འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) སཾ་སྐྲྀ་ཏ་ཨ་སཾ་སྐྲྀ་ཏ་བི་ནི་ཥྩ་ཡ་ནཱ་མ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 243b
ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ལྡོག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སེམས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡང་དག་པར་བསྡམས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །སྤོང་བའི་དོན་གྱིས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། རྣམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཏེ་འདི་ལྟར། ངེས་པར་འབྱུང་བས་འདོད་པ་ལ་
འདུན་པ་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། གནོད་སེམས་མེད་པས་གནོད་སེམས་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྣང་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། མི་གཡེང་བས་རྒོད་པ་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཆོས་རྣམ་པར་བཞག་པས་ཐེ་ཚོམ་སྤངས་པའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མ་རིག་པ་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། རབ་ཏུ་དགའ་བས་མི་དགའ་བ་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོས་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བསམ་གཏན་གཉིས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་རྣམས་སྤངས་པའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་དང་། བསམ་གཏན་གསུམ་པས་དགའ་བ་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་པས་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དག་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་། ཐོགས་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཐ་དད་པའི་འདུ་
ཤེས་རྣམས་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པས། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སྤངས་པའི་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པས། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། མི་རྟག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་རྟག་པའི་འདུ་ཤེས་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྡུག་བསྔལ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་བདེ་བའི་འདུ་
ཤེས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བདག་མེད་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་བདག་གི་འདུ་ཤེས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡིད་འབྱུང་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་དགའ་བ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཆགས་བྲལ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་ཆགས་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། འགོག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་ཀུན་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 244a
འབྱུང་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སོ་སོར་སྤོང་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཟད་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། འགག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་ཀུན་དུ་འདུ་བྱེད་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡོངས་
སུ་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་བརྟེན་པའི་འདུ་ཤེས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་མཚན་མའི་འདུ་ཤེས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་སྨོན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་བདག་དུ་མངོན་པར་
ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ངེས་པར་མཐོང་བས་དཔའ་ཞུམ་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡང་དག་པ་ཅི་ལྟ་བར་ཤེས་པ་མཐོང་བས་རྨོངས་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། འཚོ་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་
གནས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་སོ་སོར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བས་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའི་ལམ་གྱིས་
ལྟ་བ་དང་གནས་གཅིག་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རགས་པ་རྣམས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ལམ་གྱིས་བག་ལ་ཉལ་དུ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགྲ་བཅོམ་
པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཐར་ཐུག་པའོ། །བཟོད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གཞན་གྱིས་གནོད་པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པའོ། །
བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཐར་ཐུག་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། གོ་ཆ་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། སེམས་ཅན་དོན་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཐར་ཐུག་པའོ། །བསམ་གཏན་ལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 244b
རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཡོན་ཏན་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་དང་། སེམས་ཅན་དོན་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་བདེ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཐར་ཐུག་པའོ། །ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་
སྟེ། འདི་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དམིགས་པའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྒྱུའི་རང་བཞིན་དང་། འབྲས་བུའི་ངོ་བོའོ། །དེ་ལ་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ནི་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། མོས་པ་ལ་སྤྱོད་པ་
དང་། ས་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་འོ། །དེ་ལ་དང་པོ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཐོས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་དང་། བསམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་དང་། སྒོམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་པོ། །དེ་ལ་སྒོམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་ནི་དབྱེ་བ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཞི་གནས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། ལྷག་
མཐོང་གི་རང་བཞིན་དང་། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ངོ་བོའོ། །འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའོ། །འཕགས་པ་གནས་བརྟན་པ་ནི་དྲི་བ་དགུ་དང་། ལན་དགུས་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་བཞག་པ་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་དྲི་བ་དགུ་ནི་འདི་ལྟར། ཤེས་རབ་གང་ཡིན། ཤེས་རབ་
མཚན་ཉིད་ཅི། རོ་ཅི་ཡིན། ཉེ་བར་གནས་པ་ཅི། ཤེས་རབ་འདིའི་གོ་འཕང་གི་གནས་ཅི། ཤེས་རབ་ཕན་ཡོན་ཅི། ཤེས་རབ་ཅེས་པའི་དོན་གང་ཡིན། ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་ཉེ་བའི་རྟེན་དུ་ཡིན། ཤེས་རབ་དབྱེ་བ་དུ་ཞེ་ན། ལམ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤེས་རབ་གང་ཡིན་ཅེས་པ་བརྗོད་དེ། ཡིད་ཀྱིས་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་
དམིགས་པ་མཐོང་བ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་ན་ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམ་པ་མང་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཆོས་མངོན་པ་ལས་གསུམ་སྟེ། དེ་ལ་སྨྲས་པ། ཤེས་རབ་གང་ཞེ་ན། གཅིག་མེད་པའི་སུམ་ཅུའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་
བརྗོད་དེ། འདི་ལྟར། གང་ཤེས་རབ་པོ། །རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་མཚོན་པ་དང་། ཉེ་བར་མཚོན་པ་དང་། སོ་སོར་ཡང་དག་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དང་། རིག་པ་དང་། མཁས་པ་དང་། མཐར་ཕྱིན་པ་དང་། རྣམ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 245a
པར་འབྲེལ་པ་དང་། སེམས་ཉེ་བར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ཡིད་གཞུངས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འདྲེན་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་མཐོང་བ་དང་། ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ལྕག་དང་། ཤེས་རབ་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་སྟོབས་དང་། ཤེས་རབ་མཚོན་ཆ་
དང་། ཤེས་རབ་གསལ་བ་དང་། ཤེས་རབ་སྣང་བ་དང་། ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་དང་། ཤེས་རབ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། མ་རྨོངས་པ་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །མཚན་ཉིད་ཅི་ཞེ་ན་སྨྲས་པ་བརྗོད་དེ། རིགས་པས་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་
རབ་པོ། །རོ་ཅི་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བ་བརྗོད་དེ། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་པོ། །ཉེ་བར་གནས་པ་གང་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བ་བརྗོད་དེ། ཀུན་ནས་མ་རྨོངས་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་ནི་ཤེས་རབ་པོ། །ཤེས་རབ་འདིའི་གོ་འཕང་གནས་སོ། །ཡང་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གསལ་བའོ། །
ཤེས་རབ་ཀྱི་རོ་ནི་གཏིང་ཡོངས་སུ་དཔག་པའོ། །ཤེས་རབ་ཉེ་བར་གནས་པ་ནི་མ་རིག་པའི་མུན་པ་འཇོམས་པའོ། །ཤེས་རབ་དེའི་གོ་འཕང་གནས་ནི་སོ་སོར་ཡང་དག་པ་རིག་པ་བཞིའོ། །ཕན་ཡོན་གང་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བ་བསྡུས་ནས་བརྗོད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྦྱོང་བྱེད་བསམ་གཏན་
ལ་འཇོག་བྱེད། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ལམ་རྣམས་སྒོམ་བྱེད་འབྲས་བུ་མཐོང་བར་བྱེད། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཤེས་རབ་གོང་མ་དགེ་སྤྱན་བླ་མེད་པ། །ཉམས་པའི་ཤེས་རབ་སེལ་ཅིང་བླ་མེད་ཤེས་རབ་འཕེལ། །ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་འཇུག་བྱེད་ཅིང་། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཀྱིས་མི་གོས་པ། །ཤེས་རབ་ལྡན་
པ་སྨྲ་བ་ན། །ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ཤིན་ཏུ་སྲེད། །འཇིག་རྟེན་འདི་དང་འཇིག་རྟེན་གཞན། །གྲོལ་བ་གྲགས་པ་ཐོབ་པ་བདེ། །དོན་དང་རྩོལ་བ་དཔའ་བ་ཉིད། །ཤེས་རབ་ལྡན་པ་རྣམ་པར་རྟག །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ན། །མིང་དང་གཟུགས་ནི་སྟོན་པའོ། །སེམས་ཅན་སོ་སོར་བདེན་པ་སྟོན། །
དེ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཅན་སྤྱོད་ཡུལ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་སྡིག་པ་སྤོང་། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཆགས་དང་སྡང་། །རྨོངས་དང་སྐྱེ་འཆི་མ་ལུས་པ། །ཤིན་ཏུ་རྒྱལ་དཀའ་རྒྱལ་བར་བྱེད། །ཤེས་རབ་ཞེས་པའི་དོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། རབ་ཏུ་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་བམ། ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྤོང་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 245b
བས་འདི་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །ཤེས་རབ་ཏུ་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བའི་རྟེན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་པ་བརྗོད་དེ། ཉེ་བའི་རྟེན་བཅུ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར། མདོའི་དོན་ཚོལ་བ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པ་མང་དུ་གཏམ་པ་ཉིད་དང་། བཏེགས་གནས་སུ་གནས་པ་ཉིད་དང་། བདེན་པ་ལ་རྟོག་པ་དང་། དངོས་པོ་དང་རྣམ་པར་དྲང་བའི་བྱ་བ་
ལ་གནས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉིད་དང་། བསམ་གཏན་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་བྲལ་བའི་སེམས་ཉིད་དང་། ཤེས་རབ་འཆལ་པའི་གང་ཟག་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཅན་གྱི་གང་ཟག་བསྟེན་པ་དང་། དེ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པའོ། །ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དུ་ཞེ་ན་ཞེས་པ་བརྗོད་དོ། །
ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་དང་འབྲས་བུ་དང་མི་ལྡན་པ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱ་བ། འདུད་པར་བྱ་བ། ཀླུང་དུ་འབབ་པར་བྱ་བ། སྒྲིབ་པར་བྱ་བ། མཆོག་ཏུ་བཟུང་བ། ཉེ་
བར་བསླང་བ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་བྱུང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ནི། ལམ་དང་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ། དེ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ། སྦྱོར་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། འདུད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། ཀླུང་དུ་འབབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། སྒྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། མཆོག་ཏུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། ཉེ་
བར་བླང་བ་མ་ཡིན་པ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ལ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། བསམ་པའི་རང་བཞིན་དང་། ཐོས་པའི་རང་བཞིན་དང་། སྒོམ་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་གཞན་ལས་མ་ཐོས་པར་རང་གི་ལས་ལས་ཤེས་པའམ། བདེན་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་
སོ་སོར་ཐོབ་པའམ། བཟོའི་སྐྱེ་མཆེད་རིག་པའི་གནས་ལ་ཤེས་རབ་སོ་སོར་ཐོབ་པ་འདི་ནི་བསམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་ཅེས་བརྗོད་དོ། །དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ལ་གཞན་ལས་ཐོས་ནས་ཤེས་རབ་སོ་སོར་ཐོས་པ་ནི་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་ཅེས་བརྗོད་དོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་རབ་
ཀྱང་དེ་ནི་སྒོམ་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། སྐྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། མི་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །དེ་འདི་ཡིད་ལ་བྱས་པས་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཕེལ་བའོ་ཞེས་པ་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་འདི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 246a
ནི་སྐྱེ་བ་ལ་མཁས་པའོ། །ཆོས་འདི་ཡིད་ལ་བྱས་པས་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མངོན་པར་འཕེལ་ཞིང་དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའོ་ཞེས་པ་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པའོ། །ཆོས་དེ་རྣམས་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །ཡང་
ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀུན་དུ་འཕེལ་བར་བགྲོད་པ་དང་། འགྲིབ་པར་བགྲོད་པ་དང་། འགྲིབ་པར་འགྲོ་བ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་གང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ས་གསུམ་གྱི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་ཀུན་དུ་འཕེལ་བར་བགྲོད་པའོ། །གང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་
བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་དགྲ་བཅོམ་པའི་ལམ་བཞིའི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགྲིབ་པར་བགྲོད་པའོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་ས་བཞིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། ས་བཞིའི་བྱ་བ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་འཕེལ་བར་བགྲོད་
པ་མ་ཡིན་པ་འགྲིབ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་འདི་ལྟར། རང་གི་ལས་ལས་ཤེས་པ་དང་། བདེན་པ་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཤེས་པ་དང་། ལམ་དང་ལྡན་པ་ཤེས་པ་དང་། འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་རང་གི་ལས་ཀྱིས་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་བཅུའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བའོ། །དེ་ལ་དངོས་
པོ་ནི་བཅུ་སྟེ། འདི་ལྟར། སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་ཤེས་པ་དང་། །ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཤེས་པ་དང་། །འགོག་པའི་བདེན་པ་ཤེས་པ་དང་། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཤེས་པ་དང་། །འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམས་པ་ལས་གང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་
སྟོབས་དང་། དཔྱོད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། ཆོས་རྣམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཡིད་ཆེས་པའོ། །བདེན་པ་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཤེས་པ་ནི། ཕུང་པོ་ལྔ་མི་རྟག་ཞེས་པའམ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་པའམ་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་རྣམ་པར་ལྟ་བའོ། །གང་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་རྗེས་སུ་མཐུན་
པའི་བཟོད་པ་འདི་ནི་བདེན་པ་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཤེས་པའོ། །ལམ་བཞིའི་ཤེས་རབ་ནི་ལམ་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །དེ་ལ་ལམ་བཞི་ནི་འདི་ལྟར། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའི་ལམ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་འབྲས་བུའི་ལམ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ལམ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 246b
འབྲས་བུའི་ལམ་མོ། །འབྲས་བུ་བཞིའི་ཤེས་རབ་ནི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་འབྲས་བུ་བཞི་ནི་འདི་ལྟར། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར།
འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དང་། གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མ་བསྡུས་པའོ། །དེ་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའོ། །གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའོ། །གཟུགས་
མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའོ། །ལམ་དང་འབྲས་བུ་ནི་ཡོངས་སུ་མ་བསྡུས་པའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་ལམ་བཞི་དང་
འབྲས་བུ་བཞིའི་ཤེས་རབ་ནི་ཆོས་ཤེས་པའོ། །དེ་ཆོས་ཤེས་པ་འདི་དང་ལྡན་པ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ཚུལ་ལེན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། གང་ཁ་ཅིག་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་བདེན་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་འདི་ཉིད་དོ། །གང་ཁ་ཅིག་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་བདེན་པ་མངོན་པར་ཤེས་
པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་བདེན་པ་མངོན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་འདི་ཉིད་དོ་ཞེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པའོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ལ་ཤེས་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའོ། །ཤེས་པ་འདི་གསུམ་མ་རྟོགས་པ་ལྷག་མའི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་འདི་ལྟར། གང་
འཕེལ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་འགྲིབ་པའི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །གང་ཉེ་བར་འཕེལ་ཞིང་འགྲིབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །གང་འགྲིབ་པ་དང་འཕེལ་བ་དག་གི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །གང་འཕེལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་འགྲིབ་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་གང་དག་དགེ་བའི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་
འགྲིབ་པ་ཡིན་ཞིང་ཉེ་བར་མི་འཕེལ་བའོ། །ལམ་བཞིའི་གང་ཤེས་རབ་དེ་ནི་ཉེ་བར་འཕེལ་ཞིང་འགྲིབ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ཡང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་གང་དགེ་བའི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་འཕེལ་བ་ཡིན་ཞིང་འགྲིབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ས་བཞིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། ས་གསུམ་གྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལུང་མ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 247a
བསྟན་པའི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་འགྲིབ་པ་མ་ཡིན་ཉེ་བར་འཕེལ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། གང་སྐྱོང་ཞིང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །གང་མངོན་དུ་བྱེད་ཅིང་སྐྱོ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །གང་སྐྱོ་བ་དང་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་
ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །གང་སྐྱོ་བ་མ་ཡིན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་ཤེས་རབ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་གང་གིས་འདོད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་བྲལ་བར་འགྱུར་བའི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་མངོན་ཤེས་དང་བདེན་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་པ་ཤེས་རབ་འདི་ནི་ཡིད་འབྱུང་ཞིང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །འདོད་པ་
འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བདེན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་ཅིང་བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་རབ་འདི་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཅིང་སྐྱོ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ལམ་བཞིའི་ཤེས་རབ་ནི་ཡིད་འབྱུང་བ་དང་མངོན་དུ་བྱེད་པའོ། །ལྷག་མ་ཤེས་རབ་ནི་སྐྱོ་བ་མ་ཡིན་ཅིང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །
ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། དོན་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཆོས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །དེ་ལ་དོན་ཤེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །ཆོས་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོར་
ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །ངེས་པའི་ཚིག་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །ཤེས་པ་ཤེས་པ་ནི་སྤོབས་པ་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །ཚུལ་གཞན་ཡང་དེ་ཡང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོར་རིག་པའོ། །རྒྱུ་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོར་རིག་པའོ། །ངེས་པའི་
ཚིག་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོར་རིག་པའོ། །ཤེས་པ་ཤེས་པ་ནི་སྤོབས་པ་སོ་སོར་རིག་པའོ། །ཚུལ་གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་ཡང་། སྡུག་བསྔལ་དང་འགོག་པ་ཤེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོར་རིག་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་དང་ལམ་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོར་རིག་པའོ། །གཉིས་ནི་སྔོན་བཞིན་ནོ། །ཚུལ་
གཞན་ཡང་། དེ་ལྟར་ཡང་། མདོའི་སྡེ་དང་། དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པའི་སྡེ་དང་། ལུང་དུ་བསྟན་པའི་སྡེ་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྡེ་དང་། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་སྡེ་དང་། དེ་ལྟར་བྱུང་བའི་སྡེ་དང་། སྐྱེས་པ་རབས་ཀྱི་སྡེ་དང་། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྡེ་དང་། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྡེ་སྟེ་ཆོས་འདི་རྣམས་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 247b
རིག་པའོ། །དེ་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་ནི་དོན་འདིའི་དོན་ནི་འདིའོ་ཞེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ངེས་པའི་ཚིག་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །ཤེས་པ་ཤེས་པ་ནི་སྟོབས་པ་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །ཚུལ་གཞན་ཡང་།
དེ་ལྟར་ཡང་། མིག་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །མཐོང་བའི་དོན་གྱིས་མིག་ཤེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །གཉིས་ནི་སྔོན་བཞིན་ནོ། །ཡང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་
འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་བགྲོད་པའི་ལམ་ཤེས་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་རོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་དྲུག་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། བསམ་པ་དམ་པ་ལས་དང་། གཞི་དམ་པ་ལས་དང་། ཐབས་ལ་མཁས་པ་དམ་པ་ལས་དང་། ཡོངས་
སུ་བསྔོ་བ་དམ་པ་ལས་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་དམ་པ་ལས་སོ། །རྒྱུ་གསུམ་གྱིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གོ་རིམས་ངེས་པ་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར། སྔོན་མ་ལ་ཀུན་དུ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱི་མ་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་མ་རགས་པའི་ཕྱིར་དང་ཕྱི་མ་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསླབ་པ་
གསུམ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་རྟོགས་པའི་བསླབ་པ་དང་། སེམས་སུ་རྟོགས་པའི་བསླབ་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་བསླབ་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་བསླབ་པ་གསུམ་གའི་ཡང་གྲོགས་སུ་གྱུར་པའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ནི་རྣམ་
པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། རྒྱུའི་ངོ་བོ་དང་། འབྲས་བུའི་ངོ་བོའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། མ་དག་པ་དང་། མ་དག་པ་དག་པ་དང་། དག་པའོ། །བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ནི་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། སྦྱིན་པའི་རང་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 248a
བཞིན་གྱི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་། བསྒོམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཀྱང་། ཕ་རོལ་དུ་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། གཙོ་བོ་དང་།
ཕལ་པའོ། །དེ་ལ་སྦྱིན་པའི་གཙོ་བོའི་འབྲས་བུ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ཉིད་དོ། །ཕལ་པ་ནི་བདེ་འགྲོ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་གཙོ་བོའི་འབྲས་བུ་བདེ་འགྲོའོ། །ཕལ་པ་ནི་གཞན་ནོ། །བཟོད་པའི་གཙོ་བོའི་འབྲས་བུ་ནི་ཕྱོགས་ཆེན་པོ་དང་འཁོར་ཆེན་པོ་ཉིད་དོ། །ཕལ་པ་ནི་གཞན་ནོ། །བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱི་གཙོ་བོའི་འབྲས་བུ་ནི་མི་ཆོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དང་། ཕལ་པ་ནི་གཞན་ནོ། །བསམ་གཏན་གྱི་གཙོ་བོའི་འབྲས་བུ་ནི་གནོད་པ་མེད་པའི་ལུས་སུ་སྐྱེས་པའོ། །ཕལ་པ་ནི་གཞན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་གཙོ་བོའི་འབྲས་བུ་ནི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་རྣོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བདེ་ཞིང་ཡིད་དགའ་བ་མང་དུ་གྱུར་པ་
ཉིད་དང་། སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དོ། །ཕལ་པ་ནི་གཞན་ནོ། །འདིའི་མཐོང་བའི་ཆོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པའོ། །ཚོགས་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། སྦྱིན་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟོད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་བསམ་གཏན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དག་གི་
ཆ་ཤས་ནི། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་བསམ་གཏན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དག་གི་ཆ་ཤས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །དེ་ལ་རྫས་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཏུ་བཤད་དོ། །མིང་དུ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་།
ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉེ་བར་བསགས་པའི་དགེ་བ་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དུ། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བླ་ན་མེད་པས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ནི། ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་སྨོན་ལམ་མཐའ་མེད་པ་ནི། སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 248b
པའོ། །དེ་ལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་དང་ལྡན་པ་རྒྱ་ཆེ་བའི་མོས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ་གྲངས་ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་མཆོད་པ་ཆེན་པོ་དང་རིམ་གྲོའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་དང་པོའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ཡང་དག་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་དང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་དང་རྫོགས་པའི་སངས་
རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་ནི་གཉིས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་ཐམས་ཅད་དུ་དགའ་ལྡན་གནས་སུ་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཏེ་འཕོ་བ་དང་མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང་ལྷུམས་སུ་གནས་པ་དང་། གཞོན་ནུ་རོལ་པ་དང་ཕོ་བྲང་ནང་དུ་གནས་པ་དང་མངོན་པར་འབྱུང་
བ་དང་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་བགྲོད་པ་དང་བདུད་བཏུལ་བ་དང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་བསྐུལ་བ་དང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བ་དང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཆེན་པོར་ཉེ་བར་ཕྱིན་པའི་སྨོན་ལམ་ནི་གསུམ་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྤྱོད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་བསྡུས་
པའི་ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ཡན་ལག་དང་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་དང་བཅས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་གདམས་པ་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་ལེན་པ་ཉེ་བར་རྒྱས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ནི་བཞི་པའོ། །ཁམས་འགྲོ་བ་སྐྱེ་གནས་སྐྱེ་བར་གཏོགས་པ་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་
སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་མ་ལུས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ཕྱིར་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲངས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཕྱིར་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ནི་ལྔ་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྒྱས་པ་བསྡུས་པ་ཚད་
མེད་པ་ཕྲ་བ་རགས་པ་སྣྲེལ་ཞི་སྤྱིའུ་གཙུག་གཞི་མཉམ་འཇུག་པ་ཡང་དག་པར་འབྱམ་ཀླས་པ་རྗེས་སུ་གཞལ་ཏེ། དབང་པོ་དྲ་བ་རྣམ་པར་ཐ་དད་པ་ཕྱོགས་བཅུ་མ་ལུས་པ་དབྱེ་བ་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་འཇུག་པ་རྣམས་ཐ་དད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ནི་དྲུག་པའོ། །
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 249a
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཞིང་གཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་རབ་ཏུ་སྦྱོང་བ་དང་། ཚད་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འོད་ཟེར་བཀོད་པའི་རྒྱན་གྱིས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་སེལ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཚད་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་
པའི་སེམས་ཅན་གྱིས་ཡོངས་སུ་གང་བ་དང་། རྒྱ་ཆེ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ན་གཞོལ་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསམ་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དང་ཀུན་དུ་མཉེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ནི་བདུན་པའོ། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་གཅིག་
པའི་ཕྱིར་དང་། འགྲན་བཟོད་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་ཏུ་བར་མ་ཆད་པར་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་ཡང་དག་པར་འགྲོགས་ཤིང་མི་འབྲལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཅི་ལྟར་འདོད་པར་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཡང་དག་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་
སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུ་སྟོབས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བགྲོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མི་ཉམས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་མངོན་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་མཐུན་པར་རྒྱུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྣང་བ་ཐོབ་པའི་
ཕྱིར། བསམ་དུ་མེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པར་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ནི་བརྒྱད་པའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འཁོར་ལོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་
དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མཐོང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། དབྱངས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བའི་མཐུ་སྟོབས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བགྲོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མཐོང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་རབ་ཏུ་དང་བ་ཐོབ་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དང་། སྨན་གྱི་
རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི་རྟེན་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་མཚུངས་པའི་ལུས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ནི་དགུ་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 249b
ཆུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྐྲའི་ཁྱོན་གཅིག་ལས་མི་འདའ་ཞིང་སྐྲའི་ཁྱོན་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་སྐྱ་བ་གཞོན་ནུ་རོལ་པ་ཕོ་བྲང་ནང་དུ་གནས་པ་མངོན་པར་འབྱུང་བ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་བདུད་འདུལ་བ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་བསྐུལ་བ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བ་མྱ་ངན་
ལས་འདའ་བ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆེན་པོ་མཐུ་སྟོབས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡངས་པ་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པ་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པར་བསྐལ་པའི་གྲངས་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བའི་གྲངས་ཆད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་
དང་། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའོ། །སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དེ་རྣམས་ནི་འབད་རྩོལ་ཆེན་པོ་བཅུའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་སྨོན་ལམ་རེ་རེ་ལ་འཁོར་ནི་སོ་སོར་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་གྲངས་མེད་ཁྲག་ཁྲིག་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་དང་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐོབ་པ་འདི་ནི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྟོབས་དང་། བསྒོམ་པའི་སྟོབས་སོ། །ཡང་སྟོབས་བཅུ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། བསམ་པའི་སྟོབས་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྟོབས་དང་།
གཟུངས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྟོབས་དང་། དབང་གི་སྟོབས་དང་། སྤོབས་པའི་སྟོབས་དང་། སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོབས་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་སོ་ཞེས་པ་ནི་སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངག་མ་ལུས་པ་དགོངས་པ་དང་བཅས་པ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་སྟོབས་བཅུ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྡུས་པ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་
ངེས་པ་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པའོ།། །།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་ཕུང་པོ་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། དབང་པོ་དང་། སྟོབས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་།
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 250a
འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དོ། །དེ་ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་དང་། ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་དང་། སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་དང་། ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། མ་
སྐྱེས་པའི་མི་དགེ་བ་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དང་། སྐྱེས་པའི་མི་དགེ་བ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་དགེ་བ་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དང་། སྐྱེས་པའི་དགེ་བ་རྣམས་སྤེལ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདུན་པ་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་དང་། བརྩོན་
འགྲུས་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་དང་། སེམས་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་དང་། དཔྱོད་པ་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པའོ། །དེ་ལ་བར་དུ་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་སྐྱེ་སྟེ། འདི་ལྟར། འདུན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། དྲན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་། སེམས་པ་དང་བཏང་སྙོམས་སོ། །དབང་པོ་ལྔ་ནི། འདི་
ལྟ་སྟེ། དད་པའི་དབང་པོ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། དྲན་པའི་དབང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ། །སྟོབས་ལྔ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པའི་སྟོབས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་སོ། །དེ་
རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་དང་། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
ཡན་ལག་དང་། བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། །ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ངག་དང་། ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དང་། ཡང་
དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་སྤངས་པའི་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དུ་འགྱུར་རོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་བཅུ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར། ནང་གི་ཆོས་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་དྲུག་སྟེ། དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ལ་ནི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཕྱིའི་ཆོས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དྲུག་སྟེ། དེ་ནི་དེའི་རང་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 250b
བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་ནང་ཡིན་ཏེ་སེམས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོས་བསྡུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དབང་པོའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཕྱི་རོལ་དང་ནང་གིས་བསྡུས་པ་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གང་སྟོང་པ་ཉིད་ཉེ་བར་དམིགས་
པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་དམིགས་པའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དང་། སྣོད་ནི་སྣོད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དོན་དམ་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །
འདུས་བྱས་ནི་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཏེ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གང་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་འགག་པ་མེད་གནས་པ་མེད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །
གང་གིས་རྟག་པ་དང་ཆད་པའི་མཐའ་ཉེ་བར་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟེ། དབུས་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །འཁོར་བའི་ཐ་མ་མེད་པ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ནི་དབུས་མེད་པའོ། །དེས་ན་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དང་
དབུས་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གང་དགེ་བའི་ཕྱོགས་མི་སྤོང་བ་དེ་ནི་དོར་བ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བྱས་པ་འམ་མ་བསྒྱུར་བ་
དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གཟུགས་སུ་ཡོད་པའི་མཚན་གྱིས་གཟུགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་རོ། །ཆོས་དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་
ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དུས་རྣམས་ནི་གདོད་ནས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟར་ཉེ་བར་དམིགས་ཏེ་ཞེས་མི་དམིགས་པ་དེའི་གང་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ནི་མི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 251a
དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཀུན་ནས་ཚོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་རང་གིས་སྟོང་པས་འདི་ནི་དངོས་པོ་མེད་
པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དངོས་པོ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྟེ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། དེ་དེས་སྟོང་པ་འདི་
ནི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཕ་རོལ་ཞེས་པ་ནི་འདོར་བ་ཉིད་དོ། །ངོ་བོ་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་མ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕ་རོལ་ངོ་བོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ཉིད་དོ། །དེ་དེས་སྟོང་པ་འདི་ནི་ཕ་རོལ་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །བསམ་གཏན་ནི་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། བསམ་གཏན་དང་པོ་
དང་། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང་། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་པའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་བཞི་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་བཞིའི་འཇིག་རྟེན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། ཀུན་ནས་ཉོན་
མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། རྣམ་པར་བཞག་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའོ། །དེ་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་བཞི་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་སྒོ་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་བདེ་བ་ཀུན་མྱང་བའི་
ཕྱིར་རོ། །ལྟ་བས་ལྟ་བ་མཆོག་གི་བསམ་གཏན་པས་བསམ་གཏན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་སྔོན་གྱི་མཐར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བ་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ང་རྒྱལ་གྱིས་ང་རྒྱལ་མཆོག་གི་བསམ་གཏན་པས་བསམ་གཏན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེས་ཁྱད་
པར་ལྷག་པར་རྟོག་པ་མཐོང་བས་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་རིག་པ་ཐེ་ཚོམ་མཆོག་གི་བསམ་གཏན་པས་བསམ་གཏན་ཉོན་མོངས་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་རྟོགས་པར་གྲོལ་བ་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་ལ་ཐར་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 251b
སེམས་འདོད་པ་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་དཀའ་བའི་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་ཡང་དགེ་བ་ཉིད་དེ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་གཉིས་
དག་ལས་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བ་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། ཡན་ལག་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཚད་
བཟུང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་མིང་དུ་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ཡན་ལག་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི་ཡན་ལག་ལྔའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི་ཡན་ལག་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་དང་། སེམས་
རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །དེ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དག་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་གོ། །དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་ནི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ནི་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་དང་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་དག་གི་རྟེན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །ཡན་ལག་ལྔ་པོ་དེ་དང་ལྡན་པས་
བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི། སྐྱོན་གཉིས་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། འདོད་པས་དབེན་པ་དང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་དབེན་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་རྣམ་རྟོག་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ནི་ཡན་ལག་བཞི་
སྟེ། ཡན་ལག་བཞི་ནི་འདི་ལྟར། ནང་རབ་ཏུ་དང་བ་དང་། དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །དེ་རྣམས་ལ་ནང་རབ་ཏུ་དང་བ་ནི་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་གོ། །དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ནི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ནི་རྟེན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ནི་
ཡན་ལག་ལྔ་སྟེ། དེ་ལ་ཡན་ལག་ལྔ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དགའ་བ་ཡང་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་དང་། དྲན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་། བདེ་བ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །དེ་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་དང་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་གོ། །བདེ་བ་ནི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 252a
གོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ནི་རྟེན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །བསམ་གཏན་བཞི་པ་ནི་ཡན་ལག་བཞི་སྟེ། དེ་ལ་ཡན་ལག་བཞི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བཏང་སྙོམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། དྲན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡིད་དགའ་བ་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམས་སྔོན་བཞིན་དུ་སྤངས་
པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་མ་ཡིན་བདེ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །འདི་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་དྲན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་གོ། །སྡུག་བསྔལ་མིན་བདེ་བ་མིན་པའི་ཚོར་བ་ནི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་
ནི་རྟེན་གྱི་ཡན་ལག་གོ། །འཕགས་པ་གནས་བརྟན་པའི་སྡེ་པའི་ལུང་ལས་བསམ་གཏན་ལྔ་བཤད་དེ། དེ་ལ་རྣམ་རྟོག་དཔྱོད་པ་དགའ་བ་བདེ་བ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དང་ལྡན་པའི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི་ཡན་ལག་ལྔ་ལྡན་ནོ། །དཔྱོད་པ་དགའ་བ་བདེ་བ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དང་ལྡན་པའི་བསམ་
གཏན་གཉིས་པ་ནི་ཡན་ལག་བཞི་ལྡན་ནོ། །དགའ་བ་བདེ་བ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དང་ལྡན་པའི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ནི་ཡན་ལག་གསུམ་ལྡན་ནོ། །བདེ་བ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དང་ལྡན་པའི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ནི་ཡན་ལག་གཉིས་ལྡན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་དང་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དང་ལྡན་པའི་
བསམ་གཏན་ལྔ་པ་ནི་ཡན་ལག་གཉིས་ལྡན་ནོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བདུན་གྱིས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུའོ། །དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བདུན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་
སོ་སོར་རིག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ལྷག་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་དབེན་པ་དང་། དགའ་བ་འདུད་པར་བྱེད་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་། སྦྱོར་བའི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་འདོད་པ་ལ་སྐྱོན་དུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་བས་
དང་། རགས་པའི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་དག་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །དེ་ཡང་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་མང་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལས་གོང་དུ་ཐོས་བསམ་ལས་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 252b
འདས་ཏེ། མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་པའི་རྣམ་པ་ཡིད་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པའི་ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་པ་ནས་ཡང་ཅི་ལྟར་བཙལ་བའི་རགས་པ་དང་ཞི་བ་ཉིད་ལྷག་པར་མོས་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ལྷག་པར་གྲོལ་བའོ། །དེ་དག་དང་པོ་ཉིད་དུ་གོམས་པའི་ལས་སྤོང་བའི་ལམ་དང་
ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། རབ་ཏུ་དབེན་པ་སྟེ། དེས་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་མཆོག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ནི་ལ་གོར་དུ་སྤོང་བ་དང་སྤོང་བའི་ཕན་ཡོན་མཐོང་བ་ལ་དགའ་བར་འགྱུར་ཞིང་། རབ་ཏུ་དབེན་པ་ཆུང་ངུ་དགའ་བ་
བདེ་བ་དང་ལྡན་པས། དུས་དང་དུས་སུ་རབ་ཏུ་དང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས། རྨུགས་པ་དང་རྒོད་པ་བསལ་གྱི་བར་དུ་སེམས་ཀུན་དུ་དགའ་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་དགའ་བ་སྡུད་པར་བྱེད་པའོ། །དགེ་བའི་སྦྱོར་བ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་
མོངས་པ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ། དེ་དག་རབ་ཏུ་སྤངས་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་དོན་དུ། དེ་དག་མི་འབྱུང་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་དཔྱོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ཉིད་གཉེན་པོ་སྤྱོད་པ་བསྒོམ་པ་ལས། སྦྱོར་བ་དེ་སྲིད་པ་ཡིན་
གྱི། འདོད་པ་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བསམ་གཏན་དང་པོའི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པར་ཕྱིན་པ་གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་དངོས་གཞི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་
འབྲས་བུ་ཞེས་སོ། །ཅི་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ས་འོག་མ་ཐམས་ཅད་རགས་པའི་མཚན་ཞེས་པ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུའོ། །ཚད་བཟུང་
བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི། བསམ་གཏན་དང་པོ་ཆུང་ངུ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པས་ཚངས་རིས་སུ་སྐྱེ་བའོ། །འབྲིང་པོ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པས་ཚངས་པའི་མདུན་ན་འདོན་དུའོ། །ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པས་ཚངས་པ་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་དུ་གསུངས་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 253a
གཟུགས་མེད་པ་ལ་གནས་གཞན་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པའོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཆུང་ངུ་འབྲིང་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པས་གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལ་མཐོ་བ་དང་དམའ་བ་དང་དམན་པ་དང་གྱ་ནོམ་པ་ཉིད་ནི་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་དམའ་བ་དང་མཐོ་བ་ནི་ཚེ་ལ་
སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། །དམན་པ་དང་གྱ་ནོམ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་མང་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། །མིང་དུ་བྱ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི། བསམ་གཏན་དང་པོས་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་སྙེད་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་མཐུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་རྣམས་ཀྱི་མིང་ཡང་མི་ཤེས་ན། སྙོམས་པར་འཇུག་པའམ་གྲངས་ཤེས་པར་ག་ལ་འགྱུར། ཅི་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་པོས་བསྡུས་པ་དེ་བཞིན་དུ། ལྷག་མ་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པས་བསྡུས་
པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བརྟེན་པའོ་ཞེས་སོ། །རྣམ་པར་དག་པ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི་རབ་ཀྱི་མཐའ་ཕྱིན་པའོ་ཞེས་པ་ནས་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུའོ། །དེ་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་། གཞན་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་དབྱེ་
བ་མཐའ་མེད་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་མི་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་འཇིག་རྟེན་པའོ། །གཟུགས་མེད་པ་ནི་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །དེ་ལ་
ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ནི་འདུ་ཤེས་གསུམ་དང་བྲལ་ཏེ། འདི་ལྟར། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་། རྩིག་པ་མཁར་ལ་སོགས་པ་སྒྲིབ་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཕོ་བྲང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་རི་མཚོ་ཟླ་བ་ཉི་མ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་འདུ་ཤེས་སོ། །རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་
མཆེད་ནི་ནམ་མཁའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བའོ། །ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བའོ། །འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཡང་བྲལ་བའོ། །གཟུགས་མེད་པ་དེ་རྣམས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་རྣམ་པར་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 253b
དག་པ་དང་རྣམ་པར་གཞག་པ་གསུམ་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཡན་ལག་རྣམ་པར་གཞག་པ་འབའ་ཞིག་ནི་མེད་པ་སྟེ། ཞི་གནས་གཅིག་པུའི་རོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་མ་གཏོགས་པ། གང་བསམ་
གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །གལ་ཏེ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་མ་གཏོགས་པ་ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།
འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཡོངས་སུ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་འཇོམས་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཅི་སྲིད་དུ་འདུ་ཤེས་ཉིད་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཀུན་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དག་པའི་བསམ་གཏན་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། སྤོང་
བའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་། གནས་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའོ། །སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ནི་དག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཐ་མ་ནི་མི་སྲིད་པས་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ལས་གཞན་ནོ། །དག་པ་འདིའི་མཚན་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། ཉོན་མོངས་
པ་མི་སྐྱེ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་སྤོང་བའི་ཆ་དང་མཐུན་པའོ། །རང་གི་ས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་གནས་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའོ། །ས་གོང་མ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་དང་མཐུན་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
ཉེས་པ་ནི་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར། ལེ་ལོ་དང་། དམིགས་པ་བརྗེད་པ་དང་། བྱིང་བ་དང་། རྒོད་པ་དང་། མི་རྩོལ་བ་དང་། རྩོལ་བའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་དང་། དབུགས་འཇུག་པ་དང་། དབུགས་
འབྱུང་བའོ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་ཞེས་པ་ནི། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དེ། འདི་ལྟར། གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་པོའོ། །ནང་གཟུགས་མེད་པས་ཕྱི་རོལ་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་འདི་ནི་གཉིས་སོ། །སྡུག་པའོ་ཞེས་མོས་པར་གྱུར་པ་འདི་ནི་གསུམ་པའོ། །དེ་གསུམ་ནི་སྤྲུལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 254a
པའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྟེ་གཟུགས་ཅན་ནོ། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་བཞི་པའོ། །རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལྔ་པའོ། །ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དྲུག་པའོ། །འདུ་
ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་བདུན་པའོ། །འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་ནི་བརྒྱད་པའོ། །དེ་ལྔ་ནི་གཟུགས་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའོ། །དེ་ལ་དག་པའི་གཟུགས་མེད་བཞི་ནི། དེའི་རོ་མྱང་བའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཐར་པའོ། །ཞི་བ་ལ་གནས་པ་
ཞེས་བརྗོད་དོ། །འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་ནི་ཐར་པ་དང་འདྲ་བའི་གནས་པའོ། །འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྟེན་འདས་ནས། གང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་འགགས་ཏེ། ལྡང་བ་ཚུན་ཆད་དུ་མཆོག་ཏུ་ཞི་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་
རྣམ་པར་ཐར་པ་ཞེས་སོ། །མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་པ་བཞི་དང་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་དང་འགོག་པའོ། །ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ནང་གཟུགས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གཟུགས་ཆུང་ངུ་ལ་
ལྟ་ཞིང་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་པོའོ། །ནང་གཟུགས་སུ་ཤེས་ནས་ཕྱི་རོལ་གཟུགས་ཆེན་པོ་ལ་ལྟ་ཞིང་། དེ་དག་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་ཤེས་ཤིང་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་འདུ་ཤེས་པར་གྱུར་པ་འདི་ནི་གཉིས་པའོ། །ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་
ཤེས་ནས་ཕྱི་རོལ་གཟུགས་ཆུང་ངུ་ལ་ལྟ་ཞིང་། དེ་དག་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་འདི་ནི་གསུམ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ནི་བཞི་པའོ། །ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་ནས་ཕྱི་རོལ་གཟུགས་སྔོན་པོ་ལ་ལྟ་ཞིང་དེ་དག་ཞེས་པ་ནི་ལྔ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེར་པོ་ཞེས་པ་ནི་དྲུག་
པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དམར་པོ་ཞེས་པ་ནི་བདུན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཀར་པོ་ཞེས་པ་ནི་བརྒྱད་པའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཆུང་ངུ་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བརྗོད་པ་སྟེ་ཚད་ཆུང་ངུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ་ཁང་པ་དང་གཞལ་ཡས་ཁང་དང་རི་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཚད་ཆེན་པོ་ཉིད་ཡིན་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 254b
པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟད་པར་བཅུ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཟད་པར་ས་དང་། ཟད་པར་ཆུ་དང་། ཟད་པར་མེ་དང་། ཟད་པར་རླུང་དང་། ཟད་པར་སྔོན་པོ་དང་། ཟད་པར་སེར་པོ་དང་། ཟད་པར་དམར་པོ་དང་། ཟད་པར་དཀར་པོ་དང་། ཟད་པར་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཟད་པར་རྣམ་ཤེས་
མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་ནི། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་མཚན་མ་མེད་པའོ། །སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྨོན་པ་མེད་པའོ། །འགའ་ཞིག་དུ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་བཞི་པ་ཡང་སྟེ། འདི་ལྟར། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོའོ། །ཤེས་པ་བཅུ་གཉིས་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་། ལམ་
ཤེས་པ་དང་། ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཤེས་པ་དང་། སྒྲ་ཅི་བཞིན་པ་ཤེས་པའོ། །དབང་པོ་ནི་གསུམ་སྟེ་འདི་ལྟར། མི་ཤེས་པ་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་དང་། ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་དང་།
ཀུན་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོའོ། །རིམ་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པ་དང་མི་སློབ་པ་ལམ་རྣམས་སུའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རྟོག་པ་མེད་ཅིང་དཔྱོད་པ་ཙམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རྟོག་པ་མེད་ཅིང་དཔྱོད་པ་མེད་
པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་བཅུ་སྟེ། འདི་ལྟར། སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། གཏོང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ལྷ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། སྐྱོ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འཆི་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་།
ལུས་སུ་གཏོགས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །དེ་ལ་ལུས་སུ་སོན་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི། ལུས་ཀྱི་མི་གཙང་བའི་རྫས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ངེས་པར་སེམས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་འདི་ཉིད་ནི་རྐང་པའི་མཐིལ་ནས་སྤྱི་བོ་དང་སྐྲ་དང་ཀླད་པ་ནས་འོག་ཏུ་དང་། སེན་མོ་དང་སྤུ་དང་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 255a
སྐྲའི་མཐར་ཐུག་པ་མི་གཙང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གང་བ་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཅི་ལྟ་བ་སོ་སོར་རྟོག་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་འདི་ལ་ཡོད་དེ། སྐྲ་དང་། སྤུ་དང་། སེན་མོ་དང་། སོ་དང་། སྐྱི་དང་། པགས་པ་དང་། ཤ་དང་། ཆུ་རྒྱུས་དང་། ཆུ་སེར་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་གཞུངས་
དང་། སྙིང་དང་། མཁལ་མ་དང་། མཚེར་བ་དང་། གློ་བ་དང་། མཆིན་པ་དང་། ཕོ་བ་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། གཉེ་མ་དང་། གྲོད་པ་དང་། ཕྱི་ས་དང་། གཅིན་དང་། མཆི་མ་དང་། རྔུལ་དང་། ཚིལ་དང་། མཆིལ་མ་དང་། སྣབས་དང་། རྣག་དང་། ཁྲག་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། བད་ཀན་དང་། ཞག་དང་། དྲི་
མ་དང་། ཀླད་པ་དང་། མིག་རྣག་དང་། རྣ་སྤབས་སོ། །ལུས་འདི་ལ་སོ་སོར་ཡང་དག་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་སོ་སོར་རྟོག་གོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ནི་རྟེན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་གཏོང་བ་ནི་གཞིའོ། །ལྷ་ནི་དབང་པོའོ། །ཡིད་འབྱུང་བ་དང་འཆི་བ་དང་དབུགས་མི་འབྱིན་པའོ། །ལུས་སུ་སོན་པ་
དང་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དག་གིས་ན་རྣམ་པར་མི་བརྗེད་པའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་བཞིས་ཉིན་མོ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྟེ། འདི་ལྟར། དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་དང་། མཆོད་པའི་ཆོ་ག་དང་། རྣམ་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ཕན་འདོགས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །ཅི་ལྟར་
ཉིན་མོ་མི་ཉལ་བར་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་གོམས་པ་དེ་ལས་ཉལ་བ་ནའང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་རྨི་ལམ་མཐོང་བའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་རྣམས་ནི་ཕན་ཡོན་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེ་བ་དྲན་པར་འགྱུར་བ་དང་། རབ་ཏུ་དང་བ་མང་བ་ཉིད་དང་། དམན་པའི་ཆོས་ལ་འགྱོད་པ་དང་བཅས་པར་
འཆི་བའི་དུས་མི་བྱེད་པ་དང་། ལུས་ཞིག་ན་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལྷ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བའོ། །འདོད་ཁམས་དང་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པས་ཚངས་པའི་གནས་བཞིའོ། །དེ་ཉིད་ཚད་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པས་ཚད་མེད་པ་བཞིའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བྱམས་
པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་སོ། །དེ་ལ་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་འདོད་པས་ནི་བྱམས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པས་ནི་སྙིང་རྗེའོ། །བདེ་བ་དང་མི་འབྲལ་བར་འདོད་པས་ནི་དགའ་བའོ། །ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འདོད་པས་ནི་བཏང་སྙོམས་སོ། །བཞི་པོ་དེ་རྣམས་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 255b
ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་རུ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའོ། །རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ས་བདུན་དུ་ནི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལས་གོང་དུ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའོ། །འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། བཏང་སྙོམས་རྣམ་པ་གསུམ་བཤད་དེ། འདི་ལྟར། རྙེད་པ་
དང་མ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་བཏང་སྙོམས་པའོ། །བཟོད་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་བཏང་སྙོམས་སོ། །དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པའི་བཏང་སྙོམས་སོ། །དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པའི་བཏང་སྙོམས་
ནི་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར། སྦྱིན་པའི་དུས་སུ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཏང་སྙོམས་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དུས་སུ་སྦྱིན་པ་བཏང་སྙོམས་སོ། །བཟོད་པའི་དུས་སུ་བརྩོན་འགྲུས་བཏང་སྙོམས་སོ། །བརྩོན་འགྲུས་དུས་སུ་བསམ་གཏན་བཏང་སྙོམས་སོ། །བསམ་གཏན་དུས་སུ་སྦྱིན་པ་བཏང་སྙོམས་སོ། །ཤེས་
རབ་དུས་སུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་བཏང་སྙོམས་སོ། །ནོར་ནི་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར། དད་པའི་ནོར་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ནོར་དང་། ཐོས་པའི་ནོར་དང་། གཏོང་བའི་ནོར་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ནོར་དང་། ངོ་ཚ་བའི་ནོར་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པའི་ནོར་རོ། །སྤྱན་ལྔ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤའི་སྤྱན་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་
ལྷའི་སྤྱན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ནོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་།
སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའོ། །གཟུངས་ནི་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། བཟོད་པའི་གཟུངས་དང་། ཆོས་ཀྱི་གཟུངས་དང་། དོན་གྱི་གཟུངས་དང་། གསང་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་སོ། །ཡང་གཟུངས་ནི་བཅུ་སྟེ། འདི་ལྟར། དོན་གྱི་གཟུངས་དང་།
གཞུང་གི་གཟུངས་དང་། མངོན་ཤེས་ཀྱི་གཟུངས་དང་། འོད་ཟེར་རྣམ་པར་འགྱེད་པའི་གཟུངས་དང་། ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་པའི་གཟུངས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་པ་དང་དབུལ་པོ་སེམས་ཅན་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་གཟུངས་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་གཞོལ་བའི་སེམས་ཅན་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 256a
ཡང་དག་པར་གཟེངས་བསྟོད་པའི་གཟུངས་དང་། མ་ཆགས་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་གཟུངས་དང་། སྤོབས་པ་མི་ཟད་པའི་གཟུངས་དང་། དོན་སྣ་ཚོགས་པའི་སྤོབས་པའི་གཟུངས་སོ། །འཆི་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། དབུལ་བ་དང་། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དང་། ངན་འགྲོ་དང་། ཡོངས་
སུ་ཚོལ་བའི་འབད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང་། འདོད་པ་རྣམ་པར་ཉམས་པ་དང་། སྤ་གོང་བ་དང་། ཐེ་ཚོམ་སྟེ། ཉེ་བར་འཚེ་བ་བཅུའི་གཉེན་པོ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་དབང་བཅུ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཚེ་ལ་དབང་བ་དང་། སེམས་ལ་དབང་བ་དང་། ཡོ་བྱད་ལ་དབང་བ་དང་། ལས་
ལ་དབང་བ་དང་། སྐྱེ་བ་ལ་དབང་བ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་ལ་དབང་བ་དང་། སྨོན་ལམ་ལ་དབང་བ་དང་། ལྷག་པར་མོས་པ་ལ་དབང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་དང་། ཆོས་ལ་དབང་བའོ། །པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་སྟོབས་བཅུ་དཔལ་གྱི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྡུས་པ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་
ངེས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་པའོ།། །།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་གི་དབྱེ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། མངོན་པར་
རྟོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་གི་རྫས་མེད་ཀྱང་རྒྱུ་རྣམ་པ་བཞིས་གང་ཟག་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐ་སྙད་བདེ་བའི་དོན་དུ་དང་། མི་སྐྲག་པའི་དོན་དུ་དང་། བདག་དང་གཞན་གྱི་སྐྱོན་ཅན་ཡོན་ཏན་ཅན་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །དེ་ལ་ཐ་སྙད་བདེ་བའི་དོན་དུ་ཞེས་པ་ནི།
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ། མིང་ཐ་དད་པ་མང་པོ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་མིང་གིས་བརྗོད་པས་ཐ་སྙད་ཚེགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་དོན་གྱིས་ཞེས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཙམ་གྱི་མིང་ནི་སེམས་ཅན་མེད་པར་ཐ་
སྙད་གནས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཕལ་ཆེར་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པས་ཀྱང་ངེས་པར་འཇིག་རྟེན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཐ་སྙད་བྱ་ཞིང་། དེ་འཇིག་རྟེན་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ། །འཇིག་རྟེན་མི་སྐྲག་པའི་དོན་དུ་ཞེས་པ་ནི། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 256b
མི་མཁས་པ་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་མེད་པ་ཐོས་ནས་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་གཞན་གྱི་སྐྱོན་ཡོན་བསྟན་པ་ནི། གང་གིས་གང་ཟག་གི་རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་བྱེད། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཙམ་བསྟན་མོད། སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་མེད་པས་སེམས་ཅན་
འདི་རྣམས་ཀྱི་སྐྱོན་རྣམས་ནི་སྤངས་སོ། །ཡོན་ཏན་འདི་རྣམས་ནི་བསྐྲུན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རྣམ་པ་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར། སྤྱོད་པའི་དབྱེ་བས་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་དབྱེ་བས་དང་། ཉེ་བར་སྟོན་པའི་དབྱེ་བས་དང་། སྦྱོར་བའི་དབྱེ་བས་དང་། འབྲས་བུའི་
དབྱེ་བས་དང་། ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བས་དང་། བྱ་བའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་ལ་སྤྱོད་པའི་དབྱེ་བས་གང་ཟག་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ཞེ་སྡང་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། གཏི་མུག་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ང་རྒྱལ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། རྣམ་རྟོག་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ཆ་མཉམ་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ཞན་པའི་སྡུག་
བསྔལ་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་ཆགས་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དམན་པ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྐྱེས་པའི་འདོད་ཆགས་ཡུན་རིང་དུ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དྲག་ལ་རྒྱུན་རིང་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་དྲག་རིང་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཏི་མུག་དྲག་རིང་དང་། དེ་ཁོ་ན་
བཞིན་དུ་ང་རྒྱལ་དྲག་རིང་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་རྟོག་དྲག་རིང་ངོ་། །གང་ཉོན་མོངས་ཐ་མལ་དུ་གནས་པ་མཉམ་པའི་ཆ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པ་མཉམ་པར་རྣམ་པར་གནས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གང་ཉོན་མོངས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་ཐ་མལ་དུ་གནས་པ་ནི་ཞན་པའི་རྡུལ་ཅན་ནོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བའི་དབྱེ་བས་གང་
ཟག་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའོ། །དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་རྟུལ་བ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་ངེས་པའམ་མ་ངེས་པར་གནས་པ། བདག་ཉིད་འབའ་ཞིག་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་མཛད་པ། སྐྱོ་
བའི་བསམ་པ་དང་ཆགས་བྲལ་གྱི་བསམ་པ་དང་གྲོལ་བའི་བསམ་པས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ལ་དམིགས་ནས་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་ཅིང་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་བོ། །རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་ཞན་པ་ནི་ཡང་རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་པོ་ལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 257a
ལྟོས་ནས་སོ། །རང་རྒྱལ་བའི་ཐེག་པ་པ་ནི། གང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་པའམ་མ་ངེས་པའི་གནས་པ་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་འབྲིང་དུ་གྱུར་པ་དག་ཁོ་ན་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་མཛད་པ་སྔོན་བཞིན་ནོ། །སྐྱོ་བ་ཆགས་བྲལ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་བསམ་པས། ཉན་
ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ཉིད་ལ་དམིགས་ནས་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ་བགྱིས་ཏེ། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་མ་སྐྱེས་པའམ། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་སྐྱེས་པའམ། སྔོན་དུ་འབྲས་བུ་མ་ཐོབ་པ། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པ་རུ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལམ་མངོན་དུ་
བྱས་ཏེ། བསེ་རུ་ལྟར་གཅིག་པུ་གནས་པའམ། ཚོགས་དང་སྤྱོད་པར་གྱུར་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐའ་རྗེས་སུ་འཐོབ་བོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་གང་ཟག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་པའམ་མ་ངེས་པར་རྣམ་པར་གནས་པ་ཉིད་དོ། །རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་རྣོ་བ། ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་
དུ་མཐའ་མེད་པའི་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་མཛད་པ། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བསམ་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་དམིགས་ནས་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་།
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་ལུང་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་སྟེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱའོ། །ལུང་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་ཅེས་པ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཉེ་བར་སྟོན་པའི་དབྱེ་
བས་གང་ཟག་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཚོགས་མ་བསགས་པ་དང་། ཚོགས་བསགས་པ་དང་ཚོགས་མ་བསགས་པ་དང་། ཚོགས་བསགས་པའོ། །དེ་ལ་ཚོགས་མ་བསགས་པ་ནི་གང་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་འདི་ལ་དམིགས་པ་མོས་པ་རབ་ཏུ་ཆུང་བ། ཆུང་ངུ་ངེས་ངེས་པ་མེད་པའི་སྐྱེ་བ་དང་
དུས་ཀྱིས་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཚོགས་བསགས་པ་དང་ཚོགས་མ་བསགས་པ་ནི། གང་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་འདི་ལ་དམིགས་པ། མོས་པ་དང་རབ་ཏུ་དང་བ་འབྲིང་པོ། །འདྲིང་དེས་དུས་དང་སྐྱེ་བ་ངེས་པར་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཚོགས་བསགས་པ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 257b
ནི། གང་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་འདི་ལ་དམིགས་པས། མོས་པ་དང་རབ་ཏུ་དང་བ་རབ་ཏུ་གྱུར་པ། རབ་དེས་སྐྱེ་བ་དང་དུས་དེ་ལ་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །གཞན་ཡང་ཚོགས་མ་བསགས་པ་ནི། གང་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་འདི་ལ་དམིགས་ནས། བདེན་པ་ཆོས་ལ་ངེས་པར་
སེམས་པའི་བཟོད་པ་ཆུང་ངུ་ལྡན་པས། ཆུང་ངུ་དེས་སྐྱེ་བ་དང་དུས་ངེས་པ་མེད་པས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་ལྡན་པའོ། །ཚོགས་བསགས་པ་དང་མ་བསགས་པ་ནི། གང་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་འདི་ལ་དམིགས་ནས། ཆོས་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པ་འབྲིང་པོ་དང་ལྡན་པས་འབྲིང་
དེས་སྐྱེ་བ་དང་དུས་ངེས་པས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་ལྡན་པའོ། །ཚོགས་བསགས་པ་ནི་གང་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་ལ་དམིགས་ནས་བདེན་པ་ལ་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པ་རབ་དང་ལྡན་པས། རབ་དེས་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་མཐུན་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལ་ཕྱོགས་
དང་པོ་ནི། བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་རབ་ཏུ་དང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་སྟེ། དད་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ནི་བདེན་པའི་བདག་པོའི་ཆོས་ལ་ཆོས་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་
མཐུན་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་ནི་མ་གཏོགས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྐད་ཅིག་ཉིད་ཡིན་པས་རྒྱུན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་སྐྱེས་པ་དུས་དེ་ཉིད་པ་ཡིན་གྱི་སྔོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། གང་
ཐར་པའི་དོན་དུ་བྱེད་པའི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་བསྟན་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། ལྷག་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དང་། ལྷག་པའི་མོས་པ་ཅན་དང་། ལྷག་པའི་འདོད་པ་དང་། ལྷག་པའི་རྟོགས་པ་ཅན་ནོ། །དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་དང་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། གང་ཐར་པའི་དོན་དུ་
བྱེད་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་སྐལ་བ་ཅན་ནོ། །གྲོལ་བ་དང་ལྡན་པའི་བསྟན་པ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་མོས་པ་ཅན་ནོ། །དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཐར་པ་ལ་དམིགས་པ་མང་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་འདོད་པ་ཅན་ནོ། །སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 258a
ཆ་དང་མཐུན་པ་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་རྟོགས་པ་ཅན་ནོ། །ངེས་པར་འབྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་པ་དང་། ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་པ་དང་། མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཅན་དང་། གཞན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཅན་དང་། སྐྱེ་བ་གཅིག་པ་དང་། སྟན་གཅིག་
པའོ། །དེ་ལ་གང་དང་པོ་ཉིད་དུ་བདེན་པ་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་པའོ། །གང་འབྲིང་དེ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་སྟེ། ཆུང་ངུ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་བདེན་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་འཇུག་པ་དེ་ནི་
མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཅན་ནོ། །དེ་ནི་ཡང་དག་རིགས་མ་ངེས་པ་རྣམས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དང་། མཁན་པོ་མེད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ནི་གཞན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའོ། །གང་སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་དུ་བདེན་པ་མངོན་
དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་འཇུག་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་གཅིག་པའོ། །གང་སྟན་གཅིག་ལ་བདེན་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་འཇུག་པ་དེ་ནི་སྟན་གཅིག་པའོ། །སྦྱོར་བ་ལས་གང་ཟག་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །དེ་ལ་གང་ཚོགས་
བསགས་པ་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ལ་རྗེས་སུ་བརྟེན་ནས་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དེ་ནི་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །གང་ཚོགས་བསགས་པ་དབང་པོ་རྣོན་པོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བདེན་པའི་བདག་པོས་ཆོས་འདི་ལ་རྗེས་སུ་བརྟེན་ནས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་
ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །འབྲས་བུའི་དབྱེ་བས་གང་ཟག་བཅུ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར་དད་པས་ལྷག་པར་མོས་པ་དང་། མཐོང་བས་ཐོབ་པ་དང་། ལུས་ཀྱིས་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། གཉི་གའི་ཆ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་
འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་དང་། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཆེད་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའོ། །དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 258b
ཞུགས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར་རོ་ལྟར་ཐོགས་ན་སྲིད་པ་ལན་བདུན་པ་དང་། རིགས་ནས་རིགས་སོ། །ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ནི་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར་བར་ཆད་གཅིག་པའོ། །ཕྱིར་མི་འོང་བ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟར་བར་མ་དོར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། སྐྱེས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་
ལས་འདའ་བ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། གོང་དུ་འཕོ་བའོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་དང་། འཆི་བར་སེམས་པའི་
ཆོས་ཅན་དང་། རྗེས་སུ་བསྲུང་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། གནས་པ་ལས་མི་གཡོ་བ་དང་། མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དང་། མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་གང་འབྲས་བུ་དུས་སུ་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གང་ཟག་དེ་ནི་དད་པས་ལྷག་པར་མོས་པའོ། །གང་འབྲས་བུ་དུས་སུ་ཆོས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་
བ་དེ་ནི་མཐོང་བས་ཐོབ་པའོ། །གང་སློབ་པ་རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བསམ་གཏན་པའི་གང་ཟག་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དེ་ནི་ལུས་ཀྱིས་མངོན་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་ལུས་ཀྱིས་མངོན་དུ་བྱས་ཤིང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ནི་བཤད་ཟིན་དང་བཤད་པར་
བྱའོ། །གང་ཞིག་ཟག་པ་ཟད་པ་རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བསམ་གཏན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཙམ་ལྷག་མ་མེད་པར་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཟག་པ་ཟད་པ་རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བསམ་གཏན་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་
པ་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་གཉི་གའི་ཆ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །གང་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཅོ་ལྔ་རྣམས་ཀྱི་གང་ཟག་དེ་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའོ། །སྟན་གཅིག་
པ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་འབྲས་བུ་དང་པོ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུའོ། །མཐོང་ལམ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་རྣམ་པར་གནོན་པ་དང་། ཆོས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཡང་ངོ་། །ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་མཇུག་ཏུ་འབྲས་བུ་དང་པོ་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་གང་ཞེ་ན། གང་མཐར་གྱིས་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 259a
པ་འདོད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ། ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པར་གྱུར་པའོ། །ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །གང་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་
པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་དང་པོ་དྲུག་སྤངས་པ་ནི་སླར་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ངེས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་སྔོན་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་
དང་པོ་དྲུག་དག་སྤངས་ཏེ། གང་ལས་སླར་ཡང་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་ན། ཕྱིས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ངེས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན་
ཕྱིར་མི་འོང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་སྤངས་ཏེ་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་ན་ངེས་པ་ལ་ཞུགས་པ། དེ་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་
རྣམས་སྤངས་པས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ཡིན་གྲང་ན། དེ་རྒྱུ་གང་གིས་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་གསུམ་སྤངས་པས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཐར་པ་ཐོབ་པའི་གེགས་ཀྱི་གཙོ་བོའི་ཕྱིར་རོ། །གང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་དང་པོ་ལྔ་རྣམས་སྤངས་པའི་ལམ་
གྱིས་གང་ཟག་ནི་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའོ། །གང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་དྲུག་པ་སྤངས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་གང་ཟག་ནི་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའོ། །གང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་སྟེང་དུ། འདོད་པ་
ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་བདུན་པ་དང་བརྒྱད་པ་དག་སྤངས་པའི་ལམ་གྱི་གང་ཟག་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཆེད་དུ་ཞུགས་པའོ། །གང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་དགུ་པ་སྤངས་པའི་ལམ་གྱི་གང་ཟག་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གང་ཚེ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 259b
འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་ཕྱིར་མི་འོང་བར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་རྒྱུ་གང་གིས་འོག་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ལྔ་རྣམས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། བརྗོད་དེ། གཙོ་བོར་བསྡུས་པ་ཉེ་བར་བཟུང་བའོ། །སྨྲས་པ།
གཙོ་བོ་ཉེ་བར་བཟུང་བ་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། འགྲོ་བ་དམན་པའི་རྒྱུ་དང་ཁམས་དམན་པའི་རྒྱུ་དང་ཉེ་བར་བཟུང་བའོ། །དེ་ལ་འགྲོ་བ་དམན་པ་ནི་དམྱལ་བ་ཡི་དགས་དུད་འགྲོ་རྣམས་སོ། །ཁམས་དམན་པ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་སོ། །དེ་ལ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཏུལ་ཞུགས་
མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཐེ་ཚོམ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་དམན་པ་ལས་མི་འདའ་བས། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ནི་འགྲོ་བ་དམན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་དང་། གནོད་སེམས་དག་གིས་ཁམས་དམན་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བ་མ་ཡིན་པས་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་
དང་གནོད་སེམས་དེ་དག་ནི་ཁམས་དམན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དོ། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་དང་པོ་ནས་བརྩམས་ཏེ། སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་སྤངས་པའི་ལམ་གྱི་གང་ཟག་དེ་ནི་དགྲ་
བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའོ། །གང་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་དགུ་པ་སྤངས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་གང་ཟག་དེ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པའོ། །འདི་ལ་སྨྲས་པ། གང་གི་ཚེ་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡིན་གྲང་ན། རྒྱུ་
གང་གིས་དེ་གོང་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ལྔ་རྣམས་སྤངས་པས་དགྲ་བཅོམ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཅེ་ན། བརྗོད་དེ། གཙོ་བོ་བསྡུས་པ་ཉེ་བར་བཟུང་བའོ། །སྨྲས་པ། གཙོ་བོ་ཉེ་བར་བཟུང་བ་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། གོང་མ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དང་། གོང་མ་ཡོངས་སུ་མི་སྤོང་བའི་རྒྱུ་དག་
ཉེ་བར་བཟུང་བའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་དག་ལས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གོང་མ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྟེ་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་ཉེ་བར་སྐྱེ་བའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །སྲེད་པ་མཆོག་གི་བསམ་གཏན་པས་ཀྱིས་དེ་རུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་སོ། །རྒོད་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 260a
པ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་ཐེ་ཚོམ་རྣམས་ཀྱིས་གོང་མ་ཡོངས་སུ་མི་སྤོང་བ་སྟེ་ཐེ་ཚོམ་མཆོག་གི་བསམ་གཏན་པས་ཀྱིས་དེ་རུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ཉིད་འདྲེས་པ་དང་ཉེ་བར་འདྲེས་པས་ལྷ་རུ་བདུན་དང་མིའི་བདུན་གྱི་སྲིད་པ་ལ་བརྟེན་
ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་རྗེས་སུ་ཕྱིན་པའི་གང་ཟག་དེ་ནི་སྲིད་པ་ཐ་མ་ལན་བདུན་པའོ། །གང་ལྷ་རུའམ་མི་རིགས་རིམ་དུ་སོང་སྟེ་མིའི་ནང་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་རྗེས་སུ་སོན་པ་དེ་ནི་རིགས་ནས་རིགས་སོ། །གང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ཉིད་ལྷ་རུའམ་མི་རུ་སྲིད་པ་གཉིས་ལ་བརྟེན་ཏེ་
ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དེ་ནི་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཆེད་དུ་ཞུགས་པའོ། །གང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ཉིད་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་ལྷའི་ནང་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་གཅིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དེ་ནི་བར་ཆད་གཅིག་པའོ། །བར་ཆད་
གཅིག་ནི་སྐྱེ་བ་གཞན་གང་གི་གོ་སྐབས་དེ་ནི་བར་ཆད་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །བར་མ་དོར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ནི་སྤངས་ལ། མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ནི་མ་སྤངས་པས་བར་མའི་སྲིད་པ་མངོན་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ན་སྔོན་
དུ་གོམས་པའི་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་རྗེས་སུ་ཕྱིན་པ་ནི་གཅིག་གོ། །གང་ཞིག་བར་དོའི་སྲིད་པ་མངོན་པར་གྲུབ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་སྲིད་པར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་སེམས་པ་ཉིད་ན་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་རྗེས་སུ་ཕྱིན་པ་ནི་གཉིས་པའོ། །གང་ཡང་སྐྱེ་བའི་སྲིད་པ་ཀུན་དུ་
བསམས་ཏེ་མངོན་དུ་གནས་པ་ཉིད་དེ། སྐྱེ་བའི་སྲིད་པ་ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་པ། ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པ་ནི་གསུམ་པའོ། །གང་སྐྱེ་བའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་མ་སྤངས་ཤིང་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་མ་སྤངས་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པ་ཙམ་ཉིད་ན་ལམ་
མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་རྗེས་སུ་ཕྱིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །གང་སྐྱེས་ནས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་སྟེ་འབད་པ་མེད་པར་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་རྗེས་སུ་སོན་པ་དེ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 260b
གང་སྐྱེས་ནས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་སྟེ་འབད་པས་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐའ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །གོང་དུ་འཕོ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། འོག་མིན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། སྲིད་པའི་རྩེ་མོར་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལ་གང་རོ་མྱང་བ་
མང་དུ་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པས་བསམ་གཏན་དང་པོའི་རོ་མྱང་བ་ཆུང་ངུ་ཚངས་རིས་སུའོ། །འབྲིང་གིས་ཚངས་པའི་མདུན་ན་འདོན་དུའོ། །ཆེན་པོས་ཚངས་པ་ཆེན་པོ་རུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་རོ་མྱང་བ་ཆུང་ངུས་འོད་ཆུང་ངུའོ། །འབྲིང་གིས་ཚད་མེད་འོད་དུའོ། །རབ་ཀྱིས་འོད་གསལ་
དུའོ། །བསམ་གཏན་གསུམ་པ་རོ་ཆུང་ངུ་མྱངས་པས་དགེ་ཆུང་ངུའོ། །འབྲིང་གིས་ཚད་མེད་དགེའོ། །རབ་ཀྱིས་དགེ་རྒྱས་སུའོ། །བསམ་གཏན་བཞི་པ་རོ་མྱང་བ་ཆུང་ངུས་སྤྲིན་མེད་དུའོ། །འབྲིང་གིས་བསོད་ནམས་འཕེལ་དུའོ། །རབ་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་རུའོ། །རྣམ་པར་བཀྲམ་པ་བསྒོམས་
པས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཡོངས་སུ་གོམས་པ་ཆུང་ངུས་མི་ཆེ་བར་རོ། །ཡོངས་སུ་གོམས་པ་འབྲིང་གིས་མི་གདུང་བར་རོ། །རབ་ཡོངས་སུ་གོམས་པས་ཤིན་ཏུ་མཐོང་དུའོ། །ཆེས་རབ་ཏུ་གོམས་པས་གྱ་ནོམ་སྣང་དུའོ། །འདི་རྣམས་སུ་བར་མེད་པར་ལན་རེ་རེ་སྐྱེའོ། །ཤིན་ཏུ་ཆེས་རབ་ཏུ་
གོམས་པས་འོག་མིན་དུ་ཞུགས་ཏེ་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཤིང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དེ་ནི་འོག་མིན་མཐར་ཐུག་པའོ། །གང་ཡང་ཚངས་རིས་ལ་སོགས་པ་ནས་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་ལན་རེ་རེ་སྐྱེས་ནས། རྣམ་པར་བཀྲམ་པ་མ་ཡིན་པའི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་བསྒོམས་པས་གནས་གཙང་མ་
འབའ་ཞིག་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་ལན་རེ་རེ་སྐྱེས་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོར་སོང་སྟེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་མཐར་ཐུག་པའོ། །གང་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་བག་མེད་པའམ་བག་ཡོད་པའམ་སེམས་པའམ་མི་སེམས་པ་
མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་སེམས་པའམ་མི་སེམས་པ་ཞེས་པ་ནི་རང་དགའ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་གནོན་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །གང་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་རྟུལ་པོ་ཉིད་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 261a
བག་མེད་པའམ་བག་ཡོད་པ། མི་སེམས་པ་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་སེམས་པའམ་མི་སེམས་པ་ཞེས་པ་ནི་རང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་
གནོན་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །གང་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་རྟུལ་པོ་ཉིད་བག་མེད་པའམ་བག་ཡོད་པ། མི་སེམས་པ་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ལ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་ནོ། །སེམས་པས་སྐལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གང་དབང་པོ་རྟུལ་
པོ་ཉིད་བག་མེད་པས་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་ཏེ། བག་ཡོད་པས་སྐལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་བསྲུང་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གང་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་བག་མེད་པའམ་བག་ཡོད་པ་དག་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་
ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ། དབང་པོ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་འབར་བར་བྱ་བའི་སྐལ་བ་ཅན་དེ་ནི་གནས་པ་ལས་མི་བསྐྱོད་པའོ། །དེ་ལ་དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་འབར་བར་བྱ་བ་ནི་རབ་ཉིད་དུ་དྲང་བར་བྱ་ཞིང་རྣོ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་འབར་བའི་སྐལ་བ་
ཅན་དུ་ནི་མ་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་རྣོ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་བག་མེད་པའམ་བག་ཡོད་པ་དག་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ། དབང་པོ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་འབར་བར་བྱ་བའི་སྐལ་བ་ཅན་དེ་ནི་མངོན་
དུ་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གང་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་རྣོ་བ་བག་མེད་པའམ་བག་ཡོད་པ་དག་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བས་གང་ཟག་བཅུ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་
སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་། སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་གསུམ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་གསུམ་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་དང་།
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 261b
བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ། །གང་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་འཕགས་པའི་ཆོས་མ་བརྙེས་པ་དེ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའོ། །གང་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་འཕགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐོབ་པ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ལྷག་མ་དང་བཅས་
པ་དེ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སློབ་པའོ། །གང་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་འཕགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐོབ་པ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ལྷག་མ་མེད་པ་དེ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་མི་སློབ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་གསུམ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་གསུམ་མོ། །
གང་གཟུགས་མེད་པའི་འགྲིབ་པའི་བསམ་གཏན་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་བདེ་བས་གནས་པ་དག་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །གང་གཟུགས་མེད་པའི་འགྲིབ་པའི་བསམ་གཏན་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་བདེ་བས་གནས་པ་དག་གཟུགས་
ཀྱི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གཟུགས་མེད་པ་ནི་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེད་པ་རྒྱུ་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་
སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནི་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་མེད་པའི་འགྲིབ་པའི་བསམ་གཏན་ཞེས་པ་ནི། བསམ་གཏན་གང་གིས་གཟུགས་མེད་པར་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་དོན་ཏོ། །བསམ་གཏན་བདེ་བས་གནས་པ་ཞེས་པ་ནི་བསམ་གཏན་ལས་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་ཉིད་དང་
བསམ་གཏན་ལྡོག་པ་ལ་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །གང་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པའི་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ནས་རང་རྒྱལ་བའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་
རང་སངས་རྒྱས་སོ། །གང་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་དགའ་ལྡན་གནས་སུ་གནས་བཅས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་དང་། སྔོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་སྟོན་པ་དེ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 262a
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་པ་ནི། དགའ་ལྡན་གནས་སུ་གནས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་བདུད་ཕམ་པར་བྱས་པའི་བར་དུའོ། །སངས་རྒྱས་སྤྱོད་པ་ཞེས་པ་ནི་མངོན་པར་སངས་
རྒྱས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཆེན་པོའི་བར་རོ། །སྤྱོད་པའི་ཡོངས་སུ་དབྱེ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷག་པར་མོས་པ་སྤྱོད་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པ་སྤྱོད་པ་དང་། མཚན་མ་དང་བཅས་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་
དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལ་གང་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་བཟོད་པ་ཆུང་ངུ་འབྲིང་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ཞིང་རིགས་ལ་གནས་པ་དང་པོ་ཉིད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཅི་སྲིད་དུ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ས་ལ་མ་ཞུགས་པ་སྟེ། སོ་སོ་བདག་ཉིད་
འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྟོགས་པ་མེད་པས་དེ་ནི་ལྷག་པར་མོས་པ་སྤྱོད་པའོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྟོགས་པས་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་གང་ཟག་དེ་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་སྤྱོད་པའོ། །གང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང་དྲི་མ་
མེད་པ་དང་། སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་འོད་འཕྲོ་བ་དང་སྦྱང་དཀའ་བ་དང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྣམས་ཀྱི་གང་ཟག་དེ་ནི་མཚན་མ་དང་བཅས་པ་ལ་སྤྱོད་པའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དེ་ཅི་ལྟར་མཚན་མ་དང་བཅས་པ་ལ་སྤྱོད་ཅེ་ན། བརྗོད་དེ། ས་དྲུག་ལ་མི་འདོད་ཀྱང་མཚན་མ་ཐ་སྙད་དུ་
འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ་ལ་གང་ཟག་འབད་པ་བྱེད་པ་ན་མཚན་མ་མངོན་དུ་ན་རྒྱུ་བ་མེད་པས་དེ་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པའོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་དང་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་དང་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་རྣམས་ལ་གང་ཟག་དེ་ནི་
མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་ཞེས་གསུངས་པ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར་མཐར་གྱིས་པ་དང་། ལན་ཅིག་གིས་ངེས་པར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 262b
མཐར་གྱིས་པ་ནི་ཅི་ལྟར་བསྟན་པའོ། །གང་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མི་ལྕོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལན་ཅིག་གིས་སྤང་བ་དེ་ནི་ལན་ཅིག་གིས་ངེས་པར་འབྱིན་པ་དང་སྟབས་གཅིག་པའོ། །དེ་དང་འབྲས་བུ་
གཉིས་སུ་རྣམ་པར་བཞག་སྟེ། འདི་ལྟར། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའོ། །སྟབས་གཅིག་པ་ཞེས་པ་ནི། འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཆེན་པོ་ནས་ཆུང་ངུའི་བར་དུ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་ལྟར་སྤོང་བའོ། །
འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་བཞིན་དུ་སའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཐ་དད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །སོར་མོ་རྩེ་མོའི་མདོ་ལས་འདི་སྐད་དུ་གསུངས་ཏེ། གང་ཅི་སྙེད་གཟུགས་དང་ཅི་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་ཅི་སྲིད་དུ་རིང་བའམ་ཉེ་
བའམ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཤིང་ཆ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་གཅིག་ཏུ་བཟླུམས་ནས་གཅིག་ཏུ་བསྡོམས་ཤིང་གཅིག་ཏུ་སྤོམ་སྟེ། ཆ་གཅིག་བཟླུམས་པ་གཅིག་ཕུང་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། འདི་དག་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་ཅིང་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་
སོ་སོར་ལེགས་པར་བསླབ་བོ། །ལན་གཅིག་གིས་ངེས་པར་འབྱིན་པ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མའི་འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་བཏགས་པ་བྱས་ཏེ། འབྲས་བུ་དེ་གཉིས་གྲངས་བཞིན་དུ་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་རབ་ཏུ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ཐ་སྙད་མེད་དེ། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དེ་དག་ནི་བདེན་པ་མཐོང་བ། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་ལྷག་མ་མེད་པ་སྤངས་པ་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལན་ཅིག་གིས་ངེས་པར་
འབྱིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་མདོ་ལས། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་གང་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་ཀུན་ཤེས་པ་བརྙེས་པ་ལན་མང་དུ་བྱེད་དོ། །བརྒྱ་ལམ་ན་བརྙེས་པར་མི་བྱེད་ན། ཐམས་ཅད་ལས་མ་ལུས་པར་འདོད་ཆགས་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 263a
དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མྱུར་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་ཉེ་བར་སྐྱེའོ། །དེ་ལ་གང་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་ཀུན་ཤེས་པ་བརྙེས་པ་ལན་མང་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་ནི། མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་དགྲ་བཅོམ་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དེ།
ཐ་ན་འཆི་བའི་དུས་སུའོ། །བརྒྱ་ལམ་བརྙེས་པར་མི་བྱེད་ན། མྱུར་དུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཕྱིར་དེ་སྨོན་ལམ་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འདོད་པའི་ཁམས་ཉིད་དུ་སྐྱེ་སྟེ། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཞིང་དུ་རང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །མངོན་
པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལས་ཞེས་པ་ནི། མངོན་པར་རྟོགས་པ་བཅུ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཆོས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། རྗེས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་
མ་ཡིན་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། མཐར་ཐུག་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །དེ་ལ་གང་དད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་མདོའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་ཆོས་
བདེན་པ་བཞི་དབང་དུ་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་དབང་དུ་གྱུར་པ་ལྷག་པར་མོས་པ་རབ་ཏུ་དང་བ་རབ་ཉིད། ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པས་བསྡུས་པའི་མཐའ་བརྙེས་པ་དེ་ནི་ཆོས་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །གང་མདོ་སྡེའི་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བདེན་པ་དབང་དུ་བྱ་བ་ལ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་
པའི་བདག་པོའི་དབང་ལས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པ་རབ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པས་བསྡུས་པའི་མཐའ་བརྙེས་པ་དེ་ནི་དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །དེ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རབ་ཀྱི་ཆུང་ངུས་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཏེ།
དུས་དང་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་དྲོད་ཐོབ་པ་ལ་ཆོས་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རབ་ཀྱི་འབྲིང་གིས་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཏེ་རྩེ་མོ་དང་བཟོད་པ་དག་ལ་ཆོས་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རབ་ཀྱི་རབ་ཀྱིས་བསྐྲུན་པའི་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་ལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 263b
ཆོས་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པའོ། །གང་མཐོང་བའི་ལམ་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་རྣམས་བརྙེས་པ་དེ་ནི་ཁོ་ནའི་ཉིད་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སྟེ་མཐོང་ལམ་ཁོ་ནའོ། །གང་མཐོང་བའི་ལམ་ལས་གོང་དུ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྒོམ་པའི་ལམ་མ་ལུས་པ་དེ་ནི་
རྗེས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །དཀོན་མཆོག་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། སངས་རྒྱས་ལ་མི་ཕྱེད་པའི་དང་བ་དང་། ཆོས་ལ་མི་ཕྱེད་པའི་དང་བ་དང་། དགེ་འདུན་ལ་མི་ཕྱེད་པའི་དང་བའོ། །དེ་ལ་ཀྱེ་མ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
སོ་ཞེས་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་འདུལ་བ་འདི་ནི་ལེགས་པར་གསུངས་པའོ་ཞེས་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་མི་ཕྱེད་པ་ནི་ངེས་པ་སྟེ་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱིའོ། །སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ་
རབ་ཏུ་དང་བ་དེ་ནི་དཀོན་མཆོག་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །གང་འཕགས་པ་བཞེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་སླན་ཆད་མི་བྱེད་པའི་སྡོམ་པ་རབ་ཏུ་བརྙེས་ནས་སློབ་པའི་བདག་གི་དམྱལ་བ་ཟད་དོ་དུད་འགྲོ་ཟད་དོ་ཡི་དགས་ཟད་དོ། །ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་ཟད་དོ། །
བདག་ནི་ངན་སོང་གི་ལས་བྱས་ཏེ་ངན་སོང་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་སྣོད་མ་ཡིན་པར་ངེས་སོ་ཞེས་པ་དེ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །ཅི་ལྟར་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་བསྟན་པ་དེ་ནི་མཐར་ཐུག་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། གནས་
ངན་ལེན་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པ་དང་། མི་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་རབ་ཏུ་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་བདུན་བསྡོམས་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་གཞན་ལས་ཐོས་པ་རྟོགས་ནས་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་བདུན་པོ་
དེ་ཉིད་གཞན་ལས་ཐོས་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པའོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་བདུན་པོ་དེ་ཉིད་ལ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བཟོད་པ་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པ་ནི། ཉན་ཐོས་རང་སངས་རྒྱས་དག་རྣམ་པར་དྲང་བའི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 264a
ཐབས་ལ་མཁས་པའི་དོན་དུ་ཡིན་གྱི་མངོན་དུ་བྱ་བའི་དོན་དུ་ནི་མིན་ཏེ་ཐེག་པ་དམན་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་
རྟོགས་པའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་བཅུ་གཅིག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་
འཕགས་ཏེ། འདི་ལྟར། དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ཉེ་བར་སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ཁས་བླངས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། འཁོར་གྱི་ཁྱད་པར་དང་།
རིགས་རྒྱུན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལ་དམིགས་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་
བསྟན་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །རང་བདག་ཉིད་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཁས་བླངས་པས་ཁས་བླངས་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །ས་བཅུས་ངེས་པར་འབྱུང་བས་
ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པས་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་ཉེ་བར་འཛིན་པས་འཁོར་གྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ཕ་བཞིན་དུ་རང་གི་
རྒྱུད་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་བྱེད་ཅིང་ཐུགས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྡན་པས་རིགས་རྒྱུད་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཉེ་བར་སྐྱེ་བས་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ནི་ཁྱད་པར་གཅིག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ།
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 264b
འདི་ལྟར། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། རྣམ་པ་ལྔའི་ཁྱད་པར་དང་། སྐུ་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཡེ་ཤེས་སྲེ་བ་ཉེ་བར་སྲེ་བའི་ནུས་པ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་དང་། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་
པར་དང་། སྲེ་བ་དང་ཉེ་བར་སྲེ་བའི་ལས་དང་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ་ལྔའི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་གནས་ངན་ལེན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་
པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་བླ་ན་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་ཡིན་པས་རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །སྟོབས་མི་འཇིགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པས་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་
པའི་ཁྱད་པར་རོ། །རྣམ་པ་ལྔའི་ཁྱད་པར་ནི་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྤངས་པས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ངེས་པར་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་སྐུའི་ཁྱད་པར་དང་།
རྟག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཆོས་སྣ་ཚོགས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར་དང་། མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཁོར་ཡུག་ཏུ་ཅི་ལྟར་འོས་པའི་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པའི་
ཕྱིར་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ལོངས་སྤྱོད་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བརྙེས་པའི་ཕྱིར་སྐུ་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དབྱིངས་སུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་
བའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དམིགས་ཤིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ན་སོ་སོར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནུས་པ་ལྡན་པས་སྲེ་བ་དང་ཉེ་བའི་སྲེ་བ་ཡེ་ཤེས་ནུས་པ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 265a
པས་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཆེད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདག་པོ་ལས་སྲེ་བ་དང་ཉེ་བར་སྲེ་བའི་ལས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུ་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཅི་རིགས་སུ་ཅི་སྲིད་དུ་མཐར་ཐུག་པར་ཡང་དང་ཡང་དུ་
སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པས་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་གྲོལ་བར་བྱེད་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་སྟོན་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ་ལྔའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟར། གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཇུག་པ་
ལ་སོགས་པས་ལོང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མིག་ལ་སོགས་པ་བརྙེས་པས་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པས་ལྟ་བ་ངན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སེལ་བས་ཐབས་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའོ། །མཐོང་བའི་ལམ་བསྐྱེད་པས་
ངན་འགྲོ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པས་ངན་སོང་ལས་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པས་ཁམས་གསུམ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ལུས་ངན་པ་ལས་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཐེག་པ་དམན་པ་འདུན་པ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཡོངས་
སུ་སྐྱོབ་པའོ། །པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་སྟོབས་བཅུ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྡུས་པ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ལུགས་ལས་གང་ཟག་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པའོ།། །།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་
གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་ལམ་གྱི་བྱ་བ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། ལམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཀུན་འབྱུང་རབ་ཏུ་སྤོང་ངོ་། །འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །ལམ་
སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ལམ་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་དང་། མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་མོ། །དེ་ལ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་དྲོད་ལ་སོགས་པ་མཐར་ཆགས་ཀྱིས་བདེན་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཚོགས་སོགས་པར་བྱེད་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 265b
པས་ཚོགས་སོ། །འདིས་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཚོལ་བར་བྱེད་པས་ལམ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་མོ། །དེ་ནི་ཆོས་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་དབང་པོའི་སྒོ་བསྡམས་པ་དང་། ཁ་ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་དང་། མཚན་གྱི་ཆ་སྟོད་སྨད་ལ་རྣལ་འབྱོར་རྗེས་སུ་བརྩོན་པ་དང་། ཤེས་
བཞིན་ལ་གནས་པའོ། །ཡང་ན་ཡིད་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པའི་རང་བཞིན་དང་བསམ་པའི་རང་བཞིན་དང་བསྒོམ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་ཏེ། དེ་རྣམས་ལེགས་པར་གོམས་པས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྣོད་ཉིད་རབ་ཏུ་བརྙེས་པ་དེ་ནི་
ཚོགས་ཀྱི་ལམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་གྱིས་ཚོགས་བསགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བཞི་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་སྟེ། འདི་ལྟར། དྲོད་དང་། རྩེ་མོ་དང་། བདེན་པ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་
གོ། །མདོའི་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། མཉམ་པར་བཞག་པས་ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་དོན་གང་ཀུན་དུ་བརྗོད་པ། དེ་རུ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་དྲོད་ཐོབ་པའོ། །དེ་ཡང་སྣང་བ་ཐོབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་སྟེ། དེ་དང་ལྡན་པའོ། །བདག་
རང་ནི་བདེན་པ་ལ་སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དེ་དག་འཕེལ་བས་རྩེ་མོའོ། །བདག་རང་ནི་བདེན་པ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་བརྟེན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ། མཐའ་གཅིག་ཏུ་གཟུང་བྱ་མེད་པའི་མཚན་
ཉིད་ཡིན་པས་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་འཛིན་པ་མེད་པ་མངོན་དུ་སད་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པས་བཟོད་པའོ། །རང་བདེན་པ་ལ་བར་མེད་པའི་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་སྟེ། གང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་
ལས་འདས་པའི་ལམ་དང་པོ་ཉིད་སྐྱེ་བའོ། །མདོར་བསྡུ་ན་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མི་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་གཟུང་བྱ་དང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ་བཞིན་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 266a
ཉིད་མངོན་དུ་མེད་པས་དམིགས་བྱ་དང་དམིགས་བྱེད་ཞི་བ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་མོ། །རང་རྒྱུད་བདག་གི་མཚན་མར་མི་རྟོག་པས་བདག་སེམས་ཅན་གྱི་བརྡ་དམིགས་པ་གསལ་བ་ཆོས་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ངོ་། །རང་རྒྱུད་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་
པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་བདག་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་དམིགས་པ་བསལ་བ་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པས་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མར་མི་རྟོག་པས་ཐམས་ཅད་དུ་གཉིས་ཀའི་བརྡ་དམིགས་པ་བསལ་བ་ཆོས་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་མོ། །རབ་ཏུ་
དབྱེ་ན་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར། འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་
ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། འགོག་པ་
ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་ཆོས་སོ། །སྦྱོར་
བའི་ལམ་དུ་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ནི་ཤེས་པའོ། །སྔོན་གྱི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་བདག་པོར་བྱས་པ། རང་སོ་སོར་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ནི་བཟོད་པའོ། །འདི་སྐད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བའི་ལམ་
དུ་མདོ་སྡེའི་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱ་བ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་ཤེས་པ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བསྡུས་པ་བདག་པོར་བྱས་ནས། རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་ལ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 266b
ཤེས་རབ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་སྐྱེའོ། །གང་གིས་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཉེར་བརྒྱད་རབ་ཏུ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཤེས་པ་གང་གིས་
རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའོ། །འདི་སྐད་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དེས་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ལ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཤེས་པ་གང་གིས་ཡོངས་སུ་
འགྱུར་བའི་རྟེན་དེ་སོ་སོར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་
སོ་ཞེས་རང་སོ་སོར་མངོན་སུམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ནི་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དེ་ལ་ཤེས་པ་གང་གིས་སོ་སོར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་ཅི་རིགས་པར་བཟོད་པ་
རྣམས་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་རིག་པར་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་ཡུལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཡུལ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ལམ་གྱི་ཡུལ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་
ཤེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་ཉིད་ངེས་པར་རྟོགས་པས་བཟུང་བ་ངེས་པར་རྟོགས་པའོ། །རྗེས་སུ་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་བཟུང་བ་ངེས་པར་རྟོགས་པའོ། །བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་
ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་ཟག་དྲུག་པ་ནི་གང་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ། དེ་ནི་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་བཞིན་པ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 267a
མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པ་ནི། མཐོང་བའི་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། སྔོན་མ་མཐོང་བའི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན་པ་རེ་རེ་ལ་རྣམ་པ་བཞིས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཡང་། ཤེས་བྱ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །
དངོས་པོ་མ་བྱུང་བ་རྣམས་བྱུང་བ་ཙམ་གྱི་སྐད་ཅིག་ནི་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་བཞིས་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་བཞག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་བཞག་པ་
ལས་ནི། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་རང་གི་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐོབ་པ། དེའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པའི་ཤེས་པས་ཐོབ་པའི་མཚན་མ་རྣམས་མིང་གི་ཚོགས་དང་ཚིག་གི་ཚོགས་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་བཞག་པར་བྱེད་པའོ། །རྣམ་པར་
རྟོག་པ་ནི་གང་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པས་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་ཅིང་གོམས་པར་བྱེད་པའོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་གོམས་པས་གང་དང་པོ་ཉིད་དུ་གང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཐོང་བའི་ལམ་ཞེས་པ་སྤྲོས་
པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་བདག་སོ་སོར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའོ། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི། དེའི་གོང་དུ་གང་རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཅི་སྲིད་དུ་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའོ། །ཡང་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པ་དེའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པའི་ཤེས་པས་ལམ་གྱི་བདེན་
པ་རྣམ་པར་བཞག་པར་བྱེད་པའོ། །གང་དུ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ། དེ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་གསུངས་པའོ། །དེ་ཡང་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ནི་རྡུལ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། དེས་ཉོན་མོངས་པའི་རྡུལ་རྣམས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་
ཤེས་པས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་རྟེན་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་གོང་དུ་བསྒོམ་པའི་ལམ་ནི་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། འདི་ལྟར། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དང་། ལམ་ཆུང་ངུ་དང་། ལམ་འབྲིང་དང་། ལམ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 267b
རབ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང་། བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་མོ། །འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན། བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་གོང་དུ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ལྷག་མ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་ལྡན་པ་
འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་བར་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་བཞག་པ་སྔོན་དུ་གསུངས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་མོ། །སྡུག་བསྔལ་
ཀུན་འབྱུང་འགོག་པ་ལམ་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་བརྒྱད་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པས་བསྡུས་པ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྒོམ་པའི་ལམ་མོ། །འདུ་
ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་ནའང་འཇིག་རྟེན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་མི་གསལ་ཞིང་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུ་བ་མི་གསལ་ལ་རྟེན་པ་མ་ཡིན་པས། མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་པ་ཁོ་ན་མིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་ཅི་སྲིད་ཉིད་དུ་འདུ་ཤེས་སྙོམས་
པར་འཇུག་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཀུན་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དང་པོ་མི་ཉིད་དུ་སྐྱེ་སྟེ། མིའམ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་མངོན་དུ་འགྱུར་བའོ། །སྔོན་
བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཕྱིས་མངོན་དུ་འགྱུར་བའོ། །མིའི་སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་ལའམ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ནས་སོ། །ལམ་ཆུང་ངུ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་དང་། ཆུང་ངུའི་འབྲིང་དང་། ཆུང་ངུའི་རབ་བོ། །གང་གིས་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ས་ནས་ས་རུ་གྲངས་
བཞིན་དུ་རབ་ཀྱི་རབ་དང་། རབ་ཀྱི་འབྲིང་དང་། རབ་ཀྱི་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བའོ། །ལམ་འབྲིང་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་འདི་ལྟར། འབྲིང་གི་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་གི་འབྲིང་དང་། འབྲིང་གི་རབ་བོ། །ལམ་གང་གིས་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ས་ནས་ས་རུ་འབྲིང་གི་རབ་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 268a
དང་འབྲིང་གི་འབྲིང་དང་འབྲིང་གི་ཆུང་ངུའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་སྤོང་ངོ་། །ལམ་རབ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར། རབ་ཀྱི་ཆུང་ངུ་དང་། རབ་ཀྱི་འབྲིང་དང་། རབ་ཀྱི་རབ་བོ། །གང་གིས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ས་དང་ས་རུ་ཆུང་ངུའི་
ཆེན་པོ་དང་ཆུང་ངུའི་འབྲིང་དང་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུའི་རྣམ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་བའོ། །སྨྲས་པ། ཡང་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུའི་ལམ་གྱིས་ཆེན་པོའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བ་རྒྱུ་ཅི་ཞེ་ན་བརྗོད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་དེ་ཡང་ངོ་ཚ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་དོན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཉམས་
པ་ངོ་ཚ་མེད་པའི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་མཚོན་སླ་བ་དང་འདི་ནི་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་བསླབ་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་དྲི་མ་རགས་པ་བཞིན་དུ་གཉེན་པོ་ཆུང་ངུས་ཀྱང་རྣམ་པར་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །གང་ཡང་ཡོངས་སུ་བཅད་པར་དཀའ་བའི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཕྲ་བ་རྒྱུད་ལ་ཐིམ་པ་ཉོན་མོངས་པ་
ཆུང་ངུ་ནི་དྲི་མ་ཕྲ་མོ་ཐིམ་པ་བཞིན་དུ་ཆེས་ཆེ་བའི་གཉེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །འདིས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཟློག་པས་གཉེན་པོའི་རྣམ་པ་རྣམ་པར་བཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལམ་གང་གིས་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་
མོངས་པའི་རྣམ་པའི་རིགས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་ཆ་ཤས་བསལ་བས་རིམ་གྱིས་རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་སྦྱོར་བའི་ལམ་མོ། །ལམ་གང་གིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དེའི་རྣམ་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་རིགས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ལྷག་མ་མེད་པར་སྤོང་བས་གནས་
ངན་ལེན་དེས་གནས་ངན་ལེན་མེད་པར་གྱུར་པའི་རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་མོ། །ལམ་གང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོངས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་མོ། །དེའི་གོང་དུ་ཉོན་མོངས་པ་
ལྷག་མ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་གང་སྦྱོར་བ་དང་བར་ཆད་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་མོ། །གང་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་སྦྱོར་བ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱས་ཏེ། མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བསམ་པ་སྔོན་བསམ་པའི་རྟོགས་པའི་ཆོས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་གནས་པས་གནས་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 268b
པའམ། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་གཞན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་བཞིན་པའི་ལམ་དེ་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་མོ། །གང་ཡང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡོན་ཏན་མངོན་ཤེས་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའམ་བསྐྱེད་ཟིན་པའི་མངོན་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པར་གནས་པའི་
ལམ་དེ་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་མོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམ་པའི་ལམ་རྒྱས་པར་བསྟན་ནས། གཞན་ཡང་ལམ་བསྒོམ་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། རྩོམ་པ་སྒོམ་པ་དང་། ངེས་པར་རྟེན་པ་སྒོམ་པ་དང་། ངེས་པར་དག་པ་སྒོམ་པ་དང་། གཉེན་པོ་སྒོམ་པའོ། །དེ་ལ་གང་ལ་སྐྱེས་པའི་དགེ་བའི་
ཆོས་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་རྩོམ་པ་སྒོམ་པའོ། །གང་སྐྱེས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་ཀུན་དུ་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང་ཡང་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་འཇུག་པ་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་རྟེན་པ་སྒོམ་པའོ། །གང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་
སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་དག་པ་སྒོམ་པའོ། །གང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་དེ་ནི་གཉེན་པོ་སྒོམ་པའོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་གྲངས་ནི། དེ་ཡང་། ལམ་གང་སྐྱེ་བཞིན་པ་ན་རང་གི་བག་ཆགས་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་
རབ་ཏུ་རྩོམ་པ་སྒོམ་པའོ། །ལམ་དེ་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་སྒོམ་པར་འགྲོ་བ་དེ་ནི་ངེས་པར་རྟེན་པ་སྒོམ་པའོ། །ལམ་དེ་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པས་རང་གི་སྒྲིབ་པ་སེལ་བ་དེ་ནི་ངེས་པར་མཁྱུད་པ་སྒོམ་པ་སྟེ། རང་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གནས་ངན་ལེན་མཁྱུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་སྒྲིབ་པ་
སྤངས་པས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་གཉེན་པོ་སྒོམ་པ་སྟེ། རྟེན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས་ཕྱིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་པའོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་གྲངས་ནི། དེ་ཡང་། གཉེན་པོ་སྒོམ་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར། རྣམ་པར་སུན་
འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་དང་། སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་དང་། རྟེན་གྱི་གཉེན་པོ་དང་། རིང་དུ་བྱེད་པའི་གཉེན་པོའོ། །དེ་ལ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་ཉེས་སྐྱོན་དུ་མཐོང་ནས་ནད་དང་འབྲས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པར་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 269a
སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོའོ། །སྦྱོར་བ་དང་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ནི་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ནི་རྟེན་གྱི་གཉེན་པོ་སྟེ། སྤངས་པ་ཐོབ་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྟེང་དུ་ལམ་གང་ཞིག་ན་རིང་དུ་
བྱེད་པའི་གཉེན་པོ་སྟེ། སྤངས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རིང་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ལམ་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར། དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པའི་ལམ་དང་། འབད་རྩོལ་གྱི་ལམ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ལམ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་
ལམ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ལམ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་དང་། བསླབ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པའི་ལམ་དང་། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་དང་། ལམ་བསྡུས་པའི་ལམ་མོ། །དེ་
ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པའི་ལམ་མོ། །དང་པོ་ཉིད་དུ་མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ལུས་ཚོར་བ་སེམས་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་ནི་འབད་རྩོལ་གྱི་ལམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བརྟག་སྟེ་ལམ་གྱི་
སྒྲིབ་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ལམ་མོ། །དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས་ལམ་འདིས་འདུན་པ་བརྩོན་འགྲུས་སེམས་དཔྱོད་པའི་སྒོ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སུ་རུང་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་ལྔ་ནི་
མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལམ་སྟེ། དེ་ལྟར་ལམ་འདིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པས་འཕགས་པའི་ལམ་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དྲོད་དང་རྩེ་མོའི་སྦྱོར་བ་ལས་བདག་པོར་གྱུར་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོབས་ལྔ་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ལམ་སྟེ། དེ་
བཞིན་དུ་ལམ་འདིས་བདག་པོར་གྱུར་པ་ཐོབ་པས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བདེན་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་དང་ཆོས་མཆོག་གི་སྦྱོར་བས་མ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་སྟེ། བདེན་པའི་བདག་ཉིད་སོ་སོར་
เล่ม ๑๐๘ · หน้า 269b
ཡང་དག་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་ལམ་སྟེ། དེའི་གོང་དུ་ལམ་དེས་བསྒོམ་པས་སྤོང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱུང་བས་སོ། །དེ་རྣམས་ཉིད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་
ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་མཐར་གྱིས་རིག་པར་བྱའོ། །ཁྱད་པར་མེད་པ་བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པ་ལྔས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས་གསུངས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམས་བདག་གིས་འདིར་རྒྱས་པར་མ་བྲིས་ཏེ་
མངས་པས་འཇིགས་པས་སོ། །དེ་ལས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །རྟེན་གྱི་དབང་པོ་ཐ་དད་པའི་ལམ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་མ་ཐོབ་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་བུལ་ལ་དཀའ་བའི་ལམ་མོ། །དབང་པོ་རྣོན་པོ་དངོས་གཞི་བསམ་གཏན་མ་ཐོབ་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་
པ་མྱུར་ལ་དཀའ་བའི་ལམ་མོ། །དབང་པོ་རྟུལ་པོ་དངོས་གཞི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་བུལ་ལ་སླ་བའི་ལམ་མོ། །དབང་པོ་རྣོན་པོ་དངོས་གཞི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་ལ་སླ་བའི་ལམ་མོ། །བསླབ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ནི་དངོས་པོ་ཆོས་
བཞི་སྟེ། འདི་ལྟར་བརྣབ་སེམས་མེད་པ་དང་། གནོད་སེམས་མེད་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །དེ་ལ་བརྣབ་སེམས་མེད་པ་དང་གནོད་སེམས་མེད་པ་དག་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་ཁོང་ཁྲོའི་སྒོ་
ནས་བསླབ་པའི་གཞི་ཉམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དག་པར་བྱེད་དེ་འདིས་ཀུན་དུ་མ་རྨོངས་པར་གྱུར་ནས་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་དག་པར་བྱེད་དོ། །འདིས་མཉམ་པར་
གཞག་པའི་སེམས་ཡང་དག་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ནི་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར། ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་ཞི་གནས་ནི་སེམས་ཀྱི་གནས་པ་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་ནི་ཅི་ལྟར་ཡང་ནང་དུ་སེམས་འཇོག་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด