ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨུ་དཱ་ན་བརྒ་བི་བ་ར་ཎ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 45b
༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨུ་དཱ་ན་བརྒ་བི་བ་ར་ཎ། བོད་སྐད་དུ། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྐལ་ལྡན་མཆོད་འོས་བློ་ཡི་གཟེར་རྣོན་གྱིས། །འཇིགས་པའི་གཏི་མུག་མུན་སེལ་སེམས་ཅན་གྱི། །
བདེ་བའི་རྒྱུ་གཅིག་མགོན་ལ་རབ་བཏུད་དེ། །ཤེས་རབ་གོ་ཆས་ཆེད་བརྗོད་བཤད་པ་རྩོམ། །འཇིག་རྟེན་གཞུང་མང་འདི་ལ་འཇིགས་པ་དག །བསྡུས་ཏེ་བསྟན་ན་བདག་ལ་དགའ་བ་དང་། །ཚེ་དང་བློ་དག་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བའི་ཕྱིར། །དེ་བས་བསྡུས་ནས་བསྟན་ལ་འཇིག་རྟེན་འཇུག །ཐུབ་
མཆོག་གསུང་གི་ཚིག་ལ་འཇུག་པ་ཡི། །དོན་ལ་གང་ཞིག་བློས་ནི་མི་དཔྱོད་པ། །མི་ཡི་ཆ་བྱད་ཕྱུགས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་དེ། །སྲེད་པའི་རྒྱ་མཚོ་སྡུག་བསྔལ་གླིང་མེད་ལྟུང་། །དབྱངས་ཅན་ཚིག་གི་དྲི་མ་སུན་འབྱིན་པ། །ཐུབ་གསུང་དྲི་མེད་ཆུ་རྒྱུན་དང་མཁས་པས། །སྦྱངས་ཀྱང་བདག་
འདིར་དམ་པའི་རྗེས་འབྲང་བ། །ནད་མེས་འབར་བའི་ལུས་ཀྱང་ཁྲུས་ལ་བརྟེན། །ཆེད་བརྗོད་ཚིགས་བཅད་སྣ་ཚོགས་དོན་ལྡན་ཞིང་། །བདག་བློ་དོན་གྱི་དེ་ཉིད་འཛིན་ལ་བླུན། །འོན་ཀྱང་དེ་ཡི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་འདི། །བརྩམས་པ་དེ་ལ་བདག་བློ་གསལ་ཕྱིར་བྱས། །གང་ཞིག་ཆེད་
བརྗོད་ཚིགས་བཅད་ཚུལ་བཞིན་འདོན། །འཛིན་བྱེད་དེ་ནི་སྐྱེ་བར་སྐྱེ་བ་དྲན། །ལྟ་ངན་མཆེ་བས་མི་ཉེན་གཞན་སྨྲས་ལ། །མི་དགའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར། །དམ་པས་འདི་ཐོས་ལེགས་པར་ཡིད་ལ་འཇོག །འདོན་དང་འཆང་དང་དོན་ལའང་ཚུལ་བཞིན་དུ། །རྟག་
འབད་དེ་དག་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ལྟར། །མངོན་འདོད་འབྲས་བུ་འཐོབ་པར་ཅིས་མི་འགྱུར། །དྲང་སྲོང་ཆེ་གསུང་ཕ་རོལ་བགྲོད་དཀའ་ཞིང་། །དོན་ཟབ་ལྡན་པས་ཐུབ་མིན་གཞན་དག་གིས། །ལེགས་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཕྱིར། །དེ་བས་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པ་འདི་བསྟེན་བྱ། །
དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ཆུ་བོར་རྐྱལ་བྱང་ཡང་། །གཟིངས་མེད་རྒྱ་མཚོ་རྒལ་བར་མི་ནུས་ལྟར། །དེ་གཞན་ལུང་དོན་ཅུང་ཟད་ཤེས་གྱུར་ཀྱང་། །བླ་མ་མེད་པར་གང་ཡང་ནུས་པ་མེད། །དེ་བས་བླ་མ་སྟོན་པ་བཞིན་བསྟེན་ཅིང་། །བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་ལ་ཡང་བསྟེན་པར་བྱ། །གང་ཕྱིར་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 46a
མི་དག་དེས་བསྟན་ལམ་འགྲོ་ན། །ཚིག་དོན་ཉམ་ང་དེ་ལའང་འཁྲུལ་པ་མེད། །དེ་བས་ཇི་སྐད་བཤད་བཞིན་སློབ་དཔོན་ལ། །བསྟེན་ནས་དེ་ལས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཉིད་དེ། །དེས་ན་འདི་དག་ཏུ་ཡང་སྨད་མེད་ལ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མེད་པར་
འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་གོ་ཆ་ཞེས་བྱ་བྱང་ཆུབ་གཉེར། །བློ་ལྡན་ཚིག་གསལ་སྨྲ་དང་རྒྱུད་མཉེན་དང་། །དམ་པའི་གཞུང་སྤྱོད་མདོ་སྡེ་འདོན་བྱེད་ཅིང་། །མདོ་སོགས་དོན་གྱི་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་བྱུང་། །བག་ཁལ་ཡུལ་གྱི་ཀ་བ་དྷྱར་སྐྱེས་ཏེ། །གྲགས་ཁྱབ་བཟོད་པས་བརྒྱན་ཅིང་ཡང་དག་
རྟོགས། །གཞན་ཡང་དྲི་མེད་ནོར་བུའི་དམ་ཆོས་ཀྱི། །གསུང་གིས་བརྒྱན་ཅིང་གཞན་ཕན་མཐའ་ཡས་བྱེད། །དམ་ཆོས་གསུང་ལ་མ་བརྟེན་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ་སྟེ། །བློ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་ཡང་དག་ལམ་བསྟེན་སྐྱེས་བུ་རྨོངས་པའི་མུན་པ་འཇིག །བདག་གི་མཁན་པོ་དྲི་མེད་མན་ངག་
མ་ལུས་ཐོས་པས་ཆེད་བརྗོད་པ། །འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་ཕྱིར་རྩོལ་བློའི་ཚུལ་གྱིས་དོན་འགྲེལ་ཚིག་ཉུང་བརྩམས། །ལྷ་ཡི་མེ་ཏོག་པས་ཀྱང་མཛེས་ཤིང་འཕགས་པས་བསྟེན། །བློ་ཡི་རབ་རིབ་སེལ་བའི་སྒྲོན་མ་ཡོན་ཏན་གྱིས། །པདྨའི་ནགས་ཚལ་ཁ་འབྱེད་ཉི་མ་ལྟ་བུ་ཡི། །
ཐུབ་པའི་ཀུན་བཟང་གསུང་ནི་རབ་ཏུ་མཉན་པར་གྱིས། །དེ་ནས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་གི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ། ཤིན་ཏུ་བཀྲ་ཤིས་པའི་སྒྲ་སྐད་ཀྱིས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱལ་བའི་གསུང་གི་ཡན་ལག་གི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའི་ཚིག་འབྱེད་པར་འདོད་ནས་
དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཉིད་དང་རྨུགས་པ་རྣམས་སོལ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུབ་པས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོ་སྟེ། མདོར་བསྡུས་ན་སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་དོན་ཡང་དག་པར་གསལ་བར་བྱེད་
པས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེའི་བཀྲ་ཤིས་པ་དེས་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་མཚོ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 46b
སྟེ། ཡིད་བཞིན་གྱི་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས་པདྨ་སྐྱེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕན་ཚུན་བརྒྱུད་ཅིང་ཐོས་ཏེ་ཡང་དག་པར་འོངས་པ་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐུབ་པ་མཆོག་རྣམས་བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་གོ་རིམས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་གསུངས་ཤིང་གསུང་བར་འགྱུར་བ་
ཡིན་ལ། རྒྱལ་བ་གཅིག་གི་ཞལ་ནས་གསུངས་པ་ཡང་ཤིན་ཏུ་བཀྲ་ཤིས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་བཤད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ལ་གཏན་དུ་ཕན་པའི་ནུས་པ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པས་ལྡོངས་པར་གྱུར་པ་སེལ་བའི་
མིག་སྨན་གྱི་ཐུར་མ་བཟང་པོ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་པའི་འོད་གསལ་བའི་མིག་སྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་བཀྲ་ཤིས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །གསུང་རབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལས་གཅིག་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་
འདི་ཉིད་ཀྱི་བརྟག་པ་འོག་ནས་བཤད་པར་བྱའོ། །འདིའི་འགྲེལ་པ་ཡང་ངེས་པར་བྱ་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ནི་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་རྟོགས་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་
གསུངས་པ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དུལ་བའི་མཆོག་ཉེ་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་འཁྲུལ་ཅིང་རྨོངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་ཀྱི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་རྩོམ་པར་འདོད་པ་ལ། དྲི་བའི་ཚིག་རྣམ་པ་བཞི་དང་པོར་འབྱུང་བ་
ཡིན་ཏེ། འདི་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་དང་། གང་གིས་བསྟན་པ་དང་། གང་ལ་བསྟན་པ་དང་། ཅིའི་ཕྱིར་བསྟན་པའོ། །གང་ལ་ཁྱོད་འགྲེལ་པ་རྩོམ་པའི་ངལ་བ་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་བུ་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་བཤད་པའི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་པར་ནི་དེའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་
པ་བརྩམས་པར་མི་རིགས་སོ། །སྟོན་པ་པོ་མེད་པར་ཚིག་འབྱུང་བ་མི་རིགས་ཏེ། ཚིག་ལ་འཇུག་པ་ནི་སྟོན་པ་ལ་རག་ལུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྟོན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཚིག་ལ་ནི་དོན་བཟང་པོ་མེད་ཀྱང་དགའ་བས་གུས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གསུམ་གྱིས་ཉེ་བར་འགོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཚེའི་རིག་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 47a
བྱེད་ལ་སྩོགས་པ་བསྟན་པ་ལ་ཡང་སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་གང་ཞེ་ན། འདི་ལས་ལུས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་རོ། །འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཚིག་ཏུ་གྱུར་པ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལུང་ལས་བླངས་པ་ནི་ཚིག་རབ་ཏུ་བཟང་པོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་མཁས་པས་ལེན་
པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་གཙང་བའི་ཕུང་པོ་ལས་བུ་རམ་ཤིང་ཕྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དགོས་པ་མེད་པ་ནི་ལུང་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཡང་། ཇི་ལྟར་གསེར་གྱི་རིའི་རྩེ་མོ་ལས་བྱུང་བའི་དུག་ལྟ་བུར་དགོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་དོ། །
དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་དགོས་པ་དང་བརྗོད་པ་ཡོད་ན་ནི་འབྲེལ་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་མེད་ན་དེ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་དྲི་ཚིག་ཐ་དད་པར་མ་བྱས་སོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དང་པོའི་རྩོད་པ་དེའི་ལན་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ནི་ཡན་ལག་བཅུ་
གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མདོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བསྟན་པ་དང་། དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་བསྟན་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ནི་མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མིང་མེད་པར་ནི་སྒྲའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་
སྟོན་པར་མི་ནུས་སོ། །འདིར་སྤྱི་དང་ལྷག་མ་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་སྟོན་པར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་དེའི་དངོས་པོ་ངེས་པར་ཡོད་ན་ནི་བདག་ཉིད་མི་སྣང་སྟེ། དེ་མ་ཡིན་པར་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་ན་ནི་དེ་ལྟར་དོན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་མེད་དེ་
དེའི་ཕྱིར་མེད་པ་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་བའམ། ཡང་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཡང་གསུངས་པ། དོན་རྟོགས་ཡོད་པར་བྱ་བ་ནི། །དངོས་པོ་ཡིན་ཕྱིར་མྱུ་གུ་བཞིན། །དེ་ཕྱིར་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ཡང་། །ས་བོན་ལ་
སོགས་མི་འདོད་དེ། །དུས་སུ་མྱུ་གུ་སྐྱེས་པ་ན། །ས་བོན་ཉམས་པས་ཉེ་བར་མཚོན། །དེ་ཡིས་འཕངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །ས་བོན་ཇི་བཞིན་དེ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་མིང་ལ་སོགས་པའི་ཤེས། །དོན་རྣམས་འདྲ་བར་ཤེས་གྱུར་ཅིང་། །དེས་ན་ཐ་སྙད་དེ་འཇུག་སྟེ། །དེ་མེད་འགྲོ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 47b
བ་དེ་དག་མེད། །གང་གི་ཕྱིར་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ཐག་རིང་བ་དང་། ཕྲ་བ་དང་། གཏན་དུ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གནས་པ་ལ་རང་དབང་གིས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་པར་མི་འདོད་ལ། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཇུག་པར་འདོད་དེ། དབང་པོའི་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ལ་རག་ལུས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་མཐོང་བ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འཇུག་པ་ཡང་མེད་དེ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷག་མ་ལ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །ཡུལ་མེད་པར་ནི་ཤེས་པ་ཡང་མི་འབྱུང་སྟེ།
གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །ཞེས་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་སྒྲོན་མ་བཞིན་ནོ། །མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་འདིར་ཚོགས་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་མིང་འདོགས་པ་ནི་དང་པོ་མིང་འདོགས་པ་དང་འཇུག་པར་འདོད་པ་དག་དང་། རྟོག་པ་
དང་དཔྱོད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལན་དུ་མར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བརྟགས་ཏེ། དེ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་བུ་དངོས་པོ་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་ལན་དུ་མ་ཞིག་ཏུ་ལག་པ་ལ་རྨ་རྙིང་དུས་དེ་ཉིད་དུ་དོན་ཐམས་ཅད་དང་འདྲ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་མིང་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཐ་སྙད་འདོགས་པས་བསྟན་པར་བྱ་
སྟེ། གཞན་དུ་གོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མིང་གི་སྒྲའི་བརྡས་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། བརྡ་ཆགས་པ་དང་། ཡང་རྣ་བས་དེ་མཉན་ཅིང་ལེན་པས་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པའི་ཡིད་ཀྱིས་བརྟགས་ཏེ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མིང་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བའི་རིམ་གྱིས་འགྱུར་ཏེ། མྱུར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྐད་ཅིག་
མའི་རྒྱུན་གྱིས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཆོས་མངོན་པ་ལས་གསུངས་པ་ངག་ལས་མིང་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །མིང་ལས་དོན་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སྨྲས་པ། ངག་དང་ཡི་གེ་ལས་ནི་མིང་། །དེ་དག་ལས་ནི་ཚིག་ཤེས་བྱ། །དབྱེ་བས་མཚོན་
པའི་དབྱེ་བ་ནི། །དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པར་བྱ། །གང་ཡང་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་དེ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་མདོ་སྡེ་དང་འདུལ་བ་དང་མངོན་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་དྲི་མེད་རྩེ་གཅིག་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 48a
ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཤེས་རབ་རང་བཞིན་རིམ་བཞིན་དུ། །སྡེ་སྣོད་ཀྱི་ནི་དགེ་བསྐྱེད་དེ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྣམ་གྲོལ་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། བསྟན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ནི་མིང་
གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའོ། །དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལས་བསྡུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སུས་ཉེ་བར་བཀོད་ཅེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་དེའི་ལན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། འདིའི་སྟོན་པ་པོ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ།
སྟོན་པ་པོ་དང་། སྡུད་པ་པོའི་དབྱེ་བས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཚིག་གི་དོན་ལུས་པ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པར་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟོད་དེ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་བསྟན་པ་ནི་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་དང་། བདེ་བར་གཤེགས་པ་མ་ལུས་པས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ཉིད་ནས་བཤད་པ། རྒྱལ་བས་ཆེད་དུ་བརྗོད་གསུངས་པ། །ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་སྨྲས་པ། ཁྱད་པར་དོན་ལྡན་ཆེད་དུ་བརྗོད། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རབ་གསུངས་པ། །ལེགས་པར་
གསུངས་པ་འདི་ལྟ་བུ། །གཞན་གྱིས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །སྡུད་པ་པོ་ནི། འཕགས་པ་ཆོས་སྐྱོབ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཐོས་ཏེ། མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་དེད་དཔོན་ཞིག་གི་ཆུང་མ་རང་གི་ཁྱིམ་ཐབ་དང་ཕྲད་པ་ལས་དེ་སེམས་ཅན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཀྱང་རྟགས་མི་མངོན་པས་དེས་མ་ཤེས་
ཏེ། འདི་ནི་སེམས་ཅན་དང་མི་ལྡན་ནོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེད་དཔོན་དེ་ཡང་དུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོང་ཟོང་བླངས་ཏེ་ཡུལ་གཞན་དུ་སོང་ངོ་། །དེའི་ཆུང་མ་རིམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ནང་དུ་ཆེར་སྐྱེས་པ་དང་། བསམ་པ། ཀྱི་ཧུད་འདི་ལྟ་བུ་སྐྱེས་པས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་བདག་གི་
ངོ་བོ་འོང་བར་འགྱུར་ལ། བདག་གིས་ཉེས་པ་མེད་པར་ཡང་ཉེས་པར་སྤྱད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཉེ་དུའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསམས་ནས། ངོ་ཚ་བས་ཡིད་བརྟན་པའི་འཁོར་ལ་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་སོ་ཞེས་གཡོ་བྱས་ཏེ་གསང་ནས་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 48b
དེ་ན་འདུག་པ་དང་། ཇི་ཙམ་ཞིག་ན་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པའི་བུ་ཞིག་བཙས་སོ། །དེ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་བལྟ་ན་སྡུག་ལ་སྡུག་པའི་བུ་ཡིན་ཡང་འཕྱ་བ་ལ་འཛམ་པའི་ཕྱིར་སྙིང་གི་ཕྱོགས་ལས་སྙིང་ཕྱུང་བ་བཞིན་དུ་ཁྱིམ་ནས་མཚན་མོ་ཡིད་བརྟན་པའི་ན་ཆུང་ཞིག་གི་ལག་ཏུ་གཏད་དེ། སྲང་བར་
དུ་ཁྱིས་ཟོས་པ་ཇི་བཞིན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདུག་པ་ཞེས་སྐྱེ་བ་གཞན་དག་དུ་མ་ལ་སྡིག་པ་བསགས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་དབང་གིས་ཁྱེའུ་དེ་རྒྱལ་པོའི་ལམ་སྲང་ཞིག་ཏུ་བོར་རོ། །དེ་ཡང་སྔོན་གཏུམ་པོ་ཚངས་པས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བའི་མདུན་ན་འདོན་དུ་གྱུར་ཏེ། ཚད་མེད་པའི་སྐྱེ་བོ་གསད་པར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་
གཏང་བ་ལས་གྱུར་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུས་ཁྱི་དང་གླང་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་རྟ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྲུངས་སོ། །འདི་ནི་གདུལ་བའི་དུས་ལ་བབ་པོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་སློང་གི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཞིང་བྱོན་ཏེ། འདི་ནི་མཉན་ཡོད་དུ་ཚོང་
དཔོན་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཞིང་ཡུན་རིང་པོར་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་ངའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་ལ་གཏད་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཆོས་སྐྱོབ་ཅེས་བྱ་བའི་ཁྱེའུ་འདི་ཡོངས་སུ་གསོས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་
སྩལ་ཏེ། དེས་ན་འདིའི་མིང་དུ་གྱུར་ཏོ། །ཚོང་དཔོན་ཆེན་པོ་ཞེས་བསྟན་པས་དེ་ལྟ་ན་ནི་བདག་གི་བུར་འགྱུར་ན་རིམ་གྱིས་ཚོང་དཔོན་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཚོང་དཔོན་ཞིག་གིས་དོན་དུ་གཉེར་ཏེ་བླངས་པས་དེས་དེ་ལ་བྱིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཆུང་མ་མི་སྲུན་པ་ཞིག་ཡོད་པས་འཐབས་ཏེ། དེ་འདི་
སྐད་དུ་ཅི་རེ་ཞིག་བུ་གསུམ་དང་བུ་མོ་བཞི་ཡོད་བཞིན་དུ་འདི་བུ་སྐལ་དུ་བྱས་ཏེ་གསོས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ཟེར་ཞིང་ཁྱེའུ་དེ་གསད་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པ་དུག་གིས་སྤགས་པའི་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱད་པ་དང་། བསྲེག་པ་དང་། གླང་པོ་ཆེ་དང་། རྟའི་བྲེས་དང་། ཤིང་རྟ་འདྲེན་པའི་
བར་དག་ཏུ་བོར་བ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཕྱི་རོལ་དུ་རྫ་མཁན་གྱི་གསེབ་དག་ཏུ་གཞུག་པ་དང་། གྲོང་སྟོང་པ་དག་ཏུ་ཁྱེར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་ཀྱིས་འབད་པར་བྱས་ཀྱང་དེའི་སྲོག་དང་བྲལ་བར་མ་ནུས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་བུ་གསུམ་འཆི་བ་ཉི་ཚེར་ཟད་དོ། །ཟས་སུ་སྒྲུབ་པའི་སྣོད་བཞི་མཆན་ཁུང་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 49a
དུ་ཐོགས་ཏེ། རང་སངས་རྒྱས་མདུན་ན་ཡོད་པ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་འོངས་པ་ལས་ཁྱི་གསུམ་ཞིག་ཡོད་པ་འོངས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་ཁྲོས་ཤིང་ཟུག་པས་རྫ་མཁན་གྱི་རྫ་མ་བསྲེག་པའི་གནས་སུ་བཅུག་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཤི་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་གི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་སོ། །དེ་
གྲོང་དེ་ན་འདུག་པ་ལས་ཁྱེའུའི་ལག་པ་ཉིད་ཡིད་བརྟན་ཏེ་ཁྱིམ་མའི་ནང་དུ་ལས་པ་དག་ལ་ཡི་གེ་བསྐུར་རོ། །རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ནས་འོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་ཐོས་པ་དང་། དུབ་པས་སྒོ་ཁང་དུ་མཐེའུ་ཆུང་གིས་མཛུབ་མོ་ལ་ཡི་གེ་དཀྲིས་ཏེ་ཁྱེའུ་གཉིད་ལོག་པར་གྱུར་ཏོ། །ཕུན་
སུམ་ཚོགས་པ་དང་རྒུད་པ་ནི་ལག་པའི་མཐིལ་འདི་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་མཚན་མཁན་དག་གི་ཚིག་མཉན་ཏེ། མྱུར་དུ་རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་རིགས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་མོ་འོངས་ནས་དེའི་སོར་མོ་ལས་ཡི་གེ་ཕྱུང་སྟེ་བལྟས་ན། བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་ཅིག །གྲོང་གི་ཕྱི་རོལ་ནས་ཚོང་དཔོན་ཆེན་པོའི་རིགས་མཐོན་པོར་
བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བས་ཁྱིམ་མི་ནང་ལས་པ་ལ་སྤྲིང་པ། ཡི་གེ་འདི་མཐོང་མ་ཐག་ཉིད་དུ་ངའི་རིགས་རྒྱུན་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་གསང་སྟེ་ཁྱིམ་སྒོར་བརྡེགས་ཤིང་གསད་པར་བྱོས་ལ་དོང་གི་ནང་དུ་ཆུག་ཅེས་སོ། །དེ་ནས་དེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུས་ཡོངས་སུ་བསྐུལ་བས་དེས་དེ་བསལ་ནས་ཡི་གེ་
གཞན་དུ་བྲིས་ཏེ། བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་ཅིག །ཇི་སྲིད་དུ་ཡི་གེ་འདི་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་ངའི་ཡིད་ལ་རེ་བ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པ། ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་གཟུགས་ཅན་ཁྱེའུ་དེ་ལ་ངའི་བུ་མོ་དེ་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ། དགེ་བའི་ཚོགས་རྒྱུན་མི་ཆད་པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་བྱིན་ཅིག །དུས་འབྱོར་པ་
ཡང་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གང་བདག་མེད་ན་ཡང་ཁྱེད་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ལ་ནན་ཏན་གྱིས་ཤིག་ཅེས་ནས་རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་རྒྱ་ཆེར་ཐམས་ཅད་བྱས་སོ། །ཚོང་དཔོན་ཡང་ཕྱི་འབྲེད་ཀྱི་དུས་སུ་ཕྱིན་ཏེ། དེའི་གཏམ་ཐོས་པ་དང་། ཁྲག་དྲོན་མོ་སྐྱུགས་ཏེ་ཤིའོ། །
རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེས་ཀྱང་ཁྱེའུ་དེ་ཚོང་དཔོན་གྱི་གོ་འཕང་ལ་བཞག་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ཁྱིམ་གྱི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུའི་མཆོག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་ནི་ཆོས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་པའི་ཆོས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 49b
པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དུ་དེ་ལྷག་པར་ཆོས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་བྱེད་འདོད་པའི་བློ་སྐྱེས་ཏེ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདི་དག་བསྡུ་བ་བྱས་སོ། །དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པ་ཉིད་ན་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་
ན་གང་ཡང་བདག་གིས་བྲམ་ཟེའི་ཚོམས་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཙུན་པ་དགེ་འདུན་བསྲུངས་ཀྱིས་བྲམ་ཟེའི་ཚོམས་བཤད་པ་དང་། དགའ་བོའི་མའི་མདོ་ལས་ཀྱང་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཕ་རོལ་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །སྡེ་སྣོད་ཕྲན་ཚེགས་ལས་ཀྱང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་འདི་ཉིད་ཀྱི་རིམ་པ་བརྗོད་པར་སྣང་སྟེ། དགེ་སློང་
དག་འདི་ལ་ཆོས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་མདོའི་སྡེ་དང་། དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པ་ལ་སོགས་པའི་གསུང་རབ་མང་པོ་ཉམས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་གཞུང་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དེས་ནི་དགོངས་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་འདས་ཏེ་གསུང་རབ་ལས་བཙུན་པ་ཆོས་
སྐྱོབ་ཀྱིས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་བྱས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་བྱེ་བྲག་པས་བཤད་པ་འདིའི་དོན་ནི་སྟོན་པ་འདས་པའི་གསུང་རབ་དེ་དང་དེ་དག་ལས་བསྡུས་པ་ནི་འཕགས་པ་ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནའི་བུས་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་ལས་བསྡུས་པ་བཞིན་དུ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པ་ཉིད་ན་
བཙུན་པ་ཆོས་སྐྱོབ་ཀྱིས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲི་བ་གསུམ་པའི་ལན་བསྟན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ལས་ཉེ་བར་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་མ་ལུས་པ་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་གདུལ་
བ་དག་གི་བསམ་པ་དང་བག་ལ་ཉལ་ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པས་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྐྱེ་བོ་དེ་དང་དེ་དག་དང་། གང་ཟག་དེ་དང་དེ་དག་གི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཚིགས་བཅད་དེ་དང་དེ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལས་ཀྱང་ཚོམས་ཀྱི་རིམ་པ་འདི་ཉིད་དུ་བསྡུས་ཤིང་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་དེའི་ལན་
ནི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་ངེས་པར་བརྗོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་དུ་ཡང་དགོས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། གང་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་དམ། །ལས་ཀྱང་རུང་སྟེ་ལ་ལ་དག །ཇི་སྲིད་དགོས་པ་མ་བསྟན་པ། །དེ་ནི་དེ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 50a
སྲིད་སུ་ཞིག་ལེན། །ཞེས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དད་པ་དང་ཆོས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་ལ་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་འཇོག་ཅིང་འཇུག །རྗོད་ཅིག་ཅེས་བསྟན་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་ལ་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་
འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དགོས་པ་བརྟགས་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་དང་བཅས་པ་དང་དོན་མེད་པ་མཐོང་ནས་རྩོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཅི་འདི་ལ་དེའི་དགོས་པ་ཐབས་དང་མཐུན་ནམ་མི་མཐུན་ཞེས་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྟོན་
པ་རྣམ་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས། དང་པོའི་དགོས་པ་ནི་དངོས་པོའི་དེ་བཞིན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གདུལ་བྱ་དག་ལ་འདི་སྐད་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་བསྟན་པ་མེད་པར་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པ་མེད་དེ། དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པའི་ལག་པ་
སྦྱིན་པས་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདྲེན་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཤེས་པ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཞེས་པ་སྟེ། ལུང་ལས་དེ་ཉིད་ཤེས་པས་ངེས་པར་ལེགས་པ་རྟོགས་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་དགོས་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུའི་མཐར་ཐུག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྲིད་དུ་བཤད་པ། གང་གི་ཕྱིར་དགོས་པ་རྒྱུད་པ་འདི་ནི་མཆོག་ཏུ་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པས་སོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་འདུས་མ་བྱས་གསུམ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་
རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་བཤད་དོ། །དེ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བ་བདེ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་མཐོང་བའི་ཤེས་རབ་སྟེ། གང་འདིས་ནི་ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་ཡང་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་
པ་དང་དེ་ལྟར་བརྗོད་པས་ནི་བརྗོད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྡུད་པ་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 50b
རིགས་མཐུན་པའི་ཚོམས་རེ་རེར་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཡང་དོན་འདྲ་བ་དག་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཤེ་ན། དོན་འདི་ལས་བརྩམས་པ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདེ་བླག་ཏུ་ཟིན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་མི་གཡེང་བ་དང་། སྨད་པ་མེད་པ་དང་།
གསལ་བར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐུད་པ་ལ་བརྒྱུས་པའི་མེ་ཏོག་དང་། གཡོས་ཟིན་པའི་ཁ་ཟས་དང་། མགར་བ་མཁས་པས་བརྡུངས་པའི་རྒྱན་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་མར་མེ་བཞིན་དུ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྐུད་པ་ལ་བརྒྱུས་པའི་མེ་ཏོག་ནི་བདེ་བས་བླང་བ་དང་ལོངས་
སྤྱད་དུ་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཚོམས་སུ་བཀོད་པ་ཡང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཡང་གཡོས་སུ་བྱས་པའི་ཁ་ཟས་དག་ལ་ལྟོས་ཤིང་མངོན་པར་འདོད་པས་བལྟས་ན་དེ་གཡེང་ཞིང་འཁྲུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་དང་པོ་འདྲ་བ་དག་ལ་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་སྒྲུབ་པ་
དག་གིས་ཚིགས་བཅད་ལེན་པ་ན་གཡེང་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བར་ཆད་མེད་པར་འབར་བའི་མེས་ཟས་བསྒྲུབ་ཅིང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་འདིས་གླང་པོ་ཆེ་མ་རུང་པ་འདུལ་བ་ཡིན་ནོ། །བར་མ་ཆད་པར་གཙུབ་ཤིང་གིས་གཙུབས་ན་ནི་མེ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྟག་པར་འཛིན་པའི་གདུལ་བྱ་དག་གི་
དོན་དུ་མི་རྟག་པའི་ཚོམས་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པ་དག་ལ་བདེ་བར་འཛིན་ཅིང་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་འདོད་པའི་ཚོམས་ལ་སྩོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་བཟོ་བོ་མཁས་པས་བརྡུངས་པའི་རྒྱན་ལ་ནི་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྔགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བོ་མཁས་པ་དག་གིས་
ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའི་བསྟན་པ་ཡང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་མར་མེ་ནི་ཤིན་ཏུ་འབར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྦྱར་ཏེ་བསྟན་པའི་དབང་གིས་བློའི་ཁ་འབྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རིམ་པ་འདིས་བློ་དག་པར་གྱུར་ན་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་སྤོང་བ་དང་། བླང་བར་བྱ་བ་ལེན་ཅིང་།
དེས་ན་བྱ་བ་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཚོམས་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པར་ཕྱེ་བ་དང་། བརྗོད་པ་དེ་མེད་པར་མི་བཤད་པ་གསལ་བར་མི་འགྱུར་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 51a
ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། ཇི་ལྟར་ལུས་འདི་མ་གཡོགས་ཀྱང་། །མགོ་ནི་རབ་ཏུ་གཡོགས་པའི་མིས། །རབ་ཏུ་གསལ་བར་མི་འགྱུར་བ། །དེ་བཞིན་བསྟན་བཅོས་ཕྱེ་སྤང་བའོ། །ཇི་ལྟར་ལུས་ལ་གོས་གྱོན་ཀྱང་། །གདོང་ནི་བཀབ་པ་མ་བྱས་མི། །ཤིན་ཏུ་
གསལ་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། །དེ་བཞིན་བསྟན་བཅོས་ཕྱེ་ལྡན་པའོ། །མཚན་མོ་མར་མེ་མེད་པ་ཡི། །ཁྱིམ་ན་དཀའ་བས་སྟེན་པར་བྱེད། །དེ་བཞིན་བརྗོད་བྱ་མེད་པས་ནི། །བསྟན་བཅོས་དཀའ་བས་བསྟེན་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་སྟེ་ཅིའི་ཕྱིར་དང་པོར་མི་རྟག་པའི་ཚོམས་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སྩོགས་པ་ཚོམས་ཀྱི་གོ་རིམས་ཀྱི་རྒྱུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བསགས་པ་ལ་སྤྲོ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལས་མི་རྟག་པའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་རག་ལུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རྟག་པར་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་ནི་བདག་ཏུ་ལྟའོ། །དེའི་
རྒྱུས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ངོ་། །ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུས་ནི་མི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དྲ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཕེལ་ལོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་མི་རྟག་པ་བསྟན་པ། ཀུན་ཏུ་མཉན་པ་དེའི་ཚེ་མི་རྟག་པའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ནི་བདག་
མེད་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཏུ་མི་སྤྱོད་ཅིང་དགེ་བ་སྩོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ནི་བདེ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་པོར་མི་རྟག་པའི་ཚོམས་བཀོད་དེ། དེ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡང་སྐབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དང་པོར་
བརྗོད་པར་བྱ་བ་འདི་དག་མ་ལུས་པར་བསྟན་ནས་ད་ནི་ཚིག་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་དགོད་པ་ལ་སྐབས་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྐབས་ཉིད་དུ་འཕགས་པ་ཆོས་སྐྱོབ་ཀྱིས་བཀོད་པའི་ཚིགས་བཅད་གཉིས་ཡིན་ཏེ། དང་པོར་དེ་དགྲོལ་བར་
འདོད་ནས་སྨྲས་པ། རྣམ་སོལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་ཆོས་མཉན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཐབས་ཀྱང་དོར་བར་བྱ་བ་དང་བླང་བར་བྱ་བ་སྤང་ཞིང་བླང་བའི་ཚུལ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་དེས་ཆོས་མཉན་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་པོའི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 51b
ཚིགས་བཅད་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཚིག་གི་དོན་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་སོལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་བསལ་བར་བྱ་སྟེ། གཉེན་པོས་བསལ་བ་དང་། དོར་བ་དང་། སྤང་བ་ཉིད་དེ་རྒྱུད་ལས་རིང་དུ་ཐ་དད་པར་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། སྣང་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་
གཉིད་དང་རྨུགས་པ་སེལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །འོ་ན་བཀྲ་ཤིས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་དག་ལ་གསལ་བར་གྲགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་པོར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། རྣམ་སོལ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་
ཚིག་འདི་ནི་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་སྤོངས་ཤིག་ཅེས་མཚོན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདི་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ལ་ནི་སྤོང་བ་གཙོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་གཙོ་བོར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ལ་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་ཉེས་པ་མེད་
དེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཆོས་མཉན་པའི་ཆེད་དུ་མ་དད་པ་སྤོང་བ་ནི་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བས་ཁྱིམ་ན་མི་གནས་ཤིང་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་
དབྱིངས་སུ་ཕྱིན་པ་ནི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ལ་ཡང་ཤིན་ཏུ་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྤང་བས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཤེས་ཏེ། དེ་ཡང་སྨྲས་པ། གཞན་དབང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དག །དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བཀྲ་མི་ཤིས། །གང་གིས་ཡོངས་སུ་སྤངས་
པ་དེ། །དེ་ནི་རབ་ཏུ་བཀྲ་ཤིས་འདོད། །ཅེས་སོ། །ཇི་ཞིག་བསལ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གཉིད་དང་རྨུགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཉིད་དང་རྨུགས་པ་ནི་གཉིད་རྨུགས་སོ། །ཟླས་དབྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་པ་རི་བྷཱ་ཥ་ལས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པས་བྱས་སོ་ཞེས་སྨོས་པས་ཆོ་གས་གཅིག་ཏུ་བྱས་སོ། །གང་
གིས་བསྒོམས་ན་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྨུགས་པར་འགྱུར་བ་དང་བླུན་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། དགེ་བ་བྱེད་པ་ལ་སྦྱོར་མི་བཟོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྨུགས་པ་སྟེ། སེམས་བླུན་པར་བྱེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །གང་གིས་རྣམ་པར་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 52a
ཤེས་པ་ཡང་འགག་པར་བྱེད་པ་དང་། ལུས་ཀྱི་གཟུངས་ཀྱི་རླུང་དེ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འདིས་ནི་ཆོས་མཉན་པའི་བགེགས་སུ་གྱུར་པ་གཙོར་བསྟན་ཏེ་མཐོང་བར་བྱ་བ་ལ་མུན་པ་ལྟ་བུའོ། །རྨུགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་ཆེན་པོ་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདིར་བགེགས་སུ་རིགས་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེར་འདིར་དེ་ནི་བགེགས་སུ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིད་ཀྱང་བགེགས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལུང་ལས་གཉིད་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་ལུང་
དུ་མ་བསྟན་པས་སོ། །རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བསྟན་པ་གཟུང་བ་ལའོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་མ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་མཉན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ། མ་དད་མེད་པའི་སེམས་དང་ནི། །སྡང་བའམ་འཁྲུག་པ་མེད་པ་ཡིས། །དམ་
ཆོས་ཤེས་པར་ནུས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་དག་ནི་ལྷག་མ་དགག་པ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་པ་ལས་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་བགེགས་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཆོས་མཉན་པ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པས་ཤིན་ཏུ་སྤང་བར་བྱའོ། །སྤང་བར་བྱ་བ་བསྟན་ནས།
བླང་བར་བྱ་བ་བཤད་པ། དགའ་བ་བསྐྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་ཚིམ་པ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་ཁྱད་པར་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དགའ་བར་གྱུར་ན་ནི་མཉན་པ་ལེགས་པར་ཉན་པར་འགྱུར་ཏེ། ནད་པ་ལ་སྨན་པ་ཆེན་པོས་ལུང་ཕོག་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་ཆོས་མཉན་པའི་ཡན་
ལག་ལྷག་མ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གིས་ཆོས་མཉན་པར་བྱའོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་མདོ་ལས་གསུངས་པའོ། །གཞན་དུ་ཡང་གསུངས་པ། དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་། འཚེ་བ་མེད་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། གཡེང་བ་མེད་པ་དང་། མི་སྨོད་པ་དང་། ཚིག་དང་ངག་གི་ནུས་པས་
མི་བརྙས་པ་དང་། ཤེས་པས་ང་རྒྱལ་མེད་པ་དང་། དྲན་པ་མ་ཉམས་པ་དང་། བདག་ལ་ཕན་པར་འདོད་པས་རྣ་བླགས་ཏེ་ཉན་པ་དང་། དཔྱོད་པར་ནུས་པ་དང་། གུས་པ་དང་། མཆོད་པ་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཉན་པར་འོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །གཞན་དག་ནི་ཡང་གི་སྒྲ་གཉིས་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 52b
སྨོས་པ་ཐ་དད་པར་བསྒྲུབ་དགོས་པས་འདིར་གཉིས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཉིད་དང་རྨུགས་པ་བསྩལ་ནས་ཡང་ཡིད་དགའ་བ་མི་འབྱུང་བ་ཡོད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་ཡིད་སྐྱོ་བར་གྱུར་པས་གཉིད་དང་རྨུགས་པ་མེད་ཀྱང་དགའ་བ་མེད་པ་དང་། ཡིད་དགའ་བར་གྱུར་ན་ཡང་ངེས་པར་རྨུགས་པ་དང་
གཉིད་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ། ཉོན་མོངས་པ་ལ་དགའ་བ་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་གཉི་གར་ཡང་རང་ལས་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་ཁྱེར་ཏེ་ཤོག་ཅེས་བྱས་ན་གཉི་ག་ཁྱེར་ཏེ་འོང་གི་གཅིག་ཁྱེར་ཏེ་ཤོག་ཅེས་བྱས་ན་གཉིས་ཁྱེར་ཏེ་མི་འོང་བ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཅི་
ཞིག་དགའ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡིད་ཉིད་ཡིན་པས་ཡིད་དེ་རང་གི་དོན་ཉིད་ལ་འཕེལ་བར་བྱ་བས་སེམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་གསུངས་པ། མཉན་བྱའི་ཆོས་ལ་ས་དང་ནི། །ངན་སོང་གསུམ་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ། །གཉིད་དང་རྨུགས་གང་བསྩལ་ནས་ནི། །ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་
པར་ཡིད་ལ་བྱ། །ཡིད་ལ་ཡང་དག་དགའ་བྱས་ཤིང་། །ཆོས་སྨྲ་དག་ལ་གུས་བྱས་ཏེ། །ཚིག་ནི་ལེགས་པར་གོ་བྱས་ནས། །མཆོག་ཏུ་ཞི་བའི་རྣམ་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ། །རྣམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་བྱས་ནས་ཇི་ཞིག་བསྒྲུབ་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། ཉོན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་རྣ་གཏོད་པར་གྱིས་ཤིག་པ་སྟེ་རྣ་བའི་རྣམ་
པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱིས་ཤིག་པའི་དོན་ཏོ། །སུས་སྨྲས་ཤེ་ན། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་འཕགས་པ་ཆོས་སྐྱོབ་བདག་ཉིད་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །རབ་ཏུ་བཤད་པར་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཕྱི་མར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རབ་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ལས་དུས་ཕྱི་ནས་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚ་བོ་ལྟ་བུ་སྟེ། བུ་
ལས་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཕྱི་ནས་བདག་གིས་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་སྟེ། འདིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཉིད་དུ་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གཏན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་
སྐད་དུ་གསུངས་པ། ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་མཆོག་ཏུ་རྣམ་པར་འོང་བ་དང་། ཡིད་མགུ་བར་བྱེད་པའི་གཏམ་བསྟན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏམ་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏམ་དེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 53a
དོན་ཏོ། །ཆེད་དུ་བརྗོད་པའམ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་གཉི་ག་ཡང་འགལ་བ་མེད་དེ་རྟགས་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པའི་སྦྱོར་བ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྤྱིར་བསྟན་པ་ཡིན་པས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་དག་ཅེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་
གསུངས་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལས་འདི་ནི་ཡན་ལག་གཅིག་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། དགེ་སློང་དག་འདི་ལ་ཆོས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །འདི་ལྟ་སྟེ། མདོའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་དག་དང་མཐུན་པར་བསྟན་པའི་ཚིག་དག་ལས་ཚིག་རྐྱང་
པས་སྙིང་པོའི་དོན་མདོར་བསྡུས་པ་ནི་མདོའི་སྡེ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་གང་ཟག་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བའོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཞི་བའོ་ཞེས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་དཔེར་བརྗོད་པའོ། །དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པའི་སྡེ་
ནི་མདོའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་ཡང་དག་པར་བརྗོད་ཅིང་ལྷག་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ནོར་ནི་བདུན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མདོར་བསྟན་ནས་གསུངས་པ། དད་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ནོར་དང་ནི། །ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་ལས་སྐྱེས་ནོར། །ཐོས་དང་གཏོང་བའི་ནོར་དག་དང་། །ཤེས་རབ་ནོར་ནི་
བདུན་པ་ཡིན། །སྐྱེས་པའམ་ཡང་ན་བུད་མེད་ཀྱང་། །གང་ལ་ནོར་ནི་ཡོད་གྱུར་པ། །དེ་ནི་ཕོངས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། །དེ་ཡི་འཚོ་བ་དོན་ཡོད་ཡིན། །ཞེས་པའོ། །གཞན་གྱིས་དྲིས་པར་གྱུར་ན་ཚིག་ཀྱང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ནི་
ལུང་དུ་བསྟན་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ལུང་དུ་བསྟན་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་མགོ་གཅིག་ཏུ་ལུང་དུ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཡང་། ཚུལ་ནི་ཇི་སྲིད་རྒལ་ན་བཟང་། །འདས་པའི་དུས་ན་རྣམ་པར་གཟིགས། །ཞེས་བྱ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱུང་བ་དང་། མ་འོངས་པ་ན་ནི་བྱམས་པ་ཞེས་
བྱ་བ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་ཀུན་དགའ་བོ་སོང་ལ་དགེ་སློང་འདིའི་གནས་མལ་ཆེན་པོ་ཤོམས་ལ་མེ་ཏོག་དང་། བདུག་པ་དང་། ལྡ་ལྡི་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པར་གྱིས་ཤིག །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱི་ནུབ་མོ་ལ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་རིམ་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྔ་མ་དང་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 53b
འབྲེལ་པ་ལས་བསྟོད་པའི་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་གསལ་རྒྱལ་གྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་། བྲག་གུའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྐང་པ་གསུམ་དང་། བཞི་དང་། ལྔ་དང་། དྲུག་གི་རྣམ་པས་བསྟན་པའོ། །གང་ཟག་ལ་ལ་དག་བསྟན་པ་ལ་
གནས་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་དང་དགའ་བ་དང་སྤྲོ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ནི་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་གླང་པོ་འདིའི་གླང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །མངོན་པར་བརྗོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཚིག་ནི་གླེང་གཞི་སྟེ་གཞི་འདི་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནོ། །དེ་ཡང་ཕལ་
ཆེར་འདུལ་བ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་། དེའི་གླེང་གཞིར་རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་སྤྱོད་པ་བསྟན་ཅིང་དཔེ་རྒྱ་ཆེར་བརྗོད་པ་དག་ནི་རྟོགས་པ་བརྗོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་པྲ་ཡ་ན་དང་། རིང་པོ་ལེན་དང་། མ་ག་དྷཱ་བཟང་མོའི་རྟོགས་པ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་དག་གོ། །ཕན་ཚུན་
བརྒྱུད་དེ་འོངས་ནས་བཤད་པའི་སྐྱེས་བུའི་གཏམ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་བུ་མོ་བདུན་གྱི་རྟོགས་པ་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྔོན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཀུན་དུ་བརྗོད་པ་ནི་སྐྱེས་པའི་རབས་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་དང་དྲེད་དང་རི་དྭགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེས་པའི་རབས་
སོ། །ཆོས་ཀྱི་གཏམ་གྱི་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་ལྔ་དང་། གསུམ་དང་། སྒྱུ་མ་དང་། དྲ་བ་དང་། འཁོར་ལོ་དང་། དྲི་བ་དྲུག་དང་། ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དག་གོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་ལྷག་པའི་ཁྱད་པར་གསལ་བར་བྱེད་
པ་ནི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ན་རབ་ཏུ་མི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདུས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །མདོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་རྣམ་པར་འགྲེལ་ཅིང་མིང་གི་ལན་བརྗོད་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ནི་གཏན་ལ་བབ་པར་བསྟན་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་
མཆོག་གང་གིས་འདི་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ནི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བུའི་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་མ་མོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཆོས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་མངོན་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 54a
པའི་ཆོས་སོ། །གསུང་རབ་ཀྱི་ཚིག་བཅུ་གཉིས་མངོན་པར་བསྡུ་ན་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བསྟན་པ་ཤས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་ཚིག་གི་ཡན་ལག་དང་འདྲེས་ན་ཡང་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་དུ་མི་རུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མོན་སྲན་
གྲེའུ་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲུའི་ཚོགས་འདྲེས་ན་ཡང་མིང་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་ཡིན། གང་གིས་ནི་འདི་གསུངས་ཤིང་གང་གིས་མཉན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་རྒྱལ་བས་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པའོ། །བདུད་བཞི་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་རྒྱལ་བ་སྟེ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྒྱལ་བས་གསུངས་པ་ནི་གསུམ་པའི་བསྡུ་བའོ། །རྒྱལ་བས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་དག་ཅེས་ཁ་ཅིག་ཏུ་བརྗོད་དོ། །མང་པོའི་ཚིག་དང་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ཐ་དད་པ་གཉི་ག་ལ་ཡང་
འདིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་བཤད་པ་ཡང་འདི་ན་ཡོད་དེ། གང་གི་ཚུལ་གྱིས་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འཕགས་པ་ལན་ཚྭ་བཟང་པོས་བཤད་པ་དང་། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་བཤད་པ་ཡང་ཡོད་དེ། གསེར་གྱི་རི་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ང་ལས་ནུས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཇི་
ལྟ་བུ་གཅིག་ཏུ་རྒྱལ་བས་གསུངས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། སྔོན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དྲུག་ཅུ་པའི་བདག་པོ་རྒྱལ་མོའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྔར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་འདི་ཡང་གནོད་སྦྱིན་དབྱིག་གི་མིག་དང་། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཨེ་ལའི་འདབ་གཉིས་ཀྱིས་ཕུད་པ་ལྟ་བུའོ། །
ཚིག་དང་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུས་འདི་བཀོད་ཅིང་བསྟན་པ་དང་། རྒྱལ་བ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་སྨྲས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །རྟགས་གཉི་ག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཆེད་དུ་བརྗོད་
པའམ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་མེད་པར་སྔར་བསྟན་ཏོ། །མི་ལྷག་པར་དང་མི་ཉུང་བའི་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་བཀོད་པས་ཇི་ལྟར་སྟོན་པས་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རབ་ཏུ་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གསུངས་པ་ནི་བསྟན་པ་དང་བཤད་པའི་བར་དུའོ། །འདིས་ནི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 54b
བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་དགུ་དག་ལ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཙམ་གྱིས་རེས་འགའ་མི་སྟོན་ཅིང་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒོལ་བ་འདིས་གསལ་ཏེ། ཚིག་ནི་ཕྱིའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ས་
བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མཉམ་པར་གཞག་པ་ཡང་སེམས་ནང་དུ་བལྟས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ས་བོན་སྤངས་པ་སྟེ། མེད་པའམ་ས་བོན་གཞན་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་དོ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱང་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྗེས་སུ་
མྱོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེའི་འབྲས་བུ་དུ་བ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་གང་ན་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །ཉེས་པ་རྣམ་པ་དྲུག་གི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་ན་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དོན་བཤད་པར་ནུས་པ་མི་སྲིད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཅི་ཡང་མི་ཤེས་པ་དང་། ལེ་ལོ་དང་། སྙིང་རྗེ་མེད་
པ་དང་། མི་བརྟན་པ་དང་། དུས་ཀྱི་མཐའ་རིང་བར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་ནི་གང་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པས་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་ལ། གང་དག་ལ་ནི་མི་སྟོན་པའོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་གང་ཤེས་པ་དེ་
ཉིད་ཀྱིས་ནི་བསྟན་པར་བྱའི། གང་མི་ཤེས་པ་དེས་ནི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། འཕགས་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོའི་སློབ་མ་གཉིས་ཇི་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྟན་པའི་དཔེ་འདིར་བརྗོད་དོ། །སྤྲོ་བ་མེད་པས་ནི་གང་དུ་རྗེས་སུ་མ་ཆགས་ཤིང་ཤེས་པར་གྱུར་ན་ཡང་དེས་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །
སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་ཡང་ཇི་སྲིད་དུ་འདི་དག་རྨོངས་པ་དེ་སྲིད་དུ་མཆོག་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་དག་ལ་སྟོན་པར་མི་བྱེད་དོ། །མི་བསྟན་པས་ནི་བསྟན་པ་ལ་ཞུགས་པར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་ཕྱེད་ཙམ་མི་བསྟན་ནས་ལྷག་མ་གཞན་དག་ཏུ་འཇུག་པའོ། །དུས་རིང་བ་ནི་དུས་མང་པོར་
བདག་འདི་ཉིད་དུ་གནས་པས་གཞན་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲ་ཞིང་དེ་བཞིན་ཉིད་མི་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་སྟོན་པའི་བར་ཆད་ནི་དྲུག་པོ་འདི་དག་གོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ནི་འདི་དག་མི་མངའ་སྟེ། དེས་ན་གང་དེས་གསུངས་པ་མ་ལུས་ཤིང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱང་འཇིག་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 55a
རྟེན་ན་སྟོན་པའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིགས་བཅད་འདིའི་དོན་གྱིས་བསྟན་པའོ། །བདག་གིས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་རྣམ་པ་འདི་གསུངས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔར་བསྟན་པའི་ཉེས་པ་དེ་དག་རྒྱལ་བ་ལ་མི་མངའ་བར་སྟོན་ཏོ། །
ཉོན་མོངས་པ་བཅོམ་པ་དང་ལྡན་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། འདོད་ཆགས་དེ་བཞིན་ཞེ་སྡང་དང་། །གཏི་མུག་བཅོམ་པའི་འདྲེན་པ་སྟེ། །སྡིག་པ་བཅོམ་པ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་སྟེ། འདིས་ནི་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་བག་
ཆགས་དང་བག་ལ་ཉལ་རྩ་ནས་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པ་མེད་པའོ། །བླ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟན་པས་ཉོན་མོངས་པ་བསྩལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་དག་ལ་ཡང་ཐབས་གང་གིས་དུས་ཉུང་ཟད་ལ་ཀུན་དུ་
སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་པ་མེད་དེ་གཏན་དུ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡང་དེ་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བ་ནི་མར་མེ་ལྟ་བུ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མར་མེ་ནི་དུས་ཇི་ལྟར་དུ་རྩིག་པ་དང་སྣམ་བུ་དང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པས་དེ་ལྟར་བསྩལ་ན་མི་ནུས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བར་ཆད་ཅན་དག་ལ་ནི་མངོན་པར་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་
གཏན་དུ་བྲལ་བར་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་གཏན་དུ་བྲལ་བར་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། གཞན་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ནི་ངེས་པར་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ཡང་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ས་བོན་བཞིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བར་ནུས་པའི་ས་
བོན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེས་ཚིག་པར་གྱུར་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཉམས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་མྱུ་གུ་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བར་ནུས་པ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་དང་འབྲེལ་པར་གྱུར་ན་རྩ་བ་དང་བཅས་པར་
འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་གསུངས་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་འཁོར་བ་ནི། །རླུང་གིས་སྤྲིན་གྱི་ཚོགས་བཞིན་དུ། །འཁོར་བར་འགྱུར་ཏེ་མི་རྟག་བློས། །དེ་ལས་ལོག་ན་དེ་ལས་གྲོལ། །ཞེས་སོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་དྲི་མ་དང་བཅས་པ་ཡང་གསེར་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 55b
ལྟར་གསེར་དང་གོས་དང་ཁར་སྣོད་ལ་སོགས་པ་དྲི་མ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་མེ་དང་ཆུ་དང་ཐལ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་ཀྱང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གཉེན་པོས་སེམས་དྲི་མ་མེད་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་ཀྱིའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་
ན། ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་མེད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་རེ་ཞིག་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པའི་ཕྱིར་སེམས་བཞིན་ནོ། །གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མེ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་གི་རབ་ཏུ་གྲུབ་
པ་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྣང་བ་ཡིན་ལ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ནི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡང་སྨྲས་པ། འདོད་ཆགས་སོགས་འབྲས་མངོན་སུམ་གྱིས། །བདག་དང་གཞན་ལ་བརྟག་པ་ནི། །རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་དུ་བ་ལས། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མེ་
བཞིན་གནས། །ཞེས་སོ། །འདིར་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ལུང་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་མ་རིག་པས་བསྒྲིབས་པས་སྲིད་པ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། སྲེད་པས་སྐྱེས་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འཆིང་བ་ནི་གསུམ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ནི་འཆིང་བའོ། །བཅིངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཆིང་བའོ། །
བཅིངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་ཕ་རོལ་དུ་འགྲོ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདི་ཉིད་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་མི་རུང་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་སོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་མདོ་གཞན་དག་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་སེམས་དང་སེམས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ནི་མི་རུང་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རེ་རེས་འཇུག་སྟེ། གཉིས་པ་ནི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལུང་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདི་
རྗེས་སུ་མྱོང་ངོ་ཞེས་དྲན་པ་དང་ངོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་རྗེས་སུ་མྱོང་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་ཡང་དག་པར་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞུང་མངས་ཀྱིས་དོགས་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 56a
ཡང་མི་བཤད་དེ་གཞག་གོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ལུས་པ་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་གནས་པ་བཞིན་དུ་གསལ་བར་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟེ། དུས་གསུམ་དང་འདུས་མ་བྱས་གསུམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །
དེས་ན་འདིས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱང་རིགས་པ་དང་ལུང་གིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ལུང་ནི་དགེ་སློང་དག་ང་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའོ། །ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་མི་མཁྱེན་པའམ་མི་གཟིགས་པའམ། མི་
རིག་པའམ་རྣམ་པར་མི་མཁྱེན་པ་མི་མངའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་འདས་པ་ཡང་གཟིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་གཟིགས་སོ། །དེས་ན་འདུས་བྱས་རྣམས་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་གཟིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རིགས་པའང་རང་
དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་བཟློག་ཅིང་རྒྱས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་བུད་ཤིང་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ལོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཤེས་བྱ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་ཕྱོགས་སྒྲིབ་གཡོགས་དང་བཅས་པ་ནི་མུན་པས་
ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྲིད་དུ་སྣང་བས་ཁྱབ་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་ཆགས་མ་ལུས་པའི་དངོས་པོ་གཏི་མུག་གིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་ལ་གནས་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་
པའོ། །དྲི་མ་མ་ལུས་དང་བྲལ་བའི་མིག་གིས་ལྟ་བར་འདོད་པར་འགྱུར་ལ། ཡུལ་དག་ལ་བར་ཆད་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དང་ལྷག་པར་གྱི་རིམ་པའི་དབྱེ་བས་འཕེལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་
པས་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་འཕེལ་བ་ཡོད་ན་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཚོགས་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་ལས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ་མེ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ནི་ལྷག་པར་ཤས་ཆེ་བར་གྱུར་ན་སྲིད་པ་གསུམ་ཟད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་སྐབས་ཡོད་དེ་འཇིག་པའི་སྐལ་བ་ནའོ། །དེ་བཞིན་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 56b
དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་དངོས་པོ་མ་ལུས་པའི་དོན་རྟོགས་ནུས་པའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པ་ཡང་རིག་པ་ཉིད་དོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་སེར་སྐྱ་དང་རྐང་མིག་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ངེས་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།
བདག་དང་བདག་གིར་བྱེད་པ་མ་སྤངས་པས་སོ། །དེ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བའི་རྩ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལས་ནི་བདག་གིར་འཛིན་པ་འབྱུང་ལ། དེ་ལས་བདག་ལ་
སོགས་པར་སྲེད་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དང་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པ་ལས་ནི་ཞེ་སྡང་འབྱུང་ལ། དེ་ལས་ནི་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པའོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པས་སེམས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་པ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་
ཡེ་ཤེས་དེ་ག་ལ་ཞིག་ཡོད་པས་སོ། །ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་མཐའ་དག་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དག་སྨྲ་སྟེ། དེ་ནི་འདི་ལྟར་བབ་ཅོལ་ཡིན་ཏེ། གང་ལྷག་པར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་འཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཐུབ་པ་
མཆོག་གིས་ནི་ཤིང་དང་བོང་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པར་བསྟན་ཏོ། །འདིར་ཡང་སྨྲས་པ། བདག་ནི་ཡ་མཚན་ཅན་མི་བསྟེན། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ། །གང་ཞིག་ཅུང་ཟད་མི་ཤེས་ཉིད། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཇི་ལྟར་འཐོབ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་པོའི་
དངོས་པོ་བཏང་སྙོམས་པའི་བབ་ཅོལ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡང་བག་ལ་ཉལ་ནི་སྤངས་པར་ངེས་པ་ཡིན་པས་གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་བ་འདིའི་ཐུགས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་ལུས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྟོན་ཞིང་ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་
ཏེ་མ་ཡིན་ན་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་ཐབས་ངེས་པར་རབ་ཏུ་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་བསགས་པའི་ཚུལ་ངེས་པར་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་གྲུབ་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱོགས་ངེས་པར་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱོབ་པ་པོ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 57a
ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདུལ་བའི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་མཆོག་ཏུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ་ཉིན་ལན་གསུམ་མཚན་ལན་གསུམ་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་གཟིགས་ཏེ། རྒྱ་མཚོ་ཆུ་སྲིན་རྣམས་ཀྱི་གནས། །དུས་
རླབས་ཡོལ་བར་འགྱུར་ཡང་སྲིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དམ་པ་དག་ནི་ནམ་ཡང་གཞན་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་སྣང་བྱེད་ཉི་མ་དུབ་མེད་རྟ་ཡིས་འཁོར། །རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་ཁུར་འཛིན་ས་ནི་སྐྱོ་བ་མེད། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རང་དོན་ཅུང་ཟད་མེད་ངང་གིས། །
འཇིག་རྟེན་གཞན་ཕན་དག་ལ་འདི་ལྟར་གཅིག་ཏུ་དགའ། །གཞན་ལ་ཕན་ཕྱིར་འབྲེལ་པས་བརྩོན་བྱེད་རལ་གྱི་ཡི། །ནགས་ཚལ་ཉིད་དུའང་དམ་པ་རྣམས་ནི་བདེ་གནས་ཀྱི། །སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་ལྷ་ཡི་བུ་མོར་འགྲོགས་པ་དང་། །དགའ་བའི་ཚལ་དག་ཏུ་ཡང་དགའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐུགས་བརྩེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གཟིགས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཉིད་ན་རང་གི་བདེ་བ་ལས་གཡོས་པ་དང་། གནོད་པ་དང་ཞིག་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཐུགས་བརྩེ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འདིས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་
པོས་དྲངས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཞན་གྱི་དོན་ལ་མི་གཡེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། ཐུགས་རྗེ་འདོད་བཞོས་ཚོལ་བས་མི་སྐྱོ་བ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་ཡིན། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་དང་། ཞི་ཞིང་དབེན་པ་ལས་ནི་གྲོང་ནང་བྱོན། །ཞེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པའོ། །ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་གཡོ་སྤངས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཐུབ་པ་ཞེས་རབ་ཏུ་གྲགས་སོ། །འདིར་ཡང་ཐུབ་པ་ནི་གཡོ་སྒྱུ་ལས་ལྡོག་པ་དང་། མི་བརྟན་པ་མེད་ཅིང་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྟེ། མི་བརྟན་པ་ལ་དགེ་བ་
མེད། །ཡོན་ཏན་བརྟན་ལ་གནས་པའོ། །ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ལ་མཆོག་ཏུ་བརྟན་པས་བསྒོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐུ་ཡི་ཐ་མ་འཛིན་པའི་ཚེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་རྟག་པས་འཇིག་པ་ནི་ལུས་ཏེ། བདག་གི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་མ་ནི་ཕྱི་མ་སྟེ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 57b
གང་གི་འོག་ཏུ་བདག་སྲིད་པ་གཞན་དང་མི་འབྲེལ་པའོ། །སྐུ་ཡང་ཡིན་ལ་ཐ་མ་ཡང་ཡིན་པས་སྐུ་ཐ་མའོ། །དེ་གང་འཆང་བ་དེ་ནི། སྐུ་ཡི་ཐ་མ་འཛིན་པའོ། །དེས་ན་ཐ་མ་ལ་གནས་པ། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཐུབ་པ་མི་སྡོད་པར་གཞན་ལ་ཕན་འདོད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ད་འདིར་ནི་དཔྱད་
པར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐུའི་ཐ་མ་སྤངས་ཏེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་འམ་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་དང་ལུང་ལས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལུང་ནི་བད་སྱའི་མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། ལ་ལ་ཞིག་ངའི་གན་དུ་ལྷགས་
ཏེ། ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ་ངེས་པར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་འམ་མི་འདའ་ཞེས་འདྲི་བ་ན། དེ་ལ་ངས་དྲི་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ཏེ། གང་ངའི་མདུན་དུ་མེ་འབར་བ་དང་ལྡན་པ་གང་དང་གང་ཉིད་རྩྭ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འབར་བར་གྱུར་པ་དེ་ཐ་མར་གཞན་གྱིས་མ་བསྣན་ན་ཡོངས་སུ་ཟད་པ་ལྟར་ལེན་པ་མེད་
པས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་སྔོན་གྱི་གནས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཡིན་པའི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བད་སྱ་ཚུལ་གང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཙས་པ་དང་བཅས་པར་གྱུར་པའི་ཚུལ་དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་
རྒྱུན་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་དེ་སྔ་མའི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །རིགས་པ་ནི་གང་གིས་རྒྱུན་འཇུག་པ་དེ་རེ་ཞིག་ན་གཏན་དུ་ཡང་ཆད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ས་བོན་ལྟ་བུར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བདག་གི་རྒྱུན་འཇུག་པ་དེ་ཡང་རེ་ཞིག་ན་རྩ་བ་དང་བཅས་པ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །
སྐུ་ཡི་ཐ་མ་འཛིན་པའི་ཚེ། །ཞེས་བྱ་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ནི་དགོངས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་སྣང་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་དགོངས་པ་མེད་པར་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་གནས་སྐབས་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་མི་འཛིན་ཏེ། གཞན་ལ་ཕན་པའི་བྱ་བ་འདིའི་དགོངས་པ་ཉིད་ཀྱི་གནས་
སྐབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གཅིག་གིས་ཕན་པ་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་འཁོར་བའི་ནགས་ཚང་ཚིང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་མ་ལུས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ཐུབ་པ་མཆོག་ཡོངས་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 58a
སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་གསུངས་པ། བདག་ཉིད་རྒལ་ཅིང་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་། །གང་ཕྱིར་ལྡོངས་པའི་ལམ་ནི་སྟོན་བྱེད་
ཅིང་། །དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་བྱས་པས་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི། །ད་ནི་འབྲས་བུས་མགོན་དང་གཞན་ཕན་སྤྱོད། །ཅེས་པའོ། །དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་མ་ལུས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་དུ་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་སྨྲས་པ། གཞན་ལ་ཕན་པ་སྤྱོད་བྱེད་ཅིང་། །ཡུན་རིངས་དུས་
སུ་མངོན་དགོངས་པ། །ཐུབ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། །བུད་ཤིང་མེད་པའི་མེ་བཞིན་ནོ། །རྒ་དང་འཆི་བའི་འཇིགས་པ་དག །ཡོངས་སྤངས་ཐར་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས། །རིན་ཆེན་གླིང་བཞིན་ཤེས་རབ་ཅན། །བྱ་བ་བྱས་ནས་འདིར་འཇུག་གོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་གསུངས་ཞེས་
བསྟན་པ་ལ་དེ་ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་སྨྲས་པ། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚིགས་བཅད་འདིའི་གླེང་གཞི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་རི་ངོས་ཡངས་ན་བཞུགས་ཏེ། དེར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་
འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །དགེ་སློང་དག་སྔོན་བྱུང་བ་ན་རི་འདིའི་མིང་པྲ་ཙི་ན་བང་ཤ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏེ། གང་པྲ་ཙི་ན་བང་ཤའི་ཉེ་འཁོར་ན་མི་རྣམས་ཀྱང་གནས་པར་གྱུར་ཏེ། མི་དེ་དག་གི་མིང་ནི་ཏི་མི་ར་ཞེས་བྱ་བར་
གྱུར་ཏོ། །ཏི་མི་རའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཞི་བཅུ་ཡིན་ནོ། །དགེ་སློང་དག་ཏི་མི་རའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རི་པྲ་ཙི་ན་བང་ཤ་ལ་འཛེག་པ་དང་བབས་པ་ཡང་ཞག་བཞི་བཞིས་འཛེག་ཅིང་བབས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་སྟོན་པ་ལོག་པར་དད་སེལ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དགེ་སློང་
དག་རྒྱ་ཆེར་བལྟས་ན་ཇི་སྲིད་དུ་རི་དེའི་མིང་ཡང་ནུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །མི་དེ་དག་ཀྱང་དུས་ལས་འདས་སོ། །སྟོན་པ་དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །ཚེ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་དག་མི་རྟག་པ་ནི་ཇི་ཙམ་ན་རི་དེའི་མིང་ནི་བང་ཀ་ཞེས་བྱའོ། །མི་རྣམས་ནི་ཨ་བི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 58b
ཀ་ཞེས་བྱའོ། །རི་དེ་ལས་བབས་ཤིང་འཛེག་པ་ཡང་ཉིན་ཞག་གསུམ་གསུམ་གྱིས་སོ། །ཚེའི་ཚད་ཀྱང་ལོ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་སྟེ། སྟོན་པ་གསེར་ཐུབ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་རི་དེའི་མིང་ནི་ངོས་བཟངས་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་མིང་ནི་རོ་ཧི་ཏ་ཨ་ཤྭ་ཞེས་བྱའོ། །འཛེག་པ་དང་བབས་
པ་ཡང་ཉིན་ཞག་གཉིས་གཉིས་སོ། །དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་སྲུངས་ཞེས་བྱ་བ་གཤེགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་རིའི་མིང་ནི་ངོས་ཡངས་ཞེས་བྱའོ། །མིའི་མིང་ནི་མ་ག་དྷཱ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རི་འདིའི་འཛེག་པ་དང་བབས་པ་ལ་ནི་ཡུད་ཙམ་རེ་རེའོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་
ཚེ་ལོ་ནི་བརྒྱ་སྟེ། སྟོན་པ་ནི་ང་ཉིད་ཡིན་ནོ། །པྲ་ཙི་བང་ཤ་ཏི་མི་ར། །བང་ཀ་དང་ནི་ཨ་བི་ཀ །ངོས་བཟངས་རོ་ཧི་ཏཱ་ཤྭ་དང་། །ངོས་ཡངས་མ་ག་དྷཱ་དག་གི། །དེ་ཡི་མིང་ནི་འདས་པ་སྟེ། །མི་དེ་དག་ཀྱང་དུས་ལས་འདས། །ཚེ་ཡང་ཉམས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱང་། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་གྱུར། །ཀྱེ་མ་འདུ་
བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱལ་པོ་ཞིག་གི་བུ་མོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་དུ་རབ་ཏུ་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ལས་དེའི་གཟུགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐོས་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དཔུང་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་པ་ཆེན་པོས་དེའི་ཡུལ་དུ་འོངས་ནས་དེ་བསླངས་པ་དང་ཇི་ཙམ་ན་བུ་མོ་དེ་རང་
ཉིད་ཁྱོ་འདམ་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཞུགས་སོ། །དེ་དག་གིས་མཐོང་བ་དང་སྔོན་མ་ཐོས་པའི། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྐང་བཞི་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ཚིག་རྐང་རེ་རེ། རེ་རེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཐོས་པ་ལས་རྒྱལ་པོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་
འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་རྟོགས་ཏེ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ། །བུ་མོ་དེ་ཡང་འཁོར་ལྔ་དང་བཅས་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་ཚིགས་བཅད་འདི་ལེགས་པར་ཟུང་ཤིག །འདི་ནི་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་སྟེ། གཞན་དག་ནི་དེའི་གླེང་གཞི་འདི་ལྟར་འཆད་དོ། །དེ་ལ། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་ལ། འདུ་བྱེད་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་ལ་འདས་པའི་མི་རྟག་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 59a
པ་ནི་སྐྱེས་ནས་འཇིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་ཟད་པ་མེད་པ་སྟེ། དེ་དག་དེས་ན། སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །མ་འོངས་པ་ན་ཡང་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཏེ། སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། སྐྱེས་པ་ནི་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པར་འགྱུར་
བའི་ཕྱིར་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་དེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་བསྟན་ཏེ། ཅི་སྟེ་སྐྱེ་བ་ཉི་ཚེར་ཟད་ཅིང་འགག་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྐྱེས་ནས་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་
སྨོས་སོ། །གང་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འགག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་གང་ཡང་སྐྱེས་ནས་འགག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་མེད་དེ། གང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །ད་བདེ་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་སྨྲས་པ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་མ་འོངས་པའི་འདུས་བྱས་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཟད་པར་བྱས་
པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་སྐྱེ་བ་ཟད་པར་བྱས་པ་དེ་ནི་བདེ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཚིགས་བཅད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དོན་ནོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་ནི་ངེས་པར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྤངས་པའི་ངོ་བོ་ནི་རྟག་པའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་མི་རྟག་པ་སྟེ། སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐྱེས་མ་ཐག་པ་དང་། ཡུན་མི་རིངས་པར་གནས་པ་
ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ཀྱེ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། འདི་དག་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་མི་རྟག་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་མདོ་ལས་གསུངས་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེ་བར་གདུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་མ་ཡིན་པར་
མཚོན་པའོ། །ཡང་ན་རྣམ་པ་འདི་ལྟར་ཐུགས་བརྩེ་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་འདུ་བྱེད་དེའི་ཡུལ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་མཛད་པའི་ཐུགས་རྗེ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདུ་བྱེད་ནི་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ངོ་བོ་ཕུང་པོ་ལྔའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བའོ། །འཇིག་པ་ནི་ཟད་པའོ། །ཆོས་དེ་
གཉིས་ཀྱིས་ངེས་པར་བསྒོས་པའི་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བསྒོས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། རྒ་བའི་ཆོས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ངེས་པར་རྒ་བ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒ་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་ནོ། །
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 59b
སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་ལས་འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་བརྟགས་ཏེ། སྟོན་གྱི་སྤྲིན་ལ་ཆུ་འཛིན་ཞེས་བཏགས་པ་བཞིན་ནོ། །གང་སྐྱེས་པ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་སུ་འོངས་ནས་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། གང་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་འགག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནས་ཞེས་བྱ་
བའི་སྒྲ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་འགག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ་འགག་པ་དང་ཞིག་པར་འགྱུར་བའོ། །འོན་ཀྱང་དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་འདི་དག་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར། སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྐྱེས་པ་ནི་ངེས་
པར་འཇིག་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ནམ་མཁའོ། །འདི་གཉིས་ཅིག་ཅར་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བའི་དུས་ཉིད་འགག་པའི་དུས་ཡིན་པས་དེས་ན་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་གཉིས་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །སྐྱེས་ནས་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་
སྟེ། ད་ལྟར་བྱུང་བར་གྱུར་ནས་འདས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནོ། །འདི་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ནི་བདེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ངོ་། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ལམ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདེན་པའི་ལམ་གྱི་གནས་
སྐབས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་དང་མི་མཐུན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ནི་སྡུག་བསྔལ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་མི་རྟག་པ་དེ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི་ཁ་བ་ལ་སོགས་པའི་བཏུང་བ་འཐུངས་ན་ནད་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་འབྲེལ་བ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྨན་བསྟེན་པ་ནི་བདེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་དོ། །དེའི་སྡུག་བསྔལ་འདུས་བྱས་རྣམས་ཉེ་བར་ཞི་ན་ཁྱད་པར་གྱི་ཚུལ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་ཞི་བ་ནི་ཉེ་བར་ཞི་བ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟགས་པས་ཐོབ་པའི་འགོག་པའོ། །དེ་ན་བདེ་བ་
ཡིན་ཏེ་ཕུང་པོ་མེད་པ་ནི་བདེ་བའི་མཆོག་གོ་ཞེས་ལུང་ལས་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་སྨྲས་པ། མི་གཙང་ཆེའམ་ཆུང་ཡང་རུང་། །གཙང་མ་འདོད་པ་སྟེན་མི་བྱེད། །དེ་བཞིན་མིང་དང་གཟུགས་སྐད་ཅིག །ཕྲ་རབ་བདེ་བ་འདོད་པ་ཡི། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོས་ཐམས་ཅད་དུ། །མ་བསྟེན་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 60a
འཁོར་བ་སྤོང་བར་འགྱུར། མི་གཙང་ཅུང་ཟད་མ་བོར་ཡང་། །ཁྱིམ་དེ་གཙང་ཞེས་བརྗོད་པ་མིན། །ཐར་པ་མིག་གིས་གཟུང་མ་ཡིན། །བསྟན་དང་ངག་གི་ལམ་ཡང་མིན། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་ཤེས་རབ་ཀྱིས། །ཟད་པས་དེ་ཡང་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་དམུས་
ལོང་གཟུགས་བརྗོད་པ། །སྔོན་གྱི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པས། །གང་དུའང་ཡིད་ཆེས་མི་འགྱུར་ཏེ། །བྱིས་པ་མྱ་ངན་དེ་མི་འདའ། །ཞེས་སོ། །གླེང་གཞི་གཉིས་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོ་བསྟན་པའི་ཚུལ་དུ་བྱས་པ་མཚོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དེ་དག་རྟག་པ་དང་།
གཙང་བ་དང་། བདག་དང་། བདེ་བ་སྟེ་འདུས་བྱས་རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེའི་དོན་དུ་དེས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཚིག་རྐང་རེ་རེ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་གཉེན་པོ་བསྟན་པའོ། །མི་རྟག་པའི་རྣམ་པས་ངེས་པར་ཡིད་བྱུང་
བར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་དེ་མཚོན་པའི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྨྲོས་སོ། །ཚིག་རྐང་གཉིས་པས་ནི་གཙང་བར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟེ་མི་རྟག་པས་གཙང་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་སྐྱེ་བས་སོ། །ཚིག་རྐང་གསུམ་པས་ནི་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་དག་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་
འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཐ་མས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ལ་ཐར་བ་ཉིད་ནི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་དང་གཏན་དུ་བྲལ་ཞིང་དོན་དམ་པའི་བདེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མུན་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བ་ཤར་བ་བཞིན་ནོ། །འདུས་
བྱས་ཀྱི་དོན་གྱི་དེ་ཉིད་ནི་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ལ་ཁྱེད་ཅག་བློ་རྨོངས་པར་གྱུར་ཅེས་དེ་དག་ལ་སྨྲས་པར་གྱུར་ཏོ། །གནས་སྐབས་ཀྱི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་ཚིགས་བཅད་འདིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་གཞན་དག་འདོད་དོ། །དེ་ལ་དང་པོའི་ཚིག་
རྐང་གིས་ནི་ཀུན་འབྱུང་བསྟན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་རྟག་པར་གྱུར་ན་ནི་འབྲས་བུའི་དུས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྣང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཉིས་པས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པས་སོ། །གསུམ་པས་ནི་ལམ་སྟེ་འདུས་བྱས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་དེ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 60b
དང་ལྡན་པས་སོ། །བཞི་པས་ནི་འགག་པ་སྟེ་དགེ་བ་རྟག་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་བདེ་བའོ། །འདིར་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་སྤུན་བཞི་ཞིག་གི་དཔེར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འདི་སྐད་ཐོས་ཏེ། མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་སྤུན་བཞི་ཞིག་གནས་ཏེ། ཕྱུག་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ནོར་དང་ལྡན་པ་ལས་དེ་དག་གིས་ཐོས་
པ་འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ཆེན་པོ་དེ་ལས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཕུལ་ཡང་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིད་ལ་རེ་བཞིན་དུ་འཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནས་དེས་བསྟན་པ་མཉན་ཏེ་སྡུག་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་འགྲོ་བར་བྱའོ་ཞེས་བསམས་ཏེ། དེ་དག་གིས་བསོད་སྙོམས་རྒྱ་ཆེ་བ་དག་
བླངས་ཏེ་ཁྱིམ་ནས་བྱུང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གཤེགས་པ་ལ་ལྷུང་བཟེད་བཀང་སྟེ་ཕུལ་ནས་ཡང་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་རང་གི་ཁྱིམ་དུ་ཞུགས་པར་གྱུར་ཏོ། །རིམ་གྱིས་ཉི་མ་བཞི་ལ་རེ་རེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཐུབ་པས་ཚིག་རྐང་རེ་རེ་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ཙམ་ན་དེ་དག་ཁྱིམ་དུ་ལྷགས་པ་དང་གཏམ་
དུ་བརྗོད་དེ། བདག་ཅག་གིས་ནི་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དེ་བདག་ཅག་གིས་བསམ་པ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སོ། །དེ་ན་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་ནི། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་ཐོས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ཀྱང་ཚིག་རྐང་རེ་རེ་ཐོས་སོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ།
ཚིགས་བཅད་ཀྱི་དོན་ངེས་པར་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ལས་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་ཤིང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་སྟེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པའོ། །འདི་ནི་སྲིད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་ལུས་
ཅན་རྣམས་འཁོར་བ་ལས་སྐྱོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐར་པ་ལས་འདོད་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཚིགས་བཅད་ཀྱིས་ངེས་པར་སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་གཉིས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་བླང་བར་བྱ་བ་གཉིས་ཀྱི་སྤང་བ་དང་བླང་བའི་ཐབས་གཉིས་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་
སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་འབར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་བྱུང་བའི་གླེང་གཞི་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་བསྟི་གནས་ཀྱི་ཁང་པ་དག་ཏུ་འདུག་སྟེ་འདུག་ནས་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་བར་སྐབས་ཀྱི་གཏམ་བརྗོད་པར་གྱུར་ཏེ། བདག་གི་དངོས་པོ་ནི་དགའ་བ་སྐྱེད་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 61a
པའོ། །ཡུལ་དག་ཀྱང་མགུ་བ་སྐྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འདི་དག་ཡོངས་སུ་བསྟེན་ཅིང་བསྐྱངས་ན་ནི་དགའ་བ་དང་མགུ་བ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷའི་སྙན་རྣམ་པར་དག་པ་མིའི་ལས་འདས་པས་གསན་པར་གྱུར་ཏོ། །
གསན་ནས་ཀྱང་བོས་ཏེ་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་ཁྱེད་ཅག་ཅིའི་ཕྱིར་འདུས་ཤིང་འཁོད་ནས་ལུས་ཀྱིས་གཏམ་ངན་པ་དག་བརྗོད་ཅིང་འཁོད་ཅེས་དེ་ལྟར་རྒྱ་ཆེར་འཁོར་བ་སྨད་པར་མཛད་ཅིང་ཚིགས་བཅད་འདི་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་དག་གིས་དེ་ཐོས་ནས་བསྒོམས་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་
གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པ་ལ་ནི་ཡིད་འབྱུང་བ་ཐབས་ཡིན་ཏེ། ཡིད་བྱུང་བར་གྱུར་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་མདོ་ལས་བསྟན་ཏོ། །ཟང་ཟིང་དང་བཅས་པ་ལ་ཆགས་པ་ནི་སྐྱོ་བའི་བགེགས་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་ངེས་པར་བརྟག་པ་མེད་པའོ། །དོན་དམ་པར་ངེས་པར་
བརྟག་པའི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཐོབ་པའི་ཐབས་ཏེ། གཉི་གར་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་བཅད་འདི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་ནི་ཅི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་ཅེའམ། དགག་པའི་དོན་ཏེ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དགག་པ་
མེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱད་པར་གྱུར་ན་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ན་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ཞིག་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཚིག་གི་ཕྲད་ལ་སོགས་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ལ་
ཆགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་བདག་གི་བདེ་བ་ལ་ཡིད་ཚིམ་པ་ནི་དགའ་བའོ། །དེ་སྐྱེ་བ་མ་རིག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པས་དགའ་བའི་ཚུལ་དང་ཁྱིམ་དུ་འཛུག་པ་ནི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་སོ། །འབྱོར་པས་དྲངས་པས་དེའི་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་མགུ་བ་སྟེ། གཞན་ལ་མ་བླངས་བཞིན་དུ་བྱིན་པའི་དངོས་པོ་ལྟ་
བུའོ། །འདི་གཉི་ག་ཡང་འཁོར་བ་འཇུག་ཅིང་རྨོངས་པ་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་བསླད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཁས་པ་རྣམས་ལ་ནི་དེ་གཉིས་མེད་དེ། ཡོངས་སུ་བརྟག་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རྨོངས་པ་རྣམས་ལ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 61b
དང་ཡོ་བྱད་ཀྱི་དངོས་པོའི་གནས་སྐབས་ལའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པ་འདི་དང་སྐབས་འདིར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་སྟེ། རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ཤིན་ཏུ་འབར་ཞིང་ཡང་དག་པར་འབྱུང་
བ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་འབར་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མེས་བུད་ཤིང་ཟད་པར་ནུས་པ་དང་། ཀ་རཉྫ་དང་སེང་ལྡེང་ལ་སོགས་པ་འབར་བར་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མངོན་པར་མི་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་དང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དངོས་པོ་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ལ་རྣོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་འབར་བས་དཔེར་
བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ལ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་གྱི། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་པ་ལ་སྨྲས་པ། ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཐ་སྙད་ཡང་དག་པ་ལ་ཡོད་པ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཉིད་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཇི་སྐད་དུ་དགེ་སློང་
དག་འདི་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་དུ་འབར་བ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེ་དང་ཞེ་སྡང་གི་མེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མདོ་ལས་གསུངས་ཏེ། དེ་ཉིད་དུ་འདུས་བྱས་རྣམས་རྟག་ཏུ་གཙེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱའི་ཚང་གི་ཤིང་ལ་མེ་སྦར་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་དགའ་བ་དང་མགུ་བ་
གཉིས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཡིད་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཉིད་ནི་མ་བཤད་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གང་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་གཉིས་ནི་འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། མི་རྣམས་ལ་ནི་
བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དེས། །མངོན་སུམ་དུ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ལྟར། ད་བཞིན་ལྷ་ལའང་སྡུག་བསྔལ་མེད་མི་ཤེས། །གང་ཕྱིར་རྟག་པར་གནས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འདུས་བྱས་རྣམས་འཚོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། འདས་པ་དང་མ་
འོངས་པ་གཉིས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པས་མངོན་པར་གཙེས་ཤིང་ཉེ་བར་འཇིག་པ་དེ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་གཙེས་ན་ཇི་ལྟར་བདག་ཅག་གིས་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ་ནང་ཞུགས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆུད་པའོ། །གང་དུ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མི་ཤེས་པ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 62a
ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་བཤད་པ། འཇིག་རྟེན་མཐོང་བར་ནུས་པ་ལ། །ཇི་ལྟར་བགེགས་ནི་བྱེད་པ་ཡི། །མུན་པ་དེ་བཞིན་མ་རིག་པ། །དེ་ཉིད་མཐོང་ལ་བཤད་པ་ཡིན། །ཕོངས་པ་ཀུན་གྱི་གཞིར་གྱུར་པ། །དེ་ལས་གཞན་ནི་རང་བྱུང་ཡིན། །བློ་ལྡན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་
ཀུན་རྒྱུ། །དཔལ་ལ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་བཞིན། །ཞེས་པའོ། །དེ་ཡང་གང་དག་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་སྨྲས་པ། གནས་པ་དག་ཅེས་སྨོས་པས་ཁྱེད་ཅག་ཅེས་བྱ་བ་ཉིད་དེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕུང་ཁྲོལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །དེ་ལ་འདིས་
ནི་འདི་ལྟར་སྟོན་ཏེ། མི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ལས་ནི་ལས་སོ། །དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ལྟ་བ་དང་མངོན་པར་དགའ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་པར་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། ཐར་པའི་
བདེ་བ་འཐོབ་པའི་ཐབས་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། སྒྲོན་མ་ནི་སྣང་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་དང་། དད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་མིང་དུ་འདིར་བརྗོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་
པ། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པ་ནི་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་བླ་དགས་སུ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །དད་པས་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་རྒལ་བར་བྱེད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་སྤང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དཔེར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་མུན་པ་ལ་སྒྲོན་མེ་བྱུང་བར་
གྱུར་ན་དེ་སེལ་བར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་པའི་མུན་པ་དེ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་བསལ་བར་ནུས་པ་ཉིད་དེ། དེ་བས་ན་འདྲ་བའི་ཕྱིར་སྒྲོན་མ་བཞིན་པས་སྒྲོན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་པ་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་མི་བྱེད་དེ་
འབད་པས་བསྒྲུབ་པར་གྱིས་ཤིག་པའི་དོན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདིར་ཉེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བསྐུལ་བ་ཡིན་ཏེ། བག་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་དང་། སྒྲིབ་པའི་སྐྱོན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བདེ་བ་མངོན་པར་ཚོལ་བ་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་སྟེ། བདེ་བར་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 62b
མྱོང་བ་ལྟ་བུ་ནི་ཡུལ་དག་ལ་ཀུན་ཏུ་དགའ་ཞིང་མགུ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་བག་མེད་པའི་སྐྱོན་ནོ། །གང་དུ་ཡང་དེ་མངོན་པར་དགའ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་མེ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱོན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་མ་རིག་པའི་མུན་པར་ཞུགས་པ་ལ་
ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པའི་སྒྲོན་མ་མི་ཚོལ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་སྒྲིབ་པའི་སྐྱོན་ནོ། །དེས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉེས་པ་གསུམ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་བཅད་འདི་བཀའ་སྩལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བས་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་
ལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་འདིས་ཉེ་བར་གནོད་པར་ཤེས་པ་ལ་འབད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། རུས་པ་ཐི་བའི་མདོག་འདྲ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདིའི་བྱུང་བ་ནི་མཉན་ཡོད་ན་དགེ་སློང་གསར་བུ་རྣམས་ལྷག་པར་ཁྲུས་དང་གོས་དང་རྒྱན་ལ་སོགས་པ་གཙོར་བྱེད་ཅིང་གནས་པར་
གྱུར་ཏེ། ལུས་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པས་དེ་དག་གིས་ཀློག་པ་དང་ཁ་ཏོན་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དང་། ཇི་ཙམ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དུར་ཁྲོད་དུ་གཤེགས་ཤིང་སྤྱོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྐུན་པོ་ལྔ་བརྒྱ་བསད་དེ་ཤི་བའི་རོ་དག་བོར་བ་ཡོད་པས་དེ་དག་ལ་
དེ་ཉེ་བར་བསྟན་ཅིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་ལྟོས་ཤིག །ཤི་བའི་རོ་འདི་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། འཁོར་བས་ཆོག་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །འཁོར་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཉེ་བར་སྤྱོད་པས་ཀྱང་ཆོག་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། ཇི་
ཙམ་ན་དེ་དག་གིས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་དག་ནི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གྱི་དགེ་སློང་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདི་གསུངས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་འདིར་ཡང་རྣམ་པ་ལྔས་མི་རྟག་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཞིག་པ་དང་། བྲལ་བ་དང་རྣམ་
པར་འཇིག་པ་དང་། ཉེ་བར་གནས་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པས་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་བོར་བ་གང་ཡིན་འདི་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྣམ་པར་ཞིག་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འཚོ་བའི་སྲོག་ཡོད་པ་ཡང་རུས་པ་རྣམ་པར་འཇིག་པས་དེ་ལྟར་བོར་བར་འགྱུར་བའོ། །
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 63a
ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་སུ་རྣམ་འཐོར་བ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་བྲལ་བས་མི་རྟག་པར་བསྟན་ཏེ། ཕྱོགས་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་གནས་པས་ཕན་ཚུན་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐི་བའི་མདོག་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྣམ་པར་འགྱུར་བས་མི་རྟག་པར་བསྟན་ཏེ། སྔོན་གྱི་ཡིད་དུ་
འོང་བའི་མདོག་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པའི་མི་རྟག་པ་བསྟན་ཏེ། རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་སྟེ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་སུ་ཉེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པའོ། །འདི་ལ་ཅི་ཞིག་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པས་
མི་རྟག་པ་སྟེ། འདིའི་ལུས་ཀྱང་འཚོ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལས་འཆི་བའི་ལུས་སུ་གྱུར་ཏེ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་གནས་ཤིང་སྣང་སྟེ། འདི་ན་འཆི་བའི་ལུས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཆོས་སུ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ཅི་ཞིག་དགར་ཅི་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་
ནི་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །འདི་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་ཉེ་བ་ན་གནས་པའོ། །བོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་འཛིན་པའི་རླུང་དང་བྲལ་བས་བོར་བའོ། །རྣམ་པར་འཐོར་བ་ནི་མི་འདྲ་བར་བཀོད་ཅིང་རིག་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་འཚོལ་བར་གནས་པ་སྟེ། མཇིང་པའི་རུས་པ་རྣམས་ནི་
གཞན། རྐང་པའི་རུས་པ་རྣམས་ཀྱང་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མདོ་ལས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ནས་གང་དུ་རྟེན་ནས་བོར་བ་དང་། རྣམ་པར་འཐོར་ནས་འདུག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཟློས་པ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་མང་པོ་སྣ་ཚོགས་པ་སྟེ། མཐོ་
བ་དང་དམའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་དག་ཏུ་རྣམ་པར་གཏོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཐི་བའི་མདོག་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུག་རོན་ཞེས་བྱ་བའི་བྱ་བཞིན་དུ་མདོག་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའི་རུས་པ་དེ་ཉིད་སྔོ་སྐྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རུས་པ་
གང་ཡིན་པ་དེ་མཐོང་བ་ནི་སྣང་བའོ། །འདིར་ཟིན་པའི་ལུས་ལ་ཅི་ཞིག་དགའ་ཞིང་ལྷག་པར་ཆགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཉམས་པ་དང་ལྡན་པའི་ལུས་ལའོ། །ཤེས་རབ་ཅན་ནི་ནམ་ཡང་མངོན་པར་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། མཐར་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 63b
ཕྱིར་བོར་བ་ནི་ཚིགས་རྣམས་འབྲེལ་བཞིན་དུ་རུས་པ་བོར་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པར་འཐོར་བ་ནི་ཚིགས་རྣམས་བྱེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཐོར་བར་བསྟན་ཏོ། །དབྱིབས་ཉམས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་ནས་མདོག་ཉམས་པ་ནི་ཐི་བའི་མདོག་འདྲ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་འདིས་འདོད་ཆགས་རྣམ་པ་
བཞིའི་གཉེན་པོར་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འཐོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཉེ་བར་སྤྱོད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་འཐོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་དབྱིབས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བསྟན་ཏེ། དེ་ན་འདོད་ཆགས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་
དབྱིབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐི་བའི་མདོག་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཁ་དོག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བསྟན་ཏེ། མདོག་འདི་ནི་མངོན་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རུས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རེག་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བསྟན་ཏེ། རེག་པར་མི་བཟོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱུང་བ་གཉིས་པའི་དབང་དུ་
བྱས་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་གང་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ལན་དུ་མར་ལུས་ལ་འདི་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་འདིས་བསྟན་པས་ངེས་པར་
བདག་ཅག་ཀྱང་ནི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་དག་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བཞིན་དུ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་སྐྱེས་པས་དེས་ན་བདག་ཅག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་བསྐུལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐྱོ་བ་ཡང་དག་པར་སྐྱེས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལམ་གཞན་ཡང་དག་པར་བསྟན་པས།
ཁམས་གསུམ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་ཡང་དག་པར་བྲལ་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེས་ན་ལུས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ལ་དེ་ལས་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །འདུས་བྱས་རྣམས་ཐ་མར་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་གཅིག་པུར་མ་ཟད་དེ། དང་པོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཡིད་
དུ་མི་འོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། གང་གི་ནུབ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་བྱུང་བའི་གླེང་གཞི་ནི་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་ཐམས་ཅད་གཡོ་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འཆི་བའི་དབང་དུ་འགྲོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། ཇི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 64a
ཙམ་ན་དགེ་སློང་ཞིག་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཅི་བཙུན་པ་གང་མངལ་ན་གནས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ་རབ་ཏུ་མི་བརྟན་པ་ཉིད་དམ། དགེ་སློང་དག་མཚན་མོ་མི་དག་མའི་ལྟོར་འཇུག་པ་དེ་ཉིད་ནས་བརྩམས་ཏེ་
འཆི་བདག་གི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགེ་སློང་དག་འདི་ལྟར་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྟོན་པས་དེ་ལྟར་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དང་པོའི་ཚིག་རྐང་གསུམ་གྱིས་ནི་སྐད་ཅིག་མས་ཚེ་ཟད་པར་བསྟན་ཏོ། །ཐ་མས་ནི་ཚེ་ཟད་པ་ལས་ཕྱིར་ཡང་མི་འོང་བ་
ཉིད་དེ། འདི་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏེ། ལུས་དང་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་སྡོད་པ་དང་ལྡོག་པ་དང་རེ་བ་དང་བྲལ་བར་འདིས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དུས་དེ་ཉིད་ནི་དང་པོའོ་མཚན་མོར་མངོན་པར་འདོད་པ་ནི་གནས་སོ། །མའི་མངལ་དུ་གནས་པ་ནི་སྡོད་པའོ། །རྩིབ་ལོགས་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་ནི་ལྡོག་པའོ། །སོང་ནས་
ཡང་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྣམ་པ་བཞིས་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་རེ་བ་དག་འདི་ལ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མཁས་པ་རྣམས་ནི་འཚོ་བས་དྲེགས་པར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་ནི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་པ་སྟེ། ནུབ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་ཏེ། གང་མ་བསྟན་པའི་
ནུབ་མོ་གཅིག་སྟེ་དགུན་ནམ་དེ་ལས་གཞན་པའོ། །ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་སྟེ། གང་དེ་མངལ་དུ་འཇུག་པའི་ནུབ་མོ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ནུབ་མོ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དང་པོ་སྟེ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །མངལ་དུ་ཞུགས་
པ་ནི་མའི་ལྟོར་ཞུགས་ཏེ་ནུར་ནུར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། ཞོའི་སྤྲིས་མ་ལྟ་བུའི་ནུར་ནུར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྟེན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱེད་པ་སུ་ཡིན་ཞེ་ན་དེས་སྨྲས་པ། མིའི་སེམས་ཅན་ཏེ་ཡིད་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་མི་སྟེ་སྒྲ་གཅན་བཞིན་ནོ། །
བདག་དང་བདག་གི་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པ་ཉིད་མངལ་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚོན་པའོ། །ནུབ་མོ་ཞེས་སྨོས་པས་ནི་ཉིན་པར་མངལ་དུ་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཁ་ཅིག་འདོད་དེ། གང་ཕྱིར་མུན་པར་འཇུག་པ་ཡང་། །མངལ་གནས་མཚན་མོ་དེ་བཞིན་ཏེ། །དེ་ཉིད་ལ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 64b
ནི་འབྱུང་འགྱུར་ཞེས། །ཁ་ཅིག་དེ་སྐད་རབ་ཏུ་སྨྲ། །ཇི་ལྟར་ཉེར་སྤྱོད་མི་ཟད་པ། །ཚོང་དུས་ཉིད་དུ་འཕེལ་བ་བཞིན། །གཞན་དག་ཏུ་ནི་དེ་ལྟ་མིན། །དེ་བཞིན་མཚན་མོ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར། །ཞེས་སོ། །ཉིན་པར་ཡང་དེ་འདོད་པ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པས་མི་འགལ་ཏེ། དེ་ཚོགས་པ་ལ་རག་
ལུས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལ་ཡང་ངེས་པ་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་ཐུབ་པས་དུས་ངེས་པར་མ་གསུངས་ཏེ། གནས་གསུམ་མངོན་དུ་གྱུར་ན་བུ་དང་བུ་མོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཕལ་ཆེ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ནུབ་མོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་
ལྟར་ལྷག་པར་འཁྲིག་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། བྱ་བ་མང་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། །ཉིན་པར་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །བྱ་བ་མ་ལུས་ཞི་བའི་ཕྱིར། །མཚན་མོ་འདོད་ཆགས་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །ཞེས་པས་སོ། །སྡོད་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གགས་མེད་པ་དང་བགེགས་མེད་པར་ཞེས་
བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དེའོ། །འགྲོ་འགྱུར་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟད་པ་དང་རྣམ་པར་གྱུར་པ་དང་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །སོང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བའི་དྲུང་དུ་སོང་བ་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་རིམ་པ་བཞིན་དུ་ཡང་འདི་སྦྱར་བར་ཤེས་པར་བྱ་བའོ། །ལྡོག་པ་
མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལྡོག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སླར་ཡང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཚོ་བ་ཉིད་གཡོ་བ་སྟེ་དེས་ན་སྲོག་གི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་མི་གཟུང་ངོ་། །སྲོག་གིས་བསྙེམས་པ་ལ་དེ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་བཅད་འདིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བར་དུ་ཡང་
བདག་གི་དངོས་པོ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། སྔ་དྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདིའི་བྱུང་བ་དང་གླེང་གཞི་ནི་མཉན་ཡོད་ན་རྒྱལ་བུ་གསལ་རྒྱལ་གྱི་ཡུལ་མིའི་ལས་ཀྱི་སྣ་ལ་གཏོགས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞིག་ལང་ཚོའི་དྲེགས་པས་སྙེམས་པ་དེས་གསར་དུ་བླངས་
པའི་ཆུང་མ་ཞིག་གཟུགས་མཛེས་ཤིང་བལྟ་ན་སྡུག་ལ་རབ་ཏུ་མཛེས་པས་དེ་ལ་ཡང་དེ་ཤིན་ཏུ་ལྟ་ཞིང་སེམས་ཆགས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཇི་ཙམ་དུས་གཞན་ཞིག་ན་དེ་ཡུལ་མིའི་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་ནས་དེ་དེར་སོང་ངོ་། །དེའི་འོག་ཏུ་དེའི་ཆུང་མ་སྦྲུལ་ནག་པོས་ཟིན་ཏེ་དུས་བྱས་སོ། །དེ་ཕྱི་དྲོ་འོངས་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 65a
ནས་བསྲེག་སར་ཤིང་གི་སྟེང་དུ་བསྐྱོན་ནས་བསྲེགས་པ་མཐོང་ནས་དེ་ཉིད་དུ་བདག་ཀྱང་ཞུགས་ཏེ་གཉི་ག་ཤིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་དེ་སྐྱོ་བ་ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དེར་གཤེགས་ཏེ་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་
བ་ནི་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ནས། སྔ་དྲོ་སྐྱེ་བོ་མང་མཐོང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་བཀའ་སྩལ་པ་ཡིན་ནོ། །སྲོག་ནི་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་སྟེ་དུས་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མར་མེ་རླུང་ཁར་མ་བསྲུངས་པར་གཞག་པ་ལ་ཤི་བའི་དུས་ངེས་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་
སྟེ། འདི་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཕྱི་དྲོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཚིག་གི་ཕྲད་ཡིན་ཏེ་བདུན་པའི་དོན་ལ་འཇུག་སྟེ་ཉིན་པར་གྱི་ཐ་མ་ཕྱི་འཕྲེད་ཀྱི་དུས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཅིག་འགའོ། །མཐོང་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་དམིགས་པའོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྔ་དྲོ་ནི་ཐོག་མ་སྟེ་དེ་ཉིད་ཉི་
མའི་དང་པོའོ། །མཐོང་བ་ནི་ཡང་དག་པར་དམིགས་པ་དང་། ཡུལ་དུ་བྱས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་སྔ་དྲོ་མཐོང་བ་ལས་ཕྱི་དྲོ་བཙལ་ན་ཤི་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ནི་སྐྱེ་བོ་ཆེན་པོ་སྟེ། ཆེན་པོའི་སྒྲ་ནི་འདིར་མང་པོ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་
ཆེན་པོ་འདུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །སྔ་དྲོ་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་ནུབ་མོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དང་པོར་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཐ་མར་མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་དོན་འདི་ལྟར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཅན་དང་། ཚོང་གི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་དག་གོ། །དེ་ལ་འདོད་
ཆགས་ཅན་བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་བདེ་བ་སྤྱད་པའི་དུས་སུ་ཚོལ་བ་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་ཅན་གྱིས་མ་མཐོང་བ་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཕྱེད་དང་པོའོ། །གང་ཡང་ཚོང་གི་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་བདག་པོ་ལ་སོགས་པ་དེས་སྔ་དྲོའི་དུས་སུ་ཚོང་གི་ཐ་སྙད་དང་བཅས་པ་སྟེ།
དེ་ཚོང་གི་ཐ་སྙད་རྣམས་ཀྱིས་གྲོང་དཔོན་ལ་སོགས་པས་སྔ་དྲོ་མི་མཐོང་བ་ཚིགས་བཅད་ཕྱེད་འོག་མའོ། །དགེ་བའི་ལས་དག་ལ་ཕྱི་ཤོལ་བྱེད་པ་དག་ལ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འཚོ་བའི་སྲོག་ངེས་པ་མེད་པ་དེས་ན་བདག་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 65b
རྣམས་ཀྱིས་འདིར་ཡིད་བརྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། སྐྱེས་པ་བུད་མེད་མང་པོ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཚིགས་བཅད་སྔ་མས་ནི་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ངེས་པ་མེད་པར་བསྟན་ནས། འདིས་ནི་ན་ཚོད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་
ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཡིད་བརྟན་པ་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་པའི་རྒྱུས་འདིར་ཡང་ཡིད་བརྟན་པར་བྱ་བ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གསོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དང་སྦྱར་རོ། །ཅི་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་ཡོད་དེ་གདེང་དྲོད་
མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དང་སྦྱར་རོ། །གདེང་དྲོད་ནི་ཡིད་རྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་། འཇིགས་པ་མེད་པར་འདུག་པའོ། །འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། སྐྱེ་བར་གྱུར་ན་ངེས་པར་འཆི་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །ཡང་ན་མི་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་ཤེད་ལས་སྐྱེས་སོ། །ཡིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ། །གསོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་བརྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་རྣམ་པས་ཡིད་བརྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་ནི་གཞོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ན་ཚོད་དང་པོ་ལ་བདག་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདིའི་རྣམ་པས་
སོ། །དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་དུ་འཚོ་བ་ལས་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བ་སྟེ། མིར་གྱུར་ནས་དར་ལ་བབ་པ་སྟེ། རེ་ཞིག་བདག་ནི་གནས་སྐབས་འདི་ལ་འཆི་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་དེ་ལྟ་བུར་ཡིད་བརྟན་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དར་ལ་བབ་པའང་ཞེས་པ་སྟེ། གཞོན་
པར་གྱུར་ཀྱང་སྲོག་དང་བྲལ་ཞིང་འཆི་བ་ཡིན་ན། རྒས་པར་གྱུར་ན་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་པའོ། །ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །མི་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟར་འཆི་བ་ཡིན་གྱི། ལྷ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་འཆི་བའི་ཕྱིར་རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བ་མེད་པའི་འཆི་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྲམ་ཟེ་ཐང་ལ་
འབར་གྱིས་བཤད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་པས་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཆི་བར་འགྱུར་ཞེས་པའི་ཡུང་གིས་སོ། །རིགས་པ་ཡང་ལུས་ནི་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །སྐྱེས་པ་བུད་མེད་ཅེས་བྱ་བ་འདིར་ནི་ཐམས་ཅད་འདུས་པ་ཡིན་ཏེ། མ་ནིང་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 66a
ནི་ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་གཉི་གས་གཟུང་ངོ་། །ཡང་ན་གཙོ་བོ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བས་གཞན་སྨོས་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་མང་པོ་སྟེ། ཚེ་རབས་ཚེ་རབས་སུ་ཡང་དང་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཡང་འཆི་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
བསྟན་པ་དེ་ནི་ཚིག་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཡང་སྨྲས་པ། མི་འཆི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་ཉི་ཚེར་ཟད་དེ། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་མིང་མ་བཏགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ལས་འབྲས་ཉེ་བར་སྤྱད་ནས་ཀྱང་། །ངེས་པར་ལྟུང་ཞིང་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །གསེར་གྱི་བྱེ་མའི་ཚོགས་ཅན་མཚོ་
བསྟེན་པ། །རྩྭ་འཇམ་བརྒྱན་པའི་ས་ཕྱོགས་ཉམས་དགའ་དང་། །ལྷ་ཡི་བུ་མོའི་བདེ་བ་ཉམས་དགའ་རྣམས་ལྟ་བའང་། །འཆི་བའི་མཚན་མས་འཁྱུད་ཅིང་ཉམ་ཐག་འོ་དོད་འབོད། །ལང་ཚོས་དྲེགས་ཤིང་འཆི་བའི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བ་དག་ལ་སྲིད་པ་ལས་སྐྱོ་བར་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་
འདི་གསུངས་སོ། །ལང་ཚོས་ཐོབ་པ་གཅིག་པུ་འཆི་བར་འགྱུར་བར་མ་ཟད་དེ་ལང་ཚོ་མ་ཐོབ་པ་ཡང་འཆི་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། ཁ་ཅིག་མངལ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གྲོང་ཁྱེར་འཕགས་རྒྱལ་ན་སྤུན་བཞི་ཞིག་ལ་ཆུང་མ་ཡང་བཞི་ཡོད་དེ། དེ་ལས་ཕུ་བོ་
གཉིས་ཀྱི་བུ་སྤ་ཏ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདེ་ཐོས་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་ཤིག་ཤིན་ཏུ་ཤ་རྒྱས་ཤིང་གཟུགས་དང་ལྡན་ལ་མཛེས་པས་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོའི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་སོང་བ་ལས་དེ་གཉིས་ལ་རྒྱལ་པོ་གཏུམ་པོ་རབ་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་དེ་རབ་ཏུ་ཁྲོས་ཏེ། དེ་གཉིས་བསད་ནས་དེའི་ཁྱིམ་ལ་མེ་བཏང་སྟེ། དེ་
ནས་སྦྲུམ་པ་དང་བཙས་པའི་བུད་མེད་དང་དེའི་མེས་པོ་རྒན་པོ་ཡང་ཤི་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསན་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །འདིར་ཡང་གནས་སྐབས་བཞི་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། མངལ་དང་བྱིས་པ་དང་། གཞོན་ནུ་དང་། དར་ལ་བབ་པའོ། །དེ་ལ་ཚིག་རྐང་དང་
པོས་ནི་མངལ་གྱི་གནས་སྐབས་བསྟན་ཏོ། །གཉིས་པས་ནི་བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །གསུམ་པས་ནི་གཞོན་ནུའི་གནས་སྐབས་སོ། །བཞི་པས་ནི་ལང་ཚོའི་གནས་སྐབས་ཏེ་འདི་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །མངལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མའི་ལྟོར་ནུར་ནུར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཁ་ཅིག་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 66b
ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལ་ལས་སམ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ལ་དེ་ལྟར་མངལ་ནས་བཙའ་བའི་ལས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཆི་བར་འགྱུར་བ་ནི་འཇིག་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བར་འགྱུར་བའོ། །བཙས་པའི་སར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུད་མེད་བཙས་པའི་དུས་དེ་
ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སྟེ། བཙས་པའི་ཁྱིམ་དུའོ། །གང་དུ་དེ་བཙས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱིམ་དུ་སྟེ། ཁྱིམ་དེར་ད་ལྟར་ཡང་དེ་ལ་གནས་ཤིང་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་བྱིས་པ་དེ་འཆི་བའོ། །གོག་ཙམ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲེ་ཞིང་ཡོངས་སུ་རྒྱུ་བ་སྟེ། དེ་ལས་ཡོངས་སུ་འཁྱམ་ཞིང་རྩེ་བ་དང་། སྲང་ལ་སོགས་པ་
དག་ཏུ་རྟག་ཏུ་རྩེ་བའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ནོ། །ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་འཆི་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདྲེན་པའི་དོན་ཏོ། །ཡོངས་རྒྱུག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་དུ་རྒྱུག་པའི་ངང་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་དོ། །རིགས་པ་ནི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་དུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་
དང་འགྲོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་རོ། །འཚོ་བས་དྲེགས་པ་རྣམས་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །སྔར་བསྟན་པ་དང་མ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་མདོར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། ལ་ལ་རྒན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་དུས་ཕྱི་ཞིག་ན་ལས་ཇི་
ལྟར་སྤྱད་པ་བཞིན་དུ་འཆི་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་སུ་དག་རྒན་པ་དང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཉིད་དེ། རིམ་གྱིས་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་ཡང་གི་སྒྲ་སྟེ། དར་ལ་བབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉི་ཚེ་མ་ཡིན་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་རྒན་པ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་ཡོངས་
སུ་སྨིན་པའོ། །གཞོན་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཉེ་བར་རྒྱས་པའོ། །ལ་ལ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཡང་ཉེ་བར་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་གཉིས་སྟོན་པའོ། །དར་ལ་བབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དར་ལ་བབ་པའང་ཡིན་ལ་མི་ཡང་ཡིན་པས་དར་ལ་བབ་པའི་མི་སྟེ། ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་བཞིན་ནོ། །དར་ལ་བབ་པ་
ཉིད་ཡིན་པས་དར་ལ་བབ་པ་སྟེ་ན་ཚོད་བར་མའོ། །སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཡིན་པས་མིའོ། །ལོ་ལྔ་བཅུ་ཕན་ཆད་ནི་རྒན་པོའོ། །ལོ་སུམ་ཅུའི་བར་དུ་ནི་གཞོན་པའོ། །བར་མ་ནི་དར་ལ་བབ་པའོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་འདོད་དོ། །ཚེའི་ཚད་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་གཞོན་པ་དང་བར་མ་དང་རྒན་པོ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 67a
ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །རིམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྟེ། ལས་ཇི་ལྟར་བསགས་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲོ་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པ་དང་རབ་ཏུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །འདིར་དཔེ་ནི་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་
དབང་གིས་ཡན་ལག་རྣམས་ཞིག་པར་གྱུར་པ་སྟེ། འདིར་འབྲས་བུ་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེས་ཉེ་བར་འཇལ་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་སྨིན་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །འབྲས་བུ་སྨིན་པ་དེ་ག་ལས་འགྲོ་ཞིང་ལྟུང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ལྟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྟུང་བ་
ནི་རྩ་བའི་ཕྱོགས་སུ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །འདིས་ལྟུང་བ་ཡིན་པས་ལྟུང་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་སྨིན་པ་རླུང་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་མ་བྱས་པ་ལྟར་རང་ཉིད་སྙི་བར་གྱུར་ནས་ཤིང་གི་རྩ་བའི་ཕྱོགས་སུ་ལྟུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱང་ཚེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་ཚེ་ཡོངས་སུ་ཉམས་
ཤིང་དབང་པོ་རྣམས་ལྟུང་སྟེ་ཞིག་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་མ་གཏོགས་པར་རབ་ཏུ་འཆི་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་ལུང་ལས་གསུངས་ཏེ། ཉེས་པར་སྤྱད་པའི་རྒྱུས་འཆི་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་བུར་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བ་མི་བརྟན་ཞིང་ཀུན་ནས་འཇིག་པ་ལ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡལ་བར་མི་དོར་ཞིང་སྲིད་
པ་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །འདི་དག་གི་དཔེ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དཔེར་ན་འབྲས་བུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་སློང་གི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་
བསྐོར་ཏེ། ནགས་ཚལ་དག་ཏུ་རྒྱུ་ཞིང་གཤེགས་པ་ན་ཤིང་དག་ལས་འབྲས་བུ་ལྟུང་བ་དག་གཟིགས་ཏེ་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་སྲོག་ནི་ཡིད་བརྟན་པར་བྱ་བ་དག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅད་དེ། དེ་ལ་དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བས་དཔེར་བརྗོད་པ་བསྟན་ཏོ། །
རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་དུའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་སྨིན་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇིགས་པ་སྨྲས་པ། ལྷུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟུང་བ་སྟེ་འབྲེལ་པའི་རྒྱུན་ལས་འབྲེལ་པའོ། །འཇིགས་པ་ནི་སེམས་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་དག་ལ་དེ་ཡོད་ཅེ་ན། འཇིགས་པ་ལྟ་བུར་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 67b
འཇིགས་པར་བཏགས་པ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ། ཇི་ལྟར་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་འཚོ་བའི་སྲོག་དང་བྲལ་བའི་འཇིགས་པ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་དག་ལ་ཡང་ལྟུང་བའི་དུས་དང་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་འཇིགས་པའི་སྒྲར་བརྗོད་དེ། ཇི་ལྟར་ཡུར་བ་འཇིགས་པར་འགྱུར་རོ་
ཞེས་བྱ་བ་ཡུར་བ་ལ་དེ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཞུང་ལུགས་ལ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་མི་སྤང་ངོ་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །འདིར་གཅེར་བུ་པ་དག་གིས་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་སེམས་ཡོད་པ་ཉིད་
དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་མེད་དེ། འཚོ་བའི་རྟགས་མེད་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། བྱ་བའི་སྔོན་འགྲོ་བློ་སྣང་ན། །བདག་དང་གཞན་དག་དེ་གཟུང་སྟེ། །བློ་ནི་ཡང་དག་ཡོད་ཤེས་པ། །ཚུལ་འདིས་བློ་ནི་དེ་ལ་མེད། །ཅེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་
ལ་ནི་རྟག་པ་མེད་དོ། སེམས་པ་མེད་པ་དང་། མི་འགུལ་བའི་ཕྱིར་དང་བཅད་ནས་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་རོ། །སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱུང་བར་གྱུར་པ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་སྨྲས་པ། སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ལ་དགའ་བ་ལ་སོགས་ཡོད་
པར་གྱུར་པ་ཉིད་དེ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་གནོད་པ་འཇུག་ཅིང་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་མ་སྐྱེས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་དྲག་ཅིང་མི་བཟད་པའི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་ནས་འགུལ་བ་ལ་སོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་
དོན་ཏོ། །རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇིགས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཆི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རིས་མཐུན་པ་ཆད་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཇིགས་པ་ནི་འཆི་བར་དོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་བརྟན་པ་ཉམས་པའོ། །འདི་སྐད་བསྟན་པ་
ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ལྟུང་བར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དེས་ན་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་ངམ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་མི་རྟག་ཅིང་ལྟུང་བས་འཇིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཀྱང་འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཏེ། དེས་ན་འདིའི་ཚེ་ཡང་བྲི་ཞིང་ལས་ཟད་པ་དང་ཕྱི་རོལ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 68a
གྱི་རྒྱེན་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ལས་འཆི་བས་འཇིགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བོ་རྣམས་འཚོ་བའི་དྲེགས་པས་དགེ་བ་ལ་བག་མེད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་བག་མེད་པ་དོར་དུ་གཞུག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །ས་བོན་ལས་སྐྱེས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་དེ། འཇི་
བ་དང་རྒྱུ་སྤུན་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡང་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དཔེར་ན་རྫ་མའི་མཁན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་བཅད་ལྔ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གནས་བཅས་ཀྱི་གྲོང་ཨན་ཛ་ནའི་ནགས་ན་བཞུགས་ཏེ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྔ་དྲོའི་དུས་སུ་
དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་པ་ལས། ཇི་ཙམ་ན་གནས་བཅས་ཀྱི་གྲོད་དུ་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་གཤེགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་གནས་བཅས་ཀྱི་གྲོང་ན་བྷ་ར་དྷྭ་ཛ་ཞེས་བྱ་བའི་བྲམ་ཟེ་རྒས་ཤིང་འཁོགས་ལ་ལོ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ལོན་པ་དུས་ལས་འདས་སོ། །གཉིས་པ་
རིགས་ཀྱི་བུ་གཞོན་ནུ་ལོ་བདུན་ལོན་པ་ཞིག་ཀྱང་ཤིའོ། །དེ་གཉིས་ཁྱོགས་ལ་ཁྱེར་ཏེ་སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་ཚོགས་མདུན་ན་འགྲོ་ཞིང་བུད་མེད་རྣམས་ནི་སྐྲ་བཤིག་ཅིང་ངུ་སྟེ་རྒྱབ་ནས་འབྲང་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཟིགས་སོ། །ཇི་ཙམ་ན་དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དགའ་བོས་བླ་གོས་བཞི་བལྟབ་ཏུ་བྱས་
ཤིང་གདན་བཤམས་ཏེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཆོས་བསྟན་པ། དགེ་སློང་དག་དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་ཅིང་མི་བརྟན་པའོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འཆི་བར་འགྱུར་ཞིང་སྲོག་ནི་མཐར་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དགེ་སློང་དག་གང་ཡང་རྒྱལ་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ནས་དགྲ་
བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དགེ་སློང་དག་སྔོན་བྱུང་བ་སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྒྲ་ངན་ཞེས་བྱ་བའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་བྱུང་སྟེ། དེའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་
བའི་ཤིང་ནྱ་གྲོ་དྷའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་རྩ་བ་ན་རྩིབས་ཀྱི་མུ་ཁྱུད་ཅེས་བྱ་བའི་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ལ་བྲམ་ཟེའི་གསང་ཚིག་འདོན་དུ་འཇུག་གོ། །དེ་གཅིག་པུ་དབེན་པར་སོང་སྟེ་གབ་ཅིང་འདུག་ནས་སེམས་ལ་འདི་ལྟར་སེམས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་གྱུར་ཏོ། །མི་རྣམས་ནི་ཚེ་ཐུང་བ་སྟེ།
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 68b
ད་ལྟ་ན་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ་དོན་སྤྱོད་པ་དང་། ཆོས་སྤྱོད་པ་དང་། བསོད་ནམས་སྤྱོད་པ་དང་། བདེ་བ་སྤྱོད་པ་དང་། དགེ་བ་སྤྱོད་པའི་བར་ལ་མི་རྣམས་སྤྲོ་བ་ཆུང་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དང་བཅས་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེ་ན། རྩིབས་
ཀྱི་མུ་ཁྱུད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བསྟན་པར་གྱུར་ཏོ། །ཤེས་པ་བརྡ་སྤྲོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་སྒྲིབ་པ་ལྔ་སྤངས་ཤིང་ཚད་མེད་པ་བཞི་བསྐྱེད་དེ། འདོད་པ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ནས་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དག་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་གྱུར་ཏེ། བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དག་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐུང་
སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་རྫ་མཁན་དག་ས་ལས་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་པ་དག་བྱེད་ཀྱང་དེ་ཡང་མཐར་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ས་ལས་བྱས་པའི་སྣོད་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མི་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །འདི་ལྟར་ཐགས་བརྐྱང་བ་ལ་སྤུན་གང་དང་གང་བཅུག་པ་སྤུན་གྱིས་རྟིང་ལ་གཏུགས་པ་བཞིན་
ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་གསད་པར་བྱ་བའི་མི་གསད་སར་ཁྱེར་བ་དག་བསད་སའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་རི་གཟར་པོ་ལས་འབབ་པའི་འབབ་ཆུ་ནི་རྒྱུན་དྲག་ཏུ་འབབ་ཅིང་རིང་དུ་འགྲོ་ལ་རྒྱུན་མི་ལྡོག་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་ཆུ་ལ་རི་མོ་བྲིས་པ་ཡང་མྱུར་དུ་འཇིག་ཅིང་རིང་པོ་མི་
ཐོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་མ་ཐག་པའི་ཚིགས་བཅད་དག་གིས་སྤྱིར་བསྟན་ནས་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྐབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྗོད་དོ། །དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་སྟེ་རིགས་པས་ནི་འདི་དང་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་
ལྟར་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྫ་མཁན་ནི་རྫ་མ་བྱེད་པའོ། །བྱས་པ་ནི་བཟོ་བྱས་པ་སྟེ་ཇི་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འཇི་བའི་སྣོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཇི་བ་ཉིད་ཡིན་པས་འཇི་བ་སྟེ། འཇི་བའི་རང་བཞིན་གྱི་སྣོད་དམ་པ་ལས་བྱས་པའི་སྣོད་དང་ཆ་བྱད་ཅེས་བྱ་བའི་
དོན་ཏོ། །དེ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཐ་མར་འཇིག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐ་མར་ཆ་ཤས་ཀྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་མར་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་འདི་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲུ་མང་པོ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པ་སྟེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་ལུས་པ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 69a
མེད་པས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྟེ། གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །དེས་ན་འདི་ནི་དཔེའི་ཚུལ་གྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མཚོན་པར་བྱེད་པའོ། །མི་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་ཆགས་ཏེ། སྲོག་ནི་ཚེའོ། །དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
ཐ་མར་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། ཐམས་ཅད་འཆི་བའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྫ་མཁན་གྱིས་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ས་ལས་བྱས་པའི་སྣོད་དག་ཀྱང་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པའི་རྐྱེན་ཐོབ་པར་སླ་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐ་མར་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་
ལེགས་པར་སྦྱར་བའམ། ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྲོག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་མཐར་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །འདིར་རེ་རེ་ལ་ངེས་པར་བྱུང་བའི་གླེང་གཞི་ནི་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དང་ཉེ་བ་ཞིག་ན་རྫ་མཁན་གྱིས་ས་ལས་བྱས་པའི་སྣོད་མང་
པོ་དག་ལ་གཟིགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་བཀའ་སྩལ་ཏེ། དགེ་སློང་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་སྣོད་འདི་དག་ནི་རྐྱེན་དང་བྲལ་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་མཐར་འཇིག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་འདི་ཡང་དེ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་བཀའ་
སྩལ་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྲོག་ཀྱང་ཐ་མར་འཆི་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་དེ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འདི་གསུངས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ནི་ས་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ས་བསྟན་ནས་དེ་ལས་བྱུང་བའི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཐགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བཅོམ་
ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་གཤེགས་པ་ན། དེ་ན་ཐགས་འཐག་ཅིང་འདུག་པ་ཅིག་གཟིགས་ཏེ་དེ་ཡང་སྤུན་བཅུག་ཅིང་ཕལ་ཆེར་རྫོགས་པ་དག་གཟིགས་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བརྐྱང་བའི་ཐགས་ལ་སྣལ་མ་གང་དང་གང་བཅུག་པའི་སྤུན་
བཅུག་པ་དེས་ཐགས་ཀྱིས་བཏགས་པར་བྱ་བ་ལུས་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་དུས་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཟད་འཛིན་པའི་སྲོག་ལ་སྐད་ཅིག་མ་གང་དང་གང་གིས་འགྲོ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ཚེ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཞིང་སྲོག་གཏུགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྲིད་མཐར་ཐུག་གི་བར་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 69b
དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟིང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འདིར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐགས་ནི་སྣལ་མའི་ཚོགས་ཏེ་སྣལ་མར་སྦྲེངས་ཤིང་རིང་པོར་བྱས་པའོ། །བརྐྱང་བ་ནི་སྦྲེངས་ཤིང་རིང་དུ་དྲངས་པའོ། །སྤུན་ནི་གང་དང་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་དེ་དང་འབྱོར་པའི་སྐུད་པ་
གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཟློས་པ་སྟེ། སྐུད་པ་གང་དང་གང་གིས་འཕྲེད་དུ་གཞུག་པའི་སྐུད་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་སྤུན་དུ་བྱ་བ་ཡིན་པས་སྤུན་ནོ། །བར་ཆད་མེད་པར་བཅུག་པ་ནི་བཅུག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞིང་ལ་ས་བོན་བཅུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་བཅུག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། །གང་ཐགས་བརྐྱང་བ་དེ་ལ་
འཐགས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་ན་བར་མཚམས་བཀག་ཅིང་གོ་སྐབས་མེད་པར་འགྱུར་ན་གཏུགས་ཤིང་ལྷག་མ་ལུས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྤུན་གྱིས་རྟིང་ལ་བཀག་པ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིན་དང་མཚན་གྱིས་གཏུགས་པ་མྱོང་བར་བྱས་པས་ཚེ་ཉུང་ཟད་ལུས་ཞེས་བྱ་བའི་
དོན་ཏོ། །སྲོག་གིས་དྲེགས་པ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡང་གསུངས་པ། འཚོ་བའི་དྲེགས་པས་དྲེགས་བྱེད་ནི། །ནམ་ཡང་བླ་མ་མི་བསྟེན་ཏེ། །གང་ཕྱིར་དུག་གིས་སློངས་པའི་ཡིད། །ཡང་དག་འགྲོ་བར་ག་ལ་འགྱུར། །གང་ཞིག་ཡང་དག་ཇི་བཞིན་ཤེས་
པ་ནི། །འདི་ནི་ཉེས་པའི་ཚོགས་སུ་ཤེས་ནས་ཀྱང་། །དགེ་བ་རྣམ་པ་མང་པོ་རབ་བྱེད་པ། །དེ་ཉིད་ཐར་པའི་བསམ་ཡོད་མཁས་པ་ཡིན། །སེམས་མེད་པ་བསྟན་ནས་སེམས་ཡོད་པ་སྨྲས་པ། དཔེར་ན་ངེས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་རྐུན་མ་གཤེད་མའི་ལག་
ཏུ་གཏད་དེ། དེ་ཤིང་ཀ་ར་བཱི་རའི་ཕྲེང་བ་མགོ་ལ་བཏགས་ཏེ་གཤེད་མས་བསྡིགས་ཤིང་འདུག་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཟིགས་ཏེ། དེ་བཏང་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །དཔེར་ན་གསད་པར་བྱ་བ་གསད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་ཁྱེར་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་འཆི་
བའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེས་གོམ་པ་གང་དང་གང་བོར་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་གང་དང་གང་གིས་ཉིན་མཚན་ལ་སོགས་པའི་དུས་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་གསད་པའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཡང་རིགས་མཐུན་པ་ཆད་པའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་པ་ཡིན་ནོ་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 70a
ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་གསད་པའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་པ་ཉིད་དོ། །གསད་པར་བྱ་བ་ནི་བསད་པ་དག་གོ། །ངེས་པ་ནི་ངེས་པར་ཁྱེར་བ་སྟེ། དེ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང་རྒྱལ་པོའི་ཡུལ་ལས་ཕྱིར་ཕྱུང་བ་སྟེ། གྲོང་གི་ཕྱི་རོལ་དུ་ངེས་
པར་ཁྱེར་བའོ། །གང་དང་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟླས་པ་ཉིད་དེ། གོམ་པ་འདོར་ཞིང་འཇོག་པ་སྟེ་གང་དང་གང་དུ་འདེག་པ་དང་འཇོག་པའི་དོན་ཏོ། །བོར་བ་ནི་གོམ་པ་བོར་བ་སྟེ། འཇིགས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གོམ་པ་བོར་བ་དེས་ཇི་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་དྲུང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།
ཁྱེར་ཏེ་འོངས་ནས་གང་དུ་གསད་པར་བྱ་བའི་ས་སྟེ་དུར་ཁྲོད་དོ། །གསད་སའི་ཉེན་འཁོར་གྱི་དྲུང་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་ཀྱང་གསད་སའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་པ་ཡིན་ཏེ། འཆི་དང་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བག་མེད་པས་བདག་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་རྣམས་དེ་ལས་བཟློག་
པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །ས་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་བསྟན་པ། གཞན་དག་ཀྱང་བསྟན་ཏེ། ཆུ་ཀླུང་དྲག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རི་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་གི་རྩེ་མོ་ནས་ཤུགས་ཆེན་པོས་བྲུབ་པའི་འབབ་ཆུ་དག་གཟིགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རིགས་ཀྱི་
བུ་དགའ་བོའི་དབང་དུ་མཛད་དེ་འདི་གསུངས་སོ། །དྲག་པོ་ནི་མྱུར་དུ་འགྲོ་བའོ། །རྒྱུན་ནི་ཆུའི་རྒྱུན་གང་ཡིན་པ་སྟེ་ཆུ་ཀླུང་དེ་དྲག་ཏུ་འབབ་པའི་རྒྱུན་ཡིན་ཏེ། རི་ལས་ཆུ་ཀླུང་དྲག་ཏུ་འབབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆུ་ཀླུང་ནི་འབབ་ཆུའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་འབྲུབ་
ཅིང་འགྲོ་ལ་སླར་མི་འོང་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་མི་ཡི་ཚེ་འགྲོ་བ། །སོང་བ་ལས་ནི་ལྡོག་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པར་སླའོ། །ཇི་ལྟར་ཆུའི་རྒྱུན་དྲག་ཏུ་འབབ་ཅིང་ཆུ་ཀླུང་དམའ་བར་འགྲོ་བ་ནི། སོང་ནས་སླར་མི་ལྡོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཚེ་ཡང་སོང་ནས་སླར་མི་ལྡོག་པ་སྟེ། སོང་ནས་
ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་གང་དག་རྒས་པ་ལ་སོགས་པ་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་སྦྱོར་བས་ན་ཚོད་སླར་བཟློག་པར་འདོད་པ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དག་ལ་དགའ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་འདས་པ་ནི་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། ཚེ་དང་ན་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 70b
ཚོད་དག་དང་ནི། །མེ་ལྕེའི་རྩེ་དང་ཆུ་རྒྱུན་དང་། །ངན་པ་དག་གི་ཚེ་རྣམས་ནི། །འདས་པ་སླར་ནི་ལྡོག་པ་མེད། །ཅེས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་གྱི་སྦྱོར་བ་བྱས་ཏེ། སྐྲ་དང་སེན་མོ་དང་པགས་པ་ལ་སོགས་པ་བརྗེས་ནས་གཞན་གསར་ཅིང་བསྔགས་པའི་མདོག་ལ་སོགས་པ་བཟང་
པོ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན་ཡང་གང་ལང་ཚོ་ལ་སོགས་པ་འདས་པ་དེ་ནི་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་ཉེ་བར་སྤྱད་པའི་མཐུས་བདག་ཉིད་སྔར་མེད་པ་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ལང་ཚོ་སྔར་འདས་པ་དེ་ནི་ཕྱིར་བཟློག་པར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་དུ་ན་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་
ཀྱིས་ཤི་བའི་ཕ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འདྲེན་པར་ནུས་པར་འགྱུར་ན་གང་གི་ཕྱིར་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཀྱང་བཟློག་པར་མི་ནུས་པ་ཡིན་པས་འདི་ལ་རྩོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཚོ་བ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ལ་ཚེ་རིང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསམ་པར་མི་བྱའོ། །བག་མེད་པ་
དག་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་ཀླུང་དྲག་ཏུ་འབབ་པའི་དཔེས་བསྟན་པ། དལ་བུས་འབབ་པས་སྨྲས་པ། དཀའ་བ་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆུ་ཀླུང་དུ་རྒྱུ་ཞིང་གཤེགས་ཏེ། གང་གཱའི་ངོགས་སུ་
བྱོན་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཞིག་ན་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བུ་ཞིག་ཆུ་དང་ཉེ་བ་ན་འདུག་ཅིང་དབྱིག་པས་གོད་པ་དང་སྩོགས་པའི་རྩིབས་ཀྱིས་ཆུ་ལ་རི་མོ་འདྲི་ཞིང་ཡང་དང་ཡང་ཕྱུང་བས་ཞིག་པར་གྱུར་པ་གཟིགས་ཏེ། ཇི་ཙམ་ན་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་དུས་དེའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་འདི་
གསུངས་སོ། །དེ་ལ་འདིས་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བ་རྙེད་དཀའ་བས་འཐོབ་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མང་བ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དཀའ་བ་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྙེད་དཀའ་བས་འཐོབ་པར་བསྟན་ཏེ། ལེགས་པར་སྤྱད་པ་མང་པོ་ལ་འབད་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །
ཐུང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་མང་བ་ཉིད་དང་། ཡུན་ཐུང་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདོད་པའི་གགས་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་ཕྲག་གིས་མངོན་པར་གཙེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱུར་བ་ཉིད་དུ་འཇིག་འགྱུར་ཏེ། །ཆུ་ལ་དབྱུ་གུས་བྲིས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བས་ནི་མི་
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 71a
རྟག་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་དང་། དེ་བསྒྲུབ་པའི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལང་ཚོ་དང་སྲོག་ཀྱང་རྒ་བ་དང་མི་རྟག་པའི་དབང་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །དཀའ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་སྟེ། སྔར་བཤད་པའི་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་
དང་སྦྱར་རོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཅིག་ཏུ་དཀའ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཀའ་བས་འཐོབ་པ་ཡིན་ཡང་ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། ཐུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་དུས་མི་རིང་བ་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐུང་བར་གྱུར་ཀྱང་ཇི་སྲིད་འཇུག་གི་བར་དུ་བདེ་བ་ཡིན་
ནོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཚེ་ཉིད་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིར་ཇི་ལྟར་བདེ་བ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེས་པས་དུས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་
འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །མྱུར་བ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་སྨྲས་པ། ཆུ་ལ་དབྱུག་པས་རི་མོར་བྱས་པ་ནི་དབྱུ་གུས་བྲིས་པ་སྟེ། དབྱུག་པའི་རི་མོའོ། །བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེས་ཉེ་བར་འཇལ་བའོ། །ཇི་ལྟ་ཆུ་ལ་དབྱུག་པས་བྲིས་པ་ནི་མྱུར་དུ་
འཇིག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྲོག་གི་རྒྱུན་ཡང་ནམ་ཞིག་དཀའ་བས་འཐོབ་སྟེ་མྱུར་དུ་འབྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྲོག་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་དག་ལ་དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདི་གསུངས་སོ། །སྲོག་འབའ་ཞིག་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་འདོར་བ་ཉིད་དུ་མ་ཟད་དེ། དེ་ཉེ་བར་འཇོམས་པའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་
པ་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དཔེར་ན་ཕྱུགས་རྫི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་དུ་ནང་པར་ཤིན་ཏུ་སྔ་བའི་དུས་ཞིག་ཏུ་གཤེགས་ཏེ། བ་ལང་རྫི་བ་ལང་གི་ཚོགས་གནས་སུ་དབྱུག་པས་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་གཟིགས་ནས་འདི་གསུངས་
སོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དབྱིག་ཐོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདིས་འདུལ་བར་བྱེད་པས་ན་དབྱིག་པ་སྟེ། ལམ་ལོག་པ་ལས་བླན་པའི་ཆ་བྱད་ཤིང་གི་བྱེ་བྲག་གོ། །དེས་གླང་སྲུང་བར་བྱེད་པས་ན་ཕྱུགས་རྫིའོ། །ཕྱུགས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱུགས་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ།
เล่ม ๑๔๘ · หน้า 71b
མང་པོའི་ཚིག་ནི་ལས་སོ། །ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །དབྱུག་པའི་རྒྱུས་བ་ལང་རྫི་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །དཔེ་བསྟན་ནས་དཔེས་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་དོན་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་ནི་དེ་ལྟར་རོ། །ནད་ནི་རིམས་ལ་
སོགས་པའི་ནད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཀུན་ཏུ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒ་བ་ནི་ལུས་ལྷོད་ཅིང་རྐང་ལག་ཞིག་པར་བྱེད་པ་དང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །རྒ་བས་རྙིས་པར་གྱུར་ན་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ། གཟུགས་ཉམས་སྟོབས་ཀྱང་ཉམས་
པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་ནད་གཅིག་པུར་མ་ཟད་པ་རྒ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་སྟེ། གཙོར་འདི་རྣམས་ཀྱིས་མི་རྣམས་འཆི་བདག་གི་དྲུང་དུ་སྐྱེལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཆི་བདག་ནི་འཆི་བའི་ལས་སོ། །སྐྱེལ་བ་ནི་ཕྱིན་པར་
བྱེད་པའོ། །གང་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མི་སྟེ་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་དབྱིག་པ་ལྟ་བུ་ནི་ནད་དེ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱུགས་རྫི་ལྟ་བུ་ནི་རྒ་བ་དེ་ནད་ཀྱི་དབྱིག་པ་ཐོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕལ་ཆེར་རྒ་བ་ལས་ནད་དུ་མ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱུགས་རྣམས་
ཀྱི་གནས་ལྟ་བུ་ནི་འཆི་བདག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཆི་བའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་བ་ལང་རྫིས་དབྱིག་པས་བརྒྱབ་སྟེ་གང་དུ་བ་ལང་རྣམས་གནས་པའི་བ་ལང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནད་ཀྱིས་ཉེན་པར་བྱས་ཤིང་རྒ་བས་མི་ཉམས་འཆི་བར་
བྱེད་དེ། གང་དུ་འཆི་བ་ཡོད་པ་དེར་རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་རོ། །བག་མེད་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་འདི་ངེས་པར་ནད་དང་རྒ་བས་མི་རྣམས་འཆི་བདག་གི་དྲུང་དུ་སྐྱེལ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འཚོ་བའི་གནས་ཏེ་དུས་དང་འཚོ་བ་ནི་རང་
བཞིན་གྱིས་མི་གནས་པ་དང་མི་བརྟན་པ་ཡིན་ཞིང་དངོས་པོ་གང་དེས་དེ་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་དེ་གཉིས་མི་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཆུ་བྲན་གྱི་ནི་ཆུ་ལྟ་བུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་དགེ་སློང་རྣམས་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด