འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྒྱད་སྟོང་པའི་བཤད་པ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་པྲཛྙཱ་པཱ་ར་མི་ཏཱ་ཨཥྚ་ས་ཧ་སྲི་ཀཱ་བྱཱ་ཁྱཱ་ཨ་བྷི་ས་མ་ཡཱ་ལཾ་ཀ་ར་ཨཱ་ལོ་ཀ་ནཱ་མ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๘๕ · หน้า 29a
བྱ་བ་དང་། གཟུགས་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་ཁྱད་པར་འདི་ཙམ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའོ། །དེར་ནི་བདེན་པ་རེ་རེའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཐེ་ཚོམ་མི་བྱའོ། །སྤྱོད་ཅིང་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ཤེས་པས་སོ་སྒོམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཤེས་པས་སོ། །འདི་སྐད་དུ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམ་པ་གང་གིས་
དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་ཏོ། །དེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་དམིགས་པར་བྱ་བར་མི་རློམ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཟད་ཀྱི། མངོན་པར་ཞེན་པ་བཀག་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་ཞིག་བྱང་ཆུབ་
ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དམིགས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་
སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །འདི་སྐད་དུ་ཉན་ཐོས་ནི་གཟུགས་སུ་རུང་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་
ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པ་ན་ཆོས་སུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྣམ་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ། །
འོན་ཏེ་གང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་
เล่ม ๘๕ · หน้า 29b
ཇི་ལྟར་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་མི་བདེན་པའི་རྟོག་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་འཛིན་པ་དག་གོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཞེ་ན། ཅི་ནས་ཀྱང་དེ་དག་མེད་པའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་མེད་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་གཉིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
ཤེས་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་གལ་ཏེ་སེམས་མེད་པ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཚད་མས་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནམ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ཡིན་སྙམ་
ནས། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་གང་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་གང་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་དོན་གང་གི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་དགོས་པ་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་
དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ནི་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། མེད་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་མུན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་སེམས་ནི་ཡང་དག་པ་
ཉིད་དུ་ན་སེམས་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་སེམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་བསམས་པའོ། །སེམས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དགག་
པ་འདི་ནི་མ་ཡིན་པའམ། མེད་པ་ལ་སྦྱར་ཡང་རུང་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཙམ་དུ་རློམ་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མི་ལྡོག་པར་མཐོང་ནས། ཅི་སེམས་གང་སེམས་མེད་པའི་སེམས་དེ་ཡོད་དམ་ཞེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་གང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་
པའི་རྣམ་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་སེམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་སེམས་མེད་པའོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ། ཅི་སེམས་མེད་པ་དེ་ཡོད་དམ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །རིག་པས་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ན་མེད་པ་ཡིན་པས་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་དགག་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མེད་པ་ལ་ཡིན་ལ་དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དང་
เล่ม ๘๕ · หน้า 30a
མེད་པ་ཙམ་དུ་བཏགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པ་ཅན་རབ་འབྱོར་གྱིས་དེ་ཉིད་ལན་འདེབས་སུ་གཞུག་པར་འདོད་ནས། སླར་དྲིས་པའི་བྱ་བས་ཤཱ་རིའི་བུ་ཅི་སེམས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཙམ་
ནི་སེམས་མེད་པ་སྟེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་སེམས་མེད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ། །སེམས་མེད་པ་དེ་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་ཡོད་པའམ། ཡང་ན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དམིགས་པར་འགྱུར་རམ། དེ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །
འམ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྔ་མ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ནི་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །མ་སྐྱེས་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ནི། །རྟག་དང་ཆད་ཉིད་ག་ལ་ཞིག །ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྣམ་རྟོག་པ། །ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྟོག་པར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་སུས་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ལ། །ཡིག་སོགས་དགོད་པར་མི་ནུས་
ལྟར། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་མ་སྐྱེས་ལ། །ཆོས་སུ་རྣམ་རྟོག་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པས་དེ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། བཤད་མ་ཐག་པ་གཉི་གའོ། །ད་ནི་དེའི་ཚིག་ཉིད་ལན་དུ་སྦྱོར་བས་སྨྲས་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་
ཏེ། བརྒལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་རིགས་པར་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྒལ་བ་ནི་རྒོལ་བའོ། །ཅི་རིགས་པར་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་བཟློག་པ་སྤོང་བ་སྟེ། མི་རུང་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཉིད་ནི་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་
སེམས་མེད་པ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ། མེད་པ་ཉིད་མེད་ཅིང་མི་དམིགས་ན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་གང་སེམས་དེ་ཡོད་དམ་ཞེས་བརྒལ་བར་རིགས། དེ་ལ་ཡང་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་མེད་པ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་
པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་མི་འགྲིག་གོ་ཞེས་བསམས་པའོ། །ཆོས་ཅན་གང་སེམས་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡུལ་མེད་པ་ལ་དགག་པའི་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་མེད་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་སེམས་མེད་པ་ཉིད་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །
เล่ม ๘๕ · หน้า 30b
ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས། །མེད་པར་དེ་ཉིད་ཁང་པ་ཡི། །སྟེང་དུ་འཛེགས་པར་བྱ་བ་ནི། །མཁས་ལ་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བས་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ལན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་མེད་པ་དེ་ནི་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་ཏེ།
སེམས་མེད་པ་ཉིད་འདི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་གོམས་པར་བྱས་པ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགྱུར་བ་མེད་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་
ཡང་རྟོགས་པའི་ཆོས་དང་མི་འགལ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གང་གིས་སོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་མཆོད་པར་སྟོན་པའི་ཚིག་གོ། །ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གི་མཐུས་གཞན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་
བདག་དང་གཞན་ལ་གདུང་བར་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་སྒྲ་སྒྲོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་ལ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་ཏུ་གསུངས་པ་ལྟར་སེམས་མེད་པ་ཉིད་སྟོན་པས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྣམ་པར་བསྒྱུར་ནས་སྦྱར་རོ། །ལེགས་སོ་
ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་མཚར་བས་ལན་གཉིས་བརྗོད་པའོ། །གང་གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་བཅས་པས་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གིས་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཕགས་པ་རབ་འབྱོར་ལ་ལེགས་
སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་པ་ལེགས་པར་འགྱུར་བ་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། ཅི་ཡང་མེད་མོད་ཀྱིས། འོན་ཀྱང་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་བསྟན་པས་དེ་དག་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་རམ། མ་འོངས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཉིད་ཀྱིས་རྩོད་པ་མེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལེགས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །སེམས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་སྟོན་པ་ན། ལ་ལ་རིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཡང་དབང་པོ་རྣོ་བས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་ཐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 31a
བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེས་ན་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ཡིན་ནོ། །ཡང་
ཞེས་བྱ་བས་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་བྱ་བའོ། །ས་བརྒྱད་པ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བཞག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་
ཆ་དང་མཐུན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མ་བྲལ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་པའོ། །དེ་ལྟར་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་བརྗོད་ནས་དྲོ་བ་ཆུང་ངུའི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་སའོ། །དེ་ལ་སློབ་པར་འདོད་པས་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འདོད་པས་སོ། །འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཙོར་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་མཆོག་ཏུ་སྟོན་པའོ་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དེས་དྲངས་པའི་ཡིད་ཀྱི་
རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཞུང་དང་དོན་དག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པས་མཉན་པར་བྱ་བའོ། །བསམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གཟུང་བར་བྱ་བའོ། །བསྒོམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྒྲུབ་པས་རྫོགས་པར་བྱས་པས་བཅང་བར་བྱ་བའོ། །དམ་བཅས་ནས་གླེགས་བམ་ཀློག་པས་ན་བཀླག་པར་བྱ་བའོ། །
ལུང་དང་རྟོགས་པས་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱ་བའོ། །བཤད་པ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དག་ལ་རབ་ཏུ་སྟོན་པས་རབ་ཏུ་གདོན་པར་བྱ་བའོ། །མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་བ་དང་མཇུག་གི་སེམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ན་བསླབ་པར་བྱ་བའོ། །དངོས་གཞིའི་སེམས་ལ་ཡང་
མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱ་བའོ། །ཐབས་མཁས་པ་དང་ལྡན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་རྫོགས་བྱ་དང་། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་བྱ་དང་། །མྱུར་འཐོབ་བྱ་བ་འགྲུབ་པ་དང་། །ལམ་རྒྱུན་མི་གཅོད་ལ་མཁས་དང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 31b
དཔའི་ས་ཀུན་ལ། །ཐབས་ནི་མཚུངས་པ་མེད་པ་སྟེ། །ཐབས་མཁས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །དེ་དག་ཀུན་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་བཤད་པས། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་མྱུར་དུ་ཡོངས་སུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་ལ་བརྟེན་པའི་སེམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཉིད་ནི་ཐབས་ཏེ། དེ་དང་
ལྡན་པ་ནི་ཐབས་མཁས་པ་དང་བཅས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཁོ་ནའི་ཆོས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ལམ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣལ་
འབྱོར་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་འཛིན་དུ་བྱའོ། །འགའ་ཞིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་འདོན་ཏོ། །དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་གང་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ལན་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་གང་ལའོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཉན་
ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ནི་དེའི་སྡེ་སྣོད་ལས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ནི་ཞར་ལ་སྟོན་ཏོ། །འདིར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་རྣམས་ཉིད་ནི་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཞར་ལ་བསྟན་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ཡིན་ནོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ལ་གོང་ན་གཙོ་བོ་གཞན་མེད་པ་དེ་ནི་བླ་ན་མེད་པའོ། །ཡང་དག་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་བསུ་ནས། དེ་ཅིའི་
เล่ม ๘๕ · หน้า 32a
ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ལན་གྱི་དོན་གསུངས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ལ་སློབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། མཐར་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་
འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་ཐེག་པ་གསུམ་རྟོགས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲོ་བ་ཆུང་ངུར་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་རྒྱུའི་དངོས་པོ་འདི་ནི་དྲོད་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །འབྲིང་གི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
མིང་གང་ལགས་པ་འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྔར་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཆོས་དེ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། དོན་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་
བའི་མིང་དོན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་མ་དམིགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། ད་ལྟ་ནི། འདི་དག་ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་སྟེ། །འདུ་ཤེས་ཙམ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །རྗོད་པར་བྱེད་ལས་མ་གཏོགས་པ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་བརྟག་མི་བྱ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་
མིང་གི་རང་བཞིན་གདགས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་དམིགས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །མ་འཚལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཡང་ན་འདས་པ་ནི་མ་འཚལ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་མ་དམིགས། མ་འོངས་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་སྟེ། ཆོས་
ཐམས་ཅད་དུས་གསུམ་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །འོ་ན་ནི་གདམས་པའི་ཡུལ་གྱི་མིང་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མིང་ཙམ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་གི་རང་བཞིན་ཏེ།
མིང་གི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གློ་བ་ལ་གཅགས་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡུལ་གནས་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་མ་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གློ་བ་ལ་གཅགས་ཏེ། ཡིད་ལ་གཅགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་གང་བདག་གི་དངོས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 32b
པོ་མ་འཚལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །འདུ་བ་དང་འགོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྒྲུབ་པ་ནི་འདུ་བའོ། །དགག་པ་ནི་འགོད་པའོ། །སྒྲུབ་དང་དགག་པ་མ་གཏོགས་པ། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད་གཞན། །ཡོད་མིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཚིག་གཉིས་ཁོ་ནས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་
པའི་ཕྱིར་འདིར་འདི་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་འདུ་བ་དང་འགོད་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། འོན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པའི་མིང་དེ་
ཡང་རྒྱུན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་གནས་པ་མ་ལགས་པའོ། །དགག་བྱ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །ཡང་དག་ཏུ་ན་བཀག་མེད་གསལ། །ཡུལ་མེད་པ་ལ་དགག་པ་ཡི། །སྦྱོར་བ་ལེགས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །རྣམ་པར་རྟོག་ལ་བརྟེན་ན་ཡང་། །ཀུན་རྫོབ་པར་འགྱུར་ཡང་དག་མིན། །ཞེས་བྱ་བའི་
ཚུལ་གྱིས་མི་གནས་པ་ཡང་མ་ལགས་པའོ། །རྒྱུན་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ན་གནས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ལགས་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་གནས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ལགས་པའོ། །མིང་དུ་བཏགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྣང་བ་ན་ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུན་དང་དེ་མི་འདྲ་བར་འཐད་པ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་དོགས་
པ་བསུ་ནས། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །མིང་དེ་མ་མཆིས་པའི་སླད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཉེ་བར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མི་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །
འདི་སྐད་དུ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྒྱུན་དང་དེ་དང་མི་འདྲ་བ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཆེན་པོའི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཟབ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན།
གཞན་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་དང་རང་གི་སྡེ་པ་རྟེན་མེད་པས་འཇིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཏིང་མི་དཔོགས་པའོ། །འདི་སྐད་དུ། བཏགས་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན།
เล่ม ๘๕ · หน้า 33a
ལྷག་པའི་བསམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བཏགས་པ་དེ་ནི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་གང་དུ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་མོས་ཤིང་དམིགས་པའོ། །ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་དགའ་བ་དང་། །དགོས་པ་ཆེ་ལ་བརྩོན་
པ་དང་། །དགེ་བ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་། །དག་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མ་བྲལ་བ་ནི་ལྡན་པ་སྟེ་གཙོར་དྲོད་ཆེན་པོ་དང་མ་བྲལ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ཏུ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་འདི་སྐབས་ལས་རིག་པར་བྱའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལ་གནས་པ་ནི་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་ས་བརྒྱད་པ་ལ་སྟེ། དེའི་འབྲས་བུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལེགས་པར་གནས་པ་ནི་མ་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་སྟེ་དེ་
བསྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པོ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་སྦྱོར་བས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་མི་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་རྣམ་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །
སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལས་ཀྱང་དྲོ་བ་ཆེན་པོའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་ལས་བྱུང་བའི་བཏགས་པ་ལགས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ཡང་དགེ་
བའམ་མི་དགེ་བའམ་དངོས་པོའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་གང་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རྨི་ལམ་ཞེས་བགྱི་བའི་མིང་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ཏེ་དེ་བས་ན་སོམ་ཉི་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེའི་སྔ་
ལྟས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲོ་བར་གྱུར་པ་དང་འདྲ་བས་དྲོ་བར་གྱུར་པའི་དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །བར་ཆད་མེད་ན་མཐོང་བའི་ལམ་ཆེས་ཉེ་བར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ལས་འདིའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་།
เล่ม ๘๕ · หน้า 33b
དམིགས་པ་མི་རྟག་པ་སོགས་པ། །བདེན་པའི་རྟེན་ཅན་དེ་ཡི་ནི། །རྣམ་པ་མངོན་ཞེན་ལ་སོགས་འགོག །ཐེག་པ་གསུམ་ཆར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། །གཟུགས་སོགས་འདུ་འགོད་གནས་བྲལ་དང་། །གནས་དང་བཏགས་དང་བརྗོད་དུ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་དྲོ་བའི་རྗེས་ལ་རྩེ་
མོར་གཏོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུའི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་ལ་སོགས་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོར་རྩེ་མོའི་རང་བཞིན་ལའོ། །སྤྱོད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྒོམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཡང་ན་སྦྱོར་
བ་དང་མཇུག་གི་སེམས་ཀྱིས་སྤྱོད་ཅིང་དངོས་གཞིའི་སེམས་ཀྱིས་སྒོམ་པས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །གཟུགས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལ་གཟུགས་སུ་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་གཟུགས་སོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་ཚོར་བའོ། །མཚན་མར་
འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་འདུ་ཤེས་སོ། །སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ། །རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གཟུགས་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་པའི་གཟུགས་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྟགས་པ་ཉིད་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་གཟུགས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་གཟུགས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རོ་ཚོར་བ་
ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་གོ་རིམས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རིམ་ནི་རགས་དང་ཀུན་ཉོན་མོངས། །སྣོད་སོགས་དོན་ཁམས་ཇི་བཞིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་དངོས་པོར་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་པར་མི་
བྱ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་མི་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །འདི་སྐད་དུ། གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གནས་པར་མི་འོས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 34a
ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུར་དམིགས་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བསུ་ནས། ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་གནས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་དམིགས་པ་ལ་འཛིན་པའི་བྱེ་བྲག་
ཉིད་རྣམ་པ་ཡིན་ལ། ཡུལ་གནས་པ་མྱོང་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་གཟུང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་གཟུགས་ལ་གནས་ན་དེའི་ཚེ་གཟུགས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་སྟེ་
གཟུགས་སུ་རྩོལ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྤྱོད་ལ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྩེ་མོ་ཆུང་ངུར་གཙོར་གྱུར་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་མ་ལགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འདི་སྐད་དུ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་ནི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་གཟུང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་
དོན་དམ་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དག་ནི་ཕན་ཚུན་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་གནས་པར་མི་བྱ་བས་མི་གནས་པ་ཞེས་བརྗོད་
པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྩེ་མོ་ཆུང་ངུའི་རྣམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལས། གཟུགས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་གཟུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའི་བར་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་སྒོམ་པ་མི་འཐད་པས་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལ་སྤྱོད་ན་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་མངོན་པར་འདུ་
བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྤྱོད་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་སྤྱད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་
เล่ม ๘๕ · หน้า 34b
ནོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་མ་ལགས་རྣལ་འབྱོར་དུ་མི་བགྱིད་པ་ཡང་མ་ལགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱིད་པ་ཡང་མ་ལགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གསུམ་གྱིས་ནི་གྲངས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་དང་དངོས་གཞི་དང་མཇུག་གི་གནས་སྐབས་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོར་རྩེ་མོ་ཆུང་ངུའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བར་མི་འོས་པའི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་ཞིང་བདག་གིར་བྱས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་
སྦྱར་རོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་འདིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་ལ་སྤྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྒྲར་བཤད་དོ། །གཞན་དག་ཏུ་ཡང་ཅི་རིགས་པ་ཉིད་དུ་བྱའོ། །མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་འོས་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། ཤེས་རབ་
ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གཟུགས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མ་མཆིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་རིགས་པས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་ལ། གང་གི་
ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་གཟུགས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མ་མཆིས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ནི་གཟུགས་མ་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་
དག་ནི་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མ་མཆིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཉེ་བར་
བསྡུ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྩེ་མོར་གཏོགས་པ་ཆུང་ངུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 35a
སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དོན་དང་ལྡན་པའི་མིང་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡངས་པའོ། །མདུན་དུ་བགྱིས་པ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དམིགས་པ་དང་
རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་དག་གིས་སེམས་ཀྱི་མདུན་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེས་བཤད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། ལ་ལས་མདུན་དུ་མ་བགྱིས་པ་ཞེས་འདོན་པ་ནི་གཟུང་བར་མི་བྱའོ། །ཚད་མེད་པར་ངེས་པ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་
ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྦྱོར་བས་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པའི་དོན་མཛད་པར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པར་ངེས་པའོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་མི་རྟོགས་པའོ། །འབྲིང་གི་
དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་གི་སྒྲས་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཟུང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་ཅེ་ན། མཚན་མར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཚན་མ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རང་
བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་ཕན་ཚུན་ཚུལ་གཅིག་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་སྐད་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དག་ནི་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་གིས་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར།
འདི་དག་ཕན་ཚུན་བདག་ཉིད་གཅིག་པས་མཚན་མ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །མཚན་མར་བཟུང་ན་ཉེས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཚན་མར་གཟུང་བར་བྱ་བར་གྱུར་ན་
ནི། དེའི་ཚེ་རང་གི་བསྟན་པ་ལ་མཚན་མར་བཟུང་བས་ཡུན་རིང་པོར་ཐར་པ་མ་མཐོང་བས་ཀུན་ཏུ་སྐྱོ་བར་གྱུར་པའི་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཕྲེང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཅན་གྱི་དཀའ་ཐུབ་པ་བསྟན་པ་འདི་ལ་དད་པར་ཏེ་མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མཚན་མར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 35b
འཛིན་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིར་མཚན་མ་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་
མོས་ན་སྟེ་ལྷག་པར་མོས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྐྱེད་ནས་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དད་པས་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་ཤེས་པས་ཞུགས་སོ། །དེ་ཞུགས་ནས་ཀྱང་དུས་ཕྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་མཚན་མར་ཡིད་ལ་
མི་བྱེད་ཅིང་། མཚན་མ་མེད་པ་བསྒོམ་པ་དེ་ལ་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལ་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་སྐྱེས་པའི་མཚན་མར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་དགའ་བ་ནི་ཡིད་བདེ་བ་སྟེ་སེམས་ཀྱིའོ། །བདེ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ཏེ་ལུས་ཀྱིའོ། །དེ་ཡང་བཙུན་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྡེས་
འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བསམ་གཏན་དང་པོའམ་གཉིས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་བརྟེན་པས་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནང་གི་གཟུགས་ཟིན་པའི་
འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཡིན་པར་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ་མཚན་མར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་མ་ཟིན་པའི་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཡིན་པར་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡང་དག་
པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ་། །ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་དེ་གཉི་ག་ཚོགས་པའི་ཡིན་པར་ཏེ་ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འོ་ན་གཟུགས་ལས་གཞན་པ་ལ་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་དེ་གཟུགས་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་འདི་ཆོས་སྒོམ་པ་ལ་མངོན་
པར་ཞུགས་པར་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདི་ལ་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་གནས་པས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཕྲེང་བ་ཅན་མོས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའི་རྟོགས་པ་ནི་
เล่ม ๘๕ · หน้า 36a
མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཕྲེང་བ་ཅན་མཚན་མ་མེད་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་རྟོགས་པས་དབང་པོ་རྣོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་ན་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་
ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ལྟར་མོས་ཞེ་ན། ཆོས་ཉིད་ཚད་མར་བགྱིས་ཏེ་མོས་པ་ཞེས་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྔོན་གྱི་འཕེན་པའི་ཤུགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་བསླུ་བས་ཚད་མར་བྱས་ན་འདི་ལྟར་མཚན་མ་མེད་པ་
ཉིད་དུ་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེས་ཆོས་གང་ཡང་སྒྲོ་བཏགས་པས་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་ངོ་། །ཆོས་གང་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་དམིགས་ཤིང་ཆོས་གང་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བའམ་དོར་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཏང་བར་བྱ་བ་དང་ཡོད་པ་ཉིད་དམིགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་མེད་དོ། །རེ་ཞིག་
གཞན་ལྟ་ཞོག་སྟེ་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བགྱིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་མི་རྟོགས་སོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་གནས་ཀྱི་འདི་སྐད་དུ་རྣམ་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་བཀག་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བདག་གིར་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །
དེ་ལ་ཀུན་དུ་རྒྱུ་ཕྲེང་བ་ཅན་དཔེར་བྱས་པ་ནི་མུ་སྟེགས་པ་དང་འབྲེལ་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་པ་དེ་ལྷག་པར་མོས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དོན་དེ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་དབང་པོ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཆེན་པོའི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །
འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ནས་འཆད་པའོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་སྔར་བཤད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་གང་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཚིག་ཕྲད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་ཡང་
དག་པར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་མ་དམིགས་པས་ཐམས་ཅད་འགོག་ན་འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་ལྟར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 36b
བཅུ་ལ་སོགས་པ་ནི་འོག་ནས་འཆད་དོ། །ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཞིག་གཞན་དག་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཐར་ཕྱིན་པར་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པར་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའོ། །མ་འགགས་པ་ཡི་ལུས་
ཀྱིས་ནི། །ཚོར་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བྱེད་པ། །མར་མེ་ཤི་བར་གྱུར་པ་བཞིན། །དེ་ཡི་སེམས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་བཀག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོའི་མདོ་ཚད་མར་བྱས་ནས་དུས་རེ་ཞིག་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྒྱུན་ཆད་པའི་བར་
མདོ་སྟེ། བར་དུ་ཉན་ཐོས་དང་འདྲ་བར་མཚན་མ་མེད་པ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་པ་ན། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་སྐབས་སུ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མི་སྲིད་པས་རིམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །དེ་
བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་མི་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན།
བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ནས་བཤད་པའི་རིམ་པས་སོ། །ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ནི་སྒོམ་པའི་དུས་སུ་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་བཟུང་བའི་དོན་སོ་སོར་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པར་བསམས་པ་ནི་ཐོས་པ་དང་བསམ་པའི་དུས་སུ་
ལུང་དང་རིགས་པ་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་གང་ཡིན་ཞེས་པའོ། །ཡང་ན་ཅི་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་ནམ། ལས་སམ་བྱ་བ་འམ། འདུ་བ་འམ། སྤྱི་འམ། ཁྱད་པར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདི་གང་གི་ཡིན་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཅི་བདག་ཉིད་དམ་ཆོས་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་ཡང་མ་ཡིན་གང་གི་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཅི་ཆོས་གང་མེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 37a
ཏེ་ཡུལ་མེད་པ་ལ་དགག་པའི་སྦྱོར་བ་མེད་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མེད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུ་བའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྩེ་མོ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་དང་མ་བྲལ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་
རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་ཆོས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར། དཔྱད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་
དགེ་བའི་རྩ་བ་གཡོ་བའི་རྩེ་མོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩེ་མོར་གྱུར་པའི་དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གཟུགས་སོགས་མི་གནས་དེ་དག་ནི། །དེ་ཡི་ངོ་བོར་རང་བཞིན་མེད། །དེ་དག་གཅིག་གི་རང་བཞིན་གཅིག །དེ་མི་རྟག་སོགས་པར་མི་གནས། །དེ་
རྣམས་དེ་ཡི་ངོ་བོས་སྟོང་། །དེ་དག་གཅིག་གི་རང་བཞིན་གཅིག །ཆོས་རྣམས་མི་འཛིན་གང་ཡིན་དང་། །དེ་དག་མཚན་མར་མི་མཐོང་ཕྱིར། །ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་པར་ནི། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཡོངས་རྟོགས་པ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་རྩེ་མོའི་འོག་ཏུ་བཟོད་པར་གཏོགས་
པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུའི་དམིགས་པའི་དོན་འདྲི་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །འདི་སྐད་དུ་གང་གི་ཚེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ན།
དེའི་ཚེ་རྒྱུ་གང་གིས་གཙོར་བཟོད་པ་ཆུང་ངུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མ་བྲལ་བར་རིག་པར་བྱ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་འདི་ཡོད་པས་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པས་གཟུགས་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་
ཉིད་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་རིག་པར་བྱེད་པས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་གང་གི་ཚེ་གཟུགས་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་དྲིས་པ་ན། གཟུགས་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་མི་རིགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་
เล่ม ๘๕ · หน้า 37b
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ཡང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དེ་གསུངས་པ་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཡང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་གི་སྒྲས་སོ། །འོ་ན་ནི་བསྟན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་
ལྡོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་དང་མཚོན་བྱ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཚན་ཉིད་ནི་སྤྱི་ཡིན་ལ་མཚན་གཞི་མཚོན་བྱ་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་དེ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཚོན་
བྱ་མཚན་ཉིད་རྣམ་སྤངས་ཤིང་། །ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་ནི། །དེ་ཉིད་མཚོན་བྱ་མཚན་ཉིད་དུ། །གནས་པ་བཏགས་པ་ཡིན་པར་རིགས། །ཞེས་བསམས་པའོ། །འདི་སྐད་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཚོན་བྱ་དང་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་
སོགས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་འདྲི་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རྣམ་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཅི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དམིགས་པ་འདི་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སློབ་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་
པ་དེ་ཅི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྒྱུ་དེས་བཟོད་པ་ཆུང་ངུར་གཏོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བ་ཉིད་དུ་སྨྲས་སོ་ཞེས་ཁས་བླང་བའི་དོན་དུ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་
ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དམ་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བསྒོམས་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་བཟོད་པ་ཆུང་ངུའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 38a
ལ་སློབ་པ་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། འབྲིང་གི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པའོ། །གོང་ནས་གོང་དུ་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པས་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ན་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལ་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་
ཆོས་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་སྐྱེ་བའི་ཆོས་བཀག་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མེད་པ་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་
པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་སྤྱོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ལྟར་སྤྱོད་ཅིང་བསྒོམས་ན་སྟེ། འགྲོ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་ནི་རྟོགས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱུར་དུ་
རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་པས་ལུས་ལ་
སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་དག་པའི་རྣམ་པ་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་བསླབས་པ་ལས་ལུས་ཀྱི་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ལུས་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ལས་རྣམ་པ་
གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །མཚན་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་གནས་ན་གནས་པ་དང་། གསལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་སེམས་ཅན་དང་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་དོ། །
เล่ม ๘๕ · หน้า 38b
ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་འདི་དག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །ཡང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆེན་པོའི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཇི་སྲིད་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་མཚན་མར་འཛིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་མཚན་མ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉོན་མོངས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པས་དམིགས་པའི་གཡང་ས་འཁོར་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ལྟུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ནི་
འབྲས་བུར་གྱུར་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུའོ། །གཟུགས་མཚན་མའོ་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའོ། །གཟུགས་སྐྱེ་བ་ནི་སྐྱེ་བར་གྱུར་པའོ། །འགག་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མའི་མི་རྟག་པས་སོ། །སྟོང་པ་ནི་གཉི་ག་མེད་པས་ཏེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་
འཇུག་པ་ཡིན་པས་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་ནས། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་གསུངས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྤྱད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མི་འཐད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་
མཚན་མ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྤྱད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཟོད་པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་སྤྱོད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དང་ནི་དགག་པ་དང་། །དེ་དག་ཉིད་ནི་ལྡན་པ་དང་། །དེ་དག་ཉིད་ནི་དགག་པ་དག །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་རྟོགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །ཡང་མི་རྟོགས་ན་ཇི་ལྟར་ན་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །གང་གི་རང་བཞིན་ཁོ་ནས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་མི་མོས་ཤིང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་པ་ཞེས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 39a
དམིགས་པ་ན་ལྷག་པར་མོས་པས་བདག་གིར་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་མ་རྟོགས་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་མ་བཟུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ངན་འགྲོ་མེད་པས་ཆོས་ཆེན་པོ་ལ་བཟོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བཟོད་པར་གཏོགས་
པའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པས་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གཟུགས་སོགས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཉིད། །དེ་མེད་པ་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད། །དེ་དག་སྐྱེ་མེད་ངེས་འབྱུང་མེད། །དག་དང་དེ་དག་མཚན་མ་མེད། །དེ་ཡི་མཚན་མར་མི་རྟེན་པས། །མོས་མིན་འདུ་ཤེས་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་
གསུངས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཟོད་ཐོབ་ངན་སོང་མི་ལྟུང་ངོ་ཞེས་བཤད་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བཟོད་པ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཟོད་པ་རྟོགས་པ་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ངན་སོང་དུ་མི་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་དང་ཡང་མི་འགལ་ཏེ། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སྙམ་དུ་དགོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ངེས་པར་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀས་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མཛེས་དགའ་ཁྱེར་ཏེ་དམྱལ་བར་རྒྱུར་
སོང་ངོ་ཞེས་ཕྱོགས་གཞན་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་བཟོད་པའི་འོག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུའི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ལེན་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ལེན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པས་ན་ཡངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་དོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིས་གནས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པ་ནི་རང་གི་སྨོན་ལམ་དང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱ་བ་འཇུག་གོ་ཞེས་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
เล่ม ๘๕ · หน้า 39b
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའོ། །འབྲིང་གི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུའི་སྐབས་ཡིན་ཡང་ཚིག་དེ་ཡང་སྨོས་པ་ནི་སྤོབས་པའི་ཁྱད་པར་མངོན་པར་སྟོན་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །
ཡང་ན་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལ་དྲན་པ་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ནོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གཏོགས་པའི་འབྲིང་ལའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པར་སྤངས་པ་དང་ལྡན་པས་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པའོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་ན་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
སངས་རྒྱས་སོ། །ལུང་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ལྡན་པ་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་པར་མཛད་པ་འདི་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུང་བསྟན་པའི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་དམིགས་
པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱིས་སོ། །དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བགྱིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ནི་
མཉམ་པར་གཞག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པའོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྦྱོར་བ་དང་དངོས་གཞི་དང་མཇུག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའམ་དུས་གསུམ་དུ་གྱུར་པའོ། །ཐམས་ཅད་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། །ཐམས་ཅད་ནི་འདི་གཉིས་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་
ཅད་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དོ་ཞེས་བཤད་པས་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་དབྱེ་བས་ཐམས་ཅད་ནས་སོ། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱེ་བྲག་གི་དངོས་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་དོ། །ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་ལ་སོགས་པའི་ཡང་རྣམ་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིའོ། །བག་ཆགས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 40a
དང་བཅས་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཐམས་ཅད་དུའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མི་འཐད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་ལ་བདག་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་བས་མ་མཆིས་ཏེ་ཆོས་
ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་ལ་བསླབ་པའི་ཕྱིར་མི་འབྱུང་བའོ། །ཆེན་པོའི་དམིགས་པའི་དོན་གསུངས་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གིས་འདས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཆེན་པོར་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་བསྟན་པར་ནུས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཅི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །གླེགས་བམ་ལ་ལ་ལས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་ན་ཞེས་འདོན་ཏེ། དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་པར་ནུས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་དྲིས་པའི་ཚིག་དེ་ཉིད་མི་འབྱོར་པ་ཡིན་པས་དཔྱད་པར་བྱའོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟ་
མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། དོན་གསུམ་ཕན་ཚུན་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ་སོར་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ན་མི་
ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་སྒོམ་བཞིན་པ་ཡང་བསྟན་པར་མི་ནུས་སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། རྣམ་པ་སྟོན་པས་ལན་གསུངས་པ་ནི་རིགས་ཀྱི་བུ་དེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་
འཛིན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་ཐབས་དམ་པ་ཡིན་ཞེས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཡང་རྣམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་མི་ཤེས་ཏེ་ཉེ་བའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དང་བཅས་པས་ཡང་དག་པར་མི་ཤེས་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་
པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་པའོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བར་མཐོང་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་མ་དམིགས་པ་ལ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་སྒོམ་པ་པོ་དང་སྒོམ་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 40b
དགོངས་པས། ཤཱ་རིའི་བུ་མི་ཤེས་ཡང་དག་པར་མི་ཤེས་ཞེས་ཟེར་རམ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཉེས་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བསམ་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་དོགས་པ་བསུ་ནས་
བརྗོད་པ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་མེད་པས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་སྔོན་གྱི་འཕེན་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བར་སྟོན་པས་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གསུངས་པ་ནི། ཚེ་
དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྤོབས་པ་ནི་ཁྱོད་ལ་དེར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པས་སོ། །སྟོན་པ་ནི་གཞན་རྣམས་ལ་དམིགས་པ་དེ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བསྡུ་བའོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། ངེས་
པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་འདི་ལ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་རིམ་པ་འདིས་བསླབ་པར་བྱ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་རང་བཞིན་ལའོ། །དེ་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཏིང་འཛིན་དེ་ཡི་བྱེད་པ་ཉིད། །
ལུང་སྟོན་པ་དང་རློམ་པ་ཟད། །གསུམ་པོ་ཕན་ཚུན་ངོ་བོ་གཅིག །ཏིང་འཛིན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ། །དེ་ལྟར་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་ནི། །ཆུང་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་སྟོན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བྱས་ཤིང་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སེམས་
ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་སྒོམ་པ་ན། གང་གི་ཚེ་རིམ་གྱིས་དོན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཅུང་ཟད་གསལ་བས་ཡུད་ཙམ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་འདིའི་དྲོ་བར་གཏོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདིར་སྣང་བ་ཐོབ་པ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 41a
ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བརྗོད་དོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་དེ་ཉིད་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པར་སྒོམ་པ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་འབྲིང་ཙམ་དུ་གསལ་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ནི་རྩེ་མོའི་གནས་སྐབས་ཏེ། དེ་ཉིད་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པ་
ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་ན་སེམས་ཙམ་དུ་གནས་པས་ཕྱིའི་དོན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ཤེས་པའི་སྣང་བ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་བཟོད་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ། གཟུང་བའི་རྣམ་པ་མེད་པར་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་
ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་ནོ། །ཡང་གང་གི་ཚེ་དོན་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་གཡེང་བར་སྣང་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་རྫོགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་གི་གནས་སྐབས་ཏེ། དེ་ཉིད་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ། །
གནས་སྐབས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྷག་པར་མོས་པ་བརྟན་པ་ཡིན་པས་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། །ས་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་ན་ཡང་བྱིས་པའི་རྒུད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཤིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་།
གཟུངས་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྲངས་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་ནས། རྣམ་པར་
རྟོག་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་དོན་ལས་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཅན་དང་པོར་གསུངས་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་སློབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ཅི་ཞེས་བསམས་པའོ། །བརྗོད་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སློབ་པོ་སྙམ་
དུ་དགོངས་པས་གསུངས་པ་ནི་དེ་ལྟར་སློབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཤཱ་རིའི་བུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་མ་ཤེས་ནས་དྲིས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་ཆོས་གང་ལ་སློབ་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་གཞི་ཙམ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 41b
བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་གང་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་མི་སློབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སློབ་བཞིན་པ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་མི་སློབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོས་དེ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
གསུངས་སོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་ལྡན་པས་ན་བྱིས་པའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་དང་བྲལ་བས་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའོ། །དེ་དག་ཉིད་ནི་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་ཐོས་པ་མང་བ་དང་བྲལ་བས་ཐོས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་མ་རིག་པའི་རྣམ་
པར་རྟོག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་དམིགས་པས་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ཆགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སློབ་ཀྱི་དོན་དམ་པར་མི་སློབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མེད་ན་འོ་ན་ནི་དོན་གྱིས་གཞན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོར་
འཛིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པས་སྨྲས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུར་མཆིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ཆགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡང་དག་
པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། ཇི་ལྟར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རིགས་པས་དཔྱད་ན་མེད་པ་དེ་ལྟར་མ་བརྟགས་གཅིག་ཏུ་ན་ཉམས་དགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་
བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་ན་ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་མི་ཤེས་པ་ལ་མ་རིག་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིས་ནི་མ་རིག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་
སོགས་པ་ཕུང་པོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དངོས་པོ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པས་ན་དེ་ལ་རག་ལས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འབྲེལ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་པར་བརྗོད་དོ། །འོག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་ཤེས་པར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 42a
བྱའོ། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་སྙམ་ན། དེ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མེད་པ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟོགས་པ་ལས་དེར་རྟོག་པའི་སྒོ་ནས་སྒྲོ་བཏགས་
ཤིང་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །མིང་དང་གཟུགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་དེ་ལ་བརྟགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རྟག་པ་དང་ཆད་པའི་མཐའ་གཉིས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས། རྟག་པ་ནི་དོན་བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ན་ཀུན་
རྫོབ་ཏུ་མི་རྟག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེ་དག །འཇིག་རྟེན་པའི་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པས་མི་ཤེས་སོ། །མི་ཤེས་པས་ནི་སྔར་བརྟགས་ལ། །ཕྱི་ནས་དེ་ཉིད་དོན་ངེས་པ། །གང་ཚེ་དངོས་ཉིད་མ་རྙེད་པ། །དེ་ཚེ་དངོས་མེད་ག་ལ་ཡོད། །
ཅེས་བྱ་བར་སྒོམ་པར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པས་མི་མཐོང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་མེད་བཞིན་དུ་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྟོག་གོ། །མཐའ་གཉིས་ལ་ཆགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བརྟགས་ནས་མཐའ་
གཉིས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ཞེན་པའི་རྣམ་རྟོག་པས། །ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་མི་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མངོན་པར་ཆགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྒྱུ་
དེའི་གཞི་དེའི་དམིགས་པ་ལ་གནས་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མི་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འདས་པ་ནས་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་བར་ལ་རྟོག་གོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ལ་མི་གནས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་
པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གིས་བརྟགས་ནས་མིང་དང་གཟུགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ལ་གནས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལ་མིང་ནི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་སོ། །གཟུགས་ནི་
เล่ม ๘๕ · หน้า 42b
གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །དམིགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་མེད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དམིགས་པ་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །བདག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་མེད་
པའི་ཆོས་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བདག་ཡོད་ན་ནི་གཞན་དུ་ཤེས། །བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་སྡང་། །འདི་གཉིས་དང་ནི་འབྲེལ་པ་ལས། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་བདག་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་
མེད་པའི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་མི་མཐོང་ངོ་། །རྣམ་པར་དག་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ལམ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་ཤེས་མ་མཐོང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
གསུངས་ཏེ་ཁམས་གསུམ་པ་འཁོར་བ་ལས་ངེས་པར་མི་འབྱུང་བ་ནི་མི་འདའ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དག་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་མཆོག་གི་དོན་གྱིས་ན་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དེས་ན་བྱིས་པ་ཞེས་བྱ་བར་བཏགས་
པའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་ཞིང་མིང་ཐོབ་པོ། །གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པ་གཉེན་པོའི་རྟེན་ཅན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཆོས་བདེན་པ་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ནི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དོན་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་མི་ཆེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པས་མི་དད་ཅིང་ལྷག་པར་མི་མོས་སོ། །ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་གསུངས་པ་ནི་ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་སྟེ། གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བས་དགུར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སྤུངས་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་སྒོའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། རིགས་ཀྱི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 43a
རྟོག་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་
ལམ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གཞི་དང་དེ་ཡི་གཉེན་པོ་ཡིས། །གཟུང་བར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས། །རྨོངས་དང་ཕུང་སོགས་བྱེ་བྲག་གིས། །དེ་ནི་སོ་སོར་རྣམ་པ་དགུ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ནི་གཞི་ཐམས་ཅད་པ་ཁོ་ན་
ཡིན་ལ། གཉིས་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཁོ་ནའི་གཞི་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ནས་བརྗོད་པ་ནི་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཉིས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་སྔ་མ་དང་སྦྱར་རོ། །རེ་ཞིག་དང་པོ་གང་ཡིན་པ་
དེ་ནི་གཉིས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་གཞི་ཐམས་ཅད་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་དང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་དཔེར་ན་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཙམ་གྱི་རྟེན་ཅན་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་
གཞི་ལ་བརྟེན་པ་ནི་དང་པོ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་གཞི་ལ་བརྟེན་པ་གཉིས་པ་ཡིན་པས་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་ཆད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་ནི་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའི་ཞེས་ཟེར་རོ། །འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་གང་ཟག་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་རྟེན་ཅན་གསུངས་པ་ནི།
བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་སློབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་བཤད་མ་ཐག་པའི་རིམ་པས་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་མི་བྱེད་པར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོས་སློབ་ན་སློབ་བམ་ཅི་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །རྣམ་པར་
རྟོག་པ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། མི་སློབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ལས་དང་པོ་པ་འདི་ལྟར་སློབ་པོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། ཤཱ་རིའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 43b
པའོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སློབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་གསུམ་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་དགུར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། གཅིག་པུའི་
བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། རྒྱུའི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ལྟ་བ་པོ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྟེན་གྱི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་རྟེན་གྱི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་རྟེན་གྱི་བདག་ཏུ་རྣམ་
པར་རྟོག་པ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་རྟེན་གྱི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། དོན་བྱས་པའི་རྟེན་གྱི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་ནི་སྐྱེས་བུ་བཏགས་པར་ཡོད་པའི་རྟེན་ཅན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལ་རྩོད་པ་ངན་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་གསུངས་པ་ནི་བཅོམ་
ལྡན་འདས་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བཏགས་པ་ཙམ་ཁོ་ནའི་སྐྱེས་བུ་ནི་འཛིན་པའོ་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་ན་ལོག་པར་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ནི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་སྟེ་བཏགས་པ་ཙམ་ཁོ་ན་དེ་ཡང་སློབ་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་
རོ། །ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པ་ཡང་སློབ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སློབ་པར་འགྱུར་བས་ཐར་པ་འབད་པ་མེད་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པས་གང་ཞིག་འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་སྐད་འདྲི་ན་དེ་ལ་ལན་ཇི་སྐད་བསྟན་པར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ལོག་པར་
སྣང་བའི་རང་བཞིན་དུ་མཉམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་རྟེན་གཞན་མེད་པས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་འདྲ་བས་བསླབ་པར་བྱ་ཞིང་ཐར་པ་འབད་པ་མེད་པར་འགྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། རབ་འབྱོར་དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་
གི་ཕྱིར་ཁྱོད་དེ་སྐད་འདྲི་བ་འདིར་ཁྱེད་ཉིད་ལ་དྲི་བར་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་སླར་དྲི་བར་བྱའོ་ཞེས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལེགས་སོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པར་བྱ་བ་ནས་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྟར་ཉན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་པར་གྱུར་པའོ། །
เล่ม ๘๕ · หน้า 44a
དེ་ལྟར་ཅི་ཞིག་ཉན་ཅེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ལན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྒྱུ་མ་དེ་གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་དག་གཞན་པ་ཉིད་མ་ལགས་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་དེ་གཞན་ལ་གཟུགས་ལ་
སོགས་པ་དེ་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ལགས་སོ། །སྒྱུ་མ་ཉིད་གཟུགས་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བས་འདི་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ལོག་པར་སྣང་བའི་རང་བཞིན་དུ་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསམས་པའོ། །སྒྱུ་མ་དང་
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ན་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་འདྲ་བས་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རབ་འབྱོར་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་འཕགས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་སྡེས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བ་འདི་ལ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདུ་ཤེས་ཏེ་མཚན་མར་འཛིན་པའོ། །བདག་པོ་ཞེས་དངོས་པོ་དང་བཅས་པར་ཤེས་པ་ནི་ཀུན་ཤེས་པའོ། །ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་དག་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །གཞན་གྱིས་ཟིན་པ་དང་
རྣམ་པར་རིག་པ་དངོས་པོ་གཞན་དང་འབྲེལ་པའི་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་ཐ་སྙད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །བཙུན་པ་གྲོལ་སྡེས་ནི་རིགས་ཀྱི་གནས་སྐབས་སུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཡིན་ཏེ། མིང་འབའ་ཞིག་གོ། །སེམས་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ནི་ཤེས་པས་ན་ཀུན་ཤེས་པའོ། །
མཉམ་པར་ཤེས་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་གང་ལ་མཉམ་པར་ཤེས་པའི་སེམས་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དེ་ནི་མཉམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མཉམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བའི་ས་བདུན་པོ་ལ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཏགས་
པ་ཙམ་དུ་གཏོགས་པས་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་པར་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ལམ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་མངོན་པར་བརྗོད་པས་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པར་མི་
เล่ม ๘๕ · หน้า 44b
འཐད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་ཏེ། རིག་པ་ལ་ལན་གཉིས་སྨོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་ན་རྟེན་གཞན་མེད་
པས་ཇི་ལྟར་འཁོར་བའི་ལས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་སྦྱོར་བས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐད་པ་ཡིན་
ནོ། །ཐར་པ་འབད་པ་མེད་པར་འགྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། མ་ཤེས་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཡིན་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་
འགྱུར་སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །
ཟག་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ཀྱང་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཡིན་
སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དོན་སྨྲས་ཟིན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་དོགས་པར་བྱས་པ་ནི་ཟློས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟློས་ཏེ་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་པར་མི་བརྟགས་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འདི་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཟུགས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་མ་ཐག་ཁོ་ནར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་
เล่ม ๘๕ · หน้า 45a
གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་དྲུག་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་ཞེས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཐད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དབང་པོ་དྲུག་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ལྟ་
བུའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་དྲུག་ཀྱང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་གཟུང་བར་བྱའོ། །འཛིན་པར་རྟོག་པ་སྐྱེས་བུ་བཏགས་པར་ཡོད་པའི་རྟེན་ཅན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བས་དགུར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་
རྟོག་པ་དང་། ཁམས་སུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བར་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་དུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་དུ་བཏགས་པའི་རྣམ་
པར་རྟོག་པ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་དུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་ལམ་དུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། རྫས་དང་བཏགས་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི། །འཛིན་པའང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འདོད། །རང་དབང་བདག་སོགས་ངོ་བོ་དང་། །ཕུང་སོགས་རྟེན་ལ་
དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཞུགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་ལ་
གསར་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཕྲལ་དུ་ཞུགས་པའོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེན་པོ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་ཞུགས་པའོ། །དངང་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་ལ་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇིགས་པ་ནི་དངང་བ་སྟེ། ལམ་ངན་པ་
དང་འདྲ་བའོ། །རྒྱུན་དུ་འཇིགས་པ་ནི་སྐྲག་པ་སྟེ་འཇིགས་པ་སྐྱེས་པ་སླར་མ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྲག་པ་ངེས་པར་གྱུར་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྐྲག་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཞུམ་ཞིང་འགོང་ལ་འགྱོད་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའི་ལག་ཏུ་སོང་བར་གྱུར་ན་ནི་
เล่ม ๘๕ · หน้า 45b
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་དབྱེ་བ་མ་བྱས་པར་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་གོམས་པར་བྱས་པའི་དམིགས་པ་བཀག་སྟེ་མདོ་ཁོ་ནར་ལས་དང་པོ་པ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་དང་དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་སྡིག་པའི་
རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའོ། །དེའི་ལག་ཏུ་སོང་བར་གྱུར་པ་ནི་གཟུང་བའི་འོས་སུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་རྫོགས་པའི་དོན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་ན་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་ལག་ཏུ་སོང་བར་
གྱུར་ན་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །སེམས་མ་ཞུམ་ཞིང་མི་སྐྲག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ས་བདག་གི་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་སྡུག་པ་ཤི་བ་བརྡའི་སྤྲོད་པའི་ཚུལ་དུ་རིམ་གྱིས་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་
དང་བྲལ་བ་ནི་བདེ་འགྲོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཏེ། དེའི་ལག་ཏུ་སོང་བར་གྱུར་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གང་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གང་ཟག་གང་ལྷ་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་གང་ཟག་དེ་དག་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཚུལ་དུ་ཕན་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་སྟོན་ཅིང་འདོམས་པ་རྣམས་དང་། ཡང་གང་ཞིག་ལྷ་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བདུད་ཀྱི་ལས་རྣམས་སྟོན་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།
བདུད་ཀྱི་ཉེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །བདུད་ཀྱི་ཉེས་པ་ནི་འདི་ལྟ་བུར་རིག་པར་བྱ་ཞེས་པ་ནི་བདུད་བར་ཆོད་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་ལུགས་སུ་འོངས་ནས་ཁྱེད་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་མ་འོངས་པའི་དོན་དང་འབྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །
བདུད་ཀྱི་ཉེས་པ་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདྲི་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་ལེན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དོན་དང་འབྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །དེས་ཕྱེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བདག་གིས་བྱས་པ་དང་སྤངས་པའི་ལས་བསྟན་པའི་
เล่ม ๘๕ · หน้า 46a
ཕྱིར་བདུད་ཀྱི་ལས་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཤེས་ནས་གང་ཞིག་བྱ་བ་དེ་ནི་འདི་དག་རྟོགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རབ་འབྱོར་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུ་བའོ། །གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ནས་བཤད་
པའི་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ལ་བརྩོན་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་དང་པོ་དེར་ཞུགས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱིས་ནི་གནས་པར་འདོད་
དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། སེམས་མི་འགོང་བ་ཉིད་ལ་སོགས། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་སོགས་སྟོན་བྱེད། །དེ་ཡི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་བོར་བ། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཡོངས་འཛིན་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །མདོ་སྡེ་ནི་མདོ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ཉིད་
ཀྱིས་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ལ་སོགས་པས་བཤད་པའི་རིམ་པ་ལ་བརྟེན་ཅིང་། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་དང་ཡང་བསྟུན་ནས་དགོངས་པ་ཅན་དང་ཁོང་ནས་དབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་བྱས་ནས་བཤད་པ་དང་།
དེ་བཞིན་དུ་ཐུན་མོང་གི་སྒྲ་ཡང་སྐབས་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་དབང་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དོན་གསུང་རབ་དང་མི་འགལ་བ་ལ་སྒྲ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དགག་པའི་ཚིག་མེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་འདི་ནི་གཞུང་དང་རྗེས་སུ་
མཐུན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཞུང་དང་མི་མཐུན་པ་ཁོ་ནར་ཇི་ལྟར་བཤད་ཅེས་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །གཞན་དུ་ན་གལ་ཏེ་ཚུལ་འདི་ལ་མ་བརྟེན་ན་དེའི་ཚེ་གསུང་རབ་ཀྱི་བཤད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། སྒྲ་ནི་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དུ་མ་ལ་འཇུག་པས་སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་འཛིན་ན་
སོམ་ཉིར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འདི་ནི་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་བྲིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མར་བྱའོ། །དེ་ཡང་འདི་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་གསུང་རབ་མ་ལུས་པའི་དོན་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཟློས་ཏེ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 46b
གསུང་མང་བ་དང་། ཟློས་ཏེ་གསུངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཚིག་སོ་སོའི་རྣམ་པར་བཅད་པ་མ་གཟིགས་པ་དང་། ཟབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་དཔོགས་པར་མ་དཔྱོད་ནས་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་དེའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
འཕགས་པ་བྱམས་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མདོ་བཤད་པ་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་མཛད་དོ། །དེ་གསན་ནས་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་དང་དབྱིག་གཉེན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་ཐོས་ཏེ། ཞར་ལ་
འོངས་པས་ཆོག་གོ། །སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་དང་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་འབྱུང་བས། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྱུར་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
གང་འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །འདི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་འདི་སྐད་དུ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དང་། གང་ཡང་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ཚིག་སྔ་མ་དང་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞིའི་དོན་གང་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཞིའི་དོན་གང་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ལན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རབ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པ་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཞིའི་དོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་གཞིའི་དོན་མེད་པའི་གནས་ཀྱི་དོན་མེད་པ་ཡིན་པས་ཏེ། རིགས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟོག་པ་མེད་པར་ནི་གྲོལ་བ་ཡོད་པར་མི་འཐད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
རྣམས་རྟོགས་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞིའི་དོན་མེད་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། རབ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆགས་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་མི་འཐད་པས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 47a
ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གཞི་དང་དེའི་མཚན་མ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་ཆགས་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་སློབ་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་རྟེན་གྱི་དོན་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །
ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་ལ་ནི་རིགས་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དང་པོར་འཇིག་རྟེན་པའི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་
མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མཐོང་བའི་ལམ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་དག་གིའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་དག་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྐུན་པོ་ཕྱུང་བ་དང་སྒོ་འཕར་བཅད་པ་དང་འདྲ་བར་དུས་མཉམ་དུ་གཉེན་པོ་མཐའ་དག་སྐྱེ་བ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འགག་པ་
དག་གིས་སོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་དག་མི་དམིགས་པས་མི་མཐུན་པ་དང་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་གཉིས་འགོག་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པ་ལ་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དག་གི་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་དག་སྐྱེས་པས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པའི་སྒོ་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་
ལམ་ལ་དགོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་གོ་རིམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་མཚན་མ་མེད་ཅིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་གོ་རིམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གོ་རིམས་ཡིན་ནོ། །འདིས་
ཀྱང་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་ཁོ་ན་བསྟན་གྱི་མ་ཚང་བ་དང་ལྷག་པར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་འཕངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདིར་དོན་འདི་ཐམས་ཅད་འཕངས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཉི་ཁྲི་ལྔ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 47b
སྟོང་པ་ལས་རྟེན་གྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་དོན་རེ་རེ་ཞིང་བསྟན་པའི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ཡོད་མོད་ཀྱི། འདིར་ནི་གཞུང་མངས་ཀྱིས་འཇིགས་པས་མ་བྲིས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། རྟོགས་པ་ཡི་ནི་ཆོས་དྲུག་དང་། །གཉེན་པོ་དང་ནི་སྤོང་བ་དང་། །དེ་དག་ཡོངས་སུ་གཏུགས་པ་དང་། །
ཤེས་རབ་སྙིང་བརྩེར་བཅས་པ་དང་། །སློབ་མ་ཐུན་མོང་མིན་ཉིད་དང་། །གཞན་གྱི་དོན་གྱི་གོ་རིམས་དང་། །ཡེ་ཤེས་རྩོལ་བ་མི་མངའ་བར། །འཇུག་པའི་རྟེན་ལ་རིགས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁོ་ན་འཕགས་པའི་ཆོས་རྣམས་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པའི་རིགས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མིང་ཅན་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁོ་ན་སྤྱིར་གནས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འོངས་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་རང་བཞིན་དུ་
གནས་པའི་རིགས་སོ། །འདི་ནི་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་གོམས་པས་ཐོབ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པའོ། །འདི་ནི་རྐྱེན་ཆེན་པོས་ཀྱང་མི་འཕྲོགས་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲོགས་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་
ལ་སོགས་པའི་རིགས་སུ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཐ་དད་པར་རུང་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཐེག་པ་རྟོགས་པའི་རིམ་གྱིས་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་ཆོས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྒྱུའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་
གཞག་པའི་སྒོ་ནས་རིགས་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་འདོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཡིན་ནོ། །ཡང་དཔེར་ན་འཇིམ་པ་གཅིག་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་ཅིང་མེ་ལྕེ་གཅིག་གིས་སོ་བཏང་བའི་རྟེན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བརྟེན་པ་སྦྲང་རྩི་དང་། ཁ་ར་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་
དུ་རྟེན་པའི་ཆོས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་རྟེན་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དབྱེར་མེད་ཕྱིར། །རིགས་ནི་ཐ་དད་རུང་མ་ཡིན། །རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས། །དེ་ཡི་དབྱེ་བ་ཡོངས་སུ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 48a
བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པའི་ཚིག་ནི་ཡོན་ཏན་སྒྲོལ་བའི་དོན་གྱིས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རིགས་ཞེས་བྱ་སྟེ་དེ་ལས་ཡོན་ཏན་དེ་དག་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་ནི་འདུས་མ་བྱས་
ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པའི་ཚིག་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་ཐར་པ་དང་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དེ་ཡིན་པས། དང་པོ་ཁོ་ནར་རིགས་བཤད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བཤད་ཅེ་ན། དེ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་དོན་གྱི་
གོ་རིམས་ཡིན་ལ། འདི་ནི་དང་པོ་འབྲས་བུ་བཤད་ནས་རྒྱུ་ཕྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་པས་བཤད་པའི་གོ་རིམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རྟེན་གྱི་འོག་ཏུ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་སྙམ་པ་ལ་དམིགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རབ་
འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་ན་བདེན་པ་གཉིས་ལས་མ་འདས་པར་ཡང་དག་པར་
དམིགས་པས་ན་ཆགས་པ་མེད་པ་དེར་གྱུར་པ་ན་དམིགས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་རྟོགས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ལ་དམིགས་པའི་དགོངས་པས་རང་གི་དོན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཕུན་
སུམ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དང་པོར་སྤྱིར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་དགེ་སྦྱོང་གི་ཚུལ་ཉིད་དང་། སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ལུས་ཀྱི་
ལས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ལ་བླང་བར་བྱ་བ་དང་། སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་སུ་བྱ་བའི་གནས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བསྒོམ་མོ། །དེ་ནས་ཡང་བླང་བར་བྱ་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 48b
པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཡང་དག་པའི་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་སོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་
ཡིན་ལ། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམས་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤང་བ་དང་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་ཟག་པ་མེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པ་འདོད་པའི་ཁམས་
སུ་གཏོགས་པས་བསྡུས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདུས་བྱས་ཡིན་ལ། རྒྱུ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཁམས་གསུམ་པར་མ་གཏོགས་པར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་འདུས་མ་བྱས་ཀྱིས་
རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་འབྱུང་བའི་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐུན་མོང་གི་ཆོས་ཡིན་ལ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་སྟོབས་བཅུ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་
སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པའི་རིམ་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དམིགས་པས་ན་དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དམིགས་པའི་རིམ་པ་སྟོན་པའི་གཞུང་ཡང་། སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལ་སོགས་པ་
ལས་གསལ་བ་ཁོ་ནར་འབྱུང་བ་ལས་ལོག་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། དམིགས་པ་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ། །དེ་ཡང་དགེ་བ་སོགས་པ་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་རྟོགས་པ་དང་། །གང་དག་འཇིག་རྟེན་འདས་འདོད་དང་། །ཟག་བཅས་ཟག་པ་མེད་ཆོས་དང་། །གང་
དག་འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས། །སློབ་མ་ཐུན་མོང་ཆོས་རྣམས་དང་། །གང་དག་ཐུབ་པའི་ཐུན་མོང་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་དག་གིས་རྟག་ཏུ་རྣམ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 49a
པར་དག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གོང་ནས་གོང་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བར་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ། ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་རྣམས། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་དག་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་
ནོ་ཞེས་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་དོན་གྱིས་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མི་མཐུན་པ་དང་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པ་མེད་པས་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་དག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱི་
ཕྱོགས་ལྟར་ན་ཡང་རབ་འབྱོར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་དམིགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཀུན་
རྫོབ་ཡིན་པར་བརྗོད་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྒྲིབས་པ་དེ་རིམ་གྱིས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་རང་བཞིན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་རིགས་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་འགྱུར་བ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་པས། གཉི་ག་ཡང་གཉི་ག་ཡིན་པ་ལ་
ནི་དགག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་དང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མང་དུ་ཡོད་མོད་ཀྱི། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ་ཞེས་འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེས་གསུངས་སོ། །དམིགས་པའི་རྗེས་ཐོགས་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་
རྟོགས་ཟེར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་གང་ཡིན་སྙམ་ན་ཆེད་དུ་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རྒྱུ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་གིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་ལན་དུ་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཚད་མེད་པ་ཞེས་སྤྱིར་བརྗོད་པའོ། །འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པར་འཇུག་པ་གཅིག་ཀྱང་
เล่ม ๘๕ · หน้า 49b
ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་རིགས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞུགས་པ་དང་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་རིས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་བཟློག་པས། སེམས་ཅན་སྤྱི་ལས་སྐལ་བ་མཉམ་པས་བསྡུས་པའི་
སེམས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །མཆོག་ཉིད་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་ཆེད་དུ་བྱས་ནས་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཆེ་བ་ཉིད་རྟོགས་ནས་སྤྱིར་དེ་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པས་མཆོག་ཉིད་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། །
དེའི་ཕྱིར་དེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུ་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྟེ། འདི་ལ་སེམས་ཆེ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལ་ནི་སྤོང་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཡོད་པས་སྤོང་བ་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླ་མ་ལ་རག་ལས་པས་ན་གནང་བ་ཞུ་བའི་དོན་དུ། ཤཱ་
རིའི་བུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་ཏོ། །དོན་གང་གི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཚིག་གི་དོན་དེའི་དོན་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཀྱང་སྤོབས་པར་འཚལ་ལོ། །ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འབའ་
ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་གནང་བ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་ཤཱ་རིའི་བུ་ད་དེའི་དུས་ལ་བབ་པར་ཤེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་གང་སྨྲ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ད་ཞེས་བྱ་བ་ད་ལྟར་དུས་ལ་བབ་པ་སྟེ། སྐབས་ཡིན་པར་ཤེས་ན་དོན་དེ་ལ་སྤོབས་པར་བྱོས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་
དག་པར་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །གནང་བ་ཐོབ་པ་དང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཆེན་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་ཏེ། དེ་ལ་ང་རྒྱལ་གྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་དོན་གྱིས་ན་བདག་སྟེ་འདི་ལ་ང་རྒྱལ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ནོ། །སྲོག་གི་
དབང་པོའི་དབང་གིས་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་གནས་པས་ན་སྲོག་གོ། །འགྲོ་བ་རྣམས་སུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་གནས་པས་ན་གང་ཟག་གོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ན་འབྱུང་བའོ། །མེད་པར་འགྱུར་བས་ན་འཇིག་པའོ། སྔོན་བྱུང་བ་ད་ལྟར་མེད་པས་ན་ཆད་
เล่ม ๘๕ · หน้า 50a
པའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟག་པའོ། །བདག་དང་བདག་གི་བའི་རྣམ་པས་ཕུང་པོ་ལྔར་ལྟ་བ་ནི་རང་གི་ལུས་སུ་ལྟ་བའོ། །འདི་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་ལོག་
པར་ལྟ་བ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་བདག་ལ་སོགས་པ་དང་ཆོས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་སྤང་བའི་སླད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡོངས་སུ་དོར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་བསྟན་ཏོ་སྙམ་པས་ན་ཞེས་
བྱ་བ་སྤངས་པ་ཆེན་པོ་དང་རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཐོབ་པས་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པས་དེ་བཤད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སླད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པ་ལ་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་
ཅན་ཡོད་པས་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཀྱང་དོན་གང་གི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བར་སྤོབས་སོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་གཞན་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་
དོན་དུ་གཉེར་བའི་སེམས་ཏེ། སྨོན་པ་དང་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་གཞོལ་བའི་སེམས་ཏེ། ལྷག་པར་མོས་པར་བྱེད་པས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སས་བསྡུས་པའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་འཇིག་
རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཏེ་སྦྱོར་བའི་ས་བདུན་པ་ལ་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །མཉམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་མ་མེད་ཅིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཏེ། ས་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་
པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །མི་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་མཉམ་ཞིང་མཚུངས་པའི་སེམས་ནི་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཏེ། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་གཏོགས་པའོ། །ཡང་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 50b
གྱུར་པའི་སེམས་སོ། །དེ་ཉིད་དུ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ་པས་ལྡོག་པའི་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་བཤད་དོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་
ཡིན་པའོ། །སེམས་དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཆེ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བར་འོངས་པའི་སེམས་དེ་ལྟ་བུ་ལ་མ་ཆགས་པ་སྟེ་མངོན་པར་མ་ཞེན་པའོ། །ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་པ་ནི་མི་གནས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིས་ནི་རྟོགས་པ་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་གཞན་དག་ལ་ཧ་ཅང་
ཡང་ཆེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་དང་གནས་པ་མེད་པ་ལ་བསྒོམ་པ་མི་འཐད་པས་གཉིས་པོ་འདི་དག་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བརྗོད་མ་ཐག་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་
ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་སྔར་བརྗོད་པའི་སེམས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ལྷུར་བྱེད་པ་དང་ཆགས་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པས་ཟག་པ་མེད་པ་དང་། གནས་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པས་མི་གནས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུར་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །སེམས་གང་ཡིན་པའི་སེམས་
དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཡོད་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུས་
སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གསུངས་པ་ལྟར་སྟོན་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དོན་གཞན་གྱི་སྐབས་ལས་འཕྲོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟློས་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས། །
སླར་ཡང་དོན་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས། །དོན་དེ་ཉིད་ནི་བཟླས་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རྒྱལ་བ་མ་ཕམ་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་དང་ཆོས་མཐུན་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དམིགས་པ་དང་ཆེད་དུ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 51a
བྱ་བ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། འཕགས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྡེས་མདའ་ལྟོང་སྦྱོར་བ་དང་འབེམ་ལ་ཕོག་པ་དང་འདྲ་བར་དེའི་ཚེ་ཉེ་བ་ན་གནས་པ་ན་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱིས་ཀྱི་ཐག་རིང་བ་ནི་ཕྱེད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། སེམས་ཅན་ཀུན་
མཆོག་ཉིད་སེམས་དང་། །སྤངས་དང་རྟོགས་དང་གསུམ་པོ་ལ། །ཆེན་པོ་གསུམ་གྱི་རང་བྱུང་གི། །ཆེད་དུ་བྱ་བ་འདི་ཞེས་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆེད་དུ་བྱ་བའི་རྗེས་ལ་ད་ནི་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ལ་སྤྱིར་དགེ་བའི་
ཆོས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་དང་། རྣམ་པ་ཀུན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རེ་རེ་ཞིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་རྟེན་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་བྱ་བ་ཡོད་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལ་འཕགས་པ་
ཐོགས་མེད་ཀྱིས་གོ་ཆ་དང་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་དག་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བརྒྱུད་པ་དང་དངོས་སུ་སྦྱོར་བའི་རང་བཞིན་ཚོགས་དང་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་སས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་བརྩེ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་གཟུངས་ཀྱི་བར་ནི་མངོན་སུམ་དུ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཆེན་པོས་
བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ཞིང་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་ལམ་གཉི་གའི་
སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བའི་སྒྲུབ་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་སྦྱོར་བ་དང་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་གོ་ཆ་དང་འཇུག་པ་དང་ཚོགས་དང་ངེས་པར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་
ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་དང་པོ་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་གང་པོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་པོ་བྱམས་མའི་བུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་པོ་ཉིད་ལ་མིང་གཞན་དུ་ན་བྱམས་མའི་བུ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་རང་གི་མ་བྱམས་མ་ཞེས་
เล่ม ๘๕ · หน้า 51b
བྱ་བའི་བུ་ཡིན་པས་ན་བྱམས་མའི་བུའོ། །གང་ལགས་པ་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་མ་ཐག་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པའོ། །གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་འདི་དོན་གྱིས་འཕངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་
སོགས་པ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་དང་མོས་པ་དང་ཉེ་བར་རྟོགས་པ་དང་སྐྱེ་བོ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ཉིད་བཟོད་པས་ན་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །དེ་ཉིད་དགེ་བའི་རྩ་བ་གོང་ནས་གོང་དུ་མངོན་པར་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པས་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །དེ་ཉིད་ཐེག་པ་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའི་སེམས་རྩེ་
གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྔོ་བར་བྱེད་པ་ལ་དམིགས་པས་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །དེ་ཉིད་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུའི་འདུ་ཤེས་ལ་ཉེ་བར་གནས་པས་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དང་སྦྱིན་པ་པོ་དང་ལེན་པ་པོ་ཉེ་བར་མ་དམིགས་པ་ནི་
ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །དེ་ལྟར་ན་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་དང་པོ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་གཉིས་པའོ། །བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་གསུམ་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་བཞི་པའོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་ལྔ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་དྲུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་སོ་སོར་དྲུག་ཚན་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གོ་ཆ་དྲུག་ཆོས་མཐུན་པ་དང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་གོ་
ཆའི་སྒྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་བཤད་དོ། །སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པ་ལས་ཀྱང་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་ཚན་དྲུག་ཏུ་གསལ་པོ་ཁོ་ནར་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལ་དང་པོར་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །
เล่ม ๘๕ · หน้า 52a
ཚུལ་ཁྲིམས་རྗེས་སུ་བསྲུངས་ན་བཟོད་པར་འགྱུར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་བཟོད་ན་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །ལེ་ལོ་དང་བྲལ་ན་བསམ་གཏན་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །བསམ་གཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་
བུ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བསྟན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་རིམ་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། དེ་དག་སོ་སོར་སྦྱིན་ལ་སོགས། །རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་བསྡུས་པ་ཡིས། །གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་དེ། །དྲུག་ཚན་དྲུག་གིས་ཇི་བཞིན་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་
ལྟར་གོ་བགོས་པ་ལ་འཇུག་པ་འབྱུང་བས་གཉིས་པར་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཐེག་པའི་སྒྲ་ནི་ལས་དང་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་
པོ་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ལ་ཕྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པས་ཡང་དག་པར་གནས་པ་ཡིན་པས་ཚིག་གཉིས་སྨོས་སོ། །དེ་ཡང་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་འདི་དོན་གྱིས་འཕེན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དང་པོ་སེམས་བརྟན་
པར་བྱས་པས་རང་གི་རྣམ་པ་དང་རྟགས་དང་མཚན་མ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པའི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་སེམས་བརྟན་པར་གྱུར་པ་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་སློབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དང་སྦྱིན་པ་པོ་དང་
ལེན་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་འཇུག་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ཁོ་ན་ལ་ལྷག་པར་མོས་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པ་དང་མི་སློབ་པ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་
འཇུག་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཆོས་ཉིད་ལ་གཞོལ་བ་ནི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མེད་པ་བཞིའི་འཇུག་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་འཆིང་བ་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་འཇུག་པའོ། །
เล่ม ๘๕ · หน้า 52b
དེའི་འོག་ཏུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པ་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཅེས་ལས་དང་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་བ་མ་དམིགས་པས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་འཇུག་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་
ལ་འབད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་མཆོག་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཆེད་དུ་བྱ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་འཇུག་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ལ་འབད་པ་བྱས་པ་རྣམས་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷའི་མིག་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་
ཤེས་པ་དྲུག་གི་འཇུག་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ནི་འཚང་རྒྱ་བ་ཉིད་དུ་སྤྲོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྟོགས་པའི་རིམ་གྱིས་ཡང་དག་པར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཐའ་དག་གནོན་
པའི་ངོ་བོ་ཉིད་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པ་དགུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྒྲུབ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་གཞུང་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལས་གསུངས་པ་ནི་གཞུང་མངས་ཀྱིས་དོགས་པར་འགྱུར་བས་འདིར་ཤེས་པར་བྱེད་པར་མ་བྲིས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བསམ་གཏན་གཟུགས་
མེད་སྦྱིན་སོགས་དང་། །ལམ་དང་བྱམས་པ་ལ་སོགས་དང་། །དམིགས་པ་མེད་དང་ལྡན་པ་དང་། །འཁོར་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། །ཆེད་དུ་བྱ་དང་མངོན་ཤེས་དྲུག །རྣམ་ཀུན་མཁྱེན་པའི་ཚུལ་ལ་ནི། །འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་ཐེག་ཆེན་ལ། །འཛེག་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་
གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་སླད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོ་ག་དང་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་དག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲངས་སུ་མཆིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཏགས་པར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་གང་གི་ཕྱིར་གོ་ཆ་དང་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཕྱིར་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་
ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འཇུག་པ་བྱས་པ་ལ་ཚོགས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསུམ་པ་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་བཅུ་བདུན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བརྩེ་དང་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་དྲུག །ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་བཅས་པ་དང་། །ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གང་དང་། །ཐབས་ལ་མཁས་པ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 53a
གང་ཡིན་དང་། །ཡེ་ཤེས་དང་ནི་བསོད་ནམས་དང་། །ལམ་དང་གཟུངས་དང་ས་བཅུ་དང་། །གཉེན་པོའི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ཡི། །རིམ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུས་པ་ནི། གོ་ཆ་ཆེན་
པོ་བགོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཇི་ཙམ་དུ་ངེས་པར་འཆད་པའི་དོན་གྱི་ཆོས་གཞན་དང་ལྡན་པས་ཞེས་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ་། །གང་གི་ཕྱིར་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལས་གསུངས་པ་དེ་ལས་དོན་གྱིས་འཕངས་པའི་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་བསྟན་མ་ཐག་པ་ཡིན་ལ་ད་ལྟར་ནི་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཁོང་ནས་ཕྱུང་བའི་ཚིག་གི་ལན་
བཏབ་པ་ནི་རབ་འབྱོར་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ཉེ་བར་དགོད་པ་ལའོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་འདི་ལྟ་བུར་སྐྱེ་བའོ། །དེ་ཉིད་ནི་བདག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའོ། །མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མས་གཞལ་བར་མི་
ནུས་པའི་ཕྱིར་གཞལ་དུ་མེད་པའོ། །བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །གྲངས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གྲངས་དང་བྲལ་བའོ། །འདི་སྐད་དུ་སྟོན་ཏེ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་བྲལ་ཞིང་ཐབས་
དང་མི་ལྡན་པས་ནི་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་ཟློ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྙིང་རྗེས་ཡིད་གདུངས་པ་རྣམས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་བདེ་བ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་མ་འོངས་པའི་བདེ་བ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་དང་། བཟོད་པ་དང་། སྤྲོ་བ་
དང་སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་འབྲས་བུ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་བདེ་བ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་གཏན་དུ་བའི་བདེ་བ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་པས་ན།
เล่ม ๘๕ · หน้า 53b
ཐབས་སུ་གྱུར་པ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བཟུང་ནས་བདག་ཉིད་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་གནས་པ་དང་འདྲ་བར། དེ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་དང་འཇོག་པ་དང་རབ་ཏུ་འཇོག་པས་མི་གཡེལ་བས་རབ་ཏུ་གཞག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱིས་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ་
ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཚོགས་བདུན་བསྟན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྙིང་རྗེའི་ཚོགས་དང་། སྦྱིན་པའི་ཚོགས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། བཟོད་པའི་ཚོགས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཚོགས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །དེ་ཡང་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ཐོབ་པས་བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་སུ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། གང་གིས་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་སེམས་དེ་དག་ཀྱང་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་དམིགས་སུ་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་
པའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་སེམས་ཅན་གཞལ་དུ་མེད་པ་གྲངས་མེད་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཟློ་བར་བྱེད་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གང་གིས་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་
ཏེ། དོན་དམ་པར་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ལ་དམིགས་པ་དང་། དམིགས་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་རུང་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དེ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། རབ་འབྱོར་སྒྱུ་མའི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་ཆོས་
ཉིད་ནི་མཐོང་བ་ཇི་ལྟ་བར་བདེན་གྱི་རིགས་པས་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་མི་བདེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རིགས་པའི་འཇུག་པས་སུན་མ་ཕྱུང་ལ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་གཏོགས་པ་སྟེ་དཔེ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཟུང་ཞིང་བླངས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་འདི་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུལ་ཐ་དད་པ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རབ་ཏུ་བརྟགས་པས་ན་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་རང་བཞིན་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཆོས་གཉི་གར་རྟོགས་ན་ནི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དགོངས་པའོ། །གཉིས་པོ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 54a
འདི་དག་ནི་ཕན་ཚུན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཚོགས་བསྟན་ཏོ། །ཞི་གནས་ཐོབ་པ་རྣམས་ལ་ལྷག་མཐོང་སྐྱེ་བས་ལྷག་མཐོང་གི་ཚོགས་
ནི། རབ་འབྱོར་དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མཁས་པ་ནི་བྱང་བའོ། །སྒྱུ་མ་བྱེད་པའི་ཉེ་གནས་ནི་དེའི་སློབ་མའོ། །ལམ་པོ་ཆེའི་བཞི་མདོར་ཞེས་སྨོས་པ་ནི། སྒྱུ་མ་སྤྲུལ་པའི་གནས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་རྣམས་སོ། །
མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྲུལ་པར་བྱེད་པའོ། །མི་སྣང་བར་བྱས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་བསྡུས་པའོ། །དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་མ་ཐག་པར་གསུངས་པའི་དོན་གྱི་ཚོགས་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅེས་སྤྱིར་དྲི་བ་མཛད་ནས། འོན་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སམ་ཞེས་གསུངས་
པ་ནི་དེ་ལ་ཆོས་གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་དེའི་ནང་ནས་སོ། །གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྱུ་མ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའོ། །བསད་པ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚེ་ཉམས་པའི་སྦྱོར་བས་སོ། །ཤི་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུན་
ཆད་པས་སོ། །བཤིག་པ་ནི་ལུས་མ་ཚང་བའི་སྦྱོར་བས་སོ། །མི་སྣང་བར་བྱས་པ་ནི་མི་མཐོང་བར་བྱས་པའོ། །ཡོད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་ཡིན་ལ། དམ་པའི་སྒྲ་ནི་སྲིད་པ་ལ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་ཆོས་ཅན་མེད་པས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ནི་སྲིད་པ་
ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དགོངས་པ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་མཆིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་གསོལ་ཏོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །དཔེའི་དོན་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་དངོས་པོ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་སྦྱོར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པ་ཉེ་བར་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་མ་ཐག་པའོ། །འདི་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལས་མ་འདས་པས་སོ། །ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་བརྗོད་པ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 54b
དེའི་ལན་དུ་འདི་ཙམ་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་སྟོན་ཏེ་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་འདི་ཙམ་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཞེས་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་མཐོང་གིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལྟུང་བར་
འགྱུར་བས་དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ཚོགས་ནི། ཀྱེ་མ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་ཏེ། ཀྱེ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་བཟུང་བའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྱུ་མའི་ཆོས་ཉིད་ཉེ་བར་བཟུང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ནི་འདི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྒྱུ་མའི་ཆོས་ཉིད་ཁྱབ་པར་བྱས་པའི་རྣམ་པ་གང་གིས་གསུངས་པའི་དོན་བདག་གིས་འཚལ་བའི་རྣམ་པ་དེས་ན་སྒྱུ་མའི་ཆོས་ཉིད་ལས་མ་འདས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་གོ་ཆ་མ་
མཆིས་པའི་གོ་ཆ་བགོས་པ་ལགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་ཕྱིར་རབ་འབྱོར་དེ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ལྷག་མཐོང་གིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་། ནམ་མཁའ་མཛོད་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
གྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པར་གོ་ཆ་བགོས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་ན་གོ་ཆ་མེད་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། རབ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་པས་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་མ་བསྒྱུར་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་རྐྱེན་གཉི་ག་ཡོད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཚིག་གསུམ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། དེ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་དང་། འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་
དབང་དུ་མཛད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །རིག་པ་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཁས་བླང་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསོལ་པ་ཡིན་ནོ། །འཆིང་བ་དང་གྲོལ་བ་ཡོད་ན་མ་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་འགའ་ཞིག་རྩོད་པའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་
เล่ม ๘๕ · หน้า 55a
ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ཁས་བླངས་ནས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་མི་འཐད་པས་འདི་མ་འབྲེལ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ལྷག་པར་སྒྲོ་བཏགས་
པའི་རྣམ་པས་འཇུག་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཁམས་གསུམ་པས་བཅིངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ནི་མ་བཅིངས་པའོ། །ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བ་མེད་པས་གྲོལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་གྲོལ་བ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ཁོ་ནར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཆོས་བཅིངས་པ་དང་
གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཅན་མེད་ན་ཆོས་ཡོད་པ་མི་འཐད་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མ་བཅིངས་མ་གྲོལ་བ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ལྟར་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་དེའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དག་བཅིངས་པ་དང་
གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །རབ་འབྱོར་གྱི་བསམ་པ་མ་ཤེས་ནས་བརྒལ་བའི་སྒོ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་དོ། །འདྲི་བའི་བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་དེའི་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་བཅིངས་མ་གྲོལ་ཞེས་ཟེར་ན་སྤྱིར་ནི་དེ་སྐད་བརྗོད་
པར་མི་བྱ་སྟེ། མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་སྟེ་འོ་ན་དེ་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོན་ཏེ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་བརྟག་ཅིང་གཞིག་མི་བཟོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པས་སྤྱིའི་སྒོ་ནས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་གང་པོ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ཇི་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་སྙམ་པའི་དོགས་པ་
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་རིགས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ནི་དབེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด