་སྟོབས་ལྡན་རྒྱལ་སྲིད་དུས་སུ་ཆུ་གཏེར་བསྲུབས་ལས་ལྷ་ཡུལ་མཁའ་ལ་གལ་ཏེ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 430b
བྱུང་གྱུར་ན། །ཨནྡྷ་ཀ་ཉིད་རྒྱལ་སྲིད་ལ་ནི་ཟླ་བ་མེད་པས་གཟའ་ཚེས་དུས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར། །དེ་ཡང་དབང་ཕྱུག་ཟླ་ཕྱེད་ལ་ཆགས་པ་སད་པར་གྱུར་ཏེ་སྟོབས་ལྡན་དེ་ནི་དེ་ཡི་ཕྱི་ནས་སོ་ཞེས་པ་སྟེ་རིགས་པ་འདིས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་ནི་མི་བདེན་ནོ། །
ཅི་སྟེ་ཚངས་པའི་དྲང་སྲོང་གདུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་འདིར་སྔོན་དུ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྟེ་ཕྱི་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་བསྟན་པའི་ཆོས་ནི་བཅོས་མའོ། །དེའི་ཕྱིར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ནི་ཕུ་བོའོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཕུ་བོ་དང་ཕྱི་ནས་ཐམས་
ཅད་མཁྱེན་པའི་ཆོས་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད་འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། སྔོན་དུ་མུན་པ་ཆེན་པོ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ལམ་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཕྱི་ནས་དེ་གཞོམ་པའི་དོན་དུ་འོད་སྟོང་པའི་སྣང་བ་ལམ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པར་གྱུར་ན་མུན་པ་ཆེན་པོ་དང་
སྣང་བ་འདི་དག་ལས་མུན་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཕུ་བོ་ནི་མིག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་དུ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཕུ་བོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཕྱི་ནས་དེ་གཞོམ་པའི་དོན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་
ཆོས་ནུ་བོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གསལ་བར་བྱེད་པར་གྱུར་ན། རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཆོས་འདི་དག་ལས་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཕུ་བོ་ནི་ཤེས་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་མིག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མུན་པ་ཆེན་པོ་བཞིན་ནོ། །དེའི་
ཕྱིར་ཕུ་བོ་དང་ནུ་བོ་དག་ལས་ནུ་བོ་མཆོག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲུབ་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་གྱི་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་ཅན་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉ་ལ་སོགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་རིགས་ལྡན་གྱི་མཐར་ཐུག་
པ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་དོན་མེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་ནོར་ལྷའི་འཇུག་པ་དགུ་པ་སྟེ་རིགས་ལྡན་ནི་བཅུ་པའོ་ཞེས་སོ། །སངས་རྒྱས་ནི་རྩོད་ལྡན་གྱི་དུས་སུ་སྒྱུ་མ་ཆེན་པོའི་གཡོ་ཐབས་ཀྱིས་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཆོས་སུན་འབྱིན་པར་འགྱུར་ཞིང་གཡུལ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 431a
གྱི་ཆོས་དང་ཕ་མེས་ཀྱི་བྱ་བ་དང་རིགས་སུ་སྨྲ་བ་དང་སྲོག་གཅོད་པ་དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་འདོད་པ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་ཚིག་རྩུབ་པ་དང་ཕྲ་མ་དང་ངག་འཁྱལ་དང་བརྣབ་སེམས་དང་གནོད་སེམས་དང་ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ལ་གནོད་པ་དང་རང་གི་རིགས་ཟད་པར་བྱེད་ཅིང་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་ཆོས་མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་དང་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་རྒྱས་པའི་ཚིག་བྷཱ་ར་ཏ་དང་གླུའི་ཚིག་དང་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་རྣམས་སུན་འབྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་རྣམས་སུན་ཕྱུང་སྟེ་དེ་ནས་དམངས་རིགས་ལ་སོགས་པ་
རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་
ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་སྟེ་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་པོ་འདི་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱའོ། །
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་དང་སྙིང་རྗེའི་སེམས་སུ་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་འདོད་པ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་ཚིག་རྩུབ་པ་དང་ཕྲ་མ་དང་ངག་འཁྱལ་དང་
བརྣབ་སེམས་དང་གནོད་སེམས་དང་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྟེ་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་མི་བྱའོ་ཞེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རྣམས་ཀྱིས་དམངས་རིགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སད་པར་བྱས་ནས་སྐྲ་བྲེགས་ཏེ་ངུར་སྨྲིག་འཛིན་པའི་དགེ་སློང་རྣམས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་
བ་ནི། གང་དག་སྔོན་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་ན་གནས་པ་ནོར་ལྷས་གཡུལ་དུ་མ་བསྣུན་པ་རྣམས་ཏེ་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ལ་སུན་འབྱིན་པ་བྱས་ན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་ན་དམངས་རིགས་ལ་སོགས་པ་སྔར་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་ན་གནས་པ་རྣམས་དམྱལ་བར་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 431b
ཁྱབ་འཇུག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྒྱུ་འདི་བྱས་ཏེ་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཞེས་དང་། རིགས་ལྡན་ནི་ཤམ་བྷ་ལའི་ཡུལ་དུ་ནོར་ལྷ་བྲམ་ཟེའི་བུ་གྲགས་པར་གྱུར་ནས་རྡོའི་རྟ་ལ་ཞོན་ཏེ་ཀུ་ཤའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་མདུང་རྣམས་ཀྱིས་ཀླ་ཀློ་ཐམས་ཅད་བསད་ནས་གསེར་མང་པོའི་མེ་དྷའི་མཆོད་
སྦྱིན་བྱས་ཏེ་སླར་ཡང་ས་གཞི་བྲམ་ཟེའི་རང་བཞིན་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེའོ། །དེ་ལྟར་མི་འཐད་པའི་ཚིག་དུ་མ་རྣམས་ནི་གདུག་པའི་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་བྱུང་བའི་དུས་སུ་བཀོད་པ་སྟེ་སྔོན་གྱི་རིག་བྱེད་ཀློག་པ་ལ་མེད་དོ། །འདིར་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་སྟོན་པའི་དུས་སུ་
འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་ལེའུའི་སྐར་རྩིས་ཀྱི་སྐབས་ལས་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ན་ས་ལ་གྲུབ་པའི་མཐའ་རྣམས་རྣམ་པར་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞིང་ཉུང་ངུའི་བྱེད་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱང་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ན་ཤམ་བྷ་ལའི་ཡུལ་དུ་ཤཱཀྱའི་རིགས་ལ་ལྷ་མོ་སྣ་
ཚོགས་ཡུམ་གྱི་མངལ་ནས་ལྷ་དབང་ལྡན་གྱི་སྲས་རིགས་ལྡན་གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལོ་འདི་ནས་ནི་དྲུག་བརྒྱའི་ལོ་ཡིས་གསལ་བར་མི་བདག་གྲགས་པ་ཤམ་བྷ་ལ་ཞེས་བྱ་བར་འབྱུང་། །དེ་ནས་ཀླུའི་
ལོ་བརྒྱ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་མཁའི་ཡུལ་དུ་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དག་རབ་ཏུ་འཇུག །དེའི་དུས་སུ་འཛིན་མ་ལ་ནི་ཉུང་ངུའི་བྱེད་པ་གསལ་བར་མི་རྣམས་དག་གིས་རིག་པར་བྱ། མཐའ་དག་ས་གཞི་ལ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་རྣམས་རྣམ་པར་ཉམས་པ་དུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་འབྱུང་འགྱུར་ཞེས་པ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལུང་བསྟན་པ་སྟེ་དེ་ཡང་ཉི་མའི་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པ་ཚངས་པའི་དྲང་སྲོང་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་གསུམ་རྣམས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་བསམ་པས་རིགས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་རིགས་ལྡན་
གྱི་མཚན་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་བྲམ་ཟེའི་རིགས་འཇོག་པར་བྱེད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གྲགས་པ་བྲམ་ཟེའི་བུ་རིགས་ལྡན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གང་གིས་ན་འདིར་རིགས་ལྡན་ཡིན་ནོར་མེད་པར་ནི་ནོར་ལྡན་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་དང་རིགས་མ་ཡིན་པ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 432a
རྣམས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའོ། །རིགས་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རིགས་ལྡན་ཏེ་རིགས་ལྡན་དེ་ཉིད་ནི་རིགས་མེད་པར་མ་ཡིན་ནོ། །སླར་ཡང་དུས་བཞིའི་མཐར་ཀླ་ཀློ་རྣམས་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་ཆོས་མ་ཡིན་པ་གཟིགས་ནས་རི་བོ་བཞིན་དུ་འདར་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་རྟ་
མཆོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཀྱིས་རྟ་མཆོག་མཐའ་ཡས་པ་སྤྲོས་ནས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀླ་ཀློ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཞུམ་པར་བྱས་ཏེ་རང་གི་ཆོས་ལ་འགོད་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་འཇོམས་པར་འགྱུར་གྱི་སྲོག་གཏོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནང་གི་ལེའུ་ལས་ཚིགས་སུ་
བཅད་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་པས་གསུངས་པ། འཁོར་ལོ་ཅན་ནི་རང་གི་ལུས་ལ་རྡོ་རྗེ་ཅན་ཏེ་ལྷ་མཆོག་བདག་རྣམས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགོག །རིགས་ལྡན་དག་ནི་ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་གླང་པོ་རྟ་དང་ཤིང་རྟ་མངག་གཞུག་འཕགས་པའི་ཚད་མེད་རྣམས། །དྲག་པོ་རང་རྒྱལ་
མིང་ཅན་དུ་འགྱུར་ཧ་ནུ་མཱན་ནི་ཉན་ཐོས་དག་གོ་གདུག་པ་ཀླ་ཀློའི་དབང་། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྡིག་པ་དག་སྟེ་གང་ཞིག་བྱེད་པའི་བློ་གྲོས་སྡུག་བསྔལ་སྦྱིན་བྱེད་མི་དགེའི་ལམ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཀླ་ཀློའི་འཁྲུག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པ་ལེའུ་དང་པོ་ལས་
གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་རིགས་ལྡན་གྱིས་རྡོའི་རྟ་རྣམས་ཀྱིས་ཀླ་ཀློ་རྣམས་འཇོམས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་གདུག་པའི་དྲང་སྲོང་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཞུམ་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་སྟེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་དང་པོར་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ན་རྟོགས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་དོན་མེད་པའོ། །ཅི་སྟེ་དྲང་སྲོང་གདུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ལོ་རྒྱུས་དང་ནི་ཤེད་བུའི་ཆོས། །རིག་བྱེད་ཡན་ལག་
བཅས་དང་གསོ། །བཀའ་ཡིས་གྲུབ་པ་བཞི་པོ་ནི། །གཏན་ཚིགས་རྣམས་ཀྱིས་གཞོམ་མི་བྱ། །ཤེད་བུ་རྒྱས་པ་བཱ་ཤིཥྛའི། །ཚིག་ནི་རིག་བྱེད་དང་བཅས་པ། །ཚད་མ་མེད་པར་སྨྲ་བ་གང་། །དེ་ནི་ཚངས་པ་གསོད་བྱེད་འགྱུར་ཞེས་པའོ་ཞེ་ན། གདུག་པའི་དྲང་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 432b
སྲོང་རྣམས་ཀྱི་བརྫུན་གྱི་ཚིག་འདི་ཉིད་ནི་རང་གི་རིགས་རབ་ཏུ་གཞག་པའི་དོན་དུ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་སྟོང་པའོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་ཐོག་མ་མེད་པ་ཡིན་ཞིང་དེའི་མཐུས་འཁོར་བ་ཡིན་
ན་འོ་ན་དེའི་ཚེ་ཅིའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་བསྟན་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་པ་གསུམ་པོ་རྣམས་སུ་རིམ་པ་བཞིན་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་
ལས་ལས་སུ་འགྱུར་ཞིང་ལས་ལས་སྡུག་བསྔལ་དུ་འགྱུར་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ལས་སླར་ཡང་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཉིད་ནི་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་སྟེ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའོ། །སེམས་ཅན་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །སྟོང་པ་རྣམས་ལས་ཆོས་རྣམས་སུ་འགྱུར་ཞིང་
ཆོས་རྣམས་ལས་ཀྱང་སྟོང་པ་རྣམས་སུ་འགྱུར་ཏེ་ཁ་ཐོན་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་འདི་ནི་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་འདིར་འགའ་ཞིག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །
འདིར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདག་ཉིད་དེ་དེ་ཉིད་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་
རིག་པ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་རིག་པ་འཛིན་པ་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་ལས་འདས་པ་སྟེ་དེའི་ཆོས་མི་མཐུན་པས་འཁོར་བ་པ་རྣམས་འགྱུར་བའི་རིག་པ་འཛིན་པ་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བཟུང་བའོ། །དེའི་
ཕྱིར་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་ནི་རིག་པ་སྟེ་མ་རིག་པ་ནི་འདིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ཆགས་སོ། །དེས་འདོད་ཆགས་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ་འདོད་ཆགས་ཀྱང་འགྱུར་བའོ། །འགྱུར་བ་ལས་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟེ་ཆགས་པ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 433a
དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེ་སྡང་ངོ་། །ཞེ་སྡང་གི་བདག་ཉིད་ནི་བརྒྱལ་བ་སྟེ་བརྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་གོ། །དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་བདག་ཉིད་ནི་མ་རིག་པ་སྟེ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་
པའོ། །མ་རིག་པ་ལས་འདུ་བྱེད་དེ་ལས་སོ། །འདུ་བྱེད་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་པ་ནི་དང་པོ་ཆུང་ངུའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་སོ། །དེ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མིང་དང་གཟུགས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའོ། །མིང་དང་གཟུགས་ལས་སྐྱེ་
མཆེད་དྲུག་སྟེ་ལས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལས་རེག་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་པ་ནི་གཉིས་པ་འབྲིང་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་སོ། །དེ་ནས་རེག་པ་ལས་ཚོར་བ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པའོ། །ཚོར་བ་ལས་སྲེད་པ་སྟེ་ལས་སོ། །སྲེད་པ་ལས་ལེན་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་
ཞེས་པ་ནི་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་སོ། །དེ་ནས་ལེན་པ་ལས་སྲིད་པ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པའོ། །སྲིད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་སྟེ་ལས་སོ། །སྐྱེ་བ་ལས་རྒ་ཤི་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་པ་ནི་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་སོ། །
དེ་ལྟར་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་བཞི་པོ་རྣམས་ནི་ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པའི་དུས་སྦྱོར་གསུམ་གསུམ་ལ་སྟེ་མངལ་དང་སྒོ་དང་ཕྱིའི་དབྱེ་བ་རྣམས་ལའོ། །དེ་ལ་མི་རྣམས་ཀྱི་མངལ་འཛིན་པའི་ཟླ་བ་ནི་ཆུ་སྲིན་དང་མ་རིག་པ་སྟེ་མངལ་ལོ། །ཟླ་བ་གཉིས་པ་ནི་བུམ་པ་དང་
འདུ་བྱེད་དེ་སྒོའོ། །ཟླ་བ་གསུམ་པ་ནི་ཉ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ལོ་ཞེས་པ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆུང་ངུའི་གནས་སྐབས་སོ། །དེ་ནས་བཞི་པ་ནི་ལུག་དང་མིང་དང་གཟུགས་ཏེ་མངལ་ལོ། །ལྔ་པ་ནི་གླང་དང་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་སྟེ་སྒོའོ། །དྲུག་
པ་ནི་འཁྲིག་པ་དང་རེག་པ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ལོ་ཞེས་པ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་འབྲིང་པོའི་གནས་སྐབས་སོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་བདུན་པ་ནི་ཀངྐ་ཊ་དང་ཚོར་བ་སྟེ་མངལ་ལོ། །བརྒྱད་པ་ནི་སེང་གེ་དང་སྲེད་པ་སྟེ་སྒོའོ། །དགུ་པ་ནི་བུ་མོ་དང་ལེན་པ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ལོ་ཞེས་པ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བདག་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 433b
ཉིད་ནི་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་གནས་སྐབས་སོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་བཅུ་པ་ནི་སྲང་དང་སྲིད་པ་སྟེ་མངལ་ལོ། །བཅུ་གཅིག་པ་ནི་སྡིག་པ་དང་སྐྱེ་བ་སྟེ་སྒོའོ། །བཅུ་གཉིས་པ་ནི་གཞུ་དང་རྒ་ཤི་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ལོ་ཞེས་པ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོའི་གནས་སྐབས་སོ། །དེ་ལྟར་ལུས་དང་
ངག་དང་སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དང་པོ་ཆུང་ངུའི་གནས་སྐབས་དང་ལུས་ཀྱི་བཞི་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལྔ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལས་ནི་ཉོན་མོངས་ལས་ཏེ་དེ་ལས་
སྡུག་བསྔལ་དུ་འགྱུར་ཉོན་མོངས་ཉིད་ནི་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་ལས། །འདི་ནི་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་འཁྱམ་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མཉམ་པ་དག་སྟེ་སེམས་ཅན་གཞན་པ་མེད། །སྟོང་པ་རྣམས་ལས་ཕུང་པོའི་ཆོས་རྣམས་འདིར་ནི་འཆི་བའི་མཐའ་རུ་དེ་རྣམས་ལས་ཀྱང་སྟོང་པ་རྣམས། །ཁ་ཐོན་
མར་མེ་ཆུ་དང་མེ་ཏོག་སྒྲ་དང་མེ་ཤེལ་སྐྱུར་བ་ས་བོན་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་པ་སྟེ་ཁ་ཐོན་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་རིག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཁ་ཐོན་ལ་མཁན་པོའི་རིག་པ་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་སློབ་མས་ཐོབ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་
མར་མེ་ལས་མར་མེ་འབྱུང་ངོ་། །ཆུ་ལ་ཡང་ཟླ་བ་ལས་ཟླ་བ་དང་མེ་ཏོག་ལས་གོས་ལ་དྲི་དང་ཉི་མ་ལས་མེ་ཤེལ་ལ་མེ་དང་སྒྲ་ལས་སྒྲ་བརྙན་དང་སྐྱུར་བ་ལས་ལྕེ་འཛག་པ་དང་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་
དབང་གིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འདིའི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་ནི་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་ཏེ་མ་རིག་པའོ། །འདིར་གང་གི་ཚེ་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་ཉམས་པ་དེའི་ཚེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བར་འགྱུར་ཏེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའོ། །འདོད་ཆགས་
ཆེན་པོ་ལས་ཆགས་བྲལ་ཉམས་པ་སྟེ་ཆགས་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེ་སྡང་ངོ་། །ཞེ་སྡང་ཟད་པ་ལས་ཞེ་སྡང་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །ཞེ་སྡང་ཆེན་པོ་ལས་བརྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཏི་མུག་ཉམས་པའོ། །གཏི་མུག་ཉམས་པ་ལས་གཏི་མུག་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་དང་ཞེ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 434a
སྡང་ཆེན་པོ་དང་གཏི་མུག་ཆེན་པོ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་བདག་ཉིད་མ་རིག་པ་ཉམས་པའོ། །མ་རིག་པ་ཟད་པ་ལས་མ་རིག་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་གོ། །འདུ་བྱེད་འགགས་པས་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་འགག་གོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པས་མིང་དང་གཟུགས་འགག་གོ། །མིང་དང་གཟུགས་འགགས་པས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་འགག་གོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་འགགས་པས་རེག་པ་འགག་གོ། །རེག་པ་འགགས་པས་ཚོར་བ་འགག་གོ། །ཚོར་བ་འགགས་
པས་སྲེད་པ་འགག་གོ། །སྲེད་པ་འགགས་པས་ལེན་པ་འགག་གོ། །ལེན་པ་འགགས་པས་སྲིད་པ་འགག་གོ། །སྲིད་པ་འགགས་པས་སྐྱེ་བ་འགག་གོ། །སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་ཤི་འགག་སྟེ་དེ་ལྟར་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགགས་པ་ལས་ཆོས་མི་མཐུན་པས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་བཅོམ་པས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་འོ་ན་དེའི་ཚེ་འཆི་བདག་དང་ཕུང་པོ་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྷའི་བུ་སྟེ་བཞི་པོ་རྣམས་གཞོམ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
ཅིའི་དོན་དུ་མཛད་དེའི་ཕྱིར་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་བཅོམ་པས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་འདིར་འགའ་ཞིག་གི་བསམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདུད་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པས་བཅོམ་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་སྔོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དང་ཕྱི་ནས་བདུད་བཅོམ་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཉིད་མེད་དེ་བདུད་ཀྱིས་ཉེ་བར་འཚེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྡེ་སྔོན་དུ་བདུད་བཅོམ་པ་དང་ཕྱི་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་
ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འཁོར་བ་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཉིད་མེད་པར་བདུད་བཅོམ་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བྱེད། ཅི་སྟེ་ཅིག་ཅར་བདུད་བཅོམ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་དེ་བཞིན་དུ་ཅིག་ཅར་ཡང་བདུད་བཅོམ་པ་མ་མཛད་དེ་སྐད་ཅིག་གང་ལ་བདུད་ཡོད་པའི་སྐད་ཅིག་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 434b
སེམས་སྒྲིབ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་གང་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཡིན་པའི་སྐད་ཅིག་དེ་ལ་བདུད་མེད་དེ་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་དང་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ནི་བདུད་བཞི་སྟེ་དེ་རྣམས་ལས་ལུས་ཀྱི་
སྒྲིབ་པ་ནི་ཕུང་པོའི་བདུད་དང་ངག་གི་སྒྲིབ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་དང་སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ནི་འཆི་བདག་གི་བདུད་དོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་མ་རིག་པའི་འཇུག་པ་ནི་ལྷའི་བུའི་བདུད་དེ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མ་བརྟགས་པ་བྱིས་པའི་བློ་ཅན་འཁོར་
བའི་ལོངས་སྤྱོད་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མ་རིག་པའི་འཇུག་པ་འདི་ནི་ལྷའི་བུའི་བདུད་ཀྱི་ཚིག་གིས་འགྱུར་རོ། །འདིར་ལྷའི་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་ཟླ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཉི་མའི་སྟོབས་དང་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་སྟོབས་དང་གཟའ་ལག་
གི་སྟོབས་དང་ཕུར་བུའི་སྟོབས་དང་པ་བསངས་ཀྱི་སྟོབས་དང་སྤེན་པའི་སྟོབས་དང་སྒྲ་གཅན་གྱི་སྟོབས་དང་མཇུག་རིངས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། གཟའི་སྟོབས་དང་ཚེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་སྐར་མའི་སྟོབས་དང་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་དང་བྱེད་པའི་སྟོབས་དང་དུས་སྦྱོར་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་
འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དབྱངས་འཆར་བའི་སྟོབས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་གཡུལ་དུ་དབྱངས་འཆར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བར་འགྱུར་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་མའི་སྟོབས་དང་སྐར་མའི་སྟོབས་དང་སྒྲ་གཅན་གྱི་སྟོབས་དང་དྲག་པོའི་སྟོབས་ལ་སོགས་པས་གཡུལ་གྱི་སར་རྣམ་པར་
རྒྱལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་མ་རིག་པའི་འཇུག་པ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་བསམ་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷའི་བུ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་ལྷའི་དྲིན་གྱིས་ཐམས་ཅད་དགེ་
བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མ་རིག་པའི་འཇུག་པ་ནི་ལྷའི་བུའི་བདུད་ཀྱི་ཚིག་གིས་སོ། །འདིར་གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་བསོད་ནམས་དང་སྡིག་པ་དག་མ་གཏོགས་པར་ལྷའི་བུའི་བདུད་ཀྱི་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 435a
བར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་སྔར་བསགས་པའི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་གཟའ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་དང་སྟོབས་མ་ཡིན་པ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མཐོང་སྟེ། དུས་སྦྱོར་ལས་ནི་སཱི་
ཏ་བདེ། །ལྡན་མིན་གནམ་སྟོང་དྲིན་གྱིས་ནི། །འཐབ་དགའ་རྣམ་པར་རྒྱལ་མིན་ཏེ། །འཇིགས་སྡེ་ཡིས་ནི་ཕྱེ་མར་བརླགས། །འཐབ་མོའི་སར་ནི་དཔུང་གནས་གང་། །སྲིད་བསྒྲུབ་ལ་ནི་བསྣུན་འདོད་པ། །དེ་རྣམས་སྲིད་སྒྲུབ་མདའ་ཡིས་ཕུག །ཕྱོགས་རྣམས་ཀུན་དུ་བརླག་པར་
གྱུར། དེའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས། །དགེ་དང་མི་དགེ་གང་བྱེད་པ། །དེ་འབྲས་སེམས་ཅན་ལོངས་སྤྱོད་དེ། །ལྷ་གཞན་
འབྲས་བུ་སྟེར་བ་མིན་ཞེས་སོ། །ཅི་སྟེ་གང་ཞིག་ལྷའི་དྲིན་དུ་མཐོང་བ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་གྱི་སྡིག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བསོད་ནམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་བཏགས་པ་ལས་འགྱུར་གྱི་ལྷ་དང་ཕ་མེས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་སྲོག་བཅད་པ་
ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནང་གི་ལེའུ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུ་པས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་བྱེད་པོ་འགའ་ཡང་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ནི་མི་སྦྱིན་མི་འཕྲོག་སྟེ། །འཁོར་བ་དག་ཏུ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་
གང་བྱས་སྔོན་གྱི་ལས་ནི་འབྲས་བུ་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པར་འགྱུར། །སྐྱེད་དང་སྡུད་པའི་བྱེད་པ་པོ་འདི་སྟེར་ཞིང་དེ་ནི་འཕྲོག་པ་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་བློ་ཡིན་ཏེ། །ལུས་ལ་དཔག་མེད་དགེ་བ་འཕྲོག་པར་བྱེད་པའི་བུག་པ་རང་གི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་མ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷའི་བུའི་
བདུད་ཀྱང་ལེའུ་ལྔ་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དྲུག་པས་གསུངས་པ། སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་བདག་པོས་དྲག་པོའི་ལས་ཀྱིས་རང་བཞིན་དུ་མའི་སྔགས་རྣམས་རབ་ཏུ་གསུངས་པ་གང་། །དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཉམས་འཇིགས་པ་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་གྱི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་ནམ་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 435b
ཡང་མིན། །གང་ཞིག་དྲན་པ་རྣམས་དང་བྱེད་པོ་གཡུལ་གྱི་ཡུལ་ལ་དགའ་ཞིང་གསོད་བྱེད་གཞན་ཡང་མུ་སྟེགས་པ། །དེ་རྣམས་ལ་ནི་མཆོག་གི་རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱིས་སྲོག་ཆགས་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་དེ་རྣམས་སྦྱར་བར་བྱ་ཞེས་པ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འདིའི་ཕྱིར་བདུད་ཀྱི་ཚིག་
རྣམས་ཀྱིས་མ་རིག་པའི་འཇུག་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པས་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལ་སོ་སོར་སྣང་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྟེ་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོའི་སྣང་བ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་
སྡིག་པའི་ཕུང་པོར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལེའུ་ཡི་རྣམ་པ་ལྔའི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་པས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཙམ་སྔགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལྷ་ཡིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་སྡུག་བསྔལ་དང་ནི་བདེ་བའི་རང་བཞིན་ཏེ། །དམ་པ་རྣམས་ལ་ཞི་
བའི་གཟུགས་ནི་རང་གིས་བྱས་པའི་ཉམས་མྱོང་མི་བཟད་རྣམས་ལ་མི་བཟད་པ། །གང་གིས་ལས་གང་རབ་བྱས་རང་གི་སེམས་ལ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་དེ་སྐྱེད་པ། །འཇིག་རྟེན་དབང་པོ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཅན་སྲིད་གསུམ་སྐྱེད་མཛད་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་ཕྱག་
འཚལ་ལོ་ཞེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྣང་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དང་བདུད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བདུད་མེད་དོ། །ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་དང་མ་རིག་པའི་བདུད་སྔར་བརྗོད་པ་འདི་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་འགྱུར་བའི་སྐད་ཅིག་
སྟེ་འདོད་པའི་ལྷར་མངོན་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་སྐད་ཅིག་གིས་རྣམ་པར་བཅོམ་མོ། །དེ་བཅོམ་པ་ནི་བདུད་ཀྱི་དཔུང་བཅོམ་པ་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་ཁོང་ཁྲོ་མ་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་རྣམས་ཟད་པའོ། །
འདིར་འགྱུར་བའི་བག་ཆགས་འགགས་པས་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་ཁོང་ཁྲོ་འགག་གོ། །དེ་རྣམས་འགགས་པས་མ་རིག་པ་འགག་སྟེ་དེ་བཞིན་དུ་རིམ་པས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རྣམས་འགག་གོ། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགགས་པས་སྲིད་པའི་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 436a
འཁོར་ལོ་འགག་གོ། །སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་འགགས་པས་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་སྙིང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ནི་མཚན་ཡང་དག་པར་
བརྗོད་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་ཏོ། །འདིའི་དོན་མི་ཤེས་པ་བླ་མ་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉམས་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཉམས་པ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་རྣམ་པར་ཉམས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉམས་པར་བྱེད་དོ། །
དེས་ན་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔའི་བསྟོད་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔས་རྣམ་པ་ལྔའི་བསྒོམ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོང་པ་ལ་ནི་དངོས་པོའི་ཚོགས། །བརྟགས་པའི་གཟུགས་སྤངས་བེམས་པོ་མིན། །འདི་ནི་མཐོང་སྟེ་མེ་ལོང་ལ། །པྲ་ཕབ་
གཞོན་ནུ་མ་ཡིས་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བདེན་པ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དངོས་ཀུན་མཉམ་པ་ཉིད་གྱུར་ནས། །དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་གནས། །མི་འགྱུར་ཡེ་ཤེས་ལས་བྱུང་བ། །ཆད་པ་མ་ཡིན་རྟག་པའང་མིན། །
ཞེས་པ་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མིང་གི་བདག་ཉིད་ཡི་གེ་ཀུན། །ཨ་ཡིག་རིགས་ལས་ཡང་དག་བྱུང་། །མི་འགྱུར་ཆེན་པོའི་གནས་ཐོབ་པ། །མིང་མེད་མིང་ཅན་དག་ཀྱང་མེད་ཅེས་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །སྐྱེས་པ་
མ་ཡིན་པ་ཡི་ཆོས། །འདུ་བྱེད་བྲལ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་། །སངས་རྒྱས་ཉིད་མེད་བྱང་ཆུབ་མེད། །སེམས་ཅན་མེད་ཅིང་སྲོག་ཉིད་མེད། །ཅེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཉིད་འདས། །ཡེ་ཤེས་དག་པ་གོས་པ་མེད། །རང་བཞིན་
འོད་གསལ་ཆོས་རྣམས་ནི། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་བགྲོད་པར་གནས་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་ལེའུ་ལྔ་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་གྱིས་འཁོར་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 436b
ལོའི་མཚན་མ་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་ལོ་སྲིད་གསུམ་ཀུན་ནས་དང་བ་ཞེས་པའོ་བདེ་བ་རིན་ཆེན་འདི་ཡི་ཆགས་པ་ཉིད་དག་ནི། །པདྨའོ་ཉོན་མོངས་ཟད་པ་རལ་གྲི་རྡོ་རྗེ་དག་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་སྐུ་ཆེན་རྣམ་པར་མི་ཕྱེད་པའོ། །མི་ཤེས་
གཅོད་པ་གྲི་གུག་མཆོག་གི་རིགས་དྲུག་རྣམས་ཏེ་འདི་དག་རྣམས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་མཁའ་བཞིན་རོ་མཉམ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་རིག་པར་བྱ། །གང་དུ་ངེས་པར་རིགས་ཀྱི་གཟུགས་ནི་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཆེན་པོའི་གཟུགས་
སུ་གསུངས། །གང་དུ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཚོར་བ་ཆེན་པོར་གསུངས་པ་སྟེ། །གང་དུ་འཁོར་བའི་འདུ་ཤེས་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་རྡོ་རྗེའི་འདུ་ཤེས་ཆེན་པོའོ། །གང་དུ་འཁོར་བ་འཕེལ་བ་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་རྡོ་རྗེའི་འདུ་བྱེད་ཁོ་ནའོ། །གང་དུ་
གཉིད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་གསུངས། །གང་དུ་ཤེས་པ་མིན་པའི་དངོས་པོ་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཐུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད། །འདི་རྣམས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་དམ་པའི་རྒྱལ་བ་མཆོག་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ་རིགས་དྲུག་
རྣམས། །གཞན་ནི་ཁམས་དྲུག་དབྱེ་བ་རྣམས་ཏེ་ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་དང་ནམ་མཁའ་ཞི་བ་རྣམས། །ཞེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་གསོལ་པ་འདེབས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་དེ་ནས་དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ལུས་བཏུད་ནས་ནི་སྤྱན་སྔར་འདུག་ཅེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་
ནི་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་དྲུག་གོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་ཤཱཀྱ་ཐུབ་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་བཅོམ་ལྡན་དེ་ནི་ལེགས་ཞེས་གསོལ་ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་ལན་གསུངས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་གོ། །སླར་ཡང་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་རིགས་ཆེན་
เล่ม ๑๐๒ · หน้า 437a
གཙུག་ཏོར་ཆེར་གཟིགས་ནས། །ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་རིགས་དྲུག་ལ་གཟིགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སོ། །གསང་སྔགས་རྒྱལ་པོ་དྲུག་ལྡན་ཞིང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཨ་ར་པ་ཙ་ནཱ་ཡ་ཏེ་ན་མཿཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་
ཆུབ་པའི་རིམ་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་མོ། །འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱི་མཆོག་ཅེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་བསྟོད་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་བཞིའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆེ་
ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུ་ཞགས་པ་ཆེ་ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བསྟོད་པ་རྐང་པས་དམན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའོ། །རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་འཇིགས་པར་བྱེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་སྒྲ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་པའི་
མཐར་ཐུག་པ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་རྐང་པས་ལྷག་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུའོ། །ཡང་དག་བདག་མེད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཡེ་ཤེས་མེ་ལྕེ་འོད་རབ་གསལ་ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་
སོ། །འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་དམ་པ་སྟེ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ནོར་བུ་ཆེན་པོ་རིན་ཆེན་ཏོག་ཅེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རྟོགས་བྱ་བ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་འཇམ་དཔལ་དཔལ་དང་ལྡན་པའི་མཆོག་ཅེས་པའི་
མཐར་ཐུག་པ་ནི་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅྭ་ལྔའོ། །མཆོག་སྦྱིན་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ཁྱོད་འདུད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཡེ་ཤེས་སྐུ་ཉིད་ཁྱོད་ལ་འདུད་ཅེས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བསྟོད་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་
བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱུང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཀུན་ནས་སྣང་བར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་གཟུགས་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด