དཔལ་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་འགྲེལ་པ་གྲུ་གཟིངས་ཞེས་བྱ་བ

ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཤྲཱི་ཌཱ་ཀཱརྞྞ་བ་མཧཱ་ཡོ་གི་ནཱི་ཏནྟྲ་རཱ་ཛ་སྱ་བོ་ཧི་ཏ་ཊཱི་ཀཱ་ནཱ་མ

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

เล่ม ๒๐ · หน้า 1b

༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཤྲཱི་ཌཱ་ཀཱརྞྞ་བ་མཧཱ་ཡོ་གི་ནཱི་ཏནྟྲ་རཱ་ཛ་སྱ་བོ་ཧི་ཏ་ཊཱི་ཀཱ་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། དཔལ་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་འགྲེལ་

པ་གྲུ་གཟིངས་ཞེས་བྱ་བ། ཨོཾ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གསུང་གི་མངའ་བདག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཡེ་ཤེས་མཁའ་འགྲོ་ཁམས་གསུམ་པ་ཡི་མིག་

འཕྲུལ་ཆེན་པོ་ནི། །རྣམ་པར་སྤྲོས་པ་གང་གིས་དོན་ཆེན་མཛད་པ་དང་། །སྐྱེ་བོ་མ་ལུས་པ་རྣམས་གྲོལ་བར་ངེས་འཇོག་པའི། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་སྤྱི་བོས་རབ་ཏུ་འདུད། །གང་གི་ཐུགས་

ནི་བརྫུན་བྱས་ལན་མང་དུ། །འདོད་པ་མང་པོ་ཀུན་དུ་བསྟེན་པ་དང་། །འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོའི་དབུས་སུ་ལྷུང་བ་ཡི། །དབང་མེད་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་རབ་མྱུར་བཏོན། །འབྲས་བུར་བཅས་དོན་

རབ་ཏུ་སྩོལ་མཛད་པའི། །དམ་པ་གང་ཡིན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བསྟེན། །གཉིས་མེད་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པ་པོ། །རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་དཔལ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ། །གང་ཞིག་འདིར་

เล่ม ๒๐ · หน้า 2a

ནི་ཡན་ལག་དྲུག་སྦྱོར་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་དྲུག་དངོས་པོ་མེད་པར་རྒྱལ་བྱས་ནས། །འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའི་དུས་སུ་ཐུགས་ཆུད་དེ། །སེམས་ཅན་དོན་དུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་

པ་ཡི་ལུང་མང་པོ་ནི་རྣམ་པར་འཛིན་ཅིང་གསལ་བ་པོ། །སྐྱེ་བོས་ཕྱག་བྱས་རྒྱ་མཚོ་དྲུག་པོ་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་དཔལ་བདག་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་འདུད། །བསགས་པའི་སྐྱོན་ནི་མི་བདེན་པར་བྱས་ཟླ་བ་ཉི་མ་གཉིས་ནི་ཁ་སྦྱར་བྱས་པ་ཡིས། །དབུས་

སུ་རྡོ་རྗེ་དེ་ཡི་འོད་ཟེར་གྱིས་ནི་སྔོན་གྱི་སྡིག་པ་བསྲེག །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་ལས་སྐྱེས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་སྒྲ་སྒྲོགས་དམ་པ་ཡི། །བདེ་བས་འགྲོ་བ་འཛིན་ཅིང་ཀུན་དུ་དགྱེས་པ་དང་བཅས་མ་ལུས་མཛད། །བསོད་ནམས་དང་ནི་སྡིག་

རྣམས་ལྷན་ཅིག་འབར། །ཐུགས་རྗེ་སྟོང་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་མཛད། །དངོས་དང་དངོས་མེད་ཉིད་ནི་མཆོག་ཏུ་གཉིས་མེད་ཕྱག་རྒྱའི་ཐུགས་ཀྱིས་ནི། །འགྲོ་བ་བཀང་ཞིང་སྒྱུ་མའི་གཏི་མུག་གིས་མ་གོས་པ་བདེ་ལས་སྐྱེས། །

བླ་མ་ཆུ་སྐྱེས་དབུས་སུ་སོན་པར་བཞུགས། །ལྷན་སྐྱེས་རྒྱ་མཚོ་དེ་ལས་འོད་བྱུང་བས། །སྲིད་གསུམ་སེམས་ཅན་རིགས་རྣམས་གྲོལ་མཛད་པ། །བླ་མ་དགེ་བ་མཛད་ལ་ཕྱག་བྱས་ནས། །སེམས་ཅན་བསྒྲལ་བའི་རྒྱུ་ཡི་ཕྱིར། །

เล่ม ๒๐ · หน้า 2b

ངག་གི་རྡོ་རྗེ་གསོར་བར་བྱས། །ཀུན་མཁྱེན་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་གསུངས་པའི། །སྔོན་ཡོད་པ་ནི་འདིར་བརྗོད་བྱ། །ཁོ་བོས་ཀུན་མཁྱེན་གསུང་གི་ནི། །ཕ་རོལ་བགྲོད་པའི་ནུས་མེད་དེ། །གསུང་གཅིག་གི་ནི་ནང་དུ་ཡང་། །བཀའ་མང་པོ་ནི་གསུངས་པའོ། །དེ་ཕྱིར་བདག་གིས་རིམ་

པ་ཡིས། །ཇི་ལྟའི་རྒྱུད་ཚིག་རྣམས་བརྗོད་དེ། །རྡོ་རྗེ་བླ་མའི་བཀའ་ལུང་གིས། །ད་ནི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པར་བྱ། །ཟབ་མོའི་ཕ་རོལ་བགྲོད་པ་ཡི། །གྲུ་གཟིངས་དེ་ནི་རབ་ཏུ་བསྙད། །རྒྱ་མཚོ་དྲུག་པོའི་རྒྱུད་ཆེན་དུ། །རྣལ་འབྱོར་ཡེ་ཤེས་མཐར་བགྲོད་རྣམས། །སྣ་ཚོགས་

སྦྱོར་བ་རྒྱ་མཚོ་ཆེའི། །ཚིག་རྟོགས་གྱུར་ནས་བཞུད་པར་བྱོས། །ཁམས་གསུམ་འདིར་ནི་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པ་རུ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སྤོང་། །དེ་ཕྱིར་ཐེག་པ་མང་ལ་གནས་པ་ཡི། །སློབ་དཔོན་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ཡི་གེ་གསུམ། །སམྦ་རར་ནི་འདིར་བརྗོད་དེ། །

ཐེག་པ་ཀུན་གྱི་གོ་འཕང་ཆེ། །འདིར་ངེས་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་དང་དགོས་པ་དང་དགོས་པའི་དགོས་པ་རྣམས་མངོན་པར་ཡང་དག་པར་མཐོང་སྟེ་དེ་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་སངས་རྒྱས་ཉིད་མངོན་པར་བརྗོད་དོ། །ཐམས་ཅད་དུ་འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་

རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་དང་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་དང་བྲལ་ན་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་རྣམས་སུ་འགལ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རམ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རམ་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཐོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་བདག་གིས་རྗོད་པར་

བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང་སྒྲུབ་པ་པོ་རྣམས་སྒྲུབ་པའི་དུས་སུ་ཡི་གེ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་རང་གི་ངང་གིས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱུད་ཀྱི་ནང་ལ་ལར་ཡང་མ་མཐོང་བ་དང་མ་

བཤད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འདིར་ཇི་ལྟར་འཇུག་ན་བྱིས་པའི་པཎྜི་ཏ་རྣམས་གཞུག་པའི་དོན་དང་། གང་ཡང་པཎྜི་ཏའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཆུད་ཟོས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་གཞོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། མཁས་པ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན། །སངས་རྒྱས་གསུང་

เล่ม ๒๐ · หน้า 3a

ནི་མི་ཤེས་པ། །མནར་མེད་ལ་སོགས་འཇིགས་རུང་བར། །ཆུད་ཟོས་དེ་རྣམས་འགྲོ་འགྱུར་ཉིད། །འདིར་ཡང་མར་མེ་མཛད་ལ་སོགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དུས་སུ་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པར་མ་གྱུར་ཏེ། དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་

ཕྱིར་རོ། །སླར་ཡང་ཇི་ལྟར་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་བསྟན་པ་སྡུད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བྲིས་ཏེ་རང་གིས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་སངས་རྒྱས་མི་བཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་མ་དག་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་དང་འཇིག་རྟེན་

དུས་མཉམ་པ་ཉིད་ན་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་མ་དག་པ་དེའི་ཚེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོར་མ་གྱུར་ཏོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་འདི་བཤད་པ། གང་གི་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཆོས་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་ཉིད་ན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྩོད་པའི་དུས་སུ་ཕྱི་མ་པའི་སེམས་ཅན་

རྣམས་ལ་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་སྟོན་པ་པོའི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་བྱུང་བས་ཡང་དག་པའི་ཐུགས་རྗེས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་སྡུད་པར་བྱེད་པ་པོར་ཡང་འདི་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་

བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་དང་དགོས་པ་རྣམས་ཡང་དག་པར་མཐོང་ནས་ཐོས་པ་བརྒྱུད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་འཇོམས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སླར་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཤད་པས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་

པར་འགྲོ་བར་བྱེད་དོ། །ད་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཐོར་ལོང་དུ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། འདི་སྐད་ནི་དགོས་པའོ། །བདག་གིས་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །ཐོས་པ་གཅིག་ན་ནི་འབྲེལ་པའོ། །

དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔའ་བོའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔའ་བོའི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །རྣལ་འབྱོར་མའི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པའི་ལེའུ་རྣམས་སུ་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བའོ། །

เล่ม ๒๐ · หน้า 3b

ཐོག་མ་ལ་སོགས་པ་ནས་ལེའུ་ཐ་མའི་བར་དུ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ཡིས་བཞུགས་པའོ། །འདི་ལྟར་ལེའུ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་པ་རྣམས་ལེའུ་རྣམས་སུ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དངོས་པོའི་ཁོངས་སུ་གནས་པ་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཕན་ཚུན་བསྟན་པ་ཉིད་འདིར་ཡང་ཡེ་

ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །སྔགས་བཏུ་བའི་ལེའུ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལེའུ་གསུམ་ནི་དགོས་པའོ། །ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་པ་

དང་ལྔ་བཅུ་པ་གཉིས་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པ་ནས་གཤིན་རྗེ་འཇོམས་མ་ལ་སོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་བཅུ་གསུམ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བཅུ་བདུན་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པའི་བར་ལེའུ་དྲུག་ནི་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་དབང་ཕྱུག་མ་དག་གི་གོ་ཆའོ། །སླར་

ཡང་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུའི་བར་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་དང་། དེ་ལྟར་ལེའུ་བཞི་བཅུ་རྩ་གསུམ་ནི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་བྷ་ག་རྣམས་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་འདིའི་འབྲེལ་བའོ། །ད་ནི་འདི་

དག་ཐམས་ཅད་དུ་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་དང་མངོན་པར་མཚམས་སྦྱར་བ་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་རྐྱེན་གསུམ་གྱིས་བདག་གིས་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དགོས་པ་དང་བྲལ་ན་མི་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་

དགོས་པ་ལ་བསམས་ནས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པས་བྱེད་པ་ཉེ་བར་གདགས་པ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་དགོས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དགོས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་དགོས་པ་ནི་ཨེ་ཝཾ་ཞེས་བྱ་བ་ཐོག་མའི་ཡི་གེ་གཉིས་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །དགོས་པ་

ཡང་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ལེའུ་གསུམ་རྣམས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་ཐོག་མར་ནི་གཏོར་མ་དང་འཁོར་ལོར་མཆོད་པའོ། །གཉིས་པར་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཐིག་གདབ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མཆོད་པ་དང་། དབང་བསྐུར་བ་དང་སྦྱིན་སྲེག་གི་

เล่ม ๒๐ · หน้า 4a

ཐབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་ཡོན་མཆོད་པ་དང་བཅས་པའོ། །གསུམ་པ་རབ་ཏུ་གནས་པ་དང་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་བྱས་པ་ཡོད་པས་ཕྱི་དང་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རིགས་ལས་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་

ཕྱིར་དགོས་པའོ། །བྱེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་ལྟར་བྱམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནས་དཔའ་བོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཁམས་ལས་བྱུང་བས་འཆི་བ་མི་འཆི་བར་འགྱུར་བ་དང་སྣ་ཚོགས་པའི་ལས་ཀྱི་ཚོགས་ཉིད་དང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་

ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ཡང་མ་ཡཱ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡི་གེ་གཉིས་ཉིད་ཀྱིས་ལྔ་བཅུ་པ་ལ་སོགས་པའི་ལེའུ་གཉིས་སུ་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཐམས་ཅད་གསང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་དང་པོའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་

སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པར་མཆོད་པ་བཞི་དང་དམ་ཚིག་བསྟེན་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་དམ་ཚིག་གི་བསླབ་པ་རྣམས་དང་གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པ་སྟེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །འདིར་ཡང་ཨེ་ཝཾ་གྱི་ཡི་གེ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་བརྗོད་པར་གསུངས་

པ། ཨེ། རྩ་རྣམས་ཀྱིས་སྲོག་བསྐྱོད་པ་ཡི། །འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་གཏོར་མ་བྱ། །ཨེ་ཡིག་བུ་ག་ཐམས་ཅད་དུ། །ནམ་མཁའ་ཀུན་དུ་སོན་དེ་བཞིན། །ཆོས་འབྱུང་དང་ནི་དེ་ཤེས་རབ། །དྲི་མེད་བདེ་བ་སྟེར་བ་མོ། །གྱེན་དུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའི་

མཚམས་སུའོ། །འདིར་ཡང་དཔའ་བོ་དཔའ་དབང་ཕྱུག །འཁོར་ལོ་མཆོད་པར་གནས་པ་ལ། །ཝཾ་ཡིག་མཆོག་གི་མགོ་བོ་ལས། །ཟླ་བ་ཐུར་དུ་ཁ་བལྟས་འབབ། །རོ་དྲུག་གི་ནི་ཚོད་མ་དང་། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་འཆང་བཅས་བཏུང་། །སྣ་ཚོགས་ཁམས་ཀྱི་འབྲས་

སཱ་ལུ། །ཐེ་ཚོམ་བྲལ་བས་བཟའ་བར་བྱ། །ཨེ། དཀྱིལ་འཁོར་ཐིག་གདབ་རྣལ་འབྱོར་དང་། །རྡུལ་ཚོན་དགྱེ་བ་བད་བར་འབབ། །གྲུ་གསུམ་གཉིས་མེད་སྟེང་འོག་ཏུ། །ཨེ་ཡིག་མཐའ་རུ་ཡང་དག་གཞུག །དེ་དབུས་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ་པར་བྱ། །རང་བཞིན་བརྡ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 4b

རུ་བརྗོད་པ་སྟེ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀྱང་། །གྲངས་མེད་པ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་འགྱུར། །མཆོག་ཏུ་ཟག་མེད་མཆོད་པ་ནི། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་འབུལ། །ཐེག་པ་གསུམ་ནི་བརྗོད་རྣམས་ལས། །བསྐྱེད་པ་ཡིས་ནི་མཆོད་པར་བྱོས། །ཝཾ་ཡིག་རྣལ་

འབྱོར་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །ལྷ་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཆོད་པར་བྱ། །སྔགས་བཅས་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་བཅས། །བསམ་གཏན་ཕྱག་རྒྱ་བཅས་པས་སྦྱིན། །ལྷ་ཡི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་དང་། །ཡེ་ཤེས་དང་ནི་རྣམ་ཤེས་ཉིད། །བགྲང་ཕྲེང་དེ་བཞིན་སློབ་མ་དང་། །བླ་མ་ཐམས་ཅད་ཕུན་

སུམ་ཚོགས། །ཆོས་འབྱུང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཨེ་ཡི་ཡི་གེས་རབ་ཏུ་གནས། །རྣམ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་སངས་རྒྱས་སྲས། །འདི་ལ་དབང་བསྐུར་སྦྱིན་པར་བྱ། །ཁམས་རྣམས་ཀུན་གྱི་བདུད་རྩི་དང་། །རླུང་ལྔ་པོ་རྣམས་བུམ་པ་སྟེ། །མགོ་བོར་བླུགས་གྱུར་གཉིས་མེད་

པས། །རྒྱས་གདབ་པ་ནི་ཆེན་པོ་མཆོག །ཝཾ་ནི་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་སྟེ། །དེ་ཡང་བདེ་བར་འདོད་པ་ཡིན། །པད་སྣལ་སྐུད་པ་ལུས་ཀུན་དུ། །ལྟེ་བར་འགྲོ་བ་འཛག་པའོ། །ལྷ་དང་སངས་རྒྱས་དེའི་སྲས་དང་། །རྐང་གཉིས་རྐང་བཞི་ལ་སོགས་དང་། །ལྷ་སོགས་བདག་

ཉིད་ཆེ་རྣམས་དང་། །རྒྱུད་དང་སྔགས་ནི་དེ་ཚེ་བསྐྱེད། །ཨེ་ཞེས་བྱ་བ་མེའི་ཐབ་ཉིད། །ལྟེ་བའི་སྟེང་འོག་ཡང་དག་གནས། །ཡེ་ཤེས་རྣམ་པའི་འཁོར་ལོ་ནི། །དངོས་པོ་ཀུན་གྱི་མཐར་ཐུག་པའོ། །ལྷ་ཡི་རྣམ་པར་བལྟས་ནས་ནི། །ཐམས་ཅད་གནས་བདག་རྣལ་

འབྱོར་མ། །དཔའ་བོ་གཉིས་མེད་འབྱོན་པ་སྟེ། །གོང་བུར་བྱས་ནས་མེར་གྱུར་པ། །ཝཾ་ལས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཀུན། །དགང་བླུགས་འདིར་ནི་སྦྱིན་པར་བྱ། །རྣལ་འབྱོར་མཆོག་འདི་བྱ་བ་སྟེ། །རྣལ་འབྱོར་གཞན་རྣམས་སུ་མི་གནས། །ནཱ་ད་ཡི་མཐར་ཐིམ་པ་དང་། །

ཡེ་ཤེས་མེ་ནི་གྱེན་འབར་མཆོག །ཐབ་ནི་བུ་ག་ཐམས་ཅད་དང་། །དགང་བླུགས་བརྟགས་པ་མིན་བདག་ཉིད། །སློབ་དཔོན་འབུལ་བ་ཡི་ནི་ཡོན། །ཁམས་གསུམ་པ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད། །རྣམ་ཤེས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བྱས་ནས། །སློབ་དཔོན་འདུས་རྣམས་ཡང་དག་མཆོད། །གཉིས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 5a

མེད་སེམས་ཅན་ཀུན་དེ་ཡང་། །ཨེ་ཝཾ་ཞེས་བྱའི་ཡིག་གཉིས་ཕྱིར། །རྒྱུད་དང་རྒྱུད་གཞན་མཆོག་དག་དང་། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ཚེ་བྱུང་། །དེ་བཞིན་རིགས་པར་མདོར་བསྡུས་ཏེ། །རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་འཆད་པ་ལས། །རྒྱུད་འདི་རྣམས་སུ་རིགས་པ་གང་། །

དེ་ནི་རྟོག་པ་ཀུན་དུ་རིགས། །འདི་ལྟར་རྟེན་ནི་རྣལ་འབྱོར་མའི་ལེའུ་རྣམས་སོ། །བརྟེན་པ་ནི་ཐོག་མ་ལ་སོགས་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་མའི་མཐར་ཐུག་པའོ། །འདིར་ཡང་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་རྒྱ་མཚོའོ། །འབྲེལ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་

རྒྱ་མཚོའོ། །སླར་ཡང་དགོས་པ་ནི་སྡོམ་པ་རྒྱ་མཚོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགོས་པའི་དགོས་པ་ནི་བྱ་བ་རྒྱ་མཚོའོ། །རྣལ་འབྱོར་མའི་བྷ་ག་རྣམས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱ་མཚོའོ། །ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོ་ནི་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བའི་ལེའུ་རྣམས་སུ་སྔོན་དུ་

བཤད་པའི་རིགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཨེ་ཡིག་རྣལ་འབྱོར་མ་ཡི་རྒྱུད། །ཝཾ་ཡིག་ལས་ནི་དཔའ་བོ་རྫོགས། །ཐབས་ཤེས་བདག་ཉིད་དེ་ཁོ་ན། །ཐམས་ཅད་གཉིས་མེད་མངོན་བརྗོད་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཨེ་ཡི་ཡི་གེ་ཆོས་དབྱིངས་ཉིད། །གནས་

དང་བསྒྲུབ་བྱ་མང་པོའོ། །དེ་ཡི་དབུས་སུ་སྐུ་ཆེན་པོ། །མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་དྲུག་བཞུགས། །དངོས་དང་དངོས་མེད་རབ་གནས་པ། །ཁམས་དང་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་རྣམས་ལ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི། །བདེན་པའི་བདག་ཉིད་གཟུགས་ཀྱིས་བཞུགས། །ཝཾ།

ཝཾ་གི་ཡི་གེ་སྤྲུལ་པ་སྟེ། །ལུས་ཀུན་ལ་ནི་རྣམ་པར་གནས། །ཇི་སྲིད་མགོ་དང་རྐང་པའི་མཐར། །འགྲོ་དང་འོང་བ་མེད་པ་ཉིད། །རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱིས་སྔགས་བརྗོད་པ། །རྡོ་རྗེ་གསུམ་དུ་སྤེལ་བར་བྱ། །ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་སྔགས་བཅས་པ། །རབ་གནས་དེ་མངོན་མི་

གཡོ་བའོ། །ཨེ། ཇི་ལྟར་རྒྱུད་དུ་རྣམ་དག་པ། །སླར་ཡང་འདི་ནི་བྱས་ནས་ནི། །ཨེ་ཞེས་བྱ་བ་འོད་གསལ་བ། །དེ་ཡི་རྣམ་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །དཀྱིལ་འཁོར་དཀྱིལ་འཁོར་པ་རྣམས་ཀྱིས། །དག་པའི་མཐར་ཐུག་ལས་སྐྱེས་བདེ། །སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཁམས་ཉིད་དུ། །ཐམས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 5b

ཅད་དེ་ཡི་རང་བཞིན་འགྱུར། །ཝཾ། ཝཾ་ཞེས་བྱ་ལས་ཡེ་ཤེས་འབབ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་མི་བསྐྱོད་བཞིན། །དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་གཟུགས། །རྣམ་དག་ཡེ་ཤེས་དེའི་རང་བཞིན། །དག་པར་རབ་བཞུགས་གཉིས་མེད་པས། །ཐབས་ཤེས་བདག་ཉིད་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་

ཡིས་ཐམས་ཅད་མངོན་བརྗོད་པས། །ཨེ་ཝཾ་ཚིག་ལས་དགོས་པའོ། །དེ་ལྟར་བསམས་ནས་དེ་ཉིད་དང་། །ཕྱི་རོལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱའོ། །གཞན་དུ་མནར་མེད་ལ་སོགས་སུ། །བྱ་བ་འཇིག་པར་བྱེད་པ་འཁྲིད། །ད་ནི་བདག་གི་ཚིག་གིས་ཡི་གེ་གཉིས་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་གསུངས་

པ། མ། རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་དབུ་མར་འཇུག །བདག་མེད་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །མ་ཡིག་ཕག་མོའི་ཡིད་ཀྱིས་ནི། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྗེས་ཆགས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཉི་ཤུ་ལྔ་བདག་ཉིད། །ལྷ་མོ་ཡིས་ནི་སྤྲུལ་པ་ལ། །དཔའ་བོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ནི། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་

ལྷན་ཅིག་འདྲེས། །དུམ་བུ་ཉི་ཤུ་ལྔ་རྣམས་སུ། །ཐམས་ཅད་གསང་ཆེན་མིང་ཅན་ནོ། །ཁམས་ནི་དཔའ་བོར་ཡང་དག་བྱུང་། །ཡཱ་ནི་གང་དུ་ལས་ཅན་རྣམས། །དེར་ནི་ཐམས་ཅད་རིགས་ཡེ་ཤེས། །རང་གི་རིག་པའི་ནང་བཞུགས་པ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ནི་ནང་དུ་ཐབས། །ཁམས་

དང་དབང་པོ་ཡང་དག་འབྱུང་། །བདག་གིས་ཡིད་ནི་དེར་གནས་ལ། །མཆོད་པ་བཞི་རྣམས་བྱ་བ་སྟེ། །རྒྱུད་རྣམས་ཀུན་དུ་བརྗོད་བྱ་གང་། །མཆོད་འོས་ཡང་དག་མཆོད་པར་བྱ། །དམ་ཚིག་བསྟེན་དང་བསླབ་རྣམས་དང་། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚིག་དང་གསུམ། །རྒྱུད་རྣམས་ཀུན་

དུ་བྱེད་པ་ནི། །བྱེད་བཞིན་པ་དང་བྱ་བར་གྱུར། །རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱི་ལས། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གོ་འཕང་རྒྱུའོ། །ཨེ་ཝཾ་དེ་ཡི་དགོས་པ་ཡང་། །གཉིས་སུ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་འབྲེལ་བ་གསུངས་པ། སྔགས་བཏུ་བའི་ལེའུར་མངོན་པར་གསུངས་

པའི་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་རྣམས་ཏེ། དེ་ཡང་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་འབྲེལ་བར་བྱ་སྟེ། གང་དུ་མངོན་པར་འབྲེལ་བར་བྱ་ཞེ་ན། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་རྣམས་དང་ངོ་། །གང་དང་གང་དུ་ལེའུ་ཐམས་ཅད་དུ། བདག་པོ་དང་དཀྱིལ་འཁོར་པ་དང་བཅས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་གསུངས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 6a

པ་དེ་དང་དེར་མངོན་པར་འབྲེལ་བར་བྱའོ། །རྣལ་འབྱོར་མ་དང་དཔའ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱ་ཆེ་བས་བཤད་པར་བྱའོ། །ད་ནི་ཡང་ཐོས་པ་གཅིག་ནའི་ཚིག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་གསུངས་པ། ཤྲུ། ཤ་ར་

ཨུ། ཟླ་བ་ཡན་ལག་ཀུན་དུ་འགྲོ། །ར་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་འབར། །བྲང་གི་གནས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཤྲུ་ཞེས་བྱ། །ཏ། དེ་ཁོ་ན་ལས་གཉིས་མེད་མཆོག །རྒྱུད་རྣམས་ཀུན་དུ་རྣམ་པར་མཐོང་། །དེ་ཡི་དབུས་སུ་ལྷ་ཆེན་མོ། །དཔའ་བོ་གཉིས་མེད་ཡང་དག་འཕོ། །

མེ། རྣམ་ཤེས་ཡེ་ཤེས་དག་འདུས་པའི། །མཚམས་ཀྱི་འཕོ་བར་གནས་པ་སྟེ། །དེ་ལས་སྔགས་རྣམས་ཡང་དག་བྱུང་། །ལྷ་མོ་དཔལ་མོའི་རང་བཞིན་ཅན། །ཀ༑ ག་བུར་གཟུང་བྱ་གཞན་དུ་ནི། །སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་གྲོང་གཞན་དུ། །འབྱིན་ཅིང་སྡུད་པར་བྱེད་པ་པོ། །དེ་ནི་མྱུར་དུ་འཕོ་

བར་འགྱུར། །སྨི། སྨི་ནི་ཤིན་ཏུ་འདུས་བྱས་ནས། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་ལ་མངོན་ཐོས་པ། །དུ་མའི་ཀུན་སྤྱོད་སྦྱོར་ལྡན་པས། །བྲག་ཆ་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་བྱ། །ཇི་ལྟར་སྒོ་ངའི་ནང་ན་གཟུགས། །འབྱུང་འགྱུར་འཕོ་བར་འགྱུར་བ་ནི། །དེ་བཞིན་སྒོ་རྣམས་ནས་ནི་སྲོག །འཇུག་པ་མེད་ཅིང་

འབྱུང་བའང་མེད། །མ་ཡི་བྷ་གའི་ནང་དུ་ནི། །འདི་ལྟར་ཡེ་ཤེས་འཕོ་བར་འགྱུར། །དེར་ནི་སྒོ་ང་སྐྱེས་པ་ན། །སྲོག་ནི་འགྲོ་དང་འཇུག་མི་འགྱུར། །འཁོར་བར་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་བརྩམ། །རྩེན་པས་འཕོ་བ་རྣམས་ལ་ནི། །འདི་ནི་འབྲེལ་པར་ཤེས་བྱས་ནས། །རྒྱུད་རྣམས་ཀུན་གྱི་རང་

བཞིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་གཟུགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ཀུན་དུ་འགྲོ། །ཁ་དོག་རོ་ལ་སོགས་པས་དམན། །སེམས་ཅན་དགོས་པ་བྱེད་རྒྱུ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །ད་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་གསུངས་པ། ལེའུ་དང་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པར་

གསུངས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གང་ཡིན་པ་འདིར་ལེའུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་སྟོན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མདོར་བསྡུས་པ་དེ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་ལ་སོ་སོར་བྱེད་པ་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དང་པོའི་ངག་དང་ལྷན་ཅིག་མངོན་པར་འབྲེལ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 6b

བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིར་ཡང་མིག་འཕྲུལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ། སླར་ཡང་འདིར་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ། །ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་གཅིག་གིས་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟགས་མཐོང་བ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་

པ་ཕྱེད་དང་བཅས་པས་གསུངས་སོ། །དཔའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱིས་ལེའུ་ལྔ་བཅུ་པ་རྣམས་སུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་གསུངས་སོ། །སླར་ཡང་རྣལ་འབྱོར་མའི་འཁོར་ལོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱིས་ལེའུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་

ཕག་མོ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སུ་གསུངས་སོ། །དབང་པོའི་དྲ་བ་ཅི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་གསུམ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་ཉིད་ཕག་མོའི་གཟུགས་སུ་ཞུགས་ནས་གཟུགས་བརྙན་

ལྟར་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་སྟོན་པ་པོ་འབྲེལ་བ་དང་སྡུད་པ་མོ་ཡང་འདྲི་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་དང་གཉིས་པ་ཕག་མོའི་ལེའུར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རིགས་པ་གསུངས་པའོ། །ལྷ་མོ་རྩེ་གཅིག་ཡིད་ཀྱིས་ཉོན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་ལན་དང་། དེ་བཞིན་

དུ་ལེའུ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རིགས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་དང་དཔའ་བོ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡང་བསྟན་ཏོ། །ཇི་སྲིད་ནཱ་ད་ལས་བྱུང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་

དང་བཅས་པའི་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པར་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཉམས་དང་རོ་མཉམ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་གསུངས་སོ། །སླར་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་རྣམས་ཀྱིས་ལེའུ་ཐམས་ཅད་

དུ་དཔའ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིམ་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་རྙེད་དཀའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་བདུན་རྣམས་ཀྱིས་ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པ་རྣམས་སུ་སྔགས་བཏུ་བའི་རིགས་པས་མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་

เล่ม ๒๐ · หน้า 7a

ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་གསང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ། ཆོས་དང་དགེ་འདུན་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་བདུན་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་གཤིན་རྗེ་

འཇོམས་མའི་བར་དུ་ལེའུ་བཅུ་གཉིས་མདོར་བསྟན་པ་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་རྣམས་སུ་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོས་དྲི་བ་དང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པའི་ལེའུ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་པོ་རྣམས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མིང་བསྟན་

པས་མཁའ་འགྲོ་བསྐྱེད་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་སོ། །ཕྲ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། མཁའ་འགྲོ་མ་ཡི་བདེ་བ་སྟེར། །ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་གཏུམ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱག་རྒྱ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ལེའུ་རྣམས་སུ་དགོས་པ་དང་

བྱེད་པ་དང་ཡེ་ཤེས་མདོར་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་གསུངས་པ་དང་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་སུམ་ཅུ་སོ་བདུན་པའི་བར་དུའོ། །ཐོག་མཐའ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པ་རྣམས་སུ་རབ་གནས་ལ་སོགས་པ་གཉིས་མདོར་བསྟན་པའི་

ཚིག་གསུངས་པའོ། །ཕོ་ཉ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོའི་རང་བཞིན་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ཀྱིས་ལྷ་མོ་ལྗང་གུ་ལ་སོགས་པ་ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པ་དང་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུའི་བར་དུ་

ལས་ཀྱི་ཚོགས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་རྣམས་མདོར་བསྟན་པའི་ཚིག་རྣམས་གསུངས་སོ། །ཆོས་དང་ཆོས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་རྣམས་སུ་གཏོར་མ་དང་འཁོར་ལོ་མཆོད་པ་ཡང་གསུངས་སོ། །དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་

སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཐིག་གདབ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་དབང་བསྐུར་དང་སྦྱིན་སྲེག་གི་ཐབ་རྣམས་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་ཡོན་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པ་རྣམས་སུ་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 7b

སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་ལེའུ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་པ་རྣམས་སུ་མཆོད་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །བདག་དང་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཧེ་རུ་ཀ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་ལེའུ་བཅུ་བདུན་པ་ལ་སོགས་པ་ལེའུ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོ་

རྣམས་ཀྱི་གོ་ཆའི་སྲུང་བ་ཡང་གསུངས་པ་མདོར་བསྟན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་གསུམ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་དུ་ཡན་ལག་རྣམས་གསུངས་པའོ། །དེའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱང་བཅུ་བདུན་ཏེ། དེ་རྣམས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པའི་ཡེ་

ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐོག་མའི་ངག་གིས་ཐམས་ཅད་དང་མངོན་པར་འབྲེལ་བར་བྱའོ། །དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པ་བདུན་རྣམས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔའ་བོ་ཆེན་

པོའི་དབང་ཕྱུག་གིས་ཚིག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་གསུངས་པ། དུས་ནི་དམ་ཚིག་འདུས་ཞེས་བཤད། །སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ལ་སོགས་སྤངས། །སྟོང་ཉིད་ཐུགས་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་ཅན། །བྷ་ག་ཝཱན། བཅོམ་ལྡན་ཐམས་ཅད་གསང་བདག་ཉིད། །དབང་

པོ་ལ་སོགས་རྣམ་པར་སྤངས། །བསྐལ་པ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས། །རང་བཞིན་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གང་། །མ་ཧཱ་བཱི་རེ་ཤྭ་ར། དཔའ་བོའི་དབང་ཕྱུག་ཆེ་སྟོན་པ། །བྷ་གའི་རྣམ་པ་འོད་ཆེན་པོ། །ཆོས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་ཉིད། །རྟོག་པ་བསལ་ཕྱིར་དཔའ་བོ་སྟེ། །དབང་

ཕྱུག་མཆོག་ཏུ་གཉིས་སུ་མེད། །རང་གི་མཚན་ཉིད་སྒྱུ་མའི་གཟུགས། །ལས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་བྱེད། །བདེན་དང་མི་བདེན་སྤངས་པའོ། །སླར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རེ་རེའི་བཤད་པ་གསུངས་པ། ས། ཆོས་ཀུན་བདག་ཉིད་སྐྱེ་བའི་གཟུགས། །ལུས་སོགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་

ལེགས། །ཁྲག་འཐུང་ཆོས་བདག་མེད་པ་ནི། །ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པའོ། །མ། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་རོས་གང་བ། །གང་ཟག་གམ་ནི་བདག་མེད་པ། །སོ་སོ་སོ་སོར་རྟགས་རྣམས་སུ། །མངོན་པར་བརྗོད་ལས་བཅུད་ལེན་ནོ། །ཡེ། གང་ཞིག་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི། །

เล่ม ๒๐ · หน้า 8a

མཐའ་ཡི་བར་དུ་ལེགས་པར་བཤད། །དུས་ནི་ཐོབ་བྱ་རྫོགས་པ་དང་། །གོ་འཕང་གཅིག་པར་ངེས་བཤད་དོ། །བྷ། སྲིད་དང་མྱང་འདས་ཟུང་ཞུགས་ནས། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་འགྱུར། །ནང་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་རུ། །བྱས་ནས་ཡུལ་ནི་བཟའ་བར་བྱ། །ག །

ནམ་མཁའ་ཀུན་དུ་གཡོགས་པ་ལས། །མཐའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྒོ་བཞི་པོ། །དེ་རྣམས་ཀུན་དུ་གང་རིགས་པ། །དེ་ཡི་རིགས་པས་བཅོམ་ལྡན་ནང་། །ཝཱན། ཡང་དག་མཐའ་ཡི་དབུས་སུ་ནི། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་དེ་དང་ལྡན། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ། །དེ་ཡང་དེར་

བཞུགས་ཤེས་རབ་ཅན། །མ། ཡིད་བཟང་མཛེས་མའི་དབུས་སུ་ནི། །ཐིག་ལེའི་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་གནས། །རྩ་རྣམས་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པ་སྟེ། །ཕག་མོ་ལ་སོགས་རང་མཚན་ཉིད། །ཧཱ། རང་གི་སྐྱེ་གནས་སུ་འབབ་དག །ཧཱ་ལས་རང་གི་ནང་དུ་འོངས། །མགོ་བོའི་གནས་སུ་གནས་

པའི་རླུང་། །རེག་པར་གྱུར་པས་ངེས་པར་ཐིམ། །བཱི། བྲལ་བའི་བདེ་བར་ཞུགས་པ་སྟེ། །བཅོམ་ལྡན་མཁའ་འགྲོ་འདོད་པའོ། །མཁའ་འགྲོ་མ་ཀུན་ངོ་བོ་དག །ཡེ་ཤེས་ཤེས་བྱ་གཉིས་མེད་དྲན། །རེ། ལུས་ཀྱི་མངལ་ནི་ཡོངས་གང་བར། །བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོས་བགྲོད་བྱ་བ། །ངེས་

པར་རང་བཞིན་ལས་འདིར་སྐྱེས། །རྣལ་འབྱོར་ཡེ་ཤེས་ཕ་རོལ་འགྲོ། །ཤྭ། དབུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་རྟག་པ་པོ། །ཁམས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་རང་བཞིན་དཔལ། །འདི་ནི་དཔའ་བོའི་དབང་ཕྱུག་བརྗོད། །ར། རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན་ནང་དུ་སེམས། །ཐིམ་པར་

གྱུར་པར་འགྲོ་བར་གྱིས། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་སྐུར་འགྱུར་ཏེ། །རྒྱ་མཚོ་མཆོག་རྨད་བྱུང་བ་ཡི། །ཡང་དེ་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ངེས་པའི་ཚིག་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་འདིར་མདོར་བསྡུས་པས་བཤད་དེ། རྒྱ་ཆེ་བར་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བས་སོ། །ད་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བཤད་པར་གསུངས་

པ། འདིར་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་ཚིག་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་སྟེ་དེ་ཡང་ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པར་གསུངས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ལེའུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཉིད་དང་པོ་དེ་རྣམས་སུ་ཡང་གནས་པ་སྟེ། འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་

เล่ม ๒๐ · หน้า 8b

བདག་ཉིད་ཀྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་དང་དཀྱིལ་འཁོར་པ་ཡང་ལེའུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་རང་གི་གཙོ་བོའི་འཁོར་ལོའི་བདག་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་དེ་རྣམས་སུ་ཕྲ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བས་ནང་དང་ནང་རྣམས་སུ་གནས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དུས་བཞི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་བཟང་པོའི་དུས་འདི་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའོ། །དེ་ལྟར་

བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་མངོན་པར་གནས་པ་ཅན་མཁའ་འགྲོ་སྡོམ་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །ད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་ཚིག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་གསུངས་པ། ས། ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་བདེ་

བདག་ཉིད། །མཐར་ཐུག་བདེ་བ་བརྗོད་པ་པོ། །དེ་ལས་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད། །དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དྲན། །རྦ། བག་ཆགས་ཀྱང་ནི་མེད་པ་ཡི། །ཆ་ཤས་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་གནས། །ཡང་དག་བདག་མེད་དབུས་རྣམས་སུ། །བརྗོད་བྱ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཏ། དེ་ཡི་

དུས་སུ་གྱུར་པའི་དུས། །དུས་བཞི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་བཅུ་བདུན་བཤད་པ་རྣམས། །རེ་རེ་ལ་ནི་བཞི་བཞིའོ། །ཐཱ། དགའ་བ་བཞི་ལ་བཅུ་དྲུག་ཏུ། །རིམ་པ་ཇི་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །ཐམས་ཅད་དགའ་བ་བཟང་པོ་སོགས། །དེ་ནི་རིམ་པ་བཅུ་བདུན་པའོ། །ག༑

དེ་རྣམས་སུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། །རྫོགས་ལྡན་གསུམ་གཉིས་རྩོད་ལྡན་འདོད། །དེ་རྣམས་དབུས་སུ་སེམས་གང་ཞིག །དེ་སེམས་མཆོག་ཏུ་གཉིས་མེད་དོ། །ཏ། དེར་ནི་ངེས་པར་ཆོས་བྱ་སྟེ། །མདོ་སྡེ་དྲུག་མཐའ་དབུ་མའོ། །བརྟན་པ་ལ་སོགས་ཡོངས་བྱུང་བ། །བགྲོད་

བཞིན་དུ་ནི་མི་བདེན་འགྱུར། །བཱི། དབང་པོ་ལ་སོགས་ཡིད་བདག་ཉིད། །རྟག་ཏུ་རིགས་པས་བལྟ་བར་བྱ། །བར་དུ་སོན་པ་ཡི་ནི་སེམས། །གཉིས་མེད་མཆོག་ཏུ་བརྗོད་པའོ། །ར༑ རྣལ་འབྱོར་ཀུན་ལ་རོལ་བར་འགྱུར། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་རྩོད་དུས་སོན། །གསུམ་པ་

དང་པོ་བཞི་པ་ནི། །གཉིས་ལྡན་གསུམ་ལྡན་རྫོགས་རིམ་པས། །ཀཱ། ལུས་རྗེས་དྲན་པ་ཞེས་སོགས་པ། །དུས་དང་དུས་ཀུན་དུ་འཇུག་བྱ། །ས་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་བཞི་པོ། །ཡོན་ཏན་རེ་རེ་རེ་རེ་འཕྲོག །ཡ། གང་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་ཀུན་ལ། །བསྒོམས་པས་ཆ་ཤས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 9a

བརླག་པར་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་ནང་བདག་ཉིད་དུས་རྣམས། །བྱ་བ་ཕྱོགས་འདིར་ཕྲ་བ་འཇུག །བཱཀ༑ གང་གི་ངག་ནི་ཀུན་བདེ་བ། །དེ་ཡིས་ཕྱི་དུས་ནི་རྗེས་དྲན། །སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུས་དུས་སུ། །འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱིས་འཇུག་པའོ། །ཙིཏ། བསམ་

མེད་དེ་ཡི་ལམ་ཐམས་ཅད། །དོན་ཡོད་མཐོང་ཕྱིར་ཐོབ་པར་འགྱུར། །གང་དུ་བསམ་པ་ཡི་ནི་ཆོས། །དེ་མི་བདེན་པ་མཆོག་རྨད་བྱུང་། །ཏ། དེ་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀུན་བདག་ཉིད། །ཆོས་ཉིད་ཡུལ་དང་གཉིས་སུ་མེད། །བརྗོད་བྱ་ཡང་དག་རྟོགས་བྱས་ནས། །ལེའུ་དུམ་བུ་

ཀུན་དུ་སོན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་དགོས་པའི་ལྷག་མ་འཆད་པར་འགྱུར་བས་གོ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་བྷ་ག་རྣམས་གསུངས་པ། རྣལ་འབྱོར་མའི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིར་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྷ་ག་རྣམས་

ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་རང་གི་ལེའུ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་མིང་གི་ཡི་གེ་མདོར་བསྟན་པ་བཤད་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པའི་ལེའུ་རྣམས་སུ་གསུངས་པ། ཡུལ་དང་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ནི། །ལྟེ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རབ་ཞུགས། །སྟེང་བལྟས་པ་ཡི་རླུང་རྒྱུ་བ། །

སྤྱི་བོར་རྡོ་རྗེའི་གུར་དུའོ། །འདོད་ཆགས་ཉི་མའི་དབུས་སུ་ནི། །སྐད་ཅིག་གིས་ནི་སྤྲུལ་ཐིམ་འགྱུར། །དེ་རུ་སྐྱེས་པའི་ཕག་མོ་ནི། །བྷ་གའི་ལིང་ག་ཡིད་ལས་བྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་མིང་གི་ཡི་གེ་རྒྱུད་དུ་བཤད་པ་སྟེ། གཅིག་ཏུ་ན་

རྣལ་འབྱོར་མའི་བཤད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔའ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དང་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དང་གནས་དང་ཉེ་བའི་གནས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་གི་ཡི་གེ་རྣམས་གསུངས་པའོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་དང་འདུ་ཤེས་པ་ཉིད་

ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་པའོ། །འདིར་ནི་མིང་གི་ཡི་གེ་ཉིད་དོན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དོ། །ཡང་ཡི་གེའི་དོན་རྣམས་ལས་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཀྱི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་པོའི་འབྲེལ་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་བྷ་ག་རྣམས་དེ་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་

เล่ม ๒๐ · หน้า 9b

པར་འགྱུར་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ཐོང་ཤིག །ཅིའི་ཕྱིར་འདིར་གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་མེད་པ་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མིང་ཙམ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་སྟོན་པས་མཚན་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་འཁྲུལ་པའི་

མཚན་མ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐོང་ཤིག །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དག་པ་དེ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དག་པའོ། །དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་མཁའ་འགྲོ་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་སེམས་དཔར་བརྗོད་དེ། འདོན་

པའི་བྱེ་བྲག་ལས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་མའི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་མིང་ཚིག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་གསུངས་པའོ། །ཡོ། རྣལ་འབྱོར་པས་དངོས་གང་དྲན་པ། །དེ་ནི་

མྱུར་དུ་ཡུལ་ལ་འགྲོ། །མ་དག་པས་མི་ཤེས་ཉིད་འགྱུར། །དག་པས་ཤེས་པ་ཉིད་ཐོབ་འགྱུར། །གི། ཆགས་ལྡན་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །དག་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་འདོད། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་སྦྱོར་བ་ཡིས། །སྲིད་པ་སླར་ཡང་བརླག་པར་བྱེད། །ནྱ། གང་ཕྱིར་འོད་གསལ་རྣམ་པ་ཡིས། །

སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་རང་བཞིན་སྦྱར། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །རང་བཞིན་སྒྱུ་མ་ཆེན་པོར་འཁྲུངས། །བྷ། དུས་བཞི་ཡི་ནི་ངེས་པ་ཡིས། །གང་ཕྱིར་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོར་གནས། །བདེན་ཞིང་མི་བདེན་མ་ཡིན་པ། །རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བལྟ་བར་བགྱི། །གོ། །དུས་

དང་དུས་སུ་གཟུགས་དགོད་བྱ། །སེམས་ཅན་གཟུགས་གང་ལ་སྤྱོད་པ། །གཟུགས་དེ་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས། །ཞུགས་པ་དྲི་ཟ་དང་ནི་མཚུངས། །ཥྚུ། བུ་དང་ཕ་ཞེས་ད་ལྟ་ནི། །རང་བཞིན་མེད་དེ་དུས་གཟུགས་ཅན། །གཟུགས་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་སྟེ། །དབང་པོ་ཡི་ནི་གཞུ་

དང་འདྲ། །མཁའ་དབྱིངས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །ཡོངས་སུ་གང་བར་རྣམ་པར་མཚོན། །སྐྱེས་པ་དང་ནི་འགལ་འགྱུར་ཏེ། །སྨིག་རྒྱུ་ཡི་ནི་ཆུ་དང་མཚུངས། །སྐྱེ་གནས་དེ་བཞིན་དུ་བཤད་དེ། །རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར། །འདུ་ཤེས་སྐྱེ་གནས་དེ་སྐྱེ་སྟེ། །སྐྱེ་གནས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 10a

དེར་ནི་ངེས་མི་གནས། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྩེན་པའི་ཚིག་གིས་བཤད་པ་བརྗོད་པ་གང་། རྣལ་འབྱོར་མ་དང་དཔའ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་དང་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ། རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་

ཐམས་ཅད་དུ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་རོལ་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །རྩེན་པ་ནི་ཡང་འདིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚིག་ཏུ་འདིར་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་རྩེན་པ་དང་རྩེན་པར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གཉིས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་

འདས་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པའི་ཚིག་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཞེ་ན། འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འདིར་གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་

རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་གཞུང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་མིང་དང་འདུ་ཤེས་ཙམ་ཡང་གསུངས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡིག་འབྲུ་ལ་རྟོན་པ་མ་ཡིན་པར་གནས་པར་བྱ་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དོན་ལ་རྟོན་པར་གནས་པར་བྱའོ། །རིགས་པ་འདིས་འདིར་ཡང་དོན་ལ་རྟོན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡི་གེ་རྣམས་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདིར་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དང་། རྩེན་པའི་ཚིག་ནི་དོན་ལ་རྟོན་པ་ཉིད་དུ་གོ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་

བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་རྩེན་པའི་གནས་སུ་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དེའི་དུས་སུ་རང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པའི་ཚིག་བཤད་པ། ཀྲཱི། ཀྲཱི་ཡིག་རྩ་རྣམས་ཐམས་

ཅད་ཀྱི། །བུ་ག་གང་དེ་རྣལ་འབྱོར་མ། །དེ་རྣམས་དབུས་སུ་བདེ་ཆེན་པོ། །དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སུ་བརྗོད། །ཌི། ཌི་ཡིག་རྩ་ཡི་འཁོར་ལོ་རུ། །དངོས་པོ་རེ་རེ་གནས་པ་ཡིན། །དངོས་པོ་མཆོག་ཏུ་ཞི་བའི་གནས། །ཡང་དག་རིགས་པ་ཡི་ནི་གཟུགས། །ཏ། སྣ་ཚོགས་གོ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 10b

འཕང་ལས་འབྲེལ་པ། །དེ་དང་དེར་ནི་གནས་པ་ཆེ། །དེར་ནི་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་དོ། །བདག་བྱིན་བརླབ་པ་བསྒོམ་པར་གྱིས། །ཝཱན། དེ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་འདི་ཀུན། །བདེ་མཆོག་རྣལ་འབྱོར་གཅིག་བྱས་ནས། །བདེ་ཆེན་ལ་སོགས་མི་རྣམས་ཀྱིས། །དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་

བཙལ་བར་གྱིས། །དེ་ཡི་གཟུགས་སུ་དེ་སྐྱེ་འགྱུར། །རང་གི་མཚན་ཉིད་རྒྱུ་སོགས་སོ། །འདི་ནི་རིག་པ་མདོར་བསྡུས་པའོ། །རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་ནི། །དགོས་པ་ལ་སོགས་བཤད་པ་ནི། །རྒྱུད་རྣམས་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པ། །བྱིས་པའི་

རྣལ་འབྱོར་གྱིས་མ་ཤེས། །སླར་ཡང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པ་སློབ་དཔོན་དུ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་བརྗོད་དེ། འདིར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ལས་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་གི་ཚོགས་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ཚིག་རྣམས་ལ་རྣལ་འབྱོར་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོས་པ་དང་བྱེད་པར་འདོགས་པ་གསང་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །རྒྱུད་ཀྱི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་

པའོ། །མཆོད་པ་དང་མཆོད་པར་བྱ་བ་དང་སྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་གཏོར་མ་དང་སྦྱིན་སྲེག་གི་ལས་ཀྱི་ཆོ་གས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང་ལས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་ཡང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཏེ་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །

ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པ་དཔའ་བོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་དང་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཆོ་ག་བྱེད་པ་དང་མིང་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ལས་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་མ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་རང་གི་ཆུ་སྐྱེས་ལ་ཤིན་ཏུ་རོལ་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །དེ་རྣམས་

ཀྱི་གཉིས་ཀྱིས་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །དེ་ཡང་སྐུ་བཞི་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཉམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པས་དགོས་པའོ། །སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་འོད་གསལ་བའི་ཚུལ་ལ་སྤྱོད་པས་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་

เล่ม ๒๐ · หน้า 11a

རྒྱུད་ཐམས་ཅད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཆེན་མོའི་ངེས་པ་བརྗོད་པ་འབུམ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་པ་ལས་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཆུང་ངུ་འདི་ཡིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་

གྱི་ཞལ་ལས་གང་རྒྱུད་ཆུང་ངུ་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་རྒྱ་ཆེ་བས་འཆད་པས་ན་འབྲེལ་པའོ། །རྩོད་པའི་དུས་སུ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་ཐོས་པ་ཆུང་བ་རྣམས་དང་བློ་དམན་པ་རྣམས་དང་བསྡུས་པ་ཡིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་འདོད་པ་དེ་རྣམས་ལ་རྒྱུད་ཆུང་ངུ་གསུངས་པ་ནི་དགོས་པའོ། །སླར་ཡང་སྡུད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྡུས་

ཏེ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཕྱིན་ཆད་ཀྱི་དུས་སམ་སྙིགས་མ་ལྔ་རྣམས་སུ་ཡང་རུང་སེམས་ཅན་བླ་མ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བ་དང་བྲལ་བ་དཔྱོད་པ་པོར་གྱུར་པ་གང་སུ་ཡང་རུང་བ་རྣམས་རང་གི་འདོད་པ་རྒྱུད་ཆུང་ངུ་འདི་མཐོང་བ་དང་རེག་པ་དང་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་

དགོས་པའི་དགོས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱིས་མིང་དུ་འདོགས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུད་བསྟན་པ་ནི་སྒྲ་བརྙན་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་

ཀྱིས་དགོས་པ་དང་བྱེད་པ་གཉིས་ངེས་པར་གསུངས་པ་ལས་སྨྲ་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །བསྟན་པ་དང་བསྟན་པར་བྱ་བ་དག་ལས་གང་ནུས་པའི་གནས་སྐབས་སྐྱེས་པ་ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པ་དག་ལས་རྣལ་

འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་མཆོག་ཏུ་གཉིས་སུ་མེད་པས་བདེ་བ་དམ་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་རྣམ་པར་འཕྲོ་བ་ལས་དགོས་པའོ། །དགོས་པར་མ་ཟད་དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་

རྣམས་བསྟན་པས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པ་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་བསྡུས་པ་དགའ་བ་བཞིར་ཆུད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་མཐར་ཐུག་པར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ཆུད་པ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་སྤངས་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དེ་ཡང་རྗོད་པར་

เล่ม ๒๐ · หน้า 11b

བྱེད་པའོ། །དེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱེ་བར་བྱ་བ་དང་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལས་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཐའ་དག་ཉེ་བར་འདོགས་པ་ཉིད་ལས་འབྲེལ་པའོ། །ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པར་ལྟུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་གཞུག་པའི་དོན་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་

སེམས་ཀྱི་བསམ་པས་ལས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་རིགས་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་པའི་རོ་མྱང་བ་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །སླར་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལེའུ་ཐམས་ཅད་དམ་དུམ་བུ་ཡང་རུང་རྒྱུད་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །

བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་དབང་ཕྱུག་མ་རྣམས་ཀྱི་ལེའུ་ཐམས་ཅད་དུ་གཙོ་བོ་དང་དཀྱིལ་འཁོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པ་དེར་བཤད་དོ། །བསྲུབ་པ་དང་སྲུབས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི་འབྲེལ་པའོ། །

དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་རྣམས་ཡན་ལག་དྲུག་གི་རིམ་པས་བྱེད་པ་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བས་ཕྱག་རྒྱའི་དངོས་གྲུབ་ཏུ་ཆུད་པ་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་ལ་སོགས་པ་དང་གནས་དང་ཉེ་བའི་གནས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་

ཀྱི་རྩ་རྣམས་ཀྱི་མིང་དེ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །རླུང་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་འདུས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རབ་ཏུ་འབབ་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་བླ་མའི་གདམས་ངག་གིས་གང་སྟེང་དུ་ལོག་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མཐའ་དང་བྲལ་བ་ཁམས་

བཞི་རྣམས་ཀྱི་ཐིམ་པ་ཉིད་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའམ་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་པོ་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པ་ཞེས་བྱ་བར་བྱས་ནས་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་གཞུང་

གི་ཚོགས་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟེན་ཏེ། གཞུང་དེ་རྣམས་ཀྱི་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་སྟེ་བརྟེན་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ལེན་པ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་རྣམས་ཀྱི་ལས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡན་

เล่ม ๒๐ · หน้า 12a

ལག་བཅུ་བདུན་འབྲེལ་པ་ལས་དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །བགྲོད་པར་བྱ་བ་དང་བགྲོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་དང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མཆོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་དེ་ནི་དགོས་པའོ། །དོན་དམ་པའི་སངས་རྒྱས་

ཉིད་འགུགས་པ་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱ་བ་དང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་པའི་དོན་བྱེད་པ་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །གལ་ཏེ་འདིར་དེ་སྙེད་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དུ་མའི་དགོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བཤད་དེ། དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་རྗོད་པར་

བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་ན་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འདི་ལ་སྨྲས་པ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བ་གླེན་པ་ཐོས་པ་ཆུང་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་མ་སོན་པ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་

ངན་པས་ཆོས་བསྟན་པ་རང་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མི་དཔྱོད་པ་སྡང་བའི་བསམ་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་དེ་ལྟར་ཏེ། འོན་ཀྱང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ་ངེས་པར་གཅིག་ཏུ་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཕན་པ་ཤེས་རབ་

དང་ལྡན་པ་གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྐྱེད་པ་རང་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྐྱེད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་གསུངས་པ། དགེ་སློང་དག་ངའི་ཆོས་སྟོན་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་

པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉན་པར་འགྱུར། ཐོས་ཏེ་གནས་ལ་སྡུད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དུ་མའི་དོན་ཡང་དག་པར་རིག་གོ། །ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་བླ་མ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་སྔགས་ལས་སྐྱེས་པ་དང་གནས་

ལས་སྐྱེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་ཞིང་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་སྣ་ཚོགས་ལས་སེམས་ཅན་སྣོད་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་གང་དང་གང་ལ་གང་ཞིག་སོ་སོར་བསྟན་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དེ་དང་དེ་ལ་སྤྱན་རས་ཀྱིས་གཟིགས་ཤིང་རེག་པའམ་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་རྣམས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 12b

ཀྱིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་བལྟས་པ་ན་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ན་རྣམ་པར་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲ་ཐོས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བས་གཉིས་ཀ་ལ་རེག་པ་བསྐྱེད་དོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དྲི་ཡང་སྣོམ་མོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལྕེས་རོ་ཡང་

མྱང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཟའོ། །སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །ཟག་པ་ཟད་པ་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེའོ། །འདིར་ཡང་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་སེང་གེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཆོས་དང་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་གསུངས་སོ། །སེམས་

ཅན་དེ་དང་དེའི་རིགས་ཅན་རྣམས་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་དོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་པར་བསྡུ་བ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །འདིར་གལ་ཏེ་དེ་སྲིད་སྐྱོན་མེད་ཀྱང་།

དེའི་ཚེ་འདིར་སློབ་དཔོན་དུ་མའི་དགོངས་པ་འདིར་བཅུག་པ་དེ་ལ་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །སྨྲས་པ། ཕྱི་མའི་ཚེ་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་གང་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་གོ་འཕང་ལ་གནས་པའི་སློབ་དཔོན་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སློབ་མ་སྣ་ཚོགས་ལ་གནས་པའི་དགོངས་པ་རྣམས་

ཀྱི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་གཅིག་ལ་གཅིག་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཡིད་མི་ཆེས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བཅུག་པའི་དོན་ཏོ། །གཞུང་འདིར་བྱས་པའི་སློབ་དཔོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བཞེད་པ་གསུངས་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཅིག་ཅར་དུ་

རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན། གང་དང་གང་ལ་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་བསམས་པ་དེ་དང་དེ་ལ་འདི་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་གལ་ཏེ་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་། བསྲེགས་བཅད་བདར་བའི་གསེར་བཞིན་དུ། །དགེ་སློང་དག་གམ་མཁས་

པ་ཡིས། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་ནས་བླ་མའི་བཀའ། །བླང་བར་བྱ་ཡི་གུས་ཕྱིར་མིན། །ཞེས་བྱ་བས་སྐྱོན་མེད་དོ། །ད་ནི་འདི་སྐད་བདག་གིས་ནས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བར་དུ་ཡན་ལག་བཅུ་བདུན་རྣམས་ཀྱིས་འཆད་པར་བྱེད་པ་སྨྲས་པ། དེ་ལ་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 13a

གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔའ་བོ་ཆེན་པོའི་དབང་ཕྱུག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔའ་བོའི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྣལ་འབྱོར་མའི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ཉིད་མངོན་པར་

རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཆོས་མདོར་བསྟན་པར་གྱུར་ཏེ་སྟོན་པ་པོ་ལས་ཐོས་པར་སྡུད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐོས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྡུད་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་གིས་ཐོས་པ་སྟེ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྒྱུད་ནས་ཐོས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་དང་

བ་མ་ཡིན་པས་འདིའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ཐོས་པ་ཉིད་གསུངས་པ། རང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྟོན་པ་ལས་ཐོས་ཀྱི་ཡང་གཞན་ལས་སམ་གཅིག་ཐོས་ནས་དེ་དག་ལས་བདག་ལ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དངོས་ལས་ཐོས་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དྲན་པ་

མེད་ཅིང་གསུང་ལ་བསྣན་པ་དང་ཕྲི་བ་ཡོད་ན་ཡང་དག་པའི་བསྡུས་པར་མི་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ཉིད་གསུངས་པ། འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དང་ཡི་གེ་འདི་ཉིད་དང་། ཚིག་དང་ངག་དང་གླེང་གཞི་དང་གནས་སྐབས་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་བདག་གིས་ཐོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་

བཞིན་དུ་སྡུད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཐོས་པ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྡུད་པར་འགྱུར་བ་དང་མི་དྲན་པ་ལས་སམ། ཐ་མལ་པ་ལ་སོགས་པ་གྱ་ཚོམ་ལས་ཀྱང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བྱས་ནས། འདི་སྐད་ཀྱི་སྒྲ་ཉིད་ཀྱིས་གླེང་གཞིའི་སྐབས་ཀྱི་མདོ་ཉེ་བར་

བསྡུ་བ་ལ་སོགས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་གནང་བ་ཞེས་བྱ་བར་གོ་བར་བྱའོ། །ཆོས་བསྟན་པ་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆེད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་འཁོར་འདུས་པ་ན་སྟོན་ཅིང་བཞུགས་པ་ནི་གླེང་གཞིའོ། །དེ་གསུངས་པའི་

དུས་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དུས་གཅིག་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །དུས་ནི་དུས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དྲུག་གི་སྐལ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གསུངས་པ། དབང་ཕྱུག་ཡེ་ཤེས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 13b

གྲགས་པ་དང་། །དཔལ་དང་གཟུགས་ཀྱི་དོན་དང་ནི། །རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་ཕུན་ཚོགས་པ། །དྲུག་རྣམས་སྐལ་བ་ཞེས་བྱར་དྲན། །ཞེས་སོ། །འདི་ལ་སྐལ་པ་དང་ལྡན་པས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དབང་ཕྱུག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་

ཅད་རབ་ཏུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དབང་དུ་མ་གྱུར་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངའ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གྲགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟེ་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་པས་

ཕྱོགས་མཚམས་རྣམས་སུ་གྲགས་པར་གྱུར་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་དཔེ་མེད་པའི་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་

རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་སྐུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །བརྩོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་འབད་པ་ཉམས་སུ་བཞེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འདིར་ཅི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་དུས་ཀྱི་སྟོན་པ་པོས་ཤེས་ནས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་རྩེན་པ་

དང་ལྡན་པས་བཞུགས་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་ཏེ་བི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཧ་ར་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སྤྱོད་པས་བཞུགས་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པའོ། །དེ་འདི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཞུགས་པ་བཞི་

གསུངས་ཏེ། ལྷག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྐུའི་ཕྲིན་ལས་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་དེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་བཞུགས་པའོ། །གསུང་གི་ཕྲིན་ལས་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་ནི་ཆོས་སྟོན་པས་བཞུགས་པའོ། །ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་གང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་

པར་ཞུགས་པས་རང་བཞིན་གྱིས་མཉམ་པར་གཞག་པ་ནི་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་བཞུགས་པའོ། །ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་གཟིགས་པས་ལྷ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་འོངས་པས་ཀྱང་ནང་དུ་ཡང་དག་འཇོག་ལ་བཞུགས་པའོ། །དེ་ཡང་བཞུགས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 14a

པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་པའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ། དཔའ་བོ་ཆེན་པོ་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་རྒྱལ་བའི་ཕྱིར་དཔའ་བོའམ། རང་གི་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་

པས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་ས་བརྙེས་པར་གྱུར་པས་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་གི་དོན་མཛད་པ་ཡང་ངོ་། །དེ་གོམས་པས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པའི་བག་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གསུམ་དང་དྲུག་དང་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམས་སུ་གནས་པ་རྣམས་

ཀྱི་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་དབང་ཕྱུག་སྟེ། དཔའ་བོ་ཆེན་པོའི་དབང་ཕྱུག་དེ་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །འདི་ལ་ཡང་འཁོར་ལོ་གསུམ་ནི་ཐུགས་ཀྱིས་སོ། །འཁོར་ལོ་དྲུག་ནི་གསུང་གིའོ། །འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་ནི་སྐུའི་སྟེ་དེ་ལྟར་སྐུ་

གསུང་ཐུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམས་སུ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་དུ་བཞུགས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི་དེ་བཞིན་དུ་

གསུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དོན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གསུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པའི་ཚིག་གི་རིགས་པས་རྟར་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྣམས་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་པོའི་དོན་དམ་པ་

སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་གྲུ་གསུམ་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཡང་དཔའ་བོའི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཡིས། །གྲུ་གསུམ་དུ་ནི་རྣམ་པར་བསྒོམ། །ཞེས་བྱ་བའི་གསུང་གིས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་མའི་བྷ་ག་རྣམས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།

མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་སོགས་པ་རིག་མ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་དེ་རྣམས་ཀྱི་བྷ་ག་རྣམས་ནི་པདྨོ་རྣམས་ཏེ་དེ་ཉིད་སྙིང་པོའོ། །འདི་བུད་མེད་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོའི་བྱེ་བྲག་སྟེ། ནུ་མ་དང་གདོང་ལ་སོགས་པ་དང་གོས་ཀྱི་དབྱེ་བས་སོ། །སྐྱེ་གནས་རང་བཞིན་ཉིད་ཤེས་རབ་ཅེས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 14b

བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་དེའི་རྡོ་རྗེ་བཙུན་མོའི་བྷ་ག་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་རྣམས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྩེན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་

འབྱུང་གནས་ཀྱི་ནང་དུ་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་གྲོང་ཁྱེར་ན་ཕྱུག་པོ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་དབུས་ཀྱི་ཁང་བཟངས་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་དོན་དུ་དེ་རྣམས་སུ་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན། རྣལ་འབྱོར་མའི་གསང་བ་ཆེན་པོ་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་བསྟན་པར་བྱའོ་

ཞེས་འཆད་པ་ལས་དེ་ལ་དབང་བར་གྱུར་པ་རྣམས་དགུག་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །གང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྩེན་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་པར་གསུངས་པ། ཕག་མོ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་མ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་རྣམས་དང་དེ་བཞིན་དུ་ཐོད་པའི་དུམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དཔའ་བོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་དང་ཡང་ཐབས་ཅིག་སྟེ་

གཞན་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་སྟོང་རྣམས་དང་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་རི་རབ་ཀྱི་རྡུལ་གྱི་ཚད་ཀྱི་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་དབང་ཕྱུག་མ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་བཞུགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེར་དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་དབང་ཕྱུག་མ་རྣམས་དང་

ལྷན་ཅིག་བསྡུ་བ་བྱས་ནས་ཨ་ཝ་དྷཱུ་ཏཱི་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་བཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གནས་དེ་རྣམས་སུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བས་མཚན་མ་བཅུ་བཞི་མཐོང་བ་ནི་རང་གི་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། དེ་ཡང་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་ཚིགས་སུ་

བཅད་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་དངོས་སུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ། དབང་པོའི་དྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དབང་པོ་ནི་དོན་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་རབ་ཏུ་འབབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་གང་

གིས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་གི་ཐེག་པ་མཐོང་བ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་བརྙེས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དྲ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པར་གྱུར་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་དབང་ཕྱུག་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་གཟིགས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 15a

པའོ། །འདི་ནི་མཚན་མ་དང་པོའོ། །གཉིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ། དྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གང་སྔོན་དུ་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཏེ་བསྡུ་བ་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་དང་། འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་ཐམས་ཅད་

དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ་མཚན་མ་གཉིས་པའོ། །དེ་ནས་གསུམ་པ་གསུངས་པ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རིགས་པ་འདིས་བདག་ལས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་དང་བདག་གི་རྣམ་པར་ཡང་དག་པར་གནས་པ་དང་མ་ལུས་པ་བདག་གིས་རང་བཞིན་དུ་

མཐོང་སྟེ་བདག་གི་དེ་སྙིང་པོའོ། །དེ་ནས་ཡང་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པའི་རང་བཞིན་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བའི་བདེ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ཡང་བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པ་སངས་རྒྱས་

ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་བཅས་པ་དང་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་གཉིས་ཏེ། དེ་ཡང་ཕུང་པོ་དང་བཅས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིའོ། །ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་

སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་མཚན་ཉིད་དེ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞི་པའོ། །བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལྟར་མཐོང་བའི་སྒྲས་ལྷའི་དབང་པོས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་གི་བདག་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་

དེ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་གཟིགས་པ་ལས་གྲངས་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བ་མཛད་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ཏིལ་གྱི་གང་བུ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་བ་དང་རྒྱལ་བའི་སྲས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འདི་

ནི་ཚིག་ལྔ་པའོ། །ཚིག་འདིས་རྐང་པ་དྲུག་རྣམས་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་དུ་གསུངས་པའི་མཚན་མ་དྲུག་པོ་བཞི་རྣམས་དང་བཅས་པས་མཚན་མ་བཅུར་འགྱུར་རོ། །གཞན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ། འཁོར་བ་དང་ནི་རྣམ་པར་བྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་འཁོར་བ་ནི་སྔོན་

เล่ม ๒๐ · หน้า 15b

དུ་བཤད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་བྲལ་བས་འཁོར་བ་དེར་ཡང་དག་པར་འཁོར་བས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དབང་པོའི་དྲ་བ་དང་མཉམ་པས་དབྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་

མཚན་མ་བཅུ་གཅིག་པའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བ་དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཁོངས་སུ་སོན་པ་སྟེ་མི་བདེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་བ་ནི་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་བཅུ་གཉིས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སོ་སོར་སྒྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་

འདས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱུང་བ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དང་རིགས་ཏེ་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་གྲངས་མེད་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མེད་པའོ། །གཞུ་རྣམས་ཀྱིས་མདའ་

ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཆོག་ཏུ་ཞི་བ་དང་གཙོ་བོ་དང་སྙིང་པོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་མཚན་མ་བཅུ་གསུམ་པའོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བའི་ཕྱིར་ལྷག་མ་ནམ་མཁའ་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་དང་དེ་ཉིད་བཞི་

པ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པའོ། །བཅུ་བཞི་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ། དེའི་དབུས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབུས་རྣམས་སུ་སྟེ་ལྔ་པའི་དོན་གྱི་གཉིས་པའོ། །མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་

དབུས་སུ་དེ་ལས་སྐུ་ཆེན་པོ་ཞེས་སོ། །གང་གི་ཚེ་དབང་པོའི་གཞུ་ནམ་མཁའ་ལ་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཟུགས་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་སོན་པ་དང་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་དང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །སླར་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་རྣམ་པར་

བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ཀྱང་དེར་གཟིགས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷའི་དབང་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་དེ་ལས་རང་མཁྱེན་པར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་སྦྱོར་བས་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱིས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 16a

ལྷ་རྫས་ཀྱི་དབང་པོ་ཉིད་གྲུབ་པའོ། །དེས་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་ཕྱིར་བདག་ཀྱང་རིག་སྟེ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་གཟུགས་མཐོང་བ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་མཚན་མ་

བཅུ་བཞི་པ་སྟེ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་རྣམས་མཐོང་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ལས་སྣང་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའོ། །སྐུ་དེ་དག་ལ་ནི་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་སྟོན་པ་པོ་དག་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་

དང་ཆོས་ཉིད་དག་གི་མཚན་ཉིད་རང་གིས་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་བྱུང་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རང་བྱུང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་དང་བདག་གི་བ་དང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་

མ་ཡིན་ནོ། །མུ་སྟེགས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་། དྲག་པོས་གྲོང་ཁྱེར་སུམ་བརྩེགས་བསྲེགས། །ཁྱབ་འཇུག་གིས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་དཀྲུགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་

ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་འབྱུང་དང་དེ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔལ་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་འགྲེལ་པ་གྲུ་གཟིངས་ལས་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བདུན་རྣམས་ཀྱིས་ཡན་ལག་བཅུ་བདུན་རྣམས་ནི་འདི་སྐད་

བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོའི་དྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་བཅུ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།ད་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་འཁོར་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པས་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་

བར་གསུངས་པ། དཔའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དཔའ་བོ་ནི་ཐོད་པའི་དུམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །དང་གི་ཡི་གེས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་རྣམས་ཀྱི་དང་དེ་བཞིན་དུ་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སྐུ་རང་གི་གཟུགས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 16b

ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་ཉོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཉན་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱར་བའོ། །དེའི་ཚེ་ཅི་ཞེ་ན་གསུངས་པ། རང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལེའུ་ལྔ་བཅུ་པར་གསུངས་པའི་དཔའ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་རང་བཞིན་གསུངས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། དེ་ཉོན་ཅིག་

པ་སྟེ། རྒྱ་མཚོ་ནི་གྲངས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་དཔེ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་གྱུར་པས་མཐར་ཐུག་པས་བག་ཆགས་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའོ། །དེ་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་ཉི་

ཤུ་རྩ་བཞི་དང་འཕོ་བ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རྣམས་ཀྱི་འཕོ་བ་ལས་གང་དཔའ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རང་རང་གི་ཁམས་ལས་བྱུང་བ་རང་བཞིན་ཅན་རྣམས་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུ་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དེའི་རང་གི་

རང་བཞིན་རང་རང་གི་དུས་རྣམས་སུ་ཉོན་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ལོ། །ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པའི་དེའི་འཁོར་ལོའི་ཚོགས་ལས་དགོས་པ་དང་བྱེད་པའི་འབྲེལ་པས་རྣལ་འབྱོར་མ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་གཟུགས་གཞན་དུ་བརྗེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་

ཀྱི་ཁྱབ་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་དྲ་བ་སྟེ། རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དགོངས་པའོ། །འདི་དང་འདི་ཉིད་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། བདག་རྣལ་འབྱོར་མའི་འཁོར་ལོའི་རང་བཞིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རང་གི་སྐུ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་

རང་བཞིན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པའི་ཚུལ་ཅན་ལ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་མའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་ཡང་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྐུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཤུགས་ལས་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་

ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་ཤུགས་ལས་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོའོ། །དངོས་སུ་སྙིང་རྗེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བཞིས་དོན་གྱི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 17a

ལས་སྔོན་དུ་བཤད་པས་མཚན་མ་བཅུ་བཞི་རྣམས་མདོར་བསྟན་པ་བཤད་དོ། །དེ་རང་ཕག་མོའི་གཟུགས་སུ་ཞུགས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འདྲི་བར་གནས་སོ། །གཅིག་ཏུ་ཕག་མོའི་གཟུགས་སུ་ཞུགས་པར་མ་ཟད་ཀྱི། འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་སུ་ཡང་ཞུགས་པའོ། །

དེ་ལྟར་བཤད་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་སྣ་ཚོགས་ནོར་བུ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་འདིར་གསུངས་པ། །རང་ཉིད་བྱེད་པོ་རང་ཉིད་འཕྲོག །རང་ཉིད་རྒྱལ་པོ་རང་ཉིད་གཙོ། །རང་ཉིད་སྟོན་པ་བསྟན་བྱ་སྟེ། །སྡུད་པ་རང་ཉིད་རྩོམ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་མཚན་མ་ལ་དགོངས་

པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་གཟུགས་སུ་ཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་གཞུག་པའི་དོན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་ཉིད་བྱེད་པ་པོ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གསུངས་པ། དབང་པོའི་དྲ་བ་བཤད་པ་ཅི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་མཚན་མ་བཅུ་བཞི་ལ་སོགས་པ་

ལ། དེ་ལྟར་མཚན་བཅུ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཚིག་རྣམས་ནི་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་རྣམས་ཀྱིས་དྲིས་པ་འདི་ལ་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཚིག་རྣམས་ནི། དཔའ་བོ་ཆེན་པོའི་དབང་ཕྱུག་གིས་བཀའ་སྩལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལན་གྱི་ཚིག་གིས་གསལ་བར་

རྟོགས་པར་བྱ་བ་གསུངས་པ། རྩེ་གཅིག་ཉོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་གཙོ་བོ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །གང་གིས་རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་ནི་ལྷ་མོའི་སྟེ་འདི་འདྲ་བའི་བསམ་པ་དང་རིགས་དང་རུས་དེས་ཉོན་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱའོ། །འདི་ཉིད་ལས།

ཕག་མོ་ལྷ་རྫས་པདྨ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བཱ་སྔོན་དུ་སོང་བས་དེ་རིང་པོ་ཨ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་པདྨ་ཅན་ཞེ་ན། ཆུ་འབབ་པའི་པདྨ་ཅན་ནོ། །ལྷ་རྫས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རོ་དྲུག་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རོ་ཆེན་པོ་ནི་ལྷ་རྫས་སོ། །དེའི་གནས་ཕག་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའི་

བདག་ཉིད་དུ་ཟ་བས་ན་ཕག་མོའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ལྷ་རྫས་ཀྱི་དབང་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐོས་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །དེ་ཡང་མདོར་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མདོར་བསྡུས་པས་གཞུང་ཆུང་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སྔོན་དུ་སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཞེས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 17b

བྱ་བས་དོན་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རི་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་སུ་མཛད་པའི་སྤྱོད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞུང་རྒྱ་ཆེ་ལ། གཞུང་ཤིན་ཏུ་

ཆུང་ངུ་ཙམ་འདིར་དོན་རྒྱ་ཆེ་བ་དེ་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ལོ། །ཡང་ན་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་གང་གཟིགས་པའི་མཚན་མ་བཅུ་བཞི་སྟེ། དེ་ཅི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བླ་མ་དང་འདོད་པའི་ལྷ་མཉེས་པར་བྱས་པས་སྔོན་དུ་བཤད་པའི་མཚན་

ཉིད་དོ། །དེས་གཟིགས་པ་ཇི་ལྟ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་སྦྱོར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟགས་ལས་གང་གི་སྔོན་གྱི་སྤྱོད་པའི་སྤྱོད་པ་དེ་རིག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་གསུངས་པ། དབང་པོའི་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། མཆོག་གཙོ་བོ་སྟེ་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པར་

གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེའི་ཆོས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་ནང་དུ་སོན་པའོ། །འཇིག་རྟེན་མཆོག་ནི་དེའི་ཕྱིར་བཤད་པའོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི་དབང་པོ་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་

དང་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒོད་པ་མེད་པ་ཉིད་པས་དབང་པོའོ། །དྲ་བ་ལ་ནི་ཡིད་དེ་རྩེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། དྲ་བ་ནི་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ཀྱིའོ། །ཡིད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་རྩེ་བའོ། །

ཡང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་འདི་འདྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕྱོགས་གཅིག་པ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་མཆོག་གི་ཆོས་སུ་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ལས་ཀུན་རྫོབ་དང་

མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པས་སོ། །གང་ཞིག་ཚངས་པའི་ཆོས་དེ་ཡང་མི་བདེན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་འཚེ་བ་ཉིད་དེར་དཀར་པོ་གསོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་འཇུག་ཀྱང་རང་ཉིད་མ་གྲུབ་བོ། །ཅིས་ཞེ་ན། གཞན་གྱིས་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་

เล่ม ๒๐ · หน้า 18a

འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདིར་གང་གི་ཕྱིར་ཀུ་རའི་ཞིང་དུ་སྒྲ་མི་སྙན་གྱི་བུ་དང་སྐྱ་བསེང་གི་བུ་རྣམས་ཀྱིས་གཡུལ་ངོར་བྲམ་ཟེའི་གཟུགས་ཀྱིས་གནས་སོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་གི་ནང་ན་ཁྱབ་འཇུག་གནས་ན་དེའི་ཚེ་གཡུལ་ངོར་བརྟན་པ་ལ་སོགས་པའི་དཔུང་

ཐམས་ཅད་ཉན་པ་ལས་འཐབ་དཀའ་དག་ལ་འདྲི་བ་དེ་རིང་ཅི་བྱེད་པར་འགྱུར། དི་རིང་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་པས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གིས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་ཕྱུག་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་རང་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདིར་གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་

ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་པར་བྱུང་ངོ་། །དེ་ཡང་། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས། །དགེ་དང་མི་དགེ་རང་བྱས་གང་། །དེ་ཡི་འབྲས་བུ་འཇིག་རྟེན་སྤྱོད། །གང་ནའང་བྱེད་པོ་གཞན་ཡོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་སུམ་

ཚོགས་པ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་བྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་དབང་པོ་སྟེ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་གསུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བདག་གི་ང་རྒྱལ་ཙམ་གྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འོད་གསལ་བའི་རྣམ་

པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བདག་གིས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བདག་གིས་ནི་འོད་གསལ་བའི་ངོ་བོས་སོ། །དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་མཆོག་གི་ཆོས་སོ། །བདག་གི་ང་རྒྱལ་ཙམ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སོ། །ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་

ས་བཅུ་རྣམས་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་འོད་ཀྱི་ས་བཅུ་གཅིག་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །སླར་ཡང་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་དང་པོ་པའི་ཐོག་མ་ལ་གནས་པ་ནས་བཅུ་གཅིག་པ་དང་བཅུ་གཉིས་པ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་འཁོར་ལོ་ལ་གནས་པ་ཅན་

ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གོམས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ང་རྒྱལ་བདག་གིས་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ས་གཉིས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་ས་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི་ལས་དང་པོ་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་བརྩམས་ནས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱ་བ་དང་ལས་སྒྲུབ་པའམ། མི་

เล่ม ๒๐ · หน้า 18b

སྒྲུབ་པ་ཡང་རུང་དམ་པའི་ཆོས་དངོས་པོ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རིག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར། དམ་ཚིག་མཆོག་གང་བྱུང་བའོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཆོག་ནི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བརྟན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །དམ་ཚིག་ལས་བྱུང་བ་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་

ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་སོ། །གཞན་ལྟ་བ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྣམས་སོ། །ང་དང་མི་མཐུན་པ་གང་གིས་གཤིན་རྗེའི་ལས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་སྐྱེས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་གཤིན་རྗེའི་ལས་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་ལས་འཆི་འཕོ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཤིན་རྗེའི་ལས་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སྲོག་གཅོད་པ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གཤིན་རྗེའི་ལས་དེ་ནི་བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འདིར་སྣ་ཚོགས་པའི་ལས་ཀྱི་

ཚོགས་ཀྱི་དུས་རྣམས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ལས་ཀྱི་ཚོགས་གང་བྱེད་པ་དེ་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་བློས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ན་བསྟན་པ་དང་བླ་མ་དང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་གནོད་པར་

བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་མནར་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་འགྲོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བལྟས་ནས་དེ་རྣམས་དྲང་བའི་རྒྱུར་ཏེ་བདག་རང་གི་ཕྱིར་སྤྱོད་ན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་

གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་བདག་གི་རང་བཞིན་དང་བདག་ལས་བྱུང་བའོ། །འདི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེར་གསུངས་པ། ང་ལས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བྱུང་། །ང་ལས་ས་གསུམ་པོ་བྱུང་ངོ་། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ང་ཡིས་ཁྱབ། །ང་ལས་འགྲོ་བ་

གཞན་མ་མཐོང་། །ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་གསལ་བར་མཛད་པ་གསུངས་པ། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མཐོང་བ་ཡེ་ཤེས་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་གསུངས་པའི་མཚན་མ་བཅུ་བཞི་པོ་རྣམས་ཡེ་ཤེས་དང་མངོན་པར་འབྲེལ་བར་བྱ་སྟེ་དེ་མཐོང་བའོ། །ཐབས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 19a

ཆེན་ནི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་སིམ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་འབབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མཐོང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཟ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་དབང་པོ་རེ་རེ་ལ་ལྔ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ།

འདི་ལྟ་སྟེ། ཤའི་སྤྱན་དང་། ལྷའི་སྤྱན་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤའི་སྙན་དང་། ལྷའི་སྙན་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྙན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྙན་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤའི་ཤངས་ལ་སོགས་

པ་དང་། ཤའི་ལྗགས་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཤའི་རེག་པ་དང་། ཤའི་ཡིད་དོ། །ལྔ་ལྔ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་གོ་བར་བྱའོ། །དབང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་ཟ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་བརྒལ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པ་མི་རྟོག་པ། དབང་པོ་མེད་པ། སྤྱོད་

ཡུལ་མ་ཡིན་པ། རང་བཞིན་མེད་པ། འདུས་མ་བྱས་པ། གཟུགས་མེད་པ། གོ་སྐབས་མེད་པ། བདེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་མིང་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་ཟ་བའོ། །འདིར་དེས་ང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདག་དེའི་བྱེ་བྲག་གང་ལ་དེའི་གང་གིས་

མིང་སྔོན་དུ་སོང་བ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་ན་བདག་གི་མིང་སྔོན་དུ་སོང་བར་མ་ཟད་དེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དེའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཙམ་དུ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་

དག་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་རིག་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཐོག་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་སྨོན་ལམ་ཙམ་དུ་ལས་དང་པོ་པ་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དེའི་ཕྱིར། ངེས་པར་གཟུང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེས་མཆོག་དེ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །ལྷ་དང་

མི་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཐུབ་པའི་སྦྱོར་བས་ཐུབ་པའོ། །དེ་རྣམས་སུ་ཡང་དག་པའི་སྣང་བ་རྟོགས་པ་ལས་རང་རང་གི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེས་མཆོག་སྟེ། ལུང་གི་དོན་ནམ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྙན་དངགས་ལ་མཁས་པ་དེའི་ངང་ཚུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཐུབ་པ་སྐྱེས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 19b

མཆོག་གོ། །དེ་ཡང་མཉམ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མཉམ་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་རྣལ་འབྱོར་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་སྟེ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་དབང་པོ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི།

མཁའ་འགྲོ་མཆོག་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དུ་མའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བྱས་ཤིང་རྫོགས་པར་བྱས་པ་དང་དེའི་རང་བཞིན་དུ་སོན་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །མཆོག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དུ་མར་ཉེ་བར་བཞུད་པའོ། །དེས་མྱ་ངན་ལས་

འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཁའ་འགྲོ་མཆོག་མང་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཁའ་འགྲོ་ནི་སྤྲུལ་པས་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཌཱ་ཎཱ་ཌཱཤྩའི་ཁམས་འདོན་པ་ལས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཨ་ག་ཨ་ག་ནི་གྱ་གྱུར་འགྲོ་བ་ལའོ། །ཤིན་ཏུ་

མཆོག་ཏུ་ཕྲ་བ་རྣམས་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཆོག་མང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་བྲལ་བ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ། དེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་དང་རྒྱུད་ཀྱང་ཤེས་རབ་གཙོ་

བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྣ་ཚོགས་རྣམས་དང་ལེའུ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་དེ་དང་དེས་ན་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་མ་དང་དཔའ་བོ་རྣམས་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔའ་བོ་

དང་རྣལ་འབྱོར་མ་དེ་རྣམས་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཟུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་

དོན་ཏོ། །སླར་ཡང་གང་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲོལ་བར་གྱུར་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དབང་པོའི་རྐྱེན་གྱིས་གང་ཡང་རུང་བའི་ཚེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་གནས་པ་ན་འཆད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་བདེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཉམས་པའི་རྣལ་འབྱོར་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་

เล่ม ๒๐ · หน้า 20a

གསུངས་པ། ཉམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བདེ་བ་དང་མི་བདེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་ཚིག་སྟེ་མའི་མངལ་དུ་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་དེ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པར་མ་ཟད་ཀྱི། བདེ་བ་

ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་ངོ་། །ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ་སྟེ། སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པ་རྣམས་ནི་ཡོན་ཏན་ཏེ། དེ་ལ་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་ལོ། །རྡུལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ནི་སངས་རྒྱས་དང་སེམས་ཅན་གཉིས་

མཉམ་པར་འདྲེས་པའོ། །མུན་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་མངལ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་འདི་རྣམས་དང་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པའོ། །དེ་ལྟར་བདེ་བ་དང་ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཉམས་པ་སྟེ། དེ་དེ་

བཞིན་དུ་གསུངས་པའོ། །མི་བདེ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །གཉིས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་སྐྱེས་ནས་གནས་པའོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ཐེག་

པ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་དེའི་རྣམ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། སླར་ཡང་འདིར་ནི་འབྱུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །ད་ནི་འདི་རྣམས་ཀྱི་གསལ་བའི་སྦྱོར་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་པ། སྒྲ་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྒྲ་ནི་སྒྲ་སྐད་དང་ཐིག་ལེའོ། །དེའི་

གཟུགས་ལས་ཨ་ཝ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་དུ་སོན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཐིག་ལེ་དང་ནཱ་ད་སྟེང་དང་འོག་ཏུ་ཡོངས་སུ་གནས་པ་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རཱ་ཧུ་དང་དུས་མེ་དྲག་པོའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྟེ་བའི་སྟེང་སྙིང་གི་འོག་ཏུ་སྲོག་དང་ཐུར་དུ་སེལ་བ་དག་འདུས་པས་

གཏུམ་མོ་འབར་བར་གནས་པ་ནི། ཐིག་ལེ་ཡེ་ཤེས་ལས་སྒྲ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་གཞོམ་དུ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་འཐོན་པ་སྟེ། ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པར་བཤད་པས་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀའི་འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུགས་ཐབས་དང་ཤེས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 20b

རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་འཐོན་པ་ནི་སྣོད་དང་སེམས་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཁམས་གསུམ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེ་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། དམ་ཚིག་སྤྱོད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཞེས་པ་སྟེ། དམ་ཚིག་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བའི་

སེམས་ཅན་རྣམས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །འདོད་པ་ལྔ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དམ་ཚིག་སྤྱོད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཡང་ན་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པ་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་

པའི་དམ་ཚིག་གི་སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་སྟེ། རང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་རྣམས་ཀྱིས་མཚོན་པའོ། །དེའི་ཚེ་ནམ་མཁའི་དབུས་སུ་གཟུགས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ་ལྷའི་དབང་པོའི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་

ཏོ། །འདིར་གལ་ཏེ་དེ་སྲིད་དུ་ལྷའི་དབང་པོ་རྣམས་ལ་ཡེ་ཤེས་མཚོན་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུའི་ངོ་བོ་ཡང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་ཡེ་ཤེས་བཅོས་མར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཆོ་ག་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་

ཤེས་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་བོ་མི་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་འཁོར་བ་ལ་གནས་པ་པོར་གྱུར་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འདོད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་རྗེའི་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ལ་ལ་དག་ཐེ་ཚོམ་

དུ་འགྱུར་བས་དེའི་ཚེ་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིག་གསུངས་པ། སེམས་གསུམ་རྣམ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སེམས་གསུམ་འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དག་གོ། །དེ་ཇི་ལྟར་གསུམ་ཞེ་ན། རྣམ་

པར་ཤེས་པ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་མིག་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དེ་སེམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་། གསུམ་པ་ཀུན་གཞིར་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་མལ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 21a

གྱི་ཡིད་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དོ། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བས་སེམས་གསུམ་པོ་འདི་སྤངས་པ་མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་

པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པས་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །མཆོག་ཏུ་ཟག་པ་མེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲུབ་མོ་ཁྱོད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་བོད་པའོ། །ཁྱོད་ལ་མིང་ནི་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་

པ་དག་གི་དངོས་གྲུབ་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་མོའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་དེའི་ཕྱི་དང་ནང་རྣམས་སུ་ཡང་། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་དྲན། །དེ་ཉིད་སེམས་གསུམ་བདག་ཉིད་དོ། །འཁྲུལ་པ་མ་ལུས་སྤངས་པའོ། །ཡང་ན་རེ་རེ་ཡི་ནི་

སེམས། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་སྤངས་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྤྱན་དང་ལྡན་པ་ཡིས། །ལས་དང་པོ་བའི་སྐྱོན་རྣམས་ཀྱིས། །གང་ཞིག་བྱིས་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི། །འདུས་བྱས་པ་རྣམས་དེ་ལ་མེད། །གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལྡན་ནོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དབུ་མའི་བདག །དབུ་མ་ལ་ནི་

སེམས་མེད་གྱུར། །རྣམ་ཤེས་སྨྲ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི། །ཁ་ཅིག་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དང་། །རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཁ་ཅིག་གིས། །དབུ་མར་གཉིས་ནི་རིགས་པ་དང་། །ཤེས་བྱ་གཉིས་མེད་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིས། །སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གང་རིགས་པ། །དེ་ཡིས་རིགས་པ་འདིར་བཤད་དོ། །

གང་ཞིག་དེ་སྲིད་སྒྱུ་བདེན་ན། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་གྱིས་སུན་འབྱིན། །གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡང་དག་པ། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་ནང་དུ་ཡང་། །རྨི་ལམ་མཐོང་བ་རྒྱ་ཆེ་བ། །ཀུན་རྫོབ་དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་ཤེས་བདག་ཉིད་ཆེ་བ་ནི། །སྐད་ཅིག་གིས་ནི་སུན་ཕྱུང་ངོ་། །མཐོང་དང་མ་

མཐོང་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །དེ་ནི་དེ་རུ་སྐྱེ་བའི་རིགས། །མིག་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་བྱས་ཀྱང་། །རྣམ་ཤེས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་ཤེས་དེ་ནི་ཞུགས་པ་ན། །རང་གི་བདག་དང་བདག་གིར་མཐོང་། །དེ་ཕྱིར་གཉིས་མེད་བདེན་པ་སྟེ། །མི་བདེན་བྱིས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །དབང་པོའི་

เล่ม ๒๐ · หน้า 21b

རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མེད། །ཡིད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཡོད་པ་མིན། །རྣལ་འབྱོར་ཡེ་ཤེས་རྐྱེན་གྱིས་དང་། །རང་གིས་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ཡི། །རང་བཞིན་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་འབྱུང་བའོ། །རང་བཞིན་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། །འདུས་བྱས་པ་ཡི་རང་བཞིན་

གནས། །ཡེ་ཤེས་དེ་སྲིད་མྱ་ངན་འདས། །སྟོང་ཉིད་རྐྱེན་གྱིས་བདག་ཉིད་ཅན། །སྙིང་རྗེ་རང་གིས་རིག་པ་ནི། །ཤེས་རབ་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཐར་པ་སངས་རྒྱས་ཉིད་མ་ལུས། །དངོས་དང་དངོས་མེད་བདག་ཉིད་གཙོ། །བརྟགས་པ་དང་ནི་མ་བརྟགས་ཀུན། །དབང་པོའི་

གཞུ་དང་མཚུངས་པར་ནི། །མཐོང་སྟེ་དེ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་མཉམ་པའོ། །དབང་པོའི་དྲ་བ་གང་རིགས་པ། །སེམས་ཅན་དེ་རིགས་འདུ་ཤེས་ཅན། །དེ་བཞིན་སྒྱུ་མར་ངེས་བྱས་ནས། །འཁྲུལ་པས་མི་ཕྱེད་རྣལ་འབྱོར་རྣམས། །ལུས་ནི་འབྱུང་མེད་དེ་ཡིས་ན། །

ལུས་མེད་པས་ན་ཉམས་པ་མེད། །སྐྱེ་བ་དང་ནི་འགག་འགྱུར་བ། །རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གོ་འཕང་ཆེ། །འདོད་པར་གྱུར་པའི་སྒོ་ཀུན་དང་། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་རིང་བའོ། །ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་མཆོག་གཙོ་བོ། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ངེས་པའོ། །ཀུན་གྱིས་ངེས་པར་དཔའ་

བོ་སོགས། །མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་ཀྱི་གྲོང་མཆོག །སྔོན་དུ་གསུངས་པའི་ཚིག་འདི་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་རིག་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་བཤད་པ། འདི་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རང་བྱུང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ཉིད་བྱུང་བ་སྟེ་སྤྲུལ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ལ་

ལ་དག་ནི་རང་བྱུང་ནི་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་དམ་པའི་ལས་ལ་གནས་པ་འཁོར་ལོ་དྲུག་བསྒོམ་པའི་ནང་དུ་སོན་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་དེར་ཐིམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་གིས་

རིག་པ་རང་ཉིད་དེའི་གཟུགས་ཏེ་འདིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཔའ་བོའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁའ་འགྲོ་མ་ཡི་དྲ་བ་སྡོམ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་ནི་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་དེ་རྣམས་ཀྱི་དྲ་བ་སྟེ་ཚོགས་སོ། །བཅོམ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 22a

ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་སོན་པའོ། །སྡོམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་རང་བཞིན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་སྡོམ་པའོ། །དཔའ་བོ་གཅིག་བུ་མཁའ་འགྲོ་མའི་དྲ་བའི་སྡོམ་མོ། །ཡང་ན་འདི་རྣམས་ཀྱི་རྩའི་ངོ་བོའི་བདག་ཉིད་ཅན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་

འཕོ་བའི་ཆོས་སྤངས་པས་ན་དཔའ་བོའོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་གྱུར་པ་དང་ཡི་གེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་དྲ་བའོ། །གཞོམ་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ནི་སྡོམ་པ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་མགོའི་གནས་སུ་ཁ་འོག་ཏུ་བལྟས་པ་བུམ་པ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཡང་དག་པར་གནས་

པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། དེ་ཡང་འབྱུང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་ལྔ་རྣམས་ཏེ་ས་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡེ་ཤེས་སོན་པ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ནང་དུ་སོན་པའིའོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་གང་གི་དུས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ནི་དུས་ཚོད་དེ། དེའི་དུས་

སུ་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཅི་དེ་ནི་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའོ། །གཡོ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ལུས་ཀྱང་འབྱུང་བ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །གོང་བུ་རྡུལ་ཕྲ་བའི་སྦྱོར་བ་དང་ལུས་ཀྱི་

ཁམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྦྱོར་བས་ཉམས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གིས་རིག་པའི་དུས་སུའོ། །འབྱུང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྐྱེན་གྱིས་བརྟེན་པའི་དུས་སུ་དེ་ཡང་འོད་གསལ་བའོ། །དེའི་ཚེ་ནམ་མཁར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་

སོགས་པ་རྣམས་སོ། །ཡོངས་སུ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོའི་གཞུ་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་

གཟུགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེར་གནས་ནས་སོ། །འཁོར་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་འཁོར་བ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ངེས་པར་འཁོར་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བའི་སྣོད་དང་སེམས་ཅན་དག་གི་རྣམ་པས་གནས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 22b

པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་ཀུན་དུ་གནས་པའི་གཟུགས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྙིང་པོ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་འཁོར་བར་བརྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པའོ། །དེ་ཡང་ལུས་པ་མེད་པར་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་དེ་སྲིད་འཇིག་རྟེན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་

མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཇི་ལྟར་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་གནས། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་ན། དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དེས་འདིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཐ་མལ་པ་ལ་ཐ་མལ་པའི་

འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱི་མཐོང་བ་དེ་མི་བདེན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཆོས་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མའོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་དེ་ཇི་ལྟ་བུ། སྔོན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་

རྩ་བར་རབ་ཏུ་བཞུགས་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རང་གི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་བདུད་བྱེ་བ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ཟད་པའི་རྒྱུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྱུ་

མ་དག་མེད་པ་རང་གི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པ་ནི་རང་བཞིན་རྣམས་ཟད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཐིམ་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་པ་འདིས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་

ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྱུ་མ་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པའོ། །སྒྱུ་མ་འཁོར་བའི་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་ཏིང་

ངེ་འཛིན་གྱིས་མཚན་ཉིད་རོ་མཉམ་པའི་རྣམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་མཆོག་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་གང་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩེ་མོ་ནི་གཙོ་བོའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་

เล่ม ๒๐ · หน้า 23a

གནས་པ་སྲིད་པ་དེ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེ་ལས་སྲིད་པ་མཆོག་བྱུང་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །དེའི་རྩེ་མོར་གྱུར་པ་ཡོངས་སུ་སྡུད་པའོ། །འདི་འདྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་གང་འཛིན་པར་གྱུར་པ་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཟེར་རོ། །

འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་འདིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་བསམ་པ་ཉེ་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་བཞི་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཅི་ཞེ་ན། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མདོ་སྡེའི་མཐའ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དང་། དབུ་མ་དང་། ཚད་མའི་བསྟན་

བཅོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་ཏེ་འདིར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་རིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ལ་ལ་དག་གིས་དགོངས་པ་ནི་དབུ་མ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་པ་འདི་ནི་

རིགས་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དེ་ཅི་ཞེས་གསུངས་པ། སྐུ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེའི་གནས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་དྲི་མ་མེད་པ་ཉི་མ་གུང་གི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པའི་སེམས་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་དང་བྲལ་བ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་

རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དེའི་གནས་ལ་སྟེ། དེར་གནས་པ་ལས་སོ། །སྐུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་འཕྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ལོ། །རིག་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའོ། །

གང་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པའོ། །དེ་ཅི་ཞེ་ན། བདག་ཆེན་པོ་ནི་ཡེ་ཤེས་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྙེམས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་རྣལ་

འབྱོར་སྤྱོད་པ་རྣམས་སོ། །བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་གཟུགས་ཅན་གྱིའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཉོན་མོངས་དང་བཅས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ལྷ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལྷ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའོ། །སྦྱིན་བྱེད་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལོ། །གྲུབ་པ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 23b

ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །སོགས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་

ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་འགྲོ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་གཟུགས་ཀྱིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་མདོ་སྡེའི་མཐའ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་མཁའི་གཟུགས་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་

པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་དུ་མ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མ་ཡིན་པས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགོངས་སོ། །སླར་ཡང་མཁའ་འགྲོ་མའི་གཟུགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་རྫས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྡུལ་ཏེ། དེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་

རྣམས་དང་མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་རྟག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་མངོན་སུམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མི་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ལྷ་དང་སྦྱིན་བྱེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མར་མེ་ཤི་བར་གྱུར་

པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མཐའ་བཞི་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནང་དུ་བཞུད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གདུལ་བྱའི་གཟུགས་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སོ་སོར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་

དོན་ཏོ། །ད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཕག་མོས་གསོལ་པ་སྟེ། །དཔའ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཞུས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་སྔོན་དུ་བཤད་པའི་མཐའ་བཞིའི་ནང་དུ་གྱུར་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེ་ཉིད་ལོངས་

སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གང་གི་རོ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཐའ་བཞིའི་རོ་མྱོང་བ་སྟེ་རིག་པའོ། །གང་གིས་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་རོ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིམ་པའི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་སྐད་ཅིག་ཀུན་དུ་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 24a

རབ་སྟོང་པ་ལྷ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀ་ལ་བོད་པའོ། །བདག་ཚིམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདག་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ཉིད་ཡིན་པས་སོ། །གསུངས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལས་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུང་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འཇུག་པའི་རྒྱུར་རོ། །

དེའི་ཕྱིར་ཚིམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གང་གིས་ཡོངས་སུ་གང་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་རྣམས་ཡེ་ཤེས་དང་ཤེས་བྱའི་རྐྱེན་གྱིས་ཏེ། དེང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟོགས་པར་སླའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བཤད་པ། ལན་གདབ་པའི་དོན་དུ་དཔའ་བོ་

རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རང་བཞིན་ལས་བཞེངས་པས་ན་དཔའ་བོའོ། །དེ་ཡང་རང་བཞིན་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམས་ལས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་སྟེ་རང་བཞིན་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཞེས་པའོ། །འདིར་

ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམས་རང་བཞིན་རྣམས་ལས་འབྱུང་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔའ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་གང་རྣམས་ཀྱིས་རིག་པ་ནི་དུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དུས་གཉིས་བཤད་དེ། དུས་ཀྱིས་

ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དཔའ་བོ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཐིམ་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་བྱེད་པས་དུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་དུ་དལ་གྱིས་དལ་གྱིས་རང་བཞིན་ལས་ལངས་པའམ་འཐོན་པའོ། །དེ་སྲིད་དྲི་ཟའི་སེམས་ཅན་གྱི་

བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་དུས་རྣམས་སུ་མ་དང་ཕ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་མཐོང་ནས་སྐྱེ་བ་བླངས་པར་བྱས་ཏེ། དེའི་ཚེ་འདོད་པ་ཅན་གྱི་ལུས་སེམས་ཀྱི་སྐབས་ཕྱེ་བས་བྱུང་བ་སྟེ་འདོད་པ་སེམས་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་

གིས་སོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པ་སེམས་གཉིས་དག་ལས་ནི། །བྱུང་བ་གཟུགས་ནི་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། །འདི་རྣམས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་པའི་གཟུགས་སུ་བྱུང་བ་དང་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་ངོ་། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་ཕྱེ་བས་བྱུང་བ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་གཙོ་བོ་བསྐྱེད་

เล่ม ๒๐ · หน้า 24b

པའོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་ལས་མཆོག་གི་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྙེད་དཀའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་རྣམས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་

སྲིད་པ་རྣམས་སུ་རྙེད་དཀའ་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོགས་དཀའ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མི་མཚོན་པ་དང་། མི་གསལ་བ་དང་དབང་པོ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ། །ཅི་ཡང་རྙེད་སླ་བ་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་བསྒོམ་པ་གསལ་བར་གྱུར་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །

དེ་ཉིད་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་རྣམ་པ་ཐ་མལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་མཐོང་བའི་གཟུགས་ཉིད་པས་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྙེད་དཀའ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་མི་རྟོགས་པ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་སོ། །

དེའི་ཕྱིར། ཐོག་མ་དབུས་མཐའ་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐོག་མ་ནི་དགའ་བའོ། །དབུས་ནི་མཆོག་དགའ་བའོ། །མཐའ་ནི་བྲལ་བའི་དགའ་བའོ། །ཡང་ན་ཐོག་མ་ནི་དང་པོ་སྦྱོར་བའོ། །དབུས་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་པོ་མཆོག །ཅེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །མཐའ་

ནི་ལས་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གོ། །འདི་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཞི་རྣམས་ལ་ཡོངས་སུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་དང་བཅས་པའི་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ཐོག་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐིམ་པའོ། །དབུས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །མཐའ་ནི་དཔའ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་

པོའོ། །དེ་ཡང་པུལླིར་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་གོ་བར་བྱའོ། །དེ་ཡང་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སེམས་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ས་བོན་འཛག་པའི་ལྷག་མ་ལས་ཏེ། སེམས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགའ་བ་གསུམ་རྣམས་ཀྱིའོ། །རོ་

མཉམ་སོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རོ་མཉམ་པ་མྱངས་པའོ། །གང་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། སེམས་གཅིག་པའི་དངོས་པོ་ནི་རོ་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགའ་བ་བཞི་གསུངས་པའི་ཚིག་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དགའ་བ་གསུམ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 25a

ནི། ཧེ་ཡི་རྡོ་རྗེ་ལས་འདོན་ཏེ། །དགའ་བ་ཡིས་ནི་ཅུང་ཟད་བདེ། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དེ་བཞིན་ལྷག །བྲལ་བའི་དགའ་བ་ཆགས་བྲལ་འགྱུར། །ལྷག་མ་ལྷན་སྐྱེས་དགའ་བའོ། །ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། མཆོག་དང་བྲལ་བ་གཉིས་དབུས་སུ། །མཚོན་

ཞིང་ལྟ་བ་བརྟན་པར་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལྟ་བུ་ལ་གལ་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་བདག་གིས་བྱེད་པ་བཤད་པ། འདིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བཞི་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །དེ་ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་དང་གསང་བ་དང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ནི་

དགའ་བ་གསུམ་རྣམས་སོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་སུ་གཟུང་བས་རང་གིས་རིག་པའི་བདེ་བ་ཟག་པ་མེད་པ་གཉིས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དབང་པོ་གཉིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་

ཡང་དག་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་དབུགས་དབྱུང་བའོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པའི་བྱེ་བྲག་ཁྱད་པར་དུ་རྩེ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་བྲལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བཞི་པ་ཉིད་ཉེ་བར་དམིགས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་སྦ་བར་མཛད་ནས་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་བསྟན་པའོ། །བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགའ་བ་དང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་བྲལ་བའི་དགའ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་

ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་འདོན་པའོ། །ད་ནི་སླར་ཡང་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་རྣམས་ཀྱིས་མཁའ་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་དགོས་པ་དང་བྱེད་པ་གསུངས་པ། རྙེད་དཀའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་རོ་མཉམ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནས་ཏེ་སྔོན་དུ་གསུངས་པའོ། །མཁའ་འགྲོ་

ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་པ་ཐབས་ཀྱི་བདེ་བ་ལས་སོ། །དེ་ཉིད་དུ་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པ་མཁའ་འགྲོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཆོག་ཏུ་ཟག་པ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་གོམས་པ་ལས་སོ། །གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་རྗེའི་ལམ་ནས་སྟེང་དུ་སོན་

เล่ม ๒๐ · หน้า 25b

པ་དང་། ཛཱ་ལནྡྷ་རའི་བུ་གར་ཡང་ལོག་པ་དང་། ཨོ་ཌྱན་གྱི་བུ་ག་རྣམས་སུ་རབ་ཏུ་གནས་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་དང་རོ་མཉམ་པར་སོང་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་སྟེ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ་འོན་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ཡོངས་སུ་ཁེངས་པའོ། །དེ་ཉིད་དུ་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་

མཚོའོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་གཟུགས་དང་དེའི་རྣམ་པ་རྣམས་སུ་ཡོངས་སུ་གནས་པའོ། །འོག་དང་སྟེང་གི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་འདྲེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་འདིས་བཞི་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་གསུམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཞེས་བྱ་བར་

དགོངས་སོ། །དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དེ་ཡང་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་། གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གཉིས་ཏེ། བདེ་བ་དང་ཞུ་བ་དག་

གོ། །དེ་ལྟར་དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་རྣམས་ལ་རེ་རེ་ལ་གསུམ་གསུམ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པ་རྣམས་སུ་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀའི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དེ་ཉིད་བཤད་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཚད་རྣམས་ཀྱིས་གོ་བར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ལས་

ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞོམ་དུ་མེད་པ་བརྟན་པར་གྱུར་པ་གནས་པ་ལས་དཀྱིལ་འཁོར་པ་རྣམ་པར་སྤྲོ་བར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་བདག་ཉིད་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ཕྱེད་པ་དང་མི་ཆོད་པ་དང་མི་ཚིག་པ་དང་མི་གཡོ་བ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རྡོ་རྗེའོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་

ཉིད་ཆེ་བ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་ས་གསུམ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་བཤད་པ་འདིར་སྔོན་དུ་འཇིག་པ་དང་། འཆགས་པ་དང་གནས་པ་དང་སྟོངས་པའི་དུས་དང་བཞི་སྲིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་ཡང་སྟེ། དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན།

བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབབ་པའི་ཐིག་ལེ་དེ་འཇིག་པའི་དུས་སོ། །སླར་ཡང་དེའི་ཚེ་ནང་དུ་སོན་པའི་བདེ་བ་རྣམས་སུ་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་སྟོངས་པ་ཉིད་ཀྱི་དུས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནཱ་ད་ལས་བྱུང་བའི་བར་ནི་འཆགས་པའི་དུས་སོ། །དེ་སྤྲོ་བ་དང་བསྡུ་བའི་སྦྱོར་བས་ནི་གནས་པའི་དུས་

เล่ม ๒๐ · หน้า 26a

སུའོ། །འདི་ལྟར་གང་གི་ཕྱིར་འགྱུར། རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་བདག་ཉིད་ཆེ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ན། མཐའ་མེད་ཅིང་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཉིད་པས་ས་གསུམ་མོ། །སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་

བདག་ཉིད་ཅན་སྒྲུབ་པ་གཞན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གནས་པ་ན་གྲངས་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྤྲུལ་པས་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །གང་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྐྱེ་འགྲོའི་གཙོ་བོ་ཚངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསན་པ་གསུངས་

པ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཐོག་མར་ཚངས་པས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བའི་དུས་བྱུང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་སོ། །སྔོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོར་གཙོ་བོ་ངེས་པར་བྱུང་བའོ། །འོན་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་སྟེ།

གནས་འགྱུར་ཇི་ལྟར་སྟོང་པ་རུ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་རྣམས་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མྱུར་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །མགོན་པོ་སེམས་ཅན་འགྲོལ་བྱེད་པ། །ཞེས་

བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་ན་སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་བསྒོམས་པས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་གཅིག་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དུ་གནས་པའི་

སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ཏེ་བྱོན་ནས་བཀའ་བགྲོས་པ། གལ་ཏེ་དེ་སྲིད་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་གཅིག་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་བསྒོམ་པ་ལ་གནས་ན། དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་

ཐར་པ་ལ་བཞུགས་པའོ། །མཉམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པས་བསྐྱོད་པ་སྟེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆུང་ངུ་འདི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉོན་མོངས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 26b

ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་འདིའོ། །གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་པས་འདི་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་བའོ། །ཉོན་ཉོན་བྱང་ཆུབ་སྤྲོས་སོན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གསོན་གསོན་བྱང་ཆུབ་རྣམས་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའོ། །སྤྲོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་བདེན་པའོ། །དེ་ཅིའི་

ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་བསྒྲལ་བའི་སེམས་མེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་སྒྲོལ་བའི་རྒྱུའི་སེམས་མེད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་རྣམས་སྤྲོས་པར་སོང་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྤྲོས་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན་གསུངས་པ། སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་ཁྱོད་བཞུགས་ནས། །

ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བཞུགས་པར་མཛོད་ལ། གང་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། ཁམས་གསུམ་མ་ལུས་བསྒྲལ་བར་མཛོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་ན་རྣམ་པར་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྒྱུ་

མའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པར་གཟིགས་པར་གྱུར་ནས་གང་གིས་སེམས་ཅན་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཡང་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཐོས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་གི་ཡོན་ཏན་འདི་ཞེས་བྱ་

བ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཐོས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤངས་ཏེ་སེམས་ཅན་དགྲོལ་བར་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ངེས་པར་འགྲོལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཟུང་ནས་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་གཉིས་སུ་མེད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་

ཞེས་གནས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེའི་རྣམ་པ་བས་ལྔ་

པའི་དོན་གྱི་དང་པོའོ། །ཧེ་རུ་ཀ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྣམ་པ་བས་འགྲོ་བའི་གཙོ་བོ་སྟེ། ཚངས་པའི་རང་བཞིན་ཞལ་བཞི་པའོ། །དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཤྲཱི་ཧེ་རུ་ཀའི་ཡི་གེ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །གཅིག་བསྟན་པ་ཡང་། ཤྲཱི་ཡིག་གཉིས་མེད་ཡེ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 27a

ཤེས་ཏེ། །ཧེ་ཡང་རྒྱུ་སོགས་སྟོང་པ་ཉིད། །རུ་ཡིག་བཀོད་པ་དང་བྲལ་བ། །ཀ་ནི་གང་དུའང་མི་གནས་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔལ་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེ་ལས་འདོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་། དཔལ་ནི་སྔོན་དུ་མངོན་བརྗོད་པས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚིག་འདི་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་བརྗོད་དེ།

ཚིག་དང་པོ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་རང་གི་ཚིག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོངས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའོ། །འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སླར་ཡང་སྒྱུ་མའི་ཕྱོགས་ཏེ་འཛིན་པ་ནི་སའོ། །སོགས་ཀྱི་སྒྲས་ཆུ་དང་མེ་

དང་རླུང་རྣམས་ཏེ། ཁམས་བཞི་རྣམས་ལས་ཐོག་མར་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ངོ་། །དེ་ཕྱིས་གླུ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གླུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔགས་ནི་གླུ་སྟེ། དེ་ཡང་མཁའ་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཡི་གེ་རེ་རེ་ལས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །རོལ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འགྲོ་

བའོ། །དང་གི་ཡི་གེས་གཞལ་མེད་ཁང་ན་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ལྷ་དང་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་སོ། །དྲི་ཟ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ལྷ་ལ་སོགས་པ་དག་དང་དྲི་ཟ་རྣམས་སོ། །ཕྱིས་བཅུད་ཟ་བས་དྲི་ཟར་གྱུར་པའོ། །དེས་མི་ཉིད་དུ་སོང་ངོ་། །རང་གི་འོད་མི་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ནམ་མཁའི་གཟུགས་

ཅན་གྱི་མཁའ་འགྲོ་སེམས་ཅན་དོན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཇུག་པར་འགྱུར་བའོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཡང་ན་གླུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གླུ་ལེན་པ་པོ་དང་། རོལ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རོལ་མོ་བྱེད་པ་པོའོ། །དྲི་ཟ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲི་ཟ་བའོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྐང་

བཞི་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་རྣམས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒོང་སྐྱེས་དང་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱེ་བོའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བ་ལྔ་ལ་སོགས་པའོ། །ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་ལེན་པ་བཞི་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་བྱུང་བ་དེའི་གཞི་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ནི་ཚངས་པ་

རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འབའ་ཞིག་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ལས་དང་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་དང་སྣ་ཚོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་སུ་སྤྲུལ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 27b

པར་བྱེད་དོ། །སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་སྟེ། འོན་ཀྱང་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐའ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྤྲོ་བའི་དུས་རྣམས་སུ་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྟོང་ཕྲག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་ཏེ། ད་ནི་འབྱིན་པ་དང་སྡུད་པ་ལ་སོགས་པ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་

བཤད་པ་གསུངས་པ། གསང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཡི་གེ་བཅུ་དྲུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་མདོར་བསྟན་པའི་ཚིག་གིས་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ར་ནི་མཁའ་འགྲོ་མ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་ཧ་ཡིག་ལཱ་མའོ། །སྱ་ཡི་ཡི་གེ་དུམ་སྐྱེས་མ། །

པ་ར་ངེས་པར་གཟུགས་ཅན་མ། །མ་ཡི་ཡི་གེ་བྱ་རོག་གདོང་། །ར་མེ་ངེས་པར་འུག་གདོང་བདག །སརྦའི་ཡི་གེས་ཁྱི་གདོང་མ། །ཨཱཏྨའི་ཚིག་གིས་ཕག་གདོང་མ། །ནི་ཡིག་གཤིན་རྗེ་བརྟན་མ་སྟེ། །ས་ཡིག་གཤིན་རྗེ་ཕོ་ཉ་མ། །དཱ་ཡིག་གཤིན་རྗེ་མཆེ་གཙིགས་མ། །སྠིཏ་གཤིན་

རྗེ་འཇོམས་མའོ། །དེ་ལྟར་འབྱིན་དང་སྡུད་རྣམས་སུ། །ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅུ་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཡི་གེ་བཅུ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་རྣམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་ཞག་གི་དབྱེ་བས་སམ་དཀར་པོ་དང་ནག་པོའི་ཕྱོགས་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ་ཀྱང་གི་

ཡི་གེས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་འཕོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་ལས་སོ། །དེའི་རྣམ་པ་དང་དེའི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ཀྱིས་དབུས་སུ་ཞུགས་ནས་འདུག་པས་སོ། །རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བ་མེད་པའི་བདེ་བ་སྟེར་བ་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའོ། །ཐིམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་ཐིམ་པ་གཉིས་བཅོམ་པར་

གྱུར་པའོ། །དེ་ཡང་ཞག་བཅུ་གཉིས་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་འཕོ་བ་ན་ཆའི་དབྱེ་བ་བཤད་དེ། ཉིན་དྲུག་དང་ནི་མཚན་དྲུག་ལ། །མཁའ་འགྲོ་མ་དང་དུམ་སྐྱེས་མ། །ཁྭ་གདོང་མ་དང་ཁྱི་གདོང་མ། །བརྟན་མ་དེ་བཞིན་མཆེ་གཙིགས་མ། །འདི་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཉིན་མོ་

སྟེ། །རིམ་པ་ཇི་ལྟར་མཚན་མོ་ཡང་། །ལཱ་མ་དེ་བཞིན་གཟུགས་ཅན་མ། །འུག་པ་མ་དང་ཕག་གདོང་མ། །ཕོ་ཉ་དེ་བཞིན་འཇོམས་མ་དང་། །གཤིན་རྗེ་མ་དང་གཤིན་རྗེ་ཡི། །མཐར་བྱེད་མ་ནི་གཙོ་བོ་སྟེ། །མྱ་ངན་འདས་པའི་གོ་འཕང་མཆོག །རྣལ་འབྱོར་འདི་ཡིས་རབ་ཏུ་

เล่ม ๒๐ · หน้า 28a

འཐོབ། །མཚན་གཞི་མཚན་ཉིད་མཚོན་པ་སྟེ། །མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས། །དེ་ཕྱིར་ཡི་གེ་བཅུ་དྲུག་པོ། །ནང་དང་ནང་དུ་འབྱུང་བའོ། །ལུགས་ལ་སོགས་པའི་རིམ་སྦྱོར་བས། །ཉི་མ་ཟླ་བ་འཛིན་རྣམས་ཀྱིས། །རཱ་ཧུ་དེ་བཞིན་ཐིག་ལེ་དང་། །འཕོ་དང་

ཚེས་ཀྱི་དབྱེ་བའོ། །རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེའོ། །ཟླ་བའི་དབྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་དང་། དེ་བཞིན་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་རྣལ་འབྱོར་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཧེ་རུ་ཀ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་

དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པས་སོ། །དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ལོ། །འདིར་བཤད་པ། རྩེན་པའི་དུས་ཀྱིས་གང་གི་སེམས། །སེམས་དེ་བདེ་བར་བརྗོད་པའོ། །ཚེས་གཅིག་རྣམས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ། །དེ་བཞིན་ཟླ་བའི་ཆ་རུ་འགྱུར། །དགོད་

གྱུར་མི་མོ་ལྟ་བ་ཡི། །བདེ་བས་ནམ་མཁའ་གང་བར་འགྱུར། །དབུས་མའི་དགའ་བ་དེ་མཐོང་བ། །གཉིས་པ་རུ་ནི་རབ་ཏུ་བཤད། །སྱ་ཡིག་ལྷན་སྐྱེས་ལྷག་མ་སྟེ། །བདེ་བ་ཐོབ་པ་ཀུན་དུ་འགྲོ། །གསུམ་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིས། །ཟླ་བའི་ཆ་ཤས་གསུམ་དུ་འགྱུར། །མཆོག་

བདེའི་རྣམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་དུ། །དགའ་བ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ལས་སོ། །བཞི་པ་བཞི་པ་ལས་ཤེས་བྱ། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་ལས་སོ། །ལྔ་པ་འགྲོ་བ་གྱུར་པ་ཡིས། །མཆོག་དགའ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གསུང་རྡོ་རྗེ་ཡི་གཟུགས་སུ་འགྲོ། །ཟླ་བའི་དེ་བཞིན་ཆ་ཤས་

གཞན། །མེ་ཡིག་གིས་ནི་རྟག་བདག་ཉིད། །ཐུན་མཚམས་ཀུན་དུ་བདེ་བ་སོན། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་མཆོག་བལྟས་ནས། །ཚེས་དྲུག་ཟླ་བ་འཕེལ་བའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་གང་སྔོན་དུ། །བྲལ་བའི་དགའ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཡུལ་ལས་བརྒལ་ནས་ནི། །

ཟླ་བའི་ཆ་ཤས་ཚེས་བདུན་པ། །ར་མེའི་ཡི་གེས་གང་ཚེ་གསང་། །ངག་ནི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ནི་གཟུགས། །ཡེ་ཤེས་ཤེས་བྱ་གཉིས་འདྲེས་པ། །བརྒྱད་པ་རུ་ནི་བརྗོད་པའོ། །དགུ་པ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་སེམས། །གལ་ཏེ་བདེ་བའི་རང་བཞིན་མཐོང་། །གལ་ཏེ་ལྷན་སྐྱེས་སེམས་མཐོང་

เล่ม ๒๐ · หน้า 28b

བ། །ཟླ་བའི་དེ་བཞིན་རྒྱ་མཚོའོ། །བག་ཆགས་བདེ་ལས་རྣལ་འབྱོར་པ། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་པའོ། །བཅུ་པ་མཐོང་བ་ཡི་ནི་གཟུགས། །ཟླ་བའང་ནམ་མཁའི་ཁོངས་སུའོ། །རྨ་ཡིག་འོད་ཟེར་ཐམས་ཅད་རྣམས། །བདེ་བའི་རྣམ་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །བྲལ་བའི་སེམས་

ཀྱིས་སུན་ཕྱུང་འགྱུར། །བཅུ་གཅིག་པ་ཡི་ཆ་ཤས་ཆེ། །རྦ་རླབས་མེད་པའི་བདེ་ལ་གནས། །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངེས་པའོ། །བཅུ་གཉིས་གསལ་བའི་ཟླ་བ་ནི། །ལྷན་སྐྱེས་སེམས་དཔའ་ཡིས་མཐོང་ངོ་། །བཅུ་གསུམ་རོ་མཉམ་སོན་བྱས་ནས། །ལྷན་སྐྱེས་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་རིག །

རྟག་ཏུ་གཟུགས་ནི་མ་མཐོང་ན། །ཟླ་བའི་ཆ་ཤས་མཐོང་བའོ། །བཅུ་བཞིའི་ཟླ་བ་དེ་བཞིན་དུ། །བདེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གསལ་བར་མཐོང་། །དེ་བཞིན་བདེ་ཀུན་ལ་གནས་པ། །ཡེ་ཤེས་ངག་མཆོག་གཉིས་མེད་པས། །གནས་པ་གང་བ་ཡོངས་སུ་ཐོབ། །ཐབས་ཤེས་བདག་ཉིད་སྦྱོར་སྐྱེས་པས། །

མཐོང་བ་གང་བའི་ཟླ་བ་ནི། །ཆ་ཤས་ཐམས་ཅད་དེའི་ནང་དུའོ། །གཉིས་མཚམས་ཆ་ཤས་ལྷག་ཆ་རྣམས། །བདེ་བའི་གནས་ནི་དེ་ཕྱིར་བཤད། །ཉ་གང་བཅུ་དྲུག་པ་དག་ཏུ། །ཡོངས་རྫོགས་ཆ་ཤས་བཅུ་དྲུག་གོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་བཅུ་དྲུག་སྨན་རྣམས་ཀྱིས། །ཕྱི་ནང་བདག་ཉིད་

མིང་མཚོན་བྱ། །ཕྱི་རོལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་སྟེ། །ནང་དུ་མགྲིན་པའི་རྩ་རྣམས་སོ། །དེ་ཡིས་ཚིགས་ཀུན་ལ་གནས་ཏེ། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བུ་ག་ནི། །གང་ཡང་རུང་ལ་སོ་སོར་གནས། །བཤད་པ། མགོ་བོ་ལྟེ་བ་སྙིང་ག་དང་། །གསང་བ་ཕྲག་གོང་གཡས་པ་དང་། །དཔུང་ཚིགས་

དེ་བཞིན་ལག་པ་དང་། །ཕྲག་གོང་གཡོན་དང་དཔུང་ཚིགས་དང་། །ལག་པའི་ཚིགས་དང་བྲང་གཡས་དང་། །པུས་ཚིགས་དེ་བཞིན་གཞན་པ་ནི། །རྐང་པའི་ཚིགས་སུ་ཤེས་པར་བྱ། །བྲང་གཡོན་པ་དང་རྐེད་པའི་ཚིགས། །པུས་ཚིགས་དེ་བཞིན་རྐང་པ་དག །རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱིས་

རིམ་ཤེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། རྟག་ཏུ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཤེས་པར་བྱས་ནས་རྣལ་འབྱོར་ལ་གོམས་པས་མཚོན་པར་བྱའོ། །ཚེས་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་པའོ། །ཟླ་བ་འཕེལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་དུ་བཤད་པའི་ལག་པ་དང་རྐང་པ་ལ་

ที่มาและสัญญาอนุญาต

ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ

สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน

README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

  • หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
  • ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด