เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว อวิคเต นว ฯ

สังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นเหตุ มคฺคาธิปติ ธมฺโม เหตุสฺส มคฺคาธิปติสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล และอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๒ นัย

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ เหตุทุกมคฺคารมฺมณตฺติกํ นิฏฺฐิตํ --------- เหตุทุกอุปฺปนฺนตฺติกํ ปญฺหาวาโร

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๕ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๒ ในอธิปติปัจจัย มี " ๕ ในอวิคตปัจจัย มี " ๕สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

เหตุ อุปฺปนฺโน ธมฺโม เหตุสฺส อุปฺปนฺนสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็น-*อัพยากฤต โดยเหตุปัจจัย

นเหตุ อุปฺปนฺโน ธมฺโม นเหตุสฺส อุปฺปนฺนสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐธรรมที่- *เป็นกุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๒ นัย อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐธรรมที่เป็น-*อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัย มี ๒ นัย

เหตุ อุปฺปนฺโน ธมฺโม เหตุสฺส อุปฺปนฺนสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตาธิปติ ตีณิ ฯ นเหตุ อุปฺปนฺโน ธมฺโม นเหตุสฺส อุปฺปนฺนสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ สหชาตาธิปติ ตีณิ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๔ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๔ ในอธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๕ ในอนันตรปัจจัย มี " ๔ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๔ ในอวิคตปัจจัย มี " ๗แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้นกุสลัตติกกิเลสสัมปยุตตทุกะ จบ