โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โส โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหตีติ: อนาคามิมคฺคสมงฺคี จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โน จ โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ เทฺว มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานนฺติ โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ ฯ โย วา ปน โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาตีติ: อคฺคมคฺคสมงฺคี โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ เทฺว มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา โทมนสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ละ โทมนัสสินทรีย์หรือ ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ แต่จะไม่ละโทมนัสสินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒จำพวก บุคคลที่เหลือย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ และย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค ย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ แต่จะไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ และย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์

โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โส อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: อฏฺฐมโก จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โน จ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ เทฺว มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานนฺติ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ ทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ โย วา ปน อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาตีติ: อคฺคมคฺคสมงฺคี อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ เทฺว มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญ อนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์หรือ บุคคลที่ ๘ ย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ แต่จะไม่เจริญอนัญญาตัญญัส-*สามีตินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวกเสียบุคคลที่เหลือย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ และย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามี-*ตินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ บุคคลผู้ที่พร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค ย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัส-*สามีตินทรีย์ แต่จะไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้ที่พร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์และย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์

โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โส อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: อามนฺตา ฯ โย วา ปน อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาตีติ: อามนฺตา ฯ

ผู้ใดย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญ อัญญินทรีย์หรือ ถูกแล้ว หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ถูกแล้ว

โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โส อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรตีติ: โย อคฺคผลํ สจฺฉิกโรติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ โน จ อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ อคฺคมคฺคสมงฺคิญฺจ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานนฺติ อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาตีติ: อคฺคมคฺคสมงฺคี อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานาติ อคฺคมคฺคสมงฺคิญฺจ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ทำให้ แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์หรือ ผู้ใดย่อมทำให้แจ้งซึ่งอรหัตผล ผู้นั้นย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ แต่จะไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ก็หาไม่ เว้นผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรคและพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ และไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค ย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตา-*วินทรีย์ แต่จะไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์ก็หาไม่ เว้นผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตา-*วินทรีย์ และย่อมไม่กำหนดรู้จักขุนทรีย์

โย โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โส อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: อฏฺฐมโก โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โน จ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ เทฺว มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ โย วา ปน อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหตีติ: อนาคามิมคฺคสมงฺคี อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โน จ โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ เทฺว มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญ อนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์หรือ บุคคลที่ ๘ ย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ แต่จะไม่เจริญอนัญญาตัญญัส-*สามีตินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ และไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ แต่จะไม่ละโทมนัสสินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์และย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์

โย โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โส อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: เทฺว ปุคฺคลา โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหนฺติ โน จ อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวนฺติ ตโย มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหตีติ: อามนฺตา ฯ

ผู้ใดย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญ อัญญินทรีย์หรือ บุคคล ๒ จำพวก ย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ แต่จะไม่เจริญอัญญินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๓ จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ และย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ถูกแล้ว

โย โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โส อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรตีติ: โย อคฺคผลํ สจฺฉิกโรติ โส โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ โน จ อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ อนาคามิมคฺคสมงฺคิญฺจ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โส โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหตีติ: อนาคามิมคฺคสมงฺคี อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โน จ โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหติ อนาคามิมคฺคสมงฺคิญฺจ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ทำให้ แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์หรือ ผู้ใดย่อมทำให้แจ้งซึ่งอรหัตผล ผู้นั้นย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ แต่จะไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์และย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์ ผู้ที่มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตา-*วินทรีย์ แต่จะไม่ละโทมนัสสินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ และย่อมไม่ละโทมนัสสินทรีย์

โย อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: ตโย มคฺคสมงฺคิโน อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวนฺติ โน จ อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวนฺติ จตฺตาโร มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: อฏฺฐมโก อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวติ โน จ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ จตฺตาโร มคฺคสมงฺคิโน ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ ผู้นั้น ย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์หรือ บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๓ จำพวก ย่อมไม่เจริญอนัญญา-*ตัญญัสสามีตินทรีย์ แต่จะไม่เจริญอัญญินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๔ จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามี-*ตินทรีย์ และย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ บุคคลที่ ๘ ย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ แต่จะไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้ที่พร้อมเพรียงด้วยมรรค ๔ จำพวกเสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ และย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์

โย อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรตีติ: โย อคฺคผลํ สจฺฉิกโรติ โส อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ โน จ อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ อฏฺฐมกญฺจ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โส อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: อฏฺฐมโก อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โน จ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวติ อฏฺฐมกญฺจ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ

ผู้ใดย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ ผู้นั้น ย่อมไม่กระทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์หรือ ผู้ใดย่อมทำให้แจ้งซึ่งอรหัตผล ผู้นั้นย่อมไม่เจริญอนัญญาตัสญัสสามี-*ตินทรีย์ แต่จะไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลที่ ๘ และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ และไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ บุคคลที่ ๘ ย่อมไม่กระทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ แต่จะไม่เจริญอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลที่ ๘ และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ และย่อมไม่เจริญอนัญญาตัญญัส-*สามีตินทรีย์

โย อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวติ โส อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรตีติ: โย อคฺคผลํ สจฺฉิกโรติ โส อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวติ โน จ อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ ตโย มคฺคสมงฺคิโน จ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรติ โส อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวตีติ: ตโย มคฺคสมงฺคิโน อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกโรนฺติ โน จ อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวนฺติ ตโย มคฺคสมงฺคิโน จ อรหนฺตญฺจ ฐเปตฺวา อวเสสา ปุคฺคลา อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกโรนฺติ อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวนฺติ ฯ ----------

ผู้ใดย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่ทำให้ แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์หรือ ผู้ใดย่อมทำให้แจ้งซึ่งอรหัตผล ผู้นั้นย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ แต่จะไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค๓ จำพวก และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือ ย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ และย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ หรือว่า ผู้ใดย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์ ผู้นั้นย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์ ผู้ที่พร้อมเพรียงด้วยมรรค ๓ จำพวก ย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์แต่จะไม่เจริญอัญญินทรีย์ก็หาไม่ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๓จำพวก และพระอรหันต์เสีย บุคคลที่เหลือย่อมไม่ทำให้แจ้งซึ่งอัญญาตาวินทรีย์และย่อมไม่เจริญอัญญินทรีย์