ཆོས་མངོན་པའི་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨ་བྷི་དྷརྨ་ཀོ་ཥ་ཊཱི་ཀ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 111a
དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉུང་དུ་ཇི་སྲིད་ཅིག་དང་ལྡན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དགེ་མེད་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཀུན་ཏུ་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་ཁོ་ནའི་ཡིན་པས་འདི་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལ་ཐམས་
ཅད་དུ་ཚོར་བའི་དབང་པོ་ལྔ་ཆར་ཡང་ཡོད་ལ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ཡང་ཡོད་སྲོག་དང་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་དག་ཀྱང་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་མེད་དེ། རིམ་གྱིས་འཆི་བའི་གནས་སྐབས་དང་། ལོང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱོང་བར་
བྱེད་པ་ནི་ཚོར་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་ནི་ཚོར་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོར་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁུངས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་མེད་བྱིས་པའང་དེ་བཞིན་ཏེ། །
ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་གྲངས་ཙམ་མཐུན་པར་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དགེ་བ་སྨོས་པས་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ། གཅིག་ཏུ་དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་དག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་གྱི་མི་དགེ་བ་དང་
ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསྡུས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་དག་བསྡུས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་
རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་ཏེ་བརྒྱད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་མེད་ནང་ན་ཉུང་ལྡན་པ། །བརྒྱད་དང་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བསྒྲེ་བ་བརྒྱད་དོ། །བཏང་སྙོམས་སྲོག་ཡིད་དགེ་རྣམས་དང་། །ཞེས་བཤད་ཀྱི་སྒྲ་མཚམས་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་
དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བྱིས་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུགས་མེད་བྱིས་པའང་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འདིར་ནི་བྱིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ཆོས་རྣམས་མ་ཐོབ་པའོ་ཞེས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 111b
འབྱུང་བས་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་མེད་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཟག་པ་མེད་པ་དེ་དག་ལ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །མཚན་གཉིས་པ་དབང་པོ་ཚང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་གཉིས་པ་གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཚང་བ་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་བཅུ་དགུ་དང་ལྡན་
གྱི་གཞན་དུ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་དང་གཉིས་པོ་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་ནི་གཅིག་ཏུ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འཕགས་པ་ཡིན་པས་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་
པོ་དང་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་དག་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་གྲངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཚེ་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་མེད་ལ་གང་གི་ཚེ་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་མེད་དོ། །ཁམས་
རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཞར་ལ་འོངས་པ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་དབང་པོ་ནི་དུ་དབང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཞར་ལ་འོངས་པ། ཆོས་ཀྱི་ཕྱེད་དང་གང་དག་ནི། །བཅུ་གཉིས་ནང་གིར་བཤད་
དབང་པོ། །ཞེས་བྱ་བའི་དབང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟེ། གསུམ་ནི་དྲི་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།ཅི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་བཤད་པ་གང་དག་ཡིན་པའོ། །ཇི་ལྟར་མཚན་
ཉིད་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ནི་གཟུགས་སུ་རུང་བའོ། །ཚོར་བ་ནི་མྱོང་བའོ། །འདུ་ཤེས་ནི་མཚན་མར་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདུས་བྱས་སྨོས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཁ་ཅིག་ངེས་པར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཅིག་ལྷན་
ཅིག་སྐྱེས་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི་ངེས་པར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟེན་པ་དང་བཅས་པ་དང་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་སྐད་དུ་འདྲིའོ། །ཆོས་འདི་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 112a
དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྔར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་ལྔའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྟོན་པ་ནི་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་འདུས་མ་བྱས་ལ་ནི་སྐྱེ་
བ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ངེས་པར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་བསམ་པར་མི་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་པས་ཕྲ་བའི་གཟུགས་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་མ་ཡིན་པའོ། །གང་ལ་ཤར་དང་ནུབ་ཀྱི་ཆ་མེད་པ་གཟུགས་ཐམས་ཅད་པས་ཆུང་བ་དེ་ནི་རྫས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་
རབ་ཅེས་བྱ་བར་འདོད་དོ། །དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར། །བསྩགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདོད་ན། སྒྲ་མེད་ཕྲ་རབ་རྡུལ་རྫས་བརྒྱད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ན་གང་གི་ཚེ་འདི་ལ་སྒྲ་མི་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་ངེས་པར་རྫས་བརྒྱད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདི་
ལས་རྫས་ཉུང་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་གཞན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་དབང་པོ་གཞན་ཡོད་པས་ན་དབང་པོ་གཞན་ལྡན་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་ལ་མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ནི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ།
མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལ་རག་ལུས་ཏེ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་སྒྲ་དང་བཅས་པ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བསྩགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་སྒྲ་དང་བཅས་པ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་ན་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྫས་དགུ་དང་བཅུ་དང་བཅུ་
གཅིག་པར་སྐྱེས་ཏེ། རྫས་བརྒྱད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྫས་དགུ་པ་ཡིན་ནོ། །རྫས་དགུ་པ་གང་ཡིན་དེ་ནི་རྫས་བཅུ་པ་ཡིན་ནོ། །རྫས་བཅུ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྫས་བཅུ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་སྒྲ་ཡང་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་དབང་པོ་དང་ཐ་དད་
པར་བྱ་མི་ནུས་པ་དེ་ནི་དབང་པོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་སྒྲ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོ་དང་ཐ་མི་དད་པར་འདུག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པ་ལས་འདི་ན་འདུས་པ་ཁ་ཅིག་ཁོ་ན་ནི་སྲ་བར་དམིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྲ་བ་ནི་སའི་ཁམས་ཡིན་ལ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 112b
གཤེར་བ་ནི་ཆུའི་ཁམས་ཡིན། དྲོ་བ་ནི་མེའི་ཁམས་ཡིན། གཡོ་བ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་ཡིན་པ་འབྱུང་བ་མཉམ་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་འདུས་པ་མཚུངས་པའི་ངོ་བོ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གང་ན་ཆེས་གསལ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་
འབྱུང་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྫས་གང་ཞིག་འདུས་པ་གང་ལ་ཆེས་གསལ་ཞིང་མངོན་པ་ཡིན་ནོ། །མཐུའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་གྱི་རྫས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤས་ཆེ་བར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དེ་ན་དམིགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་དེ་ནི་འདུས་པ་དེ་ན་དམིགས་
ཤིང་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁབ་དང་སྡོང་བུའི་ཚོགས་ལ་རེག་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ཁབ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་ལྕགས་ལས་བྱས་པར་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྡོང་བུ་ནི་ལྡུམ་བུ་བི་ར་ན་ལ་སོགས་པའི་མེ་ཏོག་གི་རྩ་བའི་སྡོང་བུ་ཡིན་ཏེ་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ཡན་ཆད་ལ་མེ་ཏོག་གི་རྩ་བ་ཞེས་གྲགས་པ་
གང་ཡིན་པའོ། །ཁབ་དང་སྡོང་བུ་དེ་དག་གི་ཚོགས་ལ་རེག་པ་སྟེ་ཆེས་གསལ་ཞིང་མཐུའི་སྒོ་ནས་ཤས་ཆེ་བའི་འབྱུང་བ་དེ་དམིགས་པ་ནི་དེ་དང་འདྲའོ། །འདི་སྐད་དུ་ཇི་ལྟར་ཁབ་དང་སྡོང་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་མཉམ་པར་ཡོད་ཀྱང་རྣོ་བའི་ཕྱིར་ཁབ་དག་ཁོ་ནའི་རེག་པ་གསལ་བར་
དམིགས་ཀྱི་རྟུལ་པའི་ཕྱིར་སྡོང་བུ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཅིག་ཁོ་ན་ལ་སྲ་བ་དམིགས་ལ། ཁ་ཅིག་ལ་ནི་གཤེར་བ་སྟེ། ཆུ་ལའོ། །ཁ་ཅིག་ལ་ནི་དྲོ་བ་སྟེ། མེ་ལའོ། །ཁ་ཅིག་ལ་ནི་གཡོ་བ་སྟེ་རླུང་ལ་ཡིན་ཡང་ཚོགས་པ་དེ་དང་དེ་ལ་འབྱུང་བ་
ཆེན་པོ་བཞི་དག་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱེ་དང་ལན་ཚྭའི་ཕྱེ་མའི་རོ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་ཕྱེའི་ཕྱེ་མ་དང་ལན་ཚྭའི་ཕྱེ་མ་རྣམས་ཀྱི་རོ་དམིགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། ལན་ཚྭའི་ཕྱེ་མའི་རོ་ཁོ་ན་གསལ་བར་དམིགས་ཀྱི་ཕྱེའི་ཕྱེ་མའི་རོ་ནི་མ་ཡིན་པ་ལྟར་འདིར་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །སྡུད་པ་
དང་། འཛིན་པ་དང་། སྨིན་པ་དང་། གཡོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུད་པའི་ལས་ཀྱིས་ན་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆུའི་ཁམས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ན་ཆུའི་ཁམས་མེད་པར་གྱུར་ན་དེས་སྤར་གང་གཏོར་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འགྱེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཆུ་ལ་གྲུ་ལ་སོགས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 113a
པ་འདེགས་པའི་ལས་ཀྱིས་ན་སའི་ཁམས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཀྱིས་ནི་མེའི་ཁམས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་མེད་པར་གྱུར་ན་ཤིང་ལ་སོགས་པ་འདྲུལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཡོ་བའི་ལས་ཀྱིས་ན་རླུང་གི་ཁམས་ཡོད་པ་
ཉིད་དུ་རྟོགས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་མེད་པར་གྱུར་ན་དེ་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །རྐྱེན་དང་ཕྲད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་དང་ཕྲད་ན་སྲ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཤེར་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བའི་
ཕྱིར་ལ། གཤེར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྲ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་མེར་གྱུར་པ་ཡོད་ན་སྲ་བ་ལྕགས་ཀྱང་ནལ་ནལ་པོར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་ལྕགས་ལ་ཆུའི་ཁམས་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཤེར་བ་ཡང་གྲང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་
པའི་རྐྱེན་དང་ཕྲད་ན་སྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་འདི་ལ་སའི་ཁམས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདྲུད་པ་ལས་དྲོ་བར་དམིགས་ཏེ། དེས་ན་འདི་ལ་མེའི་ཁམས་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་རོ།། །།
བམ་པོ་བཅུ་གཅིག་པ། གཞན་དག་ན་རེ་ཆུ་ལ་གྲང་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་དྲོ་བ་ཡོད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཙུན་པ་དཔལ་ལེན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆུ་གྲང་བ་དང་ཤིན་ཏུ་གྲང་བ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གྲང་བ་དག་དམིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མེ་ཆུང་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཆུང་
བ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་འབྱུང་བས་གྲང་བའི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལ་མེའི་ཁམས་ཡོད་པར་ཤེས་སོ། །མ་འདྲེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གཞུང་ལུགས་དེ་སློབ་དཔོན་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དགྲ་ལ་རྫས་གཞན་དང་འདྲེས་
ཤིང་འཁྲུགས་པར་གྱུར་པ་མེད་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཡང་ཡོད་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྒྲ་གསལ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཡོད་པ་ལྟར་འདིར་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དཔེར་ན་ཚོར་བ་རྫས་གཞན་ཅི་དང་ཡང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ཡང་།
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 113b
ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཤིན་ཏུ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཁྱད་པར་ཡང་ཡོད་པ་ལྟར་འདིར་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས། འདིས་ནི་མེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཆུ་དེ་དག་ཉིད་ཁ་ཅིག་ནི་གྲང་བ་ཡིན་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ཤིན་ཏུ་གྲང་བ་ཡིན། ཁ་ཅིག་ནི་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གྲང་བ་ཡིན་པར་
ཟད་དོ། །གཞན་དག་ན་རེ་དེ་དག་ལ་དེ་དག་ས་བོན་གྱི་སྒོ་ནས་ཡོད་ཀྱི་ཞེས་ཟེར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ཏེ། ས་བོན་གྱི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་སྒོ་ནས་ཏེ། མཐུའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རང་གི་ངོ་བོར་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལ་ནི་གང་
གིས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་དག་མོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གསེར་གྱི་ཁམས་དང་། དངུལ་གྱི་ཁམས་དང་། ཟངས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་དག་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ནུས་པ་ཁོ་ན་ཡོད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤིང་གི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་ཁམས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དོ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེར་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁམས་ཀྱི་ནུས་པ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གསེར་དང་། དངུལ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་མང་པོ་དག་རང་གི་ངོ་བོར་ཡོད་པའི་གོ་སྐབས་ནི་མེད་དོ། །རླུང་ལ་ཁ་དོག་ཇི་ལྟར་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་
བ་རྣམས་ཁོ་ན་ལ་བརྒལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ན་དབང་པོ་མེད་པ་དང་། །སྒྲ་མེད་ཕྲ་རབ་རྡུལ་རྫས་བརྒྱད། །ཅེས་ངེས་པར་བྱས་པ། ཇི་ལྟར་རླུང་ལ་ཁ་དོག་ཡོད་ཅེས་དམིགས་ཀྱིས་སེལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་ནི་ཁ་དོག་ཇི་ལྟར་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །དོན་འདི་ནི་དད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། རྗེས་སུ་
དཔག་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དོན་འདི་ནི་ཡིད་ཆེས་པ་དམ་པ་དག་གིས་བཤད་པ་ཡིན་པས་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་འདྲེས་པར་དྲི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་
ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དྲི་དང་ལྡན་པའི་རྫས་དང་འབྲལ་བ་ལས་རླུང་གི་དྲི་དམིགས་ལ་དྲི་དེ་ཡང་ཁ་དོག་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དེ། གང་གི་དྲི་ཡོད་པ་དེ་ན་ཁ་དོག་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་སྒྲུབ་པའི་ཚིག་ནི་རླུང་ནི་ཁ་དོག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དྲི་དང་ལྡན་པའི་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 114a
ཕྱིར་སྣ་མའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་ནི་དྲི་དང་རོ་དག་མེད་པར་བཤད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དྲི་དང་རོ་དང་སྣ་དང་ནི། །ལྕེ་ཡི་རྣམ་ཤེས་ཁམས་མ་གཏོགས། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ན་ཡོད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ནི་རྫས་དྲུག་དང་བདུན་དང་
བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ན་ཡོད་པ་ནི་དེ་ན་ཡོད་པ་དག་གོ། །དེ་ན་ཡོད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ན་དབང་པོ་ཡང་མེད་སྒྲ་ཡང་མེད་པ་རྫས་བརྒྱད་པར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ན་རྫས་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་རྫས་དགུ་པ་
གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྫས་བདུན་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་གཞན་དང་ཡང་ལྡན་པ་རྫས་བཅུ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྫས་བརྒྱད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་འདི་དག་སྒྲ་དང་བཅས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་རྫས་བདུན་པ་དང་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བཤད་ཟིན་པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཡང་མི་
བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་ཟིན་པ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་མི་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་ཅི་འདིར་རྫས་ཁོ་ན་ལ་རྫས་སུ་གཟུང་ངམ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་དངོས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་གང་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པའི་རྫས་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རྫས་སུ་གཟུང་ངམ་འོན་ཏེ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྫས་ཀྱི་དབང་
དུ་བྱས་པ་ཡིན། སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཡང་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྫས་ཤེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེས་ན་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེས་ན་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་རྫས་ཁོ་ན་ལ་རྫས་སུ་བཟུང་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་གཟུགས་ཀྱི་མཐའི་མཚན་
ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྫས་ལ་རྫས་སུ་བཟུང་ན་ནི་རྫས་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཉུང་བར་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ་ཁ་ཅིག་ལ་ཅི་རིགས་པར་རྫས་གཞན་དབྱིབས་དང་ཡང་བ་ཉིད་དང་། ལྕི་བ་ཉིད་དང་། འཇམ་པ་ཉིད་དང་། རྩུབ་པ་ཉིད་དང་། གྲང་བ་དང་། བཀྲེས་
པ་དང་། སྐོམ་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྫས་བརྒྱད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྫས་དགུ་པ་ཡིན་པ་ནས་རྫས་བཅུ་བཞི་པའི་བར་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་རྫས་བརྒྱད་པའི་ངེས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྫས་དགུ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 114b
ཀྱི་ཁམས་ན་ཡང་རྫས་དྲུག་དང་བདུན་དང་བརྒྱད་པའི་ངེས་པ་ཉམས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །རྫས་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རེག་བྱ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་འབྱུང་བས་ས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་པ་དེའི་
ཕྱིར་འདོད་པ་ན་སྒྲ་མེད་པ་ནི་གཟུགས་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་རྫས་བཞི་པ་ཡིན་ལ་སྒྲ་དང་བཅས་ན་ནི་རྫས་ལྔ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རྟེན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་བཞིའོ། །རྟེན་ཅན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་
བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །དེ་ལྟར་ན་དབྱིབས་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་ལ་ཡང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་རེག་བྱ་ཡིན་པས་འདི་ཧ་ཅང་ཉུང་བར་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ལ་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ནང་ནས་ཕྱུང་སྟེ། རྣམ་པ་བཞིར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཧ་ཅང་མངས་པ་ཡང་
མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འབྱུང་བའི་རྫས་རྣམས་མང་པོར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ལ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ནི་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་སྔོན་པོའམ་སེར་པོ་གཅིག་གི་རྟེན་འབྱུང་བ་བཞི་ཚན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གཞན་དྲིའམ་རོའི་
རྟེན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེའི་རྟེན་ནི་འབྱུང་བ་བཞི་ཚན་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་རིགས་ལ་རྫས་སུ་བཟུང་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་ནི་འབྱུང་བ་བཞི་ཚན་གྱི་རིགས་ལ་རྫས་སུ་བཟུང་སྟེ། འབྱུང་བ་བཞི་ཚན་གཞན་དག་ཀྱང་འབྱུང་བ་བཞི་ཚན་གཅིག་
གི་རིགས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལས་ནི་མི་འདའོ། །དེ་ལྟར་འབད་དེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་ཅུང་ཟད་ཅིག་ནི་རྫས་ཁོ་ན་ལ་རྫས་སུ་གཟུང་སྟེ། རྟེན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཅུང་ཟད་ཅིག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྫས་སུ་གཟུང་སྟེ། རྟེན་ཅན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ། །རྟེན་ཅན་
དུ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་དེའི་རིགས་ལ་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་ནི་འདུན་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་པས་དོན་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོར་བསྡུས་པ་དང་རྒྱས་པར་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཚིག་ནི་འདུན་པ་སྟེ། འདོད་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་པས་ཅི་དེ་རྣམས་ངེས་པར་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 115a
ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཞེས་དེ་དག་གི་དོན་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་སེམས་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་བསགས་པར་གནས་པ་དག་ལ་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་རྣམས་ངེས་པར་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདུས་པ་ལས་འབྱུང་
བ་གཅིག་ལས་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་བོང་རྡོག་སྐམས་པ་ལྟ་བུའོ། །འབྱུང་བ་གཉིས་ལས་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ཉིད་གཤེར་བ་ལྟ་བུའོ། །འབྱུང་བ་གསུམ་ལས་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་དེ། །དེ་ཉིད་དྲོ་བ་ལྟ་བུའོ། །འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་གྱུར་པའི་བར་ཡང་ཡོད་དེ་བོང་
རྡོག་གཤེར་བ་དང་དྲོ་བ་དེ་ཉིད་འགྲོ་བའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ལ་ཡང་འདུས་པ་གང་ལ་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གང་ཞིག་དམིགས་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདུས་པ་ལ་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གཅིག་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་
འོད་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གཉིས་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ་རླུང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་བཅས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དུ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་གཟུགས་དང་དྲི་དང་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལ་རེག་
བྱའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཨ་ག་རུའི་སྡོང་བུ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དེ་ཉིད་སྒྲ་དང་བཅས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་
པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གིའོ། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ངེས་ལྷན་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཀྱང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་མེད་པར་མི་སྐྱེ་ལ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ཀྱང་
སེམས་མེད་པར་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དང་ངེས་པར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ཐམས་ཅད་དང་ངེས་པར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 115b
ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་འདུས་བྱས་མཚན་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དང་གདོན་མི་ཟ་བར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གང་ཞིག་ཅེ་ན། གཟུགས་སམ་སེམས་སམ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་གམ་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་
ཀྱང་རུང་གང་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདུས་མ་བྱས་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་གོང་ཉིད་དུ་སྨོས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རམ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྨོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཅིག་ནི་ཐོབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་སྟེ། སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ཁ་
ཅིག་ནི་མི་སྐྱེ་སྟེ། སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དག་ལ་ཡང་ཐོབ་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི་དེ་དག་སྐྱེ་བར་ནི་མི་འགྱུར་བས་དེ་གཉིས་མ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་ངེས་པར་ལྷན་ཅིག་
སྐྱེ་བ་ལས་བརྩམས་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཐོབ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གཏན་ཚིགས་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བའི་ཐོབ་པ་ཁོ་ན་དང་ཐོབ་པ་དང་ལྡན་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བའི་དུས་སྔ་མ་དང་
ཕྱིས་སྐྱེ་བ་དང་ནི་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གོ་སྐབས་ཀྱི་ཡུལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ས་མང་པོ་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཐམས་ཅད་ལ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མང་པོ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཆོས་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་
ཐམས་ཅད་ལ་ཚོགས་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གྲག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་གཞན་གྱི་གཞུང་ལུགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་གཞུང་ལུགས་ནི་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སློབ་དཔོན་འདིས་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་དུ་འདུན་པ་
གང་ཞེ་ན། བསམས་པའི་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །མོས་པ་གང་ཞེ་ན་ངེས་པའི་དངོས་པོ་དེ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྲིས་སོ། །སེམས་པ་ནི་སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་རབ་ཏུ་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། རབ་ཏུ་གཡོ་བར་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 116a
བྱེད་པ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་གཡོ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡུལ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རེག་པ་ནི་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་རེག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་རེག་པ་ནི་རེག་པ་དང་འདྲ་བར་རེག་པ་ཡིན་ཏེ། གང་དང་ལྡན་པས་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་རེག་པ་བཞིན་དུ་རེག་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་རྣམས་རབ་
ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་འམ། འདིས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་འགྱུར་བས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའོ། །གང་གིས་ན་ཆོས་འདྲེས་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་ལ་མེ་ཏོག་དག་ལྟར་འདི་དག་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའོ། །འདི་དག་ནི་ཟག་པ་མེད་པའོ། །འདི་དག་ནི་
གཟུགས་ཅན་ནོ། །འདི་དག་ནི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དམིགས་ཀྱིས་སེལ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའོ། །གྲགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་
རབ་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བསྡེབས་པ་དང་མཐུན་པར་བློ་གྲོས་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་ནི་དམིགས་པ་མི་བརྗེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དང་ལྡན་པས་ཡིད་ཀྱིས་དམིགས་པ་མི་བརྗེད་པ་སྟེ། དེ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་
དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་འཇུག་ཅིང་གཏོད་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའམ། ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་གཏོད་པར་བྱེད་པས་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །འདོད་པ་ནི་དེའི་དམིགས་པ་ལ་ཡོན་
ཏན་དུ་ངེས་པར་འཛིན་པའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་སེམས་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་བཞིན་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སེམས་སོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྩེ་དང་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 116b
བ་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། གང་དང་ལྡན་པས་སེམས་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འཇུག་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་དག་ལ་འབད་པར་བྱེད་ཅེ་ན་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་
རོ། །ཇི་ལྟར་སེམས་གཅིག་ལ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་བཅུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་ཕྲ་བས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ནི་རེ་ཞིག་རྒྱུན་
རྣམས་ལ་ཡང་བརྟགས་པར་དཀའ་ན་དུས་ཀྱི་མཐའི་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་དག་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་རེ་ཞིག་སྨན་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ཅན་རྣམས་ཏེ་ལུས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་ཨ་རུ་ར་ལ་སོགས་པ་རོ་མང་པོ་ཁ་ཅིག་གི་རོའི་ཁྱད་པར་དབང་པོས་གཟུང་བར་བྱ་བ་སྟེ།
ལྕེའི་དབང་པོས་གཟུང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ངེས་པར་གཟུང་བར་དཀའ་ཞིང་ཡོངས་སུ་གཅད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ན་ཆོས་གང་དག་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་བློས་གཟུང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེ་ལྟ་བས་ན་ཡིད་ཆེས་པས་བསྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་
ཡིད་ཆེས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དད་པ་ནི་སེམས་དང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དད་པ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་རྙོག་པ་དངས་པར་འགྱུར་རོ། །ནོར་བུ་ཆུའི་དང་བྱེད་དང་ལྡན་པས་ཆུ་བཞིན་ནོ། །གཞན་དག་ན་རེ་བདེན་པ་དང་དཀོན་
མཆོག་དང་ལས་དང་འབྲས་བུ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་བཞི་དང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་དང་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དག་དང་འབྲས་བུ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་དག་ལ་འདི་དག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་ཤིང་
མངོན་པར་རྟོགས་པ་ནི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དད་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཡིན་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །བག་ཡོད་པ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་བསྒོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །རྙེད་དང་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །དགེ་བ་འདུས་བྱས་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་ཆོས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 117a
རྣམས་རྙེད་པ་དང་བསྟེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་བག་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། གང་ཞིག་ཡོད་ན་རྙེད་པ་དང་བསྟེན་པའི་བསྒོམ་པ་དེ་ཡོད་པ་དེ་ནི་བག་ཡོད་པ་སྟེ། གཅེས་སུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཉིད་
ལ་གཅེས་སུ་འཛིན་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་པར་བསྒོམ་པའི་རྒྱུ་ལ་སྒོམ་པ་ཉེ་བར་གདགས་པ་ནི་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཀུན་དུ་སྲུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དག་ལས་སེམས་ཀུན་དུ་སྲུང་བ་དེ་ནི་བག་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་
ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་དང་ལྡན་པས་སེམས་ལས་སུ་རུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དེ། སེམས་ཡང་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མདོ་ལས་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་ཡན་ལག་གཉིས་སུ་འགྱུར་བའི་རྣམ་གྲངས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་ཡོད་ལ་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་གང་ཡིན་པ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། རྫོགས་པར་
བྱང་ཆུབ་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་གང་ཡིན་པ་གང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དེ་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་
པ་ནི་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་འདི་གཅིག་ཁོ་ན་བརྗོད་ཅེ་ན། དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཚོར་བ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་
སྦྱངས་པ་འདི་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་རུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་ནི་མཉམ་པར་བཞག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེར་ནི་ལུས་ལས་སུ་རུང་བ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 117b
འབྱུང་བ་ནི་མདོ་དེར་ནི་ལུས་ཉམ་ང་བ་མེད་པ་ཁོ་ན་ལུས་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡིད་དགའ་ན་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་དགའ་བས་དྲངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོགས་
པ་སོ་སོ་ན་འདུག་པའི་ཕྱིར་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རུང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བ་དང་དགའ་བའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་རྣམས་དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གསུངས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས། ཁྱེད་ལ་དགེ་སློང་གཽ་ཏ་མས་འདི་སྐད་དུ་དགེ་སློང་དག་ཁྱེད་ཚུར་ཤེག་སྒྲིབ་པ་ལྔ་པོ་སེམས་འཁྲུག་པར་བྱེད་པ་ཤེས་རབ་ཉམ་ཆུང་བར་བྱེད་པ་དག་སྤོང་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་བསྒོམས་ཤིག་ཅེས་བཤད་དོ་ཞེས་གྲག་
སྟེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་ན། དེ་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་དང་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མར་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་ལྔ་ཡོད་པ་ལས་བཅུར་འགྱུར་བ་དང་བཅུ་ཡོད་པ་ལས་ལྔར་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་བསྟན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་། དེ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཁོང་ཁྲོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་གཞི་དགུ་ཡང་གནོད་སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པར་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགའ་བ་དང་དེ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དགའ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དབྱེ་བ་འདིས་བདུན་ཡོད་པ་ལས་བཅུ་
བཞིར་འགྱུར་ལ་བཅུ་བཞི་ཡོད་པ་བདུན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཡང་ཡོད་དོ། །རྟོག་པ་དང་རྩོལ་བ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་
གི་ཚེ་ལམ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་ཕུང་པོ་གསུམ་དུ་མཛད་པ་ན་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བའོ་ཞེས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་བསྟན་པ་དེའི་ནང་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 118a
དུ་བཤད་དོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་དང་ལྡན་པས་སེམས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མཉམ་པར་འདུག་པ་དེ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱའོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཚོར་བའི་བཏང་སྙོམས་དང་།
འདུ་བྱེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་དང་། ཚད་མེད་པའི་བཏང་སྙོམས་སོ། །འདི་དག་གི་བྱེ་བྲག་ནི་ཤེས་པར་དཀའོ་ཞེས་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་ཕྲ་བས་དེ་ནི་རེ་ཞིག་རྒྱུན་རྣམས་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཅད་པར་དཀའ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་
ནོ། །ཤེས་པར་བྱ་བ་དཀའ་བ་ནི་ཤེས་པར་དཀའ་བ་སྟེ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མི་འགལ་བ་ཡོད་པར་ཤེས་པར་དཀའ་བ་ཡང་ཤེས་པར་ཡོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་རྩོལ་བ་དང་རྩོལ་བ་མེད་པ་དག་ཡོད་པ་གང་འགལ་བཞིན་དུ་ཡང་མི་འགལ་
ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཤེས་པར་དཀའ་སྟེ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འགལ་བ་དག་ཡོད་པ་ནི་མ་མཐོང་ངོ་། །རྩོལ་བ་ཡང་གཞན་དུ་འབྱུང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩོལ་བ་ཡང་དམིགས་པ་གཞན་ལ་འབྱུང་ལ་
རྩོལ་བ་མེད་པ་ཡང་གཞན་དུ་འབྱུང་བས་འགལ་བ་མེད་དོ། །འདི་ལས་འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་གཞན་ཡང་འབྱུང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བའི་རིགས་ཏེ་དཔེར་ན་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ནི། རྟོག་དང་དཔྱོད་པ་རྩིང་ཞིབ་དག །ཅེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་
ནི་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་ཡིན་ལ་དཔྱོད་པ་ནི་སེམས་ཞིབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་འགལ་ལོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ངང་ཚུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་ལ་ཡང་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་གཉིས་ནི་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་འབྱུང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ངོ་ཚ་ཤེས་པ་
དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ནི་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་གུས་ངོ་ཚ་མེད་ཁྲེལ་མེད། །ཁ་ན་མ་ཐོས་འཇིགས་མི་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིར་བཟློག་སྟེ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་མེད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའོ། །ཤེས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 118b
རབ་ནི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བློ་གྲོས་དྲན་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དགེ་བའི་ས་མང་པོ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ནི་མི་བརྗོད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ནི་དགེ་བའི་ས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཐོ་མི་འཚམས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དང་ལྡན་པས་གཞན་ལ་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་
པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པར་མི་འཚེ་བ་སྟེ་རྣམ་པར་འཚེ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ནོ། །སེམས་མངོན་པར་སྤྲོ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་སྤྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཡིན་ནོ། །མི་དགེ་བ་བྱ་བ་ལ་སེམས་མངོན་པར་སྤྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་
མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འབྱིང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསུང་རབ་ལས་ལེ་ལོ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འབྱུང་སྟེ། འདི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལེ་ལོ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྨོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་འོག་ནས། རིག་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཆོས་གཞན། །མ་རིག་ཅེས་བྱ་བ་རྣམས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སྒོམ་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒོམ་པ་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་བས། སྒོམ་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་
ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལེ་ལོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །ལུས་ལྕི་བ་ཉིད་དང་སེམས་ལྕི་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཚོར་བ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཁོ་
ན་ཡིན་ཡང་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་ཡིན་པར་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་རྨུགས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རྨུགས་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཞེས་བྱའོ། །རྒོད་པ་ནི་སེམས་རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་
ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྒོད་པ་བྲོ་གར་དང་། གླུ་དང་སྟེག་པ་དང་། ཆ་བྱད་དང་། རྒྱན་ལ་སོགས་པའི་གཞི་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་རྨུགས་པ་མི་འབྱུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མངོན་པ་དེ་ལས་སོ། །འགྱུར་བ་ཞེས་པ་ནི་ལྷ་རྣམས་དགའ་བ་ཡིན་གྱི་འདོད་པ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 119a
ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གེ་ལས་འབྱུང་བ་ཚད་མར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་བཅུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་འགྱུར་བ་འདི་ཁོ་ན་ཤེས་པ་ནི་ལྷ་རྣམས་དགའ་བ་ཡིན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་སྟེ། བསམ་པ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷ་རྣམས་
དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ཁ་ཅིག་ན་རེ་དྲང་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་ནི་ལྷ་རྣམས་དགའ་བ་ཡིན་ཏེ། གཡོན་ཅན་ནི་ལྷ་རྣམས་དགའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་བླུན་པོ་ནི་ལྷ་རྣམས་དགའ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་དབང་ཕྱུག་རྣམས་དགའ་བ་དེ་ནི་གཏམས་ཤིང་
མ་བསླབས་པ་བླུན་པོ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་གཏི་མུག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ས་མང་པོ་པ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་གཞག་གི་དགེ་བའི་ས་མང་པོ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ནི་ངེས་པར་མི་གཟུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་ས་མང་པོ་པ་དག་
གི་ནང་དུ་མ་བཏོན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བརྗེད་ངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ཡང་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་ཁོ་ན་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་མི་གཟུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་དག་གི་ནང་དུ་མི་གདོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཁོ་ན་
བརྗེད་ངས་པ་ཡིན་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཁོ་ན་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ཤེས་རབ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཁོ་ན་ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ལ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཁོ་ན་ཚུལ་
བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མོས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཁོ་ན་ལོག་པར་མོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་དག་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་བརྗེད་ངས་པ་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་
པ་སྟེ་དེ་དག་ལ་མ་གཏོགས་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མུ་བཞི་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་ཡང་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ཟུར་གྱིས་ཀུན་དུ་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མུ་བཞི་ནི་ས་ཆེན་པོ་པ་ཡིན་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་ཆེན་པོ་པ་མ་ཡིན་པ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 119b
དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ས་ཆེན་པོ་པ་ཡིན་ལ་ས་ཆེན་པོ་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །ས་ཆེན་པོ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་ཆེན་པོ་པ་ཡང་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །ས་ཆེན་པོ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་ཆེན་པོ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ་
ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗེད་ངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ས་མང་པོ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ནི་རྣམ་པ་དེ་དག་མ་གཏོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པ་ལ་མ་
གཏོགས་པའི་ཆོས་གཞན་ཏེ། དགེ་བའི་ས་མང་པོ་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་མུ་བཞི་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མུ་གཉིས་པར་གཞག་པར་བྱའི་མུ་གསུམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་
བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། མུ་དང་པོ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་མ་དད་པ་དང་ལེ་ལོ་དང་མ་རིག་པ་དང་རྒོད་པ་དང་བག་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་གཡེང་བའོ། །གསུམ་པ་ནི་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་སྟེ། བརྗེད་ངས་པ་དང་ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ལོག་པར་
སྨོས་པའོ། །མུ་བཞི་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལས་རྨུགས་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། །ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ལན་གདབ་པའི་ཕྱིར་རྨུགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པར་འདོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །དེ་ཉོན་མོངས་པ་དག་གི་ནང་དུ་མ་བཏོན་པ་སུ་ཞིག་གིས་
ཉེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་དེ་ལས་རྨུགས་པ་འདི་ནི་མི་འབྱུང་བ་ཁོ་བོས་ཉེས་སམ་ཅི་ཆོས་མངོན་པ་པས་ཉེས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྨུགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཆོས་མངོན་པ་བྱེད་པ་ཁོ་ནས་ཉེས་པ་ཡིན་གྱི་ཁོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་
བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་གདོན་པར་བྱ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མངོན་པ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་དེ་ལས་རྨུགས་པ་མི་འབྱུང་བའི་གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་རྒོད་པ་སྤྱོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ་ཞེས་གྲག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 120a
གྲག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཡིད་མི་ཆེས་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཀར་པོ་དང་མཐུན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་དག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལམ་གཅོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ལམ་གཅོད་པ་ཉིད་མཐུན་པ་ཡིན།
འདི་དག་ནི་ནམ་དུ་ཡང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ཉིད་འདོར་བར་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྨུགས་པ་དང་རྒོད་པ་འདི་དག་ནི་རེས་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་འདོར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འོན་ཀྱང་གང་ཞིག་གང་ལ་ཤས་ཆེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་ཡིན་མོད་ཀྱི་
རྨུགས་པའམ་རྒོད་པ་གང་ཞིག་གང་ཟག་གང་ལ་ཤས་ཆེ་བའི་གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་སྤྱོད་པ་སྟེ། རྨུགས་པ་སྤྱོད་པའམ་རྒོད་པ་སྤྱོད་པ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཚོགས་ལ་ལར་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཤས་ཆེ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་
བ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །མི་དགེ་ལ་ནི་ཁྲེལ་མེད་དང་། །ངོ་ཚ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའམ་མི་དགེ་བ་ཁོ་ན་ལའོ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུའི་ས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆུང་ངུ་ནི་ཆུང་བའོ། །དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། མ་
རིག་པ་ཙམ་སྟེ། མ་རིག་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མ་རིག་པ་ཙམ་དེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དང་མ་ཡིན་པའོ། །བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཡིད་ཀྱི་ས་པ་ཁོ་
ན་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་དང་མ་ཡིན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་ཡིད་ཀྱི་ས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུའི་ས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་
སོགས་པའི་ཚོགས་ལ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་མ་རིག་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆུང་ངུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ཟག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འབྱུང་བ་དེ་དག་ནི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་དགེ་བ་ཁོ་ན་ལ་འབྱུང་བ་དེ་དག་ནི་དགེ་བའི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 120b
ནོ། །གང་དག་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་བསྒྲིབས་པ་དང་མི་དགེ་བ་ལས་འབྱུང་བ་དེ་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་མི་དགེ་བ་ཁོ་ན་ལ་འབྱུང་བ་དེ་དག་ནི་མི་དགེ་བའི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་འབྱུང་
བ་དེ་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུའི་ས་པ་དག་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་གི་ནང་ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྲ་རྒྱས་བསྟན་པ་ལས་སོ། །མ་ངེས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་རེས་འགའ་ནི་སེམས་དགེ་བ་ལ་འབྱུང་ལ། རེས་འགའ་ནི་
མི་དགེ་བ་ལ་འབྱུང་། རེས་འགའ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་འབྱུང་བའོ། །གཉིད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་མི་དགའ་བ་དང་གླལ་བྱེད་པ་དང་ཟས་ཀྱི་དྲོད་མི་ཟིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་
མོངས་པ་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་དག་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ཏུ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ས་མང་པོ་དག་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དགེ་བ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དགེ་
བའི་ས་མང་པོ་དག་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་དག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་མེད་ལ། འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་ཡང་ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་དོ། །
དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། རྟོག་དང་དཔྱོད་དང་འགྱོད་པ་དང་། །གཉིད་དང་ཁོང་ཁྲོ་ཆགས་པ་དང་། །ཡིད་དང་ཐེ་ཚོམ་ཞེས་བྱ་བ། །བརྒྱད་ནི་ངེས་པ་མིན་པར་བཤད། །
ཅེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བརྒྱད་མ་ངེས་པར་བཤད་པ་འདི་ནི་རྣར་མི་འོང་ངོ་། །ལྟ་བ་དག་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་མི་འདོད་དེ། ལོག་པར་ལྟ་བ་ནི་ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་བཅས་པའམ་ཐེ་ཚོམ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་མི་འབྱུང་སྟེ། མི་དགེ་བ་ནི་མ་འདྲེས་དང་། །ལྟ་དང་ལྡན་ལའང་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 121a
ཉི་ཤུ་འབྱུང་། །ཉོན་མོངས་བཞི་དང་ཁྲོ་སོགས་དང་། །འགྱོད་པ་སྟེ་ནི་ཉི་ཤུ་གཅིག། །ཅེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་གྱི་ན་ཞིག་བཤད་པ་ཡིན་པར་བལྟའོ། །རེ་ཞིག་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སེམས་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་
གཅིག་དང་མི་དགེ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་མ་འདྲེས་པ་མ་རིག་པ་ཙམ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་འཇིག་ཚོགས་དང་
མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ངན་པར་བྱས་པའི་ངོ་བོ་ནི་འགྱོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངན་པར་བྱས་པའི་དོན་གྱི་ཆོས་དེ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་སྦྱར་རོ། །
དེ་ལྟ་བས་ན་འདིར་ནི་འགྱོད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རང་བཞིན་ཅི་ཞེ་ན། ཡིད་ལ་གཅགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་འགྱོད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ལ་འགྱོད་པ་ཞེས་བྱ་ན་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞན་དག་ཀྱང་འགྱོད་
པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དག་ནི་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ལ་གཅགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་འགྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ངན་པར་བྱས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན་གྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞན་དག་ནི་དེའི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་
ཡིན་ཏེ། ཆོས་འགའ་ཁོ་ན་ཞིག་ཚོགས་པ་ལ་ལར་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་ནང་གི་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ཏིང་
ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་བསྔོས་པ་དང་། རྣམ་པར་བམ་པ་ལ་སོགས་པ་མི་སྡུག་པ་ལ་དམིགས་པའི་མ་ཆགས་པ་ལ་མི་སྡུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་འགྱོད་པ་ལ་དམིགས་པ་ལ་འགྱོད་པ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 121b
ཞེས་བྱའོ། །གྲོང་ཐམས་ཅད་ལྷགས་སོ། །ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལྷགས་སོ་ཞེས་གནས་ཀྱིས་གནས་པ་སྟོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོང་ནི་ས་ཁྱོན་ལྷས་དང་བཅས་པ་སྤྱི་ཡིན་ཏེ། གནས་པ་མི་རྣམས་ལྷགས་ན་སྨྲ་བ་པོ་གྲོང་ཐམས་ཅད་ལྷགས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་བཞིན་
དུ་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལྷགས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འགྱོད་པ་ཡང་ཡིད་ལ་གཅགས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་གཅགས་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་བསྟན་དུ་རུང་ངོ་། །ཡང་འདི་ནི་འབྲས་བུ་ལ་རྒྱུ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ནི་འགྱོད་པ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ནི་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ལ་རྒྱུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དཔེར་ན་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་འདི་དག་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་ལས་དེ་དག་ལ་ལས་ཉེ་བར་འདོགས་པ་དེ་དང་འདྲའོ། །འོ་ན་གང་མ་བྱས་པ་ལ་དམིགས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འགྱོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་མ་བྱས་པ་དེ་ནི་བྱས་པ་
མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་རྒོལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མ་བྱས་པ་ལ་ཡང་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་མ་བྱས་པ་ལ་ཡང་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། བདག་གིས་མ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་ལེགས་པ་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
དེ་ནི་བྱས་པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བ་མ་བྱས་ནས་གདུང་བ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བ་མ་བྱས་ནས་གདུང་ཞིང་ཡིད་ལ་གཅགས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་དེ་ནི་དགེ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་དགེ་བ་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ཞེ་ན། གདུང་བ་ཞེས་བྱ་བར་སྐབས་དང་
སྦྱར་ཏེ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་མི་དགེ་བ་བྱས་ནས་གདུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དགེ་བ་ཡིན་ནོ། །བཟློག་པ་ནི་འགྱོད་པ་མི་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་མ་བྱས་པ་དང་དགེ་བ་བྱས་ནས་གདུང་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། མི་དགེ་བ་མ་བྱས་ནས་ཡིད་ལ་གཅགས་པར་འགྱུར་བ་གང་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 122a
ཡིན་པ་བདག་གིས་མ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་གིས་མ་ལེགས་པར་བྱས་སོ་སྙམ་པ་དེ་ཡང་འགྱོད་པ་མི་དགེ་བ་ཡིན་ལ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བ་བྱས་ནས་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་གང་ཡིན་པ་གང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པ་ནི་བདག་གིས་མ་
ལེགས་པར་བྱས་སོ་སྙམ་པ་དེ་ཡང་འགྱོད་པ་མི་དགེ་བ་ཡིན་ལ། དེ་གཉི་ག་ཡང་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ན་འགྱོད་པ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དེ་གཉི་ག་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །མ་འདྲེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལྟ་དང་ལྡན་ལའང་ཞེས་བྱ་བའི་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་མི་དགེ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ས་མང་པོ་པ་ཁོ་ནའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ལ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་
རྟོག་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྟ་བ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་འདིར་མི་དགེ་བ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་གཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བས་ན་ལོག་པར་ལྟ་བའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འགྱོད་པ་དང་ནི་ཉི་ཤུ་གཅིག །ཅེས་བྱ་བ་འདིར་ནི་འགྱོད་པ་དང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་མི་མངོན་པར་བསྟན་པར་
བལྟ་བར་བྱའོ། །ཆོས་མངོན་པ་པ་རྣམས་ན་རེ་ཉོན་མོངས་བཞི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་སོ་སོར་ཚིག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕན་ཚུན་མཚུངས་པར་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་མ་འདྲེས་པར་བཤད་པ་ཉི་ཤུའོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་མང་པོ་པ་བཅུ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་དྲུག་དང་། མི་དགེ་བའི་ས་མང་པོ་པ་གཉིས་དང་། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉི་ཤུ་དང་ཉོན་མོངས་པ་དེ་སྟེ། འདོད་ཆགས་སམ་ཁོང་ཁྲོ་བའམ་ང་རྒྱལ་ལམ་ཐེ་ཚོམ་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དང་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཡིན་ཏེ་
ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཡིན་པར་ངེས་པར་འཛིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲོ་བ་དང་། ཁོན་དུ་འཛིན་དང་གཡོ་དང་ནི། །ཕྲག་དོག་ཚིག་འཆབ་སེར་སྣ་དང་། །སྒྱུ་དང་རྒྱགས་དང་རྣམ་འཚེ་ནི། །
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 122b
ཞེས་བྱ་བ་འདི་དག་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མ་འདྲེས་པར་བཤད་པ་དེ་དག་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་སྟེ་ཁྲོ་བའམ་རྣམ་པར་འཚེ་བའི་བར་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་འབྱུང་ངོ་། །འགྱོད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལ་ཡང་
སྔར་བཤད་པ་རྣམས་དང་འགྱོད་པ་དེ་དང་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་འབྱུང་སྟེ། འགྱོད་པ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་གཅིག་རྐྱ་ཐུབ་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །མདོར་ན་མི་དགེ་བའི་སེམས་མ་འདྲེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མི་དགེ་བའི་སེམས་མ་རིག་པ་ཙམ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་མི་དགེ་
བ་ལྟ་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལ་ཡང་ཉི་ཤུ་འབྱུང་ལ་མི་དགེ་བ་ཉིད་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལ་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་འབྱུང་ངོ་། །བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པས་བསྒྲིབས་ལ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་
ཉིད་དུ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མ་བསྒྲིབས་པ་ནི་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་པ་དང་། བཟོའི་གནས་སྐབས་དང་། སྤྲུལ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཉི་འོག་པ་དག་ནི་འགྱོད་པ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་ཡང་འདོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
ཁ་ཆེའི་ཡུལ་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་ན་འཁོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཉི་འོག་པའོ། །བཅུ་གསུམ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཁ་ཅིག་ལ་བཅུ་གསུམ་པ་འགྱོད་པས་ལྷག་པར་བསྣན་པས་སོ། །གཉིད་ནི་རྨི་རྨིའི་གནས་སྐབས་སམ་རྨི་ལམ་རྨི་
བའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་ཞེ་ན། གཉིད་དགེ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བའམ། མི་དགེ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་
ཞེ་ན། དགེ་བ་ཡིན་པར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མི་དགེ་བ་ཡིན་པར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་འབྱུང་བ་དེ་ལ་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གང་ལ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 123a
ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་འབྱུང་བར་བཤད་པ་དེར་ནི་གཉིད་དེ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་པ་ཡིན་ཏེ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དུ་ཁ་སྐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་ལ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་འབྱུང་བ་ནི། །ལ་ལ་དག་ཏུ་འགྱོད་པ་བསྣན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་གཉིད་དེ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པ་ཡིན་
ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། ལུང་མ་བསྟན། གཞན་ལ་བཅུ་གཉིས་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་འདིར་ནི་གཉིད་བཅུ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཉི་འོག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལྟར་འགྱོད་པས་བསྣན་ན་ནི་གཉིད་བཅུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བསམ་གཏན་དང་
པོ་ན་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྷན་ཅིག་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་དེ་ལས་སོ། །འགྱོད་པ་དང་གཉིད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་ཡང་མེད་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡང་མེད་ན་མི་དགེ་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཏེ། འགྱོད་པ་དང་
གཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཡོ་དང་སྒྱུ་དང་རྒྱགས་པ་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི། །གཡོ་སྒྱུ་ཚངས་པ་འདྲིད་ཕྱིར་རོ། །རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་པ་ཁམས་གསུམ་ན། །ཞེས་འབྱུང་བས་དེ་དག་མ་གཏོགས་ཏེ་དེ་ན་དེ་
དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་སེམས་ལ་ནི་ཉི་ཤུ་འབྱུང་སྟེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་མ་འདྲེས་པ་དང་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་བཅོ་བརྒྱད་འབྱུང་སྟེ་འདོད་པའི་ཁམས་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཉོན་མོངས་པ་
འདོད་ཆགས་དང་ང་རྒྱལ་དང་ཐེ་ཚོམ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གཡོ་དང་སྒྱུ་དང་རྒྱགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལ་ནི་བཅུ་དགུ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་ནི་དེ་དག་ཉོན་མོངས་པའམ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་བཅུ་དགུ་འབྱུང་ངོ་། །མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་
རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་དང་སྤྲུལ་པ་པ་ལ་ནི་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །རྟོག་པའམ་བསམ་གཏན་ཁྱད་པར་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འགྱོད་པ་དང་གཉིད་དང་མི་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ཞེ་ན། མེད་དོ་ཞེས་བྱ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 123b
བར་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །རྟོག་པ་མེད་ཀྱི་ལྷག་མ་དང་ནི་དེ་དང་འདྲའོ། །ཇི་སྐད་བཀག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྱོད་པ་དང་གཉིད་དང་མི་དགེ་བ་དང་རྟོག་པ་དག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དཔྱོད་པ་དང་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་གཡོ་དང་སྒྱུ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་དང་
ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས། ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ལྷག་མས་ནི་དོན་ལྷག་པ་ཡིན་ཏེ་དོན་གཞན་དེ་ན་གཡོ་དང་སྒྱུ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་གཉིས་པ། རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་པ་ཁམས་གསུམ་ན། །ཞེས་འབྱུང་བའི་
ཤུགས་ཀྱིས་ན་རྒྱགས་པ་ནི་མ་གཏོགས་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་མ་ནི་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་ལ་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་མ་གཏོགས་པ་ཉི་ཤུ་འབྱུང་ངོ་། །མ་འདྲེས་པ་དང་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་བཅུ་དྲུག་འབྱུང་ངོ་། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་།
ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྒྱགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་། ས་མང་པོ་པ་བཅུ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་དྲུག་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དེའམ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་བཅུ་བདུན་འབྱུང་ངོ་། །མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལས་ས་མང་པོ་པ་བཅུ་ཁོ་ན་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་བརྩི་བར་བྱའོ། །
ཚངས་པའི་བར་དུ་སྒྱུ་ཡོད་པར་འབྱུང་གི་ཞེས་བྱ་བར་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གཡོ་ཡང་སྒྱུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ན་ཡོད་པར་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གོང་ན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་ལ་འཁོར་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་འཁོར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་གཡོ་
དང་སྒྱུ་འབྱུང་ངོ་། །འཁོར་ནི་བརྒྱད་དུ་འབྱུང་སྟེ། རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་དང་། བྲམ་ཟེའི་འཁོར་དང་། ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་དང་། དགེ་སློང་གི་འཁོར་དང་། རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་ཀྱི་འཁོར་དང་། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུས་པའི་འཁོར་དང་། བདུད་ཀྱི་འཁོར་དང་།
ཚངས་པའི་འཁོར་རོ། །འདིའི་གོང་ན་ནི་དེ་དག་ལས་འགའ་ཡང་མེད་པས་གཡོ་དང་སྒྱུ་མེད་དོ། །ཚངས་པ་ལ་ནི་འཁོར་ཡོད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་བཤད་པ་དེ་ནི་རང་གི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འདུག་པ་ལ་དགེ་སློང་རྟ་ཐུལ་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སོན་པས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་འདི་དག་མ་ལུས་པར་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 124a
གང་དུ་འགག་པར་འགྱུར་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། མི་ཤེས་ཤིང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་མ་ལུས་པར་འགག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་གཏམ་རླུང་བསྐུར་བའི་གཏམ་གྱི་སྐབས་བྱས་སོ། །ཁོ་བོ་ནི་ཚངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་
པར་འབྱུང་བ་ལ་ཚངས་པའོ་ཞེས་སྨྲས་ནས་ཚངས་པ་ཆེན་པོའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི་ཚངས་པ་གཞན་དག་པས་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་ཕྱུག་ནི་དབང་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ནོ། །བྱེད་པ་པོའོ། །སྤྲུལ་པ་པོའོ། །འབྱིན་པ་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
རྣམ་གྲངས་སམ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མས་རྣམ་པར་བཤད་པའི་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །ཕ་དང་འདྲ་བ་ནི་ཕ་ལྟ་བུའོ། །གང་དག་གི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིའོ། །བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་ས་དེ་དང་སེམས་དེ་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དེ་སྙེད་པ་དེ་ནི་བཤད་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞུང་
ལས་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཁ་ཅིག་ནི་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཞེས་འདོན་ཏེ། དོན་ནི་དེ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་ཡོན་ཏན་ཅན་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གང་དང་ལྡན་པས་རང་དང་གཞན་
ལ་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་དང་། གང་ཟག་ཡོན་ཏན་ཅན་ཆོ་ག་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དག་ལ་གུས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་མ་གུས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལ་གུས་པ་མེད་པ་ཡོད་པས་ན་མ་གུས་པའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་མ་གུས་པ་ཉིད་དེ་སེམས་ལས་བྱུང་
བའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་གྲངས་བཀུར་བ་མེད་པ་ཉིད་དང་འཇིགས་པས་དབང་མི་སྒྱུར་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སློབ་མ་ལ་དབང་བྱེད་པས་ན་བཀུར་བ་སྟེ། བླ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་བཀུར་སྟི་མེད་པ་ཡོད་པས་ན་བཀུར་བ་མེད་པའོ། །དེའི་ངོ་བོ་
ནི་བཀུར་བ་མེད་པ་ཉིད་དེ། ངོ་བོ་བརྗོད་པས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་གཟུང་བར་བྱའོ། །འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་འཇིགས་པས་དབང་སྒྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པས་ན་འཇིགས་པས་དབང་སྒྱུར་བའོ། །འཇིགས་པས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 124b
དབང་སྒྱུར་བ་མེད་པ་ནི་འཇིགས་པས་དབང་མི་སྒྱུར་བའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་འཇིགས་པས་དབང་མི་སྒྱུར་བ་ཉིད་དེ། དེ་ཁོ་ན་ངོ་ཚ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ངོ་ཚ་མེད་པ་ཡོད་པས་ན་ངོ་ཚ་མེད་པའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་ངོ་ཚ་མེད་པ་ཉིད་དེ་གུས་པ་དང་བཅས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་ཡིན་གྱི་དེ་
མེད་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྲེལ་མེད་ཁ་ན་མ་ཐོ་འཇིགས་མི་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ནི་བརྗོད་དུ་མི་རུང་བ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་ནི་ཁྲེལ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ལ་མི་
འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་མི་ལྟ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ལས་འཇིགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་མི་ཟད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་མི་ལྟ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་
བའི་འབྲས་བུ་ལ་བྱའོ། །འཇིགས་པ་མེད་པར་ལྟ་བ་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་འདི་སྐད་དུ་འཇིགས་པ་ཡིན་ལ་འདི་ལ་མི་འཇིགས་པར་ལྟ་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པས་ན་འཇིགས་པར་མི་ལྟའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་མི་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་ཉིད་དོ་
ཞེས་བྱ་བར་བཤད་ན་ནི་ཤེས་རབ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་མི་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འདི་སྐད་དུ་འདི་ལ་འཇིགས་པར་ལྟ་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པས་ན་འཇིགས་པར་ལྟ་བའོ། །འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བས་ན་མི་འཇིགས་པར་ལྟའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་
འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའམ། ཡང་ན་འཇིགས་པར་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ནི་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་ཉིད་དོ། །འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ནི་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་ན་ནི་མ་རིག་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ་མ་རིག་པ་དང་ལྡན་པས་འཇིགས་པར་ལྟ་
བར་མི་འགྱུར་རོ། །ལྟ་བ་ཡང་ལྟ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ་མ་རིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་དང་མ་རིག་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཁྲེལ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 125a
མེད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིས་ཁྲེལ་ཡོད་པར་བྱེད་པས་ན་ཁྲེལ་ཡོད་པའོ། །ཁྲེལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཁྲེལ་མེད་པའོ། །ཡང་གཞན་དག་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ཡང་འཛེམ་པ་ཡིན་ལ་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཡང་འཛེམ་པ་ཡིན་པས་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་དོན་གཅིག་པ་འདི་དག་
ཇི་ལྟར་དོན་ཐ་དད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་སྙམ་ནས་མ་རངས་ཏེ་བདག་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྟོས་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླན་ཀ་པས་ཕྱོགས་འདི་ལ་ཡང་ཅིག་ཅར་ལྟོས་པ་གཉིས་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མཐོང་
ནས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ཕྱོགས་འདི་ཡང་སྐྱོན་ཆགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་གཅིག་ལ་ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་ཁྲེལ་མེད་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་ལྟོས་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པར་
འགྱུར་ཞེས་རྒོལ་བར་བྱེད་དོ། །བདག་དང་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཅིག་ཅར་རོ་ཞེས་ནི་མི་ཟེར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་འདི་དག་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁ་ཅིག་ལ་ནི་བདག་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཛེམ་པ་འབྱུང་ལ་ཁ་ཅིག་ལ་ནི་
གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་འབྱུང་ངོ་། །བཟློག་པ་ནི་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ་རེ་ཞིག་རྟོག་པ་དང་པོ། མ་གུས་ངོ་ཚ་མེད་ཁྲེལ་མེད། །ཁ་ན་མ་ཐོ་འཇིགས་མི་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལྟར་ནའོ། །གུས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ་ཁ་
ན་མ་ཐོ་བ་དག་ལ་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་ཉིད་ནི་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྟོག་པ་གཉིས་པ་བདག་ལ་ལྟོས་ནས་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཛེམ་པ་ནི་ངོ་ཚ་མེད་པ་ཡིན་ལ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཁྲེལ་
མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟར་ན་ནི་བདག་ལ་ལྟོས་ནས་ཉེས་པ་དག་གིས་འཛེམ་པ་ནི་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྟོས་པ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཀླན་ཀའི་ལན་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་དགའ་བ་དང་གུས་པ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 125b
དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སེམས་ཏེ་དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་དག་གི་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དགའ་དད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དགའ་བ་ཁོ་ན་དད་པ་ཡིན་གྱི་གུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བ་དང་དད་པ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དགའ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་།
ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དད་པ་ཡིན་ལ་དགའ་བ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་བའི་བདེན་པ་དག་ལ་ནི་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་ངོ་བོའི་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་དགའ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།
དགའ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བ་ཡིན་ལ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགའ་བའི་ངོ་བོའི་སྲེད་པ་ཡིན་གྱི་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་པས་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉི་ག་ཡིན་པ་ནི་དད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དགའ་བ་ཡང་ཡིན་པ་སྟེ། འགོག་པ་དང་
ལམ་གྱི་བདེན་པ་དག་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་དགའ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པ་དེ་དག་མ་གཏོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞན་དག་དང་
ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་དགའ་བ་དང་དད་པའི་མུ་བཞི་པ་སྦྱར་ནས་གང་ཟག་ལ་དམིགས་པའི་མུ་བཞི་པ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར། གང་ཟག་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ལྷན་ཅིག་གནས་པས་ན་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་དག་སྟེ། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སློབ་མ་
གང་དག་ཡིན་པའོ། །བླ་མ་དང་ཉེ་བར་གནས་པས་ན་ཉེ་གནས་དག་སྟེ། གནས་འཆའ་བ་དང་འདོན་པས་འབྲེལ་བ་དག་ཡིན་ནོ། །བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་ནི་དགའ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་རོ། །
གུས་པ་ནི་དགའ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གུས་ཉིད་ངོ་ཚ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་མཚན་ཉིད་འབྱུང་ངོ་། །གུས་པ་ཡིན་ལ་དགའ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་གུས་པར་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ཡིན་པ་ནི་དགའ་བ་དང་གུས་པ་སྟེ་དེ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 126a
རྣམ་པ་དེ་དག་མ་གཏོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བོ་གཞན་འབྲེལ་པ་མེད་ཅིང་ཡོན་ཏན་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་ནི་དགའ་བ་དང་གུས་པ་མེད་དོ། །དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་དགའ་བ་ནི་དགའ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སློབ་དཔོན་ན་རེ་ཡོན་ཏན་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་
དགའ་བ་སྟེ་དེ་ནི་དགའ་བ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་བས་ན་དད་པ་ཉིད་དགའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གུས་ཉིད་ངོ་ཚ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་སྟེ། གུས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དེ། བཀུར་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་འཇིགས་པས་དབང་སྒྱུར་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཅེས་བཤད་པའི་ངོ་ཚ་
ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དགའ་བ་ནི་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡིན་ལ་གུས་པ་ནི་ངོ་ཚ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་དག་གི་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བཀུར་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་དག་དང་གང་
ཟག་དག་ལ་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་གང་ཟག་ལ་དམིགས་པའི་དད་པ་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དེ་དག་དེ་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་ལ་དམིགས་པའི་དད་པ་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་གང་དག་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་སེམས་པ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཁོ་ན་གཟུགས་མེད་པའི་
ཁམས་ན་མེད་ལ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དག་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་གཅིག་ལ་དེ་གཉིས་ཇི་ལྟར་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དེ་ཉིད་དེ་དག་དང་ལྡན་པས་རྩིང་བ་ཡང་ཡིན་ལ་ཞིབ་པ་ཡང་ཡིན་པར་མི་རུང་སྟེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐྱུར་ཏེ་
བོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཧ་ཅང་མི་འཁྱག་པ་ནི་ཏེ་བོར་སྲ་བར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཧ་ཅང་མི་འཇུ་བ་ནི་ཏེ་བོར་རྐྱང་རྐྱང་པོར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཧ་ཅང་ཞིབ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ལ་ཧ་ཅང་རྩིང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་མར་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་རྒྱུ་
མཚན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཆུ་དང་ཉི་མ་དག་མར་སར་འཁྱག་པ་དང་འཇུ་བ་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་འཁྱག་པ་ཉིད་དང་འཇུ་བ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ཀྱང་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་དང་ཞིབ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 126b
པ་ཉིད་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་རྟོག་པ་ཡིན་ལ་སེམས་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དཔྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དགོས་སོ། །ཁྱོད་ཁས་ལེན་པས་འདི་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན་དེའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་གཞན་
རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ནི་ལྟོས་པ་ཅན་ཡང་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །ས་དང་རྣམ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སའི་བྱེ་བྲག་དང་རྣམ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཏེ་རེ་ཞིག་སའི་བྱེ་བྲག་གིས་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ལྟོས་ན་འདོད་པའི་ཁམས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཆེན་པོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩིང་བ་ཡིན་ལ། འདོད་པའི་ཁམས་ལ་ལྟོས་ན་བསམ་གཏན་དང་པོ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཆུང་ངུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞིབ་པ་ཡིན་ཏེ་རབ་ཏུ་ཞིབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དེ་ཉིད་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ན་རྩིང་བ་ཡིན་ཏེ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ཕྲ་བ་ཡིན་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་དང་
འདྲའོ། །རྣམ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཀྱང་ས་དེ་ཉིད་ན་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དག་ལྟོས་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདོད་པའི་ཁམས་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སམ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པའི་གཞི་གསུམ་པོ་དེ་དག་སྟེ། ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་
ལས་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོ་རྩིང་བ་ཡིན་ཞིང་ཆུང་ངུ་ནི་ཞིབ་པ་ཡིན་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཡོན་ཏན་དག་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དག་པ་དང་རྣམ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ལྟོས་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དུ་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དག་ཡོད་པར་འགྱུར་
བ་ཞིག་ན་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་དང་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་མི་འདོད་དེ། རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་ལ་དཔྱོད་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་རང་
བཞིན་ཐ་དད་པར་འདོད་དོ། །རྩིང་བ་ཉིད་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་དག་ནི་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཁོ་ནས་ནི་དེ་དག་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 127a
ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་མར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་འདི་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་སོ། །ངག་མངོན་
པར་འདུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ནས་ཚིག་ཏུ་སྨྲའི་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་གིས་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྨྲ་བར་བྱའོ་སྙམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྩིང་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་
ངག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ་ལས་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་དུ་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞིབ་པ་གང་དག་ནི་དཔྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་འདི་ལ་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་སྤྱིའི་ངོ་བོ་དང་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་
སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོགས་དག་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་གཅིག་ལ་དེ་གཉིས་ཇི་ལྟར་ལྡན་ཞེས་སྨྲས་པས་དེའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས། གལ་ཏེ་སེམས་གཅིག་ལ་རྩིང་བ་ཡང་ཆོས་གཞན་ཡིན་ཞིབ་པ་ཡང་ཆོས་གཞན་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨྲས་ཏེ་སེམས་
གཅིག་ལ་རྟོག་པ་རགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་གཞན་ཡིན་ཞིང་དཔྱོད་པ་ཞིབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཀྱང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སེམས་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དག་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ན་སེམས་ལ་རྩིང་བ་ཡོད་པས་ན་སེམས་
རྩིང་བའོ། །སེམས་རྩིང་བའི་ངོ་བོ་ནི་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་དོ། །སེམས་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་བཞིན་དུ་རིགས་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཚོར་བ་ནི་རྩིང་བ་ཡིན་ལ་
འདུ་ཤེས་ནི་ཞིབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་ནི་རིགས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པས་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཡོད་ཀྱང་སེམས་གཅིག་ལ་འབྱུང་བ་འགལ་བ་མེད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་པ་དམིགས་ཀྱིས་མ་ཕྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཁ་ཅིག་གིས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་གཟུང་བ་ལ་ནི་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་ཉིད་དེ་རྩིང་བ་དང་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 127b
ཞིབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་མི་སྲིད་དོ། །ཤུགས་ཀྱིས་ན་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚོར་བའམ་ཆོས་གཞན་ཡང་རུང་སྟེ། རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ནི་ཆུང་ངུ་ཉིད་དང་ཆེན་པོ་ཉིད་བསྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གསལ་བར་མི་
འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ཞེ་ན། རིགས་ཐ་དད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་ཚོར་བ་ནི་རྩིང་བ་ཡང་ཡིན་ལ་ཞིབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཚོར་བ་ནི་འདུ་ཤེས་ལ་ལྟོས་ན་ནི་རྩིང་བ་ཡིན་ལ་གཟུགས་ལ་ལྟོས་ན་
ནི་ཞིབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ལ་ལྟོས་ན་ནི་རྩིང་བ་ཡིན་ལ་ཚོར་བ་ལ་ལྟོས་ན་ནི་ཞིབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་ཉིད་དང་འདྲ་བ་སྟེ། ཁྱེད་ཀྱི་ལྟར་ན་ཡང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ནི་རྩིང་བ་ཡིན་ལ་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པ་དག་ནི་
ཞིབ་པ་ཡིན་ནོ། །བསམ་གཏན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དཔྱོད་པ་ནི་ཆེས་ཞིབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རིགས་རེ་རེ་ལ་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་ན་ནི་གསལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་གསལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདིར་སློབ་དཔོན་འདུས་
བཟང་ན་རེ་མཐུའི་དུས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་སེམས་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དག་འབྱུང་བ་འགལ་བ་མེད་དེ། གང་གི་ཚེ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོགས་ལ་རྟོག་པ་བྱ་བ་ལ་ཤས་ཆེ་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ནི་སེམས་རྩིང་བ་ཡིན་ལ། གང་གི་ཚེ་དཔྱོད་པ་ཤས་ཆེ་བ་དེའི་ཚེ་ནི་ཞིབ་པ་ཡིན་
ནོ། །འདོད་ཆགས་དང་གཏི་མུག་སྤྱོད་པར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་བཞིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་དང་གཏི་མུག་ཅིག་ཅར་འབྱུང་མོད་ཀྱི་དེ་གཉིས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་བྱ་བ་ལ་ཤས་ཆེ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པའམ་གཏི་མུག་སྤྱོད་པའོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ལྟར་འདིར་ཡང་དེ་དང་འདྲ་
བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །འདི་ལ་བདག་ནི་ཚོགས་པ་ཁ་ཅིག་ལ་ཆོས་འགའ་ཞིག་བྱ་བ་ལ་ཤས་ཆེ་བ་ནི་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་འདི་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བས་འདི་ནི་གྱི་ནའོ་ཞེས་སྨྲའོ། །རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་གི་མཚན་ཉིད་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་པ་མ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 128a
ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བཤད་པ་ནི་བདེན་ན་རིགས་རེ་རེ་ལ་ཡང་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་འདིས་ནི་བདག་རངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་སེམས་གཅིག་
ལ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ཡིན་ཏེ། གཞུང་ལུགས་འདི་ལ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་འདི་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ལ་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་ན་རེ་རྟོག་པ་གང་ཞེ་
ན། སེམས་པའམ་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་གཏན་ལ་མི་འབེབས་པ་དང་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ན་ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་ཀུན་དུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དཔྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་པའམ་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་གོ་
རིམས་བཞིན་དུ་གཏན་ལ་མི་འབེབས་པ་དང་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ན་ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་ཞིབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་དེ། ཕྱོགས་འདི་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་འདུས་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་
ལ་ཀུན་དུ་ཚོལ་བ་དང་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །འདིར་དཔེ་ནི་ཁ་ཅིག་ན་རེ་འདི་ལྟ་སྟེ་བུམ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ལས་ཐལ་མོས་བསྣུན་ཏེ། འདིའི་ནང་ན་གང་ནི་སྲ་གང་ནི་འཕན་ཡོད་ཅེས་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། མཇུག་ཏུ་འདིའི་ནང་ན་འདི་སྙེད་
ཅིག་ནི་འཕན་ཡོད་དོ་ཞེའམ་སྲའོ་ཞེས་བྱ་བར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ད་ནི་ཇི་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ཡན་ལག་ལྔ་པར་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་པ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལས་དབེན་པ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་
པ་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་བསམ་གཏན་དང་པོ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའི་མདོ་འདི་ལས་ཡན་ལག་ལྔ་པར་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ས་ལས་དེ་ཡན་ལག་ལྔ་པར་བཤད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 128b
པོའི་ས་རེས་འགའ་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་ལ་རེས་འགའ་ནི་དཔྱོད་པ་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཡན་ལག་ལྔ་པར་བཤད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མའི་དབང་དུ་མཛད་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཕ་རོལ་པོ་ལས་གང་ཡང་རུང་བའི་ཁྱད་པར་ཞིག་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་
རོལ་པོ་ལས་ཡང་དག་པའམ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་ཞིག་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ནས་བདག་ནི་དཔའ་བོ་ནོར་དང་ལྡན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ནོ། །བློ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཁེངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ང་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །སེམས་ནི་
ཡོངས་སུ་གཏུགས་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་དོན་ཏམ། རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་བ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱགས་པ་ནི་རང་གི་ཆོས་རྣམས་ཁོ་ན་ལ་ཆགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །སེམས་ཡོངས་སུ་གཏུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་གང་གིས་ན་རང་གི་ཆོས་གཟུགས་དང་དཔའ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཆགས་པས་སེམས་ཡོངས་སུ་གཏུགས་ཤིང་ཀུན་དུ་འགགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་འདོད་ཆགས་རྒྱུ་མཐུན་པའི་རྒྱགས་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་ན་རེ་ནི་རང་གི་ཆོས་རྣམས་ཁོ་ན་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་རྒྱགས་པ་
དགེ་བའི་ཆོས་བྱ་བ་དག་ལས་ཡོངས་སུ་གཏུགས་ཤིང་ཕྱིར་ལོག་པ་དེ་ནི་རྒྱགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རྒྱགས་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པ་ཀུན་དུ་དགའ་བའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་དགའ་བ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་
ནི་འདི་མི་འདོད་དེ། འདི་ལྟར་ཡིད་བདེ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་བར་ན་ཡོད་ལ་རྒྱགས་པ་ནི། རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་པ་ཁམས་གསུམ་ན། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་སེམས་དང་བཅས་ཏེ་རྣམ་པ་རེ་རེ་ནས་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
སེམས་ནི་རེ་ཞིག །རྣམ་ཤེས་སོ་སོར་རྣམ་རིག་པ། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་རེ་རེ་ནས་བཤད་ཟིན་ལ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ཀྱང་རང་གི་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 129a
མཚན་ཉིད་དང་ཕན་ཚུན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་རང་སེམས་ཀྱི་གྲངས་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་། འདོད་པ་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་ལ་སོགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དོན་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་དོན་གཅིག་པ་ཡོད་པས་ན་དོན་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཁྱད་པར་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འབྱེད་པས་ན་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་འབྱེད་པས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་ན་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་
པས་ནི་ཡིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཅེས་པའི་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་འདི་ནི་ཤེས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཁམས་དག་གིས་བསགས་པས་ན་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་པའི་གཞུང་ལུགས་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་གཞུང་ལུགས་
ཀྱིས་ནི་བག་ཆགས་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ན་སེམས་ཡིན་ནོ། །རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཡིད་དོ། །བརྟེན་པར་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་ཡིད་ཡིན་ཏེ། དྲུག་པོ་འདས་མ་ཐག་པ་ཡི། །རྣམ་ཤེས་གང་ཡིན་དེ་ཡིད་དོ། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་
ཕྱིར་རོ། །བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་དང་། །རྟེན་དང་དམིགས་དང་རྣམ་བཅས་དང་། །མཚུངས་པར་ལྡན་པའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྨོས་པ་ན་དོན་
གཅིག་དང་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ཏེ་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདིར་བརྗོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉིད་རྟེན་བཅས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་དག་དང་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ལ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་
ཕྱིར་རྟེན་དང་བཅས་པ་དག་ཡིན་ཏེ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡུལ་ལ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་དག་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ནི་དམིགས་པ་མེད་པར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་རེ་རེ་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་གཅོད་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 129b
པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་དག་སྟེ། གང་གིས་ན་དེ་དག་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་དེ་ལ་རྣམ་པ་རེ་རེ་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པས་ནི་སྔོན་པོའམ་སེར་པོའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་ཏེ། དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་
གོ། །དེ་ལྟར་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ནི་ཚོར་བས་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་། །འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་ཡོངས་སུ་གཅོད་དོ། །སེམས་པས་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ནི་སྤྱིའི་ངོ་བོར་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་དུ་
འཛིན་ལ། བྱེ་བྲག་གི་ངོ་བོ་ནི་ཚོར་བས་ནི་མྱོང་བར་བྱ་བའི་ཚུལ་དུ་འཛིན་ཏོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་ཡོངས་སུ་གཅད་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་དུ་འཛིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །མཉམ་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕན་ཚུན་མཉམ་པར་མི་འབྲལ་བས་ན་
མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །རྟེན་དང་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་དུས་དང་རྫས་མཚུངས་པ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་གང་གིས་སེམས་སྐྱེ་བའི་རྟེན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་གང་གིས་སེམས་སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཚོར་བ་ལ་
སོགས་པ་སྐྱེའོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་སེམས་སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་སྟེ། གལ་ཏེ་སེམས་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ན་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་ཁོ་ནར་སྐྱེའོ། །སེམས་དུས་གང་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་ཁོ་ནར་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེའོ། །
ཇི་ལྟར་སེམས་རྫས་གཅིག་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་ཡང་རྫས་གཅིག་ཁོ་ནར་སྐྱེའི་གཉིས་སམ་གསུམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྫས་དང་སེམས་པའི་རྫས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་མ་དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་དཀའ་བས། ཇི་ལྟར་སེམས་
གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་རྫས་རེ་རེ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བཤད་དོ། །སློབ་དཔོན་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་བཤད་པར་འདོད་ནས་གླེང་སློང་བར་བྱེད་དེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་དག་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་མཚུངས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 130a
པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་སྐབས་ལ་བབ་པས་བརྗོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དག་གོ། །རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་
འདུག་པ་ནི་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་དག་གོ། །ཡང་ན་རྒྱས་པར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ནི་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་དག་གོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་སེམས་ནི། རྣམ་ཤེས་སོ་སོར་རྣམ་རིག་པ། །
ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་དེ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྒྱས་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ཀྱང་། ཚོར་བ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བཟུང་སྟེ། སེམས་བྱུང་རྣམ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པ་
ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྨོས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པའི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་ལ་སོགས་པ་རྫས་སུ་འདོད་དེ། བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་གང་དག་དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པ་ཡང་ཞེས་བཤད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་སྨོས་པ་ནི་སེམས་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་ནི་སེམས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་དག་གི་སེམས་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཉིད་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་དག་གཟུགས་ཅན་
མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །གཟུགས་ནི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་གཟུགས་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་མི་འཐོབ་བོ། །ཡང་ན་འདི་དག་ནི་མིང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་མིང་ཉིད་དེ་སེམས་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ཀྱང་
སེམས་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་པས་དེ་དག་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཡིན་པས་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འདུ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 130b
བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་འདི་དག་ནི་སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་པས་སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ཕྲད་དམ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་
ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཐོབ་པ་རྙེད་དང་ལྡན་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་མིང་ཡིན་ནོ། །རྙེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་མིང་ཡིན་ནོ། །རྙེད་པ་དང་སོ་སོར་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཅིག་གོ། །ལྡན་པ་དང་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཐ་དད་པ་མ་
ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་རྙེད་པ་ཞེས་བཤད་ན་ནི་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་མ་བསྡུས་པར་འགྱུར་ལ། ཀུན་དུ་ལྡན་པ་ཞེས་བཤད་ན་ནི་སོ་སོར་རྙེད་པ་མ་བསྡུས་པར་འགྱུར་གྱི། ཐོབ་པ་ཞེས་བཤད་ན་ནི་གཉི་ག་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མ་ཐོབ་པ་དང་རྣམ་པར་
ཉམས་པ་ལས་རྙེད་པ་དང་ཐོབ་ནས་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །མ་ཐོབ་པ་དང་རྣམ་པར་ཉམས་པ་ནི་མ་ཐོབ་པ་དང་རྣམ་པར་ཉམས་པ་སྟེ་རྙེད་པ་ནི་མ་ཐོབ་པ་དང་རྣམ་པར་ཉམས་པ་ལས་རྙེད་པའོ། །མ་ཐོབ་པ་ལས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་
པར་ཉམས་པ་ལས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བོར་བ་ཁམས་སུ་ཕྱིར་འོང་བའམ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པས་སོ་སོར་རྙེད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐོབ་ནས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་
རྙེད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་རྣམ་པ་དེ་གཉི་ག་ཡང་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་སོ་སོར་རྙེད་པ་དང་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་འདོད་ན་ནི་ཐོབ་པ་དང་སོ་སོར་རྙེད་པ་དང་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཅིག་སྟེ། འདི་ལྟར་
སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་སོ་སོར་རྙེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་ལ་དེ་ཡང་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་ཤེས་བྱེད་པའི་དབང་ལྡན་པ། །བཅུ་གསུམ་དག་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་གནས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 131a
པའི་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་འདི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན། ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། སོ་སོར་རྙེད་པ་དང་ཀུན་དུ་ལྡན་པའོ་ཞེས་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པར་འདོད་ཀྱང་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཚིག་གིས་ནི་མཚན་
ཉིད་དུ་བསྟན་པར་མི་རུང་ངོ་ཞེ་ན། རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཚིག་ཡིན་ཡང་རེས་འགའ་མཚན་ཉིད་དུ་རུང་བར་འགྱུར་ཏེ་མེ་ནི་དུ་བ་ཅན་ནོ། །མེ་ནི་རྟགས་ཀྱིས་གོ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་མ་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སྔོན་གྱི་མཐའ་མི་ཤེས་པ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་མི་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་
བ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །བཟློག་པ་ནི་མ་ཐོབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟློག་པ་ཁོ་ནས་མ་ཐོབ་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདིའི་དོན་དུ་མདོ་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པ་ཡིན་ཏེ། བཟློག་པ་ཁོ་ནས་མ་ཐོབ་པ་ནི་སོ་སོར་མ་རྙེད་པ་དང་ཀུན་དུ་མི་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུམ་
ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་མ་རྙེད་པ་དང་ཀུན་དུ་མི་ལྡན་པ་དག་ནི་མ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་མིང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་སྐད་དུ་མ་ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྔོན་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་སོ་སོར་མ་རྙེད་པ་དང་ཐོབ་སྟེ་རྣམ་པར་ཉམས་པ་རྣམས་དང་ཀུན་དུ་མི་ལྡན་པ་ཞེས་
བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་སོ་སོར་མ་རྙེད་པ་དང་རྣམ་པར་ཉམས་པ་དང་པོ་མ་ཐོབ་པ་ནི་སོ་སོར་མ་རྙེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཀུན་དུ་མི་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཐོབ་དང་མ་ཐོབ་རང་རྒྱུད་དུ། །གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པ་དང་
མ་ཐོབ་པ་དག་ནི་རང་གི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་འདུས་བྱས་དག་ཁོ་ནའི་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་
ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དག་དང་ནི་འགའ་ཡང་ལྡན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རྒྱུད་དུ་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་དུ་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དུ་མི་བགྲང་བ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 131b
དག་དང་ནི་འགའ་ཡང་ལྡན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང་རྒྱན་ལ་སོགས་པ་དང་ཤིང་དང་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་
པ་ཡང་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཕན་པ་དང་གནོད་པས་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ལ་གནོད་པ་ལ་སྐྲ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བ་སྐྱ་བོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་ལ།
སྨན་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་ཟོས་པའི་ཕན་པ་ལས་སྐྱ་བོ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་སྣང་ངོ་། །གྲུབ་པའི་མཐའ་ནི་ཐོབ་པ་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འགོག་གཉིས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་དག་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་
ཡིན་པ་སོ་སོར་བརྟགས་པ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དག་གི་ཡང་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དང་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་མ་ཚང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལྡན་ནོ། །འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་གནས་པ་མ་
གཏོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ། །དེ་ལ་གནས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་གནས་པའོ། །འདི་དག་ལ་འཆིང་བ་མཐའ་དག་ཡོད་པས་ན། འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མ་
སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ལ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་གནས་པ་ཡང་ཡིན་པས་འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་གནས་པའོ། །དེ་དག་མ་གཏོགས་པ་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་དེ་དེ་དག་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་དང་
ལྡན་ནོ། །འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་གནས་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མི་ལྡན་ཏེ། གྲུབ་པའི་མཐའ་ནི། འགག་པར་འགྱུར་བའི་ལམ་གྱིས་ནི། །དེ་ཡི་སྒྲིབ་པ་རབ་ཏུ་སྤོངས། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་དེ་ནི་བཟོད་པས་གཞོམ་པར་བྱ་བའི་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 132a
ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འཆད་ཀྱི་ཆད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འགོག་པ་ཡང་འཐོབ་ཀྱི། ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཅིག་སྤངས་པ་ལ་སོགས་པའི་འཕགས་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་འགོག་པ་དང་ལྡན་ནོ། །དེ་ཕན་ཆད་
སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་འགོག་པ་དང་ཡང་ལྡན་པ་ཁོ་ནའོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཁ་ཅིག་ཀྱང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་སྤངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ནམ་མཁའ་དང་ནི་འགའ་ཡང་ལྡན་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །འགོག་པ་དག་དང་ནི་འབྲེལ་པ་ཡོད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ནམ་མཁའི་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །གང་ལ་ཐོབ་པ་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་མ་ཐོབ་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །འདི་ག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་
བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །མདོ་ལས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལུང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མི་སློབ་པའི་ཆོས་བཅུ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི། མི་སློབ་པའི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ཡང་དག་པའི་
རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་དག་སྐྱེད་ཅིང་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་སོ་སོར་རྙེད་ཅིང་དང་པོར་ཐོབ་ཅིང་ཀུན་དུ་ལྡན་པས་ན་ཕྱིས་ཐོབ་པས་ནའོ། །ཡན་ལག་ལྔ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ནི་ཡན་ལག་ལྔ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡན་ལག་ལྔ་ནི་འཇིག་
ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། འདོད་པའི་འདུན་པ་དང་། གནོད་སེམས་སོ། །བདག་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་འཐོབ་པ་ན་དེ་དག་སྤངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་རུང་གི །གོང་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་
གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་རྒོད་པ་དང་ང་རྒྱལ་དང་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་ཡན་ལག་ལྔ་པོ་འདི་དག་སྤངས་པར་ནི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་བལྟ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པས་འདྲ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཐ་མལ་པར་འདུག་པ་ན་ཡང་འཕགས་པ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 132b
ཞེས་བྱའོ། །འདིར་སྒྲུབ་པ་ནི་ཀུན་དུ་ལྡན་པ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། མདོ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྫས་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕྱིར་སྨྲས་པ། འོ་ན་ནི་དེས་ན་སེམས་ཅན་དུ་མི་སྟོན་པ་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་
གཞན་བཙུན་མོ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། མདོ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་བར་མདོས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། དགེ་སློང་དག་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་
དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། གླང་པོ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། རྟ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། བཙུན་མོ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་དང་། བདུན་པ་ནི་བློན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་
པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། མདོ་ལས་ནི་རིན་པོ་ཆེ་འདི་བདུན་དང་ལྡན་པར་གསུངས་ལ། རྫས་སུ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་འདི་དམ་བཅས་པའི་སྐྱོན་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ།
མི་སློབ་པའི་ཆོས་བཅུའི་ལྡན་པ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྡན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་དམ་བཅས་པ་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དབང་ཉིད་དགའ་མགུར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་
འདོད་དགུར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེར་ནི་དབང་བ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་བསྟན་པའི་མདོའོ། །གཞན་དུ་ནི་རྫས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སློབ་པའི་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་པ་བསྟན་པའི་མདོའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་རུང་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ་གསུང་
རབ་ལས་དངོས་པོ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང་བཏགས་པའི་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཞེད་ན་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་མི་རུང་བ་འདི་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་ཏེ། འདི་ན་དངོས་པོ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 133a
གཟུང་བར་བྱ་བའམ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོ་ལྔས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཅིག་མངོན་
སུམ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་དག་ཡོད་དམ་མེད་ན་དེ་དག་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་
བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོབ་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྫས་ཀྱི་ཆོས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །
ད་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕྱོགས་གླེང་ཞིང་གླེངས་ནས་སུན་དབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་ཐོབ་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ལྟར་འདུས་མ་བྱས་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་
བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གང་དག་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་དང་གང་དག་ས་འཕོས་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བཏང་བ་འདི་ལྟ་སྟེ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ས་གོང་མ་པའི་ཉོན་
མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཁམས་སུ་ཕྱིར་འོང་བའམ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དེ་དག་གི་ཐོབ་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་སྐྱེས་ལ་འགག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཞེས་
བྱ་བར་སྐབས་དང་སྦྱར་ཏེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཐོབ་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བའམ་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཅི་ཞིག་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ནི་ཅི་ཞིག་བྱེད་པའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་མཚན་གཞིའི་ཆོས་སྐྱེད་པར་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 133b
བྱེད་ལ། སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བས་ནི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་མཚན་གཞི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པར་བརྗོད་ན། དེ་ལ་སྐྱེ་བ་ཅི་ཞིག་བྱེད། འོན་ཏེ་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པར་བརྗོད་ན། དེའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ཅི་
ཞིག་བྱེད་ཅེས་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་གལ་ཏེ་ཁྱེད་སྐྱེ་བས་ནི་ཆོས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ། ཐོབ་པས་ནི་སྐྱེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན་དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གང་དག་གིས་ཉོན་
མོངས་པའི་རྣམ་པ་གཅིག་ཀྱང་མ་སྤངས་པ་དེ་དག་ནི་འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་གི་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ་ཐོབ་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་
གསུམ་པ། འཆིང་བ་མ་ཚང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་པོ་དང་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པ་རྣམས་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་དེའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་ན་ནི་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གོམས་པའམ་རྒྱུ་གཞན་དེ་ལས་དེ་དག་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་གི་ནི་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ་འགའ་ཞིག་གི་ནི་འབྲིང་ཡིན། འགའ་ཞིག་གི་ནི་ཆུང་ངུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་དེ་
ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཐོབ་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་དེ་སྐད་དུ་ཟེར་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨྲས་ཏེ། རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པ་མེད་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་ཡོད་པས་ན་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །
ཡིད་ཉིད་ཡིན་ཏེ་འདི་དག་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡིད་ཡོད་པས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པའོ། །འཕགས་པ་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་སོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་སྨོས་པ་ནི་འཕགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 134a
སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་གནས་སྐབས་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཡང་སྲིད་དོ། །འཕགས་པ་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དེ་རྣམས་ལ་ཞེས་
བྱ་བ་དྲུག་པ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་འམ་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་སྟེ། གང་གིས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱས་པ་དེ་ནི་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དང་མ་སྤངས་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལས་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དག་ནི་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པ་དག་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཡིན་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དང་མ་སྤངས་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་སྟེ། དེ་ལས་འདི་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་བར་འོས་སོ། །
སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཁ་ཅིག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་ན་འཕགས་པ་དག་ཁོ་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའོ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་ཞེ་ན། གཏན་དུ་ཡང་དག་པར་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དག་ནི་ཉོན་
མོངས་པ་སྤངས་པའོ། །འདི་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཐོབ་པ་ཡོད་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཐོབ་པ་ལས་དེ་དང་བྲལ་བ་དང་མ་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་དེ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཡང་འགྲུབ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པའི་
ཐོབ་པ་དང་བྲལ་བ་དང་མ་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་སོ། །ཆད་པ་དང་མ་ཆད་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། གང་དག་དེའི་ཐོབ་པ་དང་བྲལ་བ་དེ་དག་ནི་འཕགས་པ་ཡིན་ལ་གང་དག་མ་བྲལ་བ་དེ་དག་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཁ་ཅིག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པའི་ཐོབ་པ་དང་
བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བྲལ་བ་ནི་ཡིན་མོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཐོབ་པ་དང་བྲལ་བ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་བྱས་པའི་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 134b
ཁྱད་པར་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་ཆོད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་རྟེན་གྱི་བྱེ་བྲག་ལས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ལས་འདི་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའོ། །
འདི་དག་ནི་མ་སྤངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་གི་སྤང་བར་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་སྤང་བར་བྱ་བ་དག་གོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲུ་མེས་ཚིག་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་ཇི་ལྟར་འབྲུ་མེས་ཚིག་པ་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟེན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའོ་ཞེས་བྱའོ། །ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ཉམས་པར་བྱས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །
གང་གིས་ཤེ་ན། འཇིག་རྟེན་པས་ཏེ་ས་བོན་ལ་གནོད་པ་ཙམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ནུས་སོ། །བཟློག་པ་ནི་མ་སྤངས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་ལ་ས་བོན་མ་བསྲེགས་པའམ། ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ཉམས་པར་མ་བྱས་ནའོ། །གང་སྤངས་པ་དེ་
དག་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་པའི་བར་གྱི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའམ། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་པའི་བར་གྱི་བསྒོམས་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་མ་སྤངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ནི་ལྡན་
ལ་དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་པའི་བར་གྱི་སྤངས་པ་དེ་དང་ནི་མི་ལྡན་ནོ་ཞེས་གདགས་ཏེ་འདི་ནི་བཏགས་པའི་ཆོས་ཡིན་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་ནི་ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་རྣམ་
པ་གཉིས་ཡིན་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའམ་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་དག་གི་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ཉམས་པར་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་དེ་དག་གི་ས་བོན་ནི་དེ་དག་གི་ས་བོན་ནོ། །དེ་དག་གི་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་དེ་དག་གི་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 135a
ས་བོན་གྱི་དངོས་པོའོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། རྟེན་ལའོ། །དེ་དག་གིས་བོན་ཉམས་པར་མ་བྱས་པ་ནི་དེ་དག་གི་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ཉམས་པར་མ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ཉམས་པར་མ་བྱས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་ནོ། །གང་དག་དང་ཞེ་ན། མ་
འབད་པར་སྐྱེ་བའི་དགེ་བ་དག་དང་ངོ་། །ཉམས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡན་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཀུན་དུ་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་ལ་དེ་དག་གིས་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་བཅོམ་པ་དེ་ཡང་ལོག་པར་ལྟ་བས་ཡིན་པར་
རིག་པར་བྱའི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་གཏན་དུ་བཅོམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྒྱུད་ལ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གཏན་དུ་ཡང་དག་པར་བཅོམ་པ་ལྟར་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །
གང་དག་འབད་དེ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་སྐྱེས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་དང་སྟེ། དེ་དག་སྐྱེ་བ་ནི་དེ་དག་སྐྱེ་བའོ། །དེ་དག་སྐྱེ་བ་ལ་དབང་ཉིད་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། དེ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། རྒྱུད་ལ་སྟེ་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་
དག་དང་ཞེ་ན། འབད་དེ་སྐྱེ་བའི་དགེ་བ་རྣམས་དང་ངོ་། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་ཁོ་ན་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ལྡན་པའི་གནས་སྐབས་ན་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་རྩ་ནས་མ་བཏོན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཉམས་པར་མ་བྱས་
པ་དང་མ་འབད་པར་སྐྱེ་བའི་དགེ་བ་རྣམས་ལོག་པར་ལྟ་བས་ཉམས་པར་མ་བྱས་པ་དང་། དབང་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་རྒྱུས་པར་གྱུར་པ་སྟེ། འབད་དེ་སྐྱེ་བའི་དགེ་བའི་ས་བོན་ཞེས་བྱ་བར་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཐོབ་ཀྱི་གང་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་
ལྟ་བུ་རྫས་གཞན་ནི་མེད་དོ། །ས་བོན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་དུ་རེ་ནས་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པའི་མིང་དང་གཟུགས་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །མངོན་སུམ་ནི་བར་དུ་མ་ཆོད་པའོ། །
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 135b
བརྒྱུད་པ་ནི་ཐག་རིང་བའོ། །འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གྲངས་ཅན་པའི་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་དོགས་ནས་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུད་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཉིད་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་
ལྟར་གྲངས་ཅན་པ་དག་གི་ལྟར་རྫས་གནས་པ་ལ་ཆོས་གཞན་ལོག་ན་ཆོས་གཞན་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུད་གནས་པ་ཞིག་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འདུ་བྱེད་དུས་གསུམ་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་སྟེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་
བུ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་མ་ཆད་པར་འབྱུང་བ་སྟེ། འདུ་བྱེད་དུས་གསུམ་པ་དག་ལ་རྒྱུད་ཅེས་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །གང་ལས་གསུངས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མདོ་གང་ལས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཆགས་པ་དང་ལྡན་
པ་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་པོ་དག་སྟེ་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པའི་སྐལ་བ་དང་མི་ལྡན་ཞིང་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་ཐོབ་པ་ས་བོན་ཡིན་ན་ས་བོན་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཁྱེད་ཀྱི་ལྟ་བུར་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་ཡང་
དེ་སྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་བས་འདི་ནི་མཚུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེར་ནི་ལྡན་པ་ཆགས་པ་དང་དུ་ལེན་པའམ་མི་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་གཉི་གར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དང་དུ་ལེན་པ་ནི་གནང་བའོ། །མི་སེལ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཞི་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་འགོག་པ་བཏགས་པའི་ཆོས་དེ་འགོག་པ་
མི་ལྡན་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བཏགས་པའི་ཆོས་ཡིན་གྱི་རྫས་ཀྱི་ཆོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་རུང་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་རུང་གལ་ཏེ་རྟེན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ཡང་རུང་། གལ་ཏེ་དང་དུ་ལེན་པའམ་མི་སེལ་བ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། རྣམ་པ་
ཐམས་ཅད་དུ་སྟེ་རྣམ་པ་ཀུན་དུ་བཏགས་པའི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །བཏགས་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་དང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆོས་ནི་བཏགས་པའི་ཆོས་སོ། །རྫས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་ན་དེ་རྫས་ཀྱང་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་པས་དེ་ནི་རྫས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 136a
ཀྱི་ཆོས་ཏོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་ན་རེ་ཐོབ་པ་ནི་འདི་ལ་ནི་འདི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པའི་རྟགས་དང་ཐོབ་པའི་ཆོས་ཆུད་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ།
འདི་ལ་ནི་འདི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པའི་རྟགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། རྟེན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་དེར་ཤེས་སོ་ཞེས་སྨྲའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཐོབ་པའི་ཆོས་ཆུད་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཐོབ་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན། ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཞིག་ན། ཡོངས་སུ་
གཏོང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་རུང་ངོ་། །སློབ་དཔོན་གྱི་ས་བོན་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་ཉིད་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་དེ། ནུས་པའི་ཁྱད་པར་འདི་སེམས་ལས་དོན་གཞན་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་དོན་
གཞན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་དོན་གཞན་པ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་ཐོབ་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། མིང་ཙམ་ལ་རྩོད་པར་ཟད་དོ། །ཇི་ལྟར་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་མི་དགེ་བ་ཡང་དགེ་བའི་ས་བོན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ལ་དགེ་བ་ཡང་མི་
དགེ་བའི་ས་བོན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། སུ་ཞིག་ཚ་བ་དང་མེ་དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཚ་བ་ཁོ་ན་སྲེག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་མེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་འགྱུར། དགེ་བའི་ས་བོན་ཡང་མི་དགེ་བའམ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ལ་ཡོད་ལ། དེ་བཞིན་དུ་མི་
དགེ་བའི་ས་བོན་ཡང་དགེ་བའམ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ལ་ཡོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ས་བོན་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་ཡོད་ལ། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ས་བོན་ཡང་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་ཡོད། ཟག་པ་མེད་པའི་ས་བོན་ཡང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ཡོད་པས་
འཆོལ་བའི་ཉེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ལ་བདག་སྨྲ་བར་བྱ་སྟེ། དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་འཆོལ་བའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ས་བོན་དེ་ནི་སེམས་ལས་དོན་གཞན་པ་མ་ཡིན་ལ། དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 136b
ཇི་སྟེ་དོན་གཞན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱས་ན་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ། དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེས་པས་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་རང་གི་རིགས་དང་མཐུན་པའམ་གཞན་གྱི་རིགས་དང་མཐུན་པ་ལ་ས་བོན་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དེ་ལས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལས་ནི་སེམས་
ཁྱད་པར་ཅན་དེ་སྐྱེ་སྟེ། སེམས་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ནི་དགེ་བའི་ས་བོན་གྱིས་དགོས་པ་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་དེ་སྐྱེའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་དགེ་བས་ཀྱང་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་རང་གི་རིགས་དང་མཐུན་པའམ། གཞན་གྱི་རིགས་དང་མཐུན་པ་ལས་ས་བོན་འཇོག་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་ནི་
སེམས་ཁྱད་པར་ཅན་མི་དགེ་བའི་ས་བོན་གྱིས་དགོས་པ་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་དེ་སྐྱེའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པས་ཀྱང་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་རང་གི་རིགས་དང་མཐུན་པའམ། གཞན་གྱི་རིགས་དང་མཐུན་པ་ལ་ས་བོན་འཇོག་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་
ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ས་བོན་གྱིས་དགོས་པ་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་དེ་སྐྱེའོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པས་ཀྱང་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ལ་ས་བོན་འཇོག་པར་འགྱུར་ལ། ཟག་པ་མེད་པས་ཀྱང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་འཇོག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཕན་ཚུན་ས་བོན་འཇོག་པར་བྱེད་པ་
དང་ཕན་ཚུན་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། སེམས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ན་ཕན་ཚུན་བསྒོ་བར་བྱ་བ་དང་སྒོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཇུག་གོ། །དགེ་བས་མི་དགེ་བའི་སེམས་ལ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་བཞག་ཅེས་ཏེ་མི་དགེ་བ་དེ་དགེ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའམ། དགེ་བ་དེ་མི་དགེ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་དེ་
ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ནུས་པ་དང་ས་བོན་དང་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དོན་གཅིག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པས་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་བཞག་ལ། ཟག་པ་མེད་པས་ཀྱང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་བཞག་ཅེས་ཏེ། ཟག་
པ་དང་བཅས་པ་དེ་ཡང་ཟག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ལ། ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་ཟག་པ་དང་བཅས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཁྱེད་ཀྱི་ལ་ཡང་བསམ་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་ཟག་པ་དང་བཅས་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 137a
པའི་སེམས་ཀྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་ཟག་པ་མེད་པའམ། ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ། ཅི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་སམ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚོགས་སྔ་མ་ཚོགས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་ལ་མཚུངས་པ་དེ་མ་
ཐག་པའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ནུས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ནུས་པ་དང་མི་ལྡན་ན་ནི་འདིའི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ནུས་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེ་
ན། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་ཡོད་པ་དེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་ཟག་པ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་དེ་ཡང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་གཞན་གྱིས་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་བྱེད་པ་ན།
ཅི་ནུས་པ་གང་ཁོ་ནས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཁོ་ནས་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནམ། གལ་ཏེ་དེ་ཁོ་ནས་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་འཆོལ་བར་མི་འགྱུར། འོན་ཏེ་གཞན་ཞིག་གི་ཟག་པ་མེད་པའི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་
རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ན་གཅིག་ལ་སེམས་དེ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ནུས་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དང་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་རུང་བར་ཡང་འགྱུར་ན་ནི། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལྟར་ན་ཡང་སེམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ནུས་པ་རྣམས་དེ་ལ་གནས་པ་དང་།
འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་ནུས་པ་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་ཡང་བརྗོད་
པར་བྱའོ། །དེས་ནི་མི་དགེ་བ་དེ་ཡང་དགེ་བའི་ས་བོན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བས་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་བཞག་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་མི་དགེ་བའི་སེམས་ནུས་པ་ཅན་ནི་མི་དགེ་བའི་ས་བོན་
เล่ม ๑๔๒ · หน้า 137b
གྱི་བྱ་བ་མི་བྱེད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དགེ་བའི་ས་བོན་གྱི་བྱ་བ་ཁོ་ན་བྱེད་དོ། །རང་གི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་མི་དགེ་བས་ནི་མི་དགེ་བའི་ས་བོན་གྱིས་བྱ་བ་བྱེད་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་བའི་ས་བོན་མི་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བརྗོད། མི་དགེ་བའི་
སེམས་ལ་དགེ་བའི་ས་བོན་དེ་བཞག་ན་ཇི་ལྟར་མི་དགེ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་ན་ནི་ཁྱེད་ཀྱིས་ས་བོན་གྱི་དོན་མི་ཤེས་ཏེ། དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བས་ནི་ཇི་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་མམ་བརྒྱུད་པས་སེམས་དེ་རང་སྐྱེད་པར་རུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སེམས་
མི་དགེ་བ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བས་ས་བོན་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི་ས་བོན་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད་དེ། བཏགས་པའི་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་དག་ནི་བཏགས་པའི་ཡོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ་དེ་དག་རྫས་སུ་ཡོད་
པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཆོས་འདས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་འདས་པ་ཡང་ཡོད། ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ་འདས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་འདས་པ་ནི་གང་སྐྱེས་ལ་འགག་པ་སྟེ། དེ་ནི་སྔར་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད། ལྷན་
ཅིག་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད། དུས་ཕྱིས་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ཐོབ་པ་མ་འོངས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ་ཕྱིས་སྐྱེ་བའོ། །དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་སྐྱེས་ལ་མ་འགགས་པའོ། །མ་འོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་ཡང་འདས་པ་ནི་གང་སྔར་སྐྱེ་བ་སྐྱེས་ལ་འགགས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་འོངས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་
པ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་གང་སྔར་སྐྱེ་བ་སྐྱེས་ལ་མ་འགགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་ཡང་འདས་པ་ནི་སྔར་སྐྱེ་བ་སྐྱེས་ལ་འགགས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་འོངས་པ་ནི་གང་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་གང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །འདས་
པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་བཟུང་ནས་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་གྱི་འདས་པ་གཅིག་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོབ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལུང་བསྟན་མིན་ཐོབ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་འདས་པ་ལ་ནི་ཐོབ་པ་འདས་པའམ། མ་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด