སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པའི་མདོའི་འབུམ་འགྲེལ་ལོ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) མ་ཧཱ་སཱ་ཧ་སྲཱ་པྲ་མརྡ་ནི་ས་ཏ་སཱུ་ཏྲ་ཊཱི་ཀཱ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๗๒ · หน้า 57b
སུ་ཆུད་པ་སྟེ། དབུ་འཇམ་པ་ཡིན་ནོ། །རྟག་ཏུ་མི་འཁྲུགས་པའི་ཐུགས་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དབུ་སྐྲ་མི་འཛིང་བ་ཡིན་ནོ། །བརླང་བའི་གསུང་ཡོངས་སུ་བྲལ་བ་སྟེ། དབུ་སྐྲ་མི་རྩུབ་པ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་སྤོས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གིས་སྐྱེ་བོ་མཐུན་པར་བསྒྲུབས་པ་སྟེ། དབུ་ལ་དྲི་ཞིམ་པ་ཡིན་ནོ། །
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཕྱག་དང་ཞབས་དཔལ་གྱི་བེའུ་དང་བཀྲ་ཤིས་དང་དགའ་བ་འཁྱིལ་བས་བརྒྱན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །ཤིང་སཱ་ལའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤིན་ཏུ་སྐྱེ་ལེགས་པ་ཡལ་ག་མང་བ་ལོ་མ་རྒྱས་པ། དཔེར་ན་དབྱར་ཀ་ཚད་པ་ཆེ་བའི་དུས་སུ་ཚད་པ་ལ་
འཇིགས་ནས་ཤིང་དེས་ཀྱང་མི་ལ་ཕན་ཐོགས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གཤེགས་པས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་དང་པོ་བྱུང་ཡང་དེའི་ངང་ལས་བྱུང་བ། བར་དུ་གནས་ཀྱང་དེར། ཐ་མར་འགགས་པ་ཐིམ་ཡང་དེ་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཆོས་སྐུའོ། །ཡང་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་རྟོགས་ཤིང་། རིག་པའི་
ཕྱིར་ལོངས་སྐུའོ། །ཡང་དེ་བཞིན་དུ་གཤེགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟེ། མར་མེ་མཛད་ལ་སོགས་པ་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་དོན་ལ་གཤེགས་པ་སྟེ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ། །སྐུ་རྣམ་པར་སྤྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་
སཱ་ལའི་ལོ་མ་རྒྱས་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་གྱིས་སྤྲས་པའོ། །ཉི་མ་ལྟར་འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བས་ཀུན་དུ་འགྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འོད་ཟེར་ནི་ཉི་མ་བདུན་གྱི་འོད་ཟེར་དྲ་བ་སྟེ། ཉི་མ་དེ་བཞིན་དུ་འོད་ཟེར་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་
ཀྱིས་ཁྱབ་པའོ། །འོད་ཟེར་ནི་དྲ་བ་ཀུན་དུ་འགྱེད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་དོན་མེད་པར་དྲ་བ་འགྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ན་རྒྱལ་པོ་སྦྱིན་པ་སར་རི་རྒྱལ་ཁྲིམས་ཡིན་པ་དང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེའི་དུས་ན་བཻཻ་ཌཱུརྱ་ཤེལ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷ་ཁང་ན་བཞུགས་ཏེ་དུས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 58a
གཅིག་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ལ་དགོངས་ནས་བསོད་སྙོམས་མཛད་དེ་ཚོང་དཔོན་ཆེན་པོ་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་དང་། ཡུམ་དཔལ་ལྡན་གྲགས་མ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡོ་བྱད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མེ་ཏོག་གི་ར་བ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་ཁོའི་གནས་ནི་
ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། སེམས་དགའ་བ་དང་། ཚོང་དཔོན་དེའི་སློབ་དཔོན་མུ་སྟེགས་གཅེར་བུ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་དེའི་ཁྱིམ་དུ་བསོད་སྙོམས་ལ་གཤེགས་ཏེ། དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་ཡབ་ཡུམ་དད་པ་སྐྱེས་ནས། ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་སངས་རྒྱས་མ་བྱོན་པ་དི་རིང་འདིར་བྱོན་པ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཆོས་སྟོན་དྲངས། བཀུར་སྟི་བྱས། ཡོ་བྱད་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་ནས། དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱི་ཆུང་མ་ནད་པ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གཟིགས་སུ་ཕུལ་ལོ། །ཚོང་དཔོན་གྱིས་དེ་སྐད་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་
མངོན་པར་ཤེས་པ་མཛད་དེ་འདིའི་ལུས་ལ་ཅི་སྐྱེ་ཞེ་ན། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཚོང་དཔོན་འདིའི་ལུས་ལ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་སྐྱེའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བསྲུང་བ། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་ལྡན་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་
པ་སྐྱེའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་གསུངས་པ་དང་ཚོང་དཔོན་དགའ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་ལན་གསུམ་བཙལ་ནས་ཡང་བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་བྱས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཤེགས་སོ། །གཤེགས་པའི་དུས་སུ་མུ་སྟེགས་
གཅེར་བུ་དང་འཕྲད་དོ། །གཅེར་བུའི་སེམས་ལ་ངའི་ཡོན་བདག་གཽ་ཏ་མས་ཕྲོགས་སོ་སྙམ་ནས། ནང་དུ་ཕྱིན་ནས་ཚོང་དཔོན་ལ་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཚོང་དཔོན་གཽ་ཏ་མ་ཅི་ལ་བྱོན་སྨྲས་པས། ཚོང་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བསོད་སྙོམས་ལ་བྱོན་པ་ལགས། དད་པ་སྐྱེས་
ནས་བཀུར་སྟི་བྱས་པ་ཡིན་ངའི་འདིའི་ནད་པ་གཟིགས་སུ་ཕུལ་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་ནས་འདིའི་ལུས་ལ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བསྲུང་བ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་མྱུར་དུ་འཐོབ་པ་སྐྱེའོ་གསུངས་སོ། །གཅེར་
เล่ม ๗๒ · หน้า 58b
བུའི་མཚན་ཉིད་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་གཅེར་བུ་རའི་འཕོངས་ལ་ཐལ་ལྕག་བརྒྱབ་པས་གཅེར་བུ་ར་དང་འདྲ་བ་བཞི་བཞི་ལྔ་ལྔ་འཐོན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་དང་འདྲ་བའི་གཅེར་བུས་བརྫུན་པོ་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཚོང་དཔོན་གཽ་ཏ་མའི་འདོད་པ་ཡིན། ཀྱེ་བུ་དང་སྐྱེ་སྟེ་སྐྱེས་མ་ཐག་ནས་
མ་གསོད་པ་དེའི་རྟིང་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་ཡོ་བྱད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱེད་པ་དེའི་རྟིང་ལ་ཕ་བསད་ནས་ཁོ་རང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ལྟ་བུ་སྐྱེ་བ་ཡིན། ཁྱེད་ཀྱིས་མྱུར་དུ་མ་བསད་ན། དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ལ་དེ་དག་མྱུར་དུ་འོང་ངོ་། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱིས་ནུབ་མོའི་དུས་སུ་ཆུང་མའི་གསུས་
པ་ཕྱག་གཉིས་ཀྱིས་མཉེས་སོ། །མཉེས་པས་མོ་མ་བཟོད་ནས་སྐད་ངན་ཆེན་པོ་བྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་ཁྱིམ་མཚེས་དང་ཉེ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐོས་ནས། ར་མདའ་བྱས་པས་དེའི་ནུབ་མོ་དབུགས་དང་མ་བྲལ་ལོ། །ཡང་ཕྱི་དེ་ནུབ་མོའི་དུས་སུ་མེ་ཏོག་གི་ར་བ་ཡོད་པའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་གྱི་དབུས་སུ་ཁང་
པ་ཅིག་གི་ནང་དུ་ཡང་ཁྲིད་ནས་ཆུང་མའི་གསུས་པ་མཉེས་སོ། །མཉེས་པ་དང་བུད་མེད་དེ་ན་ཚ་ཆེན་པོ་བྱུང་བས་དབུགས་ཆད་དོ། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱིས་ཁ་སྐད་བསྒྱུར་ནས་སྨྲས་སོ། །ངའི་ཆུང་མ་དེ་ཡང་བྱིས་པ་མ་ཐོན་པར་གུམ་མོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །མྱ་ངན་གྱི་ཚུལ་ཡང་བྱས་དེ་ནས་མུ་སྟེགས་
གཅེར་བུའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱང་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ངམ། སྲང་གའམ་སྲང་ག་ཆེན་པོའམ། གྲོང་ངམ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའམ། གྲོང་རྡལ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་པོ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་གཽ་ཏ་མའི་བརྫུན་པོ་ལ་ཚོང་དཔོན་དེའི་བུད་མེད་ལ་བུ་ཁྱེའུ་ག་རེ་མོ་ཡང་ཤི། གཽ་ཏ་
མའི་བརྫུན་པོ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དད་པ་སྐྱེད་དེ་སྐད་བཞིན་དུ་གཅེར་བུའི་ཚོགས་རྣམས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་སྨྲ་ཞིང་དྲིལ་བུ་དཀྲོལ་ཞིང་བ་དན་ཕྱར་ཞིང་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོ་བྱས་སོ། །གཅེར་བུའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱང་རང་དོང་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཻ་ཌཱུརྱའི་རི་ཤེལ་གྱི་
གཙུག་ལག་ཁང་གི་ནང་དུ་སེང་གེའི་གདན་ལ་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་དགྲ་བཅོམ་པའི་ཉན་ཐོས་དང་དགེ་སློང་ངམ་དགེ་སློང་མའམ། དགེ་བསྙེན་ནམ་དགེ་བསྙེན་མའམ། འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ། །ཡང་དག་པར་
เล่ม ๗๒ · หน้า 59a
རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བ་ཉི་མའི་འོད་དང་ལྡན་པ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆེན་པོ་ཁྱབ་བོ། །ཀུན་དུ་ཁྱབ་པོ། །ཡང་འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བ་དེ་བ་སྤུ་རེ་རེ་ལ་འདུའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བ་སྤུ་རེ་རེའམ་མཛོད་སྤུ་ནས་འོད་
ཟེར་གྱི་དྲ་བ་ཉི་མ་བདུན་ཤར་བ་དང་འདྲ་བ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕྲོའོ། །དེ་ནས་འོད་ཟེར་དེ་ཡང་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་དགའ་ལྡན་ནམ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་མམ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ལྷའམ། འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བས་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པོ། །འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བ་དེ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ལ་འདུའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྐོར་བ་ལན་གསུམ་བྱས་ལ། མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱེ་
ལགས། གང་གི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལགས། མཚན་ཉིད་གང་ལགས། རྒྱུ་གང་ལགས། རྐྱེན་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་ལངས་ཏེ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །
ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉན་ཐོས་དང་། དགེ་སློང་ངམ། དགེ་སློང་མ་འམ། དགེ་བསྙེན་ནམ་དགེ་བསྙེན་མའི་འཁོར་རྣམས་དུར་ཁྲོད་བསིལ་བའི་ཚལ་དུ་འགྲོ་བ་ལགས། གཞོན་ནུ་འོད་ཟེར་སྐྱེས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་བྱུང་བས་
གཤེགས་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེང་གེའི་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། གཙུག་ལག་ཁང་ནས་ཕྱིར་གཤེགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱང་གཤེགས་སོ། །དེ་ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་དང་། ཚངས་ཆེན་གྱི་ལྷ་དང་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དང་།
རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་། རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ལྷ་རྣམས་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་དང་ལྷའི་རོལ་མོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྔུན་དུ་བསུ་སྟེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་དྲི་བཟང་པོ་དང་། མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཕབ་བོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོས་ཐོས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 59b
ནས་རྒྱལ་པོ་དང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཡང་གཤེགས་སོ། །དེའི་རྟིང་ལ་གཅེར་བུའི་མཚན་མའམ་ཚོང་དཔོན་གྱི་འཁོར་རམ། རོ་དེ་གླ་ལ་གཤེགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་སྐྱེ་དགུ་འམ་སྐྱེ་དགུའི་བདག་པོ་ལ་སོགས་པ་དུར་ཁྲོད་བསིལ་བའི་ཚལ་དུ་གཤེགས་སོ། །
བསིལ་བའི་ཚལ་དུ་སླེབས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་བཞུགས་སོ། །ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་གཅེར་བུ་དང་མུ་སྟེགས་པ་བསྡད་དོ། །དེ་ནས་རོ་བསྲེགས་པའི་ས་ནས་སྐད་བྱུང་ངོ་། །སྐད་བྱུང་བ་དང་པདྨ་སྐྱེས་སོ། །པདྨའི་སྟེང་ན་གཞོན་ནུ་འོད་
ཟེར་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེས་སོ། །ཤིན་ཏུ་སྐྱེ་ལེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པའི་ཆ་བྱད་དང་ལྡན་པ་དེ་མེའི་ནང་དུ་དེ་ལྟ་བུ་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚོང་དཔོན་ལ་སྨྲས་པ། ཀྱེ་ཚོང་དཔོན་ཁྱོད་ཀྱི་བུ་འདི་ལགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཚོང་དཔོན་གྱིས་གཅེར་བུ་ལ་ཁ་
བལྟས་ནས་ལངས་དོགས་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་གཅེར་བུས་ཚོང་དཔོན་ལ་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཚོང་དཔོན་མེའི་ནང་དུ་གང་ཡང་། ཤི་ནས་མེ་ལ་བསྲེགས་པ་ལ། །ཁྱོད་ཀྱི་བུ་ནི་གང་ལས་སྐྱེས། །མེ་ཡི་ནང་དུ་འགྲོ་ན་ནི། །ཁྱོད་ནི་ངེས་པར་ཚིག་པར་འགྱུར། །ཞེས་བརྗོད་པས་འགྲོ་མ་ནུས་སོ། །དེ་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གཞོན་ནུ་ལོང་ལ་སྤྱོན་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་བླངས་ནས། མེའི་ནང་ནས་ཁྱེར་ནས་འོངས་སོ། །མེ་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་བསིལ་བ་ཚ་བའི་དངོས་པོ་མེད་དོ། །ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བླངས་ནས། བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། དགྲ་བཅོམ་པ་གཞོན་ནུ་འོད་ཟེར་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བར་མཚན་བཏགས་སོ། །དེ་ནས་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོས་བླངས་ཏེ། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་བལྟས་སོ། །ངོ་མཚར་ཆེའོ། །མི་
རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ངོ་མཚར་ཆེའོ་ཞེས་ལྟད་མོ་བལྟས་སོ། །ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དད་པ་སྐྱེས་ནས། ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པས། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཕབ་བོ། །ལྷའི་རོལ་མོས་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །མུ་སྟེགས་གཅེར་བུའི་ཚན་པ་དེ་ཕམ་མོ། །བདུད་ཕམ་མོ། །འོད་
เล่ม ๗๒ · หน้า 60a
ཟེར་གྱི་དྲ་བ་ཀུན་དུ་འགྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་ཚིག་གོ། །མཚན་མོ་མུན་པའི་ནང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཚན་མོ་ནི་དཔེ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་མཚན་མོའི་མེ་ནི་ཤིན་ཏུ་གསལ་བས་མཚན་མོ་ཞེས་བྱའོ། །རི་བོའི་སྤོ་ལ་མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དང་འདྲ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི།
དཔེར་ན་མི་ཞིག་གིས་རི་བོ་ཆེན་པོ་ལ་འབར་བ་མཐོང་བཞིན་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གསེར་གྱི་རི་བོ་ནས་གཤེགས་པ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གསེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའོ། །རི་བོ་ཆེན་པོ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུའོ། །ལྷམ་མེ་ལྷན་ནེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོད་ཟེར་
སྣ་ཚོགས་སོ། །རྒྱང་རིང་པོ་ནས་གཤེགས་པ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མུན་ནག་གི་ནང་ནས་མེ་འབར་བ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་ངོ་། །གཤེགས་པ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་དབུས་སུའོ། །མཐོང་བ་ནི་ལི་ཙྪ་བཱི་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གུས་པའི་སེམས་ཀྱིས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལའོ། །ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ལི་ཙྪ་བཱི་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སེམས་དད་པར་གྱུར་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་ནས་སེམས་དེ་འཁྲིལ་བར་འགྱུར་བའོ། །སེམས་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་
བ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་མི་རྣམས་སོ། །བྱི་དོར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དད་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར། ལམ་གང་ནས་གཤེགས་པའི་ལམ་དེ་འཕྱག་ཅིང་ཆག་ཆག་འདེབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་
གཤེགས་པའི་ལམ་ལ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཙནྡན་ལ་སོགས་པའི་དྲི་ཞིམ་པོའི་ཆུས་ས་གཞི་རྣམ་པར་དག་པར་བྱས་སོ། །བྱི་དོར་ལེགས་བྱས་མེ་ཏོག་འཐོར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་གཞི་མཐོན་དམན་མེད་པར་བྱས་ལ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སིལ་མར་བཀྲམ་ལ་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བའི་དྲ་
བས་བརྒྱན་པའོ། །དར་གྱི་ལྡ་ལྡི་དང་། དྲིལ་བུ་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཕྱོགས་བཞིར་ཡང་བར་སྣང་གི་ཕྱོགས་སུ་དེ་རྣམས་འཕྱར་བའོ། །བདུག་སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བདུགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི།
เล่ม ๗๒ · หน้า 60b
གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཕྱོགས་དང་མཚམས་སུ་བདུག་སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བོག་ཕོར་གཞག་པ་དང་བུམ་པ་གང་བ་བཞག་པའོ། །ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ག་ལ་བ་དེར་དོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་དབུས་སུའོ། །ཞབས་གཉིས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲོང་
ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་མི་རྣམས་དང་ལི་ཙྪ་བཱི་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་འཚལ་བའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱག་འཚལ་གྱི་རྟིང་ལའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་གི་མཐིལ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་སྟོང་དང་ལྡན་པའི་རི་མོ་ཅན་མེ་ཏོག་པདྨའི་སྙིང་པོ་ལྟར་འཇམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལི་ཙྪ་བཱིའི་མགོ་ལ་རེག་
པའོ། །སྔོན་ལེགས་པར་སྤྱད་པའི་མཚན་གྱིས་བརྒྱན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པའོ། །གཞོན་ཤ་ཆགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཤ་ལྟ་བུའོ། །འཇམ་པ་ནི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་འཇམ་
པོས་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་བས་ལྷག་པའི་འོད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉི་མ་བདུན་གྱི་འོད་ཟེར་དང་ལྡན་པའོ། །འོད་ཟེར་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཀུན་དུ་འཕྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཛོད་སྤུ་འམ་བ་སྤུའི་བུ་གའམ་ལྟེ་བའི་གནས་སམ་དབུའི་གཙུག་ཏོར་རམ་ལྗགས་སམ་སྣའི་བུ་གའམ། སྙན་ནམ་
སྤྱན་གྱི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་འཕྲོ་བའོ། །དྲི་མ་མེད་པའི་ཕྱག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའོ། །ལི་ཙྪ་བཱི་རྣམས་ཀྱི་མགོ་ལ་བྱུགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་སྤྱི་བོར་བཞག་ནས་
བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །རྗེས་སུ་བསྟན་པ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དྲུག་གོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལི་ཙྪ་བཱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཞེས་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་གཤེགས་པ་ནི། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་དབུས་སུ་ནམ་གྱི་གུང་ཐུན་ལ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་ཡི་དགས་རྒྱུ་བའི་དུས་སུའོ། །སྒོ་སྐྱེས་ཀྱི་གཞི་ཞབས་ཀྱིས་མནན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དབང་པོའི་ཕུར་པ་ལ་ཞབས་ཡང་དག་པར་བཞག་པའོ། །ཕྱོགས་བཞིར་གཟིགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་པའོ། །ཕྱག་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་བརྐྱང་ནས་ཞེས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 61a
བྱ་བ་ནི། སྔོན་དུ་སོང་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་དང་ལྡན་པའོ། །ན་བཟའ་བླ་གོས་གསོལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཛེས་པའི་ཆོས་གོས་ཕྲག་ལ་གཟར་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་
པའོ། །ཕྱི་མའི་དུས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །དགེ་སློང་མ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྟན་པ་སྲུང་དགོས་པའི་དུས་སུ་སྟེ་བཀུར་སྟི་བྱེད་པའོ། །གང་སུ་ཡང་རུང་བ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྕང་ལོ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བཀུར་སྟི་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གདུང་རིང་བསྲེལ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི། སྐུ་གཟུགས་དང་གདུང་དང་རིང་བསྲེལ་ལྟ་བུའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ་གདོན་ཐམས་ཅད་
ལས་ཐར་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་བདུད་བཞི་པོ་ཕམ་པར་བྱེད་པ། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པར་བྱེད་མ། མ་རུངས་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་རླག་པར་བྱེད་མ།
ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིང་བསྲེལ་གྱི་སྐུར་སྣང་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་འདི་ཡང་འདས་པའི་
སངས་རྒྱས་འོད་སྲུངས་ལ་སོགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་བསྲུང་ཞིང་། ཕྱག་རྒྱའི་རྒྱས་བཏབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་སོགས་པས་བསྲུང་ཞིང་ཕྱག་རྒྱའི་རྒྱས་
བཏབ་པའོ། །འཛིན་ཅིང་འཆང་བ་དང་། ཀློག་ཅིང་སྟོན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་བསྒོམ་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཁ་ཏོན་དུ་སྔགས་དང་མདོ་འདོན་པ་དང་། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱ་ཆེར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་།
เล่ม ๗๒ · หน้า 61b
གུས་པར་འདི་ལས་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ནས་བླ་མར་བྱས། མཆོད་པར་བྱས་པའོ། །ཡམས་ཀྱི་ནད་དང་འཇིགས་པ་དང་། འཚེ་བ་དང་། ནད་འགོ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་དང་། འཐབ་པ་དང་། འཆིང་བ་དང་། ཁ་མཆུ་དང་། ཤགས་དང་། ཐ་ན་ཕྲ་མ་དང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་སྡུག་བསྔལ་བའི་
ལས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཤིང་འཚེ་བར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཐུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲེང་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་དབུས་སུ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བཀའ་སྩལ་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཁྱབ་པའི་
སངས་རྒྱས་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་མེས་པོས་ཞུས་པའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐུ་གསུང་ཐུགས་བཙུན་པ་དཀའ་ཐུབ་མཛད་པ། བདུད་རྣམས་བཅོམ་ཞིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་ལས་འདས་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་
འཇོམས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིང་བསྲེལ་ལྟ་བུ་ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་ངོ་བོའི་གདོན་ཐམས་ཅད་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་ཆོད་མེད་པ་བདུད་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པ་སྟེ། འདིའི་ལམ་ནས་ཐར་པ་ཐོབ་པ། དམིགས་པ་
མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དེ་གང་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་ཡོད་
པས་གསུངས་པ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་ཞུས་པའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཚན་
སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་བརྒྱན་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་བཀའ་སྩལ་པའོ། །ཚངས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུང་ཤིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རང་བཞིན་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 62a
པར་བྱེད་པའི་གསང་སྔགས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བཀའ་སྩལ་པའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་འཚལ་ལོ་ཞེས་གསོལ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པས་ཀྱང་གུས་པར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་
པའོ། །མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་རྣམ་བཞི་དང་ཚངས་པས་དབུ་མཛད་པ་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་རྣམས་འཇོམས་པའོ། །དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་དང་མཚན་མ་སྟོན་ཏེ་མཚན་མ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དོ། །དེའི་མཚོན་ཆ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །སྐུ་མདོག་ནི་དཀར་པོ་ཞལ་བཞི་པ་གཡས་ཞལ་སྔོན་པོ་ལྟག་པའི་ཞལ་དམར་སེར་གཡོན་ལྗང་གུ་སྤྱན་གསུམ་དང་
ལྡན་པའོ། །དབུ་ལ་རིགས་ལྔས་བརྒྱན་པའོ། །ཕྱག་བརྒྱད་པ་དང་། གཡས་ན་འཁོར་ལོ་རལ་གྲི །རྡོ་རྗེ་དང་རྩེ་གསུམ་མོ། །གཡོན་གྱི་ཕྱག་ན་འཛིན་པ་ནི་བུམ་པའི་སྟེང་ན་རྡོ་རྗེ་དང་རིན་པོ་ཆེ་དང་ཞགས་པ་དང་ནི་ལྕགས་ཀྱུའོ། །པདྨ་དང་ཟླ་བའི་སྟེང་ན་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་མཛད་པ། སྐུ་
མེ་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་ན་བཞུགས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་རྩ་བའི་སྔགས་སོ། །སྱད་ཡ་ཐེ་དན་ཨ་ཙ་ལེ་ལ་སོགས་པའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རྩ་བའི་སྔགས་དེ་ལ། འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལུས་སུ་རྟོགས་པ་དང་
དྲན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནོ། །ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྟེ་ལྷའི་གཟུགས་སུ་བསྒོམ་པ་ནི་ཐབས་སོ། །རིག་སྔགས་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པ་ནི་ཤེས་རབ་སྟེ། དེས་ན་ཐབས་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་
པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། དབེན་པའི་རྣམ་པར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་སྟེ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ། །མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི། ཞི་བའི་རྣམ་པ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 62b
དང་མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་སྟེ་དེ་ནི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ། །སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཞེ་ན། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་སྟེ། དེ་ནི་སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་
གྱི་རྐང་པ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། དཔྱོད་པའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའོ། །ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྡིག་ཏོ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མོས་པ་སྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་སྐྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་
རྣམས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མོས་པ་སྐྱེད་ཅིང་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དང་། སྐྱེས་པ་རྣམས་འཕེལ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱ་བ་དང་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་བསྐྱེད་པའོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི། ཡན་ལག་
འདུས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ལུས་གཟུང་འཛིན་ལ་སོགས་པ་སྟོང་ཞིང་མི་དམིགས་པ་བསྒོམ་པའོ། །ཚོར་བ་ནི་ཕྱི་ན་ཡང་མེད་ནང་ན་ཡང་མེད་གཉིས་ཀ་མེད་པར་མི་དམིགས་པ་བསྒོམ་པའོ། །སེམས་ནི་མིང་ཙམ་སྟེ་མི་དམིགས་པ་བསྒོམ་པའོ། །ཆོས་ནི་ཆོས་ལ་མི་དམིགས་པ་བསྒོམ་
པའོ། །དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །བསམ་གཏན་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་ཡན་ལག་ལྔ་སྟེ། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་གཉིས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡན་ལག་གོ། །དགའ་བ་དང་བདེ་བ་གཉིས་ཕན་པའི་ཡན་ལག་གོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་གཉིས་
ཀའི་ཡན་ལག་གོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ནི་ཡན་ལག་ཀུན་ལ་བསྡུས་ནས་བཞིར་བཤད་དོ། །ནད་རབ་ཏུ་དང་བ་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་གོ། །ཚོར་བ་ཡིད་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་གཉིས་ཀ་གནས་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། །བསམ་གཏན་
เล่ม ๗๒ · หน้า 63a
གསུམ་པ་ལ་ཡན་ལག་ལྔ་སྟེ། བཏང་སྙོམས་དྲན་པ་ཤེས་བཞིན་གསུམ་གཉེན་པོའོ། །ཚོར་བ་བདེ་བ་ཕན་ཡོན་གྱིའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་གཉིས་ཀ་གནས་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། །བཞི་པ་ན་ཡང་ཡན་ལག་ལྔ་སྟེ་བཞིར་བཤད་དོ། །བཏང་སྙོམས་ཡོངས་
སུ་དག་པ་དང་། དྲན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའོ། །ཤེས་བཞིན་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གཉེན་པོའི་ཚོར་བ་དང་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ནི་གཉིས་ཀའི་གནས་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། །འཕགས་པའི་
བདེན་པ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་གི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར་མཐོང་བ་དེས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མེད་པར་མཐོང་བ་དེས་ཀུན་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་སྤངས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མཐོང་བ་དེས། འགོག་པ་
མངོན་དུ་བྱས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པར་མཐོང་བ་དེས། ལམ་བསྒོམས་སོ། །དབང་པོ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དད་པའི་དབང་པོ་ནི། ལས་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བདེན་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ་དབང་པོ་ནི་འདིའོ་ཞེས་མངོན་པར་
འཛིན་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་བྱ་བ་དེ་ལ་ངེས་པར་འཇུག་པའོ། །དྲན་པའི་དབང་པོ་ནི་དྲན་པ་ཉམས་པ་མེད་པ་སྟེ་དེས་མ་རིག་པའི་སྐབས་མི་བྱེད་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་སྟེ་དེས་དབང་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་བླང་
བ་དང་དོར་བ་གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའོ། །སྟོབས་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དད་པའི་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ནི། དབང་པོ་ལྔ་ཉིད་རབ་ཀྱི་མཐར་གྱུར་པ་ལ་གཞག་གོ། །དེ་དག་ཀྱང་དད་པའི་སྟོབས་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
སྟོབས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས་མངོན་པར་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དྲན་པ་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། རྟེན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་རྗེས་སུ་དྲན་པ། ཡུལ་ཚད་མེད་པ་བཞི་རྗེས་སུ་དྲན་པ། ཤེས་བྱ་བདེན་པ་གཉིས་རྗེས་སུ་དྲན་པ། ཐབས་ཤེས་རབ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། རྒྱུ་རིགས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 63b
ལྔའི་དམ་ཚིག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གིས་ས་དང་པོ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རང་གི་མཚན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱུ་རུ་ར་ལག་མཐིལ་དུ་བཞག་
པ་བཞིན་རྟོགས་པའོ། །དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གིས་གང་དུ་ཆོས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་བརྗེད་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གིས་བདག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འཇུག་པས་སམ་དགེ་བ་གོང་ནས་
གོང་དུ་འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་གཞི་སྟེ། །དེ་ལ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ནི་ལུས་ཤིང་བལ་གྱི་འདབ་མ་ལྟར་ཡང་བ་དང་རེག་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ནི་དམིགས་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་པ་སྟེ།
རྫུ་འཕྲུལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ནི། ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བ་གནས་ཀྱི་ཡན་ལག་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ནས་གནས་ངན་ལེན་གནས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཡན་ལག་
སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དངོས་སུ་ཡང་མི་འབྱུང་མོད་ཀྱི། དག་པ་ཡང་མེད་དེ་གཉེན་པོའི་འབད་རྩོལ་མེད་པའོ། །དགའ་བ་ཡང་དག་ནི་ཆོས་བདག་མེད་པའི་དོན་མཐོང་བས། ལུས་ཀྱི་དགའ་བ་དང་སེམས་ཀྱི་བདེ་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་སྐྱེས་པ་སྟེ་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །འཕགས་པའི་
ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ནི་མཉམ་གཞག་གི་དོན་རྗེས་ཐོབ་ཀྱིས་གཅོད་པའོ། །ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་ནི་ཀུན་སློང་བའི་འཕེན་པ་ནུས་པ་ཡོད་པ་སྟེ། ཁ་དོག་ནི་ལེགས་པར་བྱང་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དག་པའི་ངག་ནི་ལྟ་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་པ་
སྟེ་བཤད་པ་དང་འབེལ་གཏམ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡིད་ཆེས་པས་སོ། །ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ནི། ལས་ཀྱི་མཐའ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་རྣམས་དང་། ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
เล่ม ๗๒ · หน้า 64a
མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་འདོད་པས་དབེན་ཞིང་སྡིག་ཏོ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་དབེན་པ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ། དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཉེ་བར་
བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཉེ་བར་ཞི་ནས་ནང་ཡོངས་སུ་དང་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་རྟོག་པ་མེད་པ་དཔྱོད་པ་མེད་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་
གནས་སོ། །དེ་དག་དགའ་བ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་ཤེས་བཞིན་དང་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་ཏེ། བདེ་བ་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་བ་དང་། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་བདེ་བ་རྣམ་པར་སྤྱོད་ཅིང་བཏང་སྙོམས་པའོ་ཞེས་བརྗོད་པའོ། །དེ་དགའ་
བ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་བདེ་བ་ཡང་སྤངས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་སྤངས་ཤིང་ཡིད་བདེ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་སྔ་ནས་ཀྱང་ནུབ་པས་བདེ་བ་ཡང་མེད་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མེད་བཏང་སྙོམས་དང་དྲན་པས་ཡོངས་སུ་དག་པ། བསམ་གཏན་
བཞི་པ་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ་ཐོགས་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ནུབ་པར་འགྱུར་ཞིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སོ་ཞེས་ཏེ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་
སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སོ་ཞེས་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་
རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡོད་དོ་ཞེས། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་ཡང་མེད་དོ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 64b
ཞེས་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་ལ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཤིང་གནས་ཏེ་དེ་ནི་མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་
དགུ་ཞེས་བྱའོ། །སྟོབས་བཅུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། དབང་པོ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། ཁམས་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། མོས་པ་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་
མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་
སྟོབས་སོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཅིག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཐའ་དག་ས་དང་། མཐའ་དག་ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། མཐའ་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མཐའ་དག་ནམ་མཁའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་
བར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འབྲེལ་པ་སྟེ་ཕྱི་དང་ནང་གིའོ། །ཕྱིའི་རྒྱུ་ནི་ས་བོན་དང་། མྱུ་གུ་དང་། སྡོང་བུ་དང་། ལོ་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་དྲུག་གོ། །རྐྱེན་ནི་སའི་ཁམས་དང་། ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་
གི་དང་། ནམ་མཁའི་དང་། དུས་ཀྱི་ཁམས་དྲུག་གོ། །ནང་གི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ་ནས་རྒ་ཤིའི་བར་དུ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཏེ། དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་ལས་ལེགས་ཉེས་དང་དེའི་འབྲས་བུ་མི་ཤེས་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་དོན་མི་ཤེས་པས་རྨོངས་པའོ། །
འདུ་བྱེད་ནི་ལས་ལེགས་ཉེས་བྱེད་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ལས་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་ཐོག་མར་མཚམས་སྦྱོར་བའོ། །མིང་དང་གཟུགས་ནི་ཕུང་པོ་ལྔར་གྱུར་པའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་དབང་པོ་རྣམས་དོད་པའོ། །རེག་པ་ནི་ཡུལ་དབང་
เล่ม ๗๒ · หน้า 65a
པོ་རྣམ་ཤེས་གསུམ་འདུས་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའོ། །ཚོར་བ་ནི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་མྱོང་བའོ། །སྲེད་པ་ནི་ཚོར་བ་བདེ་བ་ལ་ཞེན་ཅིང་མི་ངོམས་པའོ། །ལེན་པ་ནི་སྲེད་པ་གཡེན་སྤྱོས་ནས་འཛིན་ཅིང་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ། །སྲིད་པ་ནི་ལེན་པ་
ལས་བྱུང་བའི་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་སྲིད་པ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའོ། །དགའ་བ་ནི་ཕུང་པོ་སྨིན་པའོ། །ཤི་བ་ནི་འཇིག་པའོ། །དེ་དག་ནི་གོང་མ་གོང་མས་འོག་མ་འོག་མ་གྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །འདི་དག་ཡན་ལག་ལྔར་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་གསུམ་ནི་འཕེན་པའི་
ཡན་ལག་གོ། །དེའི་འོག་མ་བཞི་ནི་འཕངས་པའི་ཡན་ལག་གོ། །དེའི་འོག་མ་གསུམ་ནི་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་གོ། །སྐྱེ་བ་ནི་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་གོ། །རྒ་ཤི་ནི་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། །རྒྱུ་དེ་ཡང་ཚེ་གསུམ་ལ་རྫོགས་ཤིང་དུམ་བུ་གསུམ་
དུ་གནས་ཏེ། དེ་ཡང་དང་པོ་གསུམ་ལ་རྫོགས་པ་ནི། མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་ཚེ་སྔ་མས་བསྡུས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིང་དང་གཟུགས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་རེག་པ་ཚོར་བ་སྲེད་པ་ལེན་པ་བདུན་ནི་ད་ལྟར་གྱིས་བསྡུས་སོ། །སྲིད་པ་སྐྱེ་བ་རྒ་ཤི་གསུམ་ནི་ཕྱི་མས་བསྡུས་སོ། །དེ་ལ་
དུམ་བུ་གསུམ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་ཚེ་དང་གསུམ་སྟེ་དེ་ཡང་། དང་པོ་བརྒྱད་དང་དགུ་ཉོན་མོངས། །གཉིས་པ་བཅུ་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། །ལྷག་མ་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་ཡིན། །ཞེས་པས་དང་པོ་མ་རིག་པ་བརྒྱད་པ་སྲེད་པ་དགུ་པ། ལེན་པ་གསུམ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །
གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་དང་བཅུ་པ་སྲིད་པ་གཉིས་ནི་ལས་སོ། །ལྷག་མ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིང་དང་གཟུགས། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག །རེག་པ། ཚོར་བ། སྐྱེ་བ། རྒ་ཤི་དང་བདུན་ནི། ཚེ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་ཡང་དང་པོ་གསུམ་ལས་ནི་བར་མ་གཉིས་བྱུང་། དེ་
ལས་ཐ་མ་བདུན་བྱུང་བས་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་ཅིང་ངེས་པ་མེད་པར་འཁོར་རོ། །དེ་ལ་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་ནི་འདས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་ཏེ་ད་ལྟར་གྱི་རྒྱུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་། གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་ནི་ད་ལྟར་
เล่ม ๗๒ · หน้า 65b
གྱི་འབྲས་བུའོ། །སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་ཏེ། མ་འོངས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བའོ། །སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་ནི་མ་འོངས་པའི་འབྲས་བུའོ། །ཡང་ན་དུམ་བུ་གསུམ་སྟེ། རྒྱུའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་
མོངས་པ་དང་། འབྲས་བུའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་ནི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི། ཡན་ལག་བདུན་ཏེ་
སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་སོ། །ཡང་ན་རྒྱུ་བདུན་གྱིས་བྱེ་བྲག་གི་འབྲས་བུ་ཡང་བདུན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ནི་འདུ་བྱེད་དོ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཡང་དང་ཡང་དུ་
འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིད་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རམ། གནས་སུ་འཁྲིད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་དུ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ། །ཉེ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་རེག་པ་དང་ཚོར་བའོ། །སྡུད་པའི་ཕྱིར་ནི་
སྲིད་པ་དང་ལེན་པ་དང་སྲེད་པའོ། །སྡུད་པའི་རྒྱུ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤིའོ། །རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེན་པ་བཞི་ལ་ཆོས་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་ཕྱེ་ནས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལན་བཞི་གསུམ་བཅུ་གཉིས་བསྐོར་བས་ཏེ། དེ་ཡང་ཇི་
སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལས་ཕྱེ་བ་གསུམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་གསུམ་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའོ། །འགོག་
པའི་བདེན་པ་ལ་འགོག་པ་དང་ཞི་བ་དང་གྱ་ནོམ་པ་དང་ངེས་པར་འབྱུང་བ་བཞི་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་ལམ་དང་རིག་པ་དང་སྒྲུབ་པ་དང་ངེས་པར་འབྱུང་བ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་བཞི་ལས་ཕྱེ་བའི་བྱེ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 66a
བྲག་གིས། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའོ། །དབུགས་དབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དྲན་ཞིང་དབུགས་ནང་དུ་རྒྱུ་ན་ཡང་དྲན་ཞིང་དབུགས་ནང་དུ་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དྲན་ཞིང་
དབུགས་ཕྱིར་རྒྱུ་ན་ཡང་དྲན་ཞིང་དབུགས་ཕྱིར་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ནང་དུ་རིང་དུ་རྒྱུ་ན་ཡང་དབུགས་ནང་དུ་རིང་དུ་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ཕྱིར་རིང་དུ་རྒྱུ་ན་ཡང་དབུགས་ཕྱིར་རིང་དུ་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ནང་དུ་ཐུང་ངུ་རྒྱུ་ན་ཡང་
དབུགས་ནང་དུ་ཐུང་ངུ་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དབུགས་ཕྱིར་ཐུང་ངུ་རྒྱུ་ན་ཡང་དབུགས་ཕྱིར་ཐུང་ངུ་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དཔེར་ན་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའམ་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་མཆན་བུ་མཁས་པ་ནི་རིང་དུ་བསྐོར་ན་རིང་དུ་བསྐོར་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་
སོ། །ཐུང་ངུ་བསྐོར་ན་ཐུང་ངུ་བསྐོར་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ། ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པ། དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྗེས་སུ་དྲན་པ། གཏོང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ། ལྷ་རྗེས་སུ་དྲན་པ། སྐྱེ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ། དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་
བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ། འཆི་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ། བཟོད་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། བསམ་གཏན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཤེས་རབ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་
དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མི་མངའོ། །ཅ་ཅོ་མི་མངའོ། །དངོས་པོ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །འདུ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་མི་མངའོ། །ཐུགས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་མི་མངའོ། །མ་བརྟགས་པའི་བཏང་སྙོམས་མི་མངའོ། །མོས་པ་ཡོངས་སུ་ཉམས་
པ་མི་མངའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །ཤེས་རབ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 66b
ཤེས་ཡོངས་སུ་གཟིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མི་མངའོ། །སྐུའི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ་། །གསུང་གི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ་། །ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་
སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ་། །འདས་པའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་ལ་འཇུག་གོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་ལ་འཇུག་གོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་
གཟིགས་པ་ལ་འཇུག་གོ། །སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་དག་ལས་འདི་སྐད་དུ་འདམས་ཤིང་འདི་སྐད་དུ་སྟོན་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཚུར་ཤོག །ཡི་གེ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པར་གྱིས་ཤིག །
ཡི་གེ་གཅིག་ལ་མཁས་པར་གྱིས་ཤིག །ཡི་གེ་གཉིས་ནས་ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་མཁས་པར་གྱིས་ཤིག །ཡི་གེ་གཅིག་གིས་སྦྱངས་པའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །ཡི་གེ་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་བའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །
ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་བའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །ཡི་གེ་གཅིག་ཏུ་ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་འདུས་པར་སྒོམས་ཤིག །ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་ཡི་གེ་གཅིག་འདུས་པར་སྒོམས་ཤིག་ཅེས་སྟོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ཡང་ཡི་གེ་གཅིག་ལ་མཁས་པ་ཡིན། ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་མཁས་པ་ཡིན། ཡི་གེ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་འདུས་པར་བསྒོམ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་ཡི་གེ་གཅིག་འདུས་པར་བསྒོམ་པ་ལ་མཁས་
པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡི་གེ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་ལ་གོམས་ཤིང་། ཡི་གེ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མཁས་པ་དང་ཡི་གེ་མཁས་པ་ཡིན་
เล่ม ๗๒ · หน้า 67a
ཏེ། དེའི་ཆོས་ལ་མཁས་པ་དང་། ཡི་གེ་ལ་མཁས་པས་ཡི་གེ་མང་པོས་ཡི་གེ་མེད་པའི་ཆོས་སྟོན་ཀྱང་ཆོས་དེ་ཡི་གེའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་མཚར་གྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཏེ་གང་ཉན་
ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པས་དཔེར་ན་སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་གློག་སྣང་ངོ་། །གློག་ལ་བརྟེན་ཏེ་འོད་སྣང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ཏེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྐུ་
སྣང་ངོ་། །བསོད་ནམས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྣང་ངོ་། །ཡང་གསུམ་དུ་བགྲང་བ་ཡོད་མོད་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་གསུམ་དུ་མེད་དོ། །མི་སྐྱེ་མི་འགྲིབ། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲའོ། །ཚངས་པ་དེ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གདོན་ཐམས་ཅད་
ལས་ཐར་བར་བྱེད་པའི་མདོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་འདི་དང་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མི་འབྱུང་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདས་པ་མ་འོངས་པ་ད་ལྟར་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་བསྲུང་བའོ། །
གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུམ་ལྟ་བུའོ། །སངས་རྒྱས་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་སྒོ་ནས་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ནི་སྐུ་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་སྒྲུབ་བོ། །ཆོས་སྒྲུབ་
པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་པའོ། །དགེ་འདུན་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པའི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཉན་ཐོས་སྒྲུབ་པའོ། །ཚངས་པ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་
ཀྱི་ལྷ་སྒྲུབ་པའོ། །དབང་པོ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྤྱོད་པ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པའོ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་
เล่ม ๗๒ · หน้า 67b
ཕྱུག་སྒྲུབ་པ་ནི་གཞན་པས་དབང་ཆེ་བར་གནས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་ཕྱུག་སྒྲུབ་པའོ། །བདེན་པ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་ཐོབ་པ། དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གོ་བའོ། །ལམ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་སྒྲུབ་པའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་སྒྲུབ་
པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་འདོད་པའོ། །ཟླ་བ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་བདུད་རྩི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའོ། །ཉི་མ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉི་མ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རགས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །གཟའ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་
ཁམས་ལ་མཐུ་ཆེ་བར་གྲགས་པའོ། །རྒྱུ་སྐར་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་སུ་བཟང་བ་དང་ངན་པ་དང་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་འགྱུར་བའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། སྟོང་པ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་དོན་རྟོགས་པས། རིག་
སྔགས་མཚན་ཉིད་པ་སྟེ། དེའི་མཚོན་བྱ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་པ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་སྟེ་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་གྱིས་རྣམ་པར་བྱུང་བའོ། །སྐུ་མདོག་མཐིང་ག །ཞལ་གསུམ་པ། ཕྱག་དྲུག་པ། དང་པོ་མཐིང་ག །གཡས་དཀར་བ། གཡོན་
དམར་བ། དབུ་ལ་ཐོད་པ་ལྔས་བརྒྱན་པ། དབུ་སྐྲ་གྱེན་དུ་འབར་བ། སྤྱན་གསུམ་པ། ཞབས་ཕྱེད་སྐྱིལ་དུ་བཞུགས་པ། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྟེང་དུ་ཀླུ་ཆེན་པོ་དང་གནོད་སྦྱིན་ཆེན་པོ་གཉིས་སོ། །གཡས་པ་ན་ཀླུ་མནན་པ་གཡོན་པ་ན་གནོད་སྦྱིན་མནན་པའོ། །གཡས་ཀྱི་ཕྱག་
གསུམ་ན་རྡོ་རྗེ་དང་རལ་གྲི་དང་གྲི་གུག་གོ། །གཡོན་པ་གསུམ་ན་ཞགས་པ་དང་ཐོད་པ་དང་རྩེ་གསུམ་མོ། །རྒྱན་ཐམས་ཅད་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པ། རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །ཉི་མའི་གདན་ལ་མེའི་འོད་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་
སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དེའི་སྒོ་ནས་འགྲུབ་པའོ། །སྱཱད་ཡ་ཐེ་དན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ་རིག་སྔགས་འདིའོ། །སྔགས་ནི་སཱ་ལེ་ཀ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྟིང་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་
เล่ม ๗๒ · หน้า 68a
པ་འདི་དག་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ནའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པའོ། །ཡང་ན་འདས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཡིན། ཡང་ན་བགྲང་
བ་ལས་འདས་པའོ། །མཐོ་རིས་དག་ན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཡོད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོ་རིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ཏེ། ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྷ་ཡི་ལྷར་གྱུར་པ། །མི་ཡི་མཆོག་དང་འདིར་ནི་མཚུངས་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདིའོ། །ལམ་
ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་དང་ལྷའི་ལྷར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་མིའི་མཆོག་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བས་འདི་ནི་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་སྟེ་ཡང་ན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་མོ། །གསུང་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའོ། །བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །དེ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་གོ། །འདིར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་རིག་སྔགས་སྒྲུབ་པའོ། །བདེ་ལེགས་ཤོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། བཀྲ་ཤིས་པར་གྱུར་ཅིག་པའོ། །
ཟད་པ་ཆགས་བྲལ་བདུད་རྩི་འདུས་མ་བྱས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་བྲལ་བའོ། །ཡང་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩི་དང་འགྲོགས་པའོ། །ཤེས་པས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་
མ་སྟེ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །བདུད་རྩི་ཞི་བ་འདུས་བྱས་མ་ཡིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། །ཡང་ན་ནི་འགག་པའོ། །མཚུངས་པ་གང་ཡང་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་སྒོ་ནས་གང་ཡང་མེད་པའོ། །དེ་བས་འདི་ནི་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་
པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཞིན་དུ་གང་ཡང་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ཡང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཡིན་ནོ། །དེའི་བདེན་པས་བཀྲ་ཤིས་པར་གྱུར་པའོ། །མཆོག་ཏུ་གང་འདོད་ཚུལ་བཞིན་རབ་བསྟན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་
เล่ม ๗๒ · หน้า 68b
འཕགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུའོ། །སྟོན་པའི་རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་རྟག་བསྒྲུབ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་བདུད་ཚོགས་གཅོད་བྱེད་ཅིང་། །ངན་འགྲོ་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་བྱེད་པ། །སྟོན་པའི་སྟོན་པ་རྗོད་བྱེད་ཡིན། །རྣལ་འབྱོར་ནི་
ཐབས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད། བླ་ན་མེད་པ་ནི་གོང་ན་མེད་པའོ། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་མིག་གཉིས་ལམ་མཐོང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་འབྲས་བུ་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པའོ། །རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་ཞེ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ལམ་དུ་འཁྱེར་བའོ། །འབྲས་
བུ་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་གང་ཞེ་ན། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བའོ། །ཏིང་འཛིན་དེ་དང་མཉམ་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་གོང་ན་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད་པའོ། །དེ་བས་འདི་ནི་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །
ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་རིན་ཆེན་གྱི་བདེན་པ་འདི་འཆང་བ་ཐམས་ཅད་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བ་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཛག་པའོ། །ཉན་ཐོས་འགོག་པ་ཡིན་ཏེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་མཚན་མ་ཡིན་པའོ། །ཆེན་པོ་བརྒྱད་པོ་རབ་
བསྔགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། འོད་སྲུངས་དང་། འོད་སྲུངས་ཆེན་པོ་དང་། ག་ཡ་འོད་སྲུངས་དང་། ཆུ་ཀླུང་འོད་སྲུངས་དང་། ཅང་ཤེས་ཀཽཎྜི་ནྱ་དང་། དགའ་བྱེད་དང་། ཀ་ཏ་ཡའི་བུ་ཆེན་པོ་དང་། བ་ཀུ་ལ་དང་བརྒྱད་དོ། །གང་ཟག་ཟུང་བཞིར་བརྗོད་པ་
དེ་དང་ནི་ཕལ་ཆེན་པ་དང་ཐམས་ཅད་སྨྲ་བ་དང་གནས་བརྟན་པ་དང་། ཐམས་ཅད་བཀུར་བ་དང་བཞི་ཡིན་ནོ། །འདུལ་བའི་སྒོ་ནས་གང་ཟག་མཛད་པའོ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་གང་ཟག་མཚུངས་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ང་ཡིན་ཏེ་འཁྱིལ་བ་དང་། འཁྱིལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། འོད་སྲུངས་འཁྱིལ་
བ་དང་། འོད་སྲུངས་ཆེན་པོ་འཁྱིལ་བ་དང་། ཆུ་ཀླུང་འོད་སྲུངས་འཁྱིལ་བ་དང་། དེ་དག་ནི་དྲང་སྲོང་གང་ཟག་གོ། །དེ་དག་ནི་འགོག་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་དག་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་ནི་བདེར་
เล่ม ๗๒ · หน้า 69a
གཤེགས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དེ་ལ་གཅད་བྱ་བདུན་བཅད་དེ་ཕྱག་གི་ཡུལ་དུ་སྒྲུབ་པ་ལས་བདེར་གཤེགས་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡིན་པས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མཆོད་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་འཁོར་བ་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ནི་འཁོར་བ་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་
རོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྲས་ནི་མཛེས་པར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་གསུམ་ལ་འཇུག་སྟེ་མཛེས་པར་གཤེགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་དབུ་མའི་ཐེག་པ་མཁྱེན་པས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན། ཡང་ན་མཛེས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
རང་བཞིན་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྟེ། མཁྱེན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །འདིས་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་མཁྱེན་པ་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏེ། དེ་དག་གི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པའི་མི་ནི་པ་རབ་ཏྲ་བ་སྤངས་པས་གཤེགས་པ་སྟེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་ཚད་མས་
གནོད་པའི་ཕྱིར་དང་འཁོར་བ་ལ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གཤེགས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་ལེན་པའི་རྒྱུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི་ས་བོན་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་ན་བདེར་གཤེགས་ཏེ་འདི་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་
འོང་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དང་རང་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པར་བསྟན་ཏེ། དེ་དག་ནི་མཛེས་པར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྲིད་དུ་རྟོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པ་བག་ཆགས་སྐྱོན་གྱི་
མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་རང་གིས་མཁྱེན་ཅིང་། ལམ་སྟོན་པ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་གསལ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པའོ། །སྦྱིན་པའི་གནས་ཞེས་གསུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའོ། །རྒྱུ་ནི་དང་པོའི་ལས་ཅན་ནོ། །འབྲས་བུ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་བྱིན་ན་འབྲས་བུ་ཆེར་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །ཞིང་རབ་གཤིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཞིང་བཏབ་པ་བཞིན་ནོ། །ས་བོན་བཏབ་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོའི་ལས་ཅན་གྱི་འབྲས་བུའོ། །
เล่ม ๗๒ · หน้า 69b
འདི་ན་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདི་ཡང་དགྲ་བཅོམ་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་རང་བཞིན་གྲུབ་པ་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་བདེན་པས་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །གང་དག་བརྟན་པའི་ཡིད་ཀྱིས་རབ་བརྩོན་
ཞིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དག་པའི་རྣམ་པར་དག་པའོ། །བརྟན་པ་ནི་མི་འགྱུར་བའོ། །ཡིད་ནི་རློམ་སེམས་སོ། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅི་ཞེ་ན། གསལ་བ་སེམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་དེ་ལྟར་ཟབ་སྟེ། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་སྟེ་ཕྱི་མོ་ནས་གཙང་ན་ཅིའི་སླད་དུ། སེམས་ཅན་
གྱི་མྱ་ངན་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དྲི་མ་དེ་ནི་ཐོག་མ་གང་ལས་མཆིས་པ་དེ་བཤད་པར་སྨོན་ཏོ། །བཀའ་སྩལ་པ་མྱ་ངན་ཐམས་ཅད་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་ནི་མི་བདེན་པའི་སེམས་ལས་སྐྱེས་སོ། །མི་བདེན་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་ཕྱི་མོ་ལས་
སྐྱེས་སོ། །ཕྱི་མོ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མི་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་མོ་མེད་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་ནི་དྲི་མའོ། །མེད་པ་ནི་གཙང་མའོ། །གཙང་མ་དེའི་གནས་དག་ཀྱང་དག་གཙང་ཞིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཽ་ཏ་མའི་བསྟན་ལ་འཇུག་བྱེད་པ། །
ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཽ་ཏ་མ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བསྟན་པ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་མོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་ནི་ཆོས་སོ། །ཆོས་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་གང་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །མི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་མི་སྐྱེ་བའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ཐོབ་
ནས་བདུད་རྩི་འཇུག་ཐོབ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་དག་གི་རིག་སྔགས་སོ། །བདུད་རྩི་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཡེ་ཤེས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོའོ། །མུན་པ་བསལ་ནས་མྱ་ངན་འདས་ཐོབ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །བསལ་བ་ནི་མ་རིག་པའོ། །མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འགགས་ན་བདེ་ན་འཁོར་བ་མེད་དོ། །དེ་བས་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདིས་ཀྱང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 70a
དགེ་འདུན་འགྲུབ་སྟེ། རིན་ཆེན་དེའི་བདེན་པས་བདེ་བར་གནས་པའོ། །ལྟ་བ་འདི་ལ་སྦྱར་མ་ཐག་ཏུ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟ་བ་ནི་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པའོ། །གཉིས་སུ་འདུས་པའོ། །ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལྟ་བའོ། །འཇིག་
ཚོགས་ལྟ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་པ་དང་ནི་ཆད་པར་ལྟ་བ་དང་། རྟག་པར་ལྟ་བའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་སོ། །ཐེ་ཚོམ་ནི་རྟོག་པའོ། །རྟོག་པ་ནི་མ་རིག་པའོ། །ཉོན་མོངས་གསུམ་པོ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའོ། །
ཅིག་ཅར་སྤངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཏི་མུག་ཞེ་སྡང་འདོད་ཆགས་སོ། འཕགས་པའི་བདེན་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་བཞི་པའོ། །སྡུག་བསྔལ། ཀུན་འབྱུང་། འགོག་པ། ལམ་མོ། །དེས་ན་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །
ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་འདི་ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་རྣམས་སྐྱེད་པའི་ཡུམ་ཡིན་ཏེ། དེ་དཀོན་མཆོག་དེའི་བདེན་པས་བཀྲ་ཤིས་པར་འགྱུར་བའོ། །ལུས་སམ་ངག་གམ་དེ་བཞིན་ཡིད་ཀྱིས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ལ་ནི་གསུམ་ངག་
ལ་ནི་བཞི་ཡིད་ལ་ནི་གསུམ་མོ། །སྡིག་པ་རྣམ་གསུམ་ནམ་ཡང་མི་བྱེད་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤངས་པའོ། །གློ་བུར་བྱས་ནའང་འཆབ་པར་མི་བྱེད་ཅིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤགས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་ལྟ་བས་འཛིན་མི་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྡིག་པ་དང་བྲལ་བའོ། །
དེ་བས་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདི་ཡང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ། རིན་ཆེན་དེའི་བདེན་པས་བདེ་བར་གྱུར་པའོ། །ཇི་ལྟར་དབང་པོའི་སྡོང་པོ་སར་བཙུགས་པ། །ཕྱོགས་བཞིའི་རླུང་རྣམས་
ཀྱིས་ནི་མ་གཡོས་ལྟར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔའི་ངོ་བོས་མི་ཚུགས་ཤིང་གློ་བུར་གྱི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པའོ། །འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་དམ་པ་མཐོང་བ་ཡི། །གང་ཟག་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཕུང་པོ་ལྔའི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 70b
སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པའོ། །འགོག་པ་ནི་སྔོན་དུ་སྣང་བའོ། །ལམ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལས་འཕགས་པའི་ཕྱིར་ན་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་དུ་སྣང་བའོ། །དེས་ན་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་
ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་འདིས་ཀྱང་རིན་ཆེན་དེ་རྣམས་འགྲུབ་ཅིང་ལྡན་པ་སྟེ་དེའི་བདེན་པས་བཀྲ་ཤིས་པར་གྱུར་པའོ། །ཤེས་རབ་ཟབ་མོ་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ནི་རིག་པའོ། །རིག་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་
འཇོམས་མའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །ཆོས་སྐུ་ནི་ནམ་མཁའོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་སུ་དག་རྣམ་བསྒོམས་ཤིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའི་རང་བཞིན་ཏེ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་འབྱུང་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའོ། །འགོག་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་སྟེ།
སྔོན་དུ་བྱའོ། །ལམ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསྒོམས་པའོ། །ལུས་ཀྱང་སྦྱིན་པར་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ནི་ལུས་ནི་ཐབས་སོ། །ཡིད་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའོ། །ཐབས་མེད་པས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་བཅིང་བ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་
དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་ཤིང་མཚན་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་དང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི་ཐབས་མེད་པས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ། བཅིངས་པའོ། །ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་གྲོལ་བ་གང་ཞེ་
ན། འདི་ལྟ་སྟེ་མཚན་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་སེམས་ངེས་པར་རྟོགས་ཤིང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ཡང་འདྲིས་པར་བྱེད་ལ། །ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བ་དེ་ནི་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་
རབ་སྟེ་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །འཇིགས་པ་བརྒྱད་དང་ཕྲད་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིགས་པ་ནི་སེང་གེ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་། མེ་དང་། སྦྲུལ་དང་། བཙོན་དུ་བཟུང་བ་དང་། ཆུ་དང་། རྐུན་པོ་དང་། ཡི་དགས་དང་ནི་བརྒྱད་དོ། །ཕྲད་མི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 71a
འགྱུར་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །དེས་ན་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདིས་ཀྱང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་འགྲུབ་ཅིང་། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་སྟེ་རིན་ཆེན་དེའི་བདེན་པས་བདེ་ལེགས་
སུ་གྱུར་བའོ། །ཇི་ལྟར་མེ་ནི་རླུང་གིས་རབ་གཏོར་བས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པའོ། །ལག་ཏུ་བླངས་ཏེ་བགྲང་དུ་མེད་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མཚན་ཉིད་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་དུ་ཡོད་དེ་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །ཡང་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་བྱུང་ངོ་། །གང་
ཞེ་ན་ནམ་མཁའ་ལ་རླུང་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུའོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་རབ་བཏང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ནི་ཐབས་ཀྱི་ངོ་བོའོ། །དོན་དམ་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ངོ་བོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྦྱོར་བའོ། །སངས་རྒྱས་སྲས་རྣམས་
བསྟན་དུ་མེད་པར་འགྲོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་རྒྱལ་པོ་ནི་ཇི་ལྟར། ཡིད་ལ་བསམ་པ་རྫོགས་བྱེད་པ། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་། །རྟག་ཏུ་སྨོན་ལམ་རྫོགས་པར་གྲུབ། །མཐའ་དང་དབུས་མེད་འཇིག་རྟེན་འདིར། །འཇིག་རྟེན་པ་ནི་འདྲེས་པར་འགྱུར། །
དེ་ཡི་སྨོན་ལམ་དེ་དག་གིས། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་དག་རྒྱལ་བ་གང་། །ཡང་ན། ཇི་ལྟར་ཟླ་བ་ཤར་འགྱུར་བ། །ཚད་མེད་པ་ཡི་གཟུགས་བརྙན་རྣམས། །ཆུ་ཡི་སྣོད་དུ་སྣང་འགྱུར་ཀྱང་། །ཟླ་བ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་མེད། །དེ་བཞིན་ཆགས་མེད་མཁྱེན་ལྡན་རྣམས། །ཆགས་མེད་
རྣམ་པར་སངས་རྒྱས་པ། །ཞིང་རྣམས་ཀུན་ནས་རབ་ཏུ་སྣང་། །སངས་རྒྱས་ལ་ནི་གཉིས་ཀྱང་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་གསུངས། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པའི་རང་བཞིན་ཡང་རིག་སྔགས་
འདི་ཡིས་གྲུབ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་དེའི་བདེན་པས་བཀྲ་ཤིས་པར་གྱུར་པའོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ནི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཙམ་མོ། །བེམས་པོ་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདིར་ནི་བདེ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 71b
ནི་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་ནོ། །འདིར་ནི་སྟོང་ཆེན་མོའི་བྱིན་རླབས་སོ། །བདེ་གྱུར་ཅིག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དོ། །སྟོན་མཆོག་ལྷ་དང་མིས་ནི་མཆོད་འོས་པ། །སངས་རྒྱས་ཕྱག་འཚལ་དེང་འདིར་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཞལ་ནས་བྱུང་བ་
སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་ངོ་བོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པར་འོས་པའོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་བ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདིར་ནི་བདེ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་རིན་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་བདེན་པས་བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་
པའོ། །ཞི་བ་ཆགས་བྲལ་ལྷ་མིས་མཆོད་འོས་པ། །ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་དེང་འདིར་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་སྤངས་པ། དམིགས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བའོ། །
སེམས་ཅན་གང་དག་འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་བ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདིར་ནི་བདེ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་རྣམས་དེའི་བདེན་པས་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཞི་བར་འགྱུར་བ། དཀོན་མཆོག་བདེན་པ་དེའི་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །ཚོགས་
ཀྱི་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུའོ། །ལྷ་མིས་མཆོད་འོས་པ། ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཆོད་པའོ། །དགེ་འདུན་ཕྱག་འཚལ་དེང་འདིར་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་སྤངས་པས་དགེ་བ་དང་དུ་བླངས་པ་བདེན་པ་བཞིའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་
ཕྱག་འཚལ་བའོ། །འབྱུང་པོ་གང་དག་འདིར་ནི་ལྷགས་གྱུར་ཏེ། །ས་འམ་འོན་ཏེ་བར་སྣང་འཁོད་པ་དག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ལྔའི་ངོ་བོ་ལས་གྱུར་པ། དེ་དག་འབྱུང་པོའི་ཚོགས་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་བྱམས་བྱེད་ཤོག །ཉིན་དང་མཚན་དུ་
ཆོས་ཀྱང་སྤྱོད་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདིའི་བདེན་པས་བྱམས་པས་ཁྱབ་ནས་ཆོས་ཀྱི་དམ་པ་དར་བ་སྨོན་ལམ་བཏབ་པའོ། །འདི་ན་རྒྱལ་བ་དགྲ་རྒྱལ་བདེན་གང་གིས། །ཤིན་ཏུ་བདེན་པ་གསུངས་ཤིང་བརྫུན་མེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དང་
เล่ม ๗๒ · หน้า 72a
རིག་སྔགས་ཀྱི་བདེན་པས་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའོ། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་འདིར་ནི་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་བདེན་པས། འཇིགས་པ་དང་ནད་རྣམས་དང་བྲལ་ཞིང་། བཀྲ་ཤིས་དང་བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ཀུན་འཇིགས་པ་ཆེ་ལས་ཐར་
གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་སྟེ་རང་བཞིན་ནི་སྨིག་རྒྱུ་དང་འདྲ་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་སོ། །མཚོན་བྱ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་པ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པའོ། །རིགས་ནི་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་སོ། །དེའི་
ཕྱག་མཚན་དང་སྐུ་མདོག་ནི་སེར་མོ་ཞལ་གསུམ་པ་ཕྱག་དྲུག་པ། གཡས་མཐིང་ག་གཡོན་དམར་བ་སྤྱན་གསུམ་པ་དབུ་ལ་རིགས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན་གཡས་པ་གསུམ་ན་རིན་པོ་ཆེ་དང་རལ་གྲི་དང་མདའོ། །གཡོན་པ་གསུམ་ན་རྡོ་རྗེ་དང་ཞགས་པ་དང་གཞུའོ། །ཞབས་རྡོ་རྗེ་
སྐྱིལ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས་པ། པདྨའི་སྟེང་དུ་ཉི་མའི་གདན་དང་བཅས་པ་བཞུགས་པ་ཉི་མའི་འོད་དང་བཅས་པ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །རིག་སྔགས་ནི། སྱཱད་ཡ་ཐེ་དན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔགས་ནི་དྷི་རི་དྷི་དྷི་རེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའོ། །རིག་སྔགས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །རྒྱལ་མོ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་འདྲ་བ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པའོ། །གདོན་ཐམས་
ཅད་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་བ་ལས་ཐར་པའོ། །སངས་རྒྱས་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བའོ། །ཕྱག་རྒྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་
རྒྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་འདི་ཡང་། ཚད་མེད་པ་བཞིའི་ཕྱག་རྒྱའི་རྒྱས་བཏབ་ནས། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་རྒྱས་བཏབ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 72b
ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པར་འབྱུང་བའོ། །དགེ་འདུན་གྱི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་དགེ་བར་མི་གནས་ལ། ཚོགས་སོགས་པའི་དམ་པའོ། །ཚངས་པའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་གནས་ཤིང་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའོ། །དབང་པོའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་བརྟེན་
ཅིང་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདིས་སྐྱེད་ཅིང་ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་ལ་དབང་པོའོ། །དབང་ཕྱུག་གི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་མཛད་པའོ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདིའི་བདེན་པ་ལ་
བརྟེན་ནས་དམོད་མོ་འབྱུང་བའོ། །འབྱུང་པོའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་བ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་འདི་ལས་འབྱུང་བའོ། མིག་གི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡང་དེར་གནས་པའོ། །རྒྱུའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བ་བཞིའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་སོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བཅུར་ཐུག་པ་མེད་པའོ། །བསྟན་པའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་དགེ་བ་མི་བྱེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་དེ་རྣམས་མཛད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་རྫོགས་ཏེ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རེག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱེ་བྲག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་སྒོ་ནས། ཚངས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།
ཚངས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི། རླུང་སྒོམ་པའོ། །དེ་ཡང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས། དབང་པོས་རབ་ཏུ་བསྔགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྔགས་པ་ནི་བསྲུང་བ་དང་སྐྱོབ་པའོ། །དེ་ཡང་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་
སྐྱོང་བ་ནི། བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་མཆོད་པའོ། །དབང་ཕྱུག་གིས་ཕྱག་བྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ནི་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བ་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་ཆེན་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ལྷ་རྣམས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 73a
ཀྱིས་ཀུན་དུ་མཆོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་པའི་ཁམས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དང་གསུམ་མོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་ལ་མཆོད་པའོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྔགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་
པ་དང་བཅས་པ་དང་རྣམ་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྨྲ་བ་ནི། དྲུག་གིས་ཅིག་ཅར་སྦྱར་བས་ན། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་ཆ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རིག་པས་ཀྱང་ཕྲ་རབ་ཀྱང་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ཙམ་སྟེ།
སེམས་ཉིད་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བའོ། །རྣམ་པ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་བསམ་གཏན་ནི། བདེན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྣང་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་གསལ་བར་འདོད། །རྣམ་པ་མེད་ཅིང་མ་གོས་པ། །དེ་ནི་
མཁས་པ་མ་ཡིན་པས། །ནམ་ཡང་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་ཞེས། །དེ་སྙམ་དུ་ནི་དམིགས་ནས་སུ། །ཅི་ཡང་རུང་སྟེ་མདུན་འཇོག་ན། །དེ་ཉིད་ཙམ་ལ་མི་གནས་སོ། །གང་ཚེ་ཤེས་པ་དམིགས་པ་རྣམས། །ཉེ་བར་དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ།
སེམས་ཙམ་ལ་ནི་གནས་པ་སྟེ། །གཟུང་བ་མེད་པས་དེ་འཛིན་མེད། །ཅེས་བསྟན་པས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པའོ། །མཁས་པ་རྣམས་མངོན་པར་དགའ་བར་གྱུར་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཁས་པ་ནི་པཎྜི་ཏ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་
མཁས་པའོ། །རིག་པའི་གནས་ལྔ་གང་ཞེ་ན། ལྷ་སྙན་རིག་པ་སྦྱང་དང་སྨན་དང་ནི། །བཟོ་དང་སྒྲ་དང་ལྔ་ཡིན་ཞེས། །དེ་དག་ཀྱང་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་ལ་སྤྱོད་པའོ། །དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བསྔགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དྲང་སྲོང་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་སྟེ་དེ་དག་ཀྱང་
རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གནས་པའོ། །ཚངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚངས་པ་ནི་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གནས་པའོ། །ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྟོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པ་ནི་རང་གི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 73b
གནས་ནས་མར་ལ་མཐོང་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མཐོང་པའོ། །ཁྲུས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསམས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁྲུས་བྱེད་པ་ནི་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་ཏེ། ཡང་ན་ནི་གཙང་སྦྲ་ལ་བརྟེན་ཏེ། ཀྲི་ཡ་ལ་གནས་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྲུས་བྱེད་
པའོ། །རིགས་བཞིའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་དགའ་བར་བྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །རིགས་བཞི་ནི་བྲམ་ཟེ་དང་། རྒྱལ་པོ་དང་། རྗེའུ་དང་། དམངས་རིགས་དང་བཞི་ཡིན་ཏེ། ཡང་ན་བྲམ་ཟེའི་བྲམ་ཟེའོ། །རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་པོའོ། །རྗེའུའི་རྗེའུའོ། །དམངས་རིགས་ཀྱི་དམངས་རིགས་སོ། །
དམངས་རིགས་ཀྱི་གདོལ་པ་ནི་གྲངས་ཀྱིས་མི་ཆོད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་མོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་
ཡུལ་ལོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་བྱས་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཆོས་ནི་ལུས་ཀྱིས་བསྟན་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཚལ་ལོ། །དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱི་
གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དྲང་སྲོང་ནི་སེམས་མི་དམིགས་པ་སྒོམ་པ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱས་པའོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉན་ཐོས་ནི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་བསྒོམས་པས་སྔོན་དུ་རྟག་པ་འགྲོ་བ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་
གྱི་དྲི་མས་ཏེ་དེ་དག་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་བོ། །སྤྱོད་པ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པའོ། །བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནོ། །དེ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འབྱུང་གནས་སོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འཇོམས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་བཞིའི་སྒོ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 74a
ནས་གནས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇོམས་པའོ། །བག་ལ་ཉལ་གྱི་ཟུག་རྔུ་རྣམས་འབྱིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བག་ལ་ཉལ་བ་ནི་གཅེར་བུ་པ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སུན་འབྱིན་པའོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པའི་ཀུན་
དུ་ནི་ལམ་བཞི་སྟེ་དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་སྟོན་པའོ། །ཐར་པའི་སྒོ་རྣམས་འབྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐར་པ་ནི་འཁོར་བ་ནས་ཐར་བས་ཏེ། དེ་དག་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་རྣམས་འཇིག་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ནི་ཕྲག་དོག་སྟེ།
ཕྲག་དོག་འཇོམས་མ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའོ། །ང་རྒྱལ་གྱི་རི་རབ་ཏུ་བསྙིལ་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ང་རྒྱལ་ནི་མ་རིག་པ་སྟེ་རི་ནི་རབ་ཏུ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྙིལ་བར་བྱེད་པའོ། །འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་སྐེམས་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ནི་རྒྱ་
ཆེ་བ་གཏིང་རིང་བ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྐེམས་པའོ། །འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་ལྟུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྒྲོལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ནི་གཏིང་རིང་གྲངས་མི་ཆོད་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་སྒྲོལ་བའོ། །བདུད་ཀྱི་ཞགས་པ་གཅོད་པའོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདུད་བཞིའི་ཞགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱིས་གཅོད་པའོ། །བདུད་ཀྱི་འཁོར་སྐྲག་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདུད་ནི་ལྷའི་བདུད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྐྲག་པའོ། །བདུད་ཀྱི་མཆིལ་མ་འདོར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
བདུད་ནི་དགའ་རབ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བཅོམ་མོ། །ཉོན་མོངས་པའི་གཡུལ་ལས་སྒྲོལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ནི་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དེ་དག་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྒྲོལ་བའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཇུག་པར་
བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཁྲིད་པའོ། །འཁོར་བའི་ཁྱིམ་ནས་འབྱུང་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བའི་ཁྱིམ་ནི་མ་རིག་པའོ། །འབྱུང་བ་ནི་རིག་པའོ། །རིག་པ་ནི་དགེ་བའོ། །དགེ་བ་ནི་གྲོལ་བའོ། །གྲོལ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 74b
བར་བྱེད་པ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་འདི་གང་ཞེ་ན། རང་བཞིན་ནི་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུའོ། །མཚོན་བྱ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །རིགས་ནི་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨའི་རིགས་སོ། །མཚོན་པ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །ངོ་
བོ་ཉིད་ནི་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱག་མཚན་དང་སྐུ་མདོག་ནི་གང་ཞེ་ན། ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་སྐུ་མདོག་དམར་མོ། །གཡས་དཀར་གཡོན་མཐིང་ག །རིགས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན། སྤྱན་གསུམ་པ། ཕྱག་གཡས་ན་པདྨ་དང་རལ་གྲི་གཡོན་ན་རིན་པོ་ཆེའི་སྟེང་ན་རྡོ་
རྗེ་དང་རྩེ་གསུམ་མོ། །འོག་མ་གཉིས་མཉམ་གཞག་མཛད་དེ། ཕྱག་གི་སྟེང་ན་བུམ་པའོ། །རྒྱན་ཐམས་ཅད་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པའོ། །ཞབས་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས་པ། པདྨའི་སྟེང་ན་ཟླ་བའི་གདན་དང་བཅས་པ། ཉི་མའི་འོད་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། རིག་
སྔགས་གང་ཞེ་ན། སྱཱད་ཡ་ཐེ་ངན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔགས་ནི་ཁངྒ་ནིར་གྷོ་ཥེ་ཞེས་བྱའོ། །རིག་སྔགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་གདོན་ཐམས་ཅད་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་
ཡིན་པའི་དོན་གྲུབ་པ། ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩི་ཉམས་མྱོང་དྲན་པ་མེད་པ། བདུད་བཞི་འཇོམས་པ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྲུང་བ་དང་སྐྱོབ་བར་བྱེད་པ། འཇིག་རྟེན་ཁམས་ལ་དབང་བྱེད་པ། གློ་བུར་གྱི་འབྱུང་པོ་རྣམས་འཇོམས་པའོ། །མདོ་སྡེ་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞལ་ནས་ཞལ་དུ་གསུངས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །བཀའ་ཡང་དག་པར་སྣང་བ་ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་རྒྱན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །འདིས་ནི་ལྷ་
དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཁྱབ་ནས། འཇིག་རྟེན་ཁམས་ལ་རིག་སྔགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་དོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའོ། །ཕྱག་
เล่ม ๗๒ · หน้า 75a
རྒྱས་བཏབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱིས་བཏབ་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་བླ་ན་མེད་པར་ཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་སོ། །གྲོང་ནི་ཞིང་ཁམས་སོ། །བླ་ན་མེད་པ་ནི་གོང་ན་མེད་པའོ། །དེའི་དོན་
གྱི་ཕྱིར་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་ལམ་ནས་ས་བཅུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་སྟེ་དེ་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ཐོབ་ནས། ས་བཅུ་གཅིག་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པའོ། །རང་
སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གནས་པ་རྣམས་དང་། བདག་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་བྱེ་བྲག་པ་རྣམས་དང་། དམིགས་པ་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལྟ་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་བ་རྣམས་སོ། །
རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་། ཕ་མ་རྣམས་དང་། སྦྱིན་གནས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་འདི་ལ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མཆོད་པར་འོས་པ་གཞི་ནས་གནས་པའོ། །བླ་མ་ལྟ་བུ་རྣམས་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གོང་ནས་གོང་ངོ་། །ཚངས་
པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་སོ། །སྦྱིན་པ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །འཛེམ་པ་མེད་པར་སྦྱིན་པ་བྱིན། །ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་བསྲུངས། །བདག་ལུང་མགོན་གྱིས་མ་བསྟན་ཏེ། །བདག་ལ་འདུ་ཤེས་མེད་འགྱུར་ཚེ། །སྦྱིན་
པའི་འདུ་ཤེས་མ་ལུས་པར། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་སྤངས་ནས། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །སྦྱིན་པས་སུ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་བཤད། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་མཐོ་རིས་བསྒྲུབ། །གང་ན་ཅུང་ཟད་མི་རྙེད་པ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་བླ་མེད་དོ། །དམིགས་པར་གནས་པའི་སྦྱིན་པ་རྣམས། །
མཁས་པས་མ་ཡིན་རྟོག་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་མི་དམིགས་པར། །ཚུལ་ཁྲིམས་གཅིག་པའི་དབུ་མའོ། །ཞེས་བསྟན་པའོ། །སྙིང་རྗེའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་བསྐངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ནི་ཚད་མེད་པ་བཞིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔའོ། །ཤེས་རབ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 75b
ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་རམ། བྱེ་བྲག་གང་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །ཡང་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ཐབས་མཁས་པས་བླ་ན་མ་མཆིས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མ་མཆིས་སོ། །ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། ཆོས་གང་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །མི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་མ་སྐྱེས་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། སྦྱིན་པ་དང་སྦྱིན་པའི་བདག་པོ་དང་། ལེན་པ་ཡང་མི་དམིགས་ན།
དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་རྟོགས་ན་ཆོས་གང་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་དག་བསྟན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བསྒྲུབས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་རྒྱུ་གང་ལས་བྱུང་བཀའ་སྩལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་ནི་རྒྱུ་ནི་རྐྱེན་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་མ་སྐྱེས་པ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ནི། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདུད་ཕམ་པར་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདུད་ནི་བཞི་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་དང་། ཕུང་པོའི་བདུད་དང་། འཆི་བདག་གི་བདུད་དང་། ལྷའི་བུའི་བདུད་དང་། དེ་དག་བཅོམ་པས་ན་ཕམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཏོ། །མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ལ་
སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ངོ་མཚར་དུ་ཆེ་བས་ངག་གཅིག་ཏུ་སྨྲ་བའོ། །ཀྱེ་མའོ་རིག་སྔགས་རིག་སྔགས་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཆེན་པོའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རུངས་པ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་
པའོ། །སངས་རྒྱས་ཕྱག་རྒྱ་དེ་ཡིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་ལ་སོགས་པས། རྒྱས་བཏབ་པའོ། །ཕྱོགས་བཞིའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྲུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་བཞིའི་སེམས་ཅན་གྱི་གླིང་བཞིའོ། །ཡང་ན་ནི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 76a
ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་སོགས་པའོ། །ཕྱག་རྒྱ་གང་ཞིག་བཏབ་གྱུར་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདོན་པ་དང་བཟླས་པ་བྱེད་པ་དང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བསྒོམ་པ་དང་བཤད་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། རིག་སྔགས་ཀྱི་ཁྱིམ་དུ་བཞུགས་
པ་དང་ཆོ་ག་བྱེད་པ་དང་མཚམས་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱ་བའོ། །དབང་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྲག་བགྱིད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངན་བྱེད་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྐྲག་པའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནད་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པའོ། །ཕྱག་རྒྱ་ནི་རིག་སྔགས་སོ། །བདག་
ཅག་ནི་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། སྩལ་བར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆད་པས་གཅོད་པའོ། །མི་གང་རབ་ཏུ་སྡང་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་པ་ལས་འདས་པའོ། །བསྟན་པ་འདི་ལ་མ་དད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་ཏེ་ཡང་ན་བསྟན་པ་འཇིག་པའོ། །དེ་དག་ཚངས་པས་སྤྲུལ་པ་
ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནད་རྣམས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་སྟེ་གཤིན་རྗེའི་འཁོར་གྱིས་འཚེད་པར་འགྱུར་རོ། །རིག་སྔགས་ཆད་པས་གཅད་པར་བགྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདུད་ཀྱི་ཞགས་པས་བཅིངས་ནས་ཁྲིད་པའོ། །བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ནི་སྤྱི་བོས་བླངས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱིས་ཀྱང་ཁས་
བླངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བས་རྒྱས་བཏབ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་ལ་དམ་ཚིག་ཉམས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གསུམ་གྱི་བསྟན་པ་འཇིག་པ་དང་། རིག་སྔགས་ལ་མ་དད་པ་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱས་བཏབ་པའོ། །རིག་སྔགས་ནི་གང་ཞེ་ན་
རང་བཞིན་ནི་ཆུ་ཤིང་ལྟ་བུ་སྟེ་མཚོན་བྱ་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་པ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་སྟེ། རིགས་ནི་ལས་ཀྱི་རིགས་སོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རིགས་ལྔའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །རྒྱས་བཏབ་པ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་རྒྱས་བཏབ་པའོ། །དེའི་ཕྱག་མཚན་
དང་སྐུ་མདོག་ནི་ཅི་ཞེ་ན། ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་སྐུ་མདོག་ལྗང་གུ །ཞལ་གཡས་དཀར་བ་གཡོན་དམར་བ། དབུ་སྐྲ་སེར་པོ་གྱེན་དུ་འབར་བ། སྤྱན་གསུམ་པ་དབུ་ལ་ཐོད་པ་ལྔས་བརྒྱན་པ། ཞལ་གདངས་པ། མཆེ་བ་གཙིགས་པ་ཕྱག་གཡས་ན་རལ་གྲི་དང་རྡོ་རྗེ་དང་། ལྕགས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 76b
ཀྱུའོ། །གཡོན་པ་ན་སྡིགས་མཛུབ་དང་ཞགས་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་དང་སྐྱབས་སྦྱིན་ནོ། །རྒྱན་ཐམས་ཅད་སྦྲུལ་དང་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པ་ཉི་མའི་འཁོར་ལོའི་སྟེང་ན་བདུད་བཞི་ཞབས་ཀྱིས་མནན་པ། ཉི་མའི་འོད་དང་བཅས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཁྲོ་གཉེར་དང་ལྡན་པ་ལས་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ།
རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རིགས་སོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་དེ་བཞིན་ནོ། །རིག་སྔགས་ནི། སྱཱད་ཡ་ཐེ་དན་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔགས་ནི་ཀ་ལིང་གེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་མུན་པ་སེལ་བའི་ཆོ་གའི་གནས་སྐབས་ཏེ་ལྔ་པའོ།། །།
རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བཤད་པའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་ནས་གསུངས་པའོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་ཡོད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ནི་འདིའི་སྒོ་ནས་ཐོན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱོལ་སོང་དང་། ཡི་དགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡང་ན་གནོད་བྱེད་དང་། འབྱུང་པོ་དང་། བདུད་རྣམས་ལ་ཡང་སྐྲག་པར་བྱེད་གསོད་པར་བྱེད། གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་། རིག་སྔགས་ཀྱི་ཆད་
པས་མགོ་བོ་དུམ་བུ་དུམ་བུར་བྱས་པའོ། །དཔེར་ན་ཨརྫ་ཀའི་དོག་པ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཇི་བཞིན་དུ་གཡོས་ཤེ་ན། ས་ཆེན་པོ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས། རབ་ཏུ་གཡོས་ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་གཡོས་སོ། །འགུལ་རབ་ཏུ་འགུལ་ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འགུལ། ལྡེག་ལྡེག་རབ་
ཏུ་ལྡེག །ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ལྡེག་གོ། །ཆེམ་ཆེམ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ་ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ། འུར་འུར་རབ་ཏུ་འུར་འུར་ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འུར་འུར། ཤིག་ཤིག་རབ་ཏུ་ཤིག་ཤིག་ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ཤིག་ཤིག་གོ། །ལྟས་ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་བྱུང་བའོ། །ལྟས་ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་གང་གི་
ཕྱིར་བྱུང་ཞེ་ན། མུ་གེ་དང་། མི་ནད་དང་། ཕྱུགས་ནད་དང་། ཡམས་ཀྱི་ནད་དང་། འབྲུམ་བུའི་ནད་གསུམ་དང་། རིམས་ནད་དང་། རླུང་ནད་དང་། མཁྲིས་པའི་ནད་དང་། བད་ཀན་དང་། འདུས་པའི་ནད་དང་། མཛེ་དང་། ལྷོག་པ་དང་། མེ་དཔལ་དང་། ནད་དེ་དག་ལ་སོགས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 77a
པ་རླག་པར་བྱེད་པའོ། །བཅོམ་པའོ། །མནན་པའོ། །བུད་པའོ། །ཕྱིར་སོང་ངོ་། །མ་ཚུགས་སོ། །མུན་ནག་སེལ་བའོ། །འབྱུང་པོ་རྣམས་ཕམ་མོ། །བདུད་རྣམས་བཅོམ་པའོ། །ཕྱོགས་བཞིའི་གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་
གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །ས་ལ་གནས་པ། རི་ལ་གནས་པ། ཤིང་ལ་གནས་པ། ནམ་མཁའ་ལ་གནས་པ། ཆུ་ལ་གནས་པ། ས་འོག་ན་གནས་པ། རི་བོ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ། ཁྱིམ་ན་གནས་པ། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ན་གནས་པ་
རྣམས་ཀྱང་། མཆི་མ་བྱུང་བའོ། །སྐད་དྲག་པོ་བྱུང་ངོ་། །ལུས་ཞིག་གོ། །འདར་རོ། །འཇིགས་སོ། །བདག་ཅག་ནི་འབྱུང་བའོ། །དབང་དུ་ཁྲིད་པ་ནི་སྟོང་ཆེན་མོའི་དབང་གིས་ཁྲིད་དོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་པོ་སྐྲག་པའི་དེ་ནས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེར་
མངོན་པར་སྤྲུལ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་རུངས་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ལ་འཛུལ་དུ་མི་སྟེར་བར་འཚེའོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཕྱོགས་བཞིར་འབྱེར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་འབྱུང་པོ་རྣམས་འབྲོས་པའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་པོ་བཅོམ་པའི་དེ་ནས་སོ། །རྒྱལ་པོ་
ཆེན་པོ་བཞིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སོ་སོའི་སྒོ་ནས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །ཕྱོགས་བཞིར་མེ་ལྕེའི་ཕུང་པོ་མངོན་པར་སྤྲུལ་པ་དང་། དེ་དག་ནམ་མཁའ་ལ་ཀུན་དུ་རྒྱུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རུངས་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཕྱོགས་བཞི་མཚམས་སུ་རྒྱུག་སྟེ། དེ་ནི་འབྲོས་སུ་མི་སྟེར་བའི་འཚེ་བའོ། །
དེ་ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པས་ནམ་མཁའ་ལ་ལྕགས་སུ་མངོན་པར་སྤྲུལ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚངས་པས་རྡོ་རྗེའི་ལྕགས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྤྲུལ་པ་ནི་དེ་རྣམས་རྒྱུག་ཏུ་མི་སྟེར་བའི་འཚེ་བའོ། །དེ་དག་ཤིང་ཏ་ལ་བདུན་ཙམ་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ཀུན་དུ་རྒྱུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཐོན་དམན་དེ་
ཙམ་དུ་རྒྱུག་གོ། །དེ་ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་རལ་གྲི་དང་། མདའ་དང་། མདུང་ཐུང་དང་། མདུང་དང་། མདའ་བོ་ཆེ་དང་། ཤིང་ལྗོན་པ་དང་རིའི་ཆར་མངོན་པར་ཕབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་སྒྲ་དང་བཅས་ནས་བར་སྣང་ནས་ཕབ་པའོ། །དེའི་ཚེ་གནོད་སྦྱིན་
เล่ม ๗๒ · หน้า 77b
ལྔ་སྟོང་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་འདུས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་གླིང་བཞི་རི་རབ་དང་བཅས་པ་ཉི་མ་ཟླ་བ་སྐར་མ་འདི་དང་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་གིས་བསྐོར་བའོ། །སྔགས་ཀྱི་དམོད་མོས་བཅོམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་བྱེད་རྣམས་ནད་
ཀྱིས་ཐེབས་པའོ། །རིམས་ནད་ཀྱིས་བཏབ་ནས་མྱོས་ཏེ་རྨྱ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་མཐུས་གནོད་བྱེད་རྣམས་ནད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཟིན་པའོ། །དེ་ལ་འགྱོད་པ་མ་སྐྱེས་ན་མནར་མེད་ལ་སོགས་པར་འཚེད་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་གཏུགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནད་ཀྱིས་
ཐེབས་པ་དང་། དམྱལ་བ་མནར་མེད་དུ་འགྲོ་བར་ཤེས་ནས་འབྱུང་པོའི་ཚོགས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའོ། །གསོལ་པ་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། ཐུགས་བརྩེ་བ་ཅན་ལགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རུངས་པའི་འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱང་སངས་
རྒྱས་ལ་བག་ཕབ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་འདུད་དེ་བཟོད་པར་གསོལ་བའོ། །དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མས་བདག་ཅག་བསྐྱབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་དམོད་མོས་འཇིགས་སྐྲག་སྟེ། རིམས་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་པའི་ཕྱིར་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོས་གསོལ་
བ་བཏབ་པའི་དེ་ནས་སོ། །དེ་དག་ལ་བྱམས་པས་ཁྱབ་པར་མཛད་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མེད་པ་བཞིའི་སྒོ་ནས་སོ། །བསླབ་པ་འཛིན་དུ་བཅུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་རྣམས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་སྡོམ་པ་བཟུང་བའི་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང་ཕྱིས་མི་གནོད་པའི་ཁས་
བླང་བའོ། །བདག་ཅག་ཕྱག་རྒྱ་སྤོང་གྱུར་ན། །མ་འགུམས་པ་ཡི་འགྲོ་གང་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རུངས་པའི་གདོན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞིང་སྡིག་པ་བཤགས་པའོ། །ཕ་འགུམས་པ་ཡི་འགྲོ་གང་དང་། །དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་འགུམས་གང་དང་། །
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་དང་མ་དང་དགྲ་བཅོམ་གྱིས་མ་ལེགས་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཁས་ལེན་ཅིང་བཤགས་པ་བྱེད་པའོ། །དགེ་འདུན་དབྱེན་བྱེད་འགྲོ་གང་དང་། །རྫོགས་སངས་རྒྱས་ལ་སྡང་སེམས་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་ཡང་འདིར་བྱས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 78a
པས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བཤགས་སུ་གསོལ་བའོ། །སྐུ་མཚལ་ཕྱུང་བ་བགྱིས་པ་ཡི། །འགྲོ་བ་གང་ལགས་དེས་མཆིའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་བྱ་སྟེ་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཚེ་བར་བྱས་པ་དང་
མི་དགེ་བ་བཅུ་ལས་བཟློག་པར་བགྱིའོ། །ཨརྫ་ཀ་ཡི་དོག་པ་ལྟར། །མགོ་བོ་ཚལ་པ་བདུན་འགས་ཤིང་། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལས་བཟློག་པར་མ་གྱུར་ན་མགོ་དང་ལུས་པོ་ཡང་དུམ་བུ་དུམ་བུར་དབྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གནོད་སྦྱིན་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་དང་། །བདག་ལུས་ཤ་བཀྲ་འབྱུང་བར་
ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་བཀའ་ལས་འདས་པར་གྱུར་ན་ནད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཐེབས་ཤིང་སྐྱེ་བ་བདུན་དུ་མནར་མེད་པར་སྐྱེ་བའོ། །གང་འདི་རྒྱལ་བས་གསུངས་པའི་མདོ། །སྟོང་ཆེན་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་ཡོད་པ་རྣམས་
ཀྱིས་གསུངས་ཏེ་འདི་དང་མཉམ་པའམ་མཚུངས་པ་མེད་པའོ། །རིག་སྔགས་རྒྱལ་ལས་འགལ་བགྱིས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་དམ་ཚིག་ལས་འགལ་བར་གྱུར་ན་རང་གི་དོན་མི་འགྲུབ་ཅིང་འདིར་ཡང་ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐེབས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་དམྱལ་བ་ནས་དམྱལ་
བར་འགྲོ་བའོ། །བདག་ཅག་འདོད་བཞིན་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོས་ཁས་བླངས་པའོ། །དེའི་ཚེ་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་སྟོབས་དང་མཐུ་དང་རིག་སྔགས་གྱི་རྒྱལ་མོའི་དམོད་མོ་དང་ཆད་པས་ནད་ཐམས་ཅད་མེད་པར་བརླག་
པར་འགྱུར་བའོ། །ཡམས་ཀྱི་ནད་དང་འཇིགས་པ་དང་། གནོད་པ་དང་ནད་འགོ་བ་དང་འཁྲུགས་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ལི་ཙྪ་བཱི་ལ་སོགས་པའི་ནད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་ཞི་བ་དང་བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་པའོ། །གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་
དང་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འཚེ་བར་བྱེད་མི་ནུས་ཤིང་། སོ་སོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གནས་པའོ། ངང་པ་དང་། ནེ་ཙོ་དང་། རི་སྐེགས་དང་། ཁུ་བྱུག་དང་། རྨ་བྱ་དང་།
เล่ม ๗๒ · หน้า 78b
ངུར་པ་དང་། ཤང་ཤང་ཏེའུ་དང་བྱའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱང་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱང་ཡམས་དང་རིམས་ཀྱི་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་ཡང་ད་ལྟར་རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སོ་སོའི་སྐད་འབྱིན་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བའོ། །མིའམ་ཅི་རྣམས་ནི་ལྷའི་བུ་མོ་བཞིན་དུ་ལུས་ལ་གནོད་པ་
མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དེ་ན་གནས་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་རང་གི་ཆ་བྱད་དུ་གནས་ཤིང་སོ་སོའི་གནས་སུ་གནས་པའོ། །རིན་པོ་ཆེའི་ཆ་བྱད་རྣམས་ཀྱང་མ་དཀྲོལ་བར་འཁྲོལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་ཁང་ངམ་ཕོ་བྲང་ངམ་གཞན་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པའི་རྒྱན་དུ་བྱས་པས་སིལ་སིལ་སྒྲ་སྒྲོགས་པའོ། །རྔ་བོ་ཆེ་
དང་། དུང་དང་། རྫ་རྔ་དང་། རྔ་བྲན་དང་། པི་ཝང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་ནུས་པས། ཡུལ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱར་བཏུབ་པར་བྱུང་སྟེ། སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བསྒྲག་པར་འབྱུང་བའོ། །གླིང་བུ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་གནས་སུ་བཀོད་པ་བཞིན་དུ་སྒྲ་འབྱིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
གཞན་གྱིས་བརྡུང་མི་དགོས་ཏེ་བཀྲ་ཤིས་པའི་རྟགས་སོ། །དཔེར་ན་དྲིལ་བུ་ལ་རླུང་གིས་བཏབ་པ་བཞིན་དུ་སོ་སོ་རང་སྐད་དུ་བྱུང་བའོ། །བལ་པོ་སེའུ་དང་། བིལ་བ་དང་། སྐྱུ་རུ་ར་དང་། ནྱ་གྲོ་དྷ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དང་། སྤྲེའུ་གནས་དང་། བླག་ཤ་དང་། ཨུ་དུམྺཱ་ར་དང་། སཱ་
ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡུལ་དེའི་ཤིང་དང་། མེ་ཏོག་གི་ར་བ་དང་། སྐད་ཅིག་མས། ལོ་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། ཡལ་ག་རྒྱས་པར་སྐྱེས་ནས། ཡིད་དུ་འོང་བར་སྣང་བའོ། །ཏ་མ་ལའི་ཤིང་ལྗོན་པ་རྣམས་ཀྱང་། དྲིལ་བུ་རབ་ཏུ་འབྱིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྲས་བུ་མེད་པ་ལ་ནི་འབྲས་
བུ་མེ་ཏོག་མེད་པ་ལ་ནི་མེ་ཏོག །དྲི་མེད་པ་ལ་ནི་དྲི་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །ལོ་མ་མེད་པ་ལ་ནི་ལོ་མ་བྱུང་ངོ་། །ཤིང་སྐམ་པ་ནི་སྐྱེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་། རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་སྟོབས་དང་མཐུ་རྣམས་ཀྱིས་བཀྲ་ཤིས་པའི་རྟགས་སོ། །ལྷ་བརྒྱ་སྟོང་དག་གིས་ཀྱང་། ཧི་ཧི།
ཨ་ལ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཕྱུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ལྷ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་གུས་པར་བྱེད་པའི་ལྷ་རྣམས་མགུ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པའོ། །བར་སྣང་ལ་མེ་ཏོག་གི་ཆར་མངོན་པར་ཕབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་གྱི་སྟེང་དུ་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཕབ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 79a
པའོ། །མི་མ་ཡིན་པའི་དྲི་དག་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷའི་དྲི་བཟང་པོ་དང་། ལྷའི་བདུག་སྤོས་དང་། མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་མཆོད་པ་བྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། སྡོམ་པ་བཟུང་ངོ་། །ཕྱག་འཚལ་བའོ། །འདོན་ནོ། །གྲངས་སོ། །སྨོན་ལམ་
བཏབ་པོ། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །མགུལ་དུ་བཏགས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ལོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་ལྷ་བྱུང་བའི་དེ་ནས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། པུས་མོའི་ལྷ་ང་ས་ལ་
བཙུགས་ནས་ཞུ་བ་ཕུལ་བའོ། །སངས་རྒྱས་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའོ། །ཕྱག་རྒྱ་ནི་རིག་སྔགས་སོ། །ཆོས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ལ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞེས་ཞུས་པའོ། །བཙུན་པ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་བསླབ་པའི་གཞི་ཡོངས་སུ་བཟུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྡོམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའོ། །གོས་ངུར་སྨྲིག་གོན་ནས་མདོ་སྡེའི་རྒྱལ་པོ། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མ་གདོན་ཐམས་ཅད་
ལས་ཐར་བར་བགྱིད་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པ་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོའོ། །ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བླངས་ཤིང་བཟུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གུས་པ་བྱས་ནས་སྤྱི་བོར་བཞག་པའོ། །ཀུན་ཆུབ་པར་
བགྱིས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །ཡི་གེར་བྲིས་ནས་མདུད་པ་བོར་ཏེ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡི་གེར་བྲིས་ནས་ནི་གང་ཞེ་ན། དར་རམ་ཤིང་ཤུན་ནམ་གྲོ་གའམ། རས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་། །གི་ཝཾ་གུར་ཀུམ་ལ་སོགས་པ། །ཡང་དག་གིས་ནི་བྲི་བར་བྱ། །དབུས་
སུ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བརྒྱད་བྲི། །མུ་ཁྱུད་རིམ་པ་ལྔ་བསྐོར་བ། །པདྨ་སྣ་ཚོགས་ར་བ་དང་། །ཕྱི་རིམ་རྡོ་རྗེ་ར་བ་དང་། །བཞི་བཅུ་དག་ནི་བྲི་བར་བྱ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་ནི་སྐྱེས་པ་རྣམས། །གུར་ཀུམ་གྱིས་ནི་བྲི་བར་བྱ། །དེ་ཡི་དགོས་པ་འདོད་པ་རྣམས། །འགྲུབ་འགྱུར་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །པདྨ་གཉིས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 79b
སམ་ཡང་ན་གསུམ། །བཞི་འམ་ཡང་ན་ལྔ་བྲིས་ཏེ། །པདྨ་ལ་ནི་ཕྱག་རྒྱའི་མཚན། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་སུ་བྲི། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་པདྨ་རྣམས། །ཟེ་བས་ཀུན་དུ་འཁོར་བ་བྲི། །པདྨ་འདབ་མ་རབ་རྒྱས་ལ། །སྡོང་བུ་དར་གྱིས་བཅིངས་པ་བྲི། །པདྨ་ལ་ནི་རྩེ་གསུམ་པ། །ཟུར་བརྒྱད་ལ་ནི་དར་
དཔྱངས་བྲི། །དེ་བཞིན་པདྨ་དགྲ་སྟར་བཅས། །འདབ་མ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པར་བྲི། །པདྨར་བཅས་པའི་རལ་གྲི་བྲི། །པདྨ་དེ་ནི་དཀར་པོར་བྱ། །པདྨའི་སྟེང་དུ་དུང་ཡང་བྲི། །ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་རྒྱས་པར་བྱ། །ཀུན་དུ་ཆོ་གའི་མཚན་མ་རྣམས། །མཁས་པ་དག་གིས་བྲི་བར་བྱ། །གང་ལ་གནོད་པའི་སེམས་བྱུང་བ། །མིང་རུས་དག་ནི་
བྲི་བར་བྱ། །མུ་ཁྱུད་འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བ་ལ། །ལྔ་པོ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །སྔགས་ནི་དྲུག་པོ་རིགས་དྲུག་པ། །མཁས་པ་དག་གིས་ཡང་དག་བྲི། །ཧཱུྃ་དང་ཕཊ་དང་ཡང་དག་ལྡན། །ཧ་འཇོམས་དང་ནི་སྭཱ་ཧཱ་དག །འཁོར་ལོ་ལ་ནི་རྩིབས་བརྒྱད་ལ། །མཁས་པ་དག་གིས་ཡང་དག་བསྟན། །རབ་
གནས་ཡང་དག་བྱས་ནས་སུ། །མགུལ་ལམ་དཔུང་པར་ཡང་དག་གདགས། །འདི་དག་བསྟན་པའོ། །མདུད་པ་བོར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཞེ་ན། རས་སམ་དར་དམར་སྐུད་པ་ལ། །གང་དག་རྙེད་པ་གང་ཡང་རུང་། །ཚོན་སྐུད་སྣ་ཚོགས་གང་རྙེད་པ། །དཀར་པོ་དག་ལ་ཡང་དག་བྱ། །རྒྱལ་
རིགས་ལོ་བརྒྱད་ལོན་པ་ལ། །བུ་མོ་གཞོན་ནུས་འཁལ་བར་བྱ། །གཙང་མ་ལ་ནི་གང་ཡང་རུང་། །མདུད་པ་བོར་ཏེ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད། །དེ་བས་ཉུང་ན་ལྔ་བཅུ་བཞི། །བཅུ་དང་ལྔ་དང་མདུད་པ་བོར། །སྔགས་དང་བཟླས་པས་ཡང་དག་ཏུ། །བདུག་སྤོས་ལ་སོགས་ཡང་དག་བདུག །མགུལ་
ལམ་དཔུང་པ་ལུས་ལ་སོགས། །མཁས་པས་ཡང་དག་བཅིང་བར་བྱ། །ནད་འཇིགས་སྣ་ཚོགས་མི་ཚུགས་པ། །དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་བ་བཟློག །རྨི་ལམ་ངན་དང་ལྟས་ངན་བཟློག །གདོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་མི་ཚུགས་སོ། །དེ་དག་བསྟན་པའོ། །འཆང་ན་དེ་ལ་ཡམས་ཀྱི་ནད་དང་
འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་དག་ནད་འཇིགས་པས་མི་ཚུགས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་འདི་དང་ཕྱི་མ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཕྲ་མའི་བར་གྱི་སྡིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་མི་ཚུགས་སོ། །མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 80a
ཚུགས་པར་འགྱུར་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་ནི་བཅུ་སྟེ། མི་དགེ་བའི་ཆོས་བྱེད་པའི་ཡུལ་ནི་མཐའ་ཁོབ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། །ཡང་ན་ནི་བྱེད་མཁན་ནི་ཤན་པའི་རིགས་སམ་གདོལ་པའི་རིགས་ལ་སོགས་པས་མི་ཚུགས་སོ། །རྣམ་པར་འཚེ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཞེས་བྱ་
བ་ནི། ལྷ་དང་མི་དང་གནོད་སྦྱིན་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་འབྱུང་པོས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ། །མི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱལ་པོའམ་རྐུན་པོའམ། ཆོམ་རྐུན་ནམ། མི་སྡིག་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀུན་གྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ། །ཡང་ན་འཚེ་བ་བྱེད་པ་ནི། སེང་གེའམ་
སྟག་གམ། མ་ཧེའམ། བ་མེན་ནམ། སྦྲུལ་ལམ། སྡིག་པའམ། དུག་རྣམས་སམ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་སོ། །རྒྱལ་བར་འགྱུར་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་དང་རྒྱལ་བའོ། །གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ནད་སེལ་བའི་ཆོ་གའི་གནས་
སྐབས་ཏེ་དྲུག་པའོ།། །།ཡུལ་འཁོར་མཚམས་གཅད་པར་འཚལ་བ་ཁྲུས་བགྱིས་པ་ཟས་དཀར་གསུམ་འཚལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞེ་ན། དཀྱིལ་འཁོར་ལེགས་པར་བྱས་པ་ལ། །ས་གཞི་འཇམ་པོ་ལེགས་པ་ལ། །རྣམ་ལྔ་དག་གིས་བྱུག་པར་བྱས། །མཁས་པ་དག་གིས་ཐིག་
བཏབ་ལ། །ས་ཚོན་སྣ་ལྔས་བྲི་བར་བྱ། །དབུས་སུ་སྣ་ཚོགས་པདྨ་དང་། །ཟེའུ་འབྲུའི་སྟེང་དུ་ཉི་མ་ཡིན། །དེ་སྟེང་རྡོ་རྗེའི་རིགས་སུ་གནས། །དེ་བཞིན་པདྨ་འདབ་བཞི་ལ། །ཤར་ཕྱོགས་ལྷོ་དང་ནུབ་ཕྱོགས་བྱང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་དང་རིགས་བཞི་བཞུགས། །དེ་དག་སྟོང་ཆེན་རབ་འཇོམས་མ། །རིགས་
ནི་ལྔ་རུ་ཡང་དག་ཤེས། །ཤར་ལྷོ་ལྷོ་ནུབ་བྱང་ཤར་ཡང་དག་ཏུ། །དྷཱུ་པེ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡིན། །མུ་ཁྱུད་རྡོ་རྗེས་བསྐོར་བ་ཡིན། །ཕྱི་རིམ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བརྒྱད་ལ། །སྣ་ཚོགས་འཁོར་ལོ་དེ་བཞིན་ནོ། །གཟའ་རྣམས་དེ་ལ་དགོད་པར་བྱ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་མུ་ཁྱུད་ལ། །སྐར་མ་རྣམས་ནི་ཡང་དག་
ཤེས། །གྲུ་བཞི་ལྷ་རྣམས་ཕྱོགས་ཕྱོགས་ལ། །ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་ནི་ཡང་དག་དགོད། །ཤར་ཕྱོགས་དང་ནི་ལྷོ་ཕྱོགས་དང་། །ནུབ་ཕྱོགས་བྱང་དང་སྒོ་དག་ལ། །རྒྱལ་པོ་བཞི་ནི་ཡང་དག་བཞུགས། །གྲུ་བཞི་སྒོ་བཞི་ཀ་བ་བརྒྱད། །ཏྭ་ར་རྣམ་བཞི་སྣ་ཚོགས་རྒྱན། །སྣ་ཚོགས་པདྨ་རྒྱ་གྲམ་དང་། །རྡོ་རྗེ་ར་བ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 80b
མེ་རིས་བསྐོར། །སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ཕྲག །བགེགས་རྣམས་ཕྱོགས་ཕྱོགས་གནས་པའོ། །གཏོར་མ་སྣ་ཚོགས་ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ། །རིགས་ནི་ལྟ་ཞིང་མཁས་པས་བགྱིས། །མདའ་དང་མདུང་དང་རལ་གྲི་དང་། །ཕུར་པ་དག་ལ་ཚོན་སྐུད་བསྐོར། །ལྔའམ་གཅིག་གམ་གང་
ཡང་རུང་། །བཀྲ་ཤིས་བུམ་པ་ཡང་དག་དགང་། །ནོར་བུ་རིན་ཆེན་བྱང་ཆུབ་ཤིང་། །འབྲུ་དང་སྙིང་པོ་བདུད་རྩི་དང་། །དྲི་དང་གོས་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན། །བཞི་པོའི་དབུས་སུ་ཡང་དག་བཞག །ལུས་ཁྲུས་ངག་དང་ཡིད་ཁྲུས་དང་། །དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གོན་ལ། སྨྱུང་བར་བྱས་ནས་
ཡང་དག་ཏུ། །ཡང་ན་དཀར་གསུམ་ལ་ནི་བརྟེན། །སྙིང་རྗེ་ལྡན་ཞིང་སེམས་ཅན་ལ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་ལ་ཡང་དག་བསྲུངས། །རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་མཁས་པ་ཡིས། །བསྙེན་པའི་ཆོ་ག་ཡང་དག་བཞུགས། །དེ་དག་བསྟན་པའོ། །ཟས་སྣ་ལྔ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤ་དང་སྒོག་པ་བསྲེས་པ་
དང་། །ཆང་དང་ཉ་ཤ་ལ་སོགས་དང་། །དེ་དག་ལ་ནི་སྤང་བར་བགྱི། །མི་ཡི་བསླབ་པའི་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་སེམས་དང་མཚུངས་པ་དང་། །སྡོམ་པ་གསུམ་དང་ཡང་དག་ལྡན། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་བྱ། །མི་རྣམས་ཐམས་ཅད་གྲོང་པ་དང་། །སྡོམ་
པ་ལ་ནི་གནས་པར་བྱ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་སྙོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཞེ་ན། མི་དགེ་བཅུ་ནི་སྤངས་བྱས་པ། །ཚངས་པའི་གནས་བཞི་བསྒོམ་བྱ་བ། །གྲོང་དང་གྲོང་ལ་འཐབ་སྤངས་པ། །རང་སེམས་ཇི་བཞིན་གཞན་དག་དང་། །འཐབ་རྩོད་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་བྱ། །
ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་པ་གོས་དང་རྒྱན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བུད་མེད་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ། །དྲི་མ་མེད་པ་ལེགས་པར་བགོ །གསེར་དང་མུ་ཏིག་ལ་སོགས་པ། །ལུས་ལ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་བརྒྱན། །དེས་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་སུམ་མདོ་དང་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཆོ་ག་གར་བྱེད་པའི་ས་རུ། བའི་རྣམ་ལྔ་དང་། ཙནྡན་ལ་སོགས་པའི་དྲི་བཟང་པོའི་ཆུས་ཐམས་ཅད་བྱུགས་ཏེ། མི་གཙང་བ་རྣམས་བོར་ནས། སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བདུགས་ཏེ། གོས་དང་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བས་བརྒྱན་པའོ། །ཁྱིམ་རྣམས་ཉལ་ཉིལ་གྱི་ཕུང་པོ་མ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 81a
མཆིས་པར་བགྱིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱག་དར་བཟང་པོ་བྱས་ནས་སུ། །སྣ་ལྔ་དྲི་དང་གཏོར་བར་བྱ། །གྲོང་ངམ་གྲོང་ཁྱེར་ཐམས་ཅད་དུ། །དེ་བཞིན་ལ་ནི་གཏོར་བར་བྱ། །རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་གྱི་དབུས་ཀྱི་དོག་ས་རྣམས་སུ་མེ་ཏོག་གི་སིལ་མ་བཀྲམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི། གྲོང་ཁྱེར་དབུས་དང་གཞན་དག་དང་། །གང་ཡང་རུང་སྟེ་ཁྱིམ་ལ་སོགས། །མེ་ཏོག་ཆུ་སྐྱེས་ཐང་སྐྱེས་དང་། །དུས་ལས་བྱུང་སྟེ་གང་ཡང་རུང་། །སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བདུག་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷན་ཅིག་སྦྱོར་དང་གཞན་དག་དང་། །ཨ་ཀ་རུ་ལ་སོགས་པ་གང་
ཡང་རུང་། །ཕྱོགས་བཞིར་བུ་མོ་ཤིན་ཏུ་ཁྲུས་བགྱིས་པས་བརྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྲམ་ཟེ་མོ་འམ་རྒྱལ་རིགས་སམ། །རྗེ་རིགས་ལ་སོགས་གང་ཡང་རུང་། སྨྱུང་བར་བྱས་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་། །སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་སྤང་བྱས་པ། །ཡང་ན་ཟས་ནི་དཀར་གསུམ་བསྟེན། །ལོ་གྲངས་བཅུ་
གཉིས་ཉི་ཤུ་གཉིས། །མཚན་ཉིད་ལེགས་པ་བྱད་མཛེས་པ། །དྲི་མ་ཅན་གྱི་གོས་ཀྱང་སྤང་། །ལག་ན་མཚོན་ཐོགས་པ་བཞི་དང་དྲིལ་བུ་བཞི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞོན་ནུ་དེ་དག་མཚོན་ཐོགས་ནས། །རལ་གྲི་ལ་སོགས་གཡས་ན་འཛིན། །དྲིལ་བུ་དཀྲོལ་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་འདོན། །
གླུ་གར་ལ་སོགས་དེ་བཞིན་ནོ། །རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་བཞི་གཞག་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲོང་ངམ་གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་དུ། །གྲོང་བར་དེ་བཞིན་གཞག་པར་བྱ། །ཡང་ན་ཆོ་ག་བྱེད་པའི་ས། །ཕྱོགས་བཞི་ལ་ནི་ཡང་དག་གཞག །སྔ་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་གདུགས་ཤར་བ་དང་། རིག་སྔགས་
བཀླག་པར་བགྱི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་ཕྱོགས་བཞི་ཕྱོགས་རྣམས་སུ། །ངག་མི་བདེ་བར་ཡང་དག་འདོན། སྨྱུང་བར་བྱ་ཞིང་གཙང་སྦྲ་བསྟེན། །ཡང་ན་ཟས་ནི་དཀར་གསུམ་བསྟེན། །ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ་མཆོད་རྟེན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གསེར་རམ་དངུལ་ལས་བྱས་པ་ཡི། །བུམ་པ་དང་ནི་
ཚ་ཚ་དང་། །དེ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་། །ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ་འཁོར་ལོ་ལ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་རྩེ་མོ་ལ། །མཆོད་རྟེན་ལ་སོགས་ཡང་དག་གཞག །བལ་སྲང་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པ་ལ། །བཀལ་ནས་མཆོད་པ་བྱ་བའོ། །དར་རམ་རས་སམ་སྲིན་བལ་ལ། །གང་ཡང་རུང་སྟེ་སྐུད་པ་ལ། །ཚོན་ནི་སྣ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 81b
ཚོགས་བྱས་ནས་སུ། །གྲོང་ངམ་གྲོང་ཁྱེར་ཡང་དག་བསྐོར། །ཤིང་ལྗོན་པ་ཆེན་པོ་དང་རྒྱལ་མཚན་ཆེན་པོའི་རྩེ་མོ་ལ་བརྟོད་དེ་བཏགས་ལ། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དང་། སྤོས་སྣ་ཚོགས་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །དེ་ལ་སོགས་པ་མཐོན་པོའི་གནས་སུ། སྔར་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་བཏགས་ནས་བལ་
ལམ་རས་ལས་བྱས་པའི་སྐུད་པ་སྲང་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པ་བྱས་པས་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་གདགས་པར་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཆོད་པ་ཡང་བྱའོ། །དགུང་ཟླ་ཕྱེད་ཀྱི་བར་དུ་མཆོད་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཅིག་གམ་གསུམ་མམ་ལྔ་ཡང་རུང་། །དེ་བཞིན་བདུན་དང་དགུ་དང་ནི། །བཅུ་གཅིག་དང་
ནི་བཅོ་ལྔའོ། །གདུགས་རེ་རེ་ཞིང་རིག་སྔགས་བཀླག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔ་དྲོའི་དུས་སུ་བྱའོ། །ཡང་ན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བཀླག་གོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཡུལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དབང་བླང་ངོ་། །ཁྲུས་བྱའོ། །བཀྲ་ཤིས་བརྗོད། གདོན་ནོ། །རོལ་མོ་ལ་
སོགས་བྱའོ། །བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་རྫས་གདོན་པར་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་གྲོང་ཁྱེར་བསྲུང་བའི་ཆོ་གའི་གནས་སྐབས་ཏེ་བདུན་པའོ།། །།དེ་ལྟར་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཡང་རུང་ངོ་། །ཡང་ན་ནད་པའི་ཁྱིམ་མམ་ཕྱུགས་ལྷས་རྣམས་ཉལ་ཉིལ་མ་མཆིས་པར་བགྱིས་
ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལེགས་པར་ཕྱག་དར་བྱས་ནས། བའི་རྣམ་ལྔས་གཏོར་ཏེ། ཧོམ་ཁུམ་ཟླུམ་པོར་བྱས་ནས། ཆོ་ག་ཇི་བཞིན་དུ་གཏོར་བར་བྱའོ། །རྫས་ནི་ཏིལ་དང་མར་ལ་སོགས་པའི་རྫས། ཀུ་ཤ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །སེང་ལྡེང་དང་རྒྱ་ཤུག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཞི་བའི་
ཤིང་གང་ཡང་རུང་བ། དོག་ས་ལ་མེ་ཏོག་སིལ་མ་བཀྲམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཧོམ་ཁུང་ལ་སོགས་པ་ལ་གཏོར་བར་བགྱིའོ། །སྒོ་གཡས་གཡོན་ནས་དྲི་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་བའི་བུམ་པ་ཡང་གཡས་གཡོན་དུ་གཞག་གོ། །དྲི་དང་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་བ་སྟེ། དེ་
བཞིན་དུ་མེ་ལྷ་ལ་ཁྲུས་བྱའོ། །ས་བོན་ཐམས་ཅད་མར་གྱིས་བསྐུས་ཏེ་ཕྱོགས་བཞིར་གཏོར་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སརྦ་པཱ་པཾ་ད་ཧ་ན་བཛྲ་ཤཱནྟིཾ་ཀུ་རུ་སྭཱ་ཧཱ། ཆབ་སྒོར་ཚོན་སྐུད་སྣ་ཚོགས་བྲེ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མདའ་དང་མདུང་དང་། རལ་གྲིས་བསྐོར་བར་བྱའོ། །དུད་འགྲོའི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 82a
སྐྱེ་གནས་སུ་གྱུར་པ་དག་ནི་བཏོན་ལ་སླར་ཡང་གཟུང་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དུད་འགྲོ་རྣམས་ཕྱིར་བཏང་སྟེ། ཡང་གཞུག་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་བགེགས་གང་གནོད་པའི་མིང་བྱང་བཅུག་ལ། མེ་ལ་གཏང་བར་བྱའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱང་བཀླག་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་
བ་ནི། གཙང་སྦྲ་ལ་བརྟེན་ཏེ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བཀླག་པར་བགྱིའོ། །ཡི་གེར་བྲིས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་ལོའོ། །མདུད་པ་མདུད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲུང་སྐུད་དོ། །མཐོན་པོའི་ཁར་བཏགས་ལ་མཆོད་པར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཆོད་རྟེན་ཆེན་པོའི་རྩེ་མོའམ། རང་ཉལ་བའི་སྟེང་ངམ།
ཡ་ཐེམ་ལ་གདགས་པའམ། གདུང་གི་ལོགས་ལ་གདགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་། གནོད་བྱེད་དང་ནད་ཐམས་ཅད་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་ཚུགས་པའོ། །ནད་པའི་མདུན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གཟུགས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསེར་རམ་དངུལ་ལམ་ཟངས་སམ། རས་རིས་ལ་སོགས་པ། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་རིང་བསྲེལ་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟངས་སམ་དངུལ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱས་པའི་མཆོད་རྟེན་ནམ། རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་དུ་བཞག་ལ། བུམ་པ་ཞབས་ཕུག་ལ། དྲིའམ་སྨན་ལ་སོགས་པས་ཡང་དག་པར་མཆོད་ལ། ཁྲུས་གསོལ་བར་བྱའོ། །དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་ནི་སྔོན་དུ་བཤད་
པ་བཞིན་ནོ། །ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་དག་པར་བྲིས་ལ་བགྱིའོ། །ཡང་ན་བག་ཕྱེའམ་འབྲས་ཕྱེ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཟུགས་བྱས་ལ། དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཡང་དག་པར་གཞག་གོ། །ཕྱག་རྒྱ་བཞི་བགྱིས་ལ་གཞག་པར་བགྱིའོ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི། ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་སྟོང་ཆེན་མོ་ཡིན་ཏེ། དར་རམ་རས་སམ་ཤིང་ཤུན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བྲིས་ལ། ནད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་གདགས་སོ། །མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དང་། སྤོས་སྣ་ཚོགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕྱག་རྒྱ་
བཞིའི་མཆོད་པ་བྱའོ། །ཚངས་པ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དང་། གནོད་སྦྱིན་གྱི་དེད་དཔོན་དང་། འཕྲོག་མ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་རྣམས་ཀྱི་མིང་དང་གཟུགས་བྱས་ནས་མཆོད་པ་དང་མིང་བྱས་ནས་ཨརྒྷ་བྱའོ། །
เล่ม ๗๒ · หน้า 82b
དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཆོད་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དང་། རིག་སྔགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་མཆོད་དོ། །གཟུངས་ཀྱང་ངག་མ་འདྲེས་པར་བཀླག་པར་བྱའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་དང་དབང་ཕྱུག་དང་། བྱིན་གྱི་རླབས་
ཀྱིས་བདག་ལ་བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་ཅིག །བདག་ལ་བསྲུང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་དང་རིག་སྔགས་དང་། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་སོ། །ནད་པ་རྣམས་ནད་ཐམས་ཅད་ལས་ཐར་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སོགས་པའོ། །
དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ། །ནད་པའི་ཟས་དང་སྐོམ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་སྔགས་བཏོན་ནས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱའོ། །སྨན་རྣམས་ཀྱང་རིག་སྔགས་འདིས་བཏབ་སྟེ་སྩལ་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་ནས་འདོད་པའི་སྔགས་བཏབས་ནས། བདེན་པ་
ཡང་དག་པར་བདར་བར་བྱའོ། །རྫོགས་སངས་རྒྱས་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཚེ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་ཕྱོགས་བཞི་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫོགས་སངས་རྒྱས་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སོ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་ནི་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཡང་ཕྱོགས་བཅུར་
སྐྱོང་བའོ། །སྣོད་བཞི་དག་ནི་བླངས་ནས་སུ། །བདེ་བར་གཤེགས་ལ་ཕུལ་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་འབུལ་ཏེ། གཉིས་པ་ཕྱོགས་སྐྱོང་ལ་སོགས་པ་ལ་སྦྱིན་པའོ། །མཐུ་ཡིས་གཅིག་ཏུ་སྤྲུལ་མཛད་པ། །ལྷ་ཡི་སྣོད་མཆོག་དེ་དང་ནི། །
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་ཞིང་དག་པའི་སྣོད་དུའོ། །བདུད་རྩི་འདྲ་བའི་སྨན་གྱི་རྣམས། །སྟོན་པའི་ཕྱག་ན་བསྣམས་གྱུར་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞལ་ནས་བྱུང་བ། རིག་སྔགས་ཀྱི་ནུས་མཐུའི་བདུད་རྩིའོ། །བདེན་པའི་ཚིག་ནི་དེ་དག་
གིས། །སྨན་རྣམས་བདུད་རྩིར་གྱུར་པར་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནད་པའི་ཟས་དང་སྐོམ་དང་སྨན་ལ་སོགས་པ་འདིའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་བདུད་རྩིར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་ལྷ་མོ་འཕྲོག་མ་ཡིས། །ལྷ་རྫས་དགེ་བ་ཨ་རུ་ར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནད་པ་རྣམས་ཀྱི་མ་ལྟ་བུ། ལྷ་མོས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 83a
ཀྱང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཨ་རུ་ར་ཕུལ་བའོ། །བླངས་ནས་སྟོན་ལ་རབ་ཕུལ་བ། །བདུད་རྩི་འདྲ་བའི་སྨན་གྱི་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཕུལ་བའི་བདེན་པས་ཀྱང་། འདིར་ནད་པ་ལ་བདུད་རྩིར་སྣང་བའོ། །བདེན་པའི་ཚིག་ནི་དེ་དག་གིས། །ནད་པ་
རྣམས་ཀྱི་ནད་སེལ་ཞིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དང་། རིག་སྔགས་ཀྱི་བདེན་པས་ནད་རྣམས་སེལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འཕྲོག་པར་བྱེད། །སྨན་རྣམས་བདུད་རྩིར་གྱུར་པར་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྟོབས་དང་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་
བདུད་རྩིར་སྣང་བའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམ་གཟིགས་གཟི་བརྗིད་དང་། །གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་སྟོབས་རྣམས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་དུས་སུ་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་གཟིགས་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་
དོན་བྱེད་པའོ། །ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་ཀྱི་བདེན་ཚིག་དང་། །ལོག་དད་སེལ་གྱི་ཏིང་འཛིན་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐལ་པ་གཉིས་པའི་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་ཀྱི་བདེན་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་ལོག་དད་སེལ་གྱི་ཏིང་འཛིན་གྱིས་ཀྱང་དོན་སེམས་ཅན་གྱི་བྱས་པའོ། །
གསེར་ཐུབ་ཀྱི་ནི་ཡེ་ཤེས་དང་། །འོད་སྲུངས་ཀྱི་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐལ་པ་གསུམ་པའི་དུས་སོ། །བདེར་གཤེགས་གསེར་ཐུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུངས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པའོ། །ཤཱཀྱ་སེང་གེའི་མཐུ་
རྣམས་ཀྱིས། །སྨན་རྣམས་བདུད་རྩིར་གྱུར་པར་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་བསྐལ་པ་ཐ་མ་སྙིགས་མ་ལྔའི་དུས་སུ། བདེར་གཤེགས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས། མཐུའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པས། དེ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པས་འདིར་ཡང་སྨན་རྣམས་བདུད་རྩིར་སྣང་བའོ། །ནད་པ་ཤར་ཕྱོགས་
ཁ་བསྟན་པ། །སྨན་རྣམས་ཉེ་བར་སྩལ་བར་བགྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་འདིའི་ཚིག་དང་། རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཁ་དོན་དུ་བྱས་པས་ནད་པ་ལ་བདུད་རྩི་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །དེ་ཡི་ཚེན་རིག་སྔགས་འདི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་སྐུ་མདོག་དཀར་མོ་གཡས་ན་རྡོ་རྗེ་དང་
เล่ม ๗๒ · หน้า 83b
གཡོན་ན་རིན་པོ་ཆེ་འཛིན་པ། སྤྱན་གསུམ་དབུ་ལ་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། ཞི་བའི་གཟུགས་ཅན་ཞབས་ཕྱེད་སྐྱིལ་དུ་བཞུགས་པ། པདྨའི་སྟེང་དུ་ཟླ་བའི་གདན། ཉི་མའི་འོད་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་བྱེད་པ། རྡོ་རྗེའི་རིགས་ལ་སྟོང་
ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །ལག་མཐིལ་གཞག་སྟེ་བཀླག་པར་བགྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་རྒྱལ་མོ་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་ནས། རིག་སྔགས་ཀྱི་ཞལ་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །རིག་སྔགས་གང་ཞེ་ན། སྱཱད་ཡ་ཐེ་དན་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔགས་ནི་ཁ་དེ་ཁ་དེ་ལ་སོགས་པའོ། །རླུང་ལས་གྱུར་
དང་མཁྲིས་ལས་གྱུར། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་འདུས་ལས་གྱུར། །ནད་རྣམས་ཐམས་ཅད་རབ་བཅོམ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་གསུམ་གྱིས་གཞི་བླངས་པ། ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱང་། བདེན་པའི་ཚིག་དང་རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱིས་ནད་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་བདེ་བར་འགྱུར་རོ། །
བདག་ལ་རྟག་ཏུ་བདེ་ལེགས་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནད་པ་དང་མཐའ་ཡས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དོ། །རིམས་ནད་ལ་སོགས་པ་སེལ་བའི་ཆོ་ག་སྟེ་བརྒྱད་པའོ།། །།བྱད་དང་རོ་ལངས་དང་ལྡན་པའི་ལས་རྣམས་ལ། སྐྱེས་པའམ་བུད་མེད་གདུགས་ཞག་གཅིག་སྨྱུང་བར་བགྱིས་
པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔགས་གཏང་བ་དང་། སྦོད་གཏོང་གཏང་བ་དང་། མཛེ་དང་ཕོལ་མིག་དང་། ལྷོག་པ་དང་། དུག་དང་དུག་སྦྱར་མ་དང་སྨན་དང་སྨན་ཉེས་པ་དང་། ས་བདག་ལ་སོགས་པའི་ནད་ཐམས་ཅད་སྨྱོ་བ་དང་། འབོག་པ་ལ་སོགས་པ་བཅོམ་པའོ། །རབ་ཏུ་བཀྲུས་པ་ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་པ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱད་ཀྱིས་ཕོག་པ་དང་། སློབ་དཔོན་ཡིད་བཞིན་ནོ། །དེས་དོག་ས་ལ་མེ་ཏོག་སིལ་མ་བཀྲམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཤད་པ་ལ་བརྟེན་ལ། སློབ་དཔོན་མཁས་པས་ཆོ་ག་ཡང་དག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་སྟ་གོན་གྱི་ཆོ་གའོ། །མཆོད་པ་རྣམ་པ་ལྔ་
ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས། ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཨརྒྷཾ་ལ་སོགས་པས་ཡང་དག་པར་མཆོད་དོ། །སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བདུགས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱད་ཀྱིས་ཕོག་པ་དང་། བུམ་པ་རྣམས་ལ་བདུག་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །སེང་ལྡེང་དང་རྒྱ་
เล่ม ๗๒ · หน้า 84a
ཤུག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ཞུགས་བུས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐབ་ཁུང་ཟུར་གསུམ་ཁྲུ་གང་ཚད་དུ་བྱས་པ། ནག་པོའི་སུམ་བརྩེགས་སོར་བཞི་བྱས་པའོ། །པདྨ་གསུམ་པ་ཕྱི་ལོགས་སུ་བྱས་པ་ནང་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡིན་ཏེ། མེ་ལྷ་ནག་པོ་ཁྲོ་བོ་ར་ནག་པོ་ལ་ཞོན་པ། གཡས་ན་
རལ་གྲི །གཡོན་ན་སྡིགས་མཛུབ་ཞགས་པ་འཛིན་པ། ཁ་གདངས་པ། མེའི་མདོག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་བཞིར་གཏོར་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་ནི་ཏིལ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཤ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཁྲག་སྣ་ཚོགས་དང་། འབྲུ་སྣ་ཚོགས་དང་། དུས་ཀྱི་
མེ་ཏོག་གང་ཡང་རུང་སྟེ། བག་ཕྱེའམ་འབྲས་ལ་སོགས་པས་གཟུགས་བྱས་ལ། ལིངྒ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞུགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་གཏོར་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྫས་དེ་རྣམས་དགང་གཟར་བླུགས་གཟར་གྱིས་རེ་མོས་བླུགས་པར་བགྱིའོ། །རྩ་བ་ཐམས་ཅད་དང་མེ་ཏོག་ཐམས་ཅད་
ཚོན་སྐུད་སྣ་ཚོགས་ལ་བརྒྱུས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དུག་གི་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དང་བྱད་གང་གནོད་པའི་མིང་རུས་སམ། མཚོན་ཆ་ལ་སོགས་པའི་རྩེ་མོ་ལ་བཏགས་ལ། ཕྱོགས་བཞིར་གདགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱད་ཀྱིས་ཕོག་པའི་མགུལ་དུ་ཡང་གདགས་སོ། །རལ་གྲིའམ་མདུང་
རྩེ་གསུམ་པའམ། མདུང་ངམ་མདའ་ལ་གདགས་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཧོམ་ཁུང་གི་ཟུར་དུ་བཞི་བཞི་བཙུགས་ལ། སྔར་བཤད་པས་གདགས་པའོ། །སྤོས་ཆབ་སྣ་ཚོགས་སྦྱངས་ཏེ། བུམ་པ་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་བླུགས་ལ། གང་བྱད་ཀྱིས་ཕོག་པ་དེའི་མགུལ་པར་སྐུད་
པ་དེས་བཅིངས་ཏེ་བུམ་པའི་ཆབ་ཀྱིས་བཀྲུ་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཆེན་མོའི་གཞུང་བཞིན་དུ་བཟླས་པ་བྱས་ནས་མཚོན་ཆ་རྣམས་སྣ་གཅིག་བཏགས་ལ་གཅིག་བྱད་ཕོག་པའི་སྐེ་ལ་གདགས་སོ། །དེ་ནས་སྟོང་ཆེན་མོའི་རང་བཞིན་བུམ་པའི་ཆུས་དབང་བསྐུར་ལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་
དག་པར་བྱའོ། །སྐུད་པ་ཡང་མཚོན་གྱིས་བཅད་དེ་ཞུགས་ཀྱི་ནད་དུ་དོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཆེན་མོར་བསམས་ལ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རལ་གྲིར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། བྱད་དང་རོ་ལངས་སྔགས་སུ་བསམས་ལ། བསྲེག་པར་བྱའོ། །སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའི་མདོ་འདི་
เล่ม ๗๒ · หน้า 84b
ཡང་བརྗོད་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་དུས་སུ་ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་དག་མ་འདྲེས་པར་གདོན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བདེན་པ་བདར་ལ། མཆོད་པར་བགྱིའོ། །གང་དག་སངས་རྒྱས་རང་སངས་རྒྱས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐུ་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་དང་། ལྷག་པ་
མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེན་པ་སྟེ། །དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བདེན་པ་བཞིའི་སྒོ་ནས་དོན་བྱེད་པའོ། །ཚངས་དབང་དང་ནི་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་། །གནོད་སྦྱིན་དེད་དཔོན་དབང་ཕྱུག་དང་། །
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་མཚན་དབྱུག་གུ་གསུམ་དང་རྡོ་རྗེ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་སོ་སོའི་ཕྱག་མཚན་གནོད་སྦྱིན་གྱི་དེད་དཔོན་བཞིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་རྩེ་གསུམ་མོ། །དེ་བཞིན་གནོད་སྦྱིན་སྟོབས་ཆེན་དང་། །འཕྲོག་མའི་བུ་དང་བཅས་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་
སོ་སོ་རང་རང་གི་སྟོབས་དང་གཟི་བརྗིད་དོ། །དེ་དག་མཐུ་དང་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །རོ་ལངས་ལས་རྣམས་ཆད་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི། བྱད་དང་། རོ་ལངས་དང་། སྔགས་དང་། སྦོད་གཏོང་དང་། དུག་དང་དུག་སྦྱོར་དང་། དེ་རྣམས་ཆད་པས་བཅད་པར་འགྱུར་བའོ། །རྡོ་རྗེས་རིན་ཆེན་ཕུག་པ་
དང་། །མེ་ཡིས་བུད་ཤིང་བསྲེག་པ་དང་། ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་གྱིས་མུ་མེན་ལ་སོགས་པ་ཕིག་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མེས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་བསྲེག་པའོ། རླུང་གིས་སྤྲིན་ནི་འཐོར་བ་དང་། །ཉི་མས་ནགས་ཚལ་སྐེམས་བྱེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་སྣང་གི་སྤྲིན་མཐུག་པོ་ཡང་རླུང་གིས་གཏོར་
ནས། མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མས་ཀྱང་རྒྱ་མཚོ་སྐེམས་པའོ། །བདེན་པའི་ཚིག་ནི་དེ་དག་གིས། །བྱད་སྟེམས་ལས་རྣམས་ཚིག་པར་ཤོག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་ཡང་བདེན་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་སྟོབས་རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱིས།
བྱད་དང་རོ་ལངས་ལ་སོགས་པ་ཚིག་པའོ། །སྤོས་དང་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་བསལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤོས་ལ་སོགས་པ་གསལ་ཏེ། རིག་སྔགས་འདི་ཡི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་སྲེག་པར་བྱེད་པའོ། །སྱཱད་ཡ་ཐེ་དན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་
เล่ม ๗๒ · หน้า 85a
ཡིན་ཏེ། རིག་སྔགས་ནི་གང་ཞེ་ན། ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ། སྐུ་མདོག་ནག་མོ། སྤྱན་གསུམ་པ་དབུ་སྐྲ་སེར་པོ། དབུ་ལ་ཐོད་པ་ལྔས་བརྒྱན་པ། གཡས་ན་རལ་གྲི་གདེངས་པ། གཡོན་ན་ལྕགས་ཀྱུ་དང་ཞགས་པ་འཛིན་པ་ཞབས་པུས་བཙུགས་སུ་བཞུགས་པ། གཡོན་
པའི་ཞབས་བརྐྱང་བ། ཉི་མའི་གདན་གྱི་སྟེང་ན་གནོད་བྱེད་གནོན་པ། བསྐལ་པ་མེ་ལྟར་འབར་བའི་འོད་དང་ལྡན་པ། རྒྱན་སྦྲུལ་གྱིས་བརྒྱན་པ། ཞལ་གདངས་པ་མཆེ་བ་གཙིགས་པ། ཁྲོ་གཉེར་དང་ལྡན་པ། རྡོ་རྗེ་རིགས་མ་དང་། སྟོང་ཆེན་མོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་མའོ། །རིག་སྔགས་ནི་རིག་
སྔགས་ཀྱི་ཞལ་ནས་བྱུང་ངོ་། །བརླག་པར་བྱའོ། །གསད་པར་བྱའོ། །བཅོམ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔགས་ནི་ཧུ་མེ་ཧུ་མེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ། །ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསང་སྔགས་འདི་དག་གིས་བྱད་
དང་། རོ་ལངས་དང་སྨན་དང་སྔགས་དང་། དུག་དང་དུག་སྦྱར་མ་རྣམས་གཅད་དོ། །བཤིག་གོ། །ཕམ་པར་བྱས་སོ། །ཕ་རོལ་ཕམ་པར་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེན་པའི་ཚིག་དེ་དག་དང་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བསད། དམོད་མོས་འཚིག་པར་བྱེད་པའོ། །བྱད་དང་རོ་ལངས་ལ་སོགས་པའི་
ཆོ་གའི་གནས་སྐབས་ཏེ་དགུ་པའོ།། །།ལྔ་བ་དང་། ཤུ་བ་དང་། སྨྱོ་བ་དང་། འབྲས་དང་། འབྲུམ་བུ་དང་། རྐོམ་པོ་དང་། དུག་འཐུངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐར་བར་འཚལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དང་པོར་རང་གི་ཕྱག་གིས་བགྱིའོ། །གཉིས་པ་ཆུས་གདབ་བོ། །གསུམ་པ་དཱུར་བས་
བྱའོ། །བཞི་པ་རྩྭ་ཀུ་ཤས་བྱའོ། །ལྔ་པ་རྨ་བྱའི་སྒྲོས་སེལ་ལོ། །དྲུག་པ་མཚོན་གྱིས་བརྡེག་གོ། །བདུན་པ་རང་གི་སོས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ། དེས་མ་སོས་ན་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ཏེ་གང་གིས་ཀྱང་མི་སོས་སོ། །ལྷོག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་བྱའོ། །དུག་ཟ་
བར་འགྱུར་ན་ཆུ་ལ་བཏབ་ལ་འཐུང་དུ་གཞུག་གོ། །ཤིན་ཏུ་ཁྲུས་བགྱིས་པ་བརྒྱན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་། འགོག་པ་ལ་སོགས་པ་སྤང་བར་བགྱིའོ། །སྟན་བཟང་པོའི་སྟེང་དུ་མཆིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ས་བདག་གི་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་བདེ་བ་དང་། ངག་བདེ་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด