ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་བཤད་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨ་བྷི་དྷརྨྨ་ཀ་ཥོ་བྷཱ་ཥྱ་ཊཱི་ཀཱ་ཏ་ཏྭཱརྠ་ནཱ་མ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 286a
ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གསུམ་ཁོ་ན་ལས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འདི་དེ་ལྟ་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གང་གིས་གཞན་གྱི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཟག་པ་མེད་པ་ཤེས་པ་དེ་ལམ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་
རིག་པར་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ། །ཟག་པ་མེད་པས་ཟག་པ་བཅས་པ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདིའི་ངེས་པ་ནི་དེ་ཡིན། རེ་ཞིག་ཟག་
པ་དང་བཅས་པ་གང་ཡིན་པས་ཟག་པ་མེད་པར་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཕྲ་བའི་ཕྱིར་དང་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དམིགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། དེ་ལ་རྒྱུ་ཅིས་ཟག་པ་དང་བཅས་
པའི་ཡུལ་རྣམས་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འཇུག །གང་ཟག་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་རབ་སྟེ། རྣམ་པ་དེ་དག་ལ་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་བཟུང་བ་འཇུག་པ་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ལ་
དགའ་བའི་ཕྱིར་དང་། འཇུག་པ་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྫས་རེ་རེས་ཟག་པ་མེད་པ་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །སྤྱིའི་སྒོ་ནས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །ས་མ་སྟ་མ་པ་ཧྱ་སྲི་ཡཾ་
ཤོ་པ་ཏྲ་མིཙྪ་ཏེ། སྲི་ཡ་ཏྭེ་ན་མ་ནྱ་ཐཱ་བེ་ཏི། བསམ་གཏན་འོག་མའི་ས་པས་བསམ་གཏན་གོང་མའི་ས་པ་མི་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པས་བསམ་གཏན་གོང་མའི་ས་པ་ཐམས་ཅད་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་མཐའ་དག་ཁོ་ན་ནི། མི་མཛའ་བ་རྣ་བ་
འདོད་པ་གཉིས་པ་དང་དགའ་བ་ཉིད་འདི་གཞན་དུ་ན་ཞེས་སོ། །གསུམ་པའི་ས་པས་ཀྱང་བསམ་གཏན་གོང་མའི་ས་པ་མི་ཤེས་པའོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ས་འོག་མ་པ་མི་ཤེས་པས་ན། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པ་བཅོ་ལྔ་པོ་དག་སྟེ་ས་ལྔ་པ་རྣམས་སུ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 286b
སོ་སོར་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཏེ། བསམ་གཏན་ས་བཞི་པོ་རྣམས་ལས་བསམ་གཏན་སོ་སོར་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གོང་མའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆུང་ངུས་ནི་ཨུ་ཙམ་ཏ་ནུ་རྩི་ཏེ་ན། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་ས་འོག་མ་པའི་རྣམ་
པ་གསུམ་ཤེས་སོ། །རང་གི་ས་པ་ཆུང་ངུ་ཉིད་དང་འབྲིང་གིས་ས་འོག་མ་པ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་ས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཆེན་པོས་ནི་རང་གི་ས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །ཟག་པ་མེད་པ་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་རང་གི་ས་པ་དང་། འོག་མའི་ཡང་ཆུང་ངུས་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་
གི་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོས་ཀྱང་རྣམ་པ་གསུམ་ག་ཤེས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཚུལ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། གང་ལས་རྒྱུ་གཅིག་ལ་ཡང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་ལ། ཟག་པ་མེད་པ་ནི་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་
རྣམ་པ་གསུམ་རྣམ་པར་བཞག་པས་ཚུལ་དེ་ལྟ་རྒྱུད་གཅིག་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་གསུམ་ཉིད་ལས་གང་ཟག་གཅིག་ནི་ལམ་རྣམ་པ་དགུ་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་གསུངས་པ་དེའི་ལམ་གང་ཡིན་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་ཏེ་མཆོག་གི་
དབང་དུ་བྱས་ཀྱི། དབང་པོའི་དབྱེ་བས་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ། འདིར་རིགས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་དགུ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རིགས་གཞན་ཡང་རྣམ་པ་དགུའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དབང་པོ་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དད་པས་མོས་པའི་ལམ་གྱིས་མཐོང་བས་འོང་བའི་ལམ་
མི་ཤེས་ཤིང་དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱིས་དུས་དང་མི་སྦྱོར་བར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་མི་ཤེས་པ་སྟེ་དབང་པོ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དད་པས་མོས་པའི་ལམ་ནི་དབང་པོ་རྟུལ་པོས་བསྡུས་ཤིང་། མཐོང་བས་ཐོབ་པ་དང་དུས་དང་མི་སྦྱོར་བར་རྣམ་པར་
གྲོལ་བའི་ལམ་ནི་དབང་པོ་རྣོན་པོས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །འོག་མས་གོང་མ་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ལམ་གྱིས་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པའི་ལམ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་མོ། །མཐོང་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 287a
བས་ཐོབ་པས་དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མི་ཤེས་ཏེ་གང་ཟག་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ཀྱང་མཐོང་བས་ཐོབ་པའི་སྟེ་དབང་པོ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྷ་ག་བཙྪར་དྭ་ཏཽ། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དག་ཕན་ཚུན་མི་ཤེས་ཏེ་ས་དང་
དབང་པོ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་དང་མི་སྦྱོར་བར་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་མཐོང་བས་ཐོབ་པ་དག་ཀྱང་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་ས་པ་ཕན་ཚུན་མི་ཤེས་བཞིན་ཏེ་ས་དང་གང་ཟག་འདས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ཤྭ་ར་དྭ་ཏེ་དག་པ། པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟར་གྱིས་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཡུལ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་མི་འོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཡུལ་དུ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ཡུལ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་
ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་དག་གོ། །གཉིས་པ་ནི་འདོད་པ་ལས་གོང་མའི་ཁམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་ཚུན་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པས་ཕན་ཚུན་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་ངོ་། །མཐོང་བའི་ལམ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱུར་དུ་འགྲོ་བ་
ཉིད་ཀྱིས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ཐོབ་པ་རྣམས་ལ་ཡང་སྦྱོར་བ་ལས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་བྱས་ནས་དང་པོ་མཐོང་སྐད་ཅིག་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཏེ་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཆུང་ངུ་ནི་
སྦྱོར་བས་བྱེད་དོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ནི་ཁ་ཅིག་ཏུ་འབྲིང་པོས་སོ། །ཁ་ཅིག་ཏུ་ཆེན་པོས་སོ། །ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་སེམས་སོ་ཞེས་མ་བཤད་དོ། །ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་མ་ལུས་པས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་ཉན་
ཐོས་ཀྱི་མཐོང་བའི་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་གཉིས་ཁོ་ནས་ཤེས་སོ། །ད་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཇི་སྲིད་ཡུལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་རྩོམ་པ་སྲིད་འདི་སེམས་བཅུ་དྲུག་རྗེས་སུ་འཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་སྦྱོར་བ་རིང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 287b
དེ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་མ་ཡིན་ནོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་གྱིས་ཤེས་ཏེ། ཆོས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་གྱི་ས་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་ཤིང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་བརྒྱད་པས་ཤེས་སོ། །སྦྱོར་ཆུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
སྦྱོར་བ་རིང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་བཅོ་ལྔས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་ལྔ་རྣམས་དང་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་སྦྱོར་བ་བསྒྲུབ་པར་མི་རིགས་སོ། །གཞན་དག་སྐད་ཅིག་མ་བཞི་ཤེས་ཏེ། དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དང་བརྒྱད་པ་དང་བཅུ་བཞི་པ་རྣམས་ཉིད་ཀྱིས་སོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་
དེ་ལྟར་ཡང་རུང་ངོ་། །ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་དམིགས་ན་སྐད་ཅིག་མ་ལྔའི་མཇུག་ཐོགས་སུའོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་བརྒྱད་པས་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ལྔའི་མཇུག་ཐོགས་ཅི་ལྟ་བར་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ལ་བཅུ་བཞིས་ཤེས་སོ། །སྦྱོར་བ་མེད་པ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐུགས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི་སྦྱོར་བ་མི་མངའ་བར་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་པར་མེད་པར་མཁྱེན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ནི་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་
པ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ན། དེ་གཉིས་ལ་དབྱེ་བ་མ་མཐོང་བས། ཡང་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་དྲིས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཟད་པ་ཤེས་བདེན་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཟག་པ་མེད་པ་ཤེས་པས་དེ་ལྟར་ཤེས་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དྲིས་པའོ། །དེའི་རྗེས་ལ་ལངས་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། བསམ་པའི་སྒོ་ནས་འདི་ཤེས་པ་གཉིས་ཁོ་ན་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ་ཞེས་བཤད་དོ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པས་ནི་དེ་ལྟར་
མི་ཤེས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལས་ལངས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་དག་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་རྗེས་ལ་སྐྱེ་བའི་སྐབས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 288a
དེ་དག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་དེའི་ཁྱད་པར་གྱིས་དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་ཏེ། ཁ་ཆེ་བ་རྣམས་ན་རེ། བསྟན་བཅོས་ལས་ཤེས་པར་བྱོས་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་
གྱིས་སོ། །དེ་ལ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ལམ་བསྒོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་རོ། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཏེ། ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་
པར་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བདག་གིས་ལམ་བསྒོམ་སྟེ་ཡང་བསྒོམ་དུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་སྟེ། འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་ནི་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་ལས་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་མེད་པས་ཀྱང་དེ་ལྟར་
ཤེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་འདོད་པ་དེ་དག་འདི་སྐད་དུ། གང་གི་ཕྱིར་འདིར་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་འདི་དག་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་འདོན་ཏོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འགལ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར། མཐོང་བ་སྨོས་པ་ནི་
ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་མཐོང་བ་དང་། རིག་པ་དང་བློ་ཞེས་འདོན་པར་འགྱུར་ལ། དེའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་འདི་གཉིས་ཀྱང་བསྟན་པས། སྔར་གྱི་འཕངས་པ་ལས་དགེ་སློང་དག་གིས་དེ་ལྟར་འདིར་ལས་མཐོང་བ་ཡིན་
ཞེས་འདོན་པ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཡང་ན་མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པས་ན་མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པ་འདི་ཤེས་པ་གཉིས་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་འཇུག་པ་མཐོང་བ་ཡང་
མངོན་སུམ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱིས་འཇུག་པ་ཉིད་དོ། །མཐོང་བ་དང་ཆོས་མཐུན་པས་བཤད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ངེས་པས་བསྟན་པའོ། །གཞན་དག་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 288b
ན་རེ་རིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །བསྟན་པ་འདི་ནི་ངེས་པར་རྟོག་པར་བྱ་བ་སྟེ། དུས་འདི་ཙམ་ན་ཟླ་བ་གཟས་བཟུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་དག་ལའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་པ་གཅིག་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་
པའོ། །གཅིག་གི་ཆ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་འོ། །དེ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཏེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱའོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་
པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཤོས་ལམ་ཡིན་ལ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཤེས་པ་ཤེས་པ་བཅུའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཤེས་པ་གཅིག་གོ། །བདུན་གྱི་ཆ་ཡང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པ་དང་ལམ་དང་གཞན་གྱི་སེམས་དང་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་
པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེ་ནི་དེ་དག་གི་ཆ་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་སྟེ་ཆོས་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་བཅུའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་རེག་པར་བྱའོ། །རྗེས་སུ་
ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་སྟེ་བདུན་གྱི་ཆ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ན་གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཏེ། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་ཡིན་ལ། བཞིའི་ཆ་དང་
ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་དང་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འདིས་ནི་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་ཤེས་པ་ཡང་བཤད་དེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་རྣམས་ཁོ་ནའི་ཆ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལའོ། །དམིགས་པ་དང་
འགོག་པ་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ལམ་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་ཡིན་ལ་ལྔའི་ཆ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་ཟད་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་རྣམས་ཀྱི་ཆ་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 289a
གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཤེས་པ་གཅིག་ཡིན་ལ་བཞིའི་ཆ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་དང་ལམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། གང་གིས་གཞན་གྱི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཤེས་པའོ། །
ཟད་པ་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་ཡིན་ལ་དྲུག་གི་ཆ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། དེ་དག་རེ་རེ་ཞིང་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པ་ཉིད་དུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ན་མི་སློབ་པའི་ཆ་ཡིན་ནོ། །མི་སྐྱེ་བ་
ཤེས་པ་ཡང་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་གསུམ་པོ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དག་གོ། །བཅུར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་མ་ཐག་པ་དག་གོ། །རྒྱུ་བདུན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། ཟག་
པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་གཉིས་ཁོ་ན་རང་བཞིན་དང་གཉེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་སྐབས་དེ་དག་ཏུ་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་དང་དེས་རྣམ་པ་བཅུར་བཞག་གོ། །རང་བཞིན་ལས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་
ཤེས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དོན་དམ་པ་འམ་དོན་དམ་པར་མི་ཤེས་པ་སྟེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ལས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་རྣམ་པར་གཞག་གི། གཉེན་པོ་དང་རྣམ་པ་ལ་
སོགས་པ་དག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཡང་དོན་དམ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པའི་ཁམས་དང་ཁམས་གོང་མའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཤེས་
པ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་མཐའ་དག་གི་གཉེན་པོ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཁམས་གོང་མའི་ཡིན་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །སྦྱོར་བ་ལས་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་སྦྱོར་ཏེ། གཞན་གྱི་སེམས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 289b
ཤེས་པས་ནི་སེམས་བཞིན་དུ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་མི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་སྦྱར་བ་ཁོ་ན་ལས་རྣམ་པར་བཞག་གི་དམིགས་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་མི་ཤེས་ཏེ། མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་དུས་ཇི་སྲིད་པར་སེམས་མི་ཤེས་པས།
དེའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་བཤད་དོ་ཞེས་བཙུན་པ་རྩིབ་ལོགས་སྐྱེས་ཟེར་རོ། །བྱ་བ་བྱས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱ་བ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་དེ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དང་པོ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དམིགས་པ་ཁྱད་པར་
དུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་བྱ་བ་བྱས་པ་ལ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་སྔར་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་དེའི་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི། གང་གི་ཕྱིར་ཟད་པ་ཤེས་པ་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་རང་གི་རྒྱུད་ཅན་ཡང་
མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུར་གྱུར་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞེ་ན། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པའོ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་ཐོབ་པ་ན་བདེན་པའི་
མཐའ་ལ་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པས་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །ཆོས་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་འདོད་པའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་དོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་
མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བས་བསྡུས་པའི་གཉེན་པོ་ཉིད་དུ་ཆོས་ཤེས་པ་བསྟན་པས། དེའི་ཕྱིར་གཞན་རིལ་མ་ཡིན་པའི་གཉེན་པོ་རིལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་འགོག་པའམ། །
ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། ཁམས་གསུམ་ཆར་གྱི་གཉེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་གསུམ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དག་ཁོ་ནས་ཁམས་གསུམ་པའི་བསྒོམ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 290a
པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་གི་སྔ་མ་དག་གིས་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཞི་བ་དང་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཅན་ཉིད་དུ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་འདུ་བྱེད་དག་འགོག་པའི་གཉེན་པོའམ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་འགོག་པའི་
གཉེན་པོ་ལ་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་འགོག་པ་དགེ་ཞིང་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་ལམ་ཡང་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཅན་ནོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་མི་མཉམ་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ནི་སྔ་མ་དག་གིས་མ་ཡིན་ཏེ། ཁམས་རྣམས་སུ་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱིས་ཁྲིད་པའི་
ཁྱད་པར་ལས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འགོག་པ་དང་ལམ་དག་མི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཤེས་པ་དག་ཁམས་གསུམ་པའི་གཉེན་པོ་ཉིད་དུ་རིགས་ཏེ། འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དག་
གིས་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མི་རུང་སྟེ། རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་སུན་འབྱིན་པ་ན་གཞན་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་མི་རིགས་སོ། །འགོག་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་དག་ནི། རང་གི་ཡུལ་ལ་བྱ་བ་
བྱས་པ་ཡིན་ཡང་གཞན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་འཇུག་ཅིང་རྗེས་སུ་གནས་ལ། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཁོ་ན་ཁམས་གསུམ་པའི་གཉེན་པོ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ།
གལ་ཏེ་འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་ནི་མི་ལྡན་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གཉེན་པོར་འདོད་པར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཤེས་པ་རྣམས་ནི་
རྣོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཡུལ་ལ་བྱ་བ་བྱས་ཏེ། གཞན་གྱི་ཡུལ་ལ་བྱ་བ་དག་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་རྗེས་སུ་གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་འདོད་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 290b
པའི་ཁམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གོང་དུ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ཡོད་ན་དེ་དག་ཏུ་རྒྱུད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་འོག་ན་མ་ཡིན་ཞིང་། འབྲས་བུ་མ་གྲུབ་པའི་རིམ་པ་མི་
སྲིད་པའི་ཕྱིར་གོང་དེ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའམ་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡང་རུང་སྟེ། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་
མེད་དོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཡང་ཤེས་པ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ལས་ཤེས་པ་གང་ཞིག་རྣམ་པ་དུ་དག་ཏུ་འབྱུང་ཞེ་ན་དེ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། བདེན་པ་བཞི་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདེན་པ་རེ་རེ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་
པ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཅན་ཡང་ཡིན་ལ་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཅན་ནི་དྲོ་བར་གྱུར་པ་དང་། རྩེ་མོ་དང་བཟོད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ནའོ། །གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ནི་མི་སྡུག་པ་དང་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་འབྱུང་བ་དང་། བྱམས་པ་ལ་
སོགས་པ་དག་ན་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དུ་མ་ཅན་ནོ། །དེ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་
སྒྲ་ནི་བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དག་བསྡུས་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་ཡིད་ཤེས་དྲི་མེད་ཀྱང་། །དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་རེ་རེ་ཞིང་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་
ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་རང་གི་བདེན་པའི་རྣམ་པ་དག་གིས་རྣམ་པ་བཞི་ཅན་ཡིན་ནོ། །ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་གྱི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་སྟེ། ལམ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 291a
ཐ་ཚིག་གོ། །གཉི་ག་ཡང་རྫས་རེ་རེ་ཞིང་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དེ་དག་གིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་གི་ཡུལ་ཅན་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཡང་རེ་རེའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་
ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཡང་རྣམ་པ་གཞི་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ལྟ་བུའོ། །ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྫས་རེ་རེའི་
སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་བྱ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཞེས་བྱའི་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་
ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང་ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་བ་དང་། གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་དང་གཏི་མུག་དང་བྲལ་བ་དང་། ཀུན་བསྡུས་པ་དང་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་དང་། ཞུམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་བཟུང་བ་དང་། ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་
དང་། ཉེ་བར་མ་ཞི་བ་དང་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། རྒོད་པ་དང་རྒོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་དང་མཉམ་པར་གཞག་པ་དང་། མ་བསྒོམས་པ་དང་བསྒོམ་པ་དང་། རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གལ་
ཏེ་དེ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་འཛིན་པ་མེད་ན། ཇི་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའོ་སྙམ་དུ་ཤེས། ཅི་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པར་འཛིན་ན་ནི་རྫས་རེ་རེ་ཞིང་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་མི་འགལ་ཞེ་ན། གོས་དང་དྲི་མ་ཅིག་ཅར་དུ་མི་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་
བ་འབྱུང་སྟེ། དྲི་མ་དང་བཅས་པ་ལ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ན་གོས་དང་དྲི་མ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་གོས་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དེའི་ཚེ་དྲི་མ་མི་འཛིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དྲི་མ་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དེའི་ཚེ་གོས་མ་ཡིན་པས་གོས་དང་དྲི་མ་ཅིག་ཅར་མི་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 291b
ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་གཉིས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །འདྲེས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་ནི་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ལས་སོ། །ལྡན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་
པ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཐོབ་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ལས་སོ། །གཉིས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། འདྲེས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་ལྡན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དག་གིས་སོ། །དེ་ལས་གཞན་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་
མོངས་པ་ཅན་དང་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བ་ནི་ལྡན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་གཉི་ག་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །འདིར་
ཁ་ཅིག་གི་ལུགས་སྨོས་པ། མདོ་འདིར་ནི་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་འདོད་ཆགས་པ་ཡིན་གྱི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་གཞན་ཐོབ་པ་ཙམ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཐམས་ཅད་
འདོད་ཆགས་མ་འདྲེས་པའི་གཉེན་པོ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་སྨོས་པ། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པ་དེའི་ཐོབ་པ་འབའ་ཞིག་དང་བཅས་པ་དེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ན། ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ། ཉོན་
མོངས་པ་ཁོང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡང་མཚུངས་པར་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་ནི། ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་མ་གསུངས་ཏེ།
འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་སེམས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པས། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་བཟུང་ངོ་། །ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དང་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 292a
མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ནི་ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་སྐྱོན་མེད་དེ། འདིར་སྐྱོན་གཞན་འཆད་པར་འདོད་པས་དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་
པ་ཡིན་ཞིང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་དེའི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་
དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་དགེ་བ་ནི་ནམ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་
པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དེའི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ཞེ་ན་སྦྱོར་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པའོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང་། གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་ཡང་འདྲ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་སྟོན་ཏོ། །
དེ་བས་ན་འདིར་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་བཤད་མ་ཐག་པའི་ཁ་ཅིག་གི་ལུགས་སྐྱོན་དང་བཅས་པ་དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ཀྱང་སྟེ། འདོད་ཆགས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཀྱང་ཞེས་
བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་འདིར་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་སུ་འདོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གཞན་དག་གོ། །དེ་ལྟ་ན་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་
བསྡུས་པར་འགྱུར་རོ། །དམིགས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དགེ་བའི་སེམས་ནི་དམིགས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྡུས་ཤིང་དམིགས་པ་ལས་མི་གཡེངས་པ་སྟེ་རྣམ་པར་མི་གཡེངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་ནི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 292b
གཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་ལྔ་རྒྱུ་བ་མངོན་པར་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་གཡེང་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་རྣམ་པར་
གཡེང་བ་ཡིན་ཞིང་། གཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པར་འགྱུར་ན། གཅིག་ལ་ནི་འགལ་བའི་ཆོས་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བསྟན་བཅོས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པར་གྱུར་ན་འགལ་
བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སེམས་ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། གཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།
ཀུན་བསྡུས་པའི་སེམས་དེ་ཤེས་པའི་ཤེས་པའོ། །ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དག་ནི་གཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པར་མི་རུང་སྟེ། གཉིད་ནི་གཅིག་ཏུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་
སེམས་པ་འདིར་ཅིའི་ཕྱིར་མ་བཤད། དེ་ཉིད་ནི་འདིར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བྱས་ཏེ། ཇི་ལྟ་བ་ནི་སྔར་ཀུན་བསྡུས་པའི་དགེ་བ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་འདི་ལ་སྐྱོན་མེད་དོ། །གཅིག་ཉིད་ཀུན་བསྡུས་པ་དང་རྣམ་པར་གཡེང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་བསྟན་བཅོས་དང་འགལ་
བ་མེད་དེ་དགེ་བ་ཁམས་གསུམ་པས་བསྡུས་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །ལེ་ལོ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་མི་སྤྲོ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་བཟུང་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ། རབ་ཏུ་བཟུང་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་ཆུང་ངུ་དག་གིས་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །འདིར་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དགེ་བས་དག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 293a
དག་གིས་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཆེན་པོ་བདག་གིས་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྩ་བ་དང་།
རིན་དང་འཁོར་དང་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། སྟོབས་ཆུང་བ་དང་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཆུང་ངུ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཉིས་ཀྱིས་རྩ་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་འདོད་ཆགས་
དང་ཞེ་སྡང་གཉིས་ལ་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་དེ་ཉིད་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དང་གཏི་མུག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བས་རྩ་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་བ་ནི་གསུམ་གྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མེད་པ་དང་། གཏི་མུག་མེད་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་མི་འཁྲུལ་བའི་
ཕྱིར་རོ། །འབད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སཾ་བྷཱ་ར་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དོན་གྱིས་སྒྲུབ་
པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་མ་འོངས་པ་ཐོབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྲིད་པར་ཁོ་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་བསྒོམ་པ་སྟེ། ཡང་ཉོན་མོངས་པ་འདྲ་བ་རྣམས་བསྒོམས་པས་ཏེ།
ཡང་ཉོན་མོངས་པ་འདྲ་བ་རྣམས་ཐོབ་པ་མེད་པས་འཁོར་བ་མང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དགེ་བ་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་མ་འོངས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་མང་བ་ཡིན་ནོ། །ལུང་ལས་ཆོས་དགེ་བ་འདུས་བྱས་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོ་
གསུམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་གཟུགས་དང་སེམས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཀྱི་སེམས་ལ་ནི་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཕུང་པོ་བཞིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 293b
ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་དག་པ་མེད་པའི་སྡོམ་པ་དག་གི་གཟུགས་ནི་ཕུང་པོ་བཞིས་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་དུ་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བས་གཅོད་པའི་དོན་ཏོ། །ལོག་པར་ལྟ་བ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ཀྱང་དགེ་བ་གཅོད་མོད་ཀྱི་
གཏན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཡང་དེ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྩ་བ་དང་རིན་དང་འཁོར་བ་དང་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་སྟོབས་ཆུང་བ་དང་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒོད་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒོད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཞི་བ་ནི་དགེ་བའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཐོབ་
པ་དང་བསྟེན་པའི་བསྒོམ་པ་དག་གིས་མ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་མ་འོངས་པ་འཐོབ་པ་ཡང་མེད་ལ་བསྟེན་པར་འོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འཐོབ་པ་དང་བསྟེན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་འདུས་བྱས་ཐོབ་པའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། བསྒོམ་པ་ནི་དེ་
གཉིས་ཀྱིས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། དེ་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐོབ་པ་དང་བསྟེན་པའི་བསྒོམ་པ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་བཞིན་དང་རྒྱུད་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དག་གིས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་
པར་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ལ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུད་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པས་
རང་བཞིན་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡིན་ལ། སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་རྒྱུད་ལ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུད་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ། །རྨུགས་པ་དང་གཉིས་ལྷན་ཅིག་པར་གྱུར་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 294a
པའོ། །ནང་དུ་ཀུན་ཏུ་འགོག་ལྷན་ཅིག་པར་འགྱུར་ལ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་འཆད་པར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་གཡེངས་པ་ཡིན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་འཆད་པར་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པར་འཕྲོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །
སེམས་དེ་ཉིད་ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། གལ་ཏེ་རྨུགས་པ་དང་གཉིས་དང་ལྷན་ཅིག་པར་གྱུར་པ་ལ། ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟ་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་གཉིས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་གཉི་ག་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་
གཉིས་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ཀུན་བསྡུས་པ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གཉིས་དང་ལྷན་ཅིག་པ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི། གཉིས་དང་ལྷན་ཅིག་པར་གྱུར་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་རུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་ཡིན་པར་དམ་འཆའོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་སྟེ། དེའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གཉིད་
དང་ལྷན་ཅིག་པ་ནི་ཀུན་བསྡུས་པར་ཡང་འགྱུར་ལ་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། །བསྟན་བཅོས་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཀུན་བསྡུས་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་
ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །བསྟན་བཅོས་དང་འགལ་བ་ནི་བླའི་མདོ་དང་འགལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་སོ། །དེ་ལ་མདོ་བཤད་པ་དང་འགལ་བ་དག་ལས་བཤད་པ་དང་འགལ་བ་ནི་བླའི་མདོ་དང་འགལ་བ་ནི་མ་ཡིན་པའོ། །
མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཐ་མི་དད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་བཤད་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ། བཤད་པ་དེའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པ་གསུངས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 294b
སོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་རྣམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པ་དང་རབ་ཏུ་བཟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅི་ལྟར་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་མ་བཤད་པར་མི་འགྱུར། སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་རྒོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་།
རྣམ་པར་ཞི་བ་དང་། མཉམ་པར་གཞག་པ་དང་། བསྒོམ་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྣམས་བསྡུས་སོ། །ཇི་ལྟར་དེ་དག་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་དགེ་བ་ཉིད་ནི་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དགེ་བའི་
ས་མང་པོ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཉེས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་དག་པར་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དེའི་ཉེས་པ་ནི་དེའི་ཉེས་པའོ། །དེའི་ཉེས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་བསྟན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཉེས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །
འདི་ལྟར་སེམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་འདི་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཡིན་ནོ། །ལེ་ལོ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞུམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་ཡང་ཡོན་ཏན་གྱི་
ཁྱད་པར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། དགེ་བར་མཚུངས་ཀྱང་སེམས་དེ་དམིགས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་བསྡུས་པ་དང་རབ་ཏུ་བཟུང་བ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་
བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་མཚུངས་ཤིང་དགེ་བ་ཉིད་དུ་མཚུངས་བཞིན་དུ་དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །མདོ་དང་འགལ་བ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་
ལས་ནི་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་པར་འགྱུར་བ་ལ་སེམས་ཀུན་ཏུ་བསྡུས་པར་བཤད་ཀྱི་དགེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྨུགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་ཡོད་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 295a
འདི་ནི་ཚིག་འདི་དག་གི་དོན་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ནི་ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མདོ་ལས་སེམས་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། སེམས་ཞུམ་པ་ནི་ལེ་ལོ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །
རྒོད་པ་ནི་རྒོད་པ་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་མདོའི་དོན་ཁས་བླངས་པས་སེམས་དེ་ཉིད་ཞུམ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །ལེ་ལོ་དང་རྒོད་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཐམས་ཅད་
ལ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་མདོ་དང་འགལ་བ་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་རྒོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་སེམས་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་དག་གཉེན་པོ་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བས་བཤད་ན་ཅི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་སེམས་ཞུམ་པའམ། ཞུམ་དོགས་
པ་དེའི་ཚེ། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་བཏང་སྙོམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་བསྒོམ་པའི་དུས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། དེའི་ཚེ་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་བསྒོམ་པའི་དུས་
ཀྱང་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་རྒོད་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཞུམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྒོད་པ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པས་དེ་དང་མཐུན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྒོམ་པ་དགག་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་བསྒོམ་པ་བསྟན་པར་མི་རུང་ངོ་། །ཐམས་
ཅད་སེམས་སུ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ཐམས་ཅད་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དགག་པ་དང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ཡང་འགྱུར་དགོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མདོ་ལས་ཞུམ་པའི་སེམས་ཁོ་ན་རྒོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པའོ། །དྲན་པ་ཡང་
དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་མ་སྨོས་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་དྲན་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ང་སྨྲའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་མཐའ་གཅིག་ཏུ་མཐུན་པ་རྣམས་ཁོ་ན་བསྒོམས་པས་འདྲི་བ་ནི། ཅི་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 295b
ལག་རྣམས་སོ་སོར་བསྒོམ་མམ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོ་སོ་སོར་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐོབ་པ་འམ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་ཞེས་སོ། །མདོ་ལས་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་དུ་བསྒོམ་པ་གསུངས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་
བསྒོམ་པ་ཡིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཡང་སོ་སོ་སོ་སོར་མི་འགལ་ལོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་བྱིང་བ་དང་རྒོད་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་ཕྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་
ཚོགས་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལས་ལེ་ལོ་ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་ལ། གལ་ཏེ་གང་གི་ཚེ་སེམས་ཞུམ་པར་གྱུར་པ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་དེར་རོ། །འདིར་རྒོད་པ་ཡིན་ཡང་ལེ་ལོ་ལྷག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་མ་ཞུམ་པར་གསུངས་ཤིང་ལེ་ལོ་ཉིད་ཡིན་ཡང་
རྒོད་པ་ལྷག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ལ་འགྱོད་པར་གསུངས་པས་འགལ་བ་མེད་དོ། །གང་འདི་ལ་འགལ་བ་བཤད་པ། གལ་ཏེ་སེམས་དེ་ཉིད་ཞུམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་རྒོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ན་བཤད་པར་གྱུར་ན་དུས་གང་དུ་སེམས་ཞུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པ་འདི་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་གཉིས་ནི་ལྷན་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལེ་ལོ་དང་རྒོད་པ་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ངོ་། །སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་པ། བསམ་པ་ཅན་གྱི་ཚིག་ལ་ནི་བཟློག་པ་མེད་ཀྱི། འདིའི་
དགོངས་པ་ནི་འདི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ་ཞེས་ཏེ། ལེ་ལོ་ལྷག་པས་ཞུམ་པ་དང་། །རྒོད་པ་ལྷག་པས་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་སེམས་ཞུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་པས་སོ། །འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་
པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ལའང་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་གཉིས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་ལྡན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 296a
ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སློབ་པ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་
ཐོབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཡིན་ཏེ་འདོད་ཆགས་མ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་གང་ཞིག་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པ་དེ་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་
ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཅི་ལྟར་དེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནའོ། །
ཉོན་མོངས་པ་སྤྱི་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཇི་སྟེ་ཉོན་མོངས་པ་སྤྱི་བ་ལྟ་བ་དང་ཐེ་ཚོམ་དང་མ་རིག་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟག་པ་བཅས་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་གཏི་མུག་དང་བཅས་པར་
བཟུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་གཏི་མུག་གི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏི་མུག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་སྤྱི་བ་ཡིན་པས་དགྲ་བཅོམ་པའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་གཞན་གྱི་གཏི་མུག་གི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་སེམས་
ཤེས་པ་ནི་འཐོབ་པ་ལ་དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་། འཐོབ་པ་ཡང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དེ་ལ་དམིགས་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་
གྱི་སེམས་དང་སྦྱར་རོ། །འདོད་ཆགས་གང་ལ་སེམས་དེ་དམིགས་པར་ཡོད་པ་ནི་སེམས་དེ་ལ་དམིགས་པའོ། །གང་ལ་སེམས་ལ་དམིགས་པའི་འདོད་ཆགས་ཡོད་པ་དེ་ན་སེམས་དེ་ལ་དམིགས་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅི་ལྟར་འདིར་ཐོབ་པ་དེ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 296b
ལ་དམིགས་པ་ཉིད་འདོད་ཆགས་གཟུང་བར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར། གང་ལས་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་ཐོབ་པ་ལ་དམིགས་པས་འདོད་ཆགས་བཅས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་སེམས་སྨོས་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱང་སྨོས་ཏེ་གང་ལས་འདིར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་
བས་ན་འདིར་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སློབ་པའི་སེམས་ཟག་པ་མེད་པ་དང་མི་སློབ་པའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་འཐོབ་པ་ལ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པ་
དང་། དེ་ལ་དམིགས་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པས་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཐོབ་པ་ཡོད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་
དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མདོའི་དགོངས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོའི་དོན་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དེའི་འཐོབ་པ་དང་བྲལ་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་ཐོབ་པ་དང་བྲལ་བ་
ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པ་ཙམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །བཤད་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། གང་དུ་བཤད་ཅེ་ན། མདོ་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་
བཅས་པའོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ནས་གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན་ནི། ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེར་བཤད་དོ། །དགོངས་པ་འདིས་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ལྟར་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་བཟུང་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ནི་འདོད་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 297a
ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་མི་གཟུང་སྟེ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་སྟེ། སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་མདོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཀུན་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུས་སོ། །འདིར་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་པོའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཁོ་ན་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྟེ།
དེའི་གཉེན་པོ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའོ། །འདོད་ཆགས་གཉིས་པའི་ཐོབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཡང་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འདོད་ཆགས་ཏེ། དེ་དང་བྲལ་བ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའོ། །སློབ་དཔོན་གྱི་ནི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཁོ་ན་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྟེ། དེ་
ལས་གཞན་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ཡང་ཞེས་སོ། །གནས་བརྟན་འདུས་བཟང་གི་ལན་ཡང་འདིས་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟར་མདོ་འདིར་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་ཀུན་བསྡུས་པར་དགོངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན། སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། དེ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉེ་བར་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དཀར་པོ་དང་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚུལ་བསྟན་
པས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པའི་མན་ངག་བསྟན་པར་ནི་སྐྱོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་སེམས་མངོན་པར་ཞུམ་པར་མི་འགྱུར། ཧ་ཅང་རབ་ཏུ་གཟུང་བ་མ་ཡིན། ནང་དུ་
ཀུན་བསྡུས་པ་མ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་དུ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མ་ཡིན་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །འདི་དག་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པའི་སྐྱོན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལེ་ལོ་དང་རྒོད་པ་དང་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྦྱོར་བ་མེད་པར་བྱས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་
པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཁོ་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་མན་ངག་སྟེ། གཞན་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་བསྒོམ་པའི་སྐྱོན་བསྟན་པའོ། །དེ་བས་ན་འདི་ཤེས་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་ལ་སེམས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 297b
གང་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་པ་སྟེ། འདི་ཡང་འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་པོ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཡུལ་ཡང་ཤེས་པར་
གྱུར་ན། དེ་ལ་གཟུགས་ལ་དམིགས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་གཟུགས་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་འཛིན་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པའི་གཞན་གྱི་སེམས་
འཛིན་པ་ནའོ། །རང་གི་ངོ་བོར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་གི་སེམས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་
སེམས་རིག་པ་ཞིག་གིས་གང་གིས་འཛིན་པ་དེས་ཀྱང་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དེའི་སེམས་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། གཉི་ག་ཡང་གཞན་གྱི་སེམས་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་
ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་གྱུར་ལ། དེའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་ལྡན་པར་ཡང་འགྱུར་ན་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་འམ། ཟག་པ་མེད་པའོ། །སེམས་དང་སེམས་
ལས་བྱུང་བ་དང་། རྫས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྫས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི། གཟུགས་ལ་
སོགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག་བདག་གིས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་དེ་སྐྱེ་བ་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་དུས་གསུམ་པ་ཡིན་ཀྱང་རང་གི་རྒྱུད་ད་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 298a
ལྟར་བྱུང་བའོ། །གཞན་རྒྱུད་སྨོས་པ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་མི་ལྡན་པ་སྨོས་པ་ནི། གཟུགས་མེད་པ་ནི་
སྤྱོད་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ནི་ས་འདས་པས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བའི་ལམ་ལ་བཀག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཐོང་བའི་ལམ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མེད་ཅིང་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་
པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་བཀག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཚེ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། དེས་བསྡུས་
པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། མི་ལྡན་པ་ནི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་གཉིས་ནི་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཅན་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་བྱའི་རང་གི་
མཚན་ཉིད་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་བཞིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་སོ་སོར་དྲུག་རྣམས་ལས་གཞན་གྱི་སེམས་
ཤེས་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་བསམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་གཉིས་ལ་ལྟ་བའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་ཀྱིས་མ་བསྡུས་སོ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་བཀག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་
ནི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤོང་བའི་ལམ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་དག་ཡིན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་དམ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནམ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 298b
དོན་དམ་པ་པ་སྟེ། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་དོན་དམ་པ་པ་ཡིན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ཞེ་ན་དེ་དག་ལ་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དག་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བདག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་
པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་གི་རྗེས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཤེས་པ་དག་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་
ཅན་དུ་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཤེས་པ་དག་ལ་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་དོན་
དམ་པ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་འདི་དག་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པས་བསྡུས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བདག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་སྲིད་པ་འདི་ལས་གཞན་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་སྟེ།
བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པ་དེ་གཉིས་དེ་ལྟར་འཇུག་གི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་དག་སྐྱེ་བའོ། །ཅི་ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །འདི་སྐད་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཟག་པ་མེད་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་
བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཅི་ཟག་པ་མེད་པར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཡོད་དམ། ཟག་པ་མེད་པ་གཉི་ག་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོགས་པ་དེ་ཡང་ག་ལས་ཤེ་ན། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་
དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲི་མེད་བཅུ་དྲུག་གཞན་རྣམས་མེད་ཅེས་སོ། །འདི་སྐད་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་ཟག་པ་མེད་པའི་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཡང་མེད་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །མི་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 299a
མེད་པས་སོ། །མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་སྟེ། མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གི་དོན་གང་ཞེ་ན། ཏ་སིལ་གྱི་རྐྱེན་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ལ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་དུའོ། །འདི་
ནི་གནས་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདི་ནི་གཞི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའོ། །རིག་པས་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིའི་དོན་ནི་ཉི་འོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་འདི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འདིའི་
དོན་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་འདི་ནི་གནས་ཡོད་དོ་འདི་ནི་གཞི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སྲིད་པ་ཡོད་དོ། །འདི་ནི་འབྱོར་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །བདག་
དང་བདག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བས་སོ། །ཆད་པ་དང་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བས་སོ། །རྒྱུ་མེད་པ་དང་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བས་སོ། །མཆོག་དང་གཙོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། དམ་པ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པས་སོ། །འགོག་པ་དང་། གྲོལ་བ་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པས་སོ། །ནེམ་ནུར་དང་ཡིད་གཉིས་དང་ཐེ་ཚོམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་སོ། །ཆགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་
སོ། །སྡང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེ་སྡང་གིས་སོ། །རློམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ང་རྒྱལ་གྱིས་སོ། །རྨོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་གིས་སོ། །དེ་ལྟར་གཞུང་འདིས་ནི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་བསྟན་ཏོ། །འདི་ནི་གནས་ཡོད་དོ་འདི་ནི་གཞི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་
མ་རྟོག་པར་ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་དེའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་གནས་ཡོད་དོ་འདི་ནི་གཞི་ཡོད་དོ་ཞེས་ཇི་སྐད་དུ་སྨྲས་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གཞན་གྱི་སེམས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 299b
ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྫས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྲུབ་པོ། །གཞན་དག་ན་རེ། འདི་ནི་གནས་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྲིད་པ་ཡོད་དོ་འདི་ནི་གཞི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡུལ་སྨོས་པ་བསལ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱའོ་ཞེས་
འདིར་འདོན་ཏོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡུལ་སྨོས་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་ལ་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་སྟེ། སྔ་ན་མེད་པ་ནི་རྐྱེན་ཡོད་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་
དོན་ཏོ། །བདག་གིར་ལྟ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདག་གིར་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པའོ། །བདག་གིར་ལྟ་བ་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །བདག་ཡོད་ན་བདག་གི་བར་འགྱུར་རོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་བདག་མ་ཡིན་ལ། གང་མི་རྟག་པ་དེ་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་དེ་བདག་མེད་པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་བདག་གོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་བདག་མེད་པའོ། །ས་བོན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་
ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུ་ཐག་རིང་པོའི་གནས་སྐབས་སྟོན་ཏེ་དང་པོའི་ས་བོན་ལྟ་བུའོ། །ས་བོན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབྱུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ལྟར་རྒྱུ་ཐག་ཉེ་བའི་གནས་སྐབས་སྟོན་ཏེ།
འདི་ནི་ཕྲད་ནས་འབྱུང་བས་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །འབྲེལ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་རྒྱུར་སྟོན་ཏེ། ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དང་ལོ་མ་དང་སྡོང་བུ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འདི་ལས་རྒྱུན་ཆད་པའམ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བས་ན་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའོ། །མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་
དོན་གྱིས་ན་རྐྱེན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ལས་སྐྱེ་བ་སྟེ། རྐྱེན་རྣམས་ཕན་ཚུན་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ལས་དེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །མེ་གསུམ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་མེ་ཞི་བའི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 300a
ཕྱིར་རོ། །འཚེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱོན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་རྣམས་སོ། །བགྲོད་པའི་དོན་གྱིས་ན་ལམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བགྲོད་པའི་དོན་གྱིས་
སོ། །རིག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རིག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་དོན་གྱིས་བསྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པར་བགྲོད་པའི་དོན་གྱིས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཤིན་ཏུ་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་
ངེས་པར་འབྱིན་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་ལས་ཉམས་པ་འཆི་བ་མེད་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་དུ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁུར་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མངོན་པར་བཀོད་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །
གཞན་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁུར་གཏོང་བ་དང་འདོར་ན་འདྲེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདོད་དགུར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་དབང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། དགེ་སློང་དག་གལ་ཏེ་གཟུགས་བདག་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། གཟུགས་བདག་ཉིད་
ལ་གནོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །འོང་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལས་འོང་བས་ན་རྒྱུ་སྟེ། འདི་ལས་སྐྱེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འབྱུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཀུན་འབྱུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མ་འོངས་པའི་དུས་ནས་བདག་ཉིད་དུ་
རེད་ཅིང་འབྱུང་བའོ། །འཕེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་གྱིས་འཕེལ་བ་ལྟ་བུའོ། །སོ་སོར་འབྲང་བའི་དོན་གྱིས་རྐྱེན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དོན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འབྲེལ་བ་མེད་
པས་འབྲེལ་པ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་འགོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཕྱི་མ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་ཅིང་། སྡུག་བསྔལ་སྔ་མ་འགོག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་གནས་པ་ལས་གཞན་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 300b
དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བའི་ཕྱིར་གྱ་ནོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐར་པ་དམ་པའི་དོན་དུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པས་སོ། །ཡིད་བརྟན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡིད་བརྟན་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་
གྲོང་དང་མི་འགལ་བའི་དོན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་དུ་འཇུག་པ་དང་མི་འགལ་བའི་དོན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ་འདིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་སོ། །སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱིན་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་པ་དང་
གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་པ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་ངེས་པར་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བཤད་མ་ཐག་པའི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་ལ་ཁ་ཅིག་ཏུ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་བསལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་
ཀྱི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པའི་སྔར་རམ་འོག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མི་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཕགས་པ་རྣམས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་
སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །བདག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གི་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་མི་རྟག་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །གང་སྡུག་བསྔལ་བ་དེ་ནི་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་བདག་
གི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུན་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོའི་རྒྱུའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་འདུན་པའི་རྒྱུ་ཅན་ནོ། །འདིར་འདུན་པ་ནི་སྲིད་པའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །འདུན་པ་ལས་ཀུན་འབྱུང་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བའི་རྒྱུའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་འདུན་པའི་རྒྱུ་ཅན་ནོ། །འདུན་
པའི་རིགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུན་པའི་རྐྱེན་ཅན་ནོ། །འདུན་པ་ལས་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་མ་ཐག་པའི་རྒྱུའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སོ། །རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཐ་མར་འདོན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་བཞི་ལས་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པ་གསུམ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 301a
པར་འདོན་ཅིང་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་བཞི་པར་འདོན་མོད་ཀྱི། མདོ་ལས་བསྟན་པར་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་སྒྲ་རྒྱུ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བར་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་ཕྱི་ནས་གནོད་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་འདུན་པར་མཚུངས་བཞིན་དུ་འདུན་པ་འདི་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ངའོ་སྙམ་
པ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ལུས་ལ་འདུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་མཐའ་དག་ལ་བདག་གི་དངོས་པོ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཡང་སྲིད་པ་ལ་འདུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་
ཡང་སྲིད་པ་ཙམ་ཞིག་དོན་དུ་གཉེར་བའོ། །འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིག་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་འདིར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ལྷའམ་མི་ཡང་རུང་སྟེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྲིད་པ་ལ་འདུན་པའོ། །ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཉིད་འཆིང་བ་ཡིན་པས་ན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་འཆིང་བ་སྟེ་དེ་ལ་
འདུན་པ་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བའོ། །དམྱལ་བར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་འཆི་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་མི་སྲིད་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡང་ན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལ་འདུན་པ་ཡིན་པ་ཡིན་ཞེས་སྨོས་སོ། །ལས་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ལ་འདུན་པ་ནི་སྦྱིན་
པ་འདི་ལྟ་བུ་དང་འདི་ལྟ་བུ་སྦྱིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོན་གཉེར་བའི་སྒོ་ནས་དོན་དུ་གཉེར་བའོ། །དེ་ལ་འདུན་པ་དང་པོ་ནི་ངའོ་སྙམ་པའི་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ལུས་ལ་འདུན་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་དང་པོ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དང་པོ་འདུན་པ་དེས་འཕངས་པའི་
འདུན་པ་ལས་བརྒྱུད་ནས་ཕུང་པོ་ལྔའམ་བཞིས་སྐྱེ་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཕུང་ཁྲོལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ས་བོན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ས་བོན་གྱིས་འཕངས་པའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་ལས་འབྲས་བུ་
འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་དེ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཡང་སྲིད་པ་ལ་འདུན་པ་གང་ཡིན་པ་འདུན་པ་གཉིས་པ་དེས་ལུས་དེ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་བརྒྱུད་པས་སོ། །ཅི་ལྟར་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 301b
ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཡང་སྲིད་ལ་འདུན་པ་དེས་ན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་འཆིང་བ་འདུན་པ་དང་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་འདུན་པ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་ཡང་སྲིད་ཀྱི་འདུན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་དང་འདྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱེ་བྲག་ཏུ་
ཡང་སྲིད་པ་ལ་འདུན་པ་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ། མི་ལུས་དོན་དུ་གཉེར་བ་ན་འགྲོ་བ་གཞན་གྱི་ལུས་ཀྱི་རྐྱེན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ལུང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་རླུང་དང་ཉི་མ་ལ་སོགས་པས་
བསྡུ་སྟེ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ནུས་པ་ནི་བསིལ་བ་དང་དྲོ་བ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་མངར་བ་དང་སྐྱུར་བ་ཉིད་དོ། །མཐུ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་མཐུའི་ཁྱད་པར་ཏེ། གང་ལས་འབྱུང་བ་དང་སྡུད་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་
བའོ། །བཞི་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་སྟེ་དེ་ཁོ་ན་ལས་དེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཁོ་ན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་འཆིང་བ་ལས་ཡང་སྲིད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་འདུན་པ་ལས་དེ་འབྱུང་བས་དེ་དང་མཐུན་པའི་ལུས་སྐྱེ་བའོ། །དེ་ལ་བཞི་
པ་ནི་ཡང་སྲིད་ཀྱི་དངོས་ཀྱི་རྒྱུའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡང་སྲིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུའོ། །འབྲས་བུའི་ཞིང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པ་སྟེ་རྐྱེན་ནོ། །བརྒྱུད་པ་ཡང་སྲིད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་འབྲས་བུའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །བཞི་པ་ནི་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །འདུན་པ་བཞི་ནི་
དངོས་དང་བརྒྱུད་པས་ནུས་པ་བཞིན་དང་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་དང་རྩ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་གང་ཟག་སྲེད་པ་སྦྱང་བ་རྣམས་ཀྱི་འདུན་པ་བཞི་ནི་ལྔ་ཚན་ཉིད་དང་བཞི་ཚན་གཉིས་ཡིན་ཏེ། བཤད་མ་ཐག་པའོ། །དགེ་སློང་དག་ངའོ་སྙམ་པ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐུན་མོང་དུ་འདུས་
པའི་རྩ་བའི་རྒྱུའོ། །དེ་ལ་ལྔ་ཚན་དང་པོ་ནི་བདག་འདི་ལྟ་བུའོ་སྙམ་པ་དང་། ང་འདི་འདྲའོ་སྙམ་པ་དང་། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་དང་། དེ་བཟང་ངོ་སྙམ་པ་དང་། ང་ངན་ནོ་སྙམ་པ་འབྱུང་སྟེ་འདི་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ལུས་ལ་འདུན་པས་བསྡུས་པའོ། །ལྔ་ཚན་གཉིས་པ་ནི་དེ་ལས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 302a
འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་སྙམ་པ་དང་། འདི་ལྟ་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་དང་། འདི་འདྲ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་དང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལྔ་ཚན་འདི་ནི་བྱེ་
བྲག་མེད་པར་ཡང་སྲིད་ལ་འདུན་པ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་ཚན་དང་པོ་ནི་དེ་ལ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལ་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་དང་། དེ་འདྲ་བར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་དང་། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་འབྱུང་བ་སྟེ། བཞི་ཚན་འདི་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པར་
ཡང་སྲིད་ལ་འདུན་པ་གསུམ་པའོ། །བཞི་ཚན་གཉིས་པ་ནི་གྱུར་ཀྱང་ཅི་མ་རུང་སྙམ་པ་དང་། འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་ཀྱང་ཅི་མ་རུང་སྙམ་པ་དང་། དེ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་ཀྱང་ཅི་མ་རུང་སྟེ་སྙམ་པ་དང་། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ཀྱང་ཅི་མ་རུང་སྙམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། འདི་ནི་ཉིང་
མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་འདུན་པ་བཞི་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དང་པོ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྐྱེ་བའི་འཇུག་པ་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་
ཏོ། །སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཞི་བ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ནི་མ་ཞི་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དགེ་སློང་དག་དེ་ལྟ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །གོང་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་གྱ་ནོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་མ་དང་བཅས་པ་ལ་གྱ་ནོམ་པའོ་ཞེས་
མི་རུང་ངོ་། །ཡང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཏན་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ལམ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ལམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་
ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞུགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེས་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 302b
ཉིད་ལ་དབྱངས་ནི། ཇི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བའོ། །ཡང་ན་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་བདག་གི་དང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྟག་གོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་ནི་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པའོ། །འདུ་
བྱེད་རྣམས་བདེའོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་བདག་གིའོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་ནི་སྟོང་པའི་རྣམ་པའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་བདག་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་ནི་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པའོ། །འདུ་བྱེད་
རྣམས་རྒྱུ་མེད་པའོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་ནི་རྒྱུའི་རྣམ་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་གཅིག་པུའོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཀུན་འབྱུང་བའི་རྣམ་པའོ། །འགྱུར་བར་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པའོ། །དང་པོར་འབྱུང་
ཞིང་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒ་བའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །བློ་སྔོན་དུ་གཏོང་བར་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ལ་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་སྟེ། རྐྱེན་
གྱི་ཚིག་ནི་སྔོན་དུ་མ་བཏང་བའི་རྒྱུའི་ཚིག་གོ། །ཐོག་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་ལ་ཐོག་མ་བཞིན་དུ་ཐ་མ་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་དུ་གང་དག་ལོག་པར་ལྟ་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གཉེན་པོར་འགོག་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་
དང་། སྡུག་བསྔལ་ནི་ཐར་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོར་ནི་ཞི་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་དང་བཅས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ཡིས་
སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེ་དང་ལྡན་པས་ཤེས་རབ་གཞན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་རིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 303a
པའི་ལུགས་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་སྨོས་པས་བྱེ་བྲག་དང་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་རྣམ་པར་བཟུང་ནས་བྱེ་བྲག་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པའི་སྒྲས་བཟུང་ནས་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །
དམིགས་པ་སྨོས་པའི་ཚུལ་གང་གིས་དམིགས་པ་བཟུང་བའི་བྱེ་བྲག་ནི་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདིའི་དམིགས་པ་སྨོས་པས་ཡུལ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་གྲུབ་པོ། །
སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་ན་རེ། ཤེས་རབ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལས་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་བརྗོད་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། མཐུན་པའི་རྣམ་པ་ནི་རྣམ་པ་དང་བཅས་ཏེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དོ། །དཔེར་ན་ཟག་པ་དང་མཐུན་པས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ་ཟག་པ་ཉིད་ཀྱི་
གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དུས་མཚུངས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པས་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་མ་ཡིན་པར་ཅིག་ཅར་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་འོ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་སྟེ། དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇུག་པའི་རྣམ་པ་
ཡིན་པས་སོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདྲི་བ་ནི། ཡང་ཅི་ཤེས་རབ་ཁོ་ན་འཛིན་པར་བྱེད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྒྲུབ་པ་དང་འཛིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་རིགས་པ་
གང་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡུལ་འཛིན་པར་བྱེད་པས་རྣམ་པ་སྟེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་སོ། །ཤེས་རབ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལྟར་འཛིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན་ཤེས་རབ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དང་
མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཚོར་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་གིས་ནི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སུ་གསུངས་ཏེ། ཡུལ་སྨོས་པ་དང་དང་པོའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 303b
ཤེས་རབ་ཅེས་མི་བྱའོ། །ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡུལ་གྱི་རྒྱུར་རིག་པར་འགྱུར་རོ། །དམིགས་པ་ཇི་ལྟ་བར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་འདུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འདུ་
ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཀུན་ཏུ་ཤེས་པ་དང་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་ངེས་པར་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་དམིགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དམིགས་སྨོས་པ་
རྣམ་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ལས་མ་གཏོགས་པས་ཀྱང་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་འཐད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་རྣམ་པའི་སྒྲས་མི་བརྗོད་ན། འདིའི་དོན་གྱིས་ཡུལ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པས་
འཛིན་པར་བྱ་བ་དང་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་སྟེ། དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤེས་རབ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཅུང་ཟད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐོག་མ་མེད་ན་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པའི་སྒྲ་ནི་འདིར་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་དུ་ཤེས་
པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདི་ལ་དམིགས་པ་རྣམ་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དང་འཛིན་པ་ཡང་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རིགས་སོ། །ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་གཟུང་བྱ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཅུང་ཟད་རྫས་སུ་ཡོད་པའམ་
བཏགས་པར་ཡོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཡོད་པ་སྨོས་པ་ནི་མེད་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་སྨོས་པ་ནི་རྫས་དང་ཀུན་རྫོབ་ཉེ་བར་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། ཤེས་རབ་ནི་རྣམ་
པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པ་མེད་པ་རྣམས་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 304a
དང་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་། ས་དང་རྟེན་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དང་པོ་རྣམ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་
པ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་རྣམས་དགེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དང་པོ་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་པ་ཟག་བཅས་ཟག་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་པོར་འདོན་པ་
ཡིན་ནོ། །དང་པོ་ས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་འདོད་པའི་ཁམས་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དུ་དམིགས་སོ། །དྲུག་ན་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །དེ་དག་གཅིག་ཏུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་
ལས་གཞན་པའི་ཉེ་བར་བསྡོགས་པ་དག་མེད་ལ། འདོད་པའི་ཁམས་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་པའི་ས་དག་ན་ཡང་མེད་དོ། །དགུ་ན་རྫས་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ལ། བསམ་
གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེར་བསྡོགས་རྣམས་དང་། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཉེར་བསྡོགས་དང་བསམ་གཏན་གཞན་དག་ན་མེད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཡུལ་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་
པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ལ་དེ་དག་ཀྱང་ཕྲ་བས་སོ། །དེར་ཡང་ལམ་དམན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེར་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་སུ་སྦྱོར་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ནི་
ས་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ཏེ། འདོད་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དག་ཏུའོ། །དེས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མེད་དེ། དེའི་ས་པའི་གཞན་གྱི་སེམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་འོག་མ་པའི་དེའི་རྗེས་སུ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 304b
འབྲང་བ་མངོན་དུ་གྱུར་པར་མི་ནུས་པའི་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་མེད་དོ། །ཆོས་ཤེས་བྱ་བ་འདོད་རྟེན་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནིའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའོ། །ཆོས་ཤེས་པ་འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་རྟེན་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།
སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་སེམས་རྣམས་འདོད་པའི་ཁམས་ཁོ་ན་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྟེན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་ཉིད་དེ། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཀུན་ནས་
བསླང་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། ཆོས་ཤེས་པ་འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་ཆོས་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་
སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་དང་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །འགོག་པ་ཤེས་པ་ནི་གཅིག་སྟེ་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགོག་པ་ལུས་དང་ཚོར་བ་དང་སེམས་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དྲན་
པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་ཚོར་བ་དང་སེམས་དང་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཡིན་པས་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གོ་ཇི་ལྟར་
ཡིན་ཞེ་ན་ཚོར་བ་མ་གཏོགས་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་བཞི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷག་མ་ནི་ཤེས་པ་བརྒྱད་དེ། དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཤེས་པ་ནི་སྡུག་
བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པས་བཞི་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་ལམ་དང་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་རེ་རེ་ཞིང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བཞི་ཡིན་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 305a
མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ལམ་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་དང་། ཟད་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་
ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དག་གི་དམིགས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་དེ་ཀུན་འབྱུང་བས་བསྡུས་པའོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལམ་རྗེས་བློ་ཡི་དགུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་
བྱ་བ་ལ། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ལ་ནི་དེའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ལམ་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་དམིགས་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཁམས་གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གིས་བསྡུས་པ་ལ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་
ཤེས་པ་དག་ཁོ་ནས་དམིགས་སོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དག་གི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལམ་ཤེས་པ་ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལམ་ཤེས་པ་ནི་ལམ་ལ་དམིགས་པས་དེའི་དམིགས་
པ་ནི་ཤེས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་དགུ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ལམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་བློའི་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་
ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དག་གི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་ན་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་སེམས་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གིས་བསྡུས་པ་ཡོད་དེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །བཞི་
འམ་བཅུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་བཅུ་ལ་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་ན། ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ཤེས་པ་བཅུ་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 305b
དང་ལམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་བསྡུས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བར་ཤེས་པ་བཅུ་ཡིན་ལ། དབྱེ་བ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དག་གིས་ནི་ཤེས་པ་བརྒྱད་དོ། །ལམ་ཤེས་པས་བསྡུས་པ་ཡིས་ནི་དགུའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་བསྡུས་པ་ཡིས་ནི་ཀུན་
རྫོབ་ཤེས་པ་དང་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གཉིས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་གི་དམིགས་པ་ཤེས་པ་བཅུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་ནི་བདག་གི་ལམ་བསྒོམ་སྟེ་ཡང་བསྒོམ་དུ་མེད་དོ་ཞེས་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ལམ་ལ་དམིགས་པ་
ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་དགུ་ལ་དམིགས་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་ནི་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱར་མེད། ཀུན་འབྱུང་སྤངས་ཏེ་ཡང་ཡོངས་སུ་
སྤང་དུ་མེད་དོ་ཞེས་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གིས་བསྡུས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་སོ། །དབྱེ་ན་ནི་ཆོས་ཤེས་པས་བསྡུས་པ་དག་གི་དམིགས་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་ཤེས་པས་བསྡུས་པ་དག་གིས་ནི་ཆོས་ཤེས་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་འདུས་
བྱས་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ལ། གཟུགས་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་
ཡིན་ནོ། །ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའོ། །དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་བ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་སྟེ། ཐར་པ་དམ་པའི་དོན་དུ་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་
བའི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་སྟེ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དག་ཅེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཡུལ་ནི་ཐམས་ཅད་དོ་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 306a
ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཤེས་པ་ནི་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ལ་དམིགས་པའི་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གོ། །ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ལ་ལམ་གྱི་བདེན་
པ་ལ་དམིགས་པའི་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གོ། །འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པའི་ནི་འདུས་མ་བྱས་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ། འདུས་མ་བྱས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་བདེན་པས་མ་བསྡུས་པས་དེ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པས་དམིགས་
པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དྲུག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །དྲུག་སྟེ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེ་རེ་ཞིང་
མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །ལམ་ཤེས་པ་ནི་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟག་པ་མེད་པར་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གོ། །འདོད་པ་དང་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་
རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་དམ། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་གི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་དགུ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་གི་
དམིགས་པ་ནི་ཆོས་དགུ་ཡིན་ཏེ། རེ་རེ་ཡང་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུས་མ་བྱས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བདེན་པས་མ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དང་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་
བདེན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་གཏོགས་སོ། །དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་། དེ་དག་གི་ཐོབ་པ་དང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་དང་རང་གི་ངོ་བོ་མི་འཛིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རང་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 306b
གི་ངོ་བོ་མི་འཛིན་ཞེ་ན། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུལ་ནི་ཡུལ་ཅན་ལས་ཐ་དད་དེ། རང་གིས་བདག་ཉིད་ལ་བྱ་བ་འགལ་བའི་ཕྱིར་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་དང་རལ་གྲིའི་སོ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རེག་ཅིང་མི་གཅོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་མངོན་པ་པ་རྣམས་ནི་གང་ཞིག་མ་ཚང་བས་
གང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དེའི་རྐྱེན་ཡིན་ན་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཚང་བས་དངོས་པོ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐྱོན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ལ་དཔྱད་པ་བྱས་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མང་དུ་འབྱུང་བས་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །གལ་ཏེ་སེམས་
དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཕན་ཚུན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བཤད་པ་ཕན་ཚུན་གྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་དམིགས་པ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་
ཕན་ཚུན་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་རང་གི་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཧ་ཅང་ཉེ་བའི་
ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཉེ་བའི་ཕྱིར་མིག་ལ་གནས་པའི་མིག་སྨན་དང་མིག་སྨན་གྱི་ཐུར་མ་ལ་སོགས་པ་མི་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡུལ་ཡིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་
མཐོང་སྟེ། འདི་སྐད་དུ། དགེ་སྦྱོང་ངམ་བྲམ་ཟེ་ཡང་རུང་། གང་ཅིག་ཅར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའམ་མཐོང་བ་དེ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ད་ནི་ས་རྣམ་པར་ཆད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་ཆད་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་རྣམས་
གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ས་འོག་མ་དང་གོང་མ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་དག་གི་དམིགས་པ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་ས་གཅིག་པུར་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱིས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 307a
བསྡུས་པ་གང་གི་དམིགས་པ་འདོད་པའི་ཁམས་ཡིན་པ་དེའི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་གི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཡིན་པ་དེའི་འདོད་པའི་ཁམས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་སྡུག་པ་
དང་ཚད་མེད་པ་དང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བསྡུས་པའི་དམིགས་པ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ས་
ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་ས་ཐམས་ཅད་ལས་ཅིག་ཅར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ས་འོག་མ་ལ་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ས་གོང་མ་དང་འོག་མ་ལས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་གཅིག་དང་ལྡན་པར་མ་ཟད་ཀྱི། འཕགས་པ་ཡང་། ཟག་མེད་
སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ། །ཆགས་ཅན་ཤེས་པ་གཅིག་དང་ལྡན། །ཆགས་ཅན་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་མེད་
སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟོད་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་ལྡན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཤེས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་གཉིས་སུ་
བགྲང་ངོ་། །བཞི་ལ་རེ་རེ་འཕེལ་དང་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་བགྲང་བ་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་བགྲང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར། བཞི་ལ་ཞེས་
བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ནི་བདུན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་ཆོས་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དག་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་བཞི་དང་ལྡན་ནོ། །ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དེ་དག་ཁོ་ན་དང་ལྡན་ཏེ།
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 307b
རྗེས་དང་ལམ་ཤེས་པ་དག་ནི་སྔར་བགྲང་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཅོ་ལྔ་ལ་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་འཇིག་རྟེན་པ་ལྷག་པར་ལྡན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཟག་པ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་དང་
པོ་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གཉིས་དང་ལྡན་ལ། གཉིས་པ་ནི་བཞི་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་ཟག་མེད་པ་དང་ཡང་ལྡན་ཏེ། དེས་ནི་གནས་སྐབས་དེར་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་
མི་འོང་བའི་འབྲས་བུས་བསྡུས་པ་རྙེད་དོ། །ཡང་གནས་སྐབས་གང་དུ་ཤེས་པ་དུ་དག་གཅིག་ཐོབ་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་འཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དེ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། གང་ཞིག་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་རྙེད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་གོམས་པ་དང་དབང་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པའོ། །དེ་ལ་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་ནི་མངོན་དུ་གྱུར་པའོ། །རྙེད་པ་ཐོབ་པ་ནི་ལམ་མ་འོངས་པ་ཐོབ་པའོ། །དགེ་བ་འདུས་བྱས་རྣམས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་མ་ཡིན་པའོ། །ཁྱད་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དགེ་བ་འདུས་མ་བྱས་རྣམས་
ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་རང་གི་རྒྱུད་ལ་མཉམ་པར་འབྱུང་བ་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རིགས་ཅན་མ་འོངས་པ་འཐོབ་པ་ཡིན་ན་རིགས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་གཞན་ཡིན་ཞིང་བྱ་བ་སོ་སོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་གོ། །འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་
ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་པ་ན་བཟོད་པ་དེ་ཉིད་མ་འོངས་པ་དེའི་རྣམ་པ་བཞི་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་མ་འོངས་པ་དེའི་རྣམ་པ་བཞི་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བསྒོམ་པའི་
ལམ་ལ་ནི་ཤེས་པ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྣམ་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་ཤེས་པ་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་འཐོབ་ཅེས་དྲིས་ཏེ། ཤེས་པ་ཐུན་མོང་བ་ལས་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་དྲིས་ཀྱི་བཟོད་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 308a
ལྟར་ཅིའི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དག་འཐོབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་དྲི་བར་བྱ་དགོས་སོ། །རིགས་རྣམས་མ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ན་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པ་
རྣམ་པ་བཞི་ཕན་ཚུན་སྐལ་བ་མཉམ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཟོད་པ་ལ་སོགས་པས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དང་དམིགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་ན་དེའི་རིགས་འཐོབ་ཅིང་དེའི་རྣམ་པ་བཞིའི་རིགས་འཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི་སྡུག་བསྔལ་
ལ་ཆོས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དང་དམིགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་ལས་རྣམ་པ་གཅིག་མངོན་དུ་གྱུར་ན་རྣམ་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་འཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན།
དམིགས་པ་མཚུངས་པའི་སྐལ་བ་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འདིར་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གནས་པས་དེ་སྐྱེས་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིགས་རྣམས་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་
ཆོས་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེས་པའི་བར་དུ་དེའི་རིགས་རྣམས་དང་དེའི་རྣམ་པ་རྣམས་འཐོབ་པར་འགྱུར་བས་དེ་ཉིད་བསྒོམ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་ནི་སྐལ་བ་འདྲ་བ་དང་སྐལ་བ་འདྲ་བ་མ་
ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་དེའི་རྣམ་པ་རྣམས་མངོན་དུ་གྱུར་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས་དེར་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མ་འོངས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་སོགས་
པ་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བསྒོམ་པས་འཐོབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ལམ་གྱིས་དྲངས་ཏེ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་གསུམ་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གཟུང་གི་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 308b
ཆོས་ཤེས་པ་དག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདེན་པ་ཟད་པར་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐར་འཐོབ་ན། ཆོས་ཤེས་པ་དག་ལ་ནི་བདེན་པ་ཟད་པར་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་
འབྱུང་དང་འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་པ་དག་གིས་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པར་རྟོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པས་དོན་བྱས་ཟིན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཤེས་པ་དག་ལ་མི་འཐོབ་པོ་ཞེས་གཞན་དག་ཟེར་རོ། །དམིགས་པ་
དང་རྣམ་པ་པ་རི་ཛ་ཡོ་ཧི་ན་དྷརྨ་ཛྙཱ་ན་ཁ་དྱུ་པི་པ་རི་ས་མཱཔྟ་ཨི་ཏི། ཆོས་ཤེས་པ་ལ་དེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་བར་དུ་འགྱུར་གྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་
ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལས་ཁམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ནི་རྒྱུད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་ཉེ་བར་བསགས་པའི་རྒྱུད་ལ་དེའི་ཐོབ་པའོ། །ལམ་ནི་སྔོན་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་མངོན་པར་མ་རྟོགས་
པའི་ཕྱིར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འཁོར་བ་ན་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་སོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་སྤངས་པ་དང་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མཐོང་ཞིང་དམིགས་པ་དང་མངོན་
པར་རྟོགས་སོ། །འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་པའི་ལམ་གྱིས་ས་འོག་མ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལས་གཞན་པས་ཀུན་འབྱུང་སྤོང་བ་དང་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་མཐོང་ཞིང་དམིགས་པ་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མངོན་པར་རྟོགས་པར་
བྱེད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་གཅིག་བསྟན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཤེས་པས་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བ་དང་འགོག་པ་ཤེས་པ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གསུམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 309a
ཁ་ཅིག་ཏུ་ཟག་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་མདོ་ལས་བདག་ཉིད་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྩམས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མངོན་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་འབྱུང་བས་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་གང་གི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་མ་རྟོགས་པས་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསུམ་
རྣམས་ལ་རེ་རེ་སྟེ་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ལམ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། ལམ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་སྔར་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་
བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་བདེན་པ་རྣམས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ནི་སྤྲིན་དང་བཅས་པའི་མཚན་མོ་གཟུགས་མཐོང་བ་བཞིན་ཞེས་སོ། །གང་གི་དེ་མངོན་
པར་རྟོགས་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་དེ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐར་འཐོབ་པོ། །ཟད་པར་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་ཞེས་བྱ་བར་སྙེགས་སོ། །ལམ་ཐམས་ཅད་ནི་སུས་ཀྱང་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་ལ་རང་གི་
རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་རྙེད་ཟིན་པ་ནི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་མངོན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་འབྱུང་ཡང་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་མ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཚེའོ། །གང་ཞིག་མ་སྤངས་ཞེ་ན་འགོག་པ་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་
ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལྟར་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཚེ་ཡང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱས་པས་དེ་མ་སྨོས་སོ། །དེའི་བདེན་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 309b
པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའོ། །འགོག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ་གཞན་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་བྱས་པའོ། །རིགས་མང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་རིགས་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུད་ཡིན་ལ། ལམ་འདི་ལ་
ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པས་ན་རིགས་མང་པོའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ནི་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་ཏེ། མངོན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་མངོན་དུ་འགྱུར་ན་
གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་གིས་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་རིང་པོས་དེ་བསྒོམ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པས་ནི་ལམ་མ་ལུས་པའི་ལམ་བསྒོམ་པ་ཡོད་སྲིད་དོ། །རིགས་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བས་སྔ་མ་ཁོ་ན་བཟང་ངོ་། །མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ལ་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་བསྒོམ་
པའི་ལམ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེར་ནི་འཐོབ་པོ་ཞེས་ཟེར་བའོ། །འདི་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་འཁོར་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་འཁོར་རམ་ལམ་གཉི་གའི་འཁོར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་
ཏེ། གཅིག་ཏུ་མཐོང་བའི་ལམ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་འཁོར་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཅིག་ཁོ་ནར་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རྟེན་མི་སྐྱེ་
བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་དད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྟེན་ཁོ་ནས་མངོན་དུ་བྱེད་པ་སྲིད་ན། མཐོང་བའི་ལམ་ན་ནི་དེ་དག་སྐྱེ་བའི་གོ་སྐབས་མེད་དེ། དད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྟེན་དག་ཀྱང་དེའི་གོང་རོལ་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 310a
སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་ན་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །མ་རྙེད་པ་ལས་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འཁོར་བར་སྔ་མ་རྙེད་པ་ལས་བདེན་པ་གསུམ་མངོན་པར་
རྟོགས་པའི་མཐར་རྙེད་པས་མ་རྙེད་པ་ལས་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་རྙེད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་ཐོབ་པ་ཉིད་ནི་རྙེད་པའོ། །དེ་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་རྙེད་ན་ཇི་ལྟར་མངོན་དུ་མི་བྱེད། འོན་ཏེ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་ན་ཇི་ལྟར་རྙེད་དེ་མི་རྙེད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་
པའོ། །འཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་དེར་དེའི་འཐོབ་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེས་ན་དེའི་ཚེ་རྙེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྙེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རྙེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པ་དང་རྙེད་པའི་སྒྲ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོན་པ་འདི་ནི་སྔོན་
མ་བྱུང་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རམ་སྔར་མ་ཐོས་པའི་ཕྱིར་སྔོན་མ་བྱུང་བ་སྟེ། སྔར་སུས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་མ་བསྟན་པས་སྟོན་པ་མངོན་དུ་མ་བྱུང་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་ན་རེ། དེའི་ཐོབ་པ་རྙེད་པའི་
ཕྱིར་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སྐབས་ཡོད་པ་ནི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། དེའི་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སྐབས་ཡོད་པས་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་མངོན་དུ་གྱུར་བའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཁ་ཅིག་གི་ཐོབ་པ་ནི་ཅིག་ཅར་
མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་ཟད་མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་གི་ཐོབ་པ་མངོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དང་སློབ་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དག་གི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལས་ཁ་ཅིག་གི་ཐོབ་པ་མེད་པར་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡང་
དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཅི་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་དེའི་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ལས་འདིར་འགྱུར་བའོ། །ཡང་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པས་ཅི། འོན་ཏེ་ཐོབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །དེའི་ཐོབ་པ་རྙེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སྐབས་ཡོད་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 310b
པ་ནི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ཡང་དད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྟེན་གྱི་སྐྱེད་པས་དེ་ལྟ་ན་འདི་མི་སྒྲུབ་པོ། སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཇི་སྐད་ཟེར་བ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་རྣམས་ནི་མཐུའི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་ཀྱི། མངོན་དུ་
གྱུར་པའི་སྒོ་ནས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལངས་པས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་པས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་ནི་བདེན་པ་མཐོང་བའི་བདེན་པ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་
རྟོག་པ་ལ་དཔྱོད་པ་ཡིན་པས་ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ། །འཐོབ་པ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་མ་འོངས་པ་དེ་རྙེད་ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དེ་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །རིགས་ལས་བྱུང་བ་ཡང་རྙེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་འཐོབ་པ་དང་ལྡན་པ་རྙེད་པ་བཞིན་ནོ་སྙམ་
དུ་བསམས་པའོ། །རིགས་ནི་དེ་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་རྒྱུའོ། །དེ་ནས་བྱུང་བ་ནི་རིགས་ལས་བྱུང་བའོ། །འདི་སྐད་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་འབྱུང་བར་ནུས་པའི་རྟེན་རྙེད་ན་རྟེན་དེས་སྐྱེས་པ་དེ་ཡང་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་འདི་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ནི་
མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བསྒོམ་པའི་ལམ་དུ་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེའོ། །ས་དུ་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་འཐོབ་ཅེ་ན། མཐོང་བའི་ལམ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པས་མཚུངས་པས་
བདུན་པའོ། །ཅིག་ཅར་ཐམས་ཅད་འཐོབ་བམ་ཅི་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་མཐོང་བའི་ལམ་གོང་གིས་ས་པ་ཡིན་པ་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལྟར་མཐོང་བའི་ལམ་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་ས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མཐོང་བའི་ལམ་བསམ་གཏན་དང་
པོའི་ས་པ་ཡིན་ན་ས་གསུམ་པའི་འཐོབ་སྟེ། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དང་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པ་རྣམས་སོ། །བསམ་གཏན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ས་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བཤད་མ་ཐག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པ་དང་བསམ་གཏན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ས་པའོ། །
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 311a
དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པའི་ས་པ་རེ་རེ་ལ་འཕེལ་བས་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་ས་པའི་བར་དུ་རང་གི་ས་པ་དང་འོག་མའི་ས་པ་རྣམས་ཏེ་དྲུག་འཐོབ་པོ། །ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་གང་ཡིན་པས་རང་དང་ས་འོག་མའི་འཐོབ་ཀྱི་ས་གོང་མ་པའི་
མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་ཅི་ཞེ་ན། མཐོང་བའི་ལམ་ནི་རང་དང་འོག་མའི་ས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡང་ས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ནུས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བྱེད་ཀྱི། ས་གོང་མ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ས་གོང་མ་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་དང་འོག་མའི་ས་པ་ཁོ་ནའི་འཐོབ་ཀྱི་གོང་མའི་ས་
པའི་མ་ཡིན་ནོ། །འགོག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ། འགོག་པ་ནི་ལུས་དང་སེམས་དང་ཚོར་བ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པའོ། །ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི་ལྷག་མ་སྟེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་རྣམས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་
དང་ཀུན་འབྱུང་བ་དག་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བདེན་རྣམ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་བདེན་པ་གང་མངོན་པར་རྟོགས་པས་འཐོབ་པ་དེའི་ནི་དེ་རང་གི་བདེན་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་
མངོན་པར་རྟོགས་པ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གང་འཐོབ་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེའི་དམིགས་པ་ཡང་བདེན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་དམིགས་པ་ཅན་
མ་ཡིན་པ་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ནི་དམིགས་པ་འཛིན་པའི་རྣམ་པའོ། །འབད་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཕུང་པོ་བཞི་དང་ལྔའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ལ་རྗེས་སུ་འབྲང་
བའི་གཟུགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་བཞིའི་རང་བཞིན་ནོ། །གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་ནི་བསམ་གཏན་གྱིས་བསྡམ་པའི་གཟུགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་པ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་བཅས་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའོ། །ཕྱིར་མི་འོང་བ་ནི་འདིར་མི་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 311b
གཟུང་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཉིས་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་གཉིས་སུ་བརྩིའོ། །ལམ་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཡང་ངོ་། །མ་འོངས་པ་དྲུག་འཐོབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བས་
ཤེས་པ་དྲུག་འཐོབ་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཉིད་མ་འོངས་པ་འཐོབ་སྟེ། ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་དག་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདོད་ཆགས་དང་ནི་བྲལ་བས་བདུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་པ་ཁོ་ན་ལ་སྟེ། མཐོང་བའི་ལམ་ལ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ཀྱང་
གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མི་འཐོབ་སྟེ། དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་དེ་ན་ཡང་དེའི་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་མི་འཐོབ་པོ། །དེ་ཡང་ཟག་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལྷག་མ་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་ཀུན་
རྫོབ་ཤེས་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྲིད་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་དགུ་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དགུ་པ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་གང་དག་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་
བར་བྱེད་པ་སྦྱོར་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཏུ་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་མ་གཏོགས་པ་ཤེས་པ་བདུན་འཐོབ་པོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་བདེན་པ་གསུམ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐུན་མོང་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ལམ་
ཤེས་པ་ལ་ཡང་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་པོ། །གལ་ཏེ་བསྒོམ་པའི་ལམ་འཇིག་རྟེན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གལ་ཏེ་འཕགས་པས་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་འདོད་པར་གཏོགས་པའི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཟད་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཕྱིར་ཀུན་
རྫོབ་ཤེས་པ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པས་ཟད་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཤེས་པ་བཞི་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། འདོད་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 312a
ཆགས་དང་བཅས་པའི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ནི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་མཐོང་སྟེ། དེ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་། རྫས་དང་
སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཡང་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མི་འཐོབ་སྟེ། དེ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བསྒོམ་པའི་ལམ་འཇིག་རྟེན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསྒོམ་པའི་ལམ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ལ་ས་བདུན་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་རིགས་པར་གལ་ཏེ་བསྒོམ་པའི་ལམ་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་ན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་
འདས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཤེས་པ་གཉིས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགོག་
པ་དང་ལམ་དག་གི་ཆོས་ཤེས་པ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་གཉེན་པོ་མེད་དེ། ས་གོང་མའི་ཉེར་བསྡོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། མི་གཡོ་བའི་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡང་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་གཉེན་
པོས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེར་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་བདུན་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དེར་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་འཐོབ་ཀྱི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ཡང་མི་འཐོབ་ཅེ་ན། མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་གནས་པ་ཡང་སྟེ། འདི་མ་ལུས་པ་
དུས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉིད་དོ། །མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱིས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་འཐོབ་པོ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་གནས་པ་འདི་ནི་མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་པས་དེར་མི་སྐྱེ་བ་མི་འཐོབ་པོ། །ཤེས་པ་བདུན་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་དང་ཟད་པ་དང་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་ཤེས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 312b
པ་མ་གཏོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མི་འཐོབ་ན་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་འཐོབ་ཅེ་ན། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་པས་འཐོབ་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་གཉེན་པོ་ནི། ཡོད་པ་
མ་ཡིན་པས་མི་འཐོབ་པོ། །རེ་ཞིག་རིག་པ་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་ཆོས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་འཐོབ་པོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེའི་སྤང་བ་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་འདོད་པའི་
ཁམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་ཆོས་ཤེས་པ་དག་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་གི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་དེའི་གཉེན་པོ་མངོན་དུ་བྱེད་ཅེ་ན། མ་འོངས་པ་འཐོབ་པར་རུང་ངོ་། །སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་
ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་མེད་དེ་གཉེན་པོ་དེ་ཉིད་མ་འོངས་པ་ཐོབ་པར་ཁས་བླངས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་མ་འོངས་པ་འཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་རྣམས་རྒྱུ་ཉེ་བར་བསགས་པའི་སྒོ་ནས་འདོད་པའི་
ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དག་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་འདོད་པའི་ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་མི་འཐོབ་ན། མཐར་
གྱིས་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔར་ཐོབ་པ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་དང་། སྔོན་མེད་པ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རིགས་ཐོབ་པ་ནི་ཤེས་
པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པ་སྔ་མའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ངོ་བོར་སྐྱེས་པའོ། །རྒྱུ་ཉེ་བར་བསགས་པ་ནི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ཡང་མ་འོངས་པ་ན་འཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་གཉི་ག་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 313a
བྲལ་བ་དག་གི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་འཐོབ་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཀྱང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དབང་པོ་སྦྱོར་བ་བྱེད་ཅེ་ན། ཁ་ཅིག་ན་རེ། འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡང་འཐོབ་པོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སྦྱོར་བའི་ལམ་ལ་དེ་
གཉིས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དེ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་དབང་པོ་སྤྱོད་པའི་སྦྱོར་བའི་ལམ་ལ་སྔར་བཤད་པ་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡང་འཐོབ་པོ། །དེ་ལྟར་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ནི་
སྦྱོར་བའི་ལམ་ཤེས་པ་བདུན་འཐོབ་པོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ནི་བརྒྱད་འཐོབ་པོ། །གལ་ཏེ་སྦྱོར་བའི་ལམ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྩོད་ཅེ་ན། མཐོང་བའི་ལམ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་
ལས་བྱུང་བ་འཐོབ་པོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདིར་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་མཐོང་བའི་ལམ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་རྩོད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །མཐོང་བའི་ལམ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དབང་པོ་དག་སྦྱོང་བ་ན་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་
འབྲས་བུ་འདུས་བྱས་དབང་པོ་རྣོན་པོས་བསྡུས་པ་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེར་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་པ་མེད་དོ། །གཉེན་པོ་མ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། འདིར་ནི་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་ལ་གཉེན་པོར་འདོད་དོ། །དེ་བཞིན་སྲིད་རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་
དབང་པོ་སྤྱོད་ན་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཡང་རུང་བས་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་ཤེས་པ་དྲུག་འཐོབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་རྣམས་ལ་ཡང་ཆོས་དང་རྗེས་དང་སྡུག་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 313b
བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་དྲུག་ཁོ་ན་འཐོབ་པོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མི་འཐོབ་སྟེ། བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ཤེས་པ་ཡང་མི་འཐོབ་སྟེ། །སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་དག་ཏུ་ཀུན་
ཏུ་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་ཀྱང་མི་འཐོབ་པོ། །ཟད་པ་ཤེས་པ་ལ་དགུའོ་ཞེས་བྱ་བ་དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་ལ་ཤེས་པ་དགུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཟག་པ་ཟད་
པ་ཤེས་པའི་ས་ཐམས་ཅད་པའི་ཡོན་ཏན་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡང་འཐོབ་པོ། །དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་གང་ཞིག་མི་གཡོ་བ་ཉིད་དུ་འཕོ་བ་དེའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ཐ་མ་ལ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་བསྣན་ཏེ་བཅུ་འཐོབ་པོ། །བཤད་
པའི་ལྷག་མ་ལ་བརྒྱད་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་བཤད་པའི་ལྷག་མ་ནི་བཤད་པ་ལས་གཞན་མ་བཤད་པའོ། །བཤད་པ་ལྷག་མ་དེ་ལ་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པ་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་ཐམས་ཅད་འཐོབ་པོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་
གྲོལ་བའི་ལམ་དགུ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེའི་གོང་མ་ཆགས་བཅས་ཀྱི། །བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་བདུན་འཐོབ་པོ། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དགུ་པ་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་བདུན་པོ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་མངོན་པར་ཤེས་
པ་དང་། སྤེལ་མར་བསྒོམ་པ་དག་གིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་རྣམས་ཀྱང་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ས་བདུན་ལས་རྒྱལ་མངོན་ཤེས་དང་། །མི་གཡོ་འཐོབ་དང་སྤེལ་བསྒོམ་པའི། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་དག་དང་། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ས་བདུན་ལས་རྒྱལ་
བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་རྣམས་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་གཡོ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་བརྒྱད་ལྷག་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། དེའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ཐ་མ་ཡང་བཅུ་འཐོབ་པོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བ་རྟོགས་
เล่ม ๒๑๐ · หน้า 314a
པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་བརྒྱད་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སྦྱོར་བ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལྷག་མ་ཡིན་ཏེ་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་བརྒྱད་མ་འོངས་པ་འཐོབ་པས་འཐོབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ་། །སློབ་
པའི་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅི་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པ་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་རྣམས་འཐོབ་བམ་ཞེ་ན། མི་སློབ་པའི་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་རྣམས་སུའོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་
དེ་ལས་མར་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་། །དེ་ལ་བསྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ཤེས་པ་དགུའམ་བཅུ་མ་འོངས་པ་ཐོབ་པས་འཐོབ་སྟེ། དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་
བས་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པ་དགུ་འཐོབ་པོ། །མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱིས་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་བསྣན་ཏེ་བཅུ་འཐོབ་པོ། །བརྒྱད་དམ་དགུ་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པ་བརྒྱད་འཐོབ་པོ། །མི་
གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱིས་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པ་དགུ་འཐོབ་སྟེ། དེ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་རྣམས་ལ་ཤེས་པ་དགུ་འམ་བཅུ་འཐོབ་པོ་ཞེས་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྨོས་པའི་
ཕྱིར་མིག་དང་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གཉིས་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །མིག་དང་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དག་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་
དག་གིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ཆོས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་ནི་མ་འོངས་པ་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །ལུང་བསྟན་མིན་ནི་ཐོབ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི། འདོད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด