པདྨ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དཀའ་འགྲེལ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) པདྨ་ནི་ནཱ་མ་པཉྫི་ཀ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๓ · หน้า 127a
འདོགས་པའི་དོན་དུ་གསལ་པོར་གྱུར་པའི་དོན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་ཞུས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེའི་ཞུ་བ་གསན་ནས་ལན་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རབ་མཆོག་ལྷ་མི་སྲིན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་གནང་ནས་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་པ། དུས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་སོ། །སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་
ཅན་ཕལ་པའི་མིག་གི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ས་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་རྣམས་ཀྱི་དབང་གིས་རླུང་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་བཞིའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྐྱེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་སྐར་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་དང་། ཉི་མ་
དང་ཟླ་བ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལ་སོགས་པའི་གཟའ་རྣམས་དང་། སྐར་མ་བདུན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་སོགས་པ་དང་། གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཀླུ་རྣམས་དང་། རྣམ་པ་བཞིའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དུད་འགྲོ་རྣམས་དང་། མི་དང་དམྱལ་བ་ནི་སྟོང་པ་ལས་
སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའོ། །གང་ནས་སྐྱེ་ཞེ་ན། སྟོང་དབུས་ཡང་དག་བྱུང་ཞེས་པའོ། །ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ཞེ་ན། ཆུ་ལས་ལན་ཚྭ་བཞིན་དང་། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེས་སྒོ་ངའི་དབུས་ཞེས་པའི་དཔེས་བསྟན་པར་མཛད་དེ། གཤེར་བའི་དངོས་པོ་ལས་སྲ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ལན་ཚྭ་སྐྱེ་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། རི་དང་
གླིང་ལ་སོགས་པའོ། །སྒོ་ངའི་ནང་དུ་ཁུ་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་གདོང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། སྒྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སྐུའི་མཚན་
ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། ལུས་དང་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཅུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྔགས་ཀྱི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐིག་ལེ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་བཅུ་པོ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་
เล่ม ๑๓ · หน้า 127b
རྒྱུའོ། དེ་ལ་དོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་གང་གིས་ཡང་དག་རིག་པ་དེ་ནི་ཕྱུགས་མ་ཡིན་ཞིང་སེམས་ཀྱི་ཀུན་རྟོག་བྲལ། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཡོན་ཏན་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སྐུའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། ཕྱི་རོལ་དུ་སྒྲ་གཅན་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ནང་དུ་སྦྱར་བ་མཛད་དེ་
ལུས་གཡོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཡི་གེ་ཨ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གཡོན་ཕྱོགས་སུ་གནས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་གྱུར་པ་དང་། ཡི་གེ་ཨོའི་རང་བཞིན་དུ་ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་
དཀར་པོ་འབར་བ་ཡིན་ལ། སྐྱེ་འགྲོའི་བདུད་རྩི་ཚ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྩ་གཡོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་གཡས་སུ་གནས་པའི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་གྱུར་པའི་ཡི་གེ་རེ་རེའི་བདག་ཉིད་ཚེག་དྲག་ནི། དམར་པོའི་མདོག་ཡིན་ལ། རྡུལ་
གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་རྩ་གཡས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནས་ཕྱི་རོལ་དུ་སྒྲ་གཅན་དང་། དུས་ཀྱི་མེ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྟེང་འོག་གི་དབུས་མའི་རྩ་གཉིས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་ཟུང་དྲུག་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ནང་དུ་གཡོན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐིག་ལེ་དང་ཚེག་དྲག་གི་
རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་གཟུགས་གང་ཡིན་པ་དེ། གཞོམ་དུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། །འབར་བ་དག་ལ་གནས་ཏེ་མུན་བྲལ་ཟུང་གཅིག་པོ་ནི་མུན་པ་དག་གི་མཐར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་སྟེང་འོག་ཏུ་རིམ་
པ་ཇི་ལྟ་བས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་གྱུར་པའི་ཡི་གེ་ལྀ་དང་། ཡི་གེ་ཨོའི་ཐོང་གཤོལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། དབྱུག་པའི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་
རྣམ་པ་བཅུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་སྲོག་གི་རླུང་གང་ཡིན་པ་དེ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་སྟེང་འོག་ཏུ་ཟུང་ལྔ་ཡིན་ཏེ། ས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཟུང་བདུན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དབུས་སུ་རྡོ་རྗེའི་སྟེང་གི་ས་བོན་ཡོན་ཏན་ཚོགས་བཅས་རང་ནུས་འོག་ན་ཡང་དག་གནས། །
เล่ม ๑๓ · หน้า 128a
ཡེ་ཤེས་ཀུན་ཏུ་སྟོང་ལ་ཞི་བའི་རང་བཞིན་གོ་འཕང་དང་བཅས་དངོས་པོ་ཀུན་གྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་སོ། དེ་ལྟར་སྒྲ་གཅན་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་བཤད་པར་མཛད་དེ། ཨ་སོགས་
སུམ་ཅུ་དབྱངས་གང་ཧ་ཡ་ར་ཝ་ལར་ལྡན་དེ་ནི་ཟླ་བའི་ཉིན་མཚན་ཆ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་དང་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེས་སུམ་ཅུའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀ་སོགས་སྡེ་དབྱངས་བཅས་པ་ཉིན་བྱེད་རྒྱུ་བ་སྟོང་ཕྲག་མེ་ཡི་ཚད་ཀྱིས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡི་གེ་ཀ་
ལ་སོགས་པ་སུམ་ཅུ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་དབྱངས་ཐུང་ངུ་དང་རིང་པོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཕྱེ་བར་འགྱུར་ན་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུར་འགྱུར་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་ལོའི་ཆོས་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉིན་མཚན་རེ་རེ་ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུའི་ས་བོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཧ་སོགས་དབྱངས་ནི།
རྩ་རྣམས་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡི་གེ་ཧ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡི་གེ་ཨ་ལ་སོགས་པ་ཐུང་ངུ་ལྔ་དང་། ཐིག་ལེ་དང་རིང་པོ་ལྔ་དང་། ཚེག་དྲག་ཕྱི་བར་གྱུར་ན་ཡི་གེ་དྲུག་ཅུར་འགྱུར་ཏེ། དེ་རྣམས་ནི་ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུའི་ས་བོན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མདོར་བསྡུས་པར་ས་བོན་གྱི་མཚན་
ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྔགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་བཤད་པ་མཛད་དེ། ལྷ་མིའི་གདེངས་ཀ་འབྱུང་པོའི་གནས་ནི་སྔགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡི་གེ་དང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་སྣ་ཚོགས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱི་
ས་བོན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལི་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་གསུམ་པོའི་དོན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་དག་ཨ་སོགས་ཀ་སོགས་དང་ལྡན་སྲིད་གསུམ་ངེས་པར་དེ་ལྟར་སྐྱེ་འགྱུར་རྒྱལ་པོ་ཀྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བ་
འདི་དག་ལ་སོགས་པའི་སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ནི་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལིས་ཕྱི་རོལ་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པས་ནང་དུ་ཡི་གེ་རྣམས་ལས་སྐྱེ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །འོ་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལི་ལས་གལ་ཏེ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། དེ་རྣམས་གང་ནས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན།
เล่ม ๑๓ · หน้า 128b
དབྱངས་རྣམས་ཀ་ཙ་པ་ཊ་ཏར་ལྡན། ཀ་སོགས་ཀྱིས་སྦྱར་སྐྱེ་བའི་གནས་དག་ནི། མགྲིན་རྐན་སྟེང་གི་ཆ་དང་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡི་གེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་གནས་ནི་ཡིན་ནོ། །གནས་དེ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། མཁའ་རླུང་མེ་སྐྱེ་ཡིན་ལ་ཆུ་དང་ས་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་མགྲིན་པ་ལ་
སོགས་པའི་གནས་རྣམས་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་སྔགས་བཟླས་པའི་ཕྱིར་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་གནས་བརྗོད་པར་མཛད་ནས། བསྒོམ་པའི་གནས་བཤད་པར་མཛད་དེ། ཨ་སོགས་གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོ་སྙིང་མགྲིན་སྤྱི་གཙུག་ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་
རིམ་པ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གེ་ཨ་དང་ཡི་གེ་ཧ་དང་ཚེག་དྲག་དང་། ཡི་གེ་ཀའི་སྡེ་ཚན་རྣམ་པ་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ལ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡི་གེ་ཨེ་དང་ཡ་དང་ཤ་དང་ཙའི་སྡེ་ནི་རླུང་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སྙིང་གའི་འཁོར་ལོའོ། །ཡི་གེ་
རེ་དང་ཥ་དང་ཌའི་སྡེ་ནི་མེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་མགྲིན་པ་ལའོ། །ཡི་གེ་ཨུ་དང་ཝ་དང་ཧྱ་དང་པའི་སྡེ་ནི་ཆུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དཔྲལ་བ་ལའོ། །ཡི་གེ་ལི་དང་ཏའི་སྡེ་ནི་སའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། ལྟེ་བ་ལའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་དོག་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣ་ཚོགས་ནག་དང་དམར་པོ་རི་བོང་སེར་
འདྲ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཁོར་ལོ་དེ་རྣམས་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་གང་གིས་མཛད་ཅེ་ན། ཕུང་པོ་ཁམས་ཏེ་ལྷག་པའི་ལྷ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་དང་། ལྷ་མོ་ནི་གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་ནི་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་མཛད་དེ། རླུང་ནས་ལྷུན་པོའི་མཐའ་རུ་དམྱལ་བ་གདེངས་ཀའི་གྲོང་ཁྱེར་དཔག་ཚད་འབུམ་ཕྲག་གཉིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། འོག་ཏུ་གནས་པའི་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ནས་བརྩམས་ནས། རི་རབ་ཀྱི་རྩ་བའི་བར་དུ་འབུམ་ཕྲག་གཉིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་
རྩ་བ་ནས་བརྩམས་ནས། རི་རབ་ནི་མགྲིན་པའི་བར་དུ་འབུམ་ཕྲག་གཅིག་སྟེ། དེ་ཉིད་ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཞེས་བྱའོ། །གནས་དེ་ནས་མགྲིན་པ་ནི་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའོ། །གདོང་པ་ནི་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུའོ། །དེ་ནས་གཙུག་ཕུད་ཀྱི་བར་དུ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའོ། །དེ་ལྟར་དཔག་ཚད་
เล่ม ๑๓ · หน้า 129a
འབུམ་ཕྲག་བཞི་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་དཔག་ཚད་གང་ཡིན་པ་དེ། ལུས་ལ་རྐང་པ་ནས་བརྩམས་ནས། གཙུག་ཕུད་ཀྱི་བར་དུ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་སྟེང་འོག་གི་ཚད་བརྗོད་ནས། ཞེང་གི་ཚད་བརྗོད་པར་མཛད་དེ། རླུང་ནས་རླུང་གི་མཐར་ནི་གནས་པ་ས་ཡི་སྟེང་ནི་གླིང་
དང་རི་བོ་རྒྱ་མཚོ་རྣམས། །བཞི་ཕྱེད་འབུམ་གཉིས་མེ་དང་གཡོ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དཔག་ཚད་རྣམས་ནི་འབུམ་ཕྲག་གཉིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རླུང་གི་དཀྱིལ་ནི་ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་བྱང་དང་ཤར་ནས་ནུབ་ཀྱི་བར་དུ་འབུམ་ཕྲག་བཞི་ཡིན་ལ། དེའི་དབུས་སུ་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་ནི་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེའི་
དབུས་སུ་འབུམ་ཕྲག་གཉིས་ནི་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་སའི་དཀྱིལ་འཁོར་འབུམ་ཕྲག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་རི་དང་རྒྱ་མཚོ་དང་གླིང་ལ་སོགས་པས་ཏེ། དབུས་སུ་ནི་རི་རབ་བོ། དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དབུས་ནས་ལྷུན་པོ་གང་ཞིག་སྟེང་ནས་ཉིན་མཚན་འབྲུ་ཡི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་
བཅས་འཁོར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཡས་གཡོན་གྱི་ཚད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འབུམ་ཕྲག་གཉིས་གཉིས་ཀྱིས་ནི་དྲུག་གི་ཆ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རི་རབ་ཀྱི་གཡས་གཡོན་དང་ཤར་ནུབ་དང་སྟེང་འོག་གི་ཆ་དྲུག་སྟེ། དཔག་ཚད་འབུམ་ཕྲག་གཉིས་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཞེང་གི་ཚད་བཤད་པར་མཛད་
ནས། རྒྱའི་ཚད་བརྗོད་པར་མཛད་དེ། མ་ལུས་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་ཞེང་གི་ཚད་ཀྱིས་རྒྱ་རུ་སུམ་འགྱུར་ཀུན་ནས་སོ། །ས་ལ་རྒྱར་ནི་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་སྟེ་ཆུ་དང་མེ་རླུང་རྣམས་ནི་དྲུག་དགུ་ཉི་མའི་རིམ་པས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་དང་དྲུག་དང་དགུ་དང་བཅུ་གཉིས་
ནི་སའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཚད་བཤད་པར་མཛད་ནས། དེ་ཉིད་ནང་དུ་སྦྱར་བར་མཛད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲིད་གསུམ་གནས་ན་འབུམ་ཕྲག་གཅིག་གི་དཔག་ཚད་རྣམས་ནི་མི་དབང་ཀྱེ། དེ་ནི་ས་ཡི་སྟེང་གནས་ལུས་ལ་རང་རང་གི་ཚད་ཀྱིས་ཁྲུ་གང་དག་ཏུ་ཡང་
དག་གོ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔག་ཚད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྲ་རབ་རྡུལ་བརྒྱད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་གསུངས་སོ། །སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དང་པོ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་བསྐལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། གཟུགས་མེད་པའི་ལྷའི་གནས་ཡིན་
เล่ม ๑๓ · หน้า 129b
ལ། གང་དུ་ལྷ་རྣམས་ཚེ་བསྐལ་པ་གཅིག་སྟེ་མཐོ་རིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཟུང་ཟུང་ཟུང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙུག་ཏོར་གྱི་གནས་སུ་ཟད་པར་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་བསྐལ་པ་ཆེན་པོ་
གཅིག་ལ་སོགས་པའི་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་དཔྲལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་བཞི་ལ་ཟད་པར་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས། བསྐལ་པ་འབྲིང་པོ་བཅུ་དྲུག་དང་བཅོ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཚེ་དང་ལྡན་པ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་ལྷ་རྣམས་ཏེ། ཚངས་པའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་བར་གྱི་བསྐལ་པའི་བསྐལ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པར་གྱུར་པའི་ལྷ་རྣམས་ནི་སྦྱིན་པ་དང་སྔགས་བཟླས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་ཐ་མ་དྲུག་ལ་སོགས་པའི་ཚེའི་ཚད་དང་ལྡན་པ་དྲུག་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྷ་མིན་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ཡིན་ལ། ལེགས་གནས་
སྲེད་ལས་འདོད་པ་བཅུ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣལ་འབྱོར་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་ཞེ་ན། བཞི་ནི་ཨ་སོགས་ཟུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་རྣམས་སྐྱེད་པའི་ས་བོན་རྣམས་སུ་བརྗོད་དོ། །སྲིད་པ་སུམ་ཅུ་གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་
པར་འགྱུར་བས་ན་སྲིད་པ་ཡིན་ལ། སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བས་ན། སྲིད་པ་ཡིན་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་གོ། །དེ་རྣམས་མདོར་བསྡུས་པས་འདི་རུ་སྲིད་པ་གསུམ་འགྱུར་ལ་ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ཁམས་གསུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་
པའི་དབྱེ་བས་འདི་དག་རྡོ་རྗེ་གསུམ་ཡིན་ཁམས་གསུམ་མ་ལུས་པ་དང་། ཨ་དང་ཀ་སོགས་དབྱེ་བས་སོ། །ད་ནི་ས་འོག་ན་གནས་པའི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་བརྗོད་པར་མཛད་དེ། རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱིས་གང་དུ་གསལ་པོར་བྱེད་པ་དེ་རིན་ཆེན་འོད་ཡིན་ལ། སྟོང་ཕྲག་ཉི་
ཤུ་རྩ་ལྔ་པ་ཀླུ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཆུ་དང་གསེག་མ་དང་ལྡན་པའི་དམྱལ་བ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆུའི་དམྱལ་བ་གཉིས་ནི་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་སྟེ། བྱེ་མ་ཆུ་དང་ལྡན་པ་དང་འདམ་རྫབ་ལྟ་བུའོ། །མེའི་དམྱལ་བ་གཉིས་ནི་དུ་བ་དང་དྲག་པོ་དང་ལྡན་པ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 130a
དང་། མུན་པ་ཆེན་པོ་སྟེ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རླུང་གི་དམྱལ་བ་གཉིས་ནི་ངུ་འབོད་དང་མནར་མེད་པ་ནི་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ནི། ལན་ཚྭ་ཆང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་གསུངས་སོ། །གླིང་
བཞིའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤར་དུ་རླུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བརྗོད་དོ། །རི་རབ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ལྷུན་པོ་རྡོ་རྗེ་མཆོག་གི་རང་བཞིན་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ཀྱི་དབུས་སུའོ། །གླིང་བཞི་པའི་ཚད་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་
ཞེ་ན། རི་དང་ཀླུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བུས་དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་བདུན་དང་། བརྒྱད་དང་དགུ་དང་བཅུ་ནི་ཤར་གྱི་གླིང་ལ་སོགས་པའི་ཚད་ཤེས་པར་བྱའོ། །རི་རབ་ཀྱི་རྒྱའི་ཚད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ལྷུན་པོའི་སྟེང་གི་རྒྱར་ནི་ས་སྟེང་གནས་སུ་དཔག་ཚད་རྣམས་ནི་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་ལ། ཞེས་བྱ་བ་ནི།
སྟེང་དུ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་ཡིན་ལ། འོག་ཏུ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་དྲུག་ཞེས་བྱའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་ནི་ཁོར་ཡུག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྟེང་རྭ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རི་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། གླིང་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །གླིང་དེ་དག་ལ་སོགས་པའི་ཚད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཐམས་
ཅད་རྒྱ་མཚོ་དྲུག་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱ་མཚོ་དྲུག་དང་། རི་དྲུག་དང་གླིང་དྲུག་གི་ཚད་ནི། དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒྱད་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དང་། རྒྱང་གྲགས་གསུམ་དང་གཞུ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་གཅིག་གིས་ལྷག་པའི་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་། སོར་བཅུ་དང་ནས་ལྔ་དང་ཤིག་གཉིས་དང་སྐེ་ཚེ་ལྔ་དང་སྐྲའི་རྩེ་མོ་
གཉིས་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དྲུག་ཙམ་མོ། །འཛམ་བུ་གླིང་གི་ཚད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འཛམ་བུ་གླིང་གི་རྒྱར་ནི་ལན་ཚྭའི་ཆུ་གཏེར་འབུམ་ཕྱེད་ཀྱི་ཚད་ཡིན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའོ། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉིས་ལྡབ་ཀྱི་ཚད་ནི་ལན་ཚྭའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚངས་
པའི་ཡུལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐང་པ་གཅིག་གིས་མ་ཚང་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའི་བཞུགས་ས་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །རྫོགས་དང་གསུམ་པ་ཆ་གཉིས་ངེས་པར་གཞན་ཡང་རྩོད་ལྡན་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་འབྱུང་། །
เล่ม ๑๓ · หน้า 130b
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆ་བཞིས་དགེ་བ་རྫོགས་པ་ན། རྫོགས་ལྡན་ཞེས་བྱའོ། །དགེ་བའི་ཆ་གསུམ་གྱིས་བྱས་པ་ན། སུམ་ལྡན་གྱི་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དགེ་བའི་ཆ་ཤས་གཅིག་མེད་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དགེ་བའི་ཆ་ཤས་གཉིས་དང་ལྡན་པས་ན་ཉིས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྡིག་
པར་འབྱུང་བས་ན་རྩོད་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ཞེ་ན། དུམ་བུ་གང་ལ་སྟོབས་ལྡན་འཁོར་ལོ་ཅན་ཞུགས་དེ་ནི་རྫོགས་གྱུར་ལ། །སུམ་ལྡན་རྒྱལ་པོའི་རྒྱབ་སྟེ་རྩོད་ལྡན་བདུན་ལ་གཉིས་ལྡན་གཉིས་དབུས་སུ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་
བསྐོར་བར་མཛད་པ་དེ་རྫོགས་ལྡན་ཡིན་ལ། གང་ནས་བྱོན་པ་དེ་སུམ་ལྡན་ཏེ། གང་དུ་གཤེགས་པ་དེ་རྩོད་ལྡན་ནོ། །རྩོད་ལྡན་དང་སུམ་ལྡན་གྱི་བར་དུ་ཉིས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དུས་བཞིའི་ཚད་དུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཉི་ཤུ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་རོ་བརྒྱ་དང་བཅས་ལོ་ཡི་གྲངས་ནི་དུས་རྣམས་ཀྱི། །
ཞེས་བྱ་བ་ནི། དུས་བཞིའི་ཚད་ནི་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་དང་། སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གོ། །རེ་རེ་དུས་ཇི་ཙམ་གྱི་བར་དུ་དར་ཞེ་ན། རེ་རེའི་ཚད་ནི་ཟུང་དང་མདས་བགྲངས་མི་རྣམས་ལོ་བརྒྱ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་བཞི་བརྒྱ་ལྔ་སྟོང་ནི་རེ་རེའི་ཚད་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལོ་ལ་བྱེ་བྲག་
ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ཕྲ་མོ་དབུགས་འབྱུང་དྷྲུ་རྩ་གཉིས་དྷྲུ་དུས་དང་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་གཅིག་དང་དྲུག་བརྒྱས་ཚད་དེ་རིམ་གྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་བ་དང་། འཇུག་པའི་དབུགས་གཅིག་གི་ཆ་ཤས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་པ་ནི། སྲིན་བུ་ལ་སོགས་པའི་དབུགས་གཅིག་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་
དབུགས་དྲུག་གི་ཆུ་སྲང་གཅིག་ཡིན་ཏེ། ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུས་ཆུ་ཚོད་གཅིག་གོ། །ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུས་ཉིན་མཚན་དུ་གྱུར་པའོ། །ཉིན་མཚན་སུམ་ཅུས་ཟླ་བ་གཅིག་གོ། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་ཞེས་བྱའོ། །རང་རང་གི་ཚད་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ནི་ལུས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲིན་བུ་ལ་
སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚེའི་ཚད་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྡིག་པ་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་དབང་གིས་ལྷག་པ་དང་ཉུང་བར་གྱུར་པའོ། །རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་མི་རྣམས་ཀྱི་དབུགས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཉིན་མཚན་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ཆུ་ཚོད་སུམ་ཅུ་ནི་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 131a
པའི་དབུགས་གཅིག་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུ་དབུགས་རྣམས་ཀྱིས་ཆུ་སྲང་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཤེས་པར་བྱའོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ཆུ་ཚོད་གཅིག་གིས་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག་གོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་མཚན་གཅིག་ནི་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག་གོ །མི་རྣམས་
ཀྱི་ལོ་ནི་འོག་མིན་རྣམས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག་གོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ནི་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་དབུགས་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་གསུངས་པ། ལུས་སྐྱེས་ཕྲ་མོ་མི་དང་འབྱུང་པོ་ལྷ་དང་ལྷ་མིན་རྣམས་དང་ནི། །ལུས་དང་གཙོ་བོའི་ཉིན་གཅིག་ས་སྟེང་དག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ་
ནུས་མའི་ཚད་ཀྱིས་དུས་རྣམས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དུས་བཞིའི་ཚད་འོག་མིན་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དུམ་བུ་དུམ་བུ་ཞི་བའི་གོ་འཕང་འཁོར་ལོ་ཅན་གཤེགས་ཉིན་མཚན་གཅིག་ལ་ཉི་མ་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱི་རོལ་དུ་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་འཕོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཉི་མ་
བཅུ་གཉིས་འཁོར་བར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། ཉིན་མཚན་གཅིག་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཉིན་མཚན་དུ་མཛད་པའོ། །དེ་ལྟར་དབུགས་ཀྱི་ཚད་བཤད་པར་མཛད་ནས། ལོའི་དབྱེ་བ་བཤད་པར་མཛད་དེ། ཕྱོགས་དང་ཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་ལ། ཕྱོགས་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །དཔྱིད་ཟླ་འབྲིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཟླ་བ་གཉིས་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དཔྱིད་ཀ་ལ་སོགས་པའི་དུས་དྲུག་གོ། །ཟླ་བ་གསུམ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དུས་བཞིའོ། །ཟླ་བ་བཞི་བཞིའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དུས་གསུམ་
མོ། །ཟླ་བ་དྲུག་དྲུག་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་བྱང་དང་ལྷོར་ནི་བགྲོད་པ་གཉིས་སོ། །འདི་དག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་ལོ་ནི་ཕྱི་ནང་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་ལོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ནང་དུ་ཉིན་མཚན་ཡིན་ལ། ཕྱི་རོལ་དུ་ཉིན་མཚན་ནི་ནང་དུ་ཆུ་ཚོད་ཡིན་ལ། ཕྱི་
རོལ་དུ་ཆུ་ཚོད་ནི་ནང་དུ་ཆུ་སྲང་ཡིན་ལ། ཕྱི་རོལ་དུ་ཆུ་སྲང་ནི་ནང་དུ་དབུགས་ཡིན་ལ། ཕྱི་རོལ་ཏུ་དབུགས་ནི་ནང་དུ་དབུགས་གཅིག་གི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་ཆ་གཅིག་གོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་དུ་ལོ་གཅིག་ནི་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱར་འགྱུར་ཏེ། ནང་དུ་ཉིན་མཚན་གཅིག་ནི་དབུགས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 131b
ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱས་སོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་ཉིན་མཚན་གཅིག་ནི་ཆུ་ཚོད་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུས་ཡིན་ལ། ནང་དུ་དབུགས་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུས་ཆུ་ཚོད་གཅིག་གོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུས་ཉིན་མཚན་གཅིག་ཡིན་ལ། ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུས་ཆུ་ཚོད་གཅིག་གོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་དབུགས་དྲུག་གི་ཆུ་སྲང་གཅིག་ཡིན་ལ།
དེའི་ནང་དུ་དབུགས་གཅིག་གོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་དབུགས་གཅིག་གི་དུས་ཚོད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནང་དུ་དབུགས་གཅིག་གི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་རྒྱའི་ཆ་གཅིག་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཆོས་མཐུན་པ་དེའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་དུ་ལོ་གཅིག་ལ་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ནང་དུ་ཉིན་མཚན་གཅིག་ལ་སྲོག་གི་རླུང་
གིས་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་ཆུ་ཚོད་ལྔ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དུས་སྦྱོར་བཞི་སྟོང་སུམ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ལོ་གཅིག་ཡིན་ལ་ནང་དུ་དབུགས་ལྔ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དུས་སྦྱོར་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱས་ལོ་གཅིག་ཡིན་ལ། ནང་དུ་
དབུགས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཉིན་མཚན་གཅིག་གོ། །རིམ་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཆུ་སྲང་ལ་སོགས་པའི་གྲངས་ནི་ཕྱི་དང་ནང་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཕྱི་དང་ནང་དུ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དུས་ཀྱི་ཚད་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་རང་གི་ཚད་ཀྱིས་སྲིན་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། འདི་
རྣམས་འདི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། ལུས་སྐྱེས་ཕྲ་རབ་མི་དང་འབྱུང་པོ་ལྷ་དང་ལྷ་མིན་དང་། །ནུས་དང་གཙོ་བོ་ཉིན་གཅིག་སྲིད་གསུམ་གནས་དང་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱི་རོལ་དུ་ལོའི་བྱེ་བྲག་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པས་ནང་དུ་རྣལ་འབྱོར་པས་རིག་པར་བྱའོ། །
ད་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱིས་ཤམ་བྷ་ལའི་ཡུལ་དུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་བཞེངས་པ་དང་། ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་བ་དང་། སྐར་རྩིས་ལ་སོགས་པའི་མདོར་བསྡུས་ནི་གསལ་པོ་ཡིན་ཏེ། ལོ་ནི་འདི་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་བརྩམས་ནས། དྲག་པོ་ལ་སོགས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་
མཐར། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་དོན་ནི་ལེགས་པར་བསྟན་ཏོ། །ད་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དབྱངས་འབྱུང་བར་གསུངས་པ། ཨ་སོགས་དབྱངས་ལྔ་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། ཡི་གེ་ཨ་ལ་སོགས་པའི་དབྱངས་ལྔ་གང་ཡིན་པ་དེ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའི་རང་
เล่ม ๑๓ · หน้า 132a
བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚེས་དགའ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་ཡོན་ཏན་དང་ཡང་ན་ཨ་ཏི་ཤའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བཅུ་ནི་ཡང་ཚེས་དགའ་མོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཤར་བར་གྱུར་པའོ། ཚེས་དེ་རྣམས་ལ་བཀྲ་ཤིས་ལ་
སོགས་པའི་གཟའ་རྣམས་སུ་མ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། དབྱངས་དང་ཚེས་དེའི་མཐུས་དོན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་སྐར་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། དོན་མི་འགྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དོན་དེ་ཉིད་གསུངས་པ། ཨ་སོགས་དབྱངས་ལྔ་གང་ཡིན་དང་
པོའི་ཚེས་ཀྱི་དབང་གིས་དགའ་མ་ལ་སོགས་སྦྱོར་བ་ལྔ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་བཅད་དགུས་དབྱངས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་གནས་དང་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་དོན་འགྲུབ་པའི་ཞུ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་པར་བྱ་
སྟེ། དེར་རྩ་གཡས་པ་དང་གཡོན་པར་སྲོག་གི་རླུང་གི་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བའི་སྤྱོད་པར་རིག་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྩ་གཡས་པའི་སྟོང་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་དུས་ཀྱི་མེ་ཤར་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། འཁྲུགས་པའི་གནས་སུ་ཞུགས་པར་བྱས་པའི་མི་དེ་འཆི་བར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རླུང་གི་
དཀྱིལ་འཁོར་ལས་ཉི་མ་ཤར་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། བཅོམ་པར་གྱུར་པའོ། །མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བཀྲ་ཤིས་ཤར་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་རྨས་པར་གྱུར་པའོ། །ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་ཕུར་བུ་དང་གཟའ་ལྷག་ཤར་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་མཐུན་པར་འགྱུར་བའོ། །སའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་དམན་པར་
གྱུར་པ་ནི་སྤེན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཡུལ་དུ་འཁྲུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནད་པ་ལ་ནི་སྟོང་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ནི་སོགས་པ་ལ་གྲངས་ཇི་ལྟ་བས་འཆི་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་རྨ་དང་བདེ་བ་དང་མ་ཉམས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཞུ་བ་པོས་ཞུས་ན་ནད་རྣམས་ལ་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྩ་གཡོན་
པའི་སྟོང་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་གལ་ཏེ་སྒྲ་གཅན་ཤར་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞུ་བ་པོའི་དགྲ་གཡུལ་དུ་ཉམས་པར་གྱུར་པའོ། །རྩ་གཡོན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་ཤར་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་བཅོམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཡུལ་གྱི་གནས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། འདི་ལྟར་མགྲོན་དང་བག་མ་ལེན་པར་
เล่ม ๑๓ · หน้า 132b
དགེ་བའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་ཏེ་གཡོན་ལམ་གཟའ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞུ་བའི་དུས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞུ་བ་པོས་ཡི་གེ་རྣམས་གང་བརྗོད་པ་དེ་བཅུས་བསྒྲེས་ནས་བཅུ་གཉིས་བསྲེ་བར་བྱའོ། །ཕྱི་ནས་ལྔས་བསྒྲེས་ནས་ཞུ་བ་པོ་དོར་ནས་ཉེ་བར་གནས་པའི་མི་བསྲེ་བར་བྱའོ། །བདུན་གྱིས་བཅད་ནས་མི་
མཉམ་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཉི་མ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་མར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དོན་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་མཉམ་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དོན་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པའི་དུས་སུ་གལ་ཏེ་ཞུ་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་
ནི་གྲངས་ཇི་ལྟ་བས་དོན་མི་འགྲུབ་པ་དང་འགྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་གང་གིས་ཤེས་ཤེ་ན་རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ། ལས་ཤེས་དུས་རྩར་གནས་པའི་ཉིན་མོའི་དབང་གིས་ཟླ་བ་ཉི་མ་གྲུབ་བྱས་ལ། །གཞན་མ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་དོན་གང་བཤད་པར་བྱེད་པ་
དེ་ལ་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་མ་ཤེས་པས་ནི་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་འཇིག་རྟེན་འདིར་ནི་གང་གིས་བརྗོད། །ལོང་བ་དེས་ནི་ལོང་བ་ཁྲིད་ལས་གླང་ཆེན་སེང་གེས་གང་བའི་ནགས་ཚལ་འཇུག་པར་བྱེད། ཅེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྲོག་གི་རླུང་གི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི།
སྐར་རྩིས་ཀྱི་སྒོ་ཡིས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བའི་དུས་སྦྱོར་དང་། བདུན་པ་ལ་གལ་ཏེ་དུས་ཀྱི་མེ་ལ་སོགས་པར་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞུ་བ་པོ་ལ་འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འགྱུར་བའོ། །དེ་ནས་སྒྲ་གཅན་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དགྲ་འཆི་བ་ལ་སོགས་པར་གྱུར་
པའོ། །གཞན་ཡང་ཞུ་བའི་དུས་སུ་གཟའ་སྐར་བཟང་བ་དང་། གཡོན་གྱི་རྩ་འབབ་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ངེས་པར་དོན་ནི་ཐམས་ཅད་འགྲུབ། ཅེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐ་སྐར་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་སྐར་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་སུམ་ཆར་བྱས་ནས། ཆ་དང་པོའམ་ཆ་གཉིས་པར་མི་མཉམ་པའི་སྐར་མ་ལ་གལ་ཏེ་
གཟའ་མི་མཉམ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འཐབ་མོའམ་ནད་པ་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནས་གཟའ་མཉམ་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། རྒྱལ་བ་དང་ནད་སོད་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ནི་མདོར་བསྡུས་པ་ཁོ་ནར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཡིན་ལ། དེ་རྣམས་ལ་ཉི་མ་ལ་སོགས་པས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 133a
ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་རགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཉི་མ་ལ་དྲུག་དང་ཟླ་བ་ལ་བཅོ་ལྔ་དང་། བཀྲ་ཤིས་ལ་བརྒྱད་དང་གཟའ་ལྷག་ལ་བཅུ་བདུན་དང་། སྤེན་པ་ལ་བཅུ་དང་། ཕུར་བུ་ལ་བཅུ་དགུ་དང་། སྒྲ་གཅན་ལ་བཅུ་གཉིས་དང་པ་སངས་ལ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གོ། །དེ་
རྣམས་ལས་ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་མི་མཉམ་པའི་གཟའ་རྣམས་ཀྱི་ལོ་ཇི་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་དུས་དེ་ཙམ་བར་དུ་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པའོ། །ཞི་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་མཉམ་པ་ནི་ཞི་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་ཕྲ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཉི་མའི་ལོ་དྲུག་ལ་ཟླ་བ་ལ་སོགས་
པས་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅིང་། ཟླ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལོ་རྣམས་ཉི་མ་ལ་སོགས་པས་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའི་ཡི་གེ་རྣམས་ནི། དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དོན་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་
བའི་ཡོན་ཏན་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བརྒྱད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ས་ལ་འབྲུའི་འཁོར་ལོ་དང་། གཟའི་འཁོར་ལོ་ཤེས་པར་བྱས་ལ་གལ་ཏེ། ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་མི་མཉམ་པའི་གཟའ་རྣམས་རང་ལ་རྒྱབ་དང་གཡས་སུ་གྱུར་པ་དང་། དགྲ་ལ་མདུན་དང་
གཡོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དེ་ལྟ་ན་ནི་དགྲ་རྣམས་གསོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་མཉམ་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ། རང་ལ་མདུན་དང་གཡོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དགྲ་ལ་རྒྱབ་དང་གཡས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དོན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བྱེད་དོ། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་མ་ལ་སོགས་པ་ནི་
གལ་ཏེ་གཡས་དང་། རྒྱབ་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དགྲ་ལ་སོགས་པ་གསོད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་གལ་ཏེ་གདུག་པ་དང་ཞི་བའི་གཟའ་ལ་སོགས་པ་ནི་དུས་གཅིག་ཏུ་གཡས་དང་རྒྱབ་ཏུ་མདུན་དང་གཡོན་དུ་རང་དང་དགྲ་ལ་གནས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྟོབས་གཉིས་བཅོམ་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །
གཞན་ཡང་ཚངས་མོ་ལ་སོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་མ་བརྒྱད་ཆར་ཤར་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཤར་བ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེས་བཞི་དང་ཚེས་བརྒྱད་དང་། བཅུ་གཅིག་དང་ཉ་ལ་ཤར་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་དང་། ནག་པོའི་
เล่ม ๑๓ · หน้า 133b
ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེས་གསུམ་དང་ཚེས་བདུན་དང་ཚེས་བཅུ་དང་ཚེས་བཅུ་བཞི་ལ་མེའི་མཚམས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀེའུ་ཀང་འཆར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤར་བའི་ཕྱོགས་དེ་རྣམས་ཤེས་ནས་བྱ་བ་འགྲུབ་པ་དང་མི་འགྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལོའི་དྲག་པོ་དང་། བགྲོད་པའི་དྲག་པོ་དང་། ཟླ་བའི་དྲག་པོ་
དང་། ཕྱོགས་ཀྱི་དྲག་པོ་དང་། ཉིན་མཚན་གྱི་དྲག་པོ་དང་། དུས་ཀྱི་དྲག་པོ་སྟེ། རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐུན་མཚམས་ཕྱེད་ཀྱི་སྒྲ་གཅན་གྱི་སྟོབས་ནི་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་ལ་འཁོར་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཤེས་ནས་འཁྲུག་པའི་དུས་སུ་རྒྱལ་བ་དང་
ཕམ་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་འཐབ་པའི་དུས་སུ་ཡི་གེ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་མིང་གིས་ཡི་གེ་གཉིས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་མིང་ཅན་ནི། ཕམ་པ་དང་བཅོམ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དབུགས་འབྱུང་བའི་དུས་སུ་གང་གིས་ཞུས་པར་བྱས་པ་དང་། དབུགས་འཇུག་པའི་
དུས་སུ་ཞུ་བ་པོ་ནི་གྲངས་ཇི་ལྟ་བུས་ཕམ་པ་དང་རྒྱལ་བར་གྱུར་པའོ། །འདི་དག་ལ་སོགས་པའི་ནང་ནས་ནན་ཏན་གྱི་སྒྲ་གཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དུས་ནི་འཐབ་མོའི་ས་ཡང་རུང་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཡས་དང་གཡོན་དུ་གལ་ཏེ་མུན་པ་ཅན་གྱུར་ན། གཡུལ་དུ་ལྷའི་མགོན་པོ་སེང་གེ་
དབང་དང་བཅས་པ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བཅོམ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་འཁོར་བའི་དབང་གིས་གལ་ཏེ་གཡས་སུ་མཇུག་མའི་སྒྲ་གཅན་དང་། གཡོན་དུ་གདོང་པའི་སྒྲ་གཅན་གཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྒྲ་གཅན་གྱི་སྟོབས་དེས་ཁྱབ་འཇུག་དང་དྲག་པོ་ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོམ་པར་
བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་དཔལ་ལྡན་རྩ་བའི་སྒྲ་གཅན་བླ་མའི་ཚིག་ལ་གནས་པར་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀེའུ་ཀང་དྲག་པོ་གཟའ་ཚོགས་དང་བཅས་དབྱངས་བཅས་ཤར། །དེ་རྣམས་དོར་ནས་སྲིད་གསུམ་རྒྱལ་བས་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གཅིག་པུ་
གཟུང་བར་བྱ། །གང་གིས་ཉི་ཟླ་ཟོས་པ་ལྷ་རྣམས་འཇིགས་བྱེད་དྲག་པོའི་རྣམ་པ་མིག་སྨན་དང་འདྲ་བ། །ས་ཡི་ཤར་དང་ནུབ་ཏུ་འཁོར་ཞིང་ཉིན་མོའི་དུས་སུ་ལྷོ་དང་བྱང་རྣམས་དག་ཏུའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པར་གསུངས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་གཡུལ་ནས་དགྲ་བཅོམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 134a
སོགས་པ་ནས་བརྩམས་ནས། གང་དང་གང་དུ་ཁྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅོ་ལྔས་སྒྱོགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གང་གསུངས་པ་དེས་བདག་ཅག་ལ་དགོས་པ་མེད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་།
གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མཛད་པ་ཡིན་གྱི། རང་གི་དོན་འབའ་ཞིག་གྲུབ་པར་འདོད་པ་དང་། ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་གསུངས་པ། གདུག་རྣམས་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དང་། མཆོག་གིས་སྟེང་དུ་ནི་ཆོས་བྱེད་
རྒྱལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། སྔོན་བརྗོད་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་ལས་ནི་སྲིད་གསུམ་བླ་མས་ཟླ་བ་བཟང་པོ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་གང་། །དེ་དབུས་ཅུང་ཟད་ཡུལ་འདིར་གསལ་བར་བདག་གིས་ད་ལྟར་བསྟན་པའོ། །རང་གནས་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་འདི་དག་མ་ལུས་གྱིས་ཤིག་ཞེ་སྡང་ཆགས་པས་མ་ཡིན་མི་
དབང་ཀྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གདུག་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་། འདུལ་དཀའ་བར་གྱུར་པའི་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། དེ་རྣམས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་དང་སྡིག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་རྒྱལ་བའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་
པས་སྔོན་དུ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གི་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་ལས་དཔལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཟླ་བ་བཟང་པོ་ལ་དོན་གང་བཀའ་སྩལ་ལ། དེ་ཉིད་བདག་འཇམ་དཔལ་གྱིས་ཡུལ་ཤམྦྷ་ལ་སོགས་པ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་འདིར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ།
དོན་དེ་ཉིད་ནི་ཉི་མའི་ཤིང་རྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དོར་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པར་གནང་བར་འགྱུར་གྱི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་སེམས་དང་རང་གི་དོན་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེན་
པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། སྐར་རྩིས་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་མཛད་ནས། ཡུལ་ཤམྦྷ་ལའི་ཡོན་ཏན་དང་ཀླ་ཀློ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཁྲུག་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དར་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། ཆང་དང་ལན་ཚྭའི་མཚོ་དབུས་ཐུབ་པའི་ས་ཡི་གནས་སུ་ལས་ཀྱི་
เล่ม ๑๓ · หน้า 134b
སར་ནི་ཡང་དག་གནས་པའོ། །དཔག་ཚད་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་ལ་མི་ཡི་བདག་པོ་ཉི་མའི་དུམ་བུར་རིམ་པར་འཁོར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆང་གི་རྒྱ་མཚོ་དང་ལན་ཚྭ་བའི་རྒྱ་མཚོའི་བར་དུ་འཛམ་བུ་གླིང་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཀྱི་སར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྒྱའི་ཚད་གྱིས་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་གྱི་རང་
བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་གླིང་དང་ཉེ་བའི་གླིང་གི་དབྱེ་བས་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའོ། །དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་དུས་སྦྱོར་གྱི་དབྱེ་བས་ཉི་མ་འཁོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མིའི་བདག་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་འཁོར་བར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དུམ་བུ་རེ་རེའི་
ཚད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དུམ་བུ་གཅིག་ནི་ནོར་བདག་དང་བཅས་དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་དག་གོ། །དེ་དབུས་མཆོག་གི་གངས་རིས་ཕྱོགས་རྣམས་བསྐོར་བའི་ཀེ་ལ་ཤ་རིའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔག་ཚད་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་ལས་ཆ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ནི་
དུམ་བུ་རེ་རེའི་ཕྱོགས་བརྒྱད་ཀྱི་ཚད་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་འཛམ་བུ་གླིང་ཆུང་ངུའི་དབུས་སུ་རི་ཀེ་ལ་ཤ་གནས་ཏེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གངས་རིས་ཕྱོགས་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤར་ཕྱོགས་ནས་བརྩམས་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་བར་དུ་གངས་ཀྱི་རིས་བསྐོར་བའོ། །དེའི་ཚད་
གང་ཡིན་ཞེ་ན། ས་ལ་གངས་རི་དང་བཅས་ཀེ་ལ་ཤ་ཡི་དུམ་བུ་དེ་ཡི་སུམ་ཆ་ཀུན་ནས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁོར་ཡུག་གི་དཔག་ཚད་དེ་ལས་སུམ་ཆ་ནི་གངས་རི་དང་ཀེ་ལ་ཤའི་ཚད་དོ། །ཕྱི་རོལ་འདབ་མ་རེ་རེར་ཉིན་བྱེད་ཡུལ་དང་གླིང་དང་ཡུལ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བརྒྱན་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གླིང་དང་ཉེ་
བའི་གླིང་དང་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའོ་ཞེས་བྱའོ། །གཡས་ཕྱེད་ལ་ནི་ཐུབ་མཆོག་གནས་ཡིན་བྱེ་བ་གྲོང་ཁྱེར་གནས་ལ་ཤམ་བྷ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གངས་རི་དང་ཀེ་ལ་ཤའི་གཡས་ཕྱོགས་སུ་གྲོང་ཁྱེར་བྱེ་བ་ཕྲག་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཤམ་བྷ་ལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྣོད་དུ་
རུང་བའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་ཇི་ལྟ་བུ་བརྗོད་ཅེ་ན། བྱེ་བ་གྲོང་གིས་བསྐོར་བའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་གྲོང་ཁྱེར་འབུམ་གྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་ལའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲོང་རྡལ་བྱེ་བ་ཕྲག་གཅིག་ནི་ཡུལ་དུ་བརྗོད་དོ། །འབུམ་ཕྲག་གཅིག་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དག་
เล่ม ๑๓ · หน้า 135a
ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཇི་ལྟར་བསྐོར་བར་མཛད་ཅེ་ན། གཅིག་གཉིས་གསུམ་དང་རྒྱ་མཚོ་མདའ་དང་སྐྱེ་བོའི་བྱེད་པ་ལྔ་དང་འཇིག་རྟེན་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས། ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་
པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་གཅིག་གོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །ཡེ་ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ལྔར་འགྱུར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་
ཏུ་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཁམས་བཞིའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་དགུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའོ། །དབྱེ་བ་འདི་དག་ལ་སོགས་པས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་མི་དབང་འཁོར་ལོ་ཅན་ནི་ས་རྣམས་འཁོར་ཏེ། དེ་ནི་མཁས་པས་བཙལ་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་དབང་འཁོར་ལོ་ཅན་ཞེས་བྱ་
བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་གཅིག་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པས་ན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་དོན་དུ་སའི་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་ལ་ཉིན་མཚན་དུ་འཁོར་བར་མཛད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་
ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཙལ་བར་བྱའོ། །ད་ནི་མུ་སྟེགས་པའི་སྐད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་བརྗོད་པར་མཛད་དེ། འཁོར་ལོ་ཅན་དང་གཉིས་མིན་དུམ་བུ་ཡུལ་གྱི་མི་བདག་ལག་པའི་རྒྱ་ལྡན་དེ་དང་དེ་ལས་གཞན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་འཇུག་
གི་མིང་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་ལོ་ཅན་དང་གཉིས་མིན་དང་དུམ་བུ་ཅན་དང་རྒྱལ་པོ་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་བཟུང་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་རོལ་དུས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་འགྱུར་ཏེ་འཇིག་རྟེན་མགོན་གྱི་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་
བྱ་བ་ནི། ཕྱི་རོལ་དུ་དུས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ལོ་དང་བགྲོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དབྱེ་བ་གཅིག་དང་གཉིས་ལ་སོགས་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་འོད་ཟེར་བདུན་དང་གཟའ་ནི་རི་སྟེ་དེ་བཞིན་ཐུབ་པ་སྙིང་སྟོབས་ལྷ་ཡི་སྐྱེ་གནས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། མུ་སྟེགས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 135b
པའི་སྐད་དང་མཐུན་པར་མཛད་དེ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་མ་ཟིན་གྱི་བར་དུ་དེ་རྣམས་འདུལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དྲང་སྲོང་བདུན་དང་གང་ཟག་བདུན་དང་ཐུབ་པ་རྣམས་ནི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ལྷའི་རིགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ། ཉ་དང་
རུས་སྦལ་ལག་པ་མི་ཡི་སེང་གེ་དང་བཅས་མིའུ་ཐུང་གཤིན་རྗེ་མེ་ཡི་བུ། །ར་མ་དེ་བཞིན་ནག་པོ་བརྒྱད་དེ་ལྷ་མིན་རིགས་ལ་འཇིག་རྟེན་རྡུལ་ནི་འབྱུང་པོའི་སྐྱེ་གནས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་བརྒྱད་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རིགས་
ཞེས་བྱའོ། །ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ལྡན་གྱི་མཐའ་རུ་ལྷ་མིན་དགྲ་ནི་ཕྱག་ན་འཁོར་ལོ་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་གྱི་མཐར་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་བཅོམ་པར་མཛད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུར་བཞེངས་ནས་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དར་བར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཀླ་ཀློའི་ཆོས་སུས་དར་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ཕྱེད་དང་རླབས་མིན་ཕག་པ་ལྷ་མིན་དང་ནི་ལོ་ཡི་རིགས་ནི་གཞན་རྣམས་མུན་པ་ལྔ། །བྱི་བ་འདི་དང་དཀར་པོའི་གོས་ཅན་སྦྲང་བདག་སྤྲུལ་པ་གང་ཞིག་བརྒྱད་པ་དེ་ནི་ལོང་བ་ཡིན། །གསལ་བར་མ་
གའི་ཡུལ་གྱི་ངག་སྦྱིན་ལ་སོགས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ནི་བདུན་པ་ཡང་དག་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། མུ་སྟེགས་པའི་མིང་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཆོས་འདི་དར་བར་བྱེད་དོ། །འདི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་དཀར་པོའི་གོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཧ་མ་ཡ་ན་ཡིན་ཏེ། དེས་མ་གའི་ཡུལ་ལ་
སོགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དར་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་དུ་འཇིག་རྟེན་ལྷ་མིན་རིགས་དང་སྟོབས་ལྡན་སྙིང་རྗེ་དང་བྲལ་ཀླ་ཀློའི་རྣམ་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་དེ་ལ་གནས་པའི་མི་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྔ་མོ་རྟ་དང་བ་
ལང་བསད་ནས་ཁྲག་དང་བཅས་པ་དག་ནི་བཙོས་པ་ཅུང་ཟད་དོ། །བ་ལང་ཤ་དང་དངུལ་ཆུ་མར་དང་ཚ་བ་དང་མཉམ་ལོ་མ་འབྲས་དང་བསྲེས། གཅིག་ཏུ་མེས་བཙོས་ནགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་བཅས་གང་དུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟས། །བཏུང་བ་མཁའ་འགྲོའི་སྒོ་ངར་གྱུར་ཏེ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་གནས་མི་
เล่ม ๑๓ · หน้า 136a
དབང་ཀྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་དག་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་པ་གང་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་པ་མི་རྣམས་དགེ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཀླ་ཀློ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཐིག་ལེ་ནུས་མ་མིག་སྨན་མཁའ་ལྡིང་ལྷ་ཡི་
ཆུ་བོ་མིས་སྦྱིན་འདོད་འཇོ་དང་། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུའོ། །ནུས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་མའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་བཞིན་མིག་སྨན་དང་མཁའ་ལྡིང་དང་། ལྷའི་ཆུ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུ་བོ་གང་གཱ་དང་། མི་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱི་ནང་
ནས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་མི་སྦྱིན་ཐུབ་པ་དང་། འདོད་འཇོ་དང་གདུག་པར་གྱུར་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བཤིག་པར་མི་ནུས་པའི་རྫོང་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཀློག་དང་། རིག་པ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གི་རིག་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་དང་། ཆུ་
ཟླ་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་། མགྲིན་པ་ལ་སོགས་ལས་སྐྱེས་པར་གྱུར་པའི་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལིའི་ཡི་གེ་རྣམས་དང་བྲལ་བའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྐད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། ཀུན་སྤྱོད་འདི་
རྣམས་གཟུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་ཡེ་ཤེས་སྐུ་ནི་ས་ལ་མངོན་པར་འཇུག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཐབས་དཀའ་འདི་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལས་ཀྱི་སར་གཤེགས་སོ། །དེར་བྱོན་ནས་ཅི་མཛད་ཅེ་ན། འདས་དང་མ་འོངས་ད་ལྟར་བྱུང་དང་རིག་བྱེད་རྟོག་གེ་
ལ་སོགས་བསྟན་བཅོས་མ་ལུས་སྟོན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་པར་མཛད་ནས། སྐལ་བ་དང་མི་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མུ་སྟེགས་པའི་བློས་རིག་བྱེད་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་
རྟེན་པའི་བློ་ནི་རྣོན་པོར་གྱུར་པའི་མི་རྣམས་ལ་རྟོག་གེ་དང་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་སྣོད་དུ་རུང་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དོན་བསྟན་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་
เล่ม ๑๓ · หน้า 136b
འདས་ཀྱིས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ངེས་པར་གནས་པར་མཛད་དེ། དཔལ་ལྡན་ཀ་ལཱ་པར་ནི་ཉིན་མཚན་ཅུང་ཟད་རྣམས་ཀྱིས་ཤམ་བྷ་ལ་ཞེས་གྲགས་པའི་མི་དབང་ཀྱེ། །ཕྱོགས་བཞིར་རིས་བསྐོར་རོ་
ཡིས་བརྒྱ་ཕྲག་དག་ནི་བགྲངས་པ་དཔག་ཚད་ཙམ། རང་གི་གནས་སུ་མི་མཆོག་བདག་པོ་ལྷ་དབང་བཀོད་ནས་ཁྱོད་ནི་འགྲོ་བར་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་ངེས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནང་ཞེ་ན། དཔག་ཚད་ལྔ་བརྒྱའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་
ཅད་དུ་རིས་བསྐོར་བ་ཡུལ་ཤམ་བྷ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་ཐོགས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སའི་སྙིང་པོའི་སྤྲུལ་པ་ལྷའི་དབང་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཞག་ནས་སྤྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གང་ནས་འོངས་པ་དེ་ཉིད་དུ་སངས་ཤིག་
ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ནས་བརྩམས་ནས། ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་པདྨ་མཐར་བྱེད་ཀྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཁྲོ་བོ་བདུན་གྱིས་ཡུལ་ཤམ་བྷ་ལ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྩ་བའི་རྒྱུད་བསྟན་པར་མཛད་དོ། །བརྒྱད་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་
འཇམ་དཔལ་ཏེ། དེ་ཉིད་གསུངས་པ། དཔལ་ལྡན་ཤཱཀྱའི་རིགས་ལ་གསལ་བར་མི་དབང་བདུན་ཏེ་དཔལ་ལྡན་གྲགས་པ་བརྒྱད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་འདི་དཔལ་ལྡན་འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ་ལྷ་མཆོག་གིས་བཏུད་རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱིས་རིགས་ལྡན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་
ཅི་མཛད་ཅེ་ན། རྡོ་རྗེའི་དབང་ནི་བསྐུར་ནས་མ་ལུས་ཐུབ་པའི་རིགས་རྣམས་རིགས་གཅིག་དག་ཏུ་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་ནི་ཉི་མའི་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པའི་བྲམ་ཟེ་དྲང་སྲོང་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཞི་ལ་གནང་ནས། བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལ་སོགས་པ་རིགས་བཞི་པོ་ནི་
རིགས་གཅིག་ཏུ་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཡང་ཅི་མཛད་ཅེ་ན། ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་མངོན་གནས་ལྷ་མིན་རིགས་ལ་འཇིགས་སྟེར་དཔལ་ལྡན་གྲགས་པ་ལག་ན་མདུང་། །སེམས་ཅན་ཐར་པའི་རྒྱུ་རུ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ས་ལ་གསལ་པོར་བྱེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 137a
ལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་ལྡན་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་མཛད་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །གཞན་ཡང་དེ་དབུས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་རིམ་པས་ཡོངས་སུ་བགྲངས་པའི་གདན་རྣམས་དུས་
ཀྱི་མཐའ་རུའོ། །རིགས་ལྡན་རིགས་ལ་ལྷ་དབང་ལྷ་ཡི་མཆོག་གིས་ཕྱག་བྱས་རིགས་ལྡན་དྲག་པོར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱི་རིགས་ལས་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་རིགས་ལྡན་དྲག་པོ་ལྷའི་དབང་པོའི་མཚན་བཟུང་ནས། སྤྲུལ་པའི་སྐུར་བཞེངས་པར་མཛད་ཅེས་
བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། མཁས་རྣམས་ལ་ནི་ཞི་བའི་གཟུགས་ཏེ་དེ་བཞིན་ཀླ་ཀློའི་རིགས་ནི་མཐའ་རུ་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེས་ཅི་མཛད་ཅེ་ན། རི་ཡི་རྟར་ཞོན་ལག་ན་མདུང་སྟེ་ཉི་མའི་འོད་ལ་འཁོར་ལོ་ཅན་གྱི་སྟོབས་ལྡན་དགྲ་བཅོམ་མོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་དང་བཅས་པའི་
ཀླ་ཀློ་རྣམས་བཅོམ་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འཁྲུག་པའི་དུས་དེ་རྣམས་ནམ་གྱི་དུས་འགྱུར་ཞེ་ན། རིགས་ལྡན་རིགས་ཀྱི་ནང་དུ་ལག་པས་དུས་བགྲངས་བུ་དང་ཚ་བོའི་འདུས་པ་ལས། །དེ་དུས་ངེས་པར་མ་གའི་ཡུལ་དུ་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་ནི་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་
ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་ཡིན་ལ། དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ལོ་བརྒྱད་བརྒྱ་ནས་མ་ག་དྷའི་ཡུལ་དུ་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་བར་གྱུར་ཏེ། ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་དུ་འཁྲུག་པ་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་དང་འཁྲུག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཇི་སྲིད་ལྷ་མིན་
དབང་པོ་གདུགས་དང་ལྷ་ཡི་ཕྱག་རྒྱས་དྲག་པོའི་རིགས་ལྡན་ཇི་སྲིད་དོ། །དེ་དུས་ངེས་པར་ས་སྟེང་གནས་སུ་གཉིས་པ་དྲག་པོའི་འཐབ་མོར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གཙོ་བོ་དང་རིགས་ལྡན་དང་འཐབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ལྡན་གྱིས་ཀླ་ཀློ་རྣམས་ཇི་ལྟར་བཅོམ་
ཞེ་ན། གཡུལ་དུ་ལྷ་མིན་རྣམས་ནི་མ་ལུས་ས་གནས་ཡན་ལག་བཞི་ཡི་རང་གི་སྡེས་བཅོམ་མོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡན་ལག་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་ཤིང་རྟ་དང་རྐང་ཐང་སྟེ། སྡེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་གང་ནས་བྱོན་ཞེ་ན། དུས་ཀྱི་མཐའ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 137b
རུ་ཀེ་ལ་ཤ་རིར་ལྷ་མཛེས་གནས་ནས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་འབྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀེ་ལ་ཤ་རི་ནས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་སྤྲུལ་པ་ལས་བྱོན་པར་གྱུར་པའོ། །དེའི་འཁོར་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དྲག་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་འཁོར་གསུངས་སོ། །སྤྱིའི་
འཁོར་དུ་ཞེ་ན། རླུང་ཤུགས་ཤིང་རྟ་ཡོན་ཏན་གྱིས་བགྲངས་ཡོན་ཏན་བྱེ་བ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟ་རྣམས་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མྱོས་པར་གྱུར་པའི་གླང་པོ་ཆེ་འབུམ་ཕྲག་བཞི་དང་། ཤིང་རྟ་འབུམ་ཕྲག་ལྔ་དང་། རྐང་ཐང་
ས་ཡ་ཕྲག་དྲུག་དང་། ཅོད་པན་བཅིངས་པའི་རྒྱལ་པོ་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འཁོར་གྱི་བྱེ་བྲག་བརྗོད་དོ། །འཁོར་དེས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། སྡེ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་སེང་གེ་དྲག་པོ་དང་བཅས་རིགས་དང་ལྡན་པས་ཀླ་ཀློ་ཉམས་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ཉམས་པར་བྱེད་ཅེ་ན། མཆོག་
ཏུ་ཉམ་ངའི་འཐབ་མོ་ཡིས་ནི་ཀླ་ཀློའི་ཚོགས་བཅོམ་གླང་ཆེན་དབང་པོས་གླང་ཆེན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིགས་ལྡན་པའི་རྐང་ཐང་རྣམས་འཇོམས་པ་དང་། རྟ་རྣམས་ཀྱིས་རྟ་དང་། གླང་པོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱིས་གླང་པོ་ཆེ་དང་། རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲག་
པོས་རྟ་བསྟན་ལ་སོགས་པའི་ཀླ་ཀློའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་བཅོམ་པར་བྱེད་དེ། རིགས་ལྡན་གྱིས་ཀླ་ཀློའི་དབང་ཕྱུག་བཅོམ་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་ནས་རིགས་ལྡན་གྱིས་ཅི་མཛད་ཅེ་ན། གཡུལ་དུ་ཀླ་ཀློ་བཅོམ་ནས་སེང་གེ་དང་ནི་ཁྱབ་འཇུག་དང་བཅས་ཐམས་ཅད་སྡེ་དང་རིགས་ལྡན་
པ། ཀེ་ལ་ཤ་རིར་འགྲོ་སྟེ་ལྷ་མཛེས་གནས་ནི་གང་དུ་འཁོར་ལོ་ཅན་ནི་ཡང་དག་བཞུགས། ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྤྱན་སྔར་གཤེགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀླ་ཀློའི་ཆོས་བཅོམ་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་
ལྟ་བུར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་དུས་ས་ལ་མ་ལུས་སྐྱེ་བོའི་རིགས་ནི་ཆོས་དང་འདོད་པ་ནོར་གྱིས་གང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་དགེ་བའི་ལས་དོར་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའོ། །གཞན་ཡང་འབྲོག་ཏུ་འབྲུ་རྣམས་སྐྱེས་ལ་བརྟན་པའི་འབྲས་བུས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 138a
དྲངས་པའི་ཤིང་དེ་རྣམས་སུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀླ་ཀློའི་ཆོས་བཅོམ་ནས་རིགས་ལྡན་དུས་ཇི་ཙམ་དུ་བཞུགས་ཤེ་ན། ཀླ་ཀློའི་ཚོགས་ནི་འཁོར་བཅས་བཅད་ནས་ཤེད་བུ་ལོ་བརྒྱ་བ་ཡི་ཕྱེད་ལ་ནི། ལྷ་མཛེས་གནས་ནི་མཐོ་བ་ཀེ་ལ་ཤ་རྒྱབ་རིགས་ལྡན་འགྲུབ་པར་འགྱུར།
ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལོ་ལྔ་བཅུ་ཐམ་པའི་བར་དུ་བཞུགས་པར་མཛད་ལ། དེ་ནས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་ནས་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་བའི་ཕྱིར་ཚངས་པ་དང་ལྷ་དབང་ནི་རྒྱབ་དང་མདུན་དུ་དགོད་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་དམ་པའི་ཆོས་
དར་བར་མཛད་ནས། ཕྱི་ནས་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་ཀྱང་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་སུ་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་དུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚངས་པ་ལ་སོགས་ཤེད་བུ་ལོ་ནི་བརྒྱ་ཕྲག་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་མི་རྣམས་ཚེ་ནི་འདི་ཉིད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚངས་པའི་དུས་
སུ་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱའོ། །འོད་སྲུངས་ཀྱི་དུས་སུ་དེ་ཉིད་ཕྱེད་ནི་དགུ་བརྒྱ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མིའི་སེང་གེའི་དུས་སུ་བཞི་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའོ། །དེ་ནས་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་རྩོད་ལྡན་གྱི་དུས་ཀྱི་བར་དུ་མི་ཐུང་ལ་སོགས་པའི་བར་དུ་ལོ་དྲུག་ཅུ་དྲུག་ཅུས་དམན་པའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེའི་ཚད་ཡིན་
ལ་ཐ་མར་ལོ་བརྒྱ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་བ་ལ་སོགས་པའི་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་གའི་ཡུལ་གཅིག་པུར་ནི་དར་བ་མ་ཡིན་གྱི། དུམ་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་ལོ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་གྱི་བར་དུ་ཀླ་ཀློའི་ཆོས་དར་ནས་ནུབ་པར་གྱུར་པའོ། །ཕྱི་ནས་
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་སྟོང་ཕྲག་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་དར་བར་གྱུར་ཏེ། དེའི་དབང་གིས་རྫོགས་ལྡན་ལ་སོགས་པའི་དུས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་སྔོན་དུ་གསུངས་པའི་ལེའུའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མདོར་བསྡུས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་
ཁམས་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྔོན་དུ་བརྗོད་པའི་གཟའ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འབྱུང་བ་དང་འཇམ་དཔལ་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་བཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུས་གསུམ་དུ་མི་འགྱུར་བར་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཁྱོད་ལ་ངས་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 138b
ན་དོན་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་བདག་ལ་ཅི་ཞིག་ཞུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བཀའ་སྩལ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་མཆོག་གི་དང་པོ་སངས་རྒྱས་ལས་དྲངས་པའི་
དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ལེའུ་ལས། མདོར་བསྡུས་པའི་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།ད་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལུས་པོ་ལ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ནང་གི་ལེའུ་ལ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། འཆད་པ་པོ་
ལ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནང་གི་ལེའུ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རིམ་པས་ནང་གི་ལེའུའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོས་ཐུགས་ལ་བཞག་ནས་དང་པོར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་པ་ནི་འདི་
ལྟ་སྟེ། མི་རྣམས་སྨིན་བྱའི་དོན་དུ་མངལ་དུ་འཇུག་པ་གང་། །སྲིད་པའི་བཅིངས་ལས་གྲོལ་ཏེ་སླར་ཡང་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་ལམ་གྱི་དོན་དུ་སྟེ། །ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་སྣ་ཚོགས་སྐྱེས་རབས་ཕྲེང་བའི་སེམས་ཅན་དོན་མཛད་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་། །རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོའི་དང་པོའི་
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་སྤྱོད་པ་སྐྱོབ་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུན་སྐྱོང་བར་མཛད་པས་ན་སྐྱོབ་པ་ཡིན་ལ། རང་གི་སྙིང་ག་ལ་གནས་པའི་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དང་པོ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐོག་མ་མེད་
པའི་འཁོར་བ་སྔོན་དུ་སྐྱེས་པས་ན་དང་པོ་ཡིན་ལ་མ་རིག་པའི་གཉིད་ལས་སངས་པར་གྱུར་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། མི་མཐུན་པའི་རྒྱན་གྱིས་དེའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། །མངལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དང་པོར་ཕལ་པའི་གནས་སྐབས་སུ་སྐྱེ་
བ་དང་། འཆི་བའི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གཟིགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་མཛད་དོ། །ཚོགས་གཉིས་པོ་དེའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མངོན་སུམ་དུ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 139a
མཛད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་ནས་འཁོར་བ་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱིས་བསྲེགས་པ་གཟིགས་ནས། སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཉིད་བསིལ་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པ་དོར་ནས་མངལ་འཛིན་པར་མཛད་དོ། །གཞན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཞགས་པ་རྣམས་ལས་གྲོལ་བར་གྱུར་ནས་ཡང་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་དམ་པའི་ལམ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སླར་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སྲིད་པ་འཛིན་པར་མཛད་དེ། དེ་བས་ན་ལྷ་དང་ལྷ་
མ་ཡིན་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་བཞེས་པར་མཛད་དེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མཛད་པས་ན་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྐང་པ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ལས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་འཁྲུངས་པར་མཛད་ནས།
སྣ་ཚོགས་སྐྱེས་རབས་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ། རི་བོང་སྟག་དང་སེང་གེ་དང་། །གླང་ཆེན་རྣམས་ལས་ལན་མང་དུ། །སྙིང་རྗེས་ཕན་ཐོགས་ཐུགས་ལྡན་པའི། །ཕྱག་རྒྱ་གྲུབ་རྣམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཡང་གང་ཞིག་སྲིད་པའི་བཅིངས་ལས་གྲོལ་ཡང་
སེམས་ཅན་དོན་མཛད་རྣམས་ནི་སྲིད་པ་ལེན་མཛད་ཅིང་། །སྟོང་པའི་དོན་ནི་ཡང་དག་སྟོན་ཀྱང་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་ལས་འབྲས་དེ་མི་སྤོང་། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་མེ་ཡིས་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་བསྲེགས་ཤིང་ཡང་དག་སྙིང་རྗེས་རྟག་པར་བརླན། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་བརྩོན་ཞིང་སྤྱོད་ཡུལ་བརྟག་དཀའ་
སངས་རྒྱས་དེ་ལ་བདག་ཕྱག་འཚལ། །ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བདག་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོས་ཕྱག་འཚལ་བར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱིར་ཕྱག་
འཚལ་བར་མཛད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དང་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཐ་མི་དད་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་སེང་གེས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་འདུད་དོ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱག་འཚལ་ནས་ནི་ཅི་མཛད་ཅེ་ན། ནང་གི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 139b
དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་ནང་གི་ལེའུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཟླ་བ་བཟང་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ནི། བདག་མ་འཚལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་ཟླ་བཟང་ཚིག་ནི་གསན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
ནས་བརྩམས་ནས། ལེའུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བར་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལན་བཀའ་སྩལ་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ཕྱི་རོལ་དུ་རྒྱུ་བ་དང་། མི་རྒྱུ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟོག་པ་རགས་པ་སྤང་པའི་ཕྱིར་རང་རང་གི་ས་བོན་གྱི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་པས་ནང་དུ་
ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ནི་ས་དང་ཆུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་སོ། །ལུས་པོ་དེ་ལ་རྒྱུ་གང་དང་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ལུས་འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་སོ། །ལུས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་ཤེ་ན། ས་བོན་ཞེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པས་བསྟན་ཏོ། །ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་བྱེད་ཅེ་ན། ས་བོན་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བའོ། །ལུས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན་གསང་བའི་ཆུ་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པས་དེའི་གནས་སྐབས་རྣམས་བསྟན་ཏོ། །ཉ་ལ་སོགས་པ་རང་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་ཆོས་དང་མཐུན་པ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ཉའི་དངོས་པོས་ཉ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་མདོར་བསྡུས་པས་ལུས་པོ་སྐྱེད་པར་
བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཤུ་ཀྲ་དང་རཀྟ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ལས་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེད་ཅེ་ན། ཞུ་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་དངོས་པོ་ཐ་དད་པར་བསྟན་ཏོ། །ལུས་ཀྱི་ཁམས་དེ་རྣམས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བའམ་ཡང་ན་ཅིག་ཅར་དུ་སྐྱེ་ཞེ་ན། ས་བོན་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་སྐྱེ་བའི་ལུས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ལ། དཔེར་ན་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་དང་། མྱུ་གུ་ལས་ལོ་མ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལུས་པོ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། མངལ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 140a
ལ་སོགས་པས་དེ་བདེན་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི། བདེ་བའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་
ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འཁོར་བར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལམ་གྱི་བདེན་པ་བསྟན་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བ་ནས་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་སེམས་ཀྱིས་གང་བསགས་པ་དེ་དོར་བར་དཀའ་བ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དག་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་
འཁོར་བའི་བག་ཆགས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། བག་ཆགས་དེ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པས་ན། བདེ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་
རྒྱུ་དང་སངས་རྒྱས་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། མངལ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་མངལ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་བཞི་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐུས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དག་པར་གྱུར་ན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་
པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པ་བཞི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྐུ་བཞི་ཐོབ་པར་གྱུར་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་བས་ན་འཁོར་བའི་སེམས་ཀྱི་དྲིན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། མཐའ་མེད་རྣམ་རྟོག་མུན་པས་
གཡོགས་པར་གྱུར་པ་དང་། །གཞོན་བྱེད་སྨྱོན་པ་དག་དང་ཀློག་བཞིན་གཡོ་བ་དང་། །དོར་དཀའ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་དྲི་མས་རྗེས་བྱུགས་པའི། །སེམས་ནི་འཁོར་བར་རྡོ་རྗེ་ཅན་གྱིས་གསུངས་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ལས་ཚིགས་
བཅད་གཉིས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། འོད་གསལ་བ་དང་བརྟགས་པར་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་དྲི་མས་བྱུགས་པ་རབ་དམན་དང་། །གཟུང་བ་དང་ནི་འཛིན་མེད་སེམས་པ་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས། །དེ་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 140b
པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བསྟན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་བཞི་ཆོས་མཐུན་པར་སྤྱིར་བསྟན་ནས། དེ་ཉིད་མངལ་དང་ཕྱི་རོལ་དུ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། རྣམ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངལ་དུ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཕྱི་རོལ་དུ་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་དབྱེ་བས་སེམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བཞིར་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་སྐུ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་བཞི་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། མངལ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ཆོས་མི་མཐུན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ལ་སོགས་པའི་སྐུ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ལུས་པོ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ལས་དང་པོ་པས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་
རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། སའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སའི་སྙིང་པོ་ནི་མེ་ཡིན་གྱི། སའི་རིགས་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སའི་ཡོན་ཏན་དྲི་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །འོ་ན་ཕྱིའི་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལུས་པོ་ལ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཕུང་པོའི་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བའི་ཚོགས་ནི་ལུས་པོའི་རྟེན་ཡིན་ལ། དེ་རྣམས་
ཀྱི་རྟེན་ནི་རྩ་རྣམས་སོ། །རྩ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་ནི་སྲོག་གི་རླུང་ལ་སོགས་པ་རླུང་བཅུའོ། །དེའི་རྟེན་ནི་སེམས་སོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། དེ་རྒྱུ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་གྱི་དབང་གིས་སད་པ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་
དུ་གྱུར་པའོ། །མུན་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་དབང་གིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་དེ་ལྟ་བུ་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྟེན་ནི་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་འཁོར་བ་རྣམས་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་སྟེར་བར་གྱུར་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 141a
པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་བཤད་པར་མཛད་དེ། དྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་འབྲེལ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་ལྔ་ལས། རིམ་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་
བར་འགྱུར་ཞེ་ན། གཟུགས་ནི་ས་ལས་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འོ་ན་འབྱུང་བ་རྣམས་ལས་ཕུང་པོ་རྣམས་གལ་ཏེ་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། འབྱུང་བ་རྣམས་གང་ནས་སྐྱེ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་རྡུལ་ལ་སོགས་སྦྱོར་ལས་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ལུས་པོ་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་
བཞིན་ནོ། །འཛིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འོ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བའི་གནས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སེར་སྣ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ལུས་པོ་དེར་སྲོག་གི་རླུང་ལས་མ་གཏོགས་པར་བྱ་བ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པ་བཅུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སྲོག་གི་རླུང་གང་ནས་སྐྱེ་ཞེ་ན། ཐུར་སེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ་སྲོག་གི་རླུང་ལ་སོགས་པའི་གནས་ནི་ལྟེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་
ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གཙུག་ཏོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་པོ་ལ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་བཞི་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་པོ་ལ་སྐུ་བཞིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་བཤད་པར་
མཛད་དེ། གསང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གསང་བ་དང་གཙུག་ཏོར་དང་ལྟེ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུར་གནས་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཙུག་ཏོར་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། ལྟེ་བ་དང་གསང་བའི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་
ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་སྙིང་གར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་དཔྲལ་བར་རོ། །སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་མགྲིན་པ་ལའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱིར་སྐུ་བཞིའི་གནས་བཤད་པར་མཛད་ནས་འཁོར་
เล่ม ๑๓ · หน้า 141b
ལོ་དེ་ཉིད་ལ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབྱེ་བས་རིགས་དྲུག་བཤད་པར་མཛད་དེ། བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་དེ་རྣམས་རྩའི་དབྱེ་བས་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། དེ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དབང་མདོར་བསྟན་ལས། །ཐབས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཟླ་བ་སྟེ། །ཤེས་རབ་གསུང་ནི་
ཉིན་མོར་བྱེད། །ཤེས་རབ་སྐུ་ནི་དྲི་ཆེན་རྩ། །དྲི་ཆུ་འབབ་མ་གཙོ་མོའི་གསུང་། །སྟེང་འོག་ཐུགས་ཀྱི་རྩ་གཉིས་ནི། །ས་བོན་འབབ་དང་མུན་ཅན་མའོ། །ཐབས་ཀྱི་ཐུགས་ནི་མུན་པ་ཅན། །ས་བོན་འབབ་མ་ཤེས་རབ་ཅན། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས། །སྟེང་འོག་རིགས་དྲུག་འདི་
ཉིད་དེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྐུ་དངོས་ཀྱིས། །ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་སོ། །ད་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་མཛད་དེ། ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་འཁྱུད་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་
ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་རུས་པ་དང་། རླུང་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཤ་ནི་ཕན་ཚུན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་དང་མེ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་ལུས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྩ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་
རིམ་པ་བཤད་པར་མཛད་དེ། རྩ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་མངལ་འཛིན་པའི་ཟླ་བ་གཅིག་གི་གཏིང་ནས་ཉིན་མཚན་རེ་རེ་རྩ་ཉིས་བརྒྱ་ཉིས་བརྒྱ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རིམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་རྩ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་
ཅུ་རྩ་གཉིས་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཁམས་འཕེལ་བ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱི་ནས་ལོ་བཅུ་གཉིས་དང་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་བར་དུ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཕེལ་བ་ནི་རྡུལ་དང་ས་བོན་གྱི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་བས་རྩ་རྣམས་ཀྱི་འཕེལ་
བ་རྫོགས་ནས་འགྲིབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉིན་མཚན་རེ་རེ་ལ་རྩ་གཉིས་གཉིས་འཆད་པར་འགྱུར་ལ། ཉིན་མཚན་སུམ་ཅུས་ནི་རྩ་དྲུག་ཅུ་སྟེ། ལོ་གཅིག་གིས་བདུན་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ཡིན་ལ། ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པས་ཉིན་མཚན་ཁྲི་ཕྲག་གསུམ་དང་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་གིས་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 142a
འཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པའི་བར་དུ་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་སྤྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་རྩ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས་མུ་སྟེགས་པ་དང་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུའི་མཚན་ཉིད་
བཤད་པར་མཛད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདིར་ཕྱི་དང་ལུས་པོ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་ལྔའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་དང་། སྐྱེས་བུ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་འབྲེལ་པས་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལ་གཟུང་བྱ་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། སྐྱེས་བུ་ནི་འཛིན་པ་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་བཞིན་
དང་སྐྱེས་བུའི་རྟེན་ནི་ལུས་པོ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་བཅད་དྲུག་གིས་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ལུས་པོ་ལ་རྟོག་
པ་རགས་པ་དོར་བའི་ཕྱིར་གསུངས་སོ། །ད་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གི་རླུང་འབབ་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། ལྟེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདིར་ཕྱི་རོལ་དུ་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་ཉི་མས་འཁོར་བར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། ནང་དུ་ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ནི་རྩ་
བཅུ་གཉིས་ལ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་འཁོར་བར་བྱེད་དེ། ཕྱི་རོལ་དུ་ཆུ་ཚོད་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱས་འཕོ་བ་གཅིག་ཡིན་ལ། ནང་དུ་དབུགས་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་མ་འཕེལ་བས་རྫོགས་པའི་དུས་སྦྱོར་ནི་ཀརྐ་ཊ་ཡིན་ལ། ནང་དུ་རྩ་གང་ནས་སྲོག་གི་རླུང་ཤར་བར་
གྱུར་པ་དེ་རིགས་ལྡན་གྱི་དུས་སྦྱོར་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བྱང་དང་ལྷོར་བགྲོད་པའི་དབྱེ་བས་ཉི་མ་འཁོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་གི་རླུང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་འཕོ་བ་རེ་རེ་ལ་དབྱེ་བ་ལྔ་ལྔ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་དུ་ཡང་རྩ་རེ་རེ་ལས་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ནི་པདྨའི་འདབ་
མ་རེ་རེས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་སོ། །འོ་ན་སྲོག་གི་རླུང་གིས་གལ་ཏེ་ལྟེ་བ་ལ་འཁོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྲོག་གི་རླུང་ལ་སོགས་པའི་གནས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་སྟེང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་གནས་གསུངས་སོ། །སྲོག་གི་རླུང་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན།
เล่ม ๑๓ · หน้า 142b
སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྩའི་འཁོར་ལོ་ལས་མ་གཏོགས་པར་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བས་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྩ་རྣམས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སེར་སྐྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྩ་རྣམས་ཀྱི་མིང་ནི་མུ་སྟེགས་དང་མཐུན་པར་
གསུངས་སོ། །རྩ་དེ་རྣམས་སྲོག་གི་རླུང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བུར་འབབ་ཅེ་ན། དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཤར་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་དང་། ཕྱོགས་མཚམས་ཀྱི་བདག་པོའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དངོས་པོ་དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་འབྱུང་བ་ལྔ་འབབ་པའོ། །ལྟེ་བར་རྩའི་འཁོར་ལོ་
ལས་སྲོག་གི་རླུང་གིས་འབྱུང་བ་ལྔ་འབབ་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པས་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། རྩ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་ལས་གལ་ཏེ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་ས་འབབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི། སྣ་བུག་གཡས་པའམ་གཡོན་པའི་འོག་ཏུ་རེག་ནས་ཕྱིར་འབྱུང་བའོ། །
རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཡོན་དང་གཡས་དང་སྟེང་དང་དབུས་ནས་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་ཇི་སྲིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྟེན་འབྲེལ་མཐའ་དང་ཆའི་མཐར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་གཡས་ལས་སའི་དཀྱིལ་འཁོར་འབབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྲོག་གི་རླུང་སོར་
བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་བྱུང་ནས་ལྡོག་པར་གྱུར་པའོ། །གཡོན་པ་ནས་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་འཁོར་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་སོར་བཅུ་དྲུག་འབྱུང་བའོ། །རྒྱུ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཡས་པ་ལ་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཉི་མའི་བདག་པོ་ཡིན་པ་དང་། གཡོན་པ་ལ་
ཆ་བཅུ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཟླ་བ་བདག་པོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་བྱང་ཕྱོགས་མ་གའི་ཡུལ་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ཀླ་ཀློ་རྣམས་ཀྱི་འཁྲུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། ངེས་པའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་པོ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་
པར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ། འཁོར་ལོ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔོན་དུ་བརྗོད་པའི་རིགས་གསུམ་དང་། རིགས་དྲུག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་གང་ནས་བྱུང་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་མཛད་དེ། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 143a
ལ་སོགས་པ་ལ་འདིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་མཚན་རེ་རེར་དབུགས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་ནང་ནས་དབུས་མར་དབུགས་དྲུག་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་འབབ་སྟེ། རིམ་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ལོ་བརྒྱའི་ནང་ནས་ལོ་གསུམ་དང་ཟླ་བ་ཕྱེད་དང་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་རིགས་གསུམ་
དང་རིགས་དྲུག་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བའི་གནས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ལོ་གསུམ་ནི་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་གསང་བ་འདུས་པའི་རིགས་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཉིན་མཚན་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུས་ཕྱེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་
དྲུག་ཏུ་འགྱུར་བའོ། །སླར་ཡང་ཟླ་བའི་ཉིན་མཚན་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱེ་ན་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་མ་དང་། རྣལ་འབྱོར་མའི་རིགས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གོ། །ལོ་གསུམ་གྱི་ཉིན་མཚན་གྱི་ཚོགས་དེ་ཉིད་ཆ་བདུན་གྱིས་ཕྱེ་བར་གྱུར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ཐབས་
དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་དང་། འཁོར་ནི་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ཉིད་ཆ་བཅོ་ལྔས་ཕྱེ་བར་གྱུར་ནས་ཤེས་རབ་དང་བཅས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་དང་། ལྷ་དང་ལྷ་མོ་རྣམས་ནི་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྒྱུད་
ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་མངོན་པར་བརྗོད་པའོ། །དེ་ལྟར་ལོ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། ཕྱོགས་གསུམ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྱུ་འཕྲུལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་ཕྱོགས་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བཞི་བཅུ་རྩ་ལྔ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ནི། ཉིན་མཚན་རེ་རེས་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་
ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བགྲངས་ནས་ལྔ་བརྒྱ་བཞི་བཅུར་འགྱུར་རོ། །ཚོགས་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བའི་ལྷ་རྣམས་དང་། དཔལ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་
ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ལྷ་རྣམས་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུའོ། །གཉིས་པ་ནི་བཞི་བཅུ་རྩ་ལྔའི་བདག་ཉིད་དོ། །གསུམ་པ་ནི་བཞི་བཅུ་རྩ་གསུམ་པའོ། །གསུམ་ཀའི་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་རྣམས་བསྡུས་ན་ཉིས་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་བཞིར་འགྱུར་རོ། །ལྷག་མ་ཉིས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་དྲུག་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ། དཔལ་འདུས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 143b
པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཞེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། དགུ་པ་དང་བཅུ་གསུམ་པ་དང་བཅུ་དགུ་པ་དང་། ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པ་དང་། སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པ་དང་། སུམ་ཅུ་རྩ་བཞི་པའོ། །དྲུག་པོ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཟུང་བརྒྱ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་
འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་སོ་སོར་བྱས་ནས་ཉིས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་རོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཉིས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་དྲུག་པོར་དག་པའོ། །གཞན་ཡང་ཉིན་མཚན་གྱི་ཚོགས་བཞི་བཅུ་རྩ་ལྔ་པོ་དེ་ལས་ཆ་བདུན་གྱིས་ཐོབ་པ་ནི།
འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་དྲུག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ལྷག་མ་གསུམ་ནི་ནང་དུ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་རྒྱར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྒྱུས་འབྲས་བུ་ལ་རྒྱས་བཏབ་པ་དང་། འབྲས་བུས་རྒྱུ་ལ་རྒྱས་བཏབ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། ལས་དང་པོ་
པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་རྣམས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཕན་ཚུན་དུ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ལ་དངོས་པོ་དང་བརྟགས་པའི་དབྱེ་བས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དབང་མདོར་བསྟན་པ་ལས། སྟོང་པ་ལས་བྱུང་གཟུགས་ནི་རྒྱུ། །འབྲས་བུ་མི་འགྱུར་ལས་སྐྱེས་
བདེ། །འབྲས་བུས་རྒྱུ་ལ་རྒྱས་བཏབ་དང་། །འབྲས་བུ་ལ་རྒྱུས་རྒྱས་བཏབ་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྫོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཀུན་ལ་ལྟོས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཉིད་ལས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པས། རྒྱུ་ལས་ཤེས་རབ་མ་སྐྱེ་སྟེ། །ཤེས་རབ་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་
འབྱུང་། །རྒྱུ་ལས་ཤེས་རབ་མ་སྐྱེས་ཕྱིར། །ཤེས་རབ་ལས་སྐྱེས་རྒྱུ་སྐྱེས་མིན། །ཞེས་བྱ་བས། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པ་མེད་པར་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། ནང་གི་ཕྱག་རྒྱ་རྣམས་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་
ཤེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དྲང་བའི་དོན་དང་ངེས་པའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །ད་ནི་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་གྲངས་བརྗོད་པར་མཛད་དེ། ནུས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ལྷ་མོ་བཅུ་དང་།
เล่ม ๑๓ · หน้า 144a
ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་གཙུག་ཏོར་ལ་སོགས་པ་བཅུ་དང་། མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལྔ་དང་། རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་མོ་ལྔ་དང་། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲུག་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་ལ་སོགས་པ་
ཡུལ་གྱི་ལྷ་མོ་དྲུག་དང་། བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་ལྷ་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་དང་། ཙར་ཙི་ཀཱ་ལ་སོགས་པ་ལྷ་མོ་བརྒྱད་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་པ་བརྒྱད་དང་། དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཁྱི་གདོང་མ་ལ་སོགས་པ་བརྒྱད་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་རང་གི་འཁོར་དང་བྲལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་
བདག་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཕྱི་ནས་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་ན་སྟོང་བརྒྱད་ཅུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་རྣམས་སོ། །དེ་ཉིད་ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་དབྱེ་བས་ཕྱེ་བར་གྱུར་ན་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་
ཉི་ཤུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་མཆོག་གི་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པའོ། །འདི་དག་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཤེས་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕན་ཡོན་དུ་གསུངས་སོ། །རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་རྣམས་ཇི་
ལྟར་བསྡུས་ཤེ་ན། སུམ་ཅུ་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཆ་སུམ་ཅུས་བཅད་ནས་ལྔ་བཅུ་རྩ་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་སུམ་ལྡན་དུ་བྱས་ནས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དྲུག་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ཏེ། ལྷག་མ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་གི་རྣམ་པར་དག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་རྩ་རྣམས་
ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའོ། །རྩ་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྩ་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུངས་སོ། །རྩ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་གལ་ཏེ་ནད་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོན་ཏན་མེད་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། འདི་རྣམས་ཞེས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 144b
བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ནད་འབའ་ཞིག་འཕེལ་བར་བྱ་བ་མིན་གྱི། འཆི་བ་ཡང་སྟེར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་ཡན་ལག་དྲུག་གིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་ནད་མེད་པ་དང་ཚེ་སྟེར་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཡོན་ཏན་དེ་ལྟར་རྣལ་
འབྱོར་པས་འགྲུབ་པར་འདོད་ན་ནན་ཏན་གྱིས་བསྲུང་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མ་བསྲུང་ན་སྐྱོན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཕྲ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བར་མ་ནུས་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་གཅིག་པུ་བསྲུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྲོག་གི་རླུང་མ་ཞུགས་ན་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་དུ་ཚེ་ཐུང་བའི་
དབང་གིས་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྩོད་ལྡན་གྱི་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས་ཕྱེད་གཉིད་ཀྱིས་འཕྲོག་པའོ། །ལོ་བཅུ་དྲུག་ནི་བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ལ། ལོ་ཉི་ཤུ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྒན་པར་གྱུར་པའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་
བར་དུ་གལ་ཏེ་གློ་བུར་གྱིས་འཆི་བ་མ་བྱུང་བ། དེ་ལྟ་ན་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་དབུས་མ་མ་བསྲུངས་ཀྱི་བར་དུ་འཆི་བའི་འཇིགས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གློ་བུར་གྱི་འཆི་ལྟས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན།
སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་མཉམ་པ་དང་མི་མཉམ་པའི་དབྱེ་བས་སྣ་བུག་གཡས་དང་གཡོན་པ་ལས་འབབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གང་མི་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་ལས་སྐྱེས་པར་གྱུར་པས་དེ་ལ་སྣ་བུག་གཡོན་པ་ལས་འཆི་
ལྟས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འཆི་ལྟས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ཡིན་ཏེ་སྤྱིར་མི་རྣམས་ཀྱི་སྣ་བུག་གཡོན་པ་དང་གཡས་པ་ལས་དབུགས་དྲུག་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔས་དམན་པའི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ནི་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་འབབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཉིན་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབུགས་ཉི་
ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་ཚོགས་དེ་ཉིད་གལ་ཏེ་རྩ་གཡོན་པ་འབའ་ཞིག་ལས་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། རྟགས་དེས་ལོ་གསུམ་གྱིས་འཆི་བ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཉིན་མཚན་གཅིག་འབབ་ནས་དེ་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་དང་དཀྱིལ་འཁོར་དྲུག་ཅུ་གཡས་པ་དང་གཡོན་པ་ལས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 145a
ཐུན་མོང་དུ་འབབ་པོ། །དེ་ནས་ཉིན་མཚན་གཅིག་འབབ་པའི་ཟླ་བ་དེ་དང་ཟླ་བ་གཉིས་པའི་མཐར་སྔོན་དུ་ཉིན་མཚན་གཅིག་འབབ་པའི་རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉིན་མཚན་གསུམ་གལ་ཏེ་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འཆི་ལྟས་འཕེལ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཟླ་བ་གསུམ་དང་ཟླ་བ་
བཞི་པའི་གཏིང་ནས་ཉིན་མཚན་གསུམ་འབབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནས་ཟླ་བ་ལྔ་དང་དྲུག་པར་གཡས་པ་དང་གཡོན་པ་ལས་ཐུན་མོང་དུ་འབབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་ལོ་གསུམ་ན་ཟླ་བ་དྲུག་ཉུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོར་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་
རྩ་བཅུ་གཉིས་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རྩ་གཅིག་ཆད་པར་གྱུར་པ་ལ་རྩ་བཅུ་གཅིག་ལ་དབུགས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་དབྱེ་བས་སྲོག་གི་རླུང་གིས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དེ། གནས་སྐབས་དེ་ལ་ཇི་ཙམ་ཆད་པར་གྱུར་ན་ཡང་དབུགས་ཀྱི་ཚོགས་ཉུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་རིམ་པ་སྔོན་
བཞིན་དུ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་དོར་བའི་རྩ་དེ་ལས་གཉིས་པ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་ཞག་བཞི་དང་ཞག་ལྔ་དང་ཞག་དྲུག་པར་རྩ་གཡོན་པ་ལས་འབབ་སྟེ། ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་གཉི་ག་ལ་ཐུན་མོང་དུ་རྒྱུའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རིམ་པས་གལ་ཏེ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཟླ་བ་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་གྱིས་འཆི་
བར་འགྱུར་ཏེ། ལྟེ་བ་ལས་རྩ་གཉིས་ཆད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཞག་བདུན་ཞག་བརྒྱད། ཞག་དགུ་ཡང་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་གལ་ཏེ་འབབ་པར་འགྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ལོ་གཉིས་ཀྱིས་འཆི་སྟེ། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ་རྩ་གསུམ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །རིམ་པ་དེ་ལྟ་བས་ཉིན་
མཚན་གསུམ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གལ་ཏེ་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། རྩ་གཅིག་གིས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྔ་ལ་སྲོག་རྒྱུ་ཞིང་། ཉིན་མཚན་གསུམ་གྱིས་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། རྩ་གཡོན་པ་ལས་ཕྱི་ནས་སྲོག་གི་རླུང་གིས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་རྩ་གཡས་པར་
ཉིན་མཚན་གཉིས་འབབ་ཅིང་། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་བཅུ་གཉིས་པ་དོར་བར་བྱེད་དོ། །ཉིན་མཚན་གཅིག་གིས་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཞག་གཅིག་ནི་དབུགས་ཀྱི་ཚོགས་ཟད་པར་འགྱུར་གྱི་བར་དུ་དབུས་མར་བབ་ནས། སྲོག་གི་རླུང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དགེ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 145b
བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་འཁྱམ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་ལས་མི་གང་རྣམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྣ་བུག་གཡས་པ་ལས་འཆི་ལྟས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྩ་གཡས་པ་ལས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉིན་
མཚན་ལྔ་སྲོག་གི་རླུང་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ལོ་གསུམ་གྱིས་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ་ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ལས་རྩ་གཅིག་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གལ་ཏེ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉིན་མཚན་བཅུས་བབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ལོ་གཉིས་དང་འཆི་ལྟས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྷན་
ཅིག་ཏུ་ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔས་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། རྩ་དོར་བ་སྔོན་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཉིན་མཚན་བཅོ་ལྔ་གལ་ཏེ་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་མཚན་བཞི་བཅུས་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཟླ་བ་བདུན་དང་ཞག་
ཉི་ཤུས་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ཟླ་བ་བཞི་དང་ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱིས་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་འབབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ཟླ་བ་གསུམ་དང་ཉིན་མཚན་གཅིག་གིས་འཆི་སྟེ། དེ་ལ་གལ་
ཏེ་འཆི་བ་སླུ་བའི་ཐབས་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། འཆི་བ་སླུ་བ་ཡིན་གྱི། དེའི་སྟེང་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་འབབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཟླ་བ་གཅིག་དང་ཉིན་མཚན་དྲུག་གིས་འཆིའོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་གཅིག་དང་ཉིན་མཚན་དྲུག་པོ་དེས་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉིན་མཚན་
བཅོ་ལྔ་དང་བཅུ་དང་ལྔ་དང་གསུམ་དང་གཉིས་དང་གཅིག་གི་རྩ་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པ་དང་། བཅུ་པ་དང་བཅུ་གཅིག་པ་དང་བཅུ་གཉིས་པ་དང་དབུས་མ་ནི་སྲོག་གི་རླུང་གིས་དོར་ནས་ལུས་པོ་འདི་དོར་ཏེ། དེ་ནས་བག་ཆགས་དེའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ལུས་པོ་གཞན་ལེན་པར་
བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསུམ་དང་ལྔས་འཕེལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐུར་སེལ་དང་སྲོག་གི་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་ཡུལ་ལྔ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ལྔས་འཕེལ་བའི་རིམ་པའི་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཐུར་སེལ་གྱི་རྩ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་
เล่ม ๑๓ · หน้า 146a
ཕྱིར་གསུམ་གྱིས་འཕེལ་བར་གསུངས་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པའོ། །འོ་ན་ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པས་ཚེ་རྫོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་མི་རྣམས་ཀྱི་རྩ་གཡོན་པ་དང་གཡས་པ་དང་དབུས་མ་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་
པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་དབྱེ་བས་སྲོག་གི་རླུང་རྒྱུ་སྟེ། དེ་ལ་མུན་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དབུགས་རྣམས་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ལོ་བརྒྱ་ན་འཆི་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའོ། །ལོ་བརྒྱ་ན་འཆི་བའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དབུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ལོ་བརྒྱས་འཆི་བར་
འགྱུར་བའི་མི་ལ། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་རྣམས་ཇི་ལྟར་འཆད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ་ས་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རྩ་དྲུག་ཅུ་དང་། ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པའི་བཅུ་གཉིས་ནི་
བསྲེས་ན་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །རྩ་དེ་རྣམས་ལོ་གསུམ་གྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་བྱ་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ལས་རྩ་རེ་རེ་ནི་ཉིན་མཚན་གསུམ་གསུམ་གྱིས་དོར་ཏེ། ལོ་གསུམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་
སྲོག་གི་རླུང་གིས་དོར་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མགྲིན་པ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་རྣམས་ནི་ཉིན་མཚན་སུམ་ཅུ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མས་ཕྱི་རོལ་དུ་འཕོ་བ་རྣམས་བཟུང་བ་དང་། དོར་བར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་དུ་སྲོག་གི་རླུང་གིས་རྩ་
རྣམས་དོར་བར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྡེ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་ཉིན་མཚན་དྲུག་གིས་འཆི་བར་གྱུར་པའི་མི་རྣམས་ཀྱི་རྩ་ཇི་ལྟར་འཆད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ལྟེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པའི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ། དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདི་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་མ་དང་ཟླ་བས་གྲངས་ཇི་ལྟ་བར་ཉིན་མཚན་སུམ་ཅུའི་དུས་སྦྱོར་གཅིག་དང་། ཉིན་མཚན་གཅིག་གིས་ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུར་མི་རྒྱུ་བ་ཅི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། ནང་དུ་ཡང་སྲོག་གི་རླུང་གིས་དབུགས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱས་གཡས་གཡོན་
เล่ม ๑๓ · หน้า 146b
དུ་མི་རྒྱུའོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས། ཉིན་མཚན་རེ་རེ་རྩ་གཉིས་གཉིས་འཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། རིམ་པ་དེ་ལྟ་བས་ལོ་བརྒྱའི་མཐར་སྲོག་གི་རླུང་གིས་ཐམས་ཅད་དོར་བར་བྱེད་དོ། །སྲོག་གི་རླུང་གིས་ལུས་པོ་དོར་ན་འཆི་བ་ཞེས་
བྱ་བའི་ངེས་པའོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་བརྒྱར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་དབུས་མ་འབབ་པའི་དུས་སུ་གལ་ཏེ་རྨ་ལ་སོགས་པ་བྱུང་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ཉེས་པ་དེ་ཡིས་འཆི་བར་གྱུར་པ་བཤད་པར་མཛད་དེ། ཟོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་ཟླ་བས་
རྐང་པ་རྣམས་བཟུང་བ་དང་། དོར་བར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་དུ་རྩ་རྣམས་ལ་སྲོག་གི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྙིང་གའི་པདྨའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཟླ་བ་དང་ཉི་མས་ཚེས་དང་དུས་སྦྱོར་ལས་ཇི་ཙམ་མི་རྒྱུ་བ་ཞེ་ན། ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
ལ། འདིར་ཟླ་བ་རེ་རེ་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུ་དང་ཆུ་སྲང་བདུན་དང་དབུགས་གསུམ་ནི་ཟླ་བ་མི་རྒྱུའོ། །རིམ་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཉིན་མཚན་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིས་ཉིན་མཚན་གཅིག་དོར་བར་བྱེད་དོ། །ལོ་བརྒྱ་ལ་ལོ་གཅིག་དང་ཟླ་བ་དྲུག་དང་། ཉིན་མཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་དང་། ཆུ་ཚོད་སུམ་ཅུ་ནི་ཟླ་
བས་མི་རྒྱུ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཉིས་ལྡབ་ཏུ་བྱས་ན་ལོ་གསུམ་དང་། ཟླ་བ་ཕྱེད་དང་གཉིས་པོ་ནི་ཉི་མས་དག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཉིད་དབུས་མའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་དབུས་མའི་དབང་གིས་ལོ་བརྒྱའི་མཐར་མི་རྣམས་འཆི་བ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་གཞན་མས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ད་ནི་འཆི་ལྟས་ཀྱི་དབང་གིས་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཆད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །རྟགས་དེ་ལྟ་བུར་ཤེས་ནས་སྦྱིན་པ་དང་།
བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གལ་ཏེ་ཟློག་པར་གྱུར་ན་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཡང་ན་འཆི་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྦྱིན་པ་དང་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།
เล่ม ๑๓ · หน้า 147a
སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས་དོན་གསལ་པོར་གསུངས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་དུས་སུ་ཁམས་རྣམས་སྐྱེ་བ་དང་ཉམས་པར་བཤད་པར་མཛད་དེ། དེ་ལ་མངལ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་ཤུ་ཀྲ་དང་རཀྟ་ཞག་སུམ་ཅུའི་བར་དུ་
སོ་སོར་འགྱུར་ཏེ། མཚན་ཉིད་དེ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གསུངས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རོ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ནས་ཁམས་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཆི་བའི་མཐའ་རུ་ཉམས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ལོ་བརྒྱ་
ཐམ་པའི་ནང་ནས་ལོ་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་དང་ཟླ་བ་ཕྱེད་དང་བཅུ་གཅིག་ནི་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ལ། ལྷག་མ་ལོ་གསུམ་དང་ཟླ་བ་ཕྱེད་དང་གཉིས་པོ་ནི་མུན་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དོན་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་
བཅད་བཞིས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་ཕྱི་རོལ་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ལུས་པོ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འབད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་པས་དང་པོ་ལུས་པོ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ཇི་ལྟར་བསྲུང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྩ་གཡས་པ་དང་གཡོན་པར་འགགས་ནས་དབུས་མར་སྲོག་གི་རླུང་ཞུགས་པར་བྱའོ། །དབུས་མ་ལས་སྲོག་གི་རླུང་འབབ་པར་གྱུར་ན། ལུས་པོ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ལུས་པོ་འགྲུབ་པར་གྱུར་
ན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དངོས་གྲུབ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་ལམ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དམིགས་ནས་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་
དུ་གྱུར་པའི་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནས་སྲོག་དང་རྩོལ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་མི་གཡོ་བར་བྱའོ། །ཕྱི་ནས་འཛིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་རྣམས་མི་འཕོ་བའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཐིག་ལེ་མི་འཕོ་བར་གྱུར་པས་དོན་ཅི་འགྲུབ་ཅེ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 147b
ན། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཤེས་པ་དང་བདེ་བ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་གང་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་
འདས་པའི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་རྣམས་ལ་འཆི་བ་སླུ་བའི་ཐབས་ཀ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། བདུད་བརྡུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁམས་གལ་ཏེ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐབས་ཅི་ལྟ་བུར་བགྱི་ཞེ་ན། ཐུར་སེལ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནང་གི་ཐབས་ཀ་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་སྲོག་རྩོལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ནས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་བསྡམ་པར་བྱ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་སྐྱོན་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་མཛད་དེ་སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་
རྣལ་འབྱོར་པས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དགོས་པ་དང་མི་དགོས་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ནས་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་བསྟན་པར་མཛད་དེ། ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉིན་མཚན་གཞན་དུ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་བསྙེན་
པ་གང་གསུངས་པ་དེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི་བདེ་བ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་དང་ཕུང་པོ་རྣམས་ཚིམ་པའི་ཕྱིར་གསུང་གི་རྡོ་རྗེ་བཏུང་བ་ཡིན་གྱི་སྨྱོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཙང་བ་དང་མི་གཙང་བ་ལ་
སོགས་པའི་ཟས་ཟ་བ་ནི། །ཕུང་པོ་རྣམས་འཚོ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། མ་ཞུ་བའི་ནད་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མཚན་མོའི་དུས་སུ་དུར་ཁྲོད་དུ་འཁོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔགས་ཀྱི་
སྤྱོད་པ་གང་གསུངས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། འཁོར་བར་འཁྱམ་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཟ་བའི་དམ་ཚིག་དང་བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་གི་ངེས་པར་བསྟན་པར་མཛད་ནས། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་
เล่ม ๑๓ · หน้า 148a
དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པར་མ་ནུས་པ་རྣམས་ལ་ནད་མེད་པ་དང་ཚེ་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཀ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། མི་བསྐྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཆོད་
པའི་ཕྱིར་སྤོས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། སུག་སྨེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ནི་ས་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་
སོ། །དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་རིམ་པས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགོས་པ་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པར་མཛད་ནས། ལྟ་བ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོས་ལྟ་བ་དྲུག་ལས་ཁྱད་པར་གྱུར་
པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་དེ། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བདེ་ཆེན་པོ། །འགྲོ་བའི་མགོན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་ལས་འོངས་པར་གྱུར་པས་ན། བདེ་བ་ཆེན་པོའོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ། དུས་ཞེས་བྱ་བ་མི་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་ལས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་བཞིན་དུ་གནས་པའི་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་སྟེ། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་གང་ནས་བྱུང་ཞེ་ན། འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟགས་དང་
ལྡན་པའི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་འཁོར་ལོ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྟོང་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོར་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་བ་
དང་མི་རྒྱུ་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པས་ན་མགོན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བའི་ངོ་བོས་གནས་པར་གྱུར་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་ནས། དགོས་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ།
เล่ม ๑๓ · หน้า 148b
རང་གཞན་ལྟ་བས་བརྗོད་པ་ཡི། །གཞུང་ནི་ཅུང་ཟད་རྒྱས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མདོ་སྡེ་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་དང་། དབུ་མའི་ལྟ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལྟ་བའོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚངས་པ་དང་ཁྱབ་
འཇུག་དང་། བདེ་འབྱུང་དང་། ཟད་བྱེད་པ་དང་ཀླ་ཀློའི་བསམ་པ་སྟེ། ལྟ་བའམ་གཞུང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ལས་གང་བསྟན་པ་དེ། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསལ་བར་
བྱའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཐུགས་དགོངས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ལྟ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བསྟན་པར་མཛད་པས་ན་
ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་དང་གྲོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གིས་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་དོ། །མདོར་བསྡུས་པ་དེའི་རང་བཞིན་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་རེ་རེས་གཞུང་རེ་རེ་ལ་བརྟེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དང་། ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་ནི་
སངས་རྒྱས་དང་མུ་སྟེགས་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཔལ་དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པས་བྱས་ཕྱིར། །རིག་བྱེད་དྲུག་མཐའི་རྣལ་འབྱོར་དང་། །སངས་རྒྱས་པ་ཡི་རྒྱུད་སྔགས་ཀྱི། །ཁྱད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལའོ། །ཞེས་བྱ་
བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞོག་ཅིང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་གང་ཡིན་པ་དེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་བཅོས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་
སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ནི་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་ན་ཡང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་བདག་དང་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་ན་ཡང་མུ་སྟེགས་པའི་ལྟ་བ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 149a
ངེས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཞུང་བསྟན་པར་མཛད་ནས། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འོ་ན་སངས་རྒྱས་པ་དང་མུ་སྟེགས་པའི་ལྟ་བ་མིང་མཐུན་པ་ཙམ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་དོན་
གྱི་བྱེ་བྲག་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དོན་གྱི་བྱེ་བྲག་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། སངས་རྒྱས་པ་དང་མུ་སྟེགས་པ་ལ་ཁྱད་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་དེ། རིག་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་རིགས་པ་དང་ལུང་གིས་སུན་དབྱུང་བར་བསྟན་ཏོ། །འོ་
ན་གལ་ཏེ་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་བྱ་བ་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གྱུར་པས་ན་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མེད་དེ། དེ་དག་མེད་པས་ན་བླང་བྱ་དང་དོར་བྱ་མེད་དེ། བླང་བྱ་དང་དོར་བྱ་མེད་པས་ན། དཀའ་ཐུབ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་ནི་དོན་
མེད་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་ཉམས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་མེད་དེ། གལ་ཏེ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བདག་མེད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། དགེ་བ་དང་
མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། སྐྱེ་བ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་རྣམས་ཡོད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས་དོན་ཤེས་པ་དང་། མར་མེ་
ལས་མར་མེ་གཞན་མ་དང་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པས་གོས་ལ་སོགས་པ་ལ་དྲིའི་སྦྱོར་བ་དང་། སྐྱུར་བ་ལས་ལྕེ་ཟག་པ་དང་། ཟླ་བ་ལས་ཆུ་ཟླ་དང་། སྒྲ་ལས་བྲག་ཅ་དང་། མེ་ལོང་ལས་གཟུགས་བརྙན་དང་། མེ་ཤེལ་ལས་མེ་འབྱུང་བ་དང་། ཆུ་ཤེལ་ལས་ཆུ་འབྱུང་བ་དང་། ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་
འབྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་དང་ཉམས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཔལ་དགྱེས་པ་རྡོ་རྗེའི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། ཇི་ལྟར་མཁན་པོ་རིག་པར་འགྱུར། །མར་མེ་ལས་ནི་མར་མེ་བཞིན། །ཕྱག་རྒྱ་ལས་ནི་ཕྱག་རྒྱ་གཞན། །གདོང་
เล่ม ๑๓ · หน้า 149b
ལས་གདོང་པ་མེ་ལོང་ལའོ། །སྒྲ་ལས་སྒྲ་བརྙན་འབྱུང་བ་དང་། །མེ་ཤེལ་ལས་ནི་མེ་ཅི་བཞིན། །ཉི་མར་མ་གཏོགས་གཉིས་ཀྱིས་མིན། །མ་ཟོས་པ་ལ་ལྕེ་ཟག་དང་། །སྐྱུར་ལ་མ་གཏོགས་སྐྱེ་བ་མིན། །ས་བོན་སོགས་ལས་མྱུ་གུ་བཞིན། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་ཕྱིར། །དེ་
ལས་མ་གཏོགས་མི་སྐྱེའོ། །ཞེས་བྱ་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ད་ལྟར་གྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྐྱེ་བ་གཞན་མ་ལས་སྐྱེ་བ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ནི་བྱེད་པ་པོ་ལས་མ་གཏོགས་
པར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱེད་པ་པོ་དངོས་གྲུབ་ཅེ་ན། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཡོད་དེ། བྱེད་པ་པོ་ནི་སྤང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱེད་པ་པོ་ལས་མ་གཏོགས་པར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་།
འགགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཐར་པ་འགྲོ་བ་མེད་དེ། མ་སྐྱེས་པ་དང་མི་འགག་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྲོལ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་འདི་རྣམས་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྲོལ་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སེམས་ཅན་དང་སངས་
རྒྱས་ལ་ཁྱད་མེད་དེ། དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་ལས་མ་གཏོགས་པར་གཞན་རྣམས་འགྲོ་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སེམས་ཅན་དང་སངས་རྒྱས་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་འདི་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དག་པར་གྱུར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཤེས་པར་
བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནམ། མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་དང་དངོས་མིན་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་དེ་རྣམས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་གཉི་གའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།
སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་དང་བྲལ་བ་ཡིན་གྱི། ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་དཔེར་ན་མེ་ལོང་དང་པྲ་ཏི་སེ་ནའི་གཟུགས་བརྙན་གང་ཡིན་པ་དེ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 150a
སོ་སོར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཡོད་དེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་འདས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། མེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྐུའི་མཚན་ཉིད་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་དགོངས་བཤད་པར་མཛད་ནས།
དབང་པོ་རྟུལ་པོར་གྱུར་པ་དང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ། སྐལ་བ་ཉེ་བར་མི་ལྡན་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་ལ་སུན་དབྱུང་བར་མཛད་དེ་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བར་འཁོར་ལ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལམ་དང་བྲལ་
བའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་། ཐར་པའི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་། རིགས་སུ་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཆོས་ལ་མོས་པར་བྱེད་པའི་ཀླ་ཀློ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་
པ་ནི། གལ་ཏེ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ལུས་པོའི་ནང་དུ་གང་ཟག་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ལུས་པོ་འདི་དོར་ནས་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་ལུས་པོ་གང་གིས་འཛིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་གང་ཟག་ཡོད་ལ་དེ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ཐར་པའི་
འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཀྱིས་བརྟགས་ནས་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལས་ཡོད་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ས་ཆུ་མེ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ལ་གནས་པའི་གང་ཟག་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ཏེ་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་
ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། སྔ་མ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པའི་ཤེས་པ་འགགས་ནས་སྣམ་བུའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུའོ། །གལ་ཏེ་ཅིག་ཅར་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་དེ་
ལྟ་ན་ནི་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གལ་ཏེ་མི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་ལ་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་མེད་པས་ཐར་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐར་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཐོས་པ་ལ་
เล่ม ๑๓ · หน้า 150b
སོགས་པ་དཀའ་བས་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལས་སུན་དབྱུང་བའི་ངེས་པའོ། །མདོ་སྡེ་པའི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་གྱི་ནང་དུ་བསྐོར་བར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་
བདེ་འགྲོ་མེད་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་མེད་ཅིང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གདུང་ཤ་རཱི་རམ་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྫས་ཀྱི་ནང་དུ་གནས་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་
རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་དང་དངོས་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པ་ཡོད་དེ། དེ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ཐར་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཐོགས་པའི་ལུས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པ་དེ་
ལྟ་ན་ནི། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་སྐུ་བཞི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་མདོ་སྡེ་བའི་གཞུང་ལ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་སྐྱོན་སུན་དབྱུང་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་
ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བ་ཡོད་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དེ། དཔེར་ན་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་སེམས་ཀྱི་སོ་སོར་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྫས་ལས་མ་གཏོགས་པར་དོན་གྱི་བྱ་བ་
འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་དོན་མེད་པར་དོན་གྱིས་སོ་སོར་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། རབ་རིབ་དང་མིག་སེར་གྱི་ནད་ཀྱིས་བཅོམ་པའི་མིག་གིས་སྐྲ་ཤད་དང་དུང་སེར་བཞིན་དུའོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
གསུམ་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་གི་ཚུལ་ལོ། །དེ་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ཕྱི་དང་ནང་དུ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་
เล่ม ๑๓ · หน้า 151a
པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་འབྲེལ་བ་མེད་དེ་ཁམས་གསུམ་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཕ་རོལ་པོས་བརྗོད་དེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་དེ་
ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། ཁམས་གསུམ་པོ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་ནི་དམ་བཅའ་བར་མི་འགྲུབ་སྟེ། མ་རིག་པ་དབང་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་ཁམས་གསུམ་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་མ་རིག་པ་མ་
ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ནང་གི་རིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བས་ན་གཅིག་དང་དུ་མའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་དེ་རྣམས་ལ་སོགས་པས་
སུན་ཕྱུང་བ་ཡོད་དོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་དེ་དག་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་ཐམས་ཅད་སུན་ཕྱུང་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། དོན་དམ་པར་ལྟ་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གང་ལ་གང་ཟག་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་གང་ཡང་མི་
འཛིན་པ་དོན་དམ་པའི་ལྟ་བ་ཡིན་པ་ལ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་གང་ཡིན་པ་རི་བོང་གི་རྭ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པ་དེ་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་གཉིས་མེད་སྨྲ་བ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ།
དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་དུས་གསུམ་དུ་སྐོར་བ་བྱེད་པའི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཡེ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་བཤད་
པར་མཛད་ནས། ཀླ་ཀློ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་ལ་སུན་དབྱུང་བ་མཛད་དེ། སྐྱེ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ལྟ་བ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་མཛད་ནས། ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་ལ་ངེས་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་སྔོན་དུ་བརྗོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་
เล่ม ๑๓ · หน้า 151b
གྱི་བསམ་པའི་དབང་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་
གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་པུ་ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་བསྟན་ཞེ་ན། མི་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བ་ནས་འཁོར་བར་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་དང་འབྲིང་པོ་དང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་དེ་དག་གི་བསམ་པ་དང་མཐུན་པར་ལྟ་བ་དེ་
དག་ལ་སོགས་པར་མཐུན་པར་གསུངས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་དོན་ཐོས་ནས་སྔ་མའི་ཕྱོགས་དེ་དོར་ནས་དེ་ལ་བརྟེན་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་དོན་དམ་པའི་རིགས་པས་དཔྱད་ན་སེམས་ནི་ཤེལ་བཞིན་དུ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤེལ་གྱིས་མི་རྟོགས་པའི་ངོ་བོས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
ཁ་དོག་འཛིན་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་བག་ཆགས་དེ་རྣམས་གལ་ཏེ་རྟག་པའི་ངོ་བོར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་རྟག་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །
རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་གློ་བུར་གྱི་བག་ཆགས་དེ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ན་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འོད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རང་གི་ལྟ་བ་དང་གཞན་གྱི་ལྟ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་བམ་དོན་དམ་པར་མཐུན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི། དེ་ལ་སུན་དབྱུང་བར་མི་བགྱིའོ། །དེ་རྒྱུ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་
ན། རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་། གཞན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྩ་བའི་ལྟུང་བ་དྲུག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་རྣམས། །རྟག་སོགས་དབྱེ་བས་གནས་པ་ལ། །འདི་རུ་དེ་རྣམས་མི་སྨད་དེ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྤྲུལ་པ་ཡིན། ཞེས་བྱ་བར་
གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་སུན་མི་དབྱུང་བའི་ངེས་པ་བསྟན་པར་མཛད་ནས། མདོར་བསྡུས་པར་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་མཛད་དེ། ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱེ་བ་འདི་དང་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་གང་གིས་དོན་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་
เล่ม ๑๓ · หน้า 152a
གྱི། སྐྱེ་བ་འདི་ལ་ཕན་ཐོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གདུག་པའི་དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱིས་རིག་བྱེད་དཔང་པོར་བྱས་ནས་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་དུས་སུ་སྲོག་གཅོད་པར་གང་སྨྲས་པ་དེ་
སྐྱེ་བ་འདི་དང་ཕྱི་མ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཕལ་པའི་ཁ་ལས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་ཐོགས་པའི་ཚིག་འབྱུང་བ་དེ་ཆོས་ཏེ། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་པའི་ཁ་ལས་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཚིག་རྣམས་སྡིག་པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་དུ་
གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བས་ན་གང་གིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་དེས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པའི་བསྒོམ་པ་གྱིས་ཤིག་པར་ནི་ངེས་པར་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལྟར་
བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱིས་ཉི་མའི་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པ་འདུལ་བར་མཛད་ནས། ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ལ་སྣོད་དུ་རུང་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར། ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་དད་པ་སྐྱེད་པར་མཛད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་
འཇམ་དཔལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ། ཚངས་པའི་དྲང་སྲོང་བྲམ་ཟེ་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཞིས་ཐོས་ནས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དུ་གྱུར་པའི་ཉི་མའི་ཤིང་རྟས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་ལ་བསྟོད་པ་དང་། སྐྱབས་སུ་སོང་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ནི། ཁྱོད་ནི་ཡུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའོ། །རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས་ལེའུ་གཉིས་པའི་འགྲེལ་བཤད་པདྨ་ཅན་ལས་མདོར་བསྡུས་པའི་བཤད་པའོ།། །།དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་ནང་དུ་སྦྱར་བར་མཛད་ནས། དབང་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན། དབང་བསྐུར་ནས་ནི་དེ་ཉིད་བཤད། །ཅེས་བྱ་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་དབང་ཐོབ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བཤད་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བཀའ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་བསྒོམ་པ་ལ་ལྷག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་
เล่ม ๑๓ · หน้า 152b
དབང་གལ་ཆེ་བར་ཐུགས་ལ་དགོངས་ནས་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བའི་ལེའུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པར་མཛད་དེ། ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོས་མདོར་བསྡུས་པར་དབང་གི་དོན་གྱི་སྒོ་
ནས་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་དེ། རྟ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པའོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཇི་ལྟ་བུ་
བསགས་ཤེ་ན། རྟ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་བུ་མོ་དང་ས་དང་ཁྱིམ་ཐབ་དང་རང་གི་ཤ་དང་ལྕགས་དང་རིན་པོ་ཆེ་དང་ཟངས་དང་བ་ལང་ངོ་། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་བཅུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་སྦྱིན་པ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འདོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གནང་ནས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་
བསགས་པར་མཛད་དོ། །བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་དག་གི་ཇི་ལྟར་མཛད་ཅེ་ན། བདུད་ལ་སོགས་པ་བཅོམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཕོ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བདུད་དེ། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ལ་བར་ཆད་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །
དེའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཡིན་ལ། དེ་བཅོམ་པ་ནི་བདུད་ལ་སོགས་པ་བཅོམ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མཛད་པས། ཅི་མཛད་ཅེ་ན། དཔལ་
ལྡན་ཆོས་དབྱིངས་དྲི་མེད་གསུང་གི་དབང་ཕྱུག་དཀྱིལ་འཁོར་དབང་བསྐུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ལོ་གཅིག་གི་བར་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་མཛད་ནས། ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་གཤེགས་ཏེ། དེར་ལྷ་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ཉི་ཤུའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་
པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞེངས་སུ་གསོལ་ནས། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བསྐུར་བར་མཛད་དོ། །དབང་དེ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། བསྟན་བཅོས་གཅིག་གི་ཡུལ་ལ་སྣ་ཚོགས་ལུང་སྟོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁམས་གསུམ་ན་གནས་
เล่ม ๑๓ · หน้า 153a
པའི་སེམས་ཅན་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བས་དག་པར་མཛད་ནས། དེ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། སྐལ་བ་མི་ལྡན་པ་ལ་མེད། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ། །དེ་བས་
སྒྱིད་ལུག་མི་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཉིད་ཀྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་གིས་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ལ་འདུད་ཅེས་བྱ་བའོ། །མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ། དེ་བས་ན་དཀྱིལ་
འཁོར་འཁོར་ལོའི་སྒོ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་དེ། དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་
ཡིན་ཞེ་ན། རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ནི་མི་འགྱུར་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞོམ་དུ་མེད་པའི་སྐད་ཀྱིས་བཤད་པར་གྱུར་པས་ན། རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཡིན་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་རྡོ་རྗེ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གང་གིས་གནས་པ་དེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དུས་ཀྱི་འཁོར་
ལོ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་པའི་བདེ་བ་ཡིན་ལ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་གསལ་པོར་མཛད་དེ། དེ་ལྟར་སྐུ་གསུམ་མཆོག་ལ་འདུད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་སྐུ་གསུམ་ནི་སྐྱེད་
པར་མཛད་པས་ན་མཆོག་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱག་འཚལ་བར་མཛད་ནས། དགོས་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། རྩ་བའི་རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། །།ད་ནི་དབང་གི་ལེའུ་ལས་ཞུ་བ་པོ་དང་སྟོན་པའི་འབྲེལ་པ་བསྟན་པར་མཛད་དེ། ལུས་ལ་སྣ་ཚོགས་ཚད་ཅེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་རྐང་པ་གསུམ་གྱིས་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བའི་ལེའུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་བ་བཏབ་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེའི་ཞུ་བ་ཕུལ་བ་གསན་ནས། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རིམ་པས་དཀྱིལ་འཁོར་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด